Document · PDF

E. Jaarverslag 2021 LEADER Utrecht-Oost

Gemeenteraad 8 maart 2022, gemeente RenswoudeBij agendapunt: Ingekomen stukken en mededelingen15.958 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

LEADER Utrecht-Oost Jaarverslag 2021

Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland

Jaarverslag 2021 LEADER Utrecht-Oost

Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Lokale Ontwikkelingsstrategie (LOS) 3. Interne organisatie 4. Activiteiten 2021 5. Communicatie 6. Aanjagen en beoordelen van initiatieven 7. Inhoudelijke voortgang van de uitvoering 8. Financiële voortgang 9. Evaluatie

Pagina: 2 3 5 7 7 9 12 13 14

Bijlagen: A. Activiteiten en resultaten LEADER Utrecht-Oost 2021 B. Projectideeën overzicht C. Beschrijving projecten D. Cumulatief overzicht ingediende projecten

Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland

1. Inleiding Dit jaarverslag 2021 beschrijft de uitgevoerde acties, werkzaamheden en de resultaten van het zesde programmajaar van het POP3 Meerjarenprogramma “LEADER Utrecht-Oost”. Een bonusjaar zou je kunnen zeggen, aangezien de lopende programmaperiode met twee uitvoeringsjaren verlengd is: 2021 en 2022 maken deel uit van de zogenaamde transitieperiode ofwel POP3+. Dit maakt het mogelijk om met middelen uit het nieuwe GLB nog twee jaar langer door te gaan met het huidige LEADERprogramma. Het is de bedoeling om dan in 2023 te starten met een nieuwe programmaperiode. De uitvoering van het huidige LEADER-programma in Utrecht-Oost is in april 2016 gestart, als onderdeel van het Europese Plattelands Ontwikkelings Programma POP3. 2016 en 2017 waren twee moeizame opstartjaren, waarin de verwachtingen bij iedereen (LEADER-groep, coördinatoren, provincie, maar vooral bij potentiele aanvragers) behoorlijk bijgesteld moesten worden. De administratieve vereisten bleken namelijk veel hoger dan voorgaande jaren en dit vroeg om een andere aanpak. De LAG en de beide Plaatselijke Groepen (PG’s) hebben daarom begin 2018 de aanjaagstrategie aangepast: er werd vanaf dat moment gezocht naar ‘stevigere projecten en stevigere aanvragers’ en er is onder voorwaarden meer ruimte geboden voor investeringen in ’stenen’. Vanaf 2019 kwam LEADER in Utrecht-Oost goed op stoom.

De LAG was daarom erg blij met de mogelijkheid om het programma nog twee jaar te vervolgen en deze ‘positieve flow’ in 2021 en 2022 voort te zetten. Echter.. De eerste maanden van 2021 kon LEADER Utrecht Oost niet beschikken over een coördinator en daarmee kwamen verschillende activiteiten stil te liggen of op een laag pitje te staan. Provincie Utrecht heeft in 2020 de rol van penvoerder overgenomen van gebiedscoöperatie O-gen en daarmee ook de rol van opdrachtgever voor de LEADER-coördinatie. Begin 2021 bleek dat er vanwege administratieve redenen een nieuwe openbare aanbesteding moest plaatsvinden tbv de inhuur van de LEADER-coördinator. Dit proces heeft de nodige tijd gekost, maar in mei 2021 kon LEADER Utrecht Oost weer over een coördinator beschikken en konden de werkzaamheden weer worden hervat. Er moest toen een fikse inhaalslag gemaakt worden, waardoor er helaas minder tijd was voor monitoring en evaluatie dan vooraf was gepland. Evaluatie is derhalve pas eind 2021 opgestart. Ook Covid-19 zorgde ervoor dat 2021 anders verliep dan verwacht. In 2020 heeft er al een omschakeling plaatsgevonden van fysieke bijeenkomsten naar online. Deze online werkwijze is in 2021 voortgezet, met online LEADER Café’s en online vergaderingen van LAG en PG. Daarnaast is er gestart met Expeditie LEADER: excursies naar LEADER-projecten in Oost en West Utrecht.

Ook hier gooide Covid echter eind 2021 weer roet in het eten. De volgende Expedities zullen daarom pas weer in 2022 plaatsvinden (mits de corona-maatregelen dit toestaan). Vanwege Covid heeft ook de beoogde excursie naar Wallonië nog niet kunnen plaatsvinden. Deze ‘hobbels’ hebben de LEADER-groep en de coördinator er echter niet van weerhouden om enthousiast door te gaan met informeren, inspireren en aanjagen. Dit heeft geresulteerd in vijf subsidieaanvragen die in 2021 zijn ingediend en positief beoordeeld door de LAG. Daarmee staat het totaal aantal projecten dat LEADER-subsidie heeft gehad in Oost Utrecht nu op 31. In de periode 2016 t/m 2021 zijn in totaal circa 145 initiatieven in Oost Utrecht ondersteund vanuit LEADER, vaak met behulp van (mee)denkkracht, en in 31 gevallen dus ook met financiële ondersteuning in de vorm van projectsubsidie. Daarnaast zijn er in de periode 2016-2021 nog ruim 160 initiatieven die zich tot de LEADER-coördinator hebben gericht met een vraag en op een andere wijze (buiten LEADER om) op weg zijn geholpen. Een mooi resultaat! In dit jaarverslag worden de activiteiten en resultaten van 2021 toegelicht.

2. Lokale Ontwikkelings Strategie (LOS) 2.1 Doelstellingen De LAG LEADER Utrecht-Oost heeft geconstateerd dat er in het gebied nog veel ambities liggen om nieuwe initiatieven op te starten rond de thema’s waar LEADER zich in deze programmaperiode voor inzet. De LAG heeft daarom besloten om de hoofddoelstellingen en thema’s uit de LOS ook in de transitieperiode POP3+ (2021 en 2022) ongewijzigd voort te zetten. De hoofddoelstelling van het LEADER programma in Utrecht-Oost is: “Het versterken van de gebiedsgerichte economie en het ontwikkelen van het platteland en een duurzame landbouw, in samenhang met de omliggende stedelijke gebieden”. Hierbij richt het LEADER-programma zich op de volgende twee hoofdthema’s: 1. Platteland en ommestad: Versterken van de stad-land relatie met bijzondere aandacht voor voedsel, recreatie en educatie. Doel hierbij is het bij elkaar brengen van vraag uit de stedelijke gebieden en aanbod vanuit het platteland. De doelstellingen nader gespecificeerd naar subthema, zijn als volgt: A. Voedsel: afstemmen van de vraag naar lokaal voedsel van de ommestad met het aanbod van het platteland; B. Recreatie: afstemmen van het recreatieaanbod op het platteland op de vraag vanuit de ommestad en/of aan het zichtbaar maken van het aanbod; C. Educatie: het overbrengen van informatie over de productie van voedsel en natuur & landschap. 2.

Innovatie met bijzondere aandacht voor duurzame energie en sociale innovatie. Hierbij is het doel om een innovatieve cultuur te stimuleren in ondernemerschap en burgerschap en zorg voor elkaar, samen met een faciliterende lokale overheid. De doelstellingen nader gespecificeerd naar subthema, zijn als volgt: A. Zelforganisatie: ontplooien van een vernieuwende vorm van zelforganisatie van boeren, burgers en bedrijven op het platteland; B. Sociale innovatie: het vinden van innovatieve financieringsvormen voor maatschappelijke functies en het op vernieuwende wijze oplossen van maatschappelijke vraagstukken; C. Duurzame energie: ontplooien van innovatieve methoden voor het opwekken, opslaan en gebruik van duurzame energie. De LAG heeft in 2021 benadrukt dat er bij zorginitiatieven echt sprake moet zijn van een vernieuwend concept. 2.2 Strategie

Bij de werkwijze die de LAG in Utrecht-Oost wil hanteren om de gebiedsgerichte economie te stimuleren, staan de volgende zaken centraal, dus ook in 2021: - Samenwerken tussen de organisaties en publieke en private actoren in het gebied door partijen te verbinden en vertrouwen op te bouwen; - Eigen initiatief van bewoners en ondernemers in de streek en dit actief verbinden met stedelingen eromheen; - Nieuwe verdienmodellen (die inkomsten voor ondernemers en werkgelegenheid opleveren én voordeel voor de gehele streek); - Het economische speelveld bestaat uit de combinatie van platteland (= landbouw + cultuurhistorie+ natuur + landschap) en stedelijke gebieden. Deze combinatie biedt de grootste meerwaarde: van de stad voor het platteland en van het platteland voor de stad. - We richten ons meer op het verbinden van initiatieven en in gang zetten van processen met lange termijn perspectief (duurzaam), dan op investeringen in hardware en fysieke elementen.

2.3 Samenwerking Samenwerkingsproject Lokaal Voedsel Utrecht Het samenwerkingsproject Lokaal Voedsel Utrecht, dat samen met LEADER Weidse Veenweiden wordt uitgevoerd, is in 2019 gestart en in 2020 en 2021 verder voortgezet. Sinds oktober 2020 heeft provincie Utrecht de rol van penvoerder bij dit project overgenomen van Gebiedscoöperatie O-gen. Doel van dit samenwerkingsproject is het uitwisselen van kennis en versterken van LEADER strategie rond het thema Lokaal Voedsel: het verbinden van vraag en aanbod. Het projectteam heeft in samenspraak met de projectgroep (waarin leden van beide LEADER-groep en zitting hebben) gewerkt aan het geven van een impuls aan lopende initiatieven en het leggen van verbindingen tussen producenten en zakelijke afnemers. De Lokaal Voedsel Makelaar (die vanuit dit project actief is) heeft hier een belangrijke rol in vervuld. Op de andere projectactiviteiten, zoals Leergangen en Meet & Matchbijeenkomsten, heeft Covid-19 behoorlijke weerslag gehad: er moest omgeschakeld worden van fysieke bijeenkomsten naar online kennismaking en kennisuitwisseling. Tegelijkertijd nam de belangstelling voor voedsel van dichtbij door de pandemie ook toe, wat weer kansen bood. De product- en producentenoverzichten die ontwikkeld zijn (zie afbeelding hiernaast en https://lokaalvoedsel-utrecht.nu/producenten/) bieden een helpende hand om het aanbod inzichtelijk te maken.

Waar het in eerste instantie mogelijk leek om eind 2021 weer fysieke bijeenkomsten te organiseren, bleek dit uiteindelijk vanwege Covid toch niet mogelijk. Ook nu moest het programma weer worden omgegooid, wat weer extra inspanningen heeft gevergd van het projectteam. De einddatum van het project is opgeschoven naar juni 2022. De projectgroep vergaderde op 27 januari, 25 juni, 24 september en 10 december 2021. De geplande uitwisselingsbijeenkomst tussen de LAG’s vond online plaats op 11 maart 2021. Een tweede uitwisseling staat gepland begin 2022. De slotbijeenkomst vindt (waarschijnlijk als hybride bijeenkomst) plaats op 14 maart 2022. Samenwerking en kennisuitwisseling met andere LEADER-gebieden Vanwege Covid-19 hebben er in 2021 (net als in 2020) niet heel veel samenwerkingsactiviteiten en uitwisselingen met andere LEADER-gebieden plaatsgevonden. Wat er wél plaatsvond is het volgende: • Op 11 maart 2021 heeft een online uitwisselingsbijeenkomst plaatsgevonden met de Aanjaaggroep LEADER Weidse Veenweiden. Tijdens deze ‘inter-evaluatiebijeenkomst’ vond een zelfevaluatie plaats van de PG’s waarbij terug is gekeken en vooruit is geblikt. •

De excursie naar het LEADER-gebied Pays des Condruses in Wallonië, België, die eigenlijk al in maart 2020 zou plaatsvinden maar vanwege Covid is uitgesteld, heeft in 2021 helaas weer geen doorgang kunnen vinden. Dit Belgische LEADER-gebied heeft ook duurzaamheid en lokaal voedsel als doelstellingen en een aantal inspirerende projecten die daar aan bijdragen. Daarnaast werkt die LAG op een andere manier dan de LAG’s in Nederland, de LAG daar ontwikkelt namelijk zelf projecten. Omdat er vanuit LEADER Weidse Veenweiden als vanuit LEADER Utrecht Oost nog steeds grote behoefte is om kennis en ervaringen uit te wisselen met Wallonië, wordt er gezocht naar een geschikt moment in 2022 om de excursie alsnog plaats te laten vinden, indien de Covidmaatregelen in zowel België als Nederland dit toelaten (mogelijk in zomer 2022). 4

•

De Landelijke LEADER-dag vond in 2021 plaats in hybride vorm, en wel op 21 oktober in Zeeland. Zowel de coördinator als diverse leden van de LAG en PG’s hebben deze dag fysiek of online bijgewoond. De landelijke LEADER-dag is terug te kijken via deze link.

3. Interne organisatie 3.1 LAG De samenstelling van de LAG LEADER Utrecht Oost is in 2021 ongewijzigd. Op 31-12-2021 was de samenstelling als volgt: Naam Ruud van Bennekom Petra Doornenbal Huub van der Maat Herman Wierenga Henk Davelaar Cor Holtackers Ruud Waltman Martijn van Dijk

Netwerk Voorzitter LAG/ Gemeente Bunnik Vice-voorzitter LAG/ Gemeente Renwoude Terecht Anders, Local2Local Platform Stadslandbouw Zeist ANV Vallei Horstee ID Food/ Het Lokaal NME LTO Noord afdeling Eemland/ Rabobank

Deelname van-tot 2019-heden 2020-heden Start-heden Start-heden Start-heden Start-heden Start-heden Start-heden

Totaal aantal stemgerechtigde LAG leden: 8 Aantal stemgerechtigde publieke leden: 2 (25 %) Aantal stemgerechtigde private leden: 6 (75 %) De LAG vergaderde in 2021 drie keer: op 7 juni, 12 juli en 13 december. Er was oorspronkelijk een LAG-vergadering gepland in april 2021, maar deze kon geen doorgang vinden omdat er op dat moment geen ondersteuning voor de LAG en aanvragers beschikbaar was. Toen in mei 2021 de opdracht voor coördinatie (weer) was verstrekt, kon de begeleiding worden hervat. In de vergadering van 7 juni is het transitieplan/ jaarplan 2021 en begroting 2021 vastgesteld. Verder stonden de drie LAG-vergaderingen in het teken van het toetsen van (bij RVO ingediende) projecten, de voortgang van de lopende projecten en de communicatie over het LEADER-programma. Verder is er gesproken over de uitvoering van de transitieperiode en de toekomst van LEADER. In de vergadering van 13 december besprak de LAG het activiteitenplan en de begroting proceskosten voor 2022. Er zijn in 2021 vijf (5) uitvoeringsprojecten beoordeeld door de LAG. Ze kregen allemaal een positief advies. Bij de toetsing van de projecten zijn de procedures gevolgd zoals opgenomen in de LOS. 3.2 Plaatselijke Groepen Naast de LAG, zijn er in Utrecht-Oost ook twee ondersteunende Plaatselijke Groepen (PG’s): PG Vallei en PG Heuvelrug & Kromme Rijn.

De PG’s jagen initiatieven aan, geven een voorlopig oordeel over de haalbaarheid van een nieuw initiatief en helpen initiatiefnemers (samen met de coördinator) op weg bij de nadere uitwerking van hun project. Verder denkt en helpt de PG mee bij de communicatie over het LEADER-programma en de projecten en de monitoring en evaluatie hiervan. De PG’s hebben in 2021 op de volgende momenten vergaderd: 16 februari (PG Kromme Rijn en Heuvelrug), 17 februari (PG Vallei), 30 juni (beide PG’s), 13 september (beide PG’s) en 15 november (beide PG’s). Zoals hiervoor al aangegeven was er in de periode januari tot mei 2021 formeel geen coördinator actief ter ondersteuning van de PG’s. Daarom hebben er in het voorjaar van 2021 minder vergaderingen plaatsgevonden dan vooraf was voorzien.

3.3 Coördinatie en penvoerderschap Tot en met 2020 werden de LAG en PG’s ondersteund door de coördinatoren Maike van der Maat en Hans Veurink. Zij zijn in 2016 aangesteld en werden onder aansturing van de LAG ingehuurd door toenmalig penvoerder gebiedscoöperatie O-gen. Deze organisatie trad op als penvoerder van de LAG en was namens de LAG de begunstigde en verantwoordelijke partij voor de subsidie voor de beheeren proceskosten en daarmee ook de inhuur van de coördinatoren. Omdat Gebiedscoöperatie O-gen eind 2020 haar werkzaamheden heeft gestaakt, is het penvoerderschap in oktober 2020 overgedragen aan de provincie Utrecht. De rolverdeling tussen LAG, coördinator en penvoerder is hierbij ongewijzigd gebleven. Provincie Utrecht heeft het besluit genomen om in 2021 vaststelling aan te vragen voor de subsidie voor de proceskosten en deze kosten voor proces voortaan zelf te bekostigen. De opdracht voor coördinatie moest opnieuw aanbesteed worden. In de periode januari tot mei 2021 was er daardoor formeel geen coördinator actief in Utrecht Oost. In mei 2021 kon de opdracht voor coördinatie worden gegund aan Maike van der Maat en kon zij de coördinatiewerkzaamheden hervatten. Provincie heeft er voor gekozen om één coördinator per LEADER-gebied in te huren. Voormalig coördinator Hans Veurink heeft niet meegedaan aan de aanbesteding.

Maike van der Maat fungeert daarom vanaf mei 2021 als coördinator voor beide deelgebieden (Vallei en Heuvelrug & Kromme Rijn) in Utrecht Oost. 3.4 Provincie Utrecht Provincie Utrecht heeft de LAG LEADER Utrecht Oost ingesteld als formeel adviesorgaan van de provincie. De provincie handelt ook de subsidieaanvragen van LEADER af. Sinds oktober 2020 treedt de provincie Utrecht tevens op als penvoerder voor de LAG. Daarom vindt regelmatig overleg plaats met de provincie, zowel op ambtelijk als op bestuurlijk niveau. Vanwege de nieuwe rol van de provincie Utrecht als penvoerder en de aanbesteding van de opdracht voor coördinatie is er in de periode januari t/m mei 2021 veelvuldig overleg geweest tussen de voorzitter (Ruud van Bennekom) en vice-voorzitter (Petra Doornenbal) van de LAG en de provincie Utrecht (zowel ambtelijk als bestuurlijk). Regulier bestuurlijk afstemmingsoverleg tussen beide LEADER-gebieden in de provincie Utrecht (voorzitters) en de provincie (Gedeputeerde) heeft plaatsgevonden op 15 juni 2021. Dit overleg was tevens bedoeld als startoverleg voor de transitieperiode POP3+. Ook ambtelijk vindt er regelmatig afstemming plaats tussen provincie en coördinator(en).

Tijdens het periodieke ambtelijke overleg tussen LEADER-coördinatoren van de Utrechtse LEADER-gebieden en provincie (beleid en subsidieloket) worden vooral praktische zaken afgehandeld over de voortgang van het LEADER-programma en de afhandeling van aanvragen en rapportages van individuele LEADER projecten. Nu de provincie ook de rol van penvoerder heeft, vindt er tevens afstemming met de provincie plaats over de proceskosten van LEADER Utrecht-Oost, zoals administratieve zaken en opdrachten. 3.5 LEADER Netwerk Nederland (LNN) De 20 LAG’s in Nederland werken samen onder de naam ‘LEADER Netwerk Nederland’. Dit is een informeel netwerk zonder statuut. Het doel van de samenwerking is het actief vergaren en delen van relevante kennis, ervaringen en ‘best practices’ uit andere lidstaten c.q. van Europese instituties, instellingen en organisaties, die concreet bijdragen aan de deskundigheidsbevordering van de LAG’s. Een afvaardiging van LNN heeft namens de Nederlandse LEADER-groepen de Europese bijeenkomsten bezocht. Bijvoorbeeld de bijeenkomsten van het European Network for Rural Development (ENRD), zoals de bijeenkomsten van de National Rural Networks (NRN) en bijeenkomsten over LEADER in het toekomstige Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB).

Vertegenwoordigers van LNN leveren ook input bij landelijke overleggen in Nederland ter voorbereiding op het nieuwe LEADER-programma en zij koppelen informatie terug hierover naar de 6

LEADER-coördinatoren. In 2021 is ook de maandelijkse online ‘LEADER-koffie’ van start gegaan: een online afstemmingsmoment voor LEADER-coördinatoren in heel Nederland waarin kennis en informatie wordt uitgewisseld. Ook is er een gezamenlijke Dropbox waar informatie gedeeld wordt, o.a. over monitoring, evaluatie, jaarverslagen, rapportages etc. LEADER Netwerk Nederland heeft in 2021 een brochure ontwikkeld “LEADER en landbouw” met voorbeelden uit heel Nederland. Hierin komen ook enkele projecten uit Utrecht-Oost aanbod. 3.6 ELARD LEADER Utrecht-Oost is, samen met alle andere LEADER-gebieden in Nederland, lid van ELARD. ELARD is een onafhankelijke Europese koepelorganisatie voor LEADER. ELARD behartigt de belangen van LEADER binnen Europa en neemt nu het voortouw om de rol van LEADER in het toekomstige programma van 2023-2027 zo goed mogelijk voor het voetlicht te brengen. Ook ondersteunen zij LAG’s bij hun lobby richting de nationale overheid. De Nederlandse LAG’s worden op bijeenkomsten van ELARD veelal vertegenwoordigd door afgevaardigden van LEADER Netwerk Nederland. 3.7 Netwerk Platteland Netwerk Platteland faciliteert de landelijke afstemmingsoverleggen tussen de LEADER-coördinatoren en provincies. Tevens faciliteert NP de organisatie van de landelijke LEADER-dag (dit jaar op 21 oktober in Zeeland).

De LEADER coördinator van Utrecht Oost heeft deelgenomen aan de bijeenkomsten van het landelijke LEADER-coördinatorenoverleg op 1 maart, 2 juni, 9 september en 9 december.

4. Activiteiten 2021 In bijlage A. is een totaaloverzicht weergegeven van de geplande en uitvoerde activiteiten in 2021.

5. Communicatie 5.1 Communicatiemiddelen In december 2020 is een eigen website gemaakt voor LEADER Utrecht-Oost: www.leaderutrechtoost.nl. Deze website is in 2021 verder uitgebouwd en onder andere voorzien van een overzicht van alle lopende en afgeronde projcten. De website is regelmatig geactualiseerd en ook nieuws over LEADER-projecten, - activiteiten en bijeenkomsten wordt op de website vermeld. Nieuws over LEADER is eveneens vermeld in de online Nieuwsbrieven van LEADER Utrecht Oost die via Mailchimp worden verzonden. In 2021 zijn acht Nieuwsbrieven verzonden. Tevens wordt regelmatig nieuws gedeeld via de Facebookpagina https://www.facebook.com/LeaderUtrechtOost. LEADER Utrecht Oost heeft ook meegewerkt aan de landelijke brochure “LEADER en landbouw” van LEADER Netwerk Nederland (zie paragraaf 3.5). In opdracht van LEADER-Utrecht Oost zijn in 2019 en 2020 zes items over LEADER-projecten gemaakt in het kader van het TV-programma Keuken van Utrecht dat is uitgezonden op RTV Utrecht. In 2021 heeft de maker van dit TV-programma nog eens 12 filmpjes gemaakt van andere LEADER-projecten in Oost Utrecht. Alle filmpjes zijn te vinden op het Youtube-kanaal van LEADER Utrecht Oost.

5.2 Publiciteit Er zijn in 2021 vijf persberichten over LEADER verzonden naar regionale en lokale media. Dit betrof zowel een oproep tot het indienen van nieuwe projecten als aankondigingen van bijeenkomsten en berichtgeving over de nieuwe filmpjes. In alle berichten is beknopte info over LEADER gegeven, een oproep gedaan om initiatieven voor te dragen en is verwezen naar de website voor meer informatie. 5.3 Presentaties, netwerken en bijeenkomsten Vanwege Covid was er in 2021 minder gelegenheid om het LEADER programma toe te lichten op bijeenkomsten van specifieke doelgroepen of gebiedspartners. Via onze nieuwsbrieven, persberichten en Social Media hebben we de regio wel kunnen informeren over LEADER. Verder hebben de leden van de Plaatselijke Groepen (PG’s) en de LAG zoals gewoonlijk binnen hun eigen netwerken informatie over LEADER verstrekt. In 2020 zijn we vanwege Covid-19 gestart met online bijeenkomsten en LEADER Café’s. In 2021 hebben we dit voortgezet. Op 18 februari heeft LEADER Utrecht-Oost samen met LEADER Weidse Veenweiden een LEADER-cafe georganiseerd met als thema 'Verzilver de kracht van initiatieven van onderop'. In dit Café stond het volgende onderwerp centraal: hoe kunnen gemeenten en waterschappen, organisaties én initiatiefnemers hun voordeel doen met initiatieven van onderop? Kijk hier voor de terugblik.

Ook organiseerde LEADER Utrecht Oost samen met LEADER Weidse Veenweiden twee ‘Meedenk en Informatie Café’s op 23 juni en 14 oktober 2021. In deze online Café’s is uitleg en inspiratie gegeven 8

over diverse subsidiemogelijkheden voor ‘initiatieven van onderaf’. LEADER en de provinciale regeling Leefbaarheid Kleine Kernen kwamen beide avonden aan bod. Op 23 juni is daarnaast ook uitleg gegeven over de “Groen aan de Buurt Vouchers” en op 14 oktober kwamen ook de regelingen vanuit de waterschappen aan bod en Kern met Pit van KNHM. In 2021 zijn we, wederom samen met LEADER Weidse Veenweiden, gestart met Expeditie LEADER: excursies naar LEADER-projecten in afwisselend Oost en West Utrecht. Op 20 september was de allereerste Expeditie naar het project Natuurlijk heel Leuk. Vervolgens bezochten we op 27 september het project Baron van Nagellhoeve, op 25 oktober het project 1 Kilometer dijk en 1 november Buurderij van Dam. Vanwege de aangescherpte Covid-regels in de winter 2021 hebben we de Expedities daarna stil moeten leggen. Deze worden in 2022 weer opgepakt.

6. Aanjagen en beoordelen van initiatieven 6.1 Projectideeën Op basis van de in hoofdstuk 5 genoemde communicatie- en aanjaagactiviteiten, is in het gebied kenbaar gemaakt dat initiatiefnemers hun idee bij LEADER kunnen melden. De leden van de PG’s en de coördinator hebben daarnaast ook ‘hun voelsprieten uitgestoken’ om projectideeën op te sporen. Initiatieven waarvan zij dachten dat deze kansrijk voor een LEADER-bijdrage zouden kunnen zijn, zijn doorgespeeld aan de LEADER-coördinator. Ook via provincie, gemeenten en andere gebiedsorganisaties zijn ideeën doorgezet naar de LEADER-coördinatoren. In 2021 hebben zich in totaal 44 initiatiefnemers gemeld met een projectidee. Een overzicht van de initiatieven is weergegeven in bijlage B. De initiatiefnemers zijn door de LEADER-coördinator geïnformeerd over de mogelijkheden, voorwaarden en de te volgen procedure. Na dit eerste contact hebben 19 van deze 44 initiatiefnemers afgezien van verdere stappen bij LEADER (nrs 26 t/m 44 in bijlage B). Sommige ideeën droegen onvoldoende bij aan de LEADER-doelstellingen of voldeden niet aan de voorwaarden. Andere aanvragers zagen op tegen de administratieve lasten die gemoeid zijn bij een LEADER-aanvraag of vonden de aanvraagprocedure teveel tijd in beslag nemen (dit strookte niet met hun projectplanning).

Of ze zijn doorverwezen naar een andere organisatie of fondsen om hun idee te helpen bewerkstelligen. Dus ook initiatiefnemers die geen subsidieaanvraag bij LEADER hebben ingediend, zijn door LEADER op weg geholpen bij de verdere uitwerking van hun project! 17 initiatiefnemers hebben na het contact met de LEADER-coördinator en/of PG-leden in 2021 nog geen vervolgstappen ondernomen (nrs 9 t/m 25 in bijlage B). Zij hebben nog geen startformulier aan de PG’s voorgelegd. Deze initiatiefnemers hebben in 2022 een laatste mogelijkheid om een uitgewerkt projectidee aan de PG’s voor te leggen. De LEADER-coördinator onderhoudt contact met deze initiatiefnemers.

8 Projectideeën (nrs 1 t/m 8 in bijlage B) zijn door de initiatiefnemer uitgewerkt in een startformulier, voorgelegd aan de PG’s en kregen een eerste positieve inschatting. In hoofdstuk paragraaf 6.2 is dit nader toegelicht. 6.2 Projecten Zoals in paragraaf 6.1 is aangegeven, zijn er van de 44 initiatieven die zich hebben gemeld, 8 initiatieven uitgewerkt in een startformulier en voor een eerste inschatting op kansrijkheid voorgelegd aan de PG’s. Ze zijn allemaal als kansrijk beoordeeld en hebben diverse tips en aanbevelingen meegekregen van de PG en de LEADER-coördinator. Per projectidee is een PG-lid aangewezen als meedenker, die inhoudelijk meedenkt bij de verdere uitwerking van het plan. Vijf van de als kansrijk beoordeelde initiatieven zijn uiteindelijk in 2021 als formele subsidieaanvraag ingediend bij RVO. Deze projecten zijn in 2021 ook getoetst door de LAG en met een positief advies van de LAG in behandeling genomen bij provincie/ RVO. Overzicht van de uitvoeringsprojecten waarover in 2021 advies is uitgebracht door de LAG: Naam project (naam waaronder het project bij het RVO bekend is)

Zaaknummer. (proj.nr. bij RVO indien bekend) UT-00309 UT-00310 UT-00311 UT-00332 UT-00333

Dorpstuinderij Den Dolder Voedselbosjes Merkversterking Grebbelinie Tuinpark Laakzijde Droom van Schalkwijk

Advies (pos./neg.) Positief Positief Positief Positief Positief

Een beschrijving van de projecten is te vinden in bijlage C. In totaal zijn er op 31-12-2021 28 projecten beschikt (inclusief 1 samenwerkingsproject). Het cumulatieve overzicht van beschikte uitvoeringsprojecten Leader Utrecht-Oost per 31 december 2021 is hieronder weergegeven.

project nr.

projecten uitgevoerd/in uitvoering

Aanvraag ingediend

Aanvraag beschikt

16248000002

CO2 neutraal monument door warmteopslag in mestput Waterfort: watereducatie op fort Lunet aan de Snel Zorg en Welzijn Netwerk Schalkwijk & Tull en 't Waal Samenwerkingsproject Lokaal Voedsel 3.0 De Oude Bieb Buurthuiskamer Natuurlijk Heel leuk

29-4-2017

1-12-2017

14-2-2019

WindWheeler Lerend netwerk "Het Boerenambacht" Mijn Boerderijtje

14-2-2019 15-2-2019

Samen zorgen voor Nieuw Wulven

16248000008

16248000010

17423000008

UT-00013

UT-00098

7 8

UT-00099 UT-00101

UT-00102

UT-00103

Geraamde projectkosten in €

EU bijdrage in €

26.497,50

113.790,60

25.000,00

131.442,70

32.860,68

261.566,00

65.391,50

24-7-2019

95.649,46 244.312,50

23.912,36 60.000,00

28-6-2019 3-7-2019

60.025,00 148.309,25

15.000,00 35.000,00

15-2-2019

19-7-2019

295.824,41

40.000,00

15-2-2019

15-8-2019

186.007,00

46.500,00

1-10-2017

3-4-2018

5-6-2018

31-8-2018

23-1-2018

16-11-2018

30-10-2018

9-7-2019

11 12

UT-00140 UT-00141

UT-00292

Verbonden Buurt REVU: beleving cultuurhistorie door kunst Een moestuin op de Soester Eng 1 Kilometer dijk Veilige groeiplek voor voortijdige schoolverlaters Holland Dichtbij Amersfoort Herenboerderij Nieuw Bureveld Zeldert werkt

UT-00282

14 15

UT-00285 UT-00286

UT-00288

UT-00293

Beleefboerderij Schalkwijk

12-6-2020

3-11-2020

404.000,00

100.000,00

UT-00294

De Kromme Rijn vertelt

13-6-2020

6-10-2020

400.114,00

100.000,00

UT-00295

Turfweide Veenendaal

15-6-2020

6-10-2020

449.425,15

100.000,00

UT-00297 UT-00298

Maarsbergen voor Elkaar

15-9-2020

8-4-2021

124.570,00

30.000,00

Lekker Landschap Kromme Rijn Weet wat je eet! Buitengewone varkens Pilot Fieldlab Wijkerbroek

15-9-2020

24-3-2021

144.610,00

36.152,50

15-9-2020

15-6-2021

100.192,53

25.048,13

15-9-2020

13-4-2021

131.589,00

32.897,24

Van koffiedik tot knolselderij UT-00309

15-11-2020

6-4-2021

12-5-2021

23-11-2021

179.530,00 € 121.316,90

UT-00311

15-6-2021

7-12-2021

€ 94.332,00

Totaal

4.901.177,56

17 UT-00290

23 24

UT-00299 25

UT-00300

26 27 28

UT-00302 Dorpstuinderij Den Dolder Merkversterking Grebbelinie

15-7-2019 15-7-2019

13-12-2019 11-6-2020

269.567,36 197.989,50

67.391,84 49.497,37

14-9-2019

20-2-2020

58.130,00

14.533,00

6-11-2019 15-11-2019

16-6-2020 2-4-2020

132.500,00 145.646,08

31.250,00 31.000,00

15-11-2019

2-6-2020

56.000,00

14.000,00

12-2-2020

28-5-2020

261.954,75

65.469,00

15-6-2020

12-9-2020

66.285,87

16.264,31

35.000,00

25.000 23.583,00 1.140.750,93

Beschikbaar (t/m 2021)

1.387.500,00

% Benut

82 %

N.B. groene bedragen zijn definitief vastgestelde bedragen (na eindafrekening) Met de aanvragen die in 2021 zijn ingediend, is in totaal 82 % van het (totaal in 2021) beschikbare budget voor uitvoeringsprojecten en samenwerkingsprojecten benut. Er zijn nog drie ingediende aanvragen in behandeling bij RVO. Als deze drie projecten worden goedgekeurd, is de benutting 94 %. De LAG heeft nog een reservering staan voor een mogelijk samenwerkingsproject. Vanwege Covid-19 heeft de verkenning naar dit samenwerkingsproject echter nog niet kunnen plaatsvinden. De LAG heeft eind 2021 besloten om dit samenwerkingsbudget te verschuiven naar uitvoeringsprojecten. Bij een aantal projecten die in 2021 beschikt zijn, heeft er een startgesprek plaatsgevonden tussen de aanvrager en de medewerker van het provinciale subsidieloket, waarin de aanvrager administratieve handreikingen heeft gekregen voor de uitvoering van het project. De ‘meedenker’ vanuit de Plaatselijke Groep, blijft ook als ambassadeur bij de inhoudelijke uitvoering van het project betrokken en zal hierover door de aanvrager worden geïnformeerd. Deze ambassadeur zal in samenspraak met de LEADER-coördinator de PG’s en de LAG op de hoogte houden van de voortgang.

7. Inhoudelijke voortgang van de uitvoering Resultaten t.o.v. de indicatoren uit de LOS In de tabel hieronder zijn de indicatoren en beoogde resultaten weergegeven die in de LOS (Lokale Ontwikkelings Strategie) zijn opgenomen. Hierbij is weergeven hoe de diverse activiteiten en projecten hebben bijgedragen aan deze doelstellingen. In bijlage D is weergeven in hoeverre de overige doelen mbt de indicatoren reeds bereikt zijn door middel van de lopende uitvoeringsprojecten en samenwerkingsprojecten. Hieronder een samenvatting daarvan. Indicatoren en resultaten (meetbare doelstellingen)

Streefwaarde in LOS (gehele periode)

Realisatie (cumulatief)

28 3

31 4,26

Zie bijlage D

Bovenregionale initiatieven of samenwerkingsprojecten

Intervisiegroep van (gemeente)ambtenaren ter bevordering van ontwikkelingsplanologie

Startbijeenkomsten (14-9 en 16-11 2016)/ Bijeenkomst Zorg (9-10-2017)/ Ambtelijke bijeenkomst zorg (22-5-2018)/ Bijeenkomst Duurzame Energie (30-5-2018)/ Infobijeenkomst Vallei (21-11-2018)/ Streekplatform Kromme Rijn (10-12-2018)/ VAB-Café (28-3-2019)/ Informatiebijeenkomsten (23 en 27 mei en 18 en 19 november 2019)/ workshop “Filmpjes en vlogs maken” (8-5-2019)/ O-gen Café Crowdfunding (20-6-2019)/ Workshops Crowdfunding (1-7 en 23-9 2019)/ Bijeenkomst Nieuwe Functies op het platteland (19-2-2020)/ Utrechts LEADER festival (9-3-2020)/ LEADER Café Tiny Houses (23-4-2020)/ LEADER Café Voedsel van Dichtbij (18-6-2020)/ LEADER Cafe’s op 18-2, 23-6 en 14-10/ Expeditie LEADER op 20-9, 27-9, 25-10 en 1-11 Samenwerkingsproject Lokaal Voedsel/ excursie naar Andernach (18-6-2017)/ Bezoek Bulgararse LAG (20-6-2019) N.B. beoogde uitwisseling Wallonië is uitgesteld vanwege Covid-19 In de Kromme Rijnstreek en in de Vallei zijn ambtelijke themagroepen actief op de thema’s recreatie, duurzaamheid, RO, platteland.

LOS-breed Aantal projecten (totaal) Multiplier (totale investering projecten t.o.v. EU budget projecten) Aantal bijeenkomsten ten behoeve van ontmoeting, kennisuitwisseling en samenwerking binnen en buiten het gebied

Activiteit/ project

Voorlopige inschatting, projecten lopen nog.

Ook de bijdrage van de uitvoeringsprojecten aan de doelstellingen is weergegeven in bijlage D. Hieronder een samenvatting: Uitvoeringsprojecten Indicatoren en resultaten (meetbare doelstellingen)

Stad-platteland Aantal projecten die vraag uit de stedelijke gebieden en aanbod vanuit het platteland bij elkaar brengen, op het gebied van voedsel, recreatie en educatie. Initiatieven waarbij boeren, ondernemers en burgers samenwerken om de voedselketen te verkorten een duurzaam economisch distributie- of afzetmodel van bestaand regionaal voedselaanbod of nieuw aanbod dat past bij de behoefte van de stad

Streefwaarde in LOS

Realisatie (cumulatief)

een initiatief gericht op samenwerking tussen promotie-organisaties (VVV’s, citymarketing, etc) waardoor het recreatief/ toeristisch aanbod op het platteland beter zichtbaar wordt gemaakt in stedelijke gebieden een initiatief gericht op de ontwikkeling van nieuwe toeristisch-recreatieve arrangementen/ samenwerkingen (door)ontwikkeling van een educatief/ informatief programma Innovatie Aantal projecten die bijdragen aan een innovatieve cultuur in ondernemerschap en burgerschap en zorg voor elkaar, samen met een faciliterende lokale overheid op het gebied van sociale innovatie en duurzame energie een vernieuwend initiatief waarbij de samenleving zich inzet voor “zorg” voor anderen, zodat zij deel kunnen blijven uitmaken van deze samenleving een vernieuwend initiatief waarbij de samenleving zich inzet voor beheer van natuur, landschap en/ of platteland een vernieuwend initiatief waarbij de samenleving zich inzet voor de leefbaarheid van de streek een pilot mbt een vernieuwende financieringsvorm voor maatschappelijke functies en vraagstukken een innovatie met betrekking tot het gebruik, opwekken of opslaan van duurzame energie een initiatief waarbij ondernemers/ organisaties op het platteland samenwerken met stedelijke gebieden om duurzame energie op te wekken of op te slaan een initiatief waarbij nagestreefd wordt om de (energie)kringloop te sluiten

8. Financiële voortgang Bij de start van dit LEADER-programma was vanuit de EU € 1.550.000 beschikbaar voor LEADER Utrecht-Oost. Dit bedrag moet verdubbeld worden met bijdragen vanuit andere overheden. Er is € 775.000 beschikbaar gesteld vanuit de provincie Utrecht (AVP), overige publieke bijdragen moesten nog worden gegenereerd. De publieke bijdragen moeten worden verdubbeld met privaat geld (of gekapitaliseerde ureninzet). Ten behoeve van de transitieperiode is er in 2021 € 225.000 EU bijdrage toegevoegd aan het uitvoeringsbudget voor projecten en € 112.500 provinciaal budget. Dit heeft geresulteerd in de begroting zoals hieronder in de tabel weergegeven. Er is gewerkt met een doorlopende openstelling, dus er is geen subsidieplafond of opengesteld budget per jaar bepaald. Financieringsbegroting voor de gehele programmaperiode (zoals opgenomen in de LOS versie mei 2021): Publiek EU

Publiek Provincie

Publiek overig*

Privaat

Totaal

Uitvoeringsbudget projecten 1.292.108,50

404.608,50

887.500

2.584.217

5.168.434

Samenwerking

95.391,50

190.783

Proceskosten

387.500

775.000

1.775.000 29 %

887.500 14,5 %

2.584.217 42 %

6.134.217 100 %

Totaal € Totaal %

* Deze bedragen moeten nog worden gegenereerd.

In onderstaande tabel is de uitputting van het budget weergegeven per 31-12-2021. Overzicht beschikt budget, cumulatief, stand van zaken 31-12-2021: Publiek EU 1.075.359,43

Publiek AVP/Provincie 308.729,82

Publiek overig 766.629,64

Samenwerking

65.391,5

Proceskosten/ beheer

387.500

Uitvoering projecten

Privaat

Totaal

2.488.892,67

4.639.611,56

130.783*

261.566

775.000

Totaal € 1.528.250,93 761.621,32 766.629,64 2.619.675,67 5.676.177,56 Totaal % 27% 13% 14% 46% 100 % * Aan het samenwerkingsproject is vanuit LEADER Weidse Veenweiden € 130.783 bijgedragen. Dit is opgevoerd als private bijdrage.

Hierbij moet worden opgemerkt dat voor proceskosten/beheer de kosten staan vermeld van de oorspronkelijke proceskostenaanvraag (gedaan door gebiedscoöperatie O-gen in 2016). Provincie Utrecht heeft de rol van penvoerder in 2020 overgenomen van O-gen en daarmee ook deze proceskostenaanvraag. De provincie heeft er voor gekozen om vanaf eind 2021 deze proceskosten zelf te bekostigen (uit eigen budget). Daarom heeft de provincie eind 2021 voorbereidingen getroffen om de proceskostensubsidie zoals vermeld in de tabel hierboven in 2022 vast te laten stellen. In de tabel is tevens te zien dat het streven om op programmaniveau maximaal 30 % van de financiering te laten bestaan uit EU-bijdrage, maximaal 30% publieke financiering (provincie, gemeenten, waterschappen) en tenminste 40% private financiering, ook behaald is. De multiplier van het uitgegeven EU-budget op programmaniveau is 3,71: met een EU-bijdrage van € 1.528.250 is in totaal € 5.6676.177 in het platteland geïnvesteerd.

9. Evaluaties Aan het begin van de transitieperiode (eind 2020/ begin 2021) hebben de beide Plaatselijke Groepen en de LAG teruggeblikt en vooruit gekeken. Conclusies: de doelen uit de LOS zijn kwantitatief behaald (aantallen projecten), maar er liggen er nog steeds voldoende kansen, uitdagingen en mogelijkheden om de doelen inhoudelijk nog verder na te streven. De doelstellingen en thema’s in de LOS zijn namelijk nog steeds actueel. De LAG heeft daarom aan de provincie en aan de landelijke werkgroep laten weten dat ze ook in 2021 en 2022 de huidige strategie zou willen voortzetten, rond de huidige thema’s en met de huidige werkwijze en de huidige bezetting van de LAG en de PG’s. In 2021 is daarom de bestaande werkwijze gecontinueerd. Eind 2021 is gestart met de evaluatie van het LEADER-programma in Utrecht Oost in de periode 2016-2021. Er is een gebiedsbrede enquête uitgezet en tevens zijn de projecten bevraagd op hun ervaringen en output. Daarnaast gaan de PG-leden bij diverse projecten langs voor een interview. In 2022 wordt deze evaluatie voortgezet en zullen ook de conclusies worden getrokken en aanbevelingen worden gedaan. Deze aanbevelingen kunnen worden meegenomen bij de voorbereidingen op de nieuwe LEADER-periode.

Bijlage A: Activiteiten en resultaten LEADER Utrecht-Oost 2021 Conform de activiteitenopbouw zoals beschreven in de LOS

Groen = activiteit uitgevoerd/ resultaat behaald Oranje = activiteit deels uitgevoerd/ resultaat deels behaald Rood = activiteit niet uitgevoerd/ resultaat niet behaald

Activiteiten

Beoogde resultaten 2021

Behaalde resultaten 2021

1. Uitvoeren van projecten (paragraaf 4.1 in de LOS)  Eerste beoordeling kansrijkheid van ideeën en subsidieaanvragen.  Begeleiden en coachen van initiatiefnemers bij de uitwerking van hun idee  Financieel makelen: uitzoeken waar cofinanciering vandaan kan komen en afstemming met gemeente/ waterschap/ provincie over publieke cofinanciering.  Aanvragers begeleiden bij indienen van een aanvraag en tevens bij rapportage over voortgang en oplevering project  Beheer projectdossiers i.s.m. provincie  Monitoren en evalueren projecten

• Circa 4 á 8 ideeën zijn beoordeeld op kansrijkheid door de PG en/ of coördinator • Circa 4 á 6 ideeën zijn ondersteund bij de uitwerking en vinden van cofinanciering. • Circa 4 á 6 aanvragen zijn volledig uitgewerkt, getoetst en ingediend bij RVO/ provincie voor een steunaanvraag • 22 Projecten zijn ondersteund bij indienen voortgangsrapportage of eindrapportage • Lopende projecten worden gemonitord, effecten worden in kaart gebracht en uitkomsten besproken in vergaderingen PG en LAG

• 44 initiatieven hebben contact gehad met de coördinator en/of PG-leden, zie bijlage B. • 25 hiervan lijken aan te sluiten bij de LEADER doelstellingen • 8 uitgewerkte ideeën zijn besproken in de PG’s en gecoacht bij de verdere uitwerking • 5 aanvragen zijn volledig uitgewerkt, getoetst en ingediend bij RVO/ provincie voor een steunaanvraag • Alle ingediende projecten hebben een ambassadeur vanuit PG en worden vanaf start uitvoering gevolgd. Terugkoppeling hiervan in vergaderingen van PG of per mail • 22 lopende projecten zijn ondersteund bij voortgangs- of eindrapportage cq tussentijdse meldingen • Evaluatie en monitoring is eind 2021 gestart en wordt in 2022 gecontinueerd. Effecten worden in 2022 in kaart gebracht en uitkomsten besproken in vergaderingen PG en LAG • Er zijn goede afspraken met provincie over indienen van steunaanvragen en rapportages. • Gemeenten in LEADER-gebied kunnen desgewenst cofinanciering bij de provincie stallen. • Provincie biedt icm Covid-19 onder voorwaarden mogelijkheid voor verkrijgen van provinciaal voorschot. • Kleine projecten rondom leefbaarheid kunnen vanuit regeling Leefbaarheid Kleine Kernen

• (periodieke) afstemming met RVO/ provincie over indienen van steunaanvragen en rapportages • Afstemming met provincie en gemeenten over stallen gemeentelijke cofinanciering bij provincie • Afstemming met provincie over verlenen van (corona)voorschotten • Projectoverzicht (van ingediende projecten) en projectdossiers worden beheerd

2. Samenwerking (paragraaf 4.2 in de LOS)  Stimuleren samenwerking tussen gebiedspartijen bij nieuwe initiatieven  Verkennen van mogelijkheden voor het opzetten van samenwerkingsproject  Organisatie van en medewerking aan excursies en bezoeken van andere LEADER-groepen aan UtrechtOost (tbv kennisuitwisseling)  Organisatie van excursies of uitwisselingsbezoeken naar andere LEADER-gebieden (tbv kennisuitwisseling of opstarten samenwerkingsproject)  Stimuleren samenwerking bij uitvoering plattelandsprogramma’s en -projecten in provincie Utrecht

• Afspraken met LAG, RVO/ provincie en Netwerk Platteland over het monitoren en evalueren van projecten

bediend worden. Ook is er goede afstemming met andere provinciale regelingen. • Projectdossiers worden beheerd (schaduwboekhouding, want officiele dossiers zijn bij provincie cq aanvragers) • Lopende projecten worden gevolgd, en vanaf eind 2021 ook geëvalueerd.

• Initiatiefnemers (circa 15 ) zijn geïnformeerd over (en eventueel in contact gebracht met) mogelijke samenwerkingspartners • 1 samenwerkingsproject is in uitvoering (Lokaal Voedsel Utrecht) • er wordt onderzocht of nog een 2e samenwerkingsproject mogelijk is. LAG besluit voorts of budget voor samenwerking wordt ingezet voor concreet nieuw samenwerkingsproject of wordt toegevoegd aan uitvoeringsbudget projecten. • Minimaal 1 Excursie van onze LAG en PG’s aan andere LEADER-gebieden tbv kennisuitwisseling (Wallonie) • Op verzoek van andere LAG’s: uitwisselingsbezoek of excursie van andere regio aan ons gebied

• 44 initiatiefnemers zijn geïnformeerd over (en eventueel in contact gebracht met) mogelijke samenwerkingspartners, zie bijlage B • Samenwerkingsproject Lokaal Voedsel Utrecht is in uitvoering en werkt toe naar een afronding • PG’s en LAG hebben eind 2021 besloten om geen verkenning meer te doen naar een nieuw samenwerkingsproject. Budget wordt toegevoegd aan uitvoeringsbudget projecten. • excursie naar Wallonië is uitgesteld vanwege Covid-19. • online uitwisseling met andere LEADER-gebieden tijdens landelijke LEADER-dag op 21 oktober. Daarnaast is er maandelijks kennisuitwisseling tussen LEADER-coördinatoren in Nederland. • Tijdens de 4 Expedities LEADER (projectexcursies) in najaar 2021 heeft uitwisseling plaatsgevonden met LEADER Weidse Veenweiden. • Er is informatie verschaft over LEADER en samenwerking is gestimuleerd in het gebied. • Afstemming met provincie Utrecht over de Voedselagenda, Leefbaarheid Kleine Kernen en nieuwe GLB

• Afstemming met provincie en gebiedspartijen over samenwerking mbt thema’s die raken aan de LEADER-thema’s (bijvoorbeeld voedselagenda) en eerste verkenning naar thema’s voor nieuwe LEADER-periode. 3. Aanjagen en deskundigheidsbevordering (paragraaf 4.3 in de LOS)  Informatieverstrekking over LEADER

• Informatieverstrekking over LEADER op eigen website, social media en middels persberichten • Presentaties over LEADER voor gebiedspartners

• Informatieverstrekking over LEADER op www.leaderutrechtoost.nl en via LEADER Facebookpagina en persberichten.

   

Organiseren themabijeenkomsten (tbv ophalen projectideeën en uitwisselen van kennis) Informatieverstrekking over LEADER tijdens bijeenkomsten van externe partijen Deelname aan bijeenkomsten Netwerk Platteland, LEADER Netwerk Nederland, praktijkkringen, etc. Afstemming en lobby omtrent vereenvoudiging en voortzetting LEADER-programma

4. Bestuur en Organisatie LAG (paragraaf 4.4 in de LOS)  LAG en PG-vergaderingen  Secretariaat voering LAG door secretaris/ coördinator  Begeleiding LAG door secretaris/ coördinator 5. Communicatie (paragraaf 4.5 in de LOS)  Te woord staan initiatiefnemers/ geïnteresseerden  Coördinatie communicatie: planning, coördinatie, aansturing

• Lobby (regionaal, provinciaal en landelijk) voor/afstemming over vereenvoudiging administratieve lasten LEADER-programma in huidige en toekomstige periode • 2 Thema-/ netwerkbijeenkomsten/ excursies tbv kennisuitwisseling • 1 Training of workshop voor initiatiefnemers of LAG/PG-leden (indien behoefte) • Informatieverstrekking over LEADER tijdens bijeenkomsten van externe partijen • Deelname aan bijeenkomsten Netwerk Platteland, LEADER Netwerk Nederland en eventueel ELARD • Verkennen behoefte en mogelijkheden voor nieuwe LEADER-thema’s

• Gemeenten zijn geïnformeerd over stand van zaken LEADER en transitieperiode. • Lobby (regionaal, provinciaal en landelijk) voor/afstemming over aanloop naar nieuwe LEADER-periode • 3 Netwerkbijeenkomsten annex LEADER Café’s (18-2, 23-6 en 14-10) en 4 excursies (Expeditie LEADER op 20-9, 27-9, 25-10 en 1-11). • We hebben zelf geen trainingen georganiseerd, maar het gebied wel geïnformeerd over trainingen en workshops van andere partijen (KNHM, IVN, LAMI, etc). • Vanwege Covid-19 was er dit jaar vrijwel geen gelegenheid om informatie te verstrekken over LEADER tijdens bijeenkomsten van een externe partijen. • Deelname aan (online) bijeenkomsten van Netwerk Platteland en LEADER Netwerk Nederland • Evaluatie is eind 2021 gestart en daarbij wordt ook geïnventariseerd waar behoeften in het gebied liggen tbv nieuwe LEADER-periode.

• Circa 4 LAG vergaderingen • Circa 4 PG-vergaderingen per deelgebied

• 3 LAG vergaderingen • 4 PG-vergaderingen per deelgebied

• Secretariaatvoering en begeleiding LAG door coördinator

•circa 20 initiatiefnemers/ geïnteresseerden zijn te woord gestaan en geïnformeerd over LEADER

• 44 initiatiefnemers/ geïnteresseerden zijn te woord gestaan en geïnformeerd over LEADER

Ontwikkeling en aanpassing van communicatiemiddelen zoals nieuwsbrieven, flyers, filmpjes, etc. (dit betreft gedeeltelijk ook aansturing van een externen die dit ontwikkelen)  Effecten van projecten uitdragen en kennis delen  Communicatie over het LEADER-programma en de (effecten van) de LEADER-aanpak en projecten dmv: o Persberichten (indien er nieuws is en gekoppeld aan bijeenkomsten) o Advertorials o Leader in publicaties van anderen (O-gen / gemeenten / etc), indien gevraagd o Digitale nieuwsbrief o Website o Facebook

• Up-to-date houden informatie over LEADER op website https://leaderutrechtoost.nl/ • Informatie over projecten en nieuws op Facebookpagina: https://www.facebook.com/LeaderUtrechtOost • Minimaal 3 persberichten of advertorials over LEADER of LEADER-projecten • Minimaal 3 LEADER Nieuwsbrieven • effecten van projecten worden uitgedragen via bovenstaande media, in combinatie met excursies en bijeenkomsten en mogelijk ook filmpjes • 1 (digitaal) overzicht met resultaten van LEADER in de periode 2016-2020 (oorspronkelijke LEADER-periode)*

6. Administratie (paragraaf 4.6 in de LOS) Opstellen en beheer van:  Vergaderverslagen, besluiten en afspraken van de LAG en PG’s  Dossiers van steunaanvragen  Overzicht voortgang uitvoering LOS (doelstellingen/ resultaten, financiële en inhoudelijke projectenoverzichten)  Activiteiten van / door de LAG en PG’s  Jaarplannen en jaarrapportages  Relatiebeheer (contactgegevens betrokkenen, aanvragers, nieuwsbrief etc)  Gemeentelijke cofinanciering Op verzoek meekijken met penvoerder bij verantwoording proceskosten en verplichtingen hieromtrent

Uitvoering projecten: • Overzicht met projectideeën • Administratie projectdossiers • Financiële en inhoudelijke projectoverzichten • Activiteitenplan 2021 en 2022 • Jaarrapportage 2020 • Verslagen van vergaderingen en besluitvorming LAG en PG’s • Overhevelen gemeentelijke reserveringen tbv LEADER naar provincie Proceskosten: Meekijken bij: • Administratie proceskosten • Inkoopdossiers • Aanbesteding uitvoering van werk door derden (indien van toepassing) N.B. verantwoordelijkheid voor administratie proceskosten ligt bij de penvoerder.



• Informatie over LEADER op website www.leaderutrechtoost.nl is up tot date gehouden. • Op de Facebookpagina worden regelmatig berichten geplaatst. • 5 persberichten • 8 x eigen Nieuwsbrief • resultaten en effecten van projecten zijn in beeld gebracht en uitgedragen tijdens de 4 Expedities LEADER en de 12 projectfilmpjes die zijn gemaakt (en op de website en Social Media zijn geplaatst). • projectenoverzicht op de website is up-to-date en ook voorzien van foto- en videomateriaal.

* er vindt nog afstemming plaats (landelijk en met provincie) wanneer en hoe er over de resultaten van de lopende LEADERperiode gecommuniceerd gaat worden

Uitvoering projecten: • Overzicht met projectideeën • Administratie projectdossiers • Financiële en inhoudelijke projectoverzichten • Activiteitenplan 2021 en 2022 • Jaarrapportage 2020 • Verslagen van vergaderingen en besluitvorming LAG en PG’s • Overhevelen gemeentelijke reserveringen tbv LEADER naar provincie Proceskosten: • Coördineren declaraties PG en LAG • Afstemming met provincie (als penvoerder) over diensten van derden (opdrachten en facturering) en schaduwboekhouding • Rapportages tbv proceskosten N.B. Inkoopdossiers en zaken mbt aanbesteding worden bijgehouden door penvoerder, evenals administratie proceskosten. Coördinator kijkt hierbij mee waar wenselijk en nodig.

Bijlage B: Projectideeen LEADER Utrecht-Oost

Overzicht 2021

Titel activiteit Indiener plaats Aanvraag goedgekeurd door LAG en ingediend bij RVO Realisatie van ontmoetingsplek cq dorpstuinderij Stichting Wij 3.0 Den Dolder 1 Dorpstuinderij Den Dolder IVN Utrecht Oost 2 Voedselbosjes Realisatie van voedselbosjes op schoolpleinen Activiteiten om de Grebbelinie als merk te versterken Stichting RBT Vallei en Heuvelrug Vallei 3 Merkversterking Grebbelinie Bouw van natuurschuur voor en door vrijwilligers als verbinding tussen stad 4 Tuinpark Laakzijde en platteland Stichting Tuinpark Laakzijde Amersfoort Inrichting van zorglocatie en familiehuis voor zwaar gehandicapte kinderen Schalkwijk Stichting De Droom van Schalkwijk 5 Droom van Schalkwijk Kansrijke ideeen (postief gescreend door PG) die verder worden uitgewerkt in een projectplan Uitrol van het concept Puur Betuws naar Utrecht (distributie streekproducten 6 Food Value ism mensen met afstand tot de arbeidsmarkt) Heuvelrug 7 Dagbesteding bij Herenboerderij Dagbesteding voor jong dementerenden en educatie/ scholing hierover Soest Soest Aanleg agroforestry op een boerderij Leusden 8 Agroforestry in Stoutenburg Eerste contact geweest, projectideeformulier wordt ingevuld Meer stad-land verbinding: afzet van lokaal voedsel Amersfoort 9 Lokaal Voedsel Kastanjeboom Bereidingskeuken voor stampotten met streekproducten Kromme Rijnstreek 10 Stamp & Pot Moestuin, reintegratie, koken, gezondheid,

educatie Werkhoven 11 Verbreding op de boerderij Concept waarbij burgers op centrale plek in stad, dorp of wijk hun bestelde 12 Boeren & Buren streekproducten kunnen ophalen Utrecht-Oost Realisatie afhaalpunten voor lokaal voedsel Utrecht-Oost 13 14 Moestuin het Buitenhof Veenendaal- Verplaatsen moestuin icm produceren voor voedselbank icm educatie icm Oost openbare pluktuin Veenendaal realiseren van een ontmoetingsplek waar mensen met talenten (van allerlei 15 Ontmoetingsplek tbv Talenten aard) terecht kunnen en dan verder op weg geholpen kunnen worden (conform voorbeeld in Huizen) Woudenberg opzetten website korte met historische verhalen over het Kromme Rijnstreek 16 Dorpscanon Kromme Rijn (oral history) Kromme Rijnstreek Neerzetten van korte keten automaten in de stad Utrecht-Oost 17 Korte Keten Automaat Het ontwikkelen van duurzame landbouw en staalproducten op landgoed 18 Duurzame landbouw en staal Den Treek-Henschoten Vallei Nieuw winkelconcept voor duurzaam verpakte producten Utrecht Oost 19 Nieuw winkelconcept Oprichting Herenboerderij aan de zuidkant van Utrecht Utrecht Zuid 20 Herenboeren Utrecht-Zuid aanschaf van een 'kletsfiets' (fiets waar je met meerdere personen op kan) 21 Fika Fiets en opstarten fietssessies met coach t Goy Odijk 22 Dorpshart Odijk diverse ideeen voor het Dorpshart van Odijk Toeristische routes langs duurzame organisaties in de provincie

Utrecht Utrechtse Heuvelrug en de rest van de provincie 23 Duurzame gids en routes Doorstart van Mijn Boerderijtje icm zorgboerderij Maarsbergen 24 Mijn Boerderijtje 2.0 Houten 25 Duurzaamheidsprogramma op lokaleDuurzaamheidsprogramma omroep Houten op lokale omroep Houten Projectidee binnengekomen, niet kansrijk bij Leader of verder gebracht zonder Leader-subsidie Melktap Vallei 26 Melktap Zonnepanelen boven appelboomgaard (investeringssubsidie) Kromme Rijnstreek 27 Zonnepanelen Zonnepanelen boven perenboomgaard t Goy 28 Zonnepanelen Reintegratie op de koningshof Utrecht 29 Koningshof Realisatie melktap en huisverkoop Schalkwijk 30 Verbreding op de boerderij Pilot met circulaire zonnepanelen Provincie Utrecht 31 Circulaire zonnepanelen Boek over 1 km dijk Langbroekerwetering 32 Boek over 1 km dijk 33 Verkoopruimte voor Verkoopruimte voor geitenbokjesvlees geitenbokjesvlees Leusden Dorpsinitiatief in Den Dolder 1 Den Dolder 34 Dorpsinitiatief in Den Dolder 1 Dorpsinitiatief in Den Dolder 2 Den Dolder 35 Dorpsinitiatief in Den Dolder 2 Beeldenroute met diverse kunstenaars in Renswoude Renswoude 36 Beeldenroute Renswoude Realisatie van voorzieningen tbv recreatie en educatie in de Botanische 37 Recreatie en educatie in de Botanische tuin tuinen op Utrecht Science Park Utrecht 38 invalidentoilet en informatieborden invalidentoilet en informatieborden Zoekt invulling voor eigen

gronden en schaapskooi Overberg 39 verbreding boerderij Overberg Collectieve groentetuin waar ruim 80 gezinnen elke week een groentepakket 40 coöperij Soest ophalen Soest Er wordt door een Syrische vluchteling zuivel gemaakt op de boerderij. Men 41 Verpakkingsmachine voor Syrische zuivel wil nu opschalen en een verpakkingsmachine kopen. Leusden Aanschaf van machine waarmee lokaal geproduceerde aardappels verwerkt 42 Aardappelverwerkingsmachine tot patat kunnen worden tot friet Werkhoven Heeft maatregelen genomen op zijn camping om water op te vangen en 43 Waterberging op camping langer in gebied vast te houden. Wijk bij Duurstede 44 de Boer op het bord samen goed Gezonde voeding voor bewoners van Bartimeus verzorgd Utrecht-Oost Nummer

Bijlage C: Beschrijving projecten (cumulatief overzicht) [2017] 1. CO2 neutraal monument door warmteopslag in mestput Van koeienpoep naar warmteopslag Wat doe je met de mestkelder van een monumentale boerderij als er geen koeien meer zijn? Ellen en Gijs Kok hebben het plan opgevat om deze 600 kubieke meter ruimte te gebruiken voor duurzame warmteopslag voor hun bed and breakfast, groepsverblijf en vergaderaccommodatie. Dat sluit aan bij al hun inspanningen voor een energieneutraal huis: ‘nul op de meter’. Zie www.denachtdijk.nl Warmteopslag is niet geheel nieuw, maar de methoden zijn weinig toepasbaar voor monumentale panden, is hun ervaring. De familie Kok is daarom op zoek gegaan naar de beste methode om warmte op te slaan in een grote ruimte zoals de leegstaande mestkelder. Helaas bleek tijdens de uitvoering van dit project dat er (momenteel) geen techniek voorhanden is die én toepasbaar is op deze locatie én financieel rendabel is. Zie projectpagina voor meer info. Totale projectkosten: € 26.500. Bijdrage EU en andere overheden: € 0,- Status: afgerond. 2. Waterfort: watereducatie op fort Lunet aan de Snel Waterfort leert scholieren en volwassenen alles over water Een fort als Lunet aan de Snel renoveren en openstellen voor publiek is belangrijk, nog beter is het om er een nieuwe functie aan te geven.

Aangezien het fort onderdeel is van de Nieuwe Hollandse Waterlinie had Stichting Lunet aan de Snel het thema snel gevonden. Het fort is inmiddels uitgegroeid tot een ‘Waterfort’ waar met name middelbare en basisscholieren een onvergetelijke ochtend of middag beleven. Met dank aan onder meer een LEADER-subsidie is een actief en interactief lesprogramma ontwikkeld rondom allerlei vormen van waterbeheersing en watergebruik. Jongeren krijgen inzicht in uiteenlopende aspecten van water door zelf te experimenteren en te spelen. Het Waterfort hoopt jongeren zo te enthousiasmeren en te inspireren, dat ze later voor een studie in de watersector kiezen. Dit is van nationaal maar ook van internationaal belang. Zie www.waterfort.nl en de projectpagina voor meer info. Of bekijk het projectfilmpje. Totale projectkosten: € 114.000. Bijdrage EU: € 25.000. Bijdragen provincie Utrecht, gemeente Houten en HDSR: € 25.000. Status: afgerond. [2018] 3. Zorg- en welzijn netwerk Schalkwijk en Tull en ’t Waal De Trossel Door de verhuizing van de bibliotheek en de peuterspeelzaal uit het sociaal-cultureel centrum van Schalkwijk kwam er ruimte beschikbaar. In een brainstormsessie ontstond het idee om de ruimte te benutten voor een zorg- en welzijnsorganisatie voor dorpsbewoners die hulp kunnen gebruiken.

Samen met de rooms-katholieke kerk, de hervormde geloofsgemeenschap en de Werkgroep Senioren Schalkwijk werd een plan uitgewerkt. In een dorpsenquête benoemden de dorpsbewoners hun zorg- en welzijnsbehoeften. En maar liefst 170 van de circa 2000 inwoners meldden zich aan als vrijwilliger. Om de oudere bewoners en vrijwilligers bij elkaar te brengen is Dorpscoöperatie De Trossel opgericht. De coöperatie werkt als een netwerkorganisatie. Maatschappelijke organisaties zetten samen met vrijwilligers activiteiten op die het gemeenschapsgevoel versterken, waarmee bewoners elkaar steunen. De koffie-ochtenden met gewoonlijk 60 ouderen zijn een groot succes. Dat geldt ook voor de vervoerservice en het wandelen en fietsen met ouderen. Vrijwilligers doen op verzoek klussen in en om het huis en verzorgen de tuin. Ouderen kunnen hulp krijgen bij het invullen van formulieren en bij het omgaan met de computer. De drie dorpsondersteuners verbinden de uiteenlopende hulpvragen en het zorgaanbod met elkaar. Zie ook www.detrossel.nl en de projectpagina voor meer info. Of bekijk het projectfilmpje. Totale projectkosten: € 132.000. Bijdrage EU: € 33.000. Bijdragen provincie Utrecht en gemeente Houten: € 33.000.

4. Samenwerkingsproject Lokaal voedsel Utrecht Versterking en opschaling van goede initiatieven Lokaal voedsel is hip. Steeds meer boeren en tuinders vinden door streekproducten een nieuw perspectief (Lokaal Voedsel 1.0). En omdat ze samen sterker zijn, verenigen ze zich in afzetcoöperaties (Lokaal Voedsel 2.0). Intussen groeit de vraag vanuit steden en dorpen naar lokaal voedsel zo snel, dat een betere afstemming tussen vraag en aanbod op zijn plaats is: ziehier Lokaal Voedsel 3.0. De Utrechtse LEADER-groepen Utrecht Oost en Weidse Veenweiden stimuleren dit via het project Lokaal Voedsel Utrecht. Er worden meet & match-bijeenkomsten en praktische leergangen georganiseerd voor streekproducenten en zakelijke afnemers zoals supermarkten en horeca. Er is een ‘voedselmakelaar’ aangesteld die gerichte matches tussen vraag en aanbod kan smeden. Alle activiteiten zijn gericht op het opdoen van ervaringen mbt de versterking van de korte ketens in de provincie Utrecht. De opgedane ervaringen en kennis worden gedeeld met andere LEADER-gebieden. Zie https://lokaalvoedsel-utrecht.nu/ en de projectpagina voor meer info. Totale projectkosten: € 262.000. Bijdrage EU: € 131.000. Bijdrage provincie Utrecht: € 131.000. 5. De Oude Bieb Buurthuiskamer Buurthuiskamer in de oude dorpsbibliotheek De voormalige dorpsbibliotheek in Achterveld heeft sinds 2018 een nieuwe bestemming.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11246172/1