Concept Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
Tekst van het document
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
1
Inhoud 1. 2.
3.
4.
Inleiding ..............................................................................................................................................................4 1.1. Aanbiedingsbrief ...............................................................................................................................4 Hoofdlijnen financiële positie .............................................................................................................................6 2.1. Hoofdlijnen financieel resultaat ........................................................................................................6 2.2. Dashboard financiën ..........................................................................................................................8 Programmaverantwoording ..............................................................................................................................10 3.1. Programmaplan ...............................................................................................................................10 3.1.1. Programma wonen...........................................................................................................................10 3.1.1.1. Afstemming woningaanbod op de markt ........................................................................................10 3.1.1.2.
Regionale inzet wonen ....................................................................................................................11 3.1.1.3. Woon, verkoop en onderhoudsstrategie ..........................................................................................11 3.1.1.4. Sociale huur, koop ...........................................................................................................................12 3.1.1.5. De portefeuillestrategie Woningbedrijf is geactualiseerd ...............................................................13 3.1.1.6. Inwoners van Renswoude wonen zelfstandig .................................................................................13 3.1.1.7. Opvang statushouders en vluchtelingen ..........................................................................................14 3.1.2. Programma ruimtelijke ontwikkeling & beheer ..............................................................................16 3.1.2.1. Ontwikkeling buitengebied & agrarische sector .............................................................................16 3.1.2.2. Ontwikkeling dorp & infrastructuur ................................................................................................17 3.1.2.3.
Verkeersveiligheid ..........................................................................................................................18 3.1.2.4. Biodiversiteit ...................................................................................................................................18 3.1.2.5. Onderhoud openbare ruimte & afval ...............................................................................................19 3.1.2.6. Thema duurzaamheid (Energie/ Klimaatadaptatie/ Circulariteit/ RES) ..........................................20 3.1.2.7. Begraafplaats ...................................................................................................................................21 3.1.3. Programma samenleving .................................................................................................................23 3.1.3.1. Welzijn (w.o. bibliotheek, gezondheid, sport) ................................................................................24 3.1.3.2. Kunst en cultuur ..............................................................................................................................25 3.1.3.3. Wet Maatschappelijke Ondersteuning ............................................................................................26 3.1.3.4.
Jeugd................................................................................................................................................28 3.1.3.5. Participatie .......................................................................................................................................30 3.1.4. Programma economische ontwikkeling en toerisme .......................................................................33 3.1.4.1. Ontwikkeling lokale bedrijfsleven ..................................................................................................33 3.1.4.2. Bereikbaarheid ................................................................................................................................34 3.1.4.3. Recreatie en toerisme ......................................................................................................................34 3.1.5. Programma inwoners, openbare orde en veiligheid, bestuur en organisatie ..................................36 3.1.5.1. APV, OOV, Vergunningverlening (bouw/OG en evenementen) ....................................................36 3.1.5.2. Burgerzaken ....................................................................................................................................37 3.1.5.3.
Vluchtelingen ..................................................................................................................................38 3.1.5.4. Extern toezicht en integriteit ...........................................................................................................38 3.1.5.5. Huisvesting ......................................................................................................................................39 3.1.6. Algemene dekkingsmiddelen, Overhead, Vpb en onvoorzien ........................................................41 3.2. Paragrafen........................................................................................................................................43 3.2.1. Paragraaf lokale heffingen ..............................................................................................................43 3.2.2. Paragraaf weerstandvermogen en risicobeheersing ........................................................................48 3.2.3. Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen ...........................................................................................55 3.2.4. Paragraaf financiering .....................................................................................................................62 3.2.5.
Paragraaf bedrijfsvoering ................................................................................................................65 3.2.5.1. Ontwikkelingen bedrijfsvoering ......................................................................................................65 3.2.5.2. Toelichtingen afwijkingen rechtmatigheid......................................................................................68 3.2.6. Paragraaf verbonden partijen ..........................................................................................................69 3.2.7. Paragraaf grondbeleid .....................................................................................................................77 3.2.8. Paragraaf Wet open overheid ..........................................................................................................79 Jaarrekening ......................................................................................................................................................80 4.1. Balans ..............................................................................................................................................80 4.2. Overzicht baten en lasten ................................................................................................................82 4.3.
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ........................................................................82 4.4. Toelichtingen op de balans ..............................................................................................................85
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
2
5.
4.5. Toelichting op het overzicht baten en lasten ...................................................................................96 4.6. Overzicht incidentele baten en lasten ..............................................................................................98 Bijlagen ...........................................................................................................................................................101 5.1. Samenstelling bestuur ...................................................................................................................101 5.2. SISA ..............................................................................................................................................103 5.3. Taakvelden ....................................................................................................................................113 5.4. Rechtmatigheidsverantwoording ...................................................................................................114 5.5. Begrotingsrechtmatigheid .............................................................................................................115 5.6. Investeringskredieten ....................................................................................................................118 5.7.
Subsidies........................................................................................................................................120
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
3
1. Inleiding 1.1. Aanbiedingsbrief Renswoude, 13 mei 2025 Aan de leden van de raad van de gemeente Renswoude,
Algemeen beeld
In 2024 is uitvoering gegeven aan de begroting en daarmee het coalitieprogramma, in een wereld die in hoog tempo blijft veranderen. De toenemende digitalisering en complexer wordende wet- en regelgeving maken het voor inwoners en ondernemers steeds lastiger om mee te komen. Dit kan leiden tot verminderde veerkracht en een toename van crises. De vraag naar zorg en ondersteuning groeit en er is meer behoefte aan maatwerk en persoonlijke dienstverlening. Tegelijkertijd staan ook de randvoorwaarden onder druk. De kaders van de Rijksoverheid zijn onduidelijker. Zo geven de financiële circulaires geen meerjarige duidelijkheid, is de wetgeving rondom huisvesting van asielzoekers voortdurend in beweging en blijft voor agrariërs het gewenste perspectief door heldere landelijke regelgeving uit. Ook vraagt de leefbaarheid in de openbare ruimte van Renswoude continue aandacht. Tegen deze achtergrond wil gemeente Renswoude een betrouwbare overheid zijn: We bewegen mee in veranderingen, maar blijven koersvast in onze opgaven en uitgangspunten. In 2024 hebben we binnen de gegeven omstandigheden zo effectief en efficiënt mogelijk gehandeld. Deze jaarrekening laat zien hoe dit vorm heeft gekregen.
Sociaal domein In het kader van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) zijn in het afgelopen jaar succesvolle preventieve projecten gestart, zoals Welzijn op recept, Kansrijke start en Valpreventie. Deze initiatieven worden breed gedragen door vrijwilligers en lokale samenwerkingspartners en leveren daarmee een waardevolle bijdrage aan het versterken van gezondheid en welzijn. Eind 2023 hebben de gemeenten Barneveld, Ede, Nijkerk, Rhenen, Renswoude, Scherpenzeel, Veenendaal en Wageningen besloten hun samenwerking op het gebied van jeugdhulp verder te formaliseren. Dit doen zij door het oprichten van een Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulpregio Foodvalley, met als beoogde ingangsdatum 1 januari 2026. Deze stap sluit aan bij de wettelijke verplichtingen uit de Hervormingsagenda Jeugd en het wetsvoorstel "Wet verbetering beschikbaarheid zorg voor jeugdigen”. Binnen deze samenwerking blijven de gemeenten verantwoordelijk voor de beleidsmatige afstemming, voorbereiding en interpretatie op het gebied van jeugdhulp. Afgelopen jaar is gezamenlijk verkend aan welke kaders en uitgangspunten deze regeling moet voldoen. We kijken terug op een geslaagde jaarwisseling, mede dankzij het evenement Knal Gezellig, dat op Oudejaarsdag in Renswoude plaatsvond.
Hierdoor konden inwoners op een gezellige, veilige en feestelijke manier het nieuwe jaar inluiden, met minimale overlast in de dorpskern.
Ruimtelijk domein
In 2024 hebben we gewerkt aan een passend, duurzaam en betaalbaar woningaanbod voor inwoners van Renswoude. Zo zijn 37 woningen opgeleverd in Taets van Amerongen fase II, is gestart met de bouw van 26 woningen in Beekweide II (waaronder 8 sociale koopwoningen), en zijn woningen aan de Kastanjelaan e.o. verduurzaamd. Met input van inwoners is de gebiedsvisie Binnen de Beken Zuid en Zuid-West opgesteld en vastgesteld, waarmee we toekomstige woningbouw en op de kortere termijn flexwoningen mogelijk maken. Ook zijn we gestart met de ontwikkeling van het Borgwalterrein, gericht op het realiseren van woningen voor inwoners met een zorgbehoefte. Met de vaststelling van de startnotitie geven we hier richting aan. Door het besluit tot de ontwikkeling van een multifunctioneel dorpshuis in de Hokhorst groeien de voorzieningen voor onze inwoners ook mee. We zijn blij dat we op de schaal van Renswoude zo kunnen ontwikkelen om voldoende aanbod voor inwoners te creëren. Voor de ontwikkeling van bedrijventerrein Groot Overeem II wachten we op een uitspraak van de Raad van State, zodat bedrijven zich daar kunnen vestigen. Landelijke ontwikkelingen en rechtspraak gaven in 2024 nog weinig duidelijkheid over het toekomstperspectief voor agrariërs.
In de regionale overleggen hebben we daarom blijvend aandacht gevraagd voor het behoud van het landelijke karakter van Renswoude en het perspectief voor boeren. Lokaal hebben we hierin stappen gezet met de start van de visie het landelijk gebied. In 2024 hebben we helaas opnieuw twee verkeersdoden te betreuren op de provinciale weg N224. Continue bestuurlijke aandacht voor de verkeersveiligheid van de N224 en nader onderzoek heeft geleid tot een veranderende houding bij de provincie. De provincie is in 2024 een project gestart ter verbetering van de verkeersveiligheid. Vooruitlopend daarop hebben we op twee oversteekpunten ‘nietjes’ geplaatst voor veiliger oversteken.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
4
We werken dagelijks aan het op peil houden van de kwaliteit van onze openbare ruimte en riolering, zowel in beheer als in beleid. Het nieuwe speelbeleidsplan is vastgesteld om kinderen te stimuleren buiten te spelen, met aandacht voor investering in kwalitatief goede speeltuinen. Biodiversiteit is meegenomen in groenbeheerplannen en de eerste projecten voor het afkoppelen van hemelwaterafvoer zijn van start gegaan, waardoor we onze riolering klimaatbestendiger maken. De Omgevingswet is in 2024 geïmplementeerd.
Oekraïense vluchtelingen
Sinds 2022 vangt Renswoude Oekraïense vluchtelingen op. Deze inzet is in 2024 voortgezet. De samenwerking met onze inwoners, gastgezinnen en maatschappelijke organisaties is hierin van grote waarde gebleken. We hebben actief ingezet op integratie, onder andere door ondersteuning te bieden bij het leren van de Nederlandse taal. Daarnaast is onderzocht of flexwoningen gerealiseerd kunnen worden. Deze woningen zijn bedoeld voor verschillende doelgroepen met een urgente woonvraag, zoals Oekraïense vluchtelingen, statushouders, jongeren uit gemeente Renswoude en spoedzoekers.
Financiële positie gemeenten
Hoewel we het jaar 2024 positief hebben afgesloten, blijven er zorgen over de structurele financiële positie van gemeenten. Er is sprake van een toenemende onbalans tussen de taken en opgaven die op gemeenten afkomen en de middelen die beschikbaar zijn om deze uit te voeren. De recent gepresenteerde voorjaarsnota 2025 van het Rijk biedt gemeenten op korte termijn verlichting, doordat extra middelen beschikbaar worden gesteld. Vanaf 2028 nemen de financiële onzekerheden echter weer toe. De inzet van gemeenten is noodzakelijk bij het aanpakken van grote maatschappelijke opgaven. Denk aan de energietransitie, woningbouw en het uitvoeren van taken binnen het sociaal domein. Die inzet vraagt om structurele financiële ruimte. Zonder structurele verbetering van de financiële positie is het de vraag of gemeenten deze cruciale rol in de toekomst kunnen blijven vervullen.
Financieel resultaat
De jaarrekening Renswoude 2024 sluit met een positief resultaat van € 1.253.639 (vóór bestemming). Wij stellen voor om hiervan € 787.000 toe te voegen aan bestemmingsreserves en het restant ad € 466.639 te doteren aan de algemene reserve – niet geblokkeerd.
Voorstel Resultaatbestemming
De resultaatbestemming, naar aanleiding van deze jaarrekening, vraagt om: 1. Vaststelling van de jaarstukken 2024 met het daarbij behorende jaarrekeningresultaat ad € 1.253.639; 2. Instelling van de bestemmingsreserve Grondexploitaties; 3. Toevoeging aan de bestemmingsreserve Grondexploitaties ad € 237.000; 4. Toevoeging aan de bestemmingsreserve Sociaal Domein ad € 300.000; 5. Toevoeging aan de bestemmingsreserve Arbeidsmarkt ad € 250.000; 6. Toevoeging aan de Algemene reserve - niet geblokkeerd ad € 466.639; 7. Overheveling van de restant investeringskredieten zoals vermeld in bijlage 5.6 bij de jaarstukken 2024. Een verdere financiële toelichting volgt in 2.1. Hoofdlijnen financieel resultaat. Wij nodigen u uit tot behandeling van de Jaarstukken 2024 over te gaan. Burgemeester en wethouders van Renswoude,
Burgemeester, Mw. P. Doornenbal-van der Vlist
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
de Secretaris, Dhr. E.J. Jansonius
5
2. Hoofdlijnen financiële positie 2.1. Hoofdlijnen financieel resultaat Ontwikkeling resultaat op hoofdlijnen
De jaarrekening 2024 sluit af met een positief resultaat van € 1.253.639 (vóór bestemming). Het verschil tussen de begroting na wijziging en de jaarrekening is € 264.000 negatief.
- Programma 1 wonen - Programma 2 ruimtelijke ontwikkeling & beheer - Programma 3 sociaal domein - Programma 4 economische ontwikkeling en toerisme - Programma 5 inwoners, openbare orde en veiligheid, bestuur en organisatie
Saldo baten / lasten programma's - Algemene dekkingsmiddelen - Overhead - Vennootschapsbelasting Saldo baten / lasten programma's voor mutaties reserves Mutaties reserves Saldo reserves Resultaat voor bestemming Waarvan incidentele baten en lasten (saldo) Totaal excl. Incidentele posten
Primaire begroting 2024
Begroting na wijzigingen 2024
baten lasten 5.187 4.604 1.759 3.350 729 5.056 55 64 225 963 -6.083 10.720 1.069 447 3.865 0 25 6.207 672 401 271 395 -55 450
baten lasten 6.153 3.396 2.089 3.910 1.252 6.063 53 78 437 698 -4.161 11.335 365 377 5.019 0 150 6.178 7.041 7.541 -499 1.518 1.517 0
Rekening 2024 baten lasten 6.464 3.141 2.431 3.891 1.158 6.301 56 89 513 1.164 -3.966 11.652 327 361 5.894 0 148 5.646 7.091 7.517 -426 1.254 1.976 -722
Verschil 565 362 -333 -9 -391 194 356 -890 2 -532 74 74 -264 458 -723
voordeel nadeel v v n n n v v n v n v v n v n
De afgelopen jaren zijn gemeenten in toenemende mate afhankelijk geworden van incidentele rijksmiddelen voor de uitvoering van hun taken. Dit staat op gespannen voet met het uitgangspunt dat structurele lasten moeten worden gedekt door structurele baten. Door stijgende kosten en aanhoudende onzekerheid over toekomstige rijksbijdragen wordt het steeds moeilijker om een structureel evenwicht tussen inkomsten en uitgaven te behouden.
Ontwikkeling begrotingssaldo
Het verloop van het begrotingssaldo na de tussenrapportages en begrotingswijzigingen is als volgt: Omschrijving A Saldo primitieve begroting 2024 Mutatie tussenrapportages B Overige wijzigingen C D (A t/m C) Begrotingssaldo na wijzigingen E Afwijkingen jaarrekening F (D+E) Jaarrekening resultaat 2024
Bedrag 395 862 261 1.518 -264 1.254
Onderbouwing financiële afwijkingen
In onderstaande tabel is een analyse opgenomen van de significante afwijkingen ten opzichte van de Programmabegroting 2024 na verwerking van alle begrotingswijzigingen. Waar mogelijk worden mutaties gesaldeerd.
Omschrijving Tussentijdse winstneming grondexploitatie Beekweide II Woningverkopen Woningbedrijf hoger dan geraamd Verhuuropbrengsten Woningbedrijf lager dan geraamd Lasten Jeugdzorg hoger dan geraamd Correctie materiële vaste actvia Woningbedrijf Dotatie voorziening pensioenen wethouders hoger dan geraamd Totaal saldo afwijkingen
Programma Verschil in € 2 237.000 1 335.000 1 -197.000 3 -310.000 1 -207.000 6 -122.000 -264.000 Nadeel= - / Voordeel= +
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
6
Tussentijdse winstneming grondexploitatie Beekweide II (+ € 237.000)
In 2024 is voor het eerst tussentijds winst genomen op de grondexploitatie Beekweide II. Of en in welke mate tussentijds winst wordt genomen, hangt af van verschillende (ingeschatte) factoren. Gezien de onzekerheden rondom deze factoren was deze bate nog niet meegenomen in de begroting 2024.
Woningverkopen Woningbedrijf hoger dan geraamd (+ € 335.000)
De opbrengst uit woningverkopen is hoger uitgevallen dan verwacht, met name door de stijging van de woningprijzen. Daarnaast is eind 2024 nog één woning verkocht waarvan ten tijde van de najaarsrapportage nog onzeker was of de overdracht in 2024 of begin 2025 zou plaatsvinden.
Verhuuropbrengsten Woningbedrijf lager dan geraamd (- € 197.000) De verhuuropbrengsten zijn lager uitgevallen dan begroot. Dit komt voornamelijk doordat de 37 woningen van Taets van Amerongen fase II in de loop van 2024 zijn opgeleverd, terwijl bij de begroting was uitgegaan van huuropbrengst over het volledige jaar. Daarnaast is de huurderving als gevolg van leegstand toegenomen door lopende renovatie- en verduurzamingsprojecten en de leegstand als gevolg van de woningbrand aan de Van Reedeweg. Dit negatieve effect is deels gecompenseerd door de huurverhoging per 1 juli, die hoger was dan aanvankelijk geraamd. Lasten Jeugdzorg hoger dan geraamd (- € 310.000)
In 2024 zijn de jeugdzorglasten € 310.000 hoger dan begroot. De hogere lasten hangen samen met de toename in complexiteit van zorgvragen en de stijgende tarieven van zorgaanbieders. De jeugdzorg valt onder open-einde-regelingen, wat betekent dat de uitgaven moeilijk te beheersen zijn. Deze combinatie van factoren heeft geleid tot hogere lasten dan vooraf verwacht.
Correctie materiële vaste activa Woningbedrijf (- € 207.000)
In 2024 zijn de materiële vaste activa van het Woningbedrijf tegen het licht gehouden, als onderdeel van de integratie van het Woningbedrijf in de algemene dienst. Naar aanleiding hiervan zijn bedragen die niet op de balans onder de materiële vaste activa mogen worden opgenomen, gecorrigeerd. De correctie leidt tot een incidentele last van € 207.000.
Dotatie voorziening pensioenen wethouders hoger dan geraamd (- € 122.000)
De hoogte van de pensioenvoorziening wordt jaarlijks actuarieel berekend. Eén van de parameters die invloed heeft op de berekening, is de rekenrente. De rekenrente was 3,16% voor 2023 en 2,325% voor 2024. En lagere rekenrente betekent een hogere contante waarde van toekomstige pensioenuitkeringen en daarmee een hogere pensioenvoorziening. Hierdoor valt de toevoeging aan de pensioenvoorziening € 122.000 hoger uit.
Resultaatbestemming
Wij stellen in de jaarstukken 2024 de volgende resultaatbestemming voor: Resultaatbestemming 2024 Resultaat jaarrekening 2024
1.253.639
Toevoeging aan de bestemmingsreserve Grondexploitaties Toevoeging aan de bestemmingsreserve Sociaal Domein Toevoeging aan de bestemmingsreserve Arbeidsmarkt
-237.000 -300.000 -250.000
Restant toe te voegen aan de Algemene reserve - niet geblokkeerd (vrij besteedbaar)
466.639
Toevoeging aan de bestemmingsreserve Grondexploitaties € 237.000
In 2024 is tussentijds winst genomen op de grondexploitatie Beekweide II. Wij stellen voor een nieuwe bestemmingsreserve Grondexploitaties te vormen en het bedrag van de tussentijdse winstneming ad € 237.000 aan deze bestemmingsreserve toe te voegen. Met de bestemmingsreserve Grondexploitaties kan zicht worden gehouden op het verloop van tussentijdse winstnemingen en kunnen risico’s in de grondexploitatie worden opgevangen.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
7
Toevoeging aan de bestemmingsreserve Sociaal Domein € 300.000
De lasten Jeugdzorg en Wmo nemen toe door prijsverhogingen en indexaties van de tarieven enerzijds en door een toename in het aantal en de complexiteit van de casussen anderzijds. Om deze reden stellen we voor de bestemmingsreserve Sociaal Domein met € 300.000 te versterken.
Toevoeging aan de bestemmingsreserve Arbeidsmarkt € 250.000
Deze reserve is ingesteld om fluctuaties in de lasten van personele ontwikkelingen op te vangen. Omdat de arbeidsmarkt gespannen blijft en capaciteitsvraagstukken moeilijk op te lossen zijn, stellen wij voor van het resultaat 2024 € 250.000 aan de bestemmingsreserve Arbeidsmarkt toe te voegen.
2.2. Dashboard financiën Ontwikkeling weerstandsratio
Het weerstandsratio neemt iets af in 2024. De norm vanuit de raad is 1,4. Voor 2024 komt het ratio uit op 3,8. De risico’s zijn gestegen, maar het beschikbare weerstandsvermogen ook. In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing vindt u hierover meer informatie.
Weerstand norm en werkelijk (ratio) 5,0
4,5
4,5
4,5
4,0
3,8
3,5 3,0 2,5 2,0 1,5
1,4
1,4
1,4
2022
2023
2024
1,0 0,5 0,0
Ontwikkeling betaaltermijn crediteuren
Gemeente Renswoude betaalt haar facturen gemiddeld binnen 18 dagen. De wettelijke norm voor de gemiddelde betaaltermijn is vastgesteld op 30 dagen. 90% wordt op tijd betaald.
Betaaltermijn norm en werkelijk (dagen) 35
30
30
30
20
21
22
30
30 25
18
20 15 10 5 0 2021
2022 Betaaltermijn crediteuren
2023
Crediteuren gegevens Gemiddelde doorlooptijd ontvangstdatum - betaaldatum Aantal inkoopfacturen Aantal inkoopfacturen op tijd betaald Percentage op tijd Percentage te laat
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
2024
Norm betaaltermijn
2021 20 dagen 2.476 2.096 85 15
2022 21 dagen 2.750 1.870 68 32
2023 22 dagen 2.966 2.617 88 12
2024 18 dagen 2.990 2.678 90 10
8
In 2024 zijn 2.990 facturen ontvangen en verwerkt. 2.678 inkoopfacturen zijn op tijd betaald, wat neerkomt op 90%. In 2024 zijn iets meer inkoopfacturen verwerkt, maar dit heeft geen negatief effect op de gemiddelde betalingstermijn.
Aantal facturen - percentage op tijd 3.500 3.000 2.500
2.476
2.750
2.966
2.990
2.000 1.500 1.000 500
85
88
90
0 Aantal inkoopfacturen 2021 20 dagen
Percentage op tijd 2022 21 dagen
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
2023 22 dagen
2024 18 dagen
9
3. Programmaverantwoording 3.1. Programmaplan 3.1.1.
Programma wonen
Het college vindt het belangrijk, en ziet dat als speerpunt, dat elke inwoner uit Renswoude de mogelijkheid moet krijgen om zijn/haar/hun wens naar woonruimte te kunnen realiseren. Dit programma draagt bij aan het zorgen voor passende woonruimte voor deze Renswoudenaren. Voor de komende periode staan we voor serieuze uitdagingen wanneer het gaat om de aanwezigheid van voldoende duurzame en betaalbare woningen. In de Woonvisie 2022 zijn de uitgangspunten voor het toekomstige woningaanbod vastgelegd. De afgelopen jaren zijn er minder woningen gerealiseerd om aan de vraag te voldoen. Het college verwacht de productie tot 2030 te verhogen naar gemiddeld 56 woningen per jaar. Elke twee jaar wordt er gemonitord of dit zoveel mogelijk aansluit bij de huidige en verwachte vraag van inwoners naar soort, prijsklasse, type en aantal woningen. Het realiseren van woningen vereist een afstemming binnen Regio Foodvalley. Op 8 maart 2023 hebben de acht gemeenten binnen Regio Foodvalley de Woondeal ondertekend. Daarin zijn zij een inspanningsverplichting aangegaan voor de realisatie van voldoende betaalbare woningen. De uitganspunten vinden hun basis in de in juni 2022, tussen de Rijksoverheid, Aedes (koepel van woningcorporaties) en de VNG, overeengekomen Nationale Prestatie Afspraken.
Voor Regio Foodvalley gaat het hier om 25.000 woningen waarvan 2/3 valt binnen de klasse betaalbaar (sociale huurwoningen - € 879,66 prijspeil 2024, middenhuur - € 1.157,95 prijspeil 2024 en betaalbare koop tot € 390.000,- prijspeil 2024). Zoals eerder aangegeven is ons uitgangspunt, om zoveel als mogelijk, alle Renswoudenaren de mogelijkheid te bieden hun woonwensen in vervulling te laten gaan. Tot nu toe waren de mogelijkheden daartoe beperkt. Onder de gewijzigde Huisvestingswet die in 2024 is ingegaan, is het voor gemeenten mogelijk 50% van de nieuw te bouwen woningen toe te wijzen aan eigen inwoners. Dit is een eerste stap om aan de wens van het college tegemoet te komen.
Doelstelling:
Vergroting van een passend, duurzaam en betaalbaar woningaanbod voor Renswoudenaren die woonruimte zoeken.
Kaderstellende beleidsnota’s • • • • • •
Omgevingsvisie Renswoude 2018-2030 Woningmarktonderzoek (december 2021) Woonvisie 2022-2026 (februari 2022) Doelgroepenverordening 2023 Portefeuillestrategie Woningbedrijf (december 2019) Huisvestingsverordening Renswoude 2025-2029
3.1.1.1. Afstemming woningaanbod op de markt Periodiek afstemmen of het woningaanbod past bij de vraag van Renswoudenaren die op zoek zijn naar een woning (resultaatgebied) Resultaat l Elke twee jaar wordt actueel inzicht geboden in evenwicht tussen vraag en aanbod. 1. Activiteit: Voor dit inzicht wordt tweejaarlijks een ‘quick scan’ Woningmarktonderzoek uitgevoerd. Hiervoor is in de begroting in het betreffende (even) jaar een bedrag van €12.500,- opgenomen Uitgevoerd: In 2024 is een regionaal woningmarktonderzoek uitgevoerd in opdracht van de regio Foodvalley. Hierbij is ook per gemeente de woningbehoefte in beeld gebracht. In december 2024 zijn de uitkomsten aan de raad gepresenteerd. Duidelijk is dat de woningbehoefte is veranderd. Voor de komende jaren ligt de bouwopgave hoger dan in de Woondeal van 2023 is vermeld. Dit is mede het gevolg van de keuze om het woningtekort in de regio (nu circa 6%) in te lopen naar het landelijk gehanteerde percentage van 2% .
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
10
Resultaat ll Actuele Woonvisie is eenmaal per vijf jaar opgesteld. 1. Activiteit: Onderzoek laten doen in 2026. Uitgevoerd: in 2024 is een regionaal woningbehoefteonderzoek uitgevoerd. 2. Activiteit: Vaststelling door de gemeenteraad in 2027. Uitgevoerd: De voorbereidingen zijn in 2024 gedaan zodat vaststelling eerder kan plaatsvinden. Resultaat lll Woningmarktstrategie (volkshuisvestelijk kader) is opgesteld. 1. Activiteit: Eind 2023/begin 2024 door de gemeenteraad de op de Woondeal gebaseerde Woningmarktstrategie laten vaststellen. In deze Woningmarktstrategie worden de percentages verankerd, ten behoeve van de bouw van woningen voor diverse doelgroepen. Hiervoor is in de begroting een bedrag van €5.000,- opgenomen. Uitgevoerd: Het volkshuisvestelijk kader is op 12 december 2023 vastgesteld. 2. Activiteit: Na vaststelling van de Woningmarktstrategie wordt deze als richtinggevend volkshuisvestelijk kader gehanteerd bij het maken van afspraken over het te realiseren woningaanbod met de ontwikkelende partijen. Uitgevoerd: In de gesprekken met de ontwikkelaars over het te realiseren woningbouwprogramma wordt het volkshuisvestelijk kader als vertrekpunt gehanteerd.
3.1.1.2. Regionale inzet wonen Renswoude is onderdeel van de woningmarkt binnen Regio Foodvalley. Deze regio valt deels in de provincie Gelderland en deels in de provincie Utrecht. Afstemming van de woningbouwproductie binnen deze regio is van groot belang om de ambitie van het college te realiseren Resultaat l Renswoude is maximaal vertegenwoordigd op bestuurlijk en ambtelijk niveau binnen het Provinciaal en Regionaal overleg. 1. Activiteit: Binnen de ambtelijke organisatie wordt ruimte vrijgemaakt om te participeren in het Provinciaal en Regionaal volkshuisvestelijk overleg. Hiervoor wordt vanaf 2024 structureel 0,4 fte in de begroting opgenomen. Uitgevoerd: Deelname aan het programmateam Wonen vindt structureel plaats door inzet van de nieuwe beleidsadviseur wonen. Hiermee kan gebruik worden gemaakt van informatie over nieuwe ontwikkelingen welke vanuit de regio wordt verstrekt. Daarnaast blijven we als gemeente op de hoogte van actuele informatie vanuit zowel het rijk als de provincie als het gaat om het beleidsveld Wonen. 2. Activiteit: Bijwonen van regionale vergaderingen. Uitgevoerd: Op bestuurlijk niveau participeert de wethouder Wonen in het bestuurlijk overleg tijdens de Regiodag Foodvalley en het bestuurlijk overleg Wonen. Daarnaast is er incidenteel bestuurlijk overleg over specifieke onderwerpen.
De beleidsadviseur Wonen neemt deel aan het programmateam Wonen binnen de Regio Foodvalley.
3.1.1.3. Woon, verkoop en onderhoudsstrategie De slagingskans voor woningzoekenden uit Renswoude is vergroot, waardoor zoveel mogelijk inwoners van Renswoude met een woonwens de beschikking krijgen over een, bij inkomen en type huishouden passende, duurzame woning in een prettige woon- en leefomgeving Resultaat l Maximaal gebruik van de wettelijke mogelijkheid om woningen beschikbaar te stellen voor inwoners uit Renswoude. 1. Activiteit: De Huisvestingsverordening 2019 wordt eind 2023 geactualiseerd en voor besluitvorming aan de gemeenteraad aangeboden. Hierin wordt het afschaffen van voorrang voor vergunninghouders ter overweging meegenomen. Indien de Tweede en Eerste Kamer hiertoe een besluit nemen wordt de mogelijkheid om 50% van de beschikbare woningen toe te wijzen aan inwoners van Renswoude hierin opgenomen. Mocht dit op een later moment het geval zijn, wordt aansluitend een partiele wijziging ter vaststelling aan de gemeenteraad aangeboden. Uitgevoerd: Eind 2024 is door de gemeenteraad de Huisvestingsverordening 2025-2029 vastgesteld waarin de mogelijkheid om 50% van de sociale huurwoningen en betaalbare koopwoningen lokaal toe te wijzen is vastgelegd. Hiermee komen er meer woningen voor woningzoekenden uit Renswoude beschikbaar in zowel de sociale huur als de betaalbare koop.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
11
2.
3.
Activiteit: Inmiddels gesloten Anterieure Overeenkomsten (AOK) met ontwikkelaars voorzien van de toevoeging dat 50% van alle nieuwbouwwoningen moeten worden aangeboden en toegewezen aan inwoners van Renswoude. Hierin is reeds geanticipeerd op de wettelijke verankering in de Huisvestingswet. Uitgevoerd: In de gesprekken met de ontwikkelaars wordt gewezen op de aanpassing van de Huisvestingsverordening waarin dit is geregeld. In nieuw te sluiten overeenkomsten wordt dit opgenomen. Activiteit: Jaarlijks alle 18-jarige inwoners uit Renswoude schriftelijk op de hoogte brengen van de noodzaak tot inschrijving bij Huiswaarts.nu, wanneer zij op termijn in aanmerking willen komen voor een sociale huurwoning. Uitgevoerd: Er is nog geen brief aan 18-jarige inwoners gestuurd over de noodzaak om tijdig in te schrijven bij Huiswaarts.nu. Wel is hier aandacht aan besteed op basis van vragen daarover én op de website. Vanaf 2025 zal in de brief die elke 18-jarige inwoner van de gemeente ontvangt aandacht worden besteed aan het tijdig inschrijven bij Huiswaarts.nu.
Resultaat ll De Voorrangsregeling is geüpdatet en duidelijk voor de inwoners van Renswoude. 1. Activiteit: In 2023 is samen met de andere gemeenten van Regio Foodvalley onderzocht of de Voorrangsregeling, zoals opgenomen in de Huisvestingsverordening 2019, nog voldoet of moet worden aangepast. In september 2023 is dit traject afgerond en gaat deze het participatietraject in. Eind 4e kwartaal is de Huisvestingsverordening 2025-2029 voor besluitvorming aangeboden aan de gemeenteraad Uitgevoerd: Dit is gerealiseerd. 2. Activiteit: Aansluitend wordt onderzocht of de beoordeling van aanvragen om in Renswoude in aanmerking te kunnen komen voor een urgentieverklaring aangepast moet worden. Uitgevoerd: In 2025 wordt de wijze van urgentieverlening opnieuw besproken waarbij ook de beoordeling en besluitvorming wordt meegenomen. Dit wordt doorgeschoven naar 2025.
3.1.1.4. Sociale huur, koop De doorstroming verbetert. De Huisvestingsverordening is ingezet ter verbetering van de doorstroming binnen de sociale huur- en koopwoningmarkt. Buiten het bouwen van nieuwe woningen is doorstroming een van de belangrijkste instrumenten om zoveel mogelijk woningzoekenden een passende woning te kunnen laten bewonen. De eerste aandacht gaat daarbij uit naar senioren die nog in (grote) eengezinswoningen wonen en de huisvesting van starters Resultaat l Een pilot is gestart om senioren uit een huur- of koopwoning voorrang te geven bij een verhuizing naar een seniorenwoning of appartement. 1. Activiteit: Naast de reguliere bereikbaarheid is er een maandelijks spreekuur door de woonconsulente om ouderen te begeleiden naar een meer passende huisvesting. Uitgevoerd: Elke eerste maandag van de maand is er 's morgens in de bibliotheek een spreekuur waar men terecht kan met allerlei vragen over huisvesting in de gemeente. 2. Activiteit: Pilot omtrent voorrangsverlening ten behoeve van senioren opnemen in de Huisvestingsverordening 2024. De voorrangsregeling wordt voor het eerst toegepast bij de selectie van kandidaten voor huurwoningen aan de Taets van Amerongenweg fase ll.
Uitgevoerd: In de eind 2024 vastgestelde Huisvestingsverordening 2025-2029 is in artikel 13 een bepaling opgenomen die de mogelijkheid biedt om woningen specifiek toe te wijzen aan woningzoekenden vanaf 55 of 65 jaar. Bij de toewijzing van de nieuwbouw Taets van Amerongenweg fase ll is dit toegepast bij de woningen die specifiek geschikt zijn voor ouderen. 3. Activiteit: Pilot na 2 jaar (2026) evalueren en wanneer nodig omzetten naar regulier beleid. Uitgevoerd: De pilot is gestart. In 2026 zal de evaluatie worden uitgevoerd. 4. Activiteit: Het concept van Slimmer Kopen blijvend inzetten voor de doelgroep Starters. Dit concept als volkshuisvestelijk kader verankeren in de vast te stellen Woningmarktstrategie en meenemen in de overeenkomsten met ontwikkelaars. Uitgevoerd: In 2024 zijn er geen woningen met het concept Slimmer Kopen door de gemeente verkocht. Wel heeft een ontwikkelaar 8 sociale koopwoningen verkocht met toepassing van het concept Koopgarant. 5. Activiteit: Nader onderzoek doen in het eerste halfjaar van 2024 of het Woningbedrijf het concept van Slimmer Kopen kan uitbreiden voor de doelgroep Senioren, zonder dat de huidige vrijstelling Vennootschapsbelasting hierdoor in gevaar komt.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
12
Uitgevoerd: Dit wordt meegenomen bij de evaluatie in 2026.
3.1.1.5. De portefeuillestrategie Woningbedrijf is geactualiseerd In 2024 heeft de gemeenteraad de geactualiseerde portefeuillestrategie voor het Woningbedrijf vastgesteld Resultaat l Eind 2024 is de geactualiseerde portefeuillestrategie, inclusief routekaart verduurzaming en verkoopbeleid door de gemeenteraad vastgesteld. 1. Activiteit: Onderzoek aanpassing portefeuillestrategie op basis van actueel woningmarktonderzoek en meerjarenonderhoudsplanning. Hiervoor is in de begroting van 2024 voor het Woningbedrijf een bedrag van €10.000,opgenomen. Uitgevoerd: Het regionaal woningmarktonderzoek is in het vierde kwartaal van 2024 opgeleverd. Dit is de basis voor de mogelijke aanpassing van de portefeuillestrategie. Het onderzoek aanpassing portefeuillestrategie vindt plaats in de tweede helft van 2025 in samenhang met de actualisatie van de Woonvisie.
3.1.1.6. Inwoners van Renswoude wonen zelfstandig Inwoners van Renswoude kunnen zo zelfstandig mogelijk wonen in een woning op maat, met voldoende mogelijkheden voor zorg op maat Resultaat l In 2024 wordt aan de gemeenteraad een onderzoek gepresenteerd over de invulling met zorginitiatieven voor de Borgwallocatie. 1. Activiteit: Onderzoek laten uitvoeren. Voor dit onderzoek is €10.000,- meegenomen in de begroting voor 2024. Uitgevoerd: De gemeente heeft een woonzorgconferentie georganiseerd om input op te halen die vervolgens is verwerkt in de startnotitie. De gemeenteraad heeft de uitgangspunten voor de herontwikkeling van dit terrein in de startnotitie vastgesteld. Doel is het realiseren van 40 à 50 geclusterde woningen voor ouderen. Met een viertal zorgorganisaties is gesproken over verdere betrokkenheid. Resultaat ll Het aanbod van woningen die geschikt zijn voor senioren is vergroot door nieuwbouwplannen en levensloopbestendige aanpassingen in de bestaande woningvoorraad (zowel huur als koop). 1. Activiteit: Voor de huurwoningen van het Woningbedrijf worden aanpassingsmogelijkheden onderzocht en meegenomen in de actualisatie van de portefeuillestrategie. Uitgevoerd: In de huisvestingsverordening is een mogelijkheid opgenomen om woningen specifiek toe te wijzen aan ouderen.
Dit wordt verder uitgewerkt in de portefeuillestrategie die eind 2025 wordt opgesteld in samenhang met de actualisatie van de Woonvisie. 2. Activiteit: De in 2023 gestarte voorlichtingscampagne voor woningeigenaren ten behoeve van bewustwording wordt doorgezet in 2024. Dit helpt senioren om tijdig een keuze te maken voor aanpassingen van de woning of om te verhuizen naar een meer passende woning. Het nog beschikbare budget uit de begroting van 2023 wordt doorgeschoven naar 2024. Uitgevoerd: Vragen over de mogelijkheden worden individueel opgepakt. Daarnaast kan men gebruik maken van het maandelijkse spreekuur op maandagmorgen in de bibliotheek. Resultaat lll Er wordt in 2024 alsnog, (dit is vanwege capaciteit in 2023 niet gelukt) een notitie opgesteld waardoor er meer inzicht wordt verschaft over de mogelijkheden om Wmo- cliënten te laten verhuizen naar een meer passende woning. 1. Activiteit: In 2024 onderzoeken woonconsulente en collega van de Wmo de wensen en (on)mogelijkheden op dit vlak, schrijven hiervoor een notitie en laten deze uiterlijk 1 juli 2024 door de gemeenteraad vaststellen. Uitgevoerd: Er is een nieuwe Wmo-verordening vastgesteld. Hierin is een artikel opgenomen dat een verhuisverklaring afgegeven kan worden als een woningaanpassing te duur of niet mogelijk is.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
13
3.1.1.7. Opvang statushouders en vluchtelingen Resultaat l Renswoude voldoet voor 100% aan de Taakstelling Statushouders. 1. Activiteit: In 2023/2024 wordt nader onderzocht of er een 2e project gerealiseerd kan worden voor Flexwoningen voor onder andere statushouders. Deze locatie is aangemeld bij de Provincie Utrecht en medio 2024 is duidelijk of deze locatie kansrijk is. Uitgevoerd: De raad heeft bij het vaststellen van de Visie Binnen de Beken-Zuid Zuidwest bepaald dat er 50 Flexwoningen verdeeld over twee locaties komen, die mede bestemd zijn voor de huisvesting van statushouders.
3.1.1.8. Verduurzaming Woningbedrijf De ambitie van de routekaart verduurzaming voor het Woningbedrijf wordt bijgesteld. Stapsgewijs wordt middels no-regret maatregelen toegewerkt naar een gas-loos woningbezit. De eerste stap is gericht op de beperking van de warmtevraag van de woningen en het daardoor verminderen van de energielasten voor de huurders. Deze stap wordt in 2030 afgerond. Resultaat l In 2024 worden 45 en in de periode 2025-2027 135, van de nog te verduurzamen, woningen verduurzaamd naar label A. Dat is 53% van de tot en met 2030 nog te verduurzamen woningen. 1. Activiteit: De “schil” van deze woningen wordt verduurzaamd door middel van het aanbrengen van vloer-, spouwen dakisolatie, volgens de nieuwste norm alsmede HR++glas. Uitgevoerd: In 2024 zijn de woningen van complex 13 en complex 15 (Kastanjelaan e.o.) verduurzaamd door middel van spouw- en dakisolatie. Huurders is de mogelijkheid geboden om zonnepanelen te laten plaatsen op hun dak. Hiervan heeft ruim 70% van de bewoners gebruik gemaakt. 2. Activiteit: Kierdichting wordt verbeterd en gelijktijdig wordt CO2-gestuurde ventilatie aangebracht. Uitgevoerd: Dit is uitgevoerd. 3. Activiteit: Daken worden maximaal vol gelegd met zonnepanelen die worden aangebracht door de Coöperatie Zonnestroom Renswoude.
Uitgevoerd: Door recente ontwikkelingen is afgezien van het realiseren van de Coöperatie Zonnestroom Renswoude. Wel wordt huurders de mogelijkheid geboden om bij groot onderhoud en verduurzaming zonnepanelen te laten plaatsen op het dak. 4. Activiteit: Woningeigenaren van in het verleden verkochte huurwoningen wordt de mogelijkheid geboden om mee te doen. Uitgevoerd: Bij het groot onderhoud en verduurzaming van de complexen, 12, 13 en 15 is deze mogelijkheid aan de woningeigenaren geboden. Hiervan is nauwelijks gebruik gemaakt.
Financiële overzichten baten en lasten programma 1 Wonen
Totaal lasten
4.604.298
3.395.715
3.141.439
voordeel nadeel v 254.276
Totaal baten
5.187.000
6.152.500
6.463.716
311.216
v
Saldo voor bestemming
582.702
2.756.785
3.322.277
565.492
v
Toevoeging reserves
183.600
4.345.300
4.321.306
23.994
v
Onttrekking reserves
0
4.694.312
4.694.312
0
n
Programma 1 wonen
primair
Begroting 2024 na wijziging
Rekening 2024
Verschil
Saldo reserves
-183.600
349.012
373.006
23.994
v
Saldo na bestemming
399.102
3.105.797
3.695.283
589.486
v
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
14
Toelichting verschillen Programma 1 wonen
1 1 1 1
Doelstelling 3.1.1.1 3.1.1.5 3.1.1.6 3.1.1.7
Lasten Afstemming woningaanbod op de markt Portefeuillestrategie Woningbedrijf actualiseren Inwoners Renswoude wonen zelfstandig Opvang statushouders en vluchtelingen Subtotaal lasten:
1 1 1 1
Doelstelling 3.1.1.1 3.1.1.5 3.1.1.6 3.1.1.7
1 1
Baten Afstemming woningaanbod op de markt Portefeuillestrategie Woningbedrijf actualiseren Inwoners Renswoude wonen zelfstandig Opvang statushouders en vluchtelingen
Begroting na Realisatie Afwijking wijz. Lasten Lasten Lasten 50.000 2.313 47.687 2.873.461 2.643.127 230.334 0 7.040 -7.040 472.254 488.959 -16.705 3.395.715 Begroting na wijz. baten
3.141.439 Realisatie Baten
254.276 Afwijking Baten
0 4.641.000 0 1.511.500
0 4.954.676 0 1.509.040
0 313.676 0 -2.460
Subtotaal baten:
6.152.500
6.463.716
311.216
Saldo voor bestemming Toevoegingen reserves Onttrekkingen reserve Subtotaal reserves: Saldo na bestemming
2.756.785 4.345.300 4.694.312 349.012 3.105.797
3.322.277 4.321.306 4.694.312 373.006 3.695.283
565.492 23.994 0 23.994 589.486
Afwijkingen: 3.1.1.1 Afstemming woningaanbod op de markt (lasten - € 47.687) Voor de gebiedsontwikkeling Ederveen – De Klomp is bij de voorjaarsnota 2024 een bedrag van € 50.000 beschikbaar gesteld. Door vertraging in de planvorming bij de gemeenten Veenendaal en Ede is dit bedrag in 2024 deels niet besteed. Dit heeft geleid tot een lastenonderschrijding van € 47.687. 3.1.1.5 Portefeuillestrategie Woningbedrijf actualiseren (lasten - € 230.334, baten + € 313.676) De werkelijke lasten voor het actualiseren van de portefeuillestrategie van het woningbedrijf zijn € 230.334 lager dan begroot. Dit komt hoofdzakelijk door de integratie van het woningbedrijf, waarbij alle mutaties voortaan worden verantwoord volgens het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en de nota waardering en afschrijving van de gemeente Renswoude 2023. Conform deze nota wordt op investeringen pas begonnen met afschrijven in het volgende boekjaar. Dit wijkt af van de eerdere werkwijze bij het woningbedrijf, waar direct na gereedkomen werd gestart met afschrijven. De aangepaste verwerking leidt tot een financieel voordeel in 2024. De baten zijn gestegen doordat vijf woningen voor een hogere opbrengst zijn verkocht dan vooraf geraamd. Ook zijn zowel de lasten als de baten beïnvloed door een brand aan de Van Reedeweg.
De kosten hiervan zijn volledig gedekt door de verzekering en hebben daardoor per saldo geen effect op het financiële resultaat. 3.1.1.7 Opvang statushouders en vluchtelingen (lasten + € 16.705) De hogere lasten dan begroot voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen worden volledig gedekt door inkomsten uit de specifieke uitkering Oekraïne.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
15
3.1.2.
Programma ruimtelijke ontwikkeling & beheer
Het Programma Ruimtelijke Ontwikkeling en Beheer draagt bij aan het behoud van de leefbaarheid van het binnen- en buitengebied van Renswoude. We vinden het belangrijk dat het agrarische karakter zoveel mogelijk behouden blijft en de ruimte krijgt voor ontwikkeling zoals beschreven in de Omgevingsvisie 2018-2030. We willen graag stappen maken op het gebied van duurzaamheid. We zoeken daarbij naar een gezonde balans tussen ecologische, sociale en economische belangen. Klimaatveranderingen dwingen ons ook om goed na te denken over de mogelijke gevolgen voor het openbare en particuliere gebied. Renswoude heeft zich als doel gesteld in 2050 klimaatneutraal te zijn.
Kaderstellende beleidsnota’s • • • • •
Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2021 - 2028 Afkoppelplan 2023 Integraal beheerplan openbare ruimte (IBOR) 2021 - 2025 Nota grondbeleid 2022 Omgevingsvisie 2018-2030
Verbonden partijen
• Regio Foodvalley • Afval Verwijdering Utrecht (AVU) • Afvalcombinatie De Vallei (ACV)
Doelstellingen:
• Het landelijke karakter van Renswoude blijft behouden en er wordt perspectief geboden aan agrariërs en andere beheerders of gebruikers van het buitengebied • De dorpskern op de schaal van Renswoude blijven ontwikkelen om zo voldoende aanbod voor inwoners en bedrijven te creëren • Verbetering van de verkeersveiligheid in, en bereikbaarheid van Renswoude • Verbetering van biodiversiteit in het openbare gebied • De kwaliteit van de openbare ruimte wordt in stand gehouden, ingezet wordt op een verbetering. De begraafplaats biedt gelegenheid aan iedere inwoner van Renswoude voor een laatste rustplaats. Daarnaast bevorderen we een betere scheiding van het afval • De verduurzaming van Renswoude wordt verder vormgegeven; de openbare ruimte wordt klimaatbestendiger
3.1.2.1. Ontwikkeling buitengebied & agrarische sector Resultaat l Het Regionaal Perspectief Landelijk Gebied (RPLG) moet handvatten bieden voor een balans tussen de diverse functies van het buitengebied van Renswoude (landbouw, natuur, recreatie e.d.). 1. Activiteit: Ontwikkelen van een ruimtelijk beleidskader (waar mogelijk en waar nodig in regionaal verband) om de transitie van de landbouw vorm te geven. Uitgevoerd: De gemeenteraad heeft besloten het RPLG niet vast te stellen. Renswoude participeert wel in de regio Foodvalley bij de uitvoering van dit RPLG. Daarbij maken we telkens de afweging of een onderdeel van de uitvoering voor Renswoude wenselijk en relevant is. 2. Activiteit: Regelmatig overleg met vertegenwoordigers van Land- en Tuinbouw Organisatie (LTO), PlattelandsJongeren Gemeenschap Utrecht (PJGU) en Agrarisch JongerenKontakt (AJK). Uitgevoerd: In regionaal verband en vanuit beide provincies (Gelderland en Utrecht) vinden overleggen plaats waarbij zowel de gemeente Renswoude als vertegenwoordigers van de agrarische sector betrokken zijn. 3. Activiteit: Ontwikkelen van een gebiedsvisie Binnen de Beken- Zuid Zuid-West. Uitgevoerd: In 2024 is de gebiedsvisie Binnen de Beken-Zuid Zuid-West vastgesteld ter nadere invulling van de omgevingsvisie.
Resultaat ll Per 2025 is er een integraal beleid voor het landelijk gebied met ruimte voor duurzame landbouw, waarbij het landelijk karakter behouden blijft en dat kaders geeft voor het op te stellen omgevingsplan.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
16
1.
Activiteit: Ontwikkelen integraal beleid voor zowel stedelijk als landelijk gebied als herijking van de Omgevingsvisie. Uitgevoerd: Een regionaal afwegingskader functieveranderingsbeleid is vastgesteld. Dit kader wordt al toegepast. Daarnaast is opdracht verleend voor het opstellen van een nadere uitwerking van dit afwegingskader, een zogenaamde visie landelijk gebied. Uitvoering wordt gegeven aan de Landelijke Beëindigingsregeling Veehouderijlocaties (met piekbelasting) (LBV en LBV+). Projecten in dat kader worden behandeld met oog voor het behoud van het landelijk karakter van Renswoude.
3.1.2.2. Ontwikkeling dorp & infrastructuur Resultaat l Door de realisatie van woningen op Beekweide II worden de huisvestingsmogelijkheden voor onze inwoners verbeterd. 1. Activiteit: Het bouwrijp maken van de locatie wordt afgerond. Uitgevoerd: Het terrein is zover mogelijk bouwrijp gemaakt. De locatie Barneveldsestraat 16 is inmiddels verworven door een ontwikkelaar die heeft aangegeven mee te willen ontwikkelen. Deze afspraken liggen vast in een anterieure overeenkomst, waarbij de ontwikkelaar zorgt voor een gesloopt en gesaneerd terrein. Daarna zorgt de gemeente voor het bouwrijp maken van de locatie. 2. Activiteit: De voorbereiding voor de verdere inrichting van de openbare ruimte wordt afgerond. Uitgevoerd: De voorbereiding voor het woonrijp maken van de 1e fase is afgerond en aanbesteed. Inmiddels is gestart met de uitvoering van de werkzaamheden. 3. Activiteit: De aanbesteding voor het woonrijp maken van de 1e fase wordt opgestart. Uitgevoerd: Dit is afgerond. 4. Activiteit: Realisatie van de bouw van de woningen in fase 1 en 2 (26 woningen in het hoge segment, 2 in het lage segment). Uitgevoerd: In 2024 is gestart met de bouw van 18 woningen in het hoge segment en 8 in het lage segment (sociale koopwoningen). 5. Activiteit: Voorbereiding verkoop – verhuur woningen fase 3 (34 woningen in het sociale en betaalbare segment).
Uitgevoerd: In fase 3a zijn 9 vrijesectorwoningen te koop aangeboden. Voor de sociale huur- en koopwoningen is de aanbesteding opgestart. 6. Activiteit: Start van de bouw van de woningen in fase 3. Uitgevoerd: Door tegenvallende verkoop van de vrijesectorwoningen en de lange voorbereidingstijd van de sociale huur- en koopwoningen is in 2024 niet gestart met de bouw van fase 3. 7. Activiteit: Inzet om de resterende gronden voor de ontwikkeling van Beekweide II (bij voorkeur minnelijk) te verwerven. Uitgevoerd: In het plangebied Beekweide II was met 2 grondeigenaren nog geen overeenstemming bereikt. Inmiddels is de kavel Barneveldsestraat 16 verkocht aan een ontwikkelaar. Voor een groot deel van de gronden is de bestemming onherroepelijk geworden. Hierdoor kunnen ca. 75 woningen worden gerealiseerd. 8. Activiteit: Inzetten op het afronden van de ruimtelijke procedure voor het resterende deel van Beekweide II. Uitgevoerd: Het hele plangebied van Beekweide II heeft met uitzondering van de kavel Barneveldsestraat 16 een onherroepelijke bestemming. Indicator Het aantal inwoners dat een nieuwe woning heeft kunnen kopen binnen de nieuwbouwplannen neemt toe. Stand van zaken: We hebben geen nulmeting om een trend te kunnen bepalen over het aantal inwoners. Wel is gestart met de verkoop van de woningen waarbij een deel van de woningen is verkocht aan de inwoners van Renswoude.
Uit informatie van de verkopende makelaars blijkt dat circa 70% tot 80% aan inwoners van Renswoude is verkocht. Resultaat ll De planvoorbereiding voor de herontwikkeling van de locatie van het voormalige schoolgebouw De Borgwal (Borgwallocatie) tot lage segment (zorg) woningen is gestart. 1. Activiteit: Planvorming en kaderstelling voor de herontwikkeling opstarten. Uitgevoerd: In 2024 heeft de gemeenteraad de startnotitie vastgesteld om hier geclusterd wonen voor ouderen te realiseren. 2. Activiteit: Het contracteren van een zorginstantie en/of ontwikkelaar. Uitgevoerd: In de startnotitie is opgenomen dat er reguliere woningen (en dus geen verpleeghuis) op het terrein worden gebouwd. Ook zijn onderzoeksvragen opgenomen die antwoord moeten geven op de vraag welk type
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
17
woningen gewenst is. Voor sociale huurwoningen en midden huurwoningen zal het Woningbedrijf de ontwikkelaar zijn.
3.1.2.3. Verkeersveiligheid Resultaat l De verkeersveiligheid verbetert. 1. Activiteit: Achterstallig onderhoud aan de openbare wegen wordt aangepakt conform plan IBOR (Integraal Beheerplan Openbare Ruimte). Uitgevoerd: Ubbeschoterweg, voorbereiding Barneveldesestraat/Veenweg en klein onderhoud binnen de bebouwde kom. 2. Activiteit: In gesprek met de provincies en de regio blijven over de veiligheid van de N224 (Dorpsstraat, Arnhemseweg, Utrechtseweg). Uitgevoerd: Samen met de provincie is de aanpak opgesteld. De provincie heeft onderzoek gedaan naar de knelpunten. In november heeft een eerste bewonersavond plaatsgevonden waar de knelpunten zijn besproken. 3. Toegevoegde activiteit: Verbeteren van de inrichting van de N224 naar aanleiding van twee dodelijke ongevallen. Uitgevoerd: Op twee oversteekpunten zijn hekwerken geplaatst. Indicator Het aantal verkeersslachtoffers als gevolg van verkeersonveilige situaties is afgenomen ten opzichte van de drie voorgaande jaren (naar rato van het aantal inwoners). Bronnen: Regionaal onderzoek, CBS, Politie, Rijkswaterstaat, ziekenhuizen en verzekeraars Stand van zaken: Uit de tot en met 2023 bijgewerkte cijfers blijkt dat er een toename is van 10 ongevallen in vergelijking tot 2022 en een toename van 3 ongevallen in vergelijking tot 2021. Waardoor het aantal ongevallen in 2023 steeg, is niet duidelijk.
3.1.2.4. Biodiversiteit Resultaat l Het buitengebied is in 2026 meer biodivers dan nu. 1. Activiteit: Biodiversiteit uitvoeren conform het in 2023 opgestelde bestek Maaien Bermen & Sloten. Uitgevoerd: Bermen worden op een ecologische manier onderhouden; bij uitzichthoeken wordt frequenter gemaaid in verband met de veiligheid. In 2025 wordt gemonitord. 2. Activiteit: Subsidies verkrijgen op het gebied van duurzaamheid en biodiversiteit. Uitgevoerd: In 2024 is subsidie van het waterschap ontvangen. De subsidie wordt gekoppeld aan de uitvoering van wadi’s en binnen het afkoppelproject voor de komende jaren ingezet. Resultaat ll Het dorp/ binnen de bebouwde kom is in 2026 meer biodivers dan nu. 1. Activiteit: Het opstellen en realiseren van een Uitvoeringsplan Biodiversiteit Dorp; Dit levert door de nulmeting bij aanvang en opvolging uiteindelijk een indicator voor de toekomst op. Uitgevoerd: De eerste stap is gezet door het op orde brengen van de basis van groenonderhoud. Er is een aanvang gemaakt met een meerjarig inboet- en renovatieplan groen, waarbij biodiversiteit een ‘bouwsteen’ is. Nulmeting en monitoring maken hier onderdeel van uit. 2. Activiteit: Bewustwording op het gebied van biodiversiteit onder de inwoners van Renswoude vergroten. Uitgevoerd: Schoolleerlingen hebben op Beekweide bloemenmengsel voor bijen ingezaaid. De bewonersacties (o.a.
de actie ‘Tegel wippen’) zijn doorgeschoven naar 2025. Indicatoren • Er worden meer waarnemingen geregistreerd bij www.waarneming.nl in Renswoude. • Het aantal en de verschillende soorten beplanting, vogels en insecten (flora en fauna) in de openbare ruimte neemt de komende jaren toe. Bronnen: locatie onderzoek Natuurpro (Heem) en waarnemingen van medewerkers van de gemeente Renswoude. Stand van zaken: Het aantal waarnemingen op www.waarneming.nl is in 2024 ruim verdubbeld ten opzichte van eerdere jaren. Ook het aantal verschillende soorten nam toe.
Jaarstukken gemeente Renswoude 2024
18
3.1.2.5. Onderhoud openbare ruimte & afval Resultaat l De basis van het onderhoud van het openbare gebied is op orde conform het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (Plan IBOR) en het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP). 1. Activiteit: Werkzaamheden uitvoeren conform Plan IBOR en GRP. Uitgevoerd: Er zijn plannen ontwikkeld voor de Eikenlaan, Esdoornlaan en het gedeelte Beukenlaan tussen de Barneveldsestraat en de Lijsterbeslaan. Zowel ondergronds (GRP) als voor de openbare ruimte (IBOR) zijn ze uitgewerkt tot definitief ontwerp en besproken met de bewoners. De volgende fase, het opstellen van bestek en tekeningen voor de uitvoering is gestart. De aanbesteding en uitvoering staan voor 2025 gepland. 2. Activiteit: Uitvoeren van het afkoppelplan (specifieke activiteit vanuit het GRP). Uitgevoerd: Het uitvoeren van het afkoppelplan wordt in deelprojecten uitgevoerd en verloopt op schema. 3. Activiteit: De milieuoverlast bij de Lunterse Beek ter hoogte van bedrijventerrein De Hooge Hoek oplossen. Uitgevoerd: Met gedetailleerd onderzoek zijn foutieve vuilwater aansluitingen opgespoord en op het juiste riool aangesloten. Samen met het waterschap wordt onderzocht of het overstortwater naar de Lunterse Beek schoon genoeg is, of dat er nog aanvullende maatregelen nodig zijn. 4. Activiteit: Evaluatie Plan IBOR op de gewenste kwaliteit in relatie tot de verwachte inspanning.
Uitgevoerd: De evaluatie vindt in 2025 plaats. 5. Activiteit: Actualisatie Plan IBOR, waardoor een langjarig inzicht in de vervangingsinvesteringen wordt verkregen. Uitgevoerd: Voorbereidend zijn voor diverse beheergroepen de arealen op orde gebracht (openbare verlichting, groen, spelen). Het speelbeleidsplan is vastgesteld. Het onderhoud van de openbare verlichting is opnieuw aanbesteed. Indicatoren • Het proces van beheer en vervanging is zo efficiënt en effectief ingericht dat kapitaalvernietiging zoveel mogelijk wordt voorkomen. Bronnen: Regelmatige inspectie van wegen en bomen. Stand van zaken: De wegen worden tweejaarlijks geïnspecteerd. Op basis van de resultaten worden onderhoudsmaatregelen uitgevoerd. De kwaliteit van de wegen is conform verwachting. • Uit de resultaten van een beeldkwaliteitsmeting blijkt dat Renswoude voldoet aan Kwaliteitsniveau A voor haar centrumgebieden en Kwaliteitsniveau B voor de overige gebieden. Bronnen: Beeldkwaliteitsmeting Openbare Ruimte; de kennis van en inspecties door medewerkers van de buitendienst, en eventuele onderzoeken die gehouden zijn door externe partijen. Stand van zaken: Uit de beeldmeetlat blijkt dat deze kwaliteiten gedurende 85% van het jaar behaald worden. • De riolering stort niet vaker dan drie tot vijf keer per jaar over in de beken.