Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029

Bron: ROVA

Bron: 2-jaarlijkse enquête Rova Hoeveelheid restafval

Bron: ROVA, in kg/inwoner Opgewekte duurzame energie in GWh

Bron: Dashboard RES West-Overijssel Aardgasverbruik gebouwde omgeving

Bron: Klimaatmonitor, in miljoen M3

Programmabegroting 2026 - 2029

80

4.5.6 Nieuw beleid begroting 2026-2029 Uitvoeringskosten duurzaamheid Om uitvoering te geven aan de actielijnen aan het overkoepelend beleidsplan duurzaamheid wordt eenmalig € 116.000 gevraagd ten laste van de reserve klimaatbeleid. Bij uitvoering valt onder andere te denken aan energiescans voor inwoners, stimulering van lokale initiatieven en een impactanalyse op netcongestie. Voor de volledige lijst aan actielijnen kan het overkoepelend beleidsplan duurzaamheid geraadpleegd worden. Voorgesteld wordt € 116.000 beschikbaar te stellen ten laste van de reserve klimaatbeleid. Energieloket Gemeente Raalte heeft het energieloket, een wettelijk verplichte taak, uitbesteed aan een derde partij, waar inwoners terecht kunnen met energie gerelateerde vragen. De kosten voor dit energieloket zijn jaarlijks € 11.000. Voorgesteld wordt € 11.000 structureel beschikbaar te stellen voor het energieloket. Energiefonds Overijssel De huidige middelen van het energiefonds zijn inmiddels volledig ingezet. Door het energiefonds weer te vullen kunnen we nog meer bedrijven helpen te verduurzamen. Voorgesteld wordt het energiefonds te vullen met € 500.000. De rentekosten bedragen uitgaande van 2,5% rente € 12.500. De externe kosten voor beheer van de leningen zijn structureel € 13.000. Voorgesteld wordt het energiefonds te vullen met € 500.000.

De rentekosten en de beheerkosten bedragen totaal structureel € 25.500. 4.5.7 Wat mag het kosten? Bedragen * € 1.000 Nr. Taakveld omschrijving

Rek. 2024

Begr. 2025

Begr. 2026

Meerjarenraming 2027 2028 2029

3.503

3.371

3.458

3.458

3.458

3.458

699

3.948

1.451

1.047

745

715

4.202

7.319

4.909

4.504

4.203

4.173

-3.966

-4.113

-4.236

-4.236

-4.236

-4.236

-518

-2.319

-1.221

-821

-671

-671

-4.484 -282

-6.432 887

-5.457 -548

-5.057 -553

-4.907 -704

-4.907 -734

-40

-1.164

-246

-143

-30

0

0

0

0

-696

-734

-734

Lasten 7.3 Afval 7.4 Milieubeheer Totaal

Baten 7.3 Afval 7.4 Milieubeheer Totaal Saldo van baten en lasten voor bestemming

Reservemutaties Onttrekkingen Toevoegingen Saldo van baten en lasten na bestemming

Programmabegroting 2026 - 2029

-322

-277

-794

81

4.6 Economie Portefeuillehouder:

Wethouder B. Breunissen

Programmacoördinator:

Domeinmanager M. Lammerts van Bueren

4.6.1 Wat willen we bereiken? Ondernemers zijn van groot belang voor onze lokale economie. We werken aan een duurzame en concurrerende economie door te zorgen voor een aantrekkelijk vestigingsklimaat, goed ingerichte bedrijventerreinen, levendige winkelcentra en goede bereikbaarheid. Dit helpt ons om de economische positie van onze gemeente te behouden én te versterken. Als gemeente zetten wij ons in voor een nauwe samenwerking met het ROV (detailhandel Raalte) en de VVCR (vastgoedvereniging centrum Raalte). Deze samenwerking draagt bij aan een gezonde toekomst van het centrum van Raalte. Net als voorgaande jaren voeren we de economische agenda verder uit. Een knelpunt blijft het tekort aan arbeidskrachten. Daarom zetten we ons – samen met het bedrijfsleven – ook in 2026 in voor de uitvoering van de lokale Human Capital Agenda (HCA). Een belangrijk hulpmiddel hierbij is het programma ‘Raalte geeft Ruimte’. Samen met de projectgroep Hart van Heino gaan we verder met de verbetering van het dorpscentrum van Heino (uitvoering centrumvisie Heino). Ook blijven we werken aan de dienstverlening aan ondernemers. Hier hebben we de afgelopen jaren veel in geïnvesteerd, en dat wordt gewaardeerd door de ondernemers in onze gemeente. We willen deze positieve ontwikkeling voortzetten. Er is veel vraag naar bedrijfskavels in Raalte.

Om ook in de toekomst voldoende ruimte te kunnen bieden, hebben we in beeld gebracht hoeveel hectares nieuwe bedrijventerreinen er wenselijk is. Zo kunnen (nieuwe) ondernemers zich hier vestigen en kunnen bestaande bedrijven doorgroeien. Bestaande bedrijventerreinen maken we samen met ondernemers meer toekomstbestendig. Een economisch profiel wordt ontwikkeld om beter in te spelen op de groeiende behoefte aan werklocaties en de toekomstige economische kansen. Dit profiel vormt de basis voor een herziening van de economische agenda en helpt bij ruimtelijke keuzes, waaronder de ontwikkeling van het stationsgebied. De regio Zwolle is voor ons een belangrijke partner bij de verdere ontwikkeling van onze economische en ruimtelijke plannen. De gemeente Raalte wil hier actief aan bijdragen en aansluiten bij programma’s en projecten die voor ons kansen bieden. 4.6.2 Relevante ontwikkelingen Niet van toepassing. 4.6.3 Doelstellingen 1. Een minimale top tien en het streven naar een top drie notering in de MKB vriendelijkste gemeente in Overijssel. 2. We zetten in op een voldoende en kwalitatief aantrekkelijk aanbod van bedrijfskavels en bedrijventerreinen. 3. We gebruiken de kansen en mogelijkheden die de Regio Zwolle ons biedt.

Programmabegroting 2026 - 2029

84

4. We zetten in op de realisatie van vitale en attractieve winkelcentra. 5. Het toeristisch aanbod stimuleren en faciliteren wij. 6. We zetten in op goede ondersteuning van evenementenorganisaties. 7. Samen met het bedrijfsleven blijven we inzetten op het merk Raalte geeft Ruimte. 8. We spelen in op de economische opgaven via de economische agenda. 4.6.4 Wat gaan we daarvoor doen? 1.1 We blijven in gesprek met onze ondernemers om te kijken hoe we onze dienstverlening verder kunnen verbeteren. 1.2 In 2026 gaan we door met het startersloket. ZP-Raalte voert het startersloket mede namens ons uit. 1.3 We blijven inzetten op de accountmanagers Economische Zaken als eerste aanspreekpunt voor het bedrijfsleven en ondernemersverenigingen. 2.1 Op de uitgifte van bedrijfskavels plegen wij een actieve inzet. 2.2 Samen met ondernemers blijven we werken aan het toekomstbestendig maken van bestaande bedrijventerreinen. 2.3 Gezien de noodzaak voor nieuwe werklocaties plegen wij actieve inzet om ook in de toekomst ruimte voor ondernemers op bedrijventerreinen te kunnen bieden. 3.1 Wij blijven ons zowel bestuurlijk als ambtelijk actief inzetten binnen de Regio Zwolle (onder andere economie en combi arbeidsmarkt-economie). Daarnaast koppelen wij initiatieven vanuit de Regio Zwolle aan ons lokale bedrijfsleven.

3.2 In het programma Karakteristieke Stationsomgevingen werkt de gemeente Raalte met andere gemeenten samen aan de ontwikkeling van de stationsgebieden en directe omgeving (NOVEXprogramma). 4.1 Met projectgroep Hart van Heino geven we invulling aan de aanpak van CentrumVisie Heino. 4.2 De eerste fase van het ruimtelijk kwaliteitsplan voor het centrum van Raalte is uitgevoerd. Een enorme beeldkwaliteit impuls op de Grote Markt en de Plas is bij ondernemers en inwoners goed ontvangen. We zijn op dit moment volop aan de slag met fase 2 van het ruimtelijk kwaliteitsplan. Dit betekent de aanpak van de entrees, de stegen en het winkel-achtje van het centrum van Raalte. We streven naar uitvoering in 2026. 4.3 We zetten ons in voor een nauwe samenwerking met het ROV (detailhandel Raalte) en de VVCR (vastgoedvereniging centrum Raalte). Deze samenwerking, ook wel gouden driehoek samenwerking genoemd, draagt bij aan een gezonde toekomst van het centrum van Raalte. Programmabegroting 2026 - 2029

85

5.1 ‘Salland’ blijft het te vermarkten toeristische merk. 5.2 Wij zetten in op het in stand houden en doorontwikkelen van het fiets- en wandelnetwerk. Het huidige kwaliteitsniveau van deze basisvoorziening is hierbij onze maatstaf. 5.3 Wij benutten en stimuleren de toeristische en recreatieve kansen met betrekking tot het Overijssel kanaal. Het plan wat er ligt wordt verder uitgewerkt in 2026. Dit wordt gedaan in samenwerking met ondernemers en de waterschap Drents Overijsselse Delta. 6.1 In 2026 voeren we de evenementenvisie uit. 7.1 Ter stimulering van voorspoedige economische ontwikkelingen gaan wij het merk Raalte geeft Ruimte verder promoten over de verschillende sectoren en voeren de initiatieven uit. Deze initiatieven vergroten het draagvlak van het bedrijfsleven, onderwijs en de gemeente. 8.1 De economische agenda zullen wij in 2025/2026 actualiseren. Dit doen wij met het bedrijfsleven, onderwijs en andere relevante stakeholders. In 2026 gaan we dan ook verder met het uitvoeren van de economische agenda. 8.2 We werken aan een nieuw economisch profiel om beter in te spelen op de groeiende behoefte aan werklocaties en de toekomstige economische kansen. Dit profiel vormt de basis voor een herziening van de economische agenda en helpt bij ruimtelijke keuzes, waaronder de ontwikkeling van het stationsgebied.

4.6.5 Waar meten we ons succes aan af? De verplichte BBV-beleidsindicatoren en de indicatoren uit het tweejaarlijks onderzoek 'Waar staat je gemeente' zijn te vinden via: Indicatoren Indicatoren programma 6

Referentie jaar

Aantal toeristische overnachtingen

Bron: aangiften toeristenbelasting Uitgifte industriegrond

Bron: gemeentelijke administratie Aantal vestigingen gemeente Raalte

Bron: Biro Aantal banen gemeente Raalte

Bron: Biro Stabiele top 10 positie MKB vriendelijkste gemeente Overijssel

cijfer

2026

2027

2028

2029

2024 256.328 250.000 253.000 256.000 259.000 2024

3,7 ha.

1,5 ha.

1,5 ha.

1,5 ha.

1,5 ha.

2024

4.057

4.100

4.200

4.300

4.400

2024

19.557

20.500

21.000

21.500

22.000

2020

7

3

3

3

3

Bron: onderzoek Lexnova

Programmabegroting 2026 - 2029

86

4.6.6 Nieuw beleid begroting 2026-2029 Kwaliteitsimpuls Centrum Raalte 2e fase Het Centrumplan fase 2 betreft een investering om de verblijfskwaliteit te verbeteren van de winkelstraten, de stegen en entrees. Het centrum van Raalte wordt straks gezelliger, veiliger, toegankelijker en groener (duurzamer en klimaatbestendiger). Een plek waar je graag bent: om te winkelen, te wonen, te ontmoeten of gewoon om te genieten. Voorgesteld wordt om de investering van € 900.000 en de bijbehorende kapitaallasten van € 67.500 op te nemen in de begroting. 4.6.7 Wat mag het kosten? Bedragen * € 1.000 Nr. Taakveld omschrijving

Rek. 2024

Begr. 2025

Begr. 2026

Meerjarenraming 2027 2028 2029

3.1 Economische ontwikkeling

931

1.265

1.191

1.007

712

713

Openb grn en (openlucht) recreatie

210

295

201

175

175

175

1.141

1.560

1.393

1.182

887

888

-40

-30

-52

-52

-52

-52

-68

-30

-52

-52

-52

-52

1.073

1.530

1.341

1.130

835

836

-107

-413

-159

-3

-3

-3

0

0

0

1.127

833

834

Lasten

5.7

Totaal

Baten 3.1 Economische ontwikkeling Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Openb grn en (openlucht) 5.7 recreatie

-28

3.3

Totaal Saldo van baten en lasten voor bestemming

Reservemutaties Onttrekkingen Toevoegingen Saldo van baten en lasten na bestemming

Programmabegroting 2026 - 2029

966

1.117

1.182

87

4.7 Sport, cultuur en maatschappelijk vastgoed Portefeuillehouder:

Wethouders B. Breunissen en G. Toeter

Programmacoördinator:

Domeinmanager T. Schrör

4.7.1 Wat willen we bereiken? We zorgen goed voor ons maatschappelijk vastgoed (mfa’s, dorpshuizen, sport- en cultuuraccommodaties), omdat deze voorzieningen belangrijk zijn voor een leefbaar dorp. Het gebruik van (maatschappelijk) vastgoed faciliteert ontmoeting, bewegen, educatie en verbinding. We kijken dan ook naar ons maatschappelijk vastgoed als een middel om onze doelen in kernen en wijken te realiseren. We zetten in op het behoud van de inzet van actieve en betrokken inwoners en betrekken daar ook actief en aansprekend de jeugd bij. Onderwijs is van groot belang voor onze gemeente. Daar horen kwalitatief sterke, gezonde, toekomstbestendige, betaalbare onderwijsvoorzieningen bij. We willen de subsidieregeling 'sociaal beleid' zodanig vormgeven dat subsidies zo effectief mogelijk ingezet kunnen worden om onze maatschappelijke doelen te bereiken. We zetten ons in dat onze inwoners op hun eigen niveau voldoende en met plezier kunnen sporten en/of bewegen. Dat draagt bij aan fitte inwoners met een gezonde leefstijl, die zich fysiek, mentaal en sociaal vitaal voelen en daardoor beter kunnen meedoen in de maatschappij. Op cultureel gebied zorgen we voor het minimaal handhaven van het huidige voorzieningenniveau en het bevorderen van een sterk, veelzijdig, voor iedereen toegankelijk cultuuraanbod, waarbij de cultuurverenigingen en de makers worden ondersteund en gefaciliteerd.

Ook zetten we de sector meer voor het voetlicht en zorgen we voor ons erfgoed en beeldende kunst. 4.7.2 Relevante ontwikkelingen Cultuur Als gemeente moeten we voorsorteren op de wettelijk opgelegde zorgplicht voor een toegankelijke bibliotheek door een meerjarenplan op te stellen en de subsidie in stand te houden. Gemeentehuis Het toekomstperspectief voor het gemeentehuis is nieuwbouw elders. De beoogde locatie is de Spoorzone. Het onderhoud van het huidige gemeentehuis wordt daarom uitgevoerd op basis van instandhouding (alleen vervangen wat noodzakelijk is). Hierbij wordt gekeken naar mogelijkheden voor verduurzaming met een terugverdientijd binnen de verwachte gebruiksduur van het huidige gebouw. 4.7.3 Doelstellingen 1. Wij zetten ons ervoor in dat iedere inwoner met plezier en zonder belemmering op zijn eigen niveau kan bewegen en sporten. Inclusief aandacht voor sporttalentontwikkeling en topsporters.

Programmabegroting 2026 - 2029

90

2. We dragen zorg voor een duurzaam, toekomstbestendig en passend aanbod aan maatschappelijk vastgoed en onderwijshuisvesting in nauw overleg met onze partners. 3. De ambitie voor cultuur is vertaald in 8 doelen: a. Alle leerlingen in het (speciaal) basisonderwijs hebben toegang tot cultuuronderwijs. b. Iedereen kan deelnemen aan kunst en cultuur. c. De makers in onze gemeente worden ondersteund en hebben de ruimte om hun talenten in de gemeente te kunnen ontwikkelen. d. Behouden en zichtbaar maken van ons immaterieel en materieel erfgoed. e. Behouden en zichtbaar maken van onze kunstcollectie en indien mogelijk uitbreiden. f. Het minimaal in stand houden van ons voorzieningenniveau. g. Een veelzijdig aanbod dat toegankelijk is voor iedereen. h. De cultuursector professioneel ondersteunen en (de activiteiten van) de cultuursector sterker voor het voetlicht brengen. 4.7.4 Wat gaan we daarvoor doen? 1.1 Het Sportbedrijf ontvangt voor het uitvoeren van de twee maatschappelijke hoofdopdrachten, een kostendekkende aanvullende exploitatiebijdrage, zodat het Sportbedrijf met een sluitende begroting de maatschappelijke taken kan uitvoeren. Deze twee hoofdopdrachten zijn het Beheren en verhuren van de gemeentelijke sportaccommodaties en het stimuleren van Sport, Bewegen en Vitaliteit door het inzetten van buurtsportcoaches volgens de Brede Regeling Combinatiefuncties.

We maken per hoofdopdracht, concrete prestatieafspraken met het Sportbedrijf. Deze stellen we bij op basis van monitoring van de gemaakte (prestatie)afspraken en, beoogde (beleids)effecten/uitkomsten. Dit is een continu (gezamenlijk) proces met het Sportbedrijf. 1.2 Sportverenigingen en -stichtingen, die willen verduurzamen ondersteunen we met (verwijs)informatie. Daarnaast kunnen ze een gunstige, laagrentende Stimuleringslening Sportaccommodaties bij ons aanvragen zolang ons fonds bij het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (Svn) daarvoor toereikend is. 1.3 Actief informeren over en uitvoering geven aan de Subsidieregeling Sociaal Beleid voor wat betreft de waarderingssubsidies voor sportverenigingen en sportstimuleringssubsidies. 2.1 In 2025 actualiseerden we het Integrale Huisvestingsplan (IHP). Op basis van dit vastgestelde IHP werken wij samen met schoolbesturen en aanverwante partijen aan de uitwerking van dit IHP. 3.1 De uitvoering van het uitvoeringsprogramma 2026-2027 van cultuurbeleidsplan 'Cultuur versterkt' wordt ter hand genomen. 3.2 We ondersteunen werkgroepen die een plan voor herbestemming van een kerkgebouw, dat aan de eredienst is of in de nabije toekomst wordt onttrokken, ontwikkelen. 3.3 Met het HOFtheater gaan we uitvoering geven aan het in 2025 opgestelde meerjarenuitvoeringsprogramma 2026-2029.

Programmabegroting 2026 - 2029

91

3.4 Met de Bibliotheek Salland gaan we uitvoering geven aan het in 2025 opgestelde meerjarenuitvoeringsprogramma 2026-2029. 3.5 We blijven ons inzetten voor behoud van De Maalderij voor de cultuursector in Heino, indien dat in 2025 nog niet duurzaam is gelukt. 3.6 We blijven deelnemen aan de proeftuin van de cultuurregio Zwolle, VAKTOR. 3.7 Op een of twee markante plekken in de gemeente gaan we een kunstwerk realiseren. Ook restaureren we minimaal één bestaand kunstwerk. 3.8 Bij grote maatschappelijke opgaven, zoals de groeiopgave van de gemeente, willen we voor nieuwe inzichten en oplossingsrichtingen creativiteit inbrengen. Hiervoor zetten we eventueel externen in. Daarbij denken we met name aan de Culturele Adviesraad. 4.7.5 Waar meten we ons succes aan af? De verplichte BBV-beleidsindicatoren en de indicatoren uit het tweejaarlijks onderzoek 'Waar staat je gemeente' zijn te vinden via: Indicatoren Indicatoren programma 7 Percentage wekelijks sporter, 18 jaar en ouder

Bron: Gezondheidsmonitor 2024

Referentie jaar cijfer

2026

2027

2028

2029

2024 63,0% 63,0%

63,0%

63,0%

63,0%

4.7.6 Nieuw beleid begroting 2026-2029 Herbestemming kerkgebouw Broekland De raad heeft de intentie uitgesproken om onder voorwaarden een incidenteel bedrag beschikbaar te stellen om bij te dragen aan de realisering van een MFA in de H. Marcellinuskerk in Broekland. Voorgesteld wordt om hiervoor € 500.000 op te nemen in de begroting en € 200.000 te dekken van uit het budget sanering asbestdaken. Nieuwbouw KC Bernadetteschool op sportpark Heeten Voor de realisatie van het Kindcentrum (KC) op sportpark Heeten zijn de aanvullende kosten in beeld gebracht. Voor de realisatie zijn aanvullende middelen benodigd om het KC goed in te passen op het sportpark, inclusief de benodigde ruimtelijke, functionele en verkeerskundige aanpassingen. Daar komt bij dat deze middelen ook bijdragen aan de verbetering van het sportpark en de omgeving van het sportpark. Voorgesteld wordt om een investeringskrediet van € 1.000.0000 beschikbaar te stellen en de jaarlijkse kapitaallasten van € 61.000 op te nemen in de begroting. Voortzetting doelgroepgerichte inzet Combinatiefunctionarissen Met de inzet van buurtsportcoaches vanuit de Brede Regeling Combinatiefuncties (BRC) dragen we bij aan het Sportakkoord en preventieve gezondheid (thema’s van het Gezond en actief Leven Akkoord afgekort GALA). Het hoofddoel van GALA is om in 2040 een gezonde generatie te krijgen.

Programmabegroting 2026 - 2029

92

Met het Sportbedrijf worden meerjarige afspraken gemaakt over de inzet van de BSC voor de verschillende doelgroepen. De inzet van de buurtsportcoaches is al jaren met incidentele middelen gefinancierd. Met dit voorstel wordt de inzet van de benodigde buursportcoaches structureel en kan er, zoals op basis van het rapport van Tien is afgesproken, meerjarige afspraken met het Sportbedrijf gemaakt worden. We borgen hiermee wat het kernteam Sportakkoord tot nu toe heeft bereikt voor de thema’s Vitale Aanbieders en Vaardig in Bewegen en de meerjarige aanpak die nodig is om de beoogde groei in sport- en beweegdeelname onder de doelgroepen van de Sociale Basis te bereiken. Voorgesteld wordt om netto € 262.800 structureel (aflopend met € 6.000 per jaar) en eenmalig € 33.000 (2027), € 29.000 (2028) € 25.000 (2029) beschikbaar te stellen. Versterken sociale basis Het sociaal domein is in beweging, het is een steeds grotere uitdaging is om de gevraagde ondersteuning aan inwoners te bieden binnen de beschikbare financiële middelen. Dit vraagt een beweging naar de ‘voorkant’ waarbij ingezet wordt op het versterken van de sociale basis waarbij collectief en vrij toegankelijke ondersteuning wordt ingezet in plaats van geïndiceerde ondersteuning. Deze beweging wordt landelijk gestimuleerd vanuit het Integraal Zorg Akkoord (IZA) en het aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord (AZWA).

Eind dit jaar wordt het nieuwe Koersdocument Sociaal Domein ter besluitvorming aangeboden aan de gemeenteraad. Op basis van dit Koersdocument willen we integraal kunnen wegen waar we deze tijdelijke extra middelen op in zetten om de beweging naar de voorkant te stimuleren. Welke keuze nodig zijn om de sociale basis van Raalte te versterken kan pas gemaakt na vaststelling van het Koersdocument Sociaal Domein. Voorgesteld wordt om voor de periode 2027-2029 jaarlijks € 220.500 beschikbaar te stellen. Eenmalige bijdrage renovatie gymlokaaldeel sporthal Heeten Er wordt een kindcentrum gebouwd op de locatie van sportpark Heeten. Dit was aanleiding voor verkenning van vernieuwing van de sporthal door Stichting Sporthal Heeten. De sporthal is 40 jaar oud en is op onderdelen sterk verouderd. De stichting kiest voor het toewerken naar verplaatsing over circa 10 jaar. Ter overbrugging van deze periode zijn investeringen nodig om de sporthal inclusief bewegingsonderwijs veilig en functioneel te houden. Op basis van onderwijswetgeving is de gemeente verplicht om bewegingsonderwijs te faciliteren en in stand te houden. Bewegingsonderwijs vindt plaats in het 'gymlokaaldeel' van de sporthal. Voorgesteld wordt om maximaal € 450.860 beschikbaar te stellen in de vorm van een incidentele subsidie.

Klokuurvergoeding bewegingsonderwijs De stichtingsbesturen van de private sporthallen hebben in 2024 aangegeven dat de jaarlijkse klokuurvergoeding voor het bewegingsonderwijs niet kostendekkend is. Conform verzoek van de stichtingsbesturen wordt de kostendekkendheid van de klokuurvergoeding onderzocht. Op basis van een analyse van een extern bureau is al wel duidelijk dat de gemeente conform weten regelgeving zorgdraagt voor de vergoeding voor het bewegingsonderwijs maar ook dat de vergoeding feitelijk gezien niet kostendekkend is. Vooruitlopend op de uitkomsten van het onderzoek stellen we voor om de besturen in 2026 eenmalig een aanvullende bijdrage te verstrekken en hiervoor € 100.000 te ramen.

Programmabegroting 2026 - 2029

93

Regeling topsport & talentontwikkeling Een van de thema's in het Sportakkoord is 'De maatschappelijke waarde van topsport'. Ook is in het coalitieprogramma de ambitie opgenomen om Raalte als (top)sportgemeente op de kaart te zetten. Aanvullend beleid hiervoor opstellen is gewenst zodat we de betreffende doelen in het Sportakkoord kunnen ondersteunen. Hierbij kan gedacht worden aan: versterken van topsportverenigingen en faciliteren van opleidingen van trainers/coaches gericht op begeleiding van brede talentontwikkeling. We willen de topsportorganisaties/talenten een impuls geven en versterken door een bijdrage te verstrekken voor activiteiten die passen bij de doelen in het Lokaal Sportakkoord. Voorgesteld wordt om voor de periode 2026-2028 jaarlijks € 100.000 beschikbaar te stellen. Sportmaterialen Athletics Skills Model voor bewegingsonderwijs Een hoofdthema in het Sportakkoord is om 'Veelzijdig bewegen' te stimuleren, onder andere via het Athletics Skills Model (ASM). Voor het bewegingsonderwijs in 13 binnensportaccommodaties willen we hiervoor eenmalig ASM-sportmaterialen beschikbaar stellen. Deze materialen zijn duurder dan regulier sportmateriaal en momenteel niet binnen het budget van de accommodaties in te passen. Met dit voorstel maken we veelzijdig bewegen structureel mogelijk voor basisschoolleerlingen.

Voorstel is om hiervoor eenmalig een budget beschikbaar te stellen van € 130.000. Investeringen Tijenraan Afgelopen jaren is het contractmanagement met Tijenraan verbeterd, zijn achterstallige vergoedingen betaald en verloopt samenwerking stabieler. Er zijn nog wel technische knelpunten, zoals moeizame ontluchting van de RWZI en oncomfortabele werkomstandigheden voor instructeurs. Voorgesteld wordt om een automatisch filterinstallatie met ontluchting en kortsluitleiding in het RWZI-circuit te plaatsen en een tweetal onderzoeken uit te voeren naar het binnenklimaat van het zwembad en een flexibiliteitsonderzoek in Tijenraan. Voorgesteld wordt hier eenmalig € 120.000 beschikbaar te stellen en dit te dekken uit de reserve 'Onderhoud gebouw Tijenraan'.

Programmabegroting 2026 - 2029

94

4.7.7 Wat mag het kosten? Bedragen * € 1.000 Nr. Taakveld omschrijving

Rek. 2024

Begr. 2025

Begr. 2026

Meerjarenraming 2027 2028 2029

0.3 Overige gebouwen

43

147

37

37

239

34

4.2 Onderwijshuisvesting

2.676

3.418

3.407

3.464

3.624

3.619

onderwijsbeld leerlingzk (schlsprtdgn)

141

115

153

153

153

153

5.1 Sportbeleid en activering

2.192

2.947

2.878

2.993

2.714

2.604

5.2 Sportaccommodaties (beleid)

533

2.573

493

635

664

572

Cultuurpresentatie, -prod en partic

968

1.470

1.608

1.020

1.020

956

3

7

7

7

7

7

Lasten

4.3

5.3

5.4 Musea

500

5.5 Cultureel Erfgoed 5.6 Media

976

1.034

1.062

1.062

1.062

1.062

Openbaar groen en (openlucht) recreatie Samenkracht en 6.1 burgerparticipatie

25

35

21

21

21

21

1

1

1

1

1

1

7.559

11.747

10.166

9.392

9.503

9.028

4.2 Onderwijshuisvesting

-27

-7

5.1 Sportbeleid en activering

-983

-1.051

-956

-996

-928

-928

5.2 Sportaccommodaties (beleid)

-51

Cultuurpresentatie, -prod en partic

-171

-321

-66

-66

-66

-66

-1

-3

-4

-4

-4

-4

-1.233 6.326

-1.383 10.364

-1.026 9.140

-1.065 8.327

-997 8.506

-997 8.031

-694

-3.166

-734

-827

-1.029

-734

146

1.211

150

150

150

150

5.779

8.409

8.556

7.650

7.627

7.447

5.7

Totaal

Baten

5.3

5.6 Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie Samenkracht en 6.1 burgerparticipatie 5.7

Totaal Saldo van baten en lasten voor bestemming

Reservemutaties Onttrekkingen Toevoegingen Saldo van baten en lasten na bestemming

Programmabegroting 2026 - 2029

95

4.8 Openbare orde en veiligheid Portefeuillehouder:

Burgemeester R. Zuidema

Programmacoördinator:

Domeinmanager M. Lammerts van Bueren

4.8.1 Wat willen we bereiken? ‘Het blijven van een veilige gemeente Raalte', is het hoofddoel van de Integrale Veiligheidsstrategie (IVS) 2023-2026. We zetten net als voorgaande jaren in op het behouden van een veilige woon- en leefomgeving. We doen dit samen met onze veiligheidspartners, inwoners, maatschappelijke instellingen en ondernemers, zodat we een weerbare en verbonden samenleving vormen. Als speerpunten zijn benoemd: ondermijnde criminaliteit, zorg & veiligheid en digitale veiligheid. Naast dat weerbaarheid in de drie geprioriteerde thema's terugkomt, is weerbaarheid een nog belangrijker thema geworden. We bereiden onszelf, maar ook de samenleving voor op mogelijke ontwrichtingen in de maatschappij als gevolg van de wereldwijde oorlogsdreiging, maar ook klimaatverandering. Daarnaast blijven we inzetten op de reguliere werkzaamheden en lopende thema’s. De taken van de gemeente bestaan uit verbinden, regisseren en coördineren. Opgemerkt wordt, dat de inzet op de speerpunten beïnvloed kan worden doordat (acute) inzet nodig is door onvoorziene omstandigheden op het gebied van openbare orde en veiligheid, maatschappelijke onrust en crisis. 4.8.2 Relevante ontwikkelingen Inzet op een weerbare en verbonden samenleving was al onderdeel van dit programma, maar de aanpak van dit thema vraagt vanwege onder andere verdere onrust wereldwijd om een intensivering van de aanpak.

4.8.3 Doelstellingen 1. Verbeteren van de weerbaarheid en verbondenheid in de samenleving, zodat we het veiligheidsgevoel van de inwoners van de gemeente Raalte minimaal op het huidige niveau houden. De organisatie, maar ook samenleving is zo goed mogelijk voorbereid op een (fysieke of digitale) ontwrichting. 2. Het stimuleren van een positief maatschappelijk effect door het verder verstevigen van de samenwerking tussen de ketens zorg en veiligheid. Met inzet op een betere kwaliteit van leven voor de kwetsbare inwoner, ontstaan minder veiligheidsproblemen en risico’s. 3. De gemeente Raalte zo onaantrekkelijk mogelijk maken voor ondermijnende criminaliteit, waarbij we inzetten op het tegengaan van oneerlijke concurrentie door malafide bedrijvigheid en streven naar een gezond woon- en ondernemersklimaat. 4. Het bevorderen van de digitale veiligheid van de gemeente Raalte als geheel met specifieke aandacht voor het versterken van de digitale weerbaarheid met behulp van instrumenten en middelen die aansluiten bij de verschillende doelgroepen. 5. We zetten in op de naleving van de leefregels op het gebied van openbare orde en veiligheid in onze gemeente.

Programmabegroting 2026 - 2029

98

6. Als gemeentelijke organisatie en als inwoners willen we goed voorbereid blijven op rampen en crises. We willen hierin een gewaardeerd partner in regionaal verband zijn. 4.8.4 Wat gaan we daarvoor doen? 1.1 We voeren het vastgestelde Uitvoeringsplan Veiligheid 2025-2026 uit. Hierin zijn ook de prioriteiten opgenomen die we samen met onze Veiligheidspartners (politie, veiligheidsregio en openbaar ministerie) hebben vastgesteld. We zetten bij de verschillende prioriteiten in op weerbaarheid en verbondenheid. 1.2 We geven organisatiebreed uitvoering aan het plan Maatschappelijke Weerbaarheid. Dit plan gaat onder andere in op de continuïteit van vitale functies zowel gericht op de interne organisatie als de samenleving, wanneer er sprake is van ontwrichting in de maatschappij. We werken hierin nauw samen met de Veiligheidsregio. 1.3 Samen met politie onderhouden we een bondgenotennetwerk, die in tijden van maatschappelijke onrust kan zorgen voor verbinding tussen verschillende groepen en polarisatie tegengaat. 1.4 Het project Buurtbemiddeling wordt samen met politie en de woningbouwvereniging voortgezet. 2.1 We denken vanuit veiligheid mee en zijn betrokken bij de opgave 'Leefbare dorpen en wijken’. 2.2 Vanuit de aanpak van ondermijning wordt samen met het sociaal domein ingezet op het versterken van de samenwerking in de aanpak van zorgcriminaliteit.

3.1 In het ondermijningsoverleg en via het informatieknooppunt ondermijnende criminaliteit (IOC) pakken we, samen met onze veiligheidspartners, signalen op om te komen tot een integrale aanpak op criminele personen en/ of netwerken en bepalen we of het nodig is om in te zetten op specifieke thema's (fenomenen). 3.2 We voeren met onze partners in ondermijning een integrale controle uit op een nader te bepalen locatie. 3.3 De communicatiecampagne ondermijning, gericht op het vergroten van de weerbaarheid tegen ondermijnende criminaliteit in de samenleving, bij het bestuur en de ambtelijke organisatie wordt doorgezet. 3.4 We zorgen ervoor dat het instrumentarium om barrières op te kunnen werpen tegen ondermijnende criminaliteit op orde is. We zetten consequent de bestuurlijke bevoegdheden in op het gebied van de Opiumwet, de Wet Bibob en de APV. 4.1 Op basis van het regionale plan van aanpak digitale veiligheid organiseren we activiteiten om inwoners en ondernemers voor te lichten over digitale veiligheid. Het doel is om bij te dragen aan het voorkomen van slachtofferschap.

Programmabegroting 2026 - 2029

99

5.1 De boa’s worden op basis van het Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH) uitvoeringsbeleid, ingezet op verschillende aandachtsgebieden. De inzet is daarbij voornamelijk risico gestuurd. 5.2 We gaan verder met de thematische aanpak op een aantal gebieden: jeugdtoezicht, toezicht leefbaarheid openbare ruimte, toezicht op basis van meldingen en evenementen. Via het VTHUitvoeringsprogramma en het Werkplan inzet Boa's Raalte 2026 worden de beschikbare uren verdeeld over de aandachtsgebieden. 6.1 Om goed voorbereid te zijn op rampen en crises, organiseren we in regionaal verband frequent trainingen en oefeningen voor betrokken functionarissen. 6.2 We zijn betrokken bij de uitwerking en uitvoering van de thema’s, genoemd in de Beleidsagenda 2023-2026 van de Veiligheidsregio IJsselland. We zorgen voor lokale borging van de afspraken die vastgelegd zijn in het regionaal Crisisplan. Ook vanuit de Veiligheidsregio, vraagt het thema Weerbare samenleving om de nodige inzet.

4.8.5 Waar meten we ons succes aan af? De verplichte BBV-beleidsindicatoren en de indicatoren uit het tweejaarlijks onderzoek 'Waar staat je gemeente' zijn te vinden via: Indicatoren 4.8.6 Nieuw beleid begroting 2026-2029 Niet van toepassing. 4.8.7 Wat mag het kosten? Bedragen * € 1.000 Nr. Taakveld omschrijving

Rek. 2024

Begr. 2025

Begr. 2026

Meerjarenraming 2027 2028 2029

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

2.981

3.199

3.208

3.300

3.300

3.286

1.2 Openbare orde en veiligheid

1.117

1.172

1.140

1.053

1.052

1.054

Totaal

4.098

4.372

4.349

4.353

4.352

4.340

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

-237

-290

-351

-403

-403

-403

1.2 Openbare orde en veiligheid

-23

-45

-42

-42

-42

-42

Totaal Saldo van baten en lasten voor bestemming

-260 3.838

-335 4.037

-392 3.957

-445 3.908

-445 3.907

-445 3.896

-3

-4

-6

0

0

0

3.905

3.902

3.890

Lasten

Baten

Reservemutaties Onttrekkingen Toevoegingen Saldo van baten en lasten na bestemming

Programmabegroting 2026 - 2029

-70

3.768

4.037

3.957

100