Concept begroting 2023 gemeente Renswoude
Tekst van het document
Begroting gemeente Renswoude 2023
Begroting gemeente Renswoude 2023
1
Inhoudsopgave 1
INLEIDING ..................................................................................................................................................... 4
1.1
Aanbiedingsbrief ........................................................................................................................................................... 4
1.2
Leeswijzer ..................................................................................................................................................................... 6
2
HOOFDLIJNEN FINANCIËLE POSITIE...................................................................................................... 6
3
BELEIDSBEGROTING ............................................................................................................................... 10
3.1 Programmaplan.......................................................................................................................................................... 10 3.1.1 Programma wonen .............................................................................................................................................. 10 3.1.1.1 Afstemming woningaanbod op de markt .......................................................................................................... 10 3.1.1.2 Regionale inzet wonen ..................................................................................................................................... 11 3.1.1.3 Woon, verkoop en onderhoudsstrategie ........................................................................................................... 11 3.1.1.4 Sociale huur, koop ............................................................................................................................................ 11 3.1.1.5 De portefeuillestrategie Woningbedrijf is geactualiseerd .................................................................................. 12 3.1.1.6 Inwoners van Renswoude wonen zelfstandig ....................................................................................................
12 3.1.1.7 Opvang statushouders en vluchtelingen ........................................................................................................... 12 3.1.2 Programma ruimtelijke ontwikkeling & beheer .................................................................................................... 13 3.1.2.1 Ontwikkeling buitengebied & agrarische sector ................................................................................................ 14 3.1.2.2 Ontwikkeling dorp en infrastructuur ................................................................................................................. 14 3.1.2.3 Verkeersveiligheid ............................................................................................................................................ 14 3.1.2.4 Biodiversiteit .................................................................................................................................................... 15 3.1.2.5 Onderhoud openbare ruimte & afval ................................................................................................................ 15 3.1.2.6 Thema duurzaamheid (gas, stikstof, windmolens, RES) .....................................................................................
16 3.1.3 Programma sociaal Domein ................................................................................................................................. 17 3.1.3.1 Domein overstijgend ........................................................................................................................................ 17 3.1.3.2 Welzijn (w.o. bieb, monumenten, gezondheid, Sport) ....................................................................................... 18 3.1.3.3 Kunst en cultuur ............................................................................................................................................... 18 3.1.3.4 WMO ............................................................................................................................................................... 19 3.1.3.5 Jeugd................................................................................................................................................................ 19 3.1.3.6 Participatie ....................................................................................................................................................... 20 3.1.4 Programma economische ontwikkeling en toerisme ............................................................................................
21 3.1.4.1 Ontwikkeling lokale bedrijfsleven ..................................................................................................................... 22 3.1.4.2 Bereikbaarheid, verkeersveiligheid en mobiliteit ............................................................................................... 22 3.1.4.3 Recreatie en toerisme ...................................................................................................................................... 22 3.1.5 Programma inwoners, openbare orde en veiligheid, bestuur en organisatie ......................................................... 23 3.1.5.1 APV, OOV, Vergunningverlening (bouw/OG en evenementen) .......................................................................... 24 3.1.5.2 Burgerzaken ..................................................................................................................................................... 24 3.1.5.3 Vluchtelingen ................................................................................................................................................... 25 3.1.5.4 Extern toezicht en integriteit ............................................................................................................................
25 3.1.5.5 Huisvesting....................................................................................................................................................... 25 3.1.6 Algemene dekkingsmiddelen, Overhead, Vpb en onvoorzien ............................................................................... 26 3.2 Paragrafen.................................................................................................................................................................. 29 3.2.1 Lokale heffingen .................................................................................................................................................. 29 3.2.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing .......................................................................................................... 33 3.2.3 Onderhoud kapitaalgoederen .............................................................................................................................. 39 3.2.4 Financiering......................................................................................................................................................... 45 3.2.5 Bedrijfsvoering ....................................................................................................................................................
48 3.2.6 Verbonden partijen ............................................................................................................................................. 50
Begroting gemeente Renswoude 2023
2
3.2.7
4
Grondbeleid ........................................................................................................................................................ 55
FINANCIËLE BEGROTING ....................................................................................................................... 58
4.1 Overzicht van baten en lasten .................................................................................................................................... 58 4.1.1 Overzicht van baten en lasten in meerjarig perspectief ........................................................................................ 58 4.1.2 Grondslagen van de begroting ............................................................................................................................. 58 4.1.3 Structureel en reëel evenwicht (provinciaal toezicht) ........................................................................................... 59 4.1.4 Overzicht per taakveld ......................................................................................................................................... 60 4.2 Uiteenzetting van de financiële positie ...................................................................................................................... 61 4.2.1 Geprognosticeerde begin- en eindbalans ............................................................................................................. 61 4.2.2 Investeringen ......................................................................................................................................................
61 4.2.3 Reserves.............................................................................................................................................................. 63 4.2.4 Voorzieningen ..................................................................................................................................................... 64 4.2.5 EMU saldo ........................................................................................................................................................... 65 4.2.6 Incidentele baten en lasten ................................................................................................................................. 66
5
BIJLAGEN .................................................................................................................................................... 68
5.1
Samenstelling bestuur ................................................................................................................................................ 68
5.3
Mutaties per kadernota 2022 – 2026.......................................................................................................................... 69
5.4
Woningbedrijf Renswoude ......................................................................................................................................... 70
5.5
Raadsbesluit ............................................................................................................................................................... 80
Begroting gemeente Renswoude 2023
3
1
Inleiding
1.1
Aanbiedingsbrief
Renswoude, 10 november 2022 Aan de leden van de raad van de gemeente Renswoude, Hierbij bieden we u de begroting 2023 en de meerjarenraming 2024 t/m 2026 aan. De begroting bestaat uit de beleidsbegroting en de financiële begroting. De beleidsbegroting bestaat uit het programmaplan en de paragrafen. De financiële begroting bestaat uit het overzicht van baten en lasten en de uiteenzetting van de financiële positie. In de bijlagen worden nog een aantal losse onderdelen aangeboden. De begroting 2023 is de eerste begroting van het huidige college. Deze begroting met bijbehorende meerjarenraming heeft een basis die ligt in de kadernota 2023, met de werktitel: naar een integraal duurzaam perspectief. Niet alleen de kadernota, maar ook het coalitieakkoord ‘Samen voor een zelfstandig en toekomstbestendig Renswoude’, het IBOR (onderhoud en investeringen), reserves en voorzieningen, de personeelsbegroting en zelfs de septembercirculaire zijn doorgerekend. De Provincie Utrecht geeft kaders mee vanuit het toezicht regime. De begroting moet voldoen aan bepaalde zaken om voor repressief toezicht in aanmerking te blijven komen. De belangrijkste hierbij is dat de begroting 2023 sluitend moet zijn. De begroting dient structureel en reëel in evenwicht te zijn of, als dat niet het geval is, dient de meerjarenraming aannemelijk te maken dat dit evenwicht tot stand wordt gebracht.
Met het begrip structureel evenwicht wordt bedoeld dat in de begroting de structurele lasten zijn gedekt door structurele baten. Reëel houdt in dat er sprake is van realistische ramingen. Een begroting heeft als doel om vanuit een helder financieel perspectief de richting voor de komende jaren te bepalen. Dit wordt bereikt met een helder financieel inzicht, maar toch vooral ook een begrijpelijke beleidsbegroting. Een beleidsbegroting met een hoge informatiewaarde. In deze begroting is afgestapt van de traditionele structuur van de 3 w-vragen. Wat willen we bereiken, wat gaan we er voor doen en wat mag het kosten. De voornemens in een coalitieakkoord vallen hier vaak lastig aan te koppelen. De begroting 2023 is dan ook de eerste begroting die is opgesteld vanuit het logisch kader. Het logisch kader is een hulpmiddel om een antwoord te geven op de vragen: waarom doen we hetgeen dat we doen en wat denken we te bereiken. In een begroting maak je dan onderscheid tussen doelstellingen, resultaten en activiteiten. Hier kun je ook de financiën aan koppelen. De werkorganisatie heeft grote stappen gemaakt in deze begroting met het toepassen en uitwerken van het logisch kader op basis van het coalitieakkoord. Het ontbreekt nu nog aan indicatoren, waardoor alles meer meetbaar wordt. Deze ontwikkeling is voor een volgende begroting.
De begroting is ook voorzien van een nieuwe meer logische programma structuur, die in lijn is met de onderwerpen van het coalitieakkoord. Bestuurlijke hoofdlijnen De coronacrisis is nog maar net achter de rug en de Oekraïne crisis houdt ons dagelijks bezig. We merken niet alleen dat er in Renswoude vluchtelingen uit Oekraïne gehuisvest zijn, maar we betalen ook allemaal hogere prijzen voor energie en dagelijkse boodschappen. Daarnaast hebben we nog een klimaat en CO2-crisis. Tegen die achtergrond is de uitdaging om plannen te maken voor de komende 4 jaar. Voor de komende periode liggen er serieuze uitdagingen op tafel. Denk bijvoorbeeld aan woningbouw, de energietransitie, het buitengebied en de agrarische sector, maar ook in het sociale domein. De geschetste nationale en internationale crises zullen gevolgen hebben voor Renswoude. De coalitie wil de uitdagingen voortvarend aanpakken, met als kernwoorden verantwoordelijk, betrouwbaar en realiteitszin. Sinds enkele jaren is het vertrouwen tussen inwoners en landelijke politiek tanende. Dorpsbelang Renswoude en SGP willen dat Renswoude zelfstandig blijft en dat de korte lijnen tussen inwoners en gemeente, die we hier zo gewoon zijn, blijven en waar mogelijk nog korter worden. Wij willen inwoners betrekken en helpen bij de veranderingen die hen te wachten staan in hun directe omgeving.
Bijvoorbeeld op het terrein van energieneutraal en gasloos wonen. Ook willen we met ondernemers,
Begroting gemeente Renswoude 2023
4
inwoners in het buitengebied en met de agrarische sector in gesprek over hun uitdagingen. Wij willen daarmee aantonen dat juist een kleine gemeente meerwaarde heeft en dat je het vertrouwen tussen inwoners en gemeente kunt verbeteren. De komende jaren gaat er veel veranderen in de regio. De Provincie Utrecht en Regio Foodvalley hebben plannen om grote aantallen woningen te bouwen. De coalitie ziet Renswoude als een dorp met een buitengebied waar agrarische bedrijven in combinatie met natuur en cultuurhistorie het beeld bepalen. Een coalitieakkoord Renswoude 2022 – 2026 gemeente met een dorps karakter en een karakteristiek landschap, dat aantrekkelijk is voor haar inwoners en voor toeristen. Renswoude moet naar onze mening onderdeel zijn van de groene buffer (“de longen”) tussen de stedelijke gebieden van Foodvalley (Ede, Veenendaal) en de regio Amersfoort. In een sterk groeiende regio moet je tussen de stedelijke ontwikkelingen rust en ruimte creëren. Zo dragen wij bij aan een leefbare Regio Foodvalley. Om zelfstandig te blijven moet je als gemeente een aantal zaken goed voor elkaar hebben. Zo moeten de gemeentelijke financiën een positief en toekomstbestendig beeld laten zien en de ambtelijke organisatie moet voor haar taken toegerust zijn. In de afgelopen periode is al flink geïnvesteerd in de organisatie.
Het is noodzakelijk om ook de komende raadsperiode hierin verder te investeren. Dit voorwoord is gestart met de beschrijving van de tijdgeest. Het is geen makkelijke tijd, zeker niet voor onze dorpsgenoten met een smalle beurs. Naast voorzieningen die de Rijksoverheid beschikbaar stelt, zoals de energietoeslag, is de verwachting dat de gemeente in de komende periode geconfronteerd wordt met de gevolgen van stijgende energieprijzen en inflatie. Renswoude heeft een aantal instrumenten, die we kunnen inzetten, zoals een ruimhartig minimabeleid en, zo nodig, schuldhulpverlening. De coalitie wil daarbij dat de menselijke maat leidend is. Zo houden we ons dorp sociaal en leefbaar. Financieel resultaat De begroting 2023 sluit met een positief saldo van € 723.000 (waarvan € 114.151 incidenteel). Dit betekent een positief structureel saldo van € 608.361 voor 2023 en € 487.000 voor 2024, en oplopend naar € 863.000 in 2025. In 2026 is een terugval te zien in het saldo, € 467.000. Dit heeft voornamelijk te maken met een terugval uit het Gemeentefonds. In onderstaande tabel ‘Ontwikkeling begroting’ geven we inzicht in de financiële doorrekening van de programmabegroting 2023. In hoofdstuk 2. ‘Hoofdlijnen financiële positie’ volgt een analyse van en toelichting op het financiële resultaat. Ontwikkeling primitieve begroting 2023
(Bedragen * € 1.000) 2023
2024
2025
2026
Saldo begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025
62
207
363
Mutaties kadernota 2023 en voorjaarsrapportage 2023
248
452
666
363 67
Saldo begroting na vaststelling kadernota en voorjaarsrapportage
310
659
1.029
430
Mutaties begroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026
413
279
273
472
Saldo begroting na mutaties begroting 2023 en meerjaren raming 2024-2026
723
938
1.302
902
Mutaties incidentele lasten en baten
-114
-451
-439
-435
Saldo begroting 2023 en meerjarenraming 2024 - 2026
609
487
863
467
Deze begroting laat structureel een overschot zien. Ondanks de positieve saldi zijn er nog te veel variabele externe factoren waar we rekening mee moeten houden. De definitieve herijking en verdeling van het Gemeentefonds is nog onduidelijk. De definitieve compensatie van Jeugdzorg en bijvoorbeeld de onzekerheid over de uitvoeringskosten van de Omgevingswet gaan ook een rol spelen. Daarnaast is er ook sprake van verschillende crises op allerlei vlakken, die van invloed kunnen zijn. Te denken valt aan de klimaatcrisis, de opvangcrisis, de energiecrisis, de stikstofcrisis en de personeelscrisis. Tot slot zien we grote kostenstijgingen binnen de programma’s Wonen en Ruimtelijke Ontwikkeling en Beheer, welke worden veroorzaakt door inflatie op materiaal en loonkosten. In de begroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026 wordt hier wel rekening mee gehouden, echter is niet alles te voorzien. We blijven streven naar een duurzaam financieel structureel evenwicht, dat ook nog reëel is. Conservatief begroten en omgaan met de beschikbare middelen past hierbij.
Wij nodigen u uit tot behandeling van de begroting 2023 over te gaan. Burgemeester en wethouders van Renswoude,
Burgemeester, Mw. P. Doornenbal-van der Vlist
Begroting gemeente Renswoude 2023
de Secretaris, Dhr. E. Jansonius
5
1.2
Leeswijzer
De opbouw en een deel van de inhoud van de begroting worden door de bepalingen in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) voorgeschreven. Een gemeente heeft wel enige vrijheid in het samenstellen van de begroting. Zo kiest een gemeente zelf hoeveel en welke programma’s zij opneemt. De begroting 2023 is de eerste begroting die is opgesteld vanuit het logisch kader. Het logisch kader is een hulpmiddel om een antwoord te geven op de vragen: waarom doen we hetgeen dat we doen en wat denken we te bereiken. In een begroting maak je dan onderscheid tussen doelstellingen, resultaten en activiteiten. Hier kun je ook de financiën aan koppelen. De werkorganisatie heeft grote stappen gemaakt in deze begroting met het toepassen en uitwerken van het logisch kader op basis van het coalitieakkoord. Het ontbreekt nu nog aan beleidsindicatoren per programma, waardoor alles meer meetbaar wordt. Deze ontwikkeling is voor een volgende begroting. Beleidsindicatoren zijn een verplicht onderdeel van de beleidsbegroting. Er zijn echter afspraken gemaakt met de Provincie om de indicatoren op te nemen in de volgende begroting. De begroting bestaat uit de volgende onderdelen: - Hoofdlijnen financiële positie - Beleidsbegroting A. Programmaplan B. Paragrafen - Financiële begroting A. Overzicht van baten en lasten B.
Uiteenzetting van de financiële positie - Bijlagen De gemeente Renswoude kent vooralsnog vijf programma’s: - Programma 1 Wonen - Programma 2 Ruimtelijke ontwikkeling en beheer - Programma 3 Sociaal domein - Programma 4 Economische ontwikkeling en toerisme - Programma 5 Inwoners, openbare orde en veiligheid, bestuur en organisatie - Algemene dekkingsmiddelen, Overhead, Vpb en onvoorzien
2
Hoofdlijnen financiële positie
Turbulente financiële ontwikkelingen Niet alleen in het dagelijks leven hebben we veel te maken met landelijke en lokale ontwikkelingen, ook op financieel vlak hebben we te maken met veel onzekerheid en wijzigingen die relevant zijn voor het reilen en zeilen van de gemeente. Zo heeft het regeerakkoord een grote invloed op de financiën van de gemeente. Net als de inhoudelijke keuzes op het gebied van bijvoorbeeld duurzaamheid, verstedelijking en jeugdzorg. Deze ontwikkelingen spelen een rol bij het bepalen van de financiële mogelijkheden die de gemeente heeft. Buiten de directe invloedssfeer van de gemeente spelen er dus meerdere onzekerheden, maar liggen er ook kansen. Het is geen makkelijke tijd, zeker niet voor onze dorpsgenoten met een smalle beurs. Naast voorzieningen die de Rijksoverheid beschikbaar stelt, zoals de energietoeslag, is de verwachting dat de gemeente in de komende periode geconfronteerd wordt met de gevolgen van stijgende energieprijzen en inflatie. Renswoude heeft een aantal instrumenten, die we kunnen inzetten, zoals een ruimhartig minimabeleid en, zo nodig, schuldhulpverlening. De coalitie wil daarbij dat de menselijke maat leidend is. Zo houden we ons dorp sociaal en leefbaar.
De uitvoering van de Wet maatschappelijke ondersteuning, de Participatiewet en de Jeugdwet dient met een groot hart te gebeuren, maar met oog voor de efficiency en effectiviteit ervan. Regelingen zijn vaak open einde regelingen en dreigen te kostbaar te worden. De gemeente heeft beperkte financiële draagkracht. Hier ligt een sleutelrol voor ons Dorpsteam.
Begroting gemeente Renswoude 2023
6
Meerjarenraming 2024-2026 Uitgangspunt voor de begroting 2023 en de meerjarenraming 2024-2026 is het financieel perspectief vanuit de programmabegroting 2022 en de mutaties uit de kadernota 2023 en de voorjaarsrapportage 2022. Vervolgens worden de financiële effecten van de septembercirculaire 2022 en de begrotingswijzingen uit de eerste helft van 2022 verwerkt. De autonome ontwikkelingen en diverse besluiten zijn verwerkt in de meerjarenbegroting. De financiële ontwikkelingen worden hieronder op hoofdlijnen toegelicht. De begroting 2023 sluit met een positief saldo van € 723.000 (waarvan € 114.151 incidenteel). Dit betekent een positief structureel saldo van € 608.361 voor 2023 en € 487.000 voor 2024, en oplopend naar € 863.000 in 2025. In 2026 is een terugval te zien in het saldo, € 467.000. De structurele saldi zijn belangrijk voor het toezicht regime van de Provincie. Voor de verdere toelichtingen gebruiken we de totale saldi inclusief incidentele baten en lasten. Ontwikkeling primitieve begroting 2023
(Bedragen * € 1.000) 2023
Saldo begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025 Mutaties kadernota 2023 en voorjaarsrapportage 2023 Saldo begroting na vaststelling kadernota en voorjaarsrapportage Mutaties begroting 2023 en meerjarenraming 2024-2026 Saldo begroting na mutaties begroting 2023 en meerjaren raming 2024-2026
2024
62 248 310 413 723
2025 207 452 659 279 938
Ontwikkeling begroting l. Basis 2023 inclusief begrotingswijzigingen ll. Autonome ontwikkelingen lll. Actualisatie staand beleid Saldo begroting 2023 en meerjarenraming 2024 - 2026
2023 310 -44 457 723
2024 659 -20 299 938
363 666 1.029 273 1302
2026 363 67 430 472 902
(Bedragen * € 1.000) 2025 2026 1.029 430 -2 251 275 221 1.302 902
l. Basis 2023 inclusief begrotingswijzigingen Deze regel geeft de begrotingssaldi weer zoals deze zijn vastgesteld door de raad bij de behandeling van de Begroting 2022, de voorjaarsrapportage 2022, de meicirculaire en de kadernota 2023. De bestemming van het resultaat van de jaarstukken 2021 is ook verwerkt. Belangrijk om op te merken is dat uit deze saldi blijkt, direct al na vaststelling van de kadernota, dat we zijn begonnen met de doorrekening van de begroting 2023 en de meerjarenraming 2024-2026, met een behoorlijke surplus in deze jaren. Dit komt mede door de verwerking van de meicirculaire uit 2022. De aansluiting met de kadernota is hiermee gemaakt en de verdere mutaties zijn goed te volgen. ll. Autonome ontwikkelingen Autonome ontwikkelingen
(Bedragen * € 1.000) 2023
2024
2025
2026
a. Algemene uitkering gemeentefonds
255
279
296
b. Ontwikkeling lokale heffingen
41
41
42
43
c. Loon- en prijsbijstelling
-340
-340
-340
-340
Totaal autonome ontwikkelingen
-44
-20
-2
251
548
a. Algemene uitkering gemeentefonds Bij het doorrekenen van rijkscirculaires wordt er altijd aansluiting gezocht met het laatst bekende saldo van de algemene uitkering. Voor de gemeente Renswoude is het laatst bekende saldo van de algemene uitkering de meicirculaire 2022. De financiële effecten van de meicirculaire zijn in beeld gebracht bij de kadernota 2023. Eind september is n.a.v. de nieuwe rijksbegroting de circulaire beschikbaar gekomen. Normaliter is de september circulaire te laat om mee te nemen in de prognoses van de begroting. Voor de begroting 2023 en meerjarenraming 2024 t/m 2026 is het ons nu wel gelukt om de financiële effecten van de circulaire door te rekenen. In de tabel autonome ontwikkelingen, wordt op de regel algemene uitkering gemeentefonds, het netto budgettair effect in beeld gebracht. De baten die hier staan opgenomen, heeft o.a. de volgende oorzaken: - Gewijzigde accresmethodiek. In 2022 zijn er afspraken gemaakt tussen de fondsbeheerders en de VNG dat het accres is ‘vastgeklikt’. Dit betekent geen extra compensatie voor stijgende inflatie. Daarnaast komt er een splitsing tussen een volumedeel en een nominaal deel voor loon- en prijsstijgingen. Het volumedeel in de jaren 2023 – 2025 is
Begroting gemeente Renswoude 2023
7
-
-
-
vastgeklikt op het niveau van de meicirculaire 2022, daarna vervalt dit deel. Het nominaal deel wordt jaarlijks herberekend. De positieve bedragen variëren in de septembercirculaire van € 95.000 tot € 142.000; Het jaar 2026 wordt aangeduid in de vakpers als ravijnjaar. Dit hangt onder andere samen met de gewijzigde accresmethodiek waarbij in dat jaar voor het eerst geen volumedeel wordt verstrekt. De fondsbeheerders compenseren in 2026 nu eenmalig een bedrag van € 225.000; Ontwikkeling uitkeringsbasis. Vanaf 2023 een behoorlijke stijging, vooral door gestegen WOZ-waarden; In het bestuurlijk akkoord met betrekking tot de opvang van asielzoekers op 26 augustus jl. is afgesproken dat het kabinet voldoende financiële middelen beschikbaar stelt voor integratie. Als gevolg van een hogere stroom inburgeraars is afgesproken het budget voor inburgering voor de jaren 2022, 2023 en 2024 op te hogen. Voor Renswoude betekent dit € 6.000, € 14.000 en € 11.000; De Wet kwaliteitsborging (Wkb) treed naar verwachting vanaf 1 januari 2023 gefaseerd in werking. De Wkb heeft als doel de bouwkwaliteit en het bouwtoezicht te verbeteren door inschakeling van private kwaliteitsborgers. Onder deze wet zullen kwaliteitsborgers zorgdragen voor het voldoen aan de bouwtechnische regels. Deze taken vervallen hiermee bij gemeenten die overigens wel het bevoegd gezag blijven houden.
Renswoude ontvangt hier structureel € 8.000 voor.
b. Ontwikkeling lokale heffingen Het uitgangspunt van het beleid is dat voor afval en riolering kostendekkende tarieven in rekening worden gebracht. De gemeentelijke belastingen, heffingen en leges worden geïndexeerd met 1,4% zoals in de kadernota is vastgesteld. Voor grafrechten stijgen de tarieven beperkt tot maximaal het inflatiepercentage. Op dit moment kent Renswoude een voorziening en een reserve riolering. Vanuit BBV regelgeving mag dit alleen een voorziening zijn. In de begroting 2023 wordt voorgesteld om de reserve te laten vrijvallen ten gunste van de benodigde dekking in de voorziening. Voor 2023 en verder leidt de indexatie van de lokale heffingen tot een bijstelling van de baten van € 41.000. c. Loon- en prijsstijgingen Op het gebied van loon- en prijsstijgingen zijn er meerdere ontwikkelingen verwerkt in deze begroting. In de kadernota 2023 is er een parameter voor prijsontwikkeling salaris vastgesteld van 3,60. Deze is verwerkt in de salarisbegroting. Er is ook een CAO wijziging geweest waar rekening mee wordt gehouden in de personeelsbegroting. Vanuit de doorrekening van het coalitieakkoord zijn er 6 functies toegevoegd, vanwege versterking van de werkorganisatie en wettelijke taken. Hieronder worden deze functies weergegeven. De totale bijstelling van de formatie-uitbreiding op de personeelsbegroting is € 445.000.
Door de formatie-uitbreiding dienen de overige budgetten, zoals opleidingen en werkkostenbudget ook bijgesteld te worden. Naast de negatieve effecten zijn er ook positieve budgettaire effecten. De personeelsbegroting 2023 is volledig van nul af aan opgebouwd en hierdoor zijn de budgetten realistischer neergezet. De financiële effecten van diverse salarismutaties zijn verwerkt in de begroting van 2023 en meerjarenraming 2024 t/m 2026. Voor 2023 leidt dit tot een negatieve structurele mutatie van € 339.933. Functie Formatie (FTE) Adviseur rechtmatigheid 1,00 Beleidsadviseur duurzaamheid 1,00 Senior medewerker VTH 1,00 Jeugdconsulent 0,89 Junior beleidsmedewerker soc. Domein 0,89 Maatschappelijk werker 0,67 Totaal 5,45
lll. Actualisatie staand beleid Actualisatie staand beleid
(Bedragen * € 1.000) 2023
a. Actualisatie kapitaallasten bestaande activa b. Actualisatie kapitaallasten nieuwe investeringen
2024 -3
2025 7
2026 7
7
-5
-8
-66
-126
c. Overige bijstellingen
465
300
334
340
Totaal actualisatie staand beleid
457
299
275
221
a. en b Actualisatie kapitaallasten Op basis van o.a. het gemeentelijk rioleringsplan, IBOR, en diverse raadsbesluiten, is het meerjaren investeringsplan geactualiseerd. Tevens zijn op basis van de jaarrekening de bestaande activa en daarmee de bijhorende kapitaallasten geactualiseerd. In de begroting wordt onderscheid gemaakt tussen kapitaallasten bestaande activa en kapitaallasten nieuwe
Begroting gemeente Renswoude 2023
8
investeringen. Voor nieuwe investeringen hanteren wij een stelpost en deze is nu geactualiseerd t.o.v. de begroting 2022. Totaal leidt dit tot bijstellingen in de jaren 2023-2026, van - € 8.000, - € 1.000, - € 59.000 en - € 119.000. Voor een onderbouwing van de investeringen die Renswoude de komende jaren wil gaan doen, verwijzen wij naar de bijlage investeringen op pagina 62. b. Overige bijstellingen Stelpost Jeugdzorg In de meicirculaire 2022 is compensatie verstrekt op basis van de uitspraak arbitragecommissie voor het jaar 2023. Voor de jaren daarna is een stelpost geraamd op basis van 75% van die uitspraak. In de zomer van 2022 hebben VNG, departement en provinciale toezichthouders afspraken gemaakt over 2 onderwerpen. Er komt een extra bezuiniging van € 100 miljoen in 2024 oplopend naar € 511 miljoen in 2027. De rijksoverheid treft maatregelen die deze bezuiniging mogelijk moet maken. Intussen zijn gemeenten verplicht om de lasten te verlagen ter waarde van hun aandeel in het macrobudget. Daarnaast vervalt de afslag van ( 10 – 75 = ) 25%. Gemeente mogen nu tot en 2026 het volledige bedrag ramen van de uitspraak Arbitragecommissie. Renswoude had al een stelpost in de kadernota staan voor jeugdzorg. Deze stelpost komt te vervallen en het volledige bedrag wordt geraamd als baten. De verplichte bezuiniging van het rijk is doorgevoerd op de lasten.
In de begroting leidt dit in 2023 en 2024 tot extra baten van € 294.000 en € 20.377. In 2025 en 2026 leidt dit tot een verlaging van baten van € 64.027 en € 143.580. De verplichte bezuiniging leidt tot een verlaging van de lasten in 2024, 2025 en 2026 van € 20.346, € 101.730 en € 101.730. Actualisatie beheersplannen kapitaalgoederen (onderhoud) Het IBOR is eind 2021 vastgesteld door de raad. In dit beleid wordt beschreven welk onderhoud er de komende jaren wordt gepleegd aan de duurzame kapitaalgoederen. Hier vallen o.a. wegen, kunstwerken, openbare verlichting en groen onder. Op basis van het IBOR en de prijsstijgingen door inflatie, zijn de onderhoudsbudgetten uit de begroting 2022 geactualiseerd. De onderhoudsbudgetten maken onderdeel uit van de reguliere exploitatie van de begroting en de investeringen uit het IBOR maken onderdeel uit van de bijlage 4.2.2 investeringen. De onderhoudsbudgetten worden deels gecompenseerd met onttrekkingen uit de hiervoor ingestelde reserves en voorzieningen. De exacte onderhoudsbudgetten zijn zichtbaar in de paragraaf onderhoud kapitaalgoederen. De ontwikkeling hiervan is zichtbaar in bijlagen 4.2.3 reserves en 4.2.4 voorzieningen. Energie Vanwege de grote onzekerheid in prijsontwikkelingen op de energiemarkt, houden we rekening met een grote stijging van het verbruik aan gas en elektra.
De nieuwe gebouwen van gemeente Renswoude, zoals het gemeentehuis, de brandweerkazerne en in de nabije toekomst, de werf, worden energie neutraal gebouwd. Echter blijven er ook locaties en installaties (zoals rioleringsinstallaties) die wel veel energie vragen. Om deze onzekerheid op te vangen hebben we een extra structurele last begroot van € 51.000.
Begroting gemeente Renswoude 2023
9
3
Beleidsbegroting
3.1
Programmaplan
3.1.1
Programma wonen
Dit programma draagt bij aan het zorgen voor passende woonruimte voor Renswoudenaren die woonruimte zoeken. Voor de komende periode staan we voor serieuze uitdagingen wanneer het gaat om de aanwezigheid van voldoende duurzame en betaalbare woningen. Er wordt extra aandacht gevraagd voor de energietransitie van de bestaande woningvoorraad vanwege de huidige energiecrisis. Uitgangspunt is, dat het woningaanbod zoveel mogelijk aansluit bij de huidige en verwachte vraag van inwoners naar soort, prijsklasse, type en aantal woningen. Leidend hierbij is de in 2022 vastgestelde Woonvisie. Naast deze Woonvisie gelden ook de richtlijnen vanuit de landelijke overheid. Het Rijk wil op 1 januari 2023 de Woondeal in laten gaan. Dit betekent dat we ernaar streven om 30% van de te realiseren woningen tot 2030 bouwen voor de sociale sector en er 35% bestemd is voor middenhuur en goedkope koop tot de NHG-grens van € 355.000,-. Vanuit Regio Foodvalley heeft de gemeente Renswoude het aanbod richting Provincie en Rijksoverheid mede ondertekend. Voor wat betreft de realisatie van sociale huurwoningen zal het gemeentelijk Woningbedrijf de ‘prefered supplier’ worden. De genoemde 30% sociale huur is ook opgenomen in de door de Rijksoverheid, VNG en Aedes (koepel voor woningcorporaties) overeengekomen Nationale Prestatie Afspraken (NPA).
Vanwege de ondertekening van dit document door de VNG gelden de gemaakte afspraken daardoor ook voor het Woningbedrijf. Deze NPA, die tot stand zijn gekomen na het besluit tot afschaffing van de Verhuurdersheffing per 1 januari 2023, hebben grote impact op nieuwbouw, verduurzaming en huurprijsbeleid. Uitgangspunt voor het college is, om zoveel mogelijk Renswoudenaren de mogelijkheid te bieden hun woonwensen in vervulling te laten gaan. Tot nu toe waren de mogelijkheden daartoe beperkt. Recentelijk heeft de minister van Volkshuisvesting een wetsvoorstel ingediend bij de Tweede Kamer om gemeentes de mogelijkheid te bieden 50% van de nieuw te bouwen woningen toe te wijzen aan eigen inwoners. Dit is een eerste stap om aan de wens van het college tegemoet te komen. Doelstelling: Vergroting van een passend, duurzaam en betaalbaar woningaanbod voor Renswoudenaren die woonruimte zoeken. Kaderstellende beleidsnota’s • Omgevingsvisie Renswoude 2018-2030 • Woningmarktonderzoek (december 2021) • Woonvisie 2022-2026 (februari 2022) • Doelgroepenverordening • Portefeuillestrategie Woningbedrijf (december 2019) • Huisvestingsverordening Renswoude (juni 2019) • Bestemmingsplannen
3.1.1.1
Afstemming woningaanbod op de markt
Periodiek afstemmen of het woningaanbod past bij de vraag uit de markt (resultaatgebied) Resultaat l Elke twee jaar wordt actueel inzicht geboden in evenwicht tussen vraag en aanbod 1. Activiteit: Voor dit inzicht wordt jaarlijks een ‘quick scan’ Woningmarktonderzoek uitgevoerd. Hiervoor wordt in de begroting in het betreffende (oneven) jaar een bedrag van € 12.500,- opgenomen Resultaat ll Actuele Woonvisie is eenmaal per vijf jaar opgesteld 1. Activiteit: Onderzoek laten doen 2. Activiteit: Vaststelling door de gemeenteraad
Begroting gemeente Renswoude 2023
10
Resultaat lll Woningmarktstrategie is opgesteld 1. Activiteit: In 2023 door de gemeenteraad de op de Woonvisie gebaseerde Woningmarktstrategie laten vaststellen. In deze Woningmarktstrategie worden de percentages verankerd ten behoeve van de bouw van woningen voor de diverse doelgroepen. Hiervoor wordt in de begroting een bedrag van € 15.000,- opgenomen 2. Activiteit: Na vaststelling van de Woningmarktstrategie wordt deze als leidend volkshuisvestelijk kader gehanteerd bij het maken van afspraken over het te realiseren woningaanbod met de ontwikkelende partijen
3.1.1.2
Regionale inzet wonen
Renswoude is onderdeel van de woningmarkt binnen Regio Foodvalley. Deze regio valt deels in de provincie Gelderland en deels in de provincie Utrecht Resultaat l Renswoude is maximaal vertegenwoordigd op bestuurlijk en ambtelijk niveau binnen het Provinciaal en Regionaal overleg 1. Activiteit: Binnen de ambtelijke organisatie wordt ruimte vrijgemaakt om te participeren in het Provinciaal en Regionaal volkshuisvestelijk overleg 2. Activiteit: Bijwonen van regionale vergaderingen
3.1.1.3
Woon, verkoop en onderhoudsstrategie
De slagingskans voor woningzoekenden uit Renswoude is vergroot, zodat zoveel mogelijk inwoners van Renswoude met een woonwens de beschikking krijgen over een, bij inkomen en type huishouden passende, duurzame woning in een prettige woon- en leefomgeving Resultaat l Maximaal gebruik van de wettelijke mogelijkheid om woningen beschikbaar te stellen voor inwoners uit Renswoude 1. Activiteit: Huisvestingsverordening aanpassen op mogelijkheid om 50% van de beschikbare woningen toe te wijzen aan inwoners van Renswoude en deze uiterlijk 1 juli 2023 te laten vaststellen door de gemeenteraad 2. Activiteit: Doelgroepenverordening aanpassen op de mogelijkheid om 50% van alle nieuwbouwwoningen toe te wijzen aan inwoners van Renswoude en deze uiterlijk 1 juli 2023 te laten vaststellen door de gemeenteraad 3. Activiteit: Inmiddels gesloten Anterieure Overeenkomsten (A0) met ontwikkelaars voorzien van de toevoeging dat 50% van alle nieuwbouwwoningen moeten worden aangeboden en toegewezen aan inwoners van Renswoude 4. Activiteit: Jaarlijks alle 18-jarige inwoners uit Renswoude schriftelijk op de hoogte brengen van de noodzaak tot inschrijving bij Huiswaarts.nu, wanneer zij op termijn in aanmerking willen komen voor een sociale huurwoning Resultaat ll De Voorrangsregeling is geüpdatet en duidelijk voor de inwoners van Renswoude 1.
Activiteit: In overleg met de andere gemeenten van Regio Foodvalley onderzoeken of de Voorrangsregeling, zoals opgenomen in de Huisvestingsverordening voldoet of aangepast moet worden. Hiervoor is binnen Regio Foodvalley een werkgroep geformeerd die hun bevindingen in het eerste halfjaar van 2023 zullen delen 2. Activiteit: Er wordt onderzocht of de beoordeling van aanvragen in Renswoude aangepast kan en moet worden
3.1.1.4
Sociale huur, koop
De doorstroming is verbeterd. De Huisvestingsverordening is ingezet ter verbetering van de doorstroming binnen de sociale huur- en koopwoningmarkt. Buiten het bouwen van nieuwe woningen is doorstroming een van de belangrijkste instrumenten om zoveel mogelijk woningzoekenden een passende woning te kunnen laten bewonen. De eerste aandacht gaat daarbij uit naar senioren die nog in (grote) eengezinswoningen wonen en de huisvesting van starters Resultaat l Een pilot is gestart om senioren uit een huur- of koopwoning voorrang te geven bij een verhuizing naar een seniorenwoning of appartement 1. Activiteit: Periodiek spreekuur door woonconsulente om ouderen te begeleiden naar een meer passende huisvesting 2. Activiteit: Pilot omtrent voorrangsverlening ten behoeve van senioren opnemen in Huisvestingsverordening en uiterlijk 1 juli 2023 door de gemeenteraad te laten vaststellen 3. Activiteit: Pilot na 2 jaar (2025) evalueren en wanneer nodig omzetten naar regulier beleid
Begroting gemeente Renswoude 2023
11
4.
5. 6.
Activiteit: Het concept van Slimmer Kopen blijvend inzetten voor de doelgroep Starters. Dit concept als volkshuisvestelijk kader verankeren in de Woningmarktstrategie en meenemen in de overeenkomsten met ontwikkelaars Activiteit: Nader onderzoek doen of het Woningbedrijf het concept van Slimmer Kopen kan uitbreiden voor de doelgroep Senioren, zonder dat de huidige vrijstelling Vennootschapsbelasting hierdoor in gevaar komt Activiteit: Onderzoeken of de door Provincie Utrecht beschikbaar gestelde Senioren Verhuiscoach een waardevolle toevoeging kan zijn
3.1.1.5
De portefeuillestrategie Woningbedrijf is geactualiseerd
In 2019 heeft de gemeenteraad de portefeuillestrategie voor het Woningbedrijf vastgesteld Resultaat l Eind 2024 is de geactualiseerde portefeuillestrategie, inclusief routekaart verduurzaming en verkoopbeleid door de gemeenteraad vastgesteld 1. Activiteit: Onderzoek aanpassing portefeuillestrategie op basis van actueel woningmarktonderzoek en meerjarenonderhoudsplanning. Hiervoor in de begroting voor 2023 voor het Woningbedrijf een bedrag van € 10.000,- opnemen
3.1.1.6
Inwoners van Renswoude wonen zelfstandig
Inwoners van Renswoude kunnen zo zelfstandig mogelijk wonen in een woning op maat, met voldoende mogelijkheden voor zorg op maat Resultaat l In 2023 is aan de gemeenteraad een onderzoek gepresenteerd over de invulling met zorginitiatieven voor de Borgwallocatie 1. Activiteit: Onderzoek laten uitvoeren. Voor dit onderzoek wordt € 10.000,- meegenomen in de begroting voor 2023. Resultaat ll Het aanbod van woningen die geschikt zijn voor senioren is vergroot door nieuwbouwplannen en levensloopbestendige aanpassingen in de bestaande woningvoorraad (zowel huur als koop) 1. Activiteit: Voor de huurwoningen van het Woningbedrijf worden de aanpassingsmogelijkheden onderzocht en meegenomen in de actualisatie van de portefeuillestrategie 2. Activiteit: In 2023 start een voorlichtingscampagne voor woningeigenaren ten behoeve van bewustwording. Dit om tijdig een keuze te kunnen maken voor aanpassingen van de woning of om te verhuizen naar een meer passende woning. Hiervoor in de begroting van 2023 een bedrag van € 5.000,- opnemen Resultaat lll Er is een notitie opgesteld waardoor er meer inzicht wordt verschaft over de mogelijkheden om WMO- cliënten te laten verhuizen naar een meer passende woning 1.
Activiteit: In 2023 onderzoeken woonconsulente en collega van de WMO de wensen en de (on)mogelijkheden op dit vlak, schrijven hiervoor een notitie en laten deze uiterlijk 1 juli 2023 door de gemeenteraad vaststellen
3.1.1.7
Opvang statushouders en vluchtelingen
Resultaat l Renswoude voldoet voor 100% aan de Taakstelling Statushouders 1. Activiteit: In 2023 wordt nader onderzocht of er een 2e project gerealiseerd kan worden voor Flexwoningen voor onder andere statushouders 2. Activiteit: In 2023 wordt een voorstel aan de gemeenteraad voorgelegd voor de tijdelijke aanpassing van de Borgwallocatie voor de opvang van, in de regio Utrecht verblijvende, vluchtelingen uit Oekraïne 3. Activiteit: In de 2e helft van 2023 stelt de gemeenteraad het arbeidsmigrantenbeleid vast
Begroting gemeente Renswoude 2023
12
Financiële overzichten baten en lasten programma 1 Wonen Programma 1 Wonen
2023
2024
2025
2026
Totaal lasten
2.872.700
2.901.900
3.308.300
3.295.800
Totaal baten
3.470.900
3.779.900
3.906.200
3.906.200
598.200
878.000
597.900
610.400
Toevoeging reserves
0
0
0
0
Onttrekking reserves
6.135
0
0
0
Saldo reserves
6.135
0
0
0
604.335
878.000
597.900
610.400
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming
Programma 1 Wonen
1 1 1 1
Doelstelling Lasten 3.1.1.1 Afstemming woningaanbod op de markt 3.1.1.5 Portefeuillestrategie Woningbedrijf actualiseren 3.1.1.6 Inwoners Renswoude wonen zelfstandig 3.1.1.7 Opvang statushouders en vluchtelingen Subtotaal lasten:
1 1 1 1
Doelstelling Baten 3.1.1.1 Afstemming woningaanbod op de markt 3.1.1.5 Portefeuillestrategie Woningbedrijf actualiseren 3.1.1.6 Inwoners Renswoude wonen zelfstandig 3.1.1.7 Opvang statushouders en vluchtelingen Subtotaal baten:
1 1
3.1.2
Saldo voor bestemming Toevoegingen reserves Onttrekkingen reserve Subtotaal reserves: Saldo na bestemming
2023 na Kadernota
Wijzigingen
2023 na wijz.
2024
2025
2026
2.820.200 10.000
27.500 10.000 15.000 -10.000
27.500 2.830.200 15.000 -
2.901.900 -
12.500 3.295.800 -
3.295.800 -
2.830.200
42.500
2.872.700
2.901.900
3.308.300
3.295.800
2023
2024
2025
2026
3.470.900 -
3.779.900 -
3.906.200 -
3.906.200 -
2023 na Kadernota 3.470.900 -
Wijzigingen -
3.470.900
0
3.470.900
3.779.900
3.906.200
3.906.200
640.700 6.135 6.135 646.835
-42.500 0 -42.500
598.200 6.135 6.135 604.335
878.000 0 878.000
597.900 0 597.900
610.400 0 610.400
Programma ruimtelijke ontwikkeling & beheer
Het Programma Ruimtelijke Ontwikkeling en Beheer draagt bij aan het behoud van de leefbaarheid van het binnen- en buitengebied van Renswoude We vinden het belangrijk dat het agrarische karakter zoveel mogelijk behouden blijft en de ruimte krijgt voor ontwikkeling zoals beschreven in de Omgevingsvisie 2018-2030. We willen graag stappen maken op het gebied van duurzaamheid. We zoeken daarbij naar een gezonde balans tussen ecologische, sociale en economische belangen. Klimaatveranderingen dwingen ons ook om goed na te denken over de mogelijke gevolgen voor het openbare en particuliere gebied. Renswoude is klimaatneutraal in 2050. Kaderstellende beleidsnota’s • Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2020 • IBOR Integraal beheerplan openbare ruimte • Nota grondbeleid • Omgevingsvisie Verbonden partijen • Regio Foodvalley • Afvalverwijdering Utrecht (AVU) • Afvalcombinatie De Vallei (ACV) Doelstellingen: 1. Het landelijke karakter van Renswoude blijft behouden en er wordt perspectief geboden aan agrariërs en andere beheerders of gebruikers van het buitengebied
Begroting gemeente Renswoude 2023
13
2. De dorpskern op de schaal van Renswoude blijven ontwikkelen om zo voldoende aanbod voor inwoners en bedrijven te creëren 3. Verbetering van de verkeersveiligheid in en bereikbaarheid van Renswoude 4. Verbetering van biodiversiteit in het openbare gebied 5. De kwaliteit van de openbare ruimte wordt in stand gehouden, ingezet wordt op een verbetering. De begraafplaats biedt gelegenheid aan iedere inwoner van Renswoude voor een laatste rustplaats. Daarnaast bevorderen we een betere scheiding van het afval 6. De verduurzaming van Renswoude wordt verder vormgegeven; de openbare ruimte wordt klimaatbestendiger
3.1.2.1
Ontwikkeling buitengebied & agrarische sector
Resultaat l Per 2024 is er een uitvoeringsplan buitengebied met ruimte voor duurzame landbouw, waarbij het landelijk karakter behouden blijft 1. Activiteit: Ontwikkelen integraal beleid voor het buitengebied (kaders omgevingsplan) Resultaat ll Een ruimtelijk perspectief (RPLG) moet handvatten bieden voor een balans tussen de diverse functies van het buitengebied van Renswoude (landbouw, natuur, recreatie e.d.) 1. Activiteit: Ontwikkelen van beleid in regionaal verband om onder andere stikstofproblemen op te lossen
3.1.2.2
Ontwikkeling dorp en infrastructuur
Resultaat l Er is beleid opgesteld voor de ontwikkeling van het dorp zoals de Woonvisie en het Volkshuisvestelijk Kader Resultaat ll In 2023 wordt het laatste deel van het openbare gebied in Beekweide afgerond 1. Activiteit: het woonrijp maken van de laatste fase van Beekweide. Resultaat ll In 2023 is gestart met de realisatie van Beekweide II 1. Activiteit: het bouwrijp maken van de locatie (onderdeel grondexploitatie) 2. Activiteit: het contracteren van ontwikkelaars met betrekking tot bezit eigen gronden 3. Activiteit: het verplaatsen van de standplaatsen voor woonwagens binnen het plangebied 4. Activiteit: start verkoop 1e bouwfase 5. Activiteit: voorbereiding afronden voor de verdere inrichting van de openbare ruimte Resultaat lll De planvoorbereiding voor de herontwikkeling van de locatie van het voormalige schoolgebouw De Borgwal tot goedkope (zorg) woningen is gestart 1. Activiteit: planvorming en kaderstelling voor de herontwikkeling opstarten 2. Activiteit: het contracteren van een zorginstantie en/of ontwikkelaar
3.1.2.3
Verkeersveiligheid
Resultaat l De verkeersveiligheid is verbeterd 1. Activiteit: Achterstallig onderhoud aan de openbare wegen wordt aangepakt conform plan IBOR (Integraal Beheerplan Openbare Ruimte) 2. Activiteit: In gesprek met de provincies en buurgemeenten over de veiligheid van de N224 (Dorpsstraat, Arnhemseweg, Utrechtseweg)
Begroting gemeente Renswoude 2023
14
3.1.2.4
Biodiversiteit
Resultaat l Het buitengebied is meer biodivers in 2026 dan nu 1. Activiteit: biodiversiteit opnemen in bestekken maaien bermen en sloten en ander groenonderhoud 2. Activiteit: subsidie op inzaaien onderzoeken 3. Activiteit: binnenhalen subsidies duurzaamheid biodiversiteit Resultaat ll Het dorp is meer biodivers in 2026 dan nu 1. Activiteit: Het opzetten van het aanjaagproject biodiversiteit, waaronder: - vastleggen huidige situatie door deskundige partij - opstellen visie en uitvoeringsplan ter verbetering van de biodiversiteit
3.1.2.5
Onderhoud openbare ruimte & afval
Resultaat l De basis van het onderhoud van het openbare gebied is op orde conform het plan IBOR 1. Activiteit: werkzaamheden uitvoeren conform plan IBOR 2. Activiteit: Evalueren IBOR: wordt gewenste kwaliteit tegen de verwachte inspanning behaald 3. Activiteit: actualiseren IBOR Resultaat ll Het GRP (Gemeentelijk Riolerings Plan) is geïmplementeerd 1. Activiteit: Evalueren GRP 2. Activiteit: actualiseren GRP 3. Activiteit: Milieuoverlast op de Lunterse beek ter hoogte van bedrijventerrein De Hooge Hoek oplossen 4. Activiteit: vast laten stellen afkoppelplan en de bijbehorende budgetten Resultaat lll Iedere inwoner van Renswoude kan worden begraven/bijgezet op de begraafplaats. In 2030 is de uitbreiding van de begraafplaats gerealiseerd, waarbij 500 'nieuwe’ graven zijn gerealiseerd 1. Activiteit: in 2023 wordt een start gemaakt met de besluitvorming over de benodigde uitbreiding en de te bepalen tarieven 2. Activiteit: verkennen van de mogelijkheden m.b.t. aankoop van de gronden 2023 Resultaat lV Betrokkenheid vergroten van de inwoners bij een betere wijze van de afvalinzameling en scheiding 1. Activiteit: het uitzetten van een enquête onder de inwoners in 2023. Hiervoor dient een bedrag van € 15.000 te worden opgenomen 2. Activiteit: Het houden van steekproeven tijdens de afvalinzameling op de inhoud van de aangeboden minicontainers GFT- en PMD-afval 3.
Activiteit: Inwoners nog beter informeren en betrekken bij de wijze van afvalinzameling en mogelijkheden hiertoe Resultaat V Inwoners zijn tevreden over de wijze waarop het afval wordt ingezameld en welke mogelijkheden men hiervoor heeft 1. Activiteit: Onderzoek doen naar de mogelijkheid tot ondergrondse inzameling van restafval bij woningen met een kleine tuin 2. Activiteit: Bij de ontwikkeling van nieuwbouwprojecten wordt samen met de afvalinzamelaar gekeken naar de wijze van de afvalinzameling
Begroting gemeente Renswoude 2023
15
3.1.2.6
Thema duurzaamheid (gas, stikstof, windmolens, RES)
Resultaat l De afspraken omtrent de RES (Regionale Energie Strategie) zijn op schema 1. Activiteit: Het bod vanuit Renswoude in de RES 1.0 (20 GWh) is door de raad vastgesteld 2. Activiteit: Renswoude neemt deel aan de RES 2.0. Het verder verkennen en onderzoeken van de juiste mix tussen wind- en zonne-energie Resultaat ll Er is geïnvesteerd in no regret maatregelen en energiebesparing en klimaatadaptatie worden nadrukkelijker onder de aandacht gebracht van de inwoners en bedrijven 1. Activiteit: We starten een energieloket voor bewoners 2. Activiteit: We inventariseren de mogelijkheden voor een gezamenlijke isolatieaanpak op buurt-/wijkniveau. Deze inventarisatie is al gestart 3. Activiteit: De geldende landelijke subsidieregelingen duidelijk kenbaar maken op de gemeentelijke website
Financiële overzichten baten en lasten programma 2 Ruimtelijke ontwikkeling en beheer Programma 2 Ruimtelijke ontwikkeling en beheer Totaal lasten
2023
2024
2025
2026
2.973.810
2.958.427
2.908.739
2.908.739
Totaal baten
1.479.198
1.498.460
1.469.000
1.537.796
Saldo voor bestemming
-1.494.612
-1.459.967
-1.439.739
-1.370.943
Toevoeging reserves
50.000
0
0
0
Onttrekking reserves
155.475
155.475
155.475
155.475
Saldo reserves
105.475
155.475
155.475
155.475
-1.389.137
-1.304.492
-1.284.264
-1.215.468
Saldo na bestemming
Programma 2 Ruimtelijke ontwikkeling en beheer
2 2 2 2 2 2
Doelstelling Lasten 3.1.2.1 Ontwikkeling buitengebied & agrarische sector 3.1.2.2 Ontwikkeling dorp en infrastructuur 3.1.2.3 Verkeersveiligheid 3.1.2.4 Biodiversiteit 3.1.2.5 Onderhoud openbare ruimte (begraafplaatsen) en afval 3.1.2.6 Thema duurzaamheid (gas, stikstof, windmolens, RES) Subtotaal lasten:
2 2 2 2 2 2
2 2
Doelstelling Baten 3.1.2.1 Ontwikkeling buitengebied & agrarische sector 3.1.2.2 Ontwikkeling dorp en infrastructuur 3.1.2.3 Verkeersveiligheid 3.1.2.4 Biodiversiteit 3.1.2.5 Onderhoud openbare ruimte (begraafplaatsen) en afval 3.1.2.6 Thema duurzaamheid (gas, stikstof, windmolens, RES)
2023 na Kadernota
2023
2024
2025
2026
50.498 737.005 336.237 1.591.126 108.000
47.100 -27.293 25.000 194.137 -88.000
97.598 709.712 336.237 25.000 1.785.263 20.000
98.673 679.303 328.716 1.831.735 20.000
97.673 679.303 328.716 1.783.047 20.000
97.673 679.303 328.716 1.783.047 20.000
2.822.866
150.944
2.973.810
2.958.427
2.908.739
2.908.739
2023
2024
2025
2026
32.919 1.446.279 -
33.217 1.465.242 -
33.519 1.435.481 -
33.826 1.503.970 -
2023 na Kadernota
Wijzigingen
Wijzigingen
32.625 1.346.143 -
294 100.136 -
Subtotaal baten:
1.378.768
100.430
1.479.198
1.498.460
1.469.000
1.537.796
Saldo voor bestemming Toevoegingen reserves Onttrekkingen reserve Subtotaal reserves: Saldo na bestemming
-1.444.098 73.475 73.475 -1.370.623
-50.514 50.000 82.000 32.000 -18.514
-1.494.612 50.000 155.475 105.475 -1.389.137
-1.459.967 155.475 155.475 -1.304.492
-1.439.739 155.475 155.475 -1.284.264
-1.370.943 155.475 155.475 -1.215.468
Begroting gemeente Renswoude 2023
16
3.1.3
Programma sociaal Domein
Dit programma draagt bij aan een inclusief, vitaal en leefbaar dorp. In Renswoude werken we aan een samenleving waarin inwoners zich verantwoordelijk voelen voor elkaar, werken, actief meedoen en waarin de gemeente als het nodig is een handje helpt. In Renswoude is de ondersteuning hiervoor goed geregeld. Het Dorpsteam speelt hier een belangrijke rol in. In Renswoude zorgen we voor elkaar Doelstelling Alle inwoners van Renswoude doen mee binnen hun mogelijkheden en beperkingen Kaderstellende beleidsnota’s • Algemene Subsidieverordening 2021 • Subsidiebeleidsnota gemeente Renswoude • Nadere Subsidieregels gemeente Renswoude • Verordening Jeugdhulpgemeente Renswoude 2015 • Verordening Wet maatschappelijke ondersteuning 2015, 2019 gemeente Renswoude • Aanpassing verordening Jeugdhulp Gemeente Renswoude 2015, 2017 • Beleidsplan Sociaal Domein 2019-2022 • Besluit nadere regels Maatschappelijke ondersteuning Renswoude 2021 • Verordening Minimaregelingen Renswoude (2021) • Re-integratieverordening Participatiewet Renswoude 2022 • Verordening Loonkostensubsidie Participatiewet Renswoude 2022 • Verordening Individuele Inkomenstoeslag Renswoude 2022 • Verordening tegenprestatie Participatiewet gemeente Renswoude 2022 • Verordening Regionale Cliëntenparticipatie Werk en Inkomen Renswoude 2022 • Afstemmingsverordening Participatiewet, IOAW, IOAZ en BBZ Renswoude 2022 • Beleidsregel
Scholingsplicht Renswoude 2022 • Beleidsregel tegemoetkoming eigen bijdrage kinderopvang Renswoude 2022 • Beleidsregel Tegenprestatie Renswoude 2022 • Beleidsregel Terugvordering en verhaal Renswoude 2022 • Beleidsregel Vaststelling vermogen Renswoude 2022 • Besluit uitvoering re-integratie Renswoude 2022 • Regeling Sociale Werkvoorziening Zuid-Oost Utrecht • Beleidsplan Schulddienstverlening en preventie 2018-2022 • Beleidsregel vrijlating giften Participatiewet Renswoude • Verordening beslistermijn schuldhulpverlening (2021) • Verordening bekostiging leerlingenvervoer 2022 • Beleidsregel draagkracht bijzondere bijstand • Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs gemeente Renswoude 2010 • Beleidsregel Krediethypotheek PW 2016 • Beleidsregel Taaleis 2016 Verbonden partijen • IW4 Bedrijven Sociale Werkvoorziening, gevestigd in Veenendaal • GGD regio Utrecht, gevestigd te Zeist
3.1.3.1
Domein overstijgend
Resultaat l Oekraïense inwoners krijgen passende ondersteuning en onderwijs 1. Activiteit: We spelen in op nieuwe ontwikkelingen (zoals nieuwkomersonderwijs, leerlingenvervoer, hulpmiddelen en jeugdhulp) Resultaat ll Inwoners zijn op de hoogte van de manier waarop zij mee kunnen doen en waarop zij ondersteund kunnen worden
Begroting gemeente Renswoude 2023
17
1.
Activiteit: Up-to-date maken van de website en zorgen dat deze eenvoudig in gebruik is voor inwoners
Resultaat lll Er is geactualiseerd beleid voor het Sociaal Domein. 1. Activiteit: We ontwikkelen een nieuw beleidsplan Sociaal Domein 2023 – 2027 en laten deze vaststellen Resultaat lV Inwoners die te maken hebben met problemen op meerdere levensterreinen, worden ondersteund vanuit een gecoördineerde aanpak (Wet WAMS) 1. Activiteit: We ontwikkelen en implementeren een werkwijze van het Dorpsteam voor deze gecoördineerde aanpak
3.1.3.2
Welzijn (w.o. bieb, monumenten, gezondheid, Sport)
Resultaat l Er is een sport- & beweegaanbod voor alle inwoners in Renswoude 1. Activiteit: We financieren de inzet van de buurtsportcoach. En we onderzoeken de voortzetting en de uitbreiding van ureninzet van de buurtsportcoach 2. Activiteit: We verlenen subsidie aan sportverenigingen Resultaat ll De zelfstandigheid, gezondheid, het welbevinden en maatschappelijk participeren van alle senioren en volwassen burgers in Renswoude en in het bijzonder kwetsbare groepen is versterkt 1. Activiteit: We onderhouden nauw contact met het welzijnswerk en subsidiëren deze Resultaat ll De inwoners van Renswoude leven in een gezonde en veilige omgeving 1. Activiteit: We nemen deel aan de gemeenschappelijke regeling van de GGDrU 2. Activiteit: We geven uitvoering aan het Sport- en Vitaliteitsakkoord Resultaat lll Het lezen en de digitale geletterdheid van inwoners van Renswoude zijn bevorderd 1. Activiteit: We verlenen subsidie aan bibliotheek ZOUT voor het basisaanbod, het Taalhuis en de VoorleesExpress 2. Activiteit: We stemmen de aanpak laaggeletterdheid regionaal af Resultaat lV Renswoude heeft een dorpshuis waar alle inwoners terecht kunnen voor ontmoeting, sport, bibliotheek en welzijn 1. Activiteit: We leveren een bijdrage aan onderzoek en ontwikkeling van Dorpshuis/accommodatie De Hokhorst Resultaat V Het Borgwalterrein is ontwikkeld, met hierin een zorgfunctie 1.
Activiteit: We leveren een bijdrage aan het onderzoek en de ontwikkeling van het Borgwalterrein
3.1.3.3
Kunst en cultuur
Resultaat l Inwoners (en in het bijzonder kwetsbare inwoners en jongeren) hebben deelgenomen aan kunst, cultuur en erfgoed, of hebben hier kennis mee gemaakt 1. Activiteit: We verlenen subsidies aan lokale verenigingen en organisaties Resultaat ll Het blijven faciliteren van de Kunstroute, verkennersroute, monumentencommissie en daarnaast bijdragen aan gemeentelijke monumenten 1. Activiteit: Het structureel beschikbaar houden van budgetten voor kunst- en culturele activiteiten