Programmabegroting 2022-2025
Tekst van het document
Begroting 2022
Begroting 2022 Meerjarenraming 2023 – 2025
1
Inhoudsopgave VOORWOORD .................................................................................................................................................. 3 LEESWIJZER ...................................................................................................................................................... 4 BESTUURLIJKE SAMENVATTING ....................................................................................................................... 5 A.
PROGRAMMAPLAN .................................................................................................................................. 6
PROGRAMMA 1
DIENSTVERLENEND DOMEIN .............................................................................................. 6
PROGRAMMA 2
SOCIAAL DOMEIN ............................................................................................................ 11
PROGRAMMA 3
FYSIEK DOMEIN ............................................................................................................... 20
PROGRAMMA 4
ALGEMENE DEKKINGSMIDDELEN ..................................................................................... 29
PROGRAMMA 5
OVERHEAD ....................................................................................................................... 33
BIJLAGE
BELEIDSINDICATOREN ................................................................................................................. 35
2
Voorwoord Voor u ligt de begroting 2022 van de gemeente Renswoude. Het corona-virus heeft nog steeds een flinke maatschappelijke impact en de gevolgen zijn groot voor de mensen die direct geraakt worden. Zoals u weet, zijn de kosten voor de post Jeugdzorg de laatsten jaren hoog. In 2020 heeft een tussentijdse winstneming van ruim € 500.000 er voor gezorgd dat het jaar is afgesloten met een positief exploitatiesaldo. Dit neemt echter niet weg dat er nog steeds grote zorgen zijn over de houdbaarheid en vooral de betaalbaarheid van de huidige “open einde” regelingen in de Jeugdzorg. Met onze relatief kleine begroting is het ingewikkeld om uitschieters op te vangen en de kosten voor een cliënt in de jeugdzorg kunnen snel oplopen tot meer dan € 100.000 per jaar. Toch heeft onze kleine schaal op dit onderwerp ook voordelen: wij ‘scoren’ beter dan de grotere gemeenten op de aantallen en kosten Jeugdzorg, omdat ons Dorpsteam de kinderen daadwerkelijk kent en korte lijnen heeft met de gezinnen, scholen en hulpverleners. Dat maakt gerichte zorg en echte aandacht beter mogelijk. Het is van belang om goed te overzien waar we nu staan, waar de risico’s en kansen liggen. We hebben ons best gedaan om u een sluitende begroting te kunnen presenteren. Dat is met bovenstaande uitdagingen ook dit jaar een zoektocht geweest.
We zijn er heel blij mee dat we daarin geslaagd zijn en dat we het voorzieningenniveau vooralsnog in stand kunnen houden. We hebben een behoorlijk goede reservepositie in Renswoude en dus voldoende veerkracht om zaken op te kunnen vangen. Uw raad heeft deze collegeperiode besloten om op meerdere onderwerpen te starten met een inhaalslag: we hebben een nieuwe brandweerkazerne, maken het gemeentehuis weer toekomstbestendig en nemen het onderhoud van onze wegen ter hand. Ook ontwikkelen we een nieuw bedrijventerrein, bouwen huurwoningen en maken slagen op het gebied van duurzaamheid. Daarnaast hebben we uw raad een Inrichtingsplan openbare Ruimte (IBOR) ter vaststelling voorgelegd. Dit zijn allemaal zaken die van belang zijn voor ons dorp, onze gezamenlijke toekomst en het behoud van onze zelfstandige positie. Als college spreken wij onze waardering en dank uit naar de ambtelijke organisatie die onder uitdagende omstandigheden haar taak weet uit te voeren om de inwoners en ondernemers van Renswoude van dienst te zijn. Onze dank gaat ook uit naar u als gemeenteraad. Wij danken u voor uw constructieve houding, ook na het opstappen van wethouder Sander van ’t Foort. Wij hopen de prettige samenwerking met u in 2022 te kunnen voortzetten.
Met een gezamenlijk verantwoordelijkheidsbesef en inspanning zetten we met elkaar de schouders eronder om Renswoude slagvaardig, financieel gezond en zelfstandig te houden.
September 2021, het college van B&W Renswoude
3
Leeswijzer De opbouw en een deel van de inhoud van begroting worden door de bepalingen in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) voorgeschreven. Een gemeente heeft wel enige vrijheid in het samenstellen van de begroting. Zo kiest een gemeente zelf hoeveel en welke programma’s zij opneemt. Binnen de gemeente Renswoude zijn er vanaf 2021 vijf programma’s: Programma 1 Dienstverlenend domein Programma 2 Sociaal domein Programma 3 Fysiek domein Programma 4 Algemene dekkingsmiddelen Programma 5 Overhead. De begroting bestaat uit de volgende onderdelen: De beleidsbegroting, waarin de programma’s en de paragrafen zijn opgenomen. De overige onderdelen worden na de behandeling in de raadscommissie toegevoegd. De financiële begroting, waarin onder meer de uitgangspunten voor de begrotingsramingen, het overzicht van incidentele baten en lasten, het investeringsplan en de berekening van de algemene uitkering zijn opgenomen. De bijlagen, waarin de specificatie en de meerjarige ontwikkeling wordt gegeven van de reserves en voorzieningen, opgenomen geldleningen en de activa (is: in het verleden gerealiseerde investeringen). Ook is een overzicht met definities van de verplichte beleidsindicatoren weergegeven. De begroting van het woningbedrijf. Omdat de kerninformatie verspreid staat door de begroting en paragrafen, is een bestuurlijke samenvatting opgenomen.
Daarmee willen wij bereiken, dat u snel een volledig beeld krijgt van de belangrijkste financiële ontwikkelingen en de financiële positie van de gemeente. Alle programma’s zijn ingericht volgens een vaste opbouw: Wat zijn onze ambities? Welke taakvelden vallen onder dit programma? (met daarbij de verantwoordelijke portefeuillehouder). Belangrijkste kader stellende beleidsnota’s. Ontwikkelingen. De doelstellingen en activiteiten (wat willen we bereiken? En wat gaan we daarvoor doen?) Overzicht van de verbonden partijen die wij inschakelen voor het bereiken van de doelstellingen. Beleidsindicatoren. Financieel overzicht (wat mag het kosten?). Toelichting op de financiële ontwikkelingen. Aandachtspunten financiële ontwikkelingen. In de financiële overzichten in de programma’s worden de lasten en baten beide met een positief getal weergegeven. Indien de lasten minus de baten uitkomen op een nadeel (meer lasten dan baten), dan wordt dit negatieve saldo weergegeven met een – (minteken). Een positief saldo wordt met een positief getal weergegeven.
4
Bestuurlijke samenvatting Het financiële beeld In de begroting staat wat we volgend jaar willen bereiken, wat we daarvoor gaan doen en wat dit ons gaat kosten. Deze begroting gaat dus vooral over het jaar 2022. Wanneer de gemeenteraad de begroting vaststelt, wordt daarmee de formele goedkeuring gegeven tot het doen van uitgaven in het jaar 2022. De begroting bevat naast informatie over het jaar 2022 ook informatie over de jaren 2023 tot en met 2025: de ‘meerjarenbegroting’. De meerjarenbegroting gaat ter kennisname naar de gemeenteraad en geeft context voor de gemeenteraad bij de vaststelling van de Begroting 2022. Wel is het bij de begroting van belang dat we een reëel en structureel evenwicht presenteren. Dit is ook een eis op grond van de begrotingsvoorschriften die zijn opgenomen in de gemeentewet en het Besluit begroting en verantwoording gemeenten en provincies (BBV). De toezichthouder (de provincie Utrecht) toetst de door de raad vastgestelde begroting op dit structurele evenwicht. Kadernota 2022 In de kadernota 2022 is inzicht gegeven in het budgettair perspectief, dat als uitgangspunt dient voor de nieuwe begroting. De door het Rijk extra toegekende middelen voor de Jeugdzorg zijn voor 75% (landelijk afgesproken) toegevoegd aan de begroting 2022 en voor zover structureel ook in het meerjarenperspectief opgenomen.
Totaal lasten en baten In onderstaande tabel is een totaaloverzicht gegeven van de baten en lasten 2022-2025. Begroting 2022
Bedragen x € 1.000
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Lasten Programma 1 Dienstverlenend Domein
1.818
1.759
1.751
1.751
Programma 2 Sociaal Domein
4.445
4.426
4.429
4.434
Programma 3 Fysiek domein
6.491
5.648
5.722
6.118
Programma 4 Algemene dekkingsmiddelen
193
297
284
283
1.888
1.845
1.812
1.812
14.835
13.975
13.998
14.398
Programma 1 Dienstverlenend Domein
153
151
151
151
Programma 2 Sociaal Domein
823
797
782
763
Programma 3 Fysiek domein
4.732
5.062
5.371
5.497
Programma 4 Algemene dekkingsmiddelen
7.944
8.000
8.125
8.306
Programma 5 Overhead Totaal lasten Baten
Programma 5 Overhead
370
405
418
418
14.022
14.415
14.847
15.135
-813
440
849
737
Toevoegingen aan reserves
92
747
972
704
Onttrekkingen aan reserves
910
369
330
330
Saldo mutatie reserves
818
-378
-642
-374
5
62
207
363
Totaal baten Saldo van baten en lasten
Resultaat
5
Beleidsbegroting
A.
Programmaplan
Programma 1 Dienstverlenend domein Wat zijn onze ambities? Raad en college staan dicht bij de inwoners van Renswoude. Wij zijn benaderbaar en hechten waarde aan een goede relatie met onze inwoners. Wij staan ten dienste van de inwoners van Renswoude en werken hierbij nauw samen met de gemeente Veenendaal en binnen de regio Foodvalley. Iedereen kan bij ons terecht en wij communiceren open en transparant. Het is belangrijk dat we ons veilig voelen thuis en in ons dorp. Veiligheid is een gezamenlijke inspanning. Daarom stimuleren wij de bereidheid van onze inwoners om verdachte of onveilige situaties te melden, zodat de overheid ook in kan grijpen. Een toekomstbestendige gemeentelijke organisatie is belangrijk voor het kunnen blijven verlenen van een adequate dienstverlening. In verband daarmee zijn we voortvarend aan de slag met het realiseren van goede huisvesting voor bestuur en organisatie.
Welke taakvelden vallen onder dit programma? Taakveld Bestuur: -College B&W, bestuurlijke samenwerking -Raad, ondersteuning raad, griffie Veiligheid: Crisisbeheer en brandweer Openbare orde en veiligheid Economische zaken: Economische ontwikkeling Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Recreatie en Toerisme: Economische promotie (toerisme) Cultuur: Cultuurpresentatie, productie en participatie Cultureel erfgoed Media (exclusief bibliotheek) Bibliotheek Ondersteunende diensten: Burgerzaken Klantcommunicatie Privacy
Portefeuillehouder Burgemeester Raad Burgemeester
Wethouder Teunissen
Wethouder Teunissen Burgemeester
Wethouder Wijs Burgemeester
De Belangrijkste kaderstellende beleidsnota’s zijn: Bestuur: • Coalitieakkoord 2018-2022 • Stip op de Horizon, toekomstbestendig Renswoude Openbare orde en veiligheid: • Algemene Plaatselijke Verordening (2016) • Gezamenlijk Integraal Veiligheidsplan Heuvelrug (2019-2022) • Drank- en horecaverordening Renswoude 2013 Economische promotie (toerisme): • Verordening op de heffing en invordering toeristenbelasting
6
Cultuur: • Erfgoedverordening gemeente Renswoude (2018) • Subsidieverordening gemeentelijke monumenten Renswoude (2018)
Ontwikkelingen Bestuur De raad heeft op 16 april 2019 de bestuurlijke ‘Stip op de horizon’ vastgesteld waarin duidelijk richting wordt gegeven en kaders worden gesteld aan een toekomstbestendige organisatie. Er zijn grote stappen gezet om te komen tot een toekomstbestendige organisatie om hiermee invulling te geven aan de ambitie om een zelfstandige en nabije overheid te zijn. In de paragraaf bedrijfsvoering geven we hieraan verdere duiding. Ook voor politiek en bestuur heeft de keuze voor een zelfstandig Renswoude consequenties. Om een zelfstandige en nabije overheid te kunnen zijn investeren we in goede (ondersteuning van) lokale democratie, goed bestuur, openheid en betrouwbaarheid en in een goede ondersteuning door de griffie. In het jaar 2022 gaan we verder met het restaureren en gedeeltelijk vernieuwen van het “oude” gemeentehuis tot een duurzaam huis van de gemeente. In de tussentijd wordt de oude school de Borgwal gebruikt als tijdelijke huisvesting. Ondanks de corona-crisis zijn we in staat gebleken het goede te kunnen doen voor onze inwoners en ondernemers. We hebben onze dienstverlening en de vitale processen op peil kunnen houden. Tevens is het democratische proces met noodzakelijke beraadslaging en besluitvorming gewoon door gegaan. We hebben in deze ingewikkelde tijd met elkaar improvisatie en flexibiliteit laten zien, zowel fysiek als digitaal.
Veiligheid Samen met de Heuvelrug gemeenten (Renswoude, Rhenen, Veenendaal, Utrechtse Heuvelrug en Wijk bij Duurstede), de politie en het OM is er een regionaal Integraal Veiligheidsplan opgesteld. Dit is in alle deelnemende gemeenten vastgesteld. Criminaliteit houdt zich niet aan de gemeentegrenzen en wij (als 1 overheid: gemeenten, politie en OM) dus ook niet. Gezamenlijk speerpunt is Ondermijning, hiervoor is ook een uitvoeringsplan opgesteld. In het uitvoeringsplan 2022-2024 is ook een nieuwe gezamenlijke prioriteit opgenomen: ‘digitale veiligheid’. In het uitvoeringsplan zijn ook drie lokale speerpunten opgenomen: inzet op High Impact Crimes, verkeersveiligheid/overlast en digitale veiligheid. Economische zaken In juli 2020 zijn de gronden voor de ontwikkeling van bedrijventerrein Groot Overeem II aangekocht. Deze uitbreiding past binnen de regionale programmering die binnen de Regio Foodvalley is afgesproken. Ook het college van de provincie Utrecht staat positief tegenover deze ontwikkeling. De voorbereidingen zijn in volle gang en we hopen vanaf 2022 onze lokale ondernemers weer te kunnen bedienen met uitgifte van bedrijfskavels. We bezoeken bedrijven met als doel korte lijnen te onderhouden met de ondernemers uit Renswoude.
We benutten de koppeling met het sociaal domein (mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt) en andere gemeentelijke zaken zoals ruimtelijke ordening. Cultuur Als uitvoering van het in 2018 gesloten Cultuurpact met de provincie Utrecht wordt onder andere in 2022 de Cultuurhistorische Waardenkaart vastgesteld. Deze kaart zal uiteindelijk als basis dienen voor de borging van cultuurhistorische waarden in onze ruimtelijke plannen. Door middel van subsidies ondersteunen wij lokale culturele activiteiten, zoals de Kunstroute en exposities in de bibliotheek. Recreatie en Toerisme De volgende vier centrale thema’s staan centraal: veiligheid, zakelijk toerisme, toerisme & vrije tijd, koop & geniet lokaal. De promotiecommissie, die in 2019 een nauwe samenwerking is aangegaan met de Ondernemersvereniging denkt mee over de invulling van de twee thema’s ‘toerisme & vrije tijd’, ‘koop & geniet lokaal’.
7
In 2022 gaan we na de verkiezingen in overleg met de lokale recreatiebedrijven de toeristenbelasting herzien. Voor Stichting Beheer Kasteel Renswoude wordt € 1,- per inwoner opgenomen in de begroting 2021. Hiermee wordt recht gedaan aan de betekenis van het kasteel voor de gemeente, de inwoners en toeristen. Ondersteunende diensten Dienstverlening: De sterke verbinding met de inwoners is een kernkwaliteit van de gemeente Renswoude. De zichtbaarheid en de nabijheid van het gemeentehuis spelen hier een belangrijke rol in. De gemeente is in staat dienstverlening dicht bij de inwoners te organiseren. We denken mee in oplossingen en werken vanuit de bedoeling. We zijn benaderbaar en bereikbaar. Sinds medio 2021 kunnen burgers eenvoudig afspraken inplannen op een tijdstip dat het hen uit komt. Zij kunnen dit zelf digitaal doen of kunnen telefonisch te woord gestaan worden door het klantcontactcentrum (KCC). Hierdoor worden burgers in één keer geholpen (i.p.v. dat ze teruggebeld moeten worden door bijvoorbeeld burgerzaken). Door zoveel mogelijk op afspraak te werken wordt een wachttijd voor de bezoeker voorkomen en kan de medewerker optimale kwaliteit leveren omdat vooraf bekend is waarom de bezoeker langskomt. Er is een dienstverleningsvisie in ontwikkeling welke we in 2022 implementeren.
Klantcommunicatie: Eén van belangrijkste middelen hierin is sociale media en de gemeentelijke website. Ook willen wij zoveel mogelijke diensten online gaan aanbieden en ervoor zorgen dat de website voldoet aan de digitale toegankelijkheid voor iedereen. In 2021 is de nieuwe website gelanceerd. Na de lancering volgt een onderzoek. In 2022 ontvangen we dan een toegankelijkheidsverklaring voor de komende 2 jaren. Informatiebeveiliging De burger moet erop kunnen vertrouwen dat wij als gemeente Renswoude goed en veilig omgaan met hun persoonsgegevens. Wij richten ons daarom op goede informatiebeveiliging en privacy. In 2020 zijn we al over gegaan van Big naar BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) om een veilige digitale overheid te kunnen realiseren. We maken gebruik van het systeem ISMS (Information Security Management System) en hebben hier zelf een licentie voor. In 2022 kijken we naar de mogelijkheid om samen met o.a. Gemeente Veenendaal een licentie te delen. Zij staan op het punt om ISMS aan te schaffen, met een breder pakket.
Wat willen we bereiken en wat gaan we doen om dat te bereiken? Wat willen we bereiken
Wat gaan we daarvoor doen
Bestuur We willen een betrouwbare en benaderbare gemeente zijn.
-Wij nemen besluiten zoveel mogelijk in de openbaarheid. -Wij betrekken inwoners vroegtijdig bij het maken van beleidskeuzes en/of grote ontwikkelingen. -Wij communiceren open en eerlijk.
Veiligheid Overlast door foutgeparkeerde voertuigen tot een minimum beperken. Voorkomen dat bedrijven ontstaan waar criminele activiteiten plaatsvinden of met activiteiten die als dekmantel dienen voor criminele activiteiten. Aanpak ondermijning
Handhaving voortzetten. De wet Bibob invoeren, zodat deze kan worden toegepast bij vergunningsaanvragen. Uitvoeren integrale controles. Intern en extern meer bewustwording creëren middels bijeenkomsten (met presentaties van onze partners als politie, het RIEC en Meld Misdaad Anoniem).
8
Invoering vernieuwde APV, Opiumwet beleid en Bibob beleid. Onderzoeken waar structureel extreme snelheidsovertredingen worden begaan en de mogelijkheden onderzoeken om dit te beperken of tegen te gaan. Het is voor honden uitlaters verplicht om een opruimmiddel bij zich te dragen. Dit is een blijvend aandachtspunt. Uitbreiden en versterken van de Buurtpreventiegroepen en de voorlichting.
Aanpak snelheidsovertredingen
Overlast van loslopende honden en hondenpoep verminderen. Terugdringen van de zogenaamde High Impact Crimes (HIC).
De gemeente gaat enkele MOB eyes (kastjes die mensen in hun huis kunnen plaatsen als ze op vakantie zijn. Op het moment dat zij beweging detecteren gaat er een stil of luid alarm af) inkopen en uitlenen aan haar inwoners. Wordt voorgesteld als nieuwe gezamenlijke prioriteit in het Integraal Veiligheidsplan van de heuvelruggemeenten. Organiseren van voorlichtingsbijeenkomsten voor inwoners van Renswoude. Samenwerking Hackshield voortzetten/uitbreiden.
Digitale veiligheid
Economische zaken Ondernemers kunnen ondernemen in een veilige en aantrekkelijke omgeving.
Ondernemers zoveel mogelijk de ruimte bieden om te ondernemen, belemmeringen wegnemen en een gelijk speelveld faciliteren. Blijven stimuleren van ondernemers om hun winkel te verplaatsen naar het Dorpshart.
We blijven inzetten op een levendig Dorpshart. Recreatie en toerisme Het toerisme in Renswoude bevorderen.
Inzetten van de gehele opbrengst toeristenbelasting voor promotieactiviteiten. Samen met de Ondernemersvereniging Renswoude, de promotiecommissie Renswoude en de Oranjevereniging Renswoude onderzoeken of activiteiten, budget en inzet gebundeld kunnen worden. Verder ontwikkelen wandelknooppuntennetwerk.
Bundeling en versterking van bestaande activiteiten/initiatieven op het gebied van recreatie en toerisme. Bekendheid en gebruik wandelpaden vergroten. Cultuur Bekendheid van cultuur en erfgoed vergroten en het bezoek van inwoners en toeristen stimuleren.
Uitvoering geven aan de afspraken gemaakt in het Cultuurpact gemeente en provincie. Via Regionaal bureau voor Toerisme geven we hier vorm aan.
Ondersteunende diensten Behouden en verbeteren van de goede dienstverlening en uitvoering van taken.
a. Zorgen voor een toekomstbestendige gemeentelijke organisatie die in staat is haar regierol adequaat in te vullen. b. Wij zetten onze persoonlijke dienstverlening, voort. c. Online aanbieden van meer gemeentelijke diensten.
Voldoen aan de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Overgaan op volledig digitaal werken.
Actueel houden van het verwerkingenregister. Optimaliseren zaaksysteem Djuma. Alexander
9
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000 Taakvelden
Omschrijving
Realisatie 2020
Raming 2021
Raming 2022
Raming 2023
Raming 2024
Raming 2025
Lasten 0.1
Bestuur
856
930
932
932
926
926
0.2
Burgerzaken
142
171
185
165
165
165
1.1
Crisisbeheersing en brandweer
362
441
440
440
440
440
1.2
Openbare orde en veiligheid
51
64
70
70
70
70
3.1
Economische ontwikkeling
37
17
17
17
17
17
3.3
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
0
0
0
0
0
0
3.4
Economische promotie
42
50
45
45
45
45
5.3
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
24
31
25
9
9
9
5.5
Cultureel erfgoed
13
4
20
4
4
4
5.6
Media
72
74
74
74
74
74
1.599
1.780
1.818
1.759
1.751
1.751
Totaal Lasten Baten 0.1
Bestuur
33
32
32
32
32
32
0.2
Burgerzaken
74
107
68
66
66
66
1.1
Crisisbeheersing en brandweer
0
1.2
Openbare orde en veiligheid
0
3.1
Economische ontwikkeling
0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
3.3
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
2
1
2
2
2
2
3.4
Economische promotie
51
47
51
51
51
51
5.3
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
0
0
0
0
0
0
5.5
Cultureel erfgoed
1
0
0
0
0
0
5.6
Media
Totaal Baten Saldo programma
0
0
0
0
0
0
161
188
153
151
151
151
-1.438
-1.593
-1.665
-1.607
-1.600
-1.600
Mutaties reserves Toevoegingen aan reserves
0
Onttrekkingen aan reserves
0
13
25
6
0
0
Saldo mutaties reserves
0
13
25
6
0
0
-1.438
-1.580
-1.640
-1.601
-1.600
-1.600
Resultaat programma
Toelichting financiële ontwikkelingen Lasten Burgerzaken De toename van de lasten in 2022 betreft vooral eenmalige lasten voor een nieuwe koppeling voor een programma ten behoeve van burgerzaken. Economische promotie De afname van de lasten met ingang van 2022 betreft een lagere bijdrage in het onderhoud van de machines van de Grebbelinie. Cultuurpresentatie, -productie en –participatie De afname van de lasten met ingang van 2023 betreft vooral een lagere subsidie voor de muziekvereniging. Cultureel erfgoed De toename in de lasten in 2022 betreffen de te verstrekken monumentensubsidies uit de monumentenreserve. Baten Burgerzaken De afname van de baten met ingang van 2022 betreft lagere baten voor het verstrekken van rijbewijzen en overige documenten. Reservemutaties De onttrekkingen zijn in 2022 vooral hoger door een eenmalige onttrekking aan de monumentenreserve.
10
Programma 2
Sociaal domein
Wat zijn onze ambities? In het Coalitieakkoord 2018-2022 hebben we als speerpunt benoemd: We komen op voor de zwakkeren in de samenleving. Dat is vervolgens uitgewerkt onder het programmapunt Sociaal Actief. Sociaal Actief betekent in onze ogen betrokkenheid, geen betutteling. Iedereen verdient goede zorg. We helpen elkaar, als je gezondheid je in de steek laat. We vinden het vanzelfsprekend dat familie, buren en vrijwilligers elkaar helpen. Ook kerken en vrijwilligersorganisaties dragen hun steentje bij. • Wij zorgen dat professionele medewerkers klaar staan voor de ondersteuning die nodig is; • Mensen die, tijdelijk of permanent, niet zelfstandig kunnen functioneren, krijgen ondersteuning. Het uitgangspunt bij hulpverlening moet daarbij zijn: één gezin, één aanspreekpunt. Het Dorpsteam speelt hierin een cruciale rol; • We stimuleren een levendig verenigingsleven door een breed gedragen subsidiebeleid dat recht doet aan behoeften van onze inwoners en de wensen van de verenigingen; • Wij kopen zorgdiensten scherp in, waarbij de zorgbehoefte leidend is; in principe binnen de daarvoor beschikbare zorgbudgetten. Deze punten worden uitgevoerd in samenspraak met de bevolking, de klanten van het Sociaal Domein, alle betrokken partijen, vooral de vrijwilligers, ambtenaren en gemeenteraad.
Het programmapunt Sociaal Actief bevat een ambitie: Werken aan een integraal Sociaal Domein met een Renswouds gezicht. Integraal betekent dit dat alle beleidsvelden van het Sociaal Domein in hun onderlinge relatie worden bekeken. Voor Renswoude betekent dit dat de gemeente bereikbaar moet zijn voor al haar inwoners en het Sociaal Domein al haar cliënten moet kennen en voor hen toegankelijk moet zijn en een eigen actieve regie heeft.
Welke taakvelden vallen onder dit programma? Taakveld Onderwijs: Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid, leerlingzaken en leerplicht Voorschoolse en Vroegschoolse Educatie (VVE) en Peuteropvang Sport: Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Sociaal Domein: Meedoen • Inkomensregelingen • Begeleide participatie • Arbeidsparticipatie Voorkomen • Samenkracht en Burgerparticipatie • Dorpsteam • Volksgezondheid Ondersteunen • Maatwerkvoorziening Wmo 2019 • Maatwerkdienstverlening 18+ • Maatwerkdienstverlening 18• Geëscaleerde zorg 18+ • Geëscaleerde zorg 18-
Portefeuillehouder Wethouder Wijs
Burgemeester / Wethouder Wijs Wethouder Wijs Burgermeester Wethouder Wijs
11
De Belangrijkste kaderstellende beleidsnota’s zijn: Onderwijs: Onderwijs • Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Renswoude 2010 • Verordening leerlingenvervoer (2014) • Nadere regels gemeentelijke compensatie voor eigen bijdrage in de kosten van kinderopvang • Vergoeding tegemoetkoming kosten Peuteropvang Renswoude 2018 • Subsidieregeling Peuteropvang en VE-peuteropvang gemeente Renswoude 2020 Sociaal domein: Meedoen: • Re-integratieverordening Participatiewet Renswoude 2015 • Afstemmingsverordening Participatiewet IOAW en IOAZ 2015 • Verordening individuele inkomenstoeslag gemeente Renswoude 2015 • Regeling Sociale Werkvoorziening Zuid-Oost Utrecht • Beleidsplan Schulddienstverlening en preventie 2018-2022 • Beleidsregels individuele inkomenstoeslag Participatiewet Renswoude 2015 • Beleidsregel Krediethypotheek PW 2016 • Beleidsregel Scholingsplicht • Beleidsregel Taaleis 2016 • Beleidsregel meerkosten chronisch zieken en gehandicapten • Verordening Minimaregelingen Renswoude Voorkomen: • Beleidsplan sociaal domein (2019-2021) • Algemene Subsidieverordening 2001 • Verordening beslistermijn schuldhulpverlening Ondersteunen: • Beleidsplan sociaal domein (2019-2021) • Verordening Wet maatschappelijke ondersteuning 2015, 2019 gemeente Renswoude • Besluit nadere regels Maatschappelijke Ondersteuning Renswoude 2021 • Verordening Jeugdhulpgemeente Renswoude 2015
Ontwikkelingen Onderwijs We investeren in de samenwerking en goede contacten met de (basis)scholen. De scholen zijn een belangrijke partner binnen het sociaal domein. Ze kunnen situaties en problemen bij kinderen en gezinnen signaleren en op deze manier een bijdrage leveren aan preventie oplossingen. Goede samenwerking en afstemming tussen de scholen en de gemeente zijn daarbij van belang. Voor- en Vroegschoolse Educatie Vanaf 2019 ontvangt de gemeente Renswoude vanuit het Rijk een budget voor onderwijsachterstandenbeleid, dit budget is bedoeld voor Voor- en Vroegschoolse Educatie voor kinderen met een risico op een taalachterstand. Voor kinderen die taalachterstanden hebben, werken we samen met het onderwijs aan extra ondersteuning (project Verlengde schooldag). Leerlingenvervoer In samenwerking met de gemeenten Barneveld, Nijkerk en Scherpenzeel hebben we het leerlingenvervoer per 1 augustus 2020 aanbesteed. Munckhof voert het vervoer uit en heeft daarbij voor één schooljaar toestemming om gebruik te maken van een onderaannemer. In 2022 leggen we een nieuwe verordening aan de gemeenteraad voor. Basismobiliteit Sinds 2020 is het beheer van het Wmo-vervoer en het OV-vangnet onder gebracht bij de gemeente Barneveld.
12
Sport Begin 2020 heeft het college samen met de voetbal-, tennis- en andere sportverenigingen een intentieverklaring ondertekend om deel te nemen aan de Regeling Lokale Sportakkoorden. Onder begeleiding van de sportformateur hebben we samen met de verenigingen en andere maatschappelijke partners, zoals scholen en welzijn, het lokaal sportakkoord opgesteld om daarmee in aanmerking te komen voor uitvoeringsbudget voor het jaar 2021. Met het toegekende budget gaan we in 2022 het sportakkoord met de voorgenomen initiatieven opstarten en/of verder uitvoeren. Ook hebben we in 2022 de intentie om het preventieakkoord verder te koppelen aan het sportakkoord. Sociaal Domein: Meedoen Gaat over hoe de inwoners van Renswoude zelfstandig of met hulp meedoen aan de samenleving, onderverdeeld in arbeidsparticipatie, begeleide participatie en inkomensregelingen. Doelstelling Inwoners doen zelfstandig of met hulp mee aan de samenleving en de arbeidsmarkt. Inwoners zijn financieel gezond, hebben werk, gaan naar school, hebben een sociaal netwerk en zijn voldoende zelfredzaam. Trends en ontwikkelingen: Meer mensen in de bijstand De afgelopen jaren zien we dat het aantal uitkeringsgerechtigden stijgt. Dit is landelijk te zien. De stijging komt vooral door instroom van mensen met een niet Nederlandse- of westerse achtergrond en de nieuwe doelgroepen.
Het Centraal Planbureau verwacht dat in 2022 zal de werkloosheid weer wat gaat oplopen, waardoor ook het aantal WW-uitkeringen weer toeneemt. De doorwerking op het aantal bijstandsuitkeringen komt met meer vertraging. IW4 De colleges van Veenendaal, Rhenen en Renswoude hebben eind 2020 ingestemd met het voornemen voor de nieuwe huisvesting voor IW4, rekening houdend met de krimp van de SWdoelgroep. Er is gekozen voor nieuwbouw op de Transformatorstraat (= bestaande locatie hoofdvestiging). Met de nieuwe huisvesting kiezen de gemeenten voor een energiezuinig en duurzaam gebouw dat tevens structurele kostenbesparingen met zich meebrengt. Nieuwe Wet inburgering Per 1 januari 2022 treedt de Nieuwe Wet inburgering in werking. Het inburgeringsbeleid gaat drastisch op de schop. Het doel is dat nieuwkomers meteen aan het werk gaan en ondertussen de taal leren. Gemeenten gaan voor alle inburgeraars een individueel inburgeringsplan maken. Ook wordt het leenstelsel afgeschaft waarmee nieuwkomers nu nog hun inburgeringscursus inkopen en wordt er een link gelegd met de uitvoering van de Participatiewet en de lokale voorzieningen in Renswoude. Reguliere taken Uitvoeren van de inkomensvoorzieningen, uitkeringen en loonkostensubsidies. Dit doen we op grond van de Participatiewet, Besluit bijstandsverlening zelfstandigen, Bijzondere bijstand, schulddienstverlening.
Deze dienstverlening is ondergebracht bij de gemeente Veenendaal. Bevorderen participatie Niet iedereen doet nog mee aan de samenleving. Samen met partners zoeken we naar oplossingen om inwoners mee te laten doen. We helpen onze inwoners om aan het werk te komen en te blijven. Ook faciliteren we in de welzijnssfeer, zoals dagactiviteiten en ontmoetingsactiviteiten dichtbij huis in buurt of wijk of kerk, om eenzaamheid te doorbreken. Sociaal Domein: Voorkomen Gaat over preventieve oplossingen voor inwoners die dat nodig hebben en is onderverdeeld in Samenkracht & Burgerparticipatie, Dorpsteam en Volksgezondheid. Doelstelling Voldoende preventieve oplossingen waar inwoners die dat nodig hebben terecht kunnen. Het gaat om lokale oplossingen, formeel en informeel. Vrijwilligers en mantelzorgers worden ondersteund, bewonersinitiatieven gestimuleerd.
13
Trends en ontwikkelingen: Vergrijzing zorgt voor toenemende druk in de zorg. Als gevolg van de toenemende vergrijzing neemt de druk toe op de eerstelijnszorg en de poliklinische zorg. Dit betekent ook een toename van het beroep op de gemeentelijke oplossingen en op het sociaal netwerk. Sociale infrastructuur welzijn en zorg Dit doen we door subsidiëren en contracteren van diverse maatschappelijke organisaties op het gebied van welzijn, zorg, ondersteuning en jeugdgezondheidszorg met als doel het versterken van de sociale infrastructuur. Volksgezondheid De algemene gezondheidszorg wordt uitgevoerd door de Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD). Zij neemt ook de jeugdgezondheidszorg (JGZ) van 0 – 19 jaar, infectieziektebestrijding, uitvoering technisch/hygiënisch toezicht, hulpverlening bij rampen, het Regionaal Ambulance Vervoer (RAV) voor haar rekening. Sociaal Domein: Ondersteunen Dit gaat over maatwerkoplossingen voor inwoners die dat nodig hebben. Hieronder vallen maatwerkvoorziening Wmo, maatwerkdienstverlening 18+, maatwerkdienstverlening 18-, geëscaleerde zorg 18+ en geëscaleerde zorg 18-. Kernopgave is het zoveel mogelijk beperken van het beroep doen op deze oplossingen maar deze wel beschikbaar te houden voor de inwoners die deze ondersteuning (tijdelijk) nodig hebben. De verbinding met voorkomen speelt hierbij een belangrijke rol.
Doelstelling Voor inwoners die dit nodig hebben, zijn passende vormen van ondersteuning en oplossingen beschikbaar. Deze zijn afgestemd op de specifieke behoefte en gebruikmakend van dat wat mensen wél kunnen. Trends en ontwikkelingen Abonnementstarief Wmo Het abonnementstarief, een vast tarief voor de eigen bijdragen aan Wmo-voorzieningen, is sinds 1 januari 2020 definitief van kracht. Dit houdt in dat ieder huishouden een vast tarief van € 19,00 per maand per huishouden betaalt. Als gevolg van deze wetswijziging zien we het aantal Wmoaanvragen, met name hulp bij het huishouden, toenemen. Doordecentralisatie beschermd wonen en maatschappelijke opvang Vanaf 1 januari 2022 worden de budgetten Beschermd Wonen verdeeld over alle gemeenten. Concreet betekent dit dat we in 2022 gaan kijken hoe we Beschermd Wonen in samenwerking met de lokale betrokkenen verder vorm kunnen geven. De Maatschappelijke Opvang (MO) wordt niet doorgedecentraliseerd en blijft vooralsnog een centrumgemeentetaak. De reden is dat de MO zich m.n. in de centrumgemeenten bevindt. Na vier jaar wordt bezien of de MO alsnog doorgedecentraliseerd wordt of dat het een centrumgemeentetaak blijft. Wet verplichte ggz (Wvggz) Met ingang van 1 januari 2020 is de Wet verplichte ggz (Wvggz) in werking getreden.
Deze wet vervangt de huidige wet Bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Bopz) en regelt de rechten van mensen die te maken hebben met verplichte zorg in de ggz. Een belangrijke verandering is dat verplichte zorg straks ook buiten een ggz-instelling kan plaats vinden. In 2019 startten we, samen met Veenendaal en Rhenen, de pilot Advies en meldpunt verward gedrag, met als doel het bieden van snelle en gecoördineerde hulp voor mensen met verward gedrag. Aan de pilot namen verschillende partners deel, zoals politie, woningcorporaties en ggz-aanbieders. Gezien goede resultaten van de pilot gaan we in 2022 het meldpunt verder structureel borgen. Zorgverzekeraars De krappe budgetplafonds van de zorgverzekeraars maken dat inwoners niet tijdig de hulp krijgen die nodig is. Afstemming gemeente(n) en zorgverzekeraars vergt aandacht.
14
Jeugdhulp Aandachtspunt bij de Jeugdhulp zijn de stijgende kosten. Gelet op de werkelijke ontwikkeling van de kosten van jeugdzorg kan worden geconstateerd dat de in de begroting opgenomen budgetten de afgelopen jaren structureel te laag zijn geweest. Daarnaast draagt een toenemende vraag naar de jeugdhulp bij aan het tekort (conform de landelijke trend). De toegang bij het Dorpsteam en via de Huisartsen is in Renswoude goed georganiseerd en er wordt efficiënt gewerkt. Normaliseren is één van de kernthema’s in de transformatie van de Jeugdhulp. Het gaat om de zienswijze dat kwetsbaarheid bij het leven hoort en zeer complexe problematiek rondom opvoeden en opgroeien daar dan ook niet van uitgesloten zijn. Deze zienswijze opent het venster naar een andere kijk op hulp en opvoeden. Het gebruik van gespecialiseerde zorg hoort in die zin bij een fase van kwetsbaarheid. Niet het oplossen van problemen staat centraal, maar het ontzorgen en normaliseren van de situatie rond kinderen. Het gaat om het herstel van het gewone leven. Deze benadering heeft ook consequenties voor de wijze waarop we de zorg (gaan) organiseren. Dit betekent investeren in de basisinfrastructuur (algemene voorzieningen) waardoor individuele jeugdhulp minder nodig zal zijn. Langer thuis wonen Langer thuis blijven wonen, past bij de huidige samenleving en wordt gestimuleerd.
Daarom neemt het aantal intramurale oplossingen af. Deze ontwikkelingen zorgen voor een toenemende vraag naar gemeentelijke oplossingen die passen bij deze ontwikkelingen. Reguliere taken Inkopen maatwerkoplossingen voor en toezichthouden op Wmo en Jeugdzorg Voor inwoners die deze ondersteuning (tijdelijk) nodig hebben, willen we een aanbod hebben. Dit gaat vooral over huishoudelijke ondersteuning, vervoer, woonoplossingen, ondersteuning individueel en dagactiviteiten. De gemeente is ook toezichthouder. Regionale inkoop zorg Dit gaat over jeugdzorg, pleegzorg, jeugdzorg+, (klinische) jeugd geestelijke gezondheidszorg (GGZ), jeugd residentieel, jeugdbescherming, beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Daarnaast is de gemeente Renswoude aangesloten bij Samen Veilig Midden Nederland als er sprake is van gesloten en zwaardere bovenregionale Jeugdzorg. Ook hier speelt de landelijke opgave om het gebruik van de Jeugdzorg met verblijf af te bouwen en meer preventieve en ambulante maatregelen te nemen. Het onderdeel geëscaleerde zorg 18- en 18+ staat in programma Veiligheid (Veilig Thuis en Save).
Wat willen we bereiken en wat gaan we doen om dat te bereiken? Wat willen we bereiken
Wat gaan we daarvoor doen
Onderwijs De huisvesting op orde houden.
In samenspraak met het schoolbestuur de huisvesting van basisonderwijs op orde houden. -Voorwaarden scheppen om, indien mogelijk, een diploma te behalen. -Preventief werken op scholen en tijdig signaleren van problemen. -Goede afstemming tussen leerplichtambtenaar en dorpsteam. Met lokale aanbieder en de GGD regio Utrecht hebben we afspraken over toeleiding en toegang van VVE-aanbod. Daarnaast werken we samen met het onderwijs aan extra ondersteuning voor kinderen met taalachterstanden vanwege hun achtergrond (statushouders).
Jongeren dienen kennis en vaardigheden te verwerven om een zelfstandige plek in de samenleving te verwerven.
Voor- en vroegschoolse Educatie aanbod voor kinderen met een risico op een taalachterstand.
Sport Behoud huidige sportvoorzieningen in Renswoude.
Huidige beleid voortzetten en in gesprek blijven met de sportverenigingen.
Meedoen
15
Bestrijden van armoede/voorkomen van schulden Signalen van armoede worden voortijdig opgepakt. Zo willen we zo veel mogelijk problemen voorkomen. Waar dit niet lukt, bieden we ondersteuning om de problemen aan te pakkendoor uitvoeren minimabeleid en/of maatwerkvoorzieningen.
Als gemeente ondersteunen wij inwoners die in armoede leven door o.a. minimabeleid op lokaal niveau waardoor we beter maatwerk kunnen toepassen. We doen dit niet alleen; in de samenleving zijn er veel organisaties, verenigingen en betrokken inwoners. De schuldhulpverlening vindt plaats binnen het budgetloket. De uitvoering daarvan hebben wij bij de gemeente Veenendaal belegd. Blijven is Meedoen. Het is belangrijk dat statushouders zo snel mogelijke meedoen. Dat is: zelfstandig, volwaardig en gezond aan het werk gaan, naar school gaan of op een andere manier een bijdrage leveren aan onze samenleving.
Uitvoeren inburgeringsprogramma statushouders Ondersteuning bieden aan statushouders/nieuwkomers die zich in Renswoude vestigen. Het gaat ook om zaken als: toeleiding naar werk en vrijwilligers ondersteunen die zich hiervoor inzetten Op de inclusieve arbeidsmarkt doet iedereen mee Een “inclusieve” arbeidsmarkt waarin iedereen kan meedoen. Ook mensen met een arbeidsbeperking of persoonlijke omstandigheden. Zoals leeftijd, gezinssamenstelling, onjuiste opleiding, mate van belastbaarheid, taalachterstand, armoede, schuldenproblematiek, enz. Op een inclusieve arbeidsmarkt bieden werkgevers ook werk aan iedereen die kan meedoen. Onderwijs en overheid faciliteren de ondernemers daarbij. Voorkomen Een vitale samenleving We benutten het zelf oplossend vermogen van de samenleving. Daarbij stimuleren wij vitale inwoners om activiteiten te organiseren voor meer kwetsbare inwoners. Inwoners nemen eigen verantwoordelijkheid. Zij zijn oplossingsgericht, signaleren wat nodig is en zetten zich in voor anderen. De gemeente ondersteunt oplossingen die passen bij de samenleving. De gemeente zorgt voor een gevarieerd aanbod van eenvoudig toegankelijke voorzieningen. Initiatieven uit de samenleving We gaan uit van de kracht van de samenleving. De gemeente werkt samen met inwoners, (maatschappelijke) organisaties, ondernemers.
We stimuleren maatschappelijke initiatieven en faciliteren goede ideeën vanuit de samenleving.
Doorontwikkeling IW4 IW4 wil zich door ontwikkelen naar een sociale onderneming. De sociale onderneming draagt bij aan het realiseren van een inclusieve arbeidsmarkt, zowel lokaal als regionaal. De nieuwbouw van de werklokatie van IW4 vraagt hierbij onze aandacht.
Wij ondersteunen inwoners en verenigingen door het versterken van het aanbod in toegankelijke voorzieningen. Zo is het netwerk “Renswoude voor Elkaar” in 2021 gestart.
We stimuleren inwoners die daartoe bereid zijn tot vrijwilligerswerk. Daarnaast faciliteren we informele netwerken in het dorp. In de samenleving wordt steeds meer een beroep gedaan op het sociale netwerk van mensen. Familie, buren en vrienden kijken of ze burenhulp kunnen bieden. De formele zorg sluit hierop aan en werkt met deze informele zorg samen. De uitdagingen en kansen hebben komend jaar onze aandacht (project In Voor Mantelzorg). Inwoners met een hulpvraag kunnen terecht bij het Dorpsteam. De nadruk komt meer te liggen op preventie. Het Dorpsteam zoekt samen met inwoners welke passende ondersteuning mogelijk is binnen generalistisch werken. We blijven werken aan:
Effectief Dorpsteam Met een effectief Dorpsteam voelen inwoners met een hulpvraag zich gehoord, gezien en begrepen. Inwoners krijgen de zorg en ondersteuning die past bij hun hulpvraag.
16
- eenvoudige toegang (spreekuren op de basisscholen, in de bibliotheek en bij de huisarts) - toegankelijke algemene oplossingen meer onder de aandacht brengen (Buurtgezinnen, formulierenbrigade etc.) - investeren in preventieve aanpak bij hulpvragen Samen met de GGD regio Utrecht en de aangesloten gemeenten werken we aan een gezonde en veilige omgeving voor zowel kinderen en jongeren als ouderen in Renswoude. De komende jaren staan de volgende thema’s op de agenda: - Kansrijk opgroeien - Gezonde leefomgeving - Lang(er) gelukkig en gezond zelfstandig Samen met de GGD regio Utrecht en de gemeenten Veenendaal en Rhenen werken aan voorlichting en bewustwording hoe de vaccinatiegraad verhoogd kan worden.
Lokaal gezondheidsbeleid Samen met lokale partijen doelen voor de komende jaren bepalen op het gebied van volksgezondheid.
Vaccinatiegraad verhogen.
Ondersteunen Duurzame zorg- en basisinfrastructuur De gemeente sluit aan bij de vraag en contact van de individuele inwoners. Er is een sluitende keten van algemene oplossingen tot maatwerk. Inwoners hebben eenvoudig toegang tot de ondersteuning. Er zijn voldoende laagdrempelige voorzieningen en deze zijn eenvoudig en efficiënt.
Zorg is zo toegankelijk mogelijk Voor inwoners die dit nodig hebben is er een toegankelijk aanbod van ondersteuning en maatwerk. Het aanbod sluit aan bij de algemene oplossingen. De toegang tot het aanbod is eenvoudig. Hiervoor gaan we maatwerk van licht tot zwaar organiseren, die verbinding heeft met inkoop/subsidie/contracteren. Samenwerken met 1e-lijns zorg Gemeenten en eerste lijn hebben veel raakvlakken. Ze kunnen veel aan elkaar hebben. De eerstelijnsgezondheidszorg krijgt veel welzijnsvragen als zorgvraag gepresenteerd en kan verwijzen naar het sociale domein. Als de gemeente signalen krijgt van huisartsen over sociale en leefstijl items, kan de gemeente hierop een aanbod organiseren. We stemmen af en sluiten aan bij de eerstelijnszorg over verschillende onderwerpen. Dit zijn verwijzing jeugdzorg, gezonde leefstijl en gezond gewicht, signaleren dementieproblematiek en verbinding met welzijnsactiviteiten. Daarnaast werken we samen met huisartsen op het gebied van jeugdgezondheidszorg. Verbinding Zvw en Wlz Ontwikkelen sluitende GGZ keten. We maken hiervoor afspraken op regionaal en lokaal niveau.
Langer zelfstandig wonen Als gevolg van de afbouw van intramuraal aanbod doen meer mensen beroep op ondersteuning in de thuissituatie. Dit geldt voor alle leeftijden.
Mensen willen zo lang mogelijk in hun eigen woning blijven wonen. Zo hebben ze regie over hun eigen leven. Waar nodig met zorg en ondersteuning. Randvoorwaarde is dat mensen kunnen deelnemen in de maatschappij en contacten kunnen onderhouden. We faciliteren kleinschalige maatschappelijke opvang en dagactiviteiten dicht bij huis. We subsidiëren
17
welzijn, ontmoeting en collectieven diensten mede om eenzaamheid te voorkomen. We onderzoeken naar de mogelijkheid om het huidige verzorgingshuis De Meent in combinatie met Beschermd Wonen op een nieuwe plek te gaan realiseren.
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000
PROGRAMMA 2 Sociaal domein Taakvelden
Omschrijving
Lasten
Realisatie 2020 2019
Raming 2021
Raming 2022
Raming 2023
Raming 2024
Raming 2025
4.2
Onderwijshuisvesting
141
143
139
137
136
134
4.3
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
156
180
176
176
176
176
5.1
Sportbeleid en activering
27
20
20
20
20
20
5.2
Sportaccommodaties
223
190
210
190
190
190
6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
131
197
200
204
207
208
6.2
Wijkteams
161
70
29
29
29
29
6.3
Inkomensregelingen
907
675
694
694
694
694
6.4
Begeleide participatie
273
260
253
246
244
244
6.5
Arbeidsparticipatie
34
44
44
44
44
44
6.6
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
155
142
197
197
197
197
6.71
Maatwerkdienstverlening 18+
513
511
511
511
511
511
6.72
Maatwerkdienstverlening 18-
1.189
1.197
1.455
1.456
1.456
1.455
6.81
Geëscaleerde zorg 18+
141
139
143
143
143
143
6.82
Geëscaleerde zorg 18-
67
89
89
89
89
89
7.1
Volksgezondheid
267
281
279
283
287
292
4.386
4.138
4.445
4.426
4.429
4.434
0
Totaal Lasten Baten 4.2
Onderwijshuisvesting
0
0
0
0
0
4.3
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
35
6
4
4
4
4
5.1
Sportbeleid en activering
15
0
0
0
0
0
5.2
Sportaccommodaties
106
14
14
14
14
14
6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
28
28
28
28
28
6.2
Wijkteams
0 0
0
0
0
0
0
6.3
Inkomensregelingen
773
435
467
467
467
467
6.4
Begeleide participatie
6.5
Arbeidsparticipatie
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
6.6
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
17
26
26
26
26
26
6.71
Maatwerkdienstverlening 18+
13
0
0
0
0
6.72
Maatwerkdienstverlening 18-
252
237
218
Geëscaleerde zorg 18+
6.82
Geëscaleerde zorg 18-
0 0 0
278
6.81
0 0 0 0
0 0
0 0
0 0
0 0
7.1
Volksgezondheid
Totaal Baten Saldo programma
6
6
6
6
6
6
953
528
823
797
782
763
-3.433
-3.610
-3.622
-3.629
-3.647
-3.671
Mutaties reserves Toevoegingen aan reserves
6
6
0
0
0
0
Onttrekkingen aan reserves
70
103
73
73
73
73
Saldo mutaties reserves
64
97
73
73
73
73
-3.369
-3.512
-3.549
-3.556
-3.574
-3.598
Resultaat programma
18
Toelichting financiële ontwikkelingen Lasten Onderwijsbeleid De lagere lasten voor leerlingenvervoer in 2022 en verder zijn gebaseerd op de werkelijke lasten uit het verleden. Sportaccommodaties De hogere lasten in 2022 betreffen onderhoudskosten voor de sporthal. Dit zijn eenmalige kosten voor de verduurzaming van de sporthal. Wijkteams Een deel van de kosten van Wijkteams is vanaf 2022 verantwoord op taakveld Maatwerkvoorzieningen (WMO). Inkomensregelingen Toename budget Wet Buig. DVO is opgehoogd op basis van werkelijke lasten uit het verleden. Maatwerkvoorzieningen Wmo Een deel van de kosten van Wijkteams is vanaf 2022 verantwoord op taakveld Maatwerkvoorzieningen (WMO). Maatwerkdienstverlening 18De stijging vanaf 2022 betreft het begroten van “scenario 2/het midden scenario” van Regio Foodvalley. Door uit te gaan van dit scenario verwachten wij dichtbij de werkelijke lasten te begroten. Baten Inkomensregelingen De geraamde vergoeding voor het bekostigen van de bijstand (BUIG gelden) is verantwoord op basis van de beschikking van het Rijk in de meicirculaire 2021 Maatwerkdienstverlening 18De stijging vanaf 2022 betreft de extra middelen die van het Rijk beschikbaar worden gesteld voor jeugdzorg. Met deze middelen vangen we de stijging van onze lasten in 2022 op.
Reservemutaties De reservemutaties zijn niet te vergelijken met de in de kolom “jaarrekening 2019” zichtbare mutaties. In de jaarrekening 2019 is uitvoering gegeven aan het herschikken van de reserves op basis van de “nota reserves en voorzieningen 2019”. De in de jaren 2022 tot en met 2024 geraamde onttrekkingen betreffen: € 70.475 dekken afschrijvingslasten herinrichting sportpark uit de gelijknamige bestemmingsreserve, € 3.000 onttrekking uit reserve cultuur. In 2021 is er ook € 30.000 ter dekking van de incidentele lasten preventiemaatregelen jeugd uit de reserve sociaal domein onttrokken. De toevoeging van € 6.000 betreft de jaarlijkse toevoeging aan de reserve cultuur. Vanaf 2022 worden er geen middelen aan deze reserve toegevoegd. De stand van deze reserve is eind 2020 ruim € 66.000.
19
Programma 3
Fysiek domein
Wat zijn onze ambities? Renswoude is een plattelandsgemeente, gelegen in de regio Foodvalley, en daar zijn we trots op! We vinden het belangrijk dat het agrarisch karakter zoveel mogelijk behouden blijft en de ruimte krijgt voor ontwikkeling zoals beschreven in de Omgevingsvisie 2018-2030. Maar de landbouw verandert en deze transitie zal de komende jaren gevolgen hebben voor het landelijk gebied. Klimaatveranderingen dwingen ons ook om goed na te denken over de mogelijke gevolgen voor het openbare gebied en particuliere gebied. Extreme weersomstandigheden (droogte, maar ook wateroverlast) zullen we het hoofd moeten bieden. Wij zetten ons in voor een goede bereikbaarheid van ons dorp en voor veilige wegen, fiets- en voetpaden. Het verbeteren van de veiligheid van de Dorpsstraat is een belangrijke doelstelling. Met de beschikbare middelen willen we ons openbare gebied in stand houden, en waar mogelijk optimaliseren. De gemeente Renswoude is als één van de weinige gemeenten in Nederland eigenaar van een woningbedrijf. Dit biedt ons unieke mogelijkheden om makkelijker maatschappelijke en sociale opgaven binnen het woningbouwprogramma te realiseren. We willen graag stappen maken op het gebied van duurzaamheid. We zoeken daarbij naar een gezonde balans tussen ecologische, sociale en economische belangen.
Waar mogelijk ondersteunen en coördineren we initiatieven vanuit de samenleving. In de toekomst willen wij als gemeente energieneutraal zijn, op een economisch verantwoorde manier. Bij de ontwikkeling van nieuwe woonwijken en bedrijventerreinen stellen we eisen aan de duurzaamheidsprestatie van het openbare gebied en van de te ontwikkelen gebouwen. We verduurzamen de huurwoningen binnen ons woningbedrijf. Voor zonne-energie richten wij ons primair op het gebruik van de beschikbare ruimte op daken van woningen, agrarische bebouwing en bedrijven
Welke taakvelden vallen onder dit programma? Taakveld Verkeer en vervoer Verkeer en vervoer Beheer openbare ruimte Onderhoud wegen, parkeerplaatsen en civiele kunstwerken Openbaar groen en speeltuinen Riolering Openbare verlichting Afval Milieubeheer Begraafplaats Begraafplaatsen en crematoria Ruimtelijke ordening/ontwikkeling Ruimtelijke ordening Ruimtelijke ontwikkeling Grondbeleid Grondexploitatie Grondexploitatie woningbouw Grondexploitatie bedrijventerreinen Wonen en bouwen Vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) Woningbedrijf Duurzaamheid Duurzaamheid
Portefeuillehouder Wethouder Teunissen Burgermeester / Wethouder Wijs Burgermeester Burgemeester Burgemeester Burgemeester Wethouder Wijs Burgermeester Wethouder Wijs Burgermeester / Wethouder Teunissen Burgemeester Wethouder Teunissen Wethouder Teunissen Wethouder Teunissen
Burgermeester/Wethouder Wijs Burgemeester Wethouder Wijs Wethouder Teunissen
20
De belangrijkste kaderstellende beleidsnota’s zijn: Verkeer en vervoer: • Algemene Plaatselijke Verordening (2015)
Beheer openbare ruimte: • Gemeentelijke Rioleringsplan 2020-2028 • Nota parkeernormen 2016 • IBOR Integraal beheerplan openbare ruimte 2021 Ruimtelijke ordening en Volkshuisvesting: • Omgevingsvisie Renswoude 2018-2030 • Woningmarktonderzoek juni 2019 • Nota grondbeleid (vaststelling voorjaar 2022) • Bestemmingsplannen Wonen en bouwen: • Portefeuillestrategie Woningbedrijf (2019) • Huisvestingsverordening Renswoude (2019) • Beleidsplan VTH (2020)
Ontwikkelingen Verkeer en vervoer In 2020 is door de provincie Utrecht kleinschalig onderhoud aan de N224 uitgevoerd. Over circa 7 jaar vindt er een grootscheepse renovatie plaats van de N224 inclusief de ondergrondse infra. Met de Provincie is afgesproken dat er dan ook meer ingezet gaat worden op de verbetering van de leefbaarheid rondom de N224. Ter voorbereiding op deze werkzaamheden zal de gemeente zelf een onderzoek opstarten waaruit moet blijken welke optimalisatie wenselijk is en welke mogelijkheden er zijn. Ook zal in dit onderzoek aandacht zijn voor de mogelijkheden voor een rondweg. Vanwege Corona is de evaluatie van de invoering 60 km/uur in het buitengebied nog niet uitgevoerd. De verkeersbewegingen zijn door de diverse lockdownperiodes zo afgenomen dat er geen representatief beeld ontstaat. In de loop van 2021 is hier weer mee gestart. In 2022 presenteren we de resultaten. Beheer openbare ruimte Begin 2019 zijn we gestart met een professionaliseringsslag op het vlak van het beheer van onze openbare ruimte. De professionalisering/doorontwikkeling van beheer openbare ruimte gebeurt langs vier sporen: 1. Programmering 2. Contractering en contractmanagement 3. Informatiebeheer 4.
Rolverdeling Onderdeel van spoor 1 – Programmering – is het opstellen van een integraal beleidsplan, een beheerplan (periode 2021 – 2030) en een meerjarenonderhouds- en vervangingsplan voor de periode 2021 t/m 2025. Het college heeft dit plan ter vaststelling aan uw Raad aangeboden. De eikenprocessierups vormt ook in gemeente Renswoude een probleem. Door de maatregelen ter bestrijding van de problemen was er in 2020 en 2021 duidelijk minder overlast van de Eikenprocessierups. Gestreefd wordt naar een heterogener groenbestand. Het eiken bestand wordt verminderd en hiervoor in de plaats worden andere boomsoorten aangeplant. We stimuleren hiermee de biodiversiteit. We creëren daarmee een gunstig leefklimaat voor natuurlijke vijanden van de eikenprocessierups.
21
Afval De ambitie van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, de VNG, de Koninklijke vereniging voor afval- en reinigingsmanagement (NVRD) en Rijkswaterstaat is om in 2020 nog maar maximaal 100 kilo restafval per inwoner per jaar te produceren en 75% scheiding van het huishoudelijk afval te realiseren. Eind 2019 heeft de gemeenteraad besloten om de structuur van afvalinzameling te wijzigen. Vanaf 2020 is de gemeente Renswoude toegetreden tot de Afvalcombinatie De Vallei en is het principe ‘betaling per aanbieding restafval’ toegepast. In 2020 is het resultaat spectaculair met een gemiddelde van 74 kilo fijn huishoudelijk restafval per inwoner per jaar. We promoten ook het hergebruik van materialen en werken we aan het verminderen van het zwerfafval. Riolering In 2020 heeft de Raad een nieuw Gemeentelijk rioleringsplan vastgesteld voor de periode 20212028. De gevolgen van klimaatveranderingen, hittestress, enz. is opgenomen in dit brede plan. In 2022 gaan we de uitvoering hiervan ter hand nemen. Milieubeheer Alle Wabo (wet algemene bepalingen omgevingsrecht) basis milieutaken worden sinds 2017 uitgevoerd door de Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU). In 2020 is de samenwerking met de ODRU geëvalueerd en is er vooral ingezet op goede verantwoording van de afgenomen uren door de ODRU.
De ODRU geeft nu gedetailleerde overzichten over haar inzet, waardoor er beter gecontroleerd kan worden of deze inzet conform afspraak is. De evaluatie was met name gericht op twee vragen: wat zijn wettelijke taken en welke taken moeten verplicht door de omgevingsdienst worden uitgevoerd? Tijdens de in januari 2021 gehouden presentatie is een duidelijk beeld geschetst van de wettelijke taken (Toen is ook aangegeven dat het weghalen van taken bij de ODRU (slechts beperkt mogelijk) wellicht aantrekkelijk lijkt, maar op veel problemen zal stuiten voor wat betreft de coördinatie van taken en het houden van de regie daarop. De ODRU voert taken uit ten aanzien van Toezicht en Handhaving, maar ze voeren ook werkzaamheden uit op het terrein van beleid en vergunningverlening. Daarnaast zijn er aanvullende werkzaamheden op projectbasis. Begraafplaats De uitbreiding van de begraafplaats is in 2021 voltooid met de asfaltering van de paden. Voor de komende 8 jaren hebben we nu genoeg ruimte beschikbaar. In 2022 starten we met een locatieonderzoek voor de periode daarna. Ruimtelijke ordening Met het opstellen van de Omgevingsvisie 2018-2030 is de toekomstvisie geactualiseerd en is, in de geest van de Omgevingswet, een meer integrale benadering gekozen. De Omgevingsvisie is erg breed ingestoken door naast fysieke ook sociale aspecten een plek te geven.
De omgevingsvisie bevat een aantal richtinggevende uitspraken. Het is nu zaak om deze uitspraken concreter te maken door nader onderzoek te (laten) verrichten. De inwerkingtreding van de Omgevingswet is uitgesteld tot in ieder geval 1 juli 2022. We blijven de ontwikkelingen volgen en we hebben contact met onze belangrijkste partners, de Omgevingsdienst regio Utrecht en de provincie Utrecht. De Omgevingswet verplicht ons om binnen 10 jaar onze huidige bestemmingsplannen en verordeningen om te zetten naar een omgevingsplan. De planning is om dit gefaseerd in deze 10 jaar op te pakken, verdeeld over de verschillende gebieden Dorp, Bedrijventerrein en Buitengebied. Grondexploitatie bedrijventerreinen Groot Overeem II In 2020 zijn de voorbereidingen voor het nieuwe bedrijventerrein Groot Overeem II voortvarend opgepakt. De benodigde gronden zijn aangekocht, diverse onderzoeken zijn uitgevoerd en is gestart met het opstellen van het bestemmingsplan. In 2021 komt het uitgiftebeleid gereed en worden de voorbereidingen getroffen voor de uiteindelijke realisatie van het bedrijventerrein. De verwachting is dat de kavels in 2022 bouwrijp worden opgeleverd. Naar behoefte wordt bedrijventerrein fasegewijs ontwikkeld. Grondexploitatie woningbouw Toekomstige uitbreidingen woningbouw.
Voor de korte termijn is de uitbreiding van woningbouw voor Renswoude geborgd door de ontwikkeling Beekweide II en enkele kleinere particuliere ontwikkelingen. Om deze uitbreiding ook
22
voor de toekomst te kunnen borgen is het belangrijk dat er in een vroeg stadium wordt nagedacht over deze toekomstige ontwikkelingen. In de toekomstvisie staat aangegeven hoe Renswoude tot 2030 verwacht te ontwikkelen. In 2021 zijn de mogelijkheden verkend voor de toekomstige uitbreidingen. Hierdoor is de verwachting dat na de afronding van Beekweide II duidelijkheid is over de locatie en invulling van de volgende ontwikkellocatie. Beekweide I De laatste seriematige woningbouw in Beekweide I is in 2020 gerealiseerd en de laatste kavel is in 2021 geleverd. De inrichting van de openbare ruimte is voor het grootste deel gerealiseerd. De Grex Beekweide I wordt daarmee in 2022 afgesloten bij de jaarrekening van 2021. Beekweide II De grondexploitatie is in 2020 vastgesteld. Het stedenbouwkundige plan en beeldkwaliteitsplan van Beekweide II is in 2021 vastgesteld. Het bestemmingsplan is in de loop van 2021 in procedure gebracht. Door de complexe eigendomsverhouding in het plangebied en de Coronacrisis is het proces omtrent het contracteren van de partijen vertraagd. Omdat verwerving niet voor alle percelen mogelijk is, worden er ook gesprekken gevoerd onder welke condities partijen mee kunnen ontwikkelen in het plangebied. De laatste huurcontracten met de gebruikers van de volkstuinen zijn in 2020 beëindigd.
Vanwege de ontstane vertraging is de gebruikers de mogelijkheid geboden de volkstuin in 2021 nog eenmaal te gebruiken. VTH Elk jaar leggen wij verantwoording af aan het Interbestuurlijk toezicht (IBT) van de provincie. Naar aanleiding hiervan wordt jaarlijks een uitvoeringsprogramma opgesteld en dient sprake te zijn van actueel beleid op alle beleidsterreinen (vergunningverlening, toezicht en handhaving). In 2020 is daarom een volledig beleidsplan VTH op- en vastgesteld. Dit plan heeft betrekking op vergunningverlening, toezicht en handhaving in het kader van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV), de Drank- en Horecawet (DHW) en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Hierin hebben we prioriteiten gesteld voor de komende jaren. Woningbouw Woningbedrijf Taets van Amerongen fase 2 De herontwikkeling van de woningen in de Taets van Amerongenweg gaat een nieuwe fase in. De voorbereidingen worden getroffen om begin 2022 de laatste 22 woningen te slopen. Afhankelijk van de wijze van aanbesteding wordt aansluitend of na een jaar gestart met de bouw van 37 nieuwe woningen. Het betreft hier 16 seniorenwoningen, 9 eengezinswoningen en 12 beneden- en bovenwoningen. Vooralsnog wordt ervan uitgegaan dat de huidige bouwvlakken die in het bestemmingsplan staan weer worden bebouwd.