Nibudtrapport MER Raalte 2023 def
Tekst van het document
Alle gemeentelijke regelingen zijn bij dat inkomen komen te vervallen en dit gecombineerd met een sterke afbouw van de landelijke toeslagen (huurtoeslag en zorgtoeslag) waardoor de netto inkomsten nauwelijks toenemen, levert een slechtere betaalbaarheid van de basisuitgaven op (lager saldo).
En paren moeten de kosten voor twee volwassenen dragen. Ter vergelijking, een eenoudergezin ontvangt 70 procent van de norm voor een paar plus de alleenstaande ouderkop vanuit het kindgebonden budget, wat samen neerkomt op ongeveer 90 procent van de norm. De extra inkomsten voor paren (van ongeveer 10 procent) ten opzichte van het eenoudergezin wegen vaak niet op tegen de kosten voor een extra volwassene aan bijvoorbeeld voeding, kleding en de zorgverzekering. Met name oudere kinderen drukken sterk op de begroting. Deze kosten worden niet volledig gecompenseerd door (leeftijdsafhankelijke) kindgebonden toeslagen. Armoedeval Dat een huishouden op een bepaald inkomensniveau minder overhoudt dan op het voorliggende, lagere inkomensniveau (doorstroomval) zien we bij de meeste huishoudtypen met een inkomen op 130 procent veroorzaakt door wegvallen van de energietoeslag en regelingen Meedoen. Bij de paren met oudere kinderen en met vier kinderen geldt zelfs dat er sprake is van een uitstroomval (de bestedingsruimte is lager dan of vergelijkbaar met het inkomen op bijstandsniveau) bij 140 procent. De belangrijkste oorzaak van deze armoedeval is het wegvallen gemeentelijke ondersteuning gecombineerd met de afname van de landelijke toeslagen. Het Nibud adviseert om voor deze huishoudens te werken met een staffel waardoor de armoedeval minder omvangrijk is.
Dit is al gedaan in de gemeente Raalte bij de energietoeslag waardoor de armoedeval minder groot is dan in andere gemeenten. De alleenstaande met jonge kinderen heeft bij 110 procent te maken met een armoedeval veroorzaakt door hogere werkkosten en netto kinderopvangkosten (kosten minus toeslag). Bij een inkomen boven het minimum wordt er in dit onderzoek van uitgegaan dat er sprake is van een (parttime) baan die extra (werk)kosten met zich meebrengt. In de praktijk kan het weliswaar voorkomen dat deze kosten door de werkgever worden vergoed, of dat het huishouden deze kosten niet of minder heeft (als gevolg van bijvoorbeeld lagere reiskosten/werk in de buurt), in de begrotingen nemen wij deze kosten toch wel mee. Het Nibud adviseert de gemeente een vergoeding te verstrekken voor deze werkgerelateerde kosten, als dit niet door de werkgever wordt aangeboden, bijvoorbeeld in de vorm van een uitstroompremie. Net zolang totdat het inkomen hoog genoeg is om de extra kosten zelf te betalen. Op deze manier vallen de extra werkkosten voor de uitstromer naar werk weg, waarmee een uitstroomval bij dit inkomensniveau kan worden verkleind of zelfs voorkómen.
5.2
Voorwaarden en aannames
De berekening van de bestedingsruimte van de voorbeeldhuishoudens in dit onderzoek is gebaseerd op een drietal voorwaarden. 1. Men moet zeer goed met geld kunnen omgaan; 2. Men moet alle inkomensondersteuning aanvragen waar men recht op heeft; 3. Men moet niet of zeer beperkt te maken hebben met persoonlijk onvermijdbare uitgaven. Dit geldt voor bijvoorbeeld huishoudens met een hogere huur dan hier opgenomen, en voor mensen met een noodgedwongen hogere energierekening, bijvoorbeeld omdat er sprake is van een slecht geïsoleerde woning. De conclusies van dit rapport moeten met die voorwaarden in het achterhoofd geïnterpreteerd worden. Kijkend naar de voorwaarden kan gesteld worden dat er heel veel
verwacht wordt van huishoudens met een laag inkomen. Dit geeft ook meteen de kwetsbaarheid van de huishoudens weer. Het gaat dus eigenlijk om de meest ideale situatie. De daadwerkelijk huishoudens kunnen en hiervan afwijken. Hoeveel dit er zijn en in welke mate is niet bekend, hierover zijn geen gemiddelden gepubliceerd. Het Nibud adviseert de gemeente Raalte om deze huishoudens actief hulp te bieden om aan deze voorwaarden te kunnen voldoen. En om te realiseren dat er van deze kwetsbaarheid sprake is. Een veerkrachtig vangnet is daarom zeker een aanbeveling. Goed met geld omgaan Stimuleer goed financieel beheer, bijvoorbeeld via cursussen en begeleiding, al dan niet via lokale organisaties. Hulp voor huishoudens met een laag inkomen bij het doen van hun financiën levert op meerdere vlakken een voordeel op. Zo zijn financieel gerelateerde kosten zoals die aan zorg (arme mensen zijn vaker ziek ) en maken van schulden (armoede en minder financiële reserves ) lager. Alle regelingen aanvragen De financiële positie van de onderzochte voorbeeldhuishoudens in Raalte is over het algemeen goed, berekend met alle regelingen waarop men recht heeft. Uit onderzoek blijkt dat deze niet altijd worden aangevraagd. Met als gevolg een (veel) lager saldo dan we hier hebben gepresenteerd.
Het Nibud adviseert dan ook in het beleid sterk de nadruk te leggen op het verminderen van niet-gebruik regelingen. Bijvoorbeeld door gerichte communicatie te stimuleren met hulp van verschillende lokale organisaties, waaronder die in de gezondheidzorg. Zorg voor eenvoudige procedures met betrekking tot toekenning, bijvoorbeeld door aanvragen te combineren. Het niet-gebruik is vooral groot onder werkenden. Dat versterkt de armoedeval. In de handreiking Het beter bereiken van werkende armen (Platform31, 2022)7 staan suggesties om het niet-gebruik van voorzieningen door werkenden tegen te gaan. Geen persoonlijk onvermijdbare uitgaven hebben Wonen in een huis met een slecht energielabel veroorzaakt persoonlijk onvermijdbare uitgaven. Help de energielasten verlagen, door isolatie te stimuleren, ook via woningbouwcorporaties en verhuurders. Huishoudens met een laag inkomen hebben wat aan hulp van energie-adviseurs met een gratis/goedkope energiebox, zij hebben zelf niet de middelen deze aan te schaffen. Producten zoals ledlampen en isolatiefolies, waarvan de aanschafkosten voor deze doelgroep vaak te hoog zijn maar die een snelle terugverdientijd hebben, zijn dan het meest effectief. Van het rijk ontvangen gemeenten middelen om woningen te verduurzamen en om mensen te informeren en adviseren. Voor
____________________
huishoudens met een laag inkomen en huishoudens in de schuldhulpverlening zijn er extra mogelijkheden8. Een hogere huur dan gemiddeld drukt ook sterk op de maandelijkse onvermijdbare uitgaven van een huishouden. In 2023 moeten de woningcorporaties de huur verlagen van huishoudens waarvan het inkomen niet hoger is dan 120 procent van het met sociale minimum, naar 575 euro per maand als de huur hoger is9. Het Nibud adviseert de gemeente Raalte met de afdeling die verantwoordelijk is voor wonen dit gezamenlijk te ondersteunen en daarover in gesprek te gaan met de woningcorporatie(s). In de tabel hieronder is weergegeven wat de vrije bestedingsruimte is bij de deze huur. Deze is uiteraard hoger voor de huishoudens met het laagste inkomen. Tabel 10: Resultaten inkomsten min uitgaven per huishoudtype en naar inkomen
____________________
5.3
Gemeentelijke regelingen
Kwijtschelding Om voor kwijtschelding van gemeentelijke heffingen en waterschapslasten in aanmerking te komen hanteren zowel de gemeente als het waterschap een kwijtscheldingsnorm van 100 procent. Dit is hoger dan de wettelijk voorgeschreven norm van 90 procent. Voor beide wordt de betalingscapaciteit apart berekend. Hiermee wordt er van uitgegaan dat het huishouden tweemaal over de betalingscapaciteit beschikt, wat uiteraard niet zo is. De gemeente heeft de mogelijkheid de betalingscapaciteit op een andere wijze te berekenen: de regelgeving (Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990, URIW 1990) is zodanig dat bij de berekening van de betalingscapaciteit al rekening wordt gehouden met meerdere belastingaanslagen10. Collectieve zorgverzekering De gemeente Raalte biedt inwoners met een laag inkomen (tot en met een inkomen van 110 procent van de geldende bijstandsnorm) een collectieve zorgverzekering aan. Het gaat om de Gemeentepolis met basisverzekering plus een aanvullend pakket en mogelijkheid tot een tandartsverzekering. Deelnemers zijn met deze verzekering uitgebreider verzekerd dan huishoudens met een gemiddelde verzekering, zeker als het gaat om de Pakket 2 variant. Door deze uitgebreide verzekering zal het beroep op de bijzondere bijstand lager zijn, wat gunstig uitpakt voor de (uitvoerings)kosten van de gemeente.
Ook deelnemers aan de collectieve verzekering zijn beter af: zij krijgen een uitgebreid pakket aan medische kosten vergoed en het eigen risico hoeven ze niet zelf te reserveren. Steeds vaker ontvangen belangengroeperingen signalen dat huishoudens zorg mijden, zodat zij hun eigen risico niet hoeven aan te spreken. Dit is een onwenselijke situatie. Het is daarom positief dat de gemeente Raalte dit pakket aanbiedt waarin het eigen risico is meeverzekerd. De inkomensgrens is nu voor alle huishoudtypen gelijk. De zorghuishoudens hebben duidelijk profijt van deze collectieve zorgverzekering, ze profiteren goed van het uitgebreide pakket. Ze hebben duidelijk minder te besteden als ze vanwege hun hogere inkomen geen gebruik kunnen maken van deze regeling. De reden dat het Nibud adviseert ofwel de inkomensgrens voor zorghuishoudens te verruimen voor deze regeling ofwel deze nog beter onder de aandacht te brengen zodat hij door de doelgroep optimaal wordt benut Daarnaast biedt de gemeente een goedkoper pakket aan zonder herverzekering van het eigen risico. Voor deelnemers aan de collectieve zorgverzekering, die het eigen risico opmaken, is het meest uitgebreide pakket de goedkoopste optie.
Een verzekerde die verwacht weinig zorgkosten te hebben en die daarom kiest voor een minder uitgebreid pakket, maar waar desondanks het volledig eigen risico wordt opgemaakt, is maandelijks duurder uit: het pakket inclusief herverzekerd eigen risico kost 176 euro per maand. Het minder uitgebreide pakket kost 149 euro per maand. Het eigen risico bedraagt 385 euro per jaar, wat neerkomt op 32 euro per maand. Bij volledige inzet van het eigen risico is de verzekerde dan 181 euro (149 + 32) per maand kwijt. Het Nibud adviseert de gemeente om dit duidelijk naar de doelgroep te communiceren. Het signaal dat huishoudens met een laag inkomen toch niet kiezen voor deze Gemeentepolis omdat er andere basisverzekeringen goedkoper worden aangeboden is een onwenselijke. Zeker gezien de kosten die een huishouden krijgt bij ziekte, waarvoor dan ____________________
de middelen niet zijn. Ons advies is dan ook het gebruik van de Gemeentepolis zo hoog mogelijk krijgen. Individuele inkomenstoeslag In de gemeente Raalte kunnen huishoudens onder de AOW-gerechtigde leeftijd, die gedurende minimaal drie jaar een inkomen ontvangen van maximaal 110 procent van de geldende bijstandsnorm, in aanmerking komen voor een individuele inkomenstoeslag. De tegemoetkoming heeft een gunstig effect op de bestedingsruimte van huishoudens die langdurig van een laag inkomen moeten rondkomen. Huishoudens met een laag inkomen zullen, als dat nodig is, in eerste instantie bezuinigen op de reserveringsuitgaven, omdat deze niet elke maand terugkomen. Wanneer dit huishouden dan plotseling voor een grote uitgave komt te staan, zal het schulden moeten gaan maken. De IIT biedt dan een goed vangnet. Het Nibud adviseert deze regeling in stand te houden. De hoogte van de IIT in Raalte bedraagt voor paren 660 euro per jaar, voor alleenstaande ouders 600 euro per jaar en voor alleenstaanden 466 euro per jaar. Het Nibud beoordeelt het als positief dat een gemeente bij het vaststellen van de hoogte van de hoge inkomenstoeslag rekening houdt met de verschillen in kosten die verschillende huishoudtypen hebben. Er wordt echter geen onderscheid gemaakt tussen paren met en paren zonder kinderen. Ook het aantal kinderen heeft geen invloed op de hoogte van de inkomenstoeslag.
Aangezien de kosten van (oudere) kinderen niet volledig gecompenseerd worden door kindgebonden toeslagen, kan de gemeente ervoor kiezen om één basisbedrag vast te stellen en daar bovenop een extra bedrag toe te kennen voor elk ten laste komend kind. Omdat oudere kinderen zwaarder op de begroting drukken dan jonge kinderen, zou de gemeente voor oudere kinderen een hogere toeslag kunnen verstrekken dan voor jonge kinderen. Door de hoogte kan er eventueel een armoedeval optreden, al is het ondersteunen van een huishouden dat langdurig een laag inkomen in deze waarschijnlijk belangrijker dan een armoedeval voorkomen. Energietoeslag De extra energietoeslag voor de huishoudens met een inkomen tussen 120 en 130 procent van de bijstandsnorm veroorzaakt meer ruimte voor de huishoudens met ook als gevolg een geen of een minder sterke armoedeval. Bij andere gemeente met een grens bij 120 procent zie je hier vaak een sterke armoedeval ontstaan. Het Nibud beoordeelt dit als positief vanwege de kwetsbaarheid van de groep werkenden armen.
Bijlage 1 | Verantwoording uitgaven Het Nibud gebruikt diverse bronnen voor de referentiecijfers. Hieronder volgt een korte verantwoording van keuzes en bronnen uitgesplitst naar het basispakket en de uitgaven voor sociale participatie. De bedragen in de begrotingen zijn de bedragen voor het jaar 2023 (peildatum januari 2023 of december 2022). De uitgavenpakketten worden in overleg met andere organisaties regelmatig aangepast. De prijzen van de pakketten worden elk jaar herijkt en zo nodig aangepast.
Basispakket Huur Er is gerekend met een huur van 647 euro voor alle huishoudtypen. Energie Dit is 90 procent van de prijs van gemiddeld verbruik naar huishoudtype met een opslag voor huishoudens vanaf de AOW-gerechtigde leeftijd en voor de huishoudens met een zorgvraag. Daarbij hanteert het Nibud de prijs van het prijsplafond gemiddelde verbruik. Lokale lasten Dit zijn de gemeentelijke- en waterschapsheffingen verminderd met de eventuele kwijtschelding. Telefoon, televisie en internet Deze bedragen zijn gebaseerd op het bellen met een mobiele telefoon met een sim-only abonnement voor 100 tot 150 belminuten per maand met een databundel tot maximaal 500 MB, een basisabonnement voor internet en een basis digitaal televisie abonnement. We gaan er van uit dat iedereen in het huishouden van 12 jaar en ouder een eigen mobiele telefoon heeft. Zorgverzekeringen Dit betreft de nominale premie van de basis- en aanvullende verzekering inclusief een tandartsverzekering. Voor de basisverzekering wordt uitgegaan van een naturaverzekering. Voor huishoudens die voldoen aan de voorwaarden zijn de tarieven voor de collectieve basisverzekering en de aanvullende verzekering (incl. tand) gehanteerd. Overige verzekeringen Dit betreft een aansprakelijkheidsverzekering, een inboedelverzekering en voor volwassenen in huishoudens onder de pensioengerechtigde leeftijd een uitvaartverzekering.
Onderwijs Deze bedragen zijn gebaseerd op onderzoek van SEO, zoals gepubliceerd in de Schoolkostenmonitor 2018-2019. Het betreffen onder andere de vrijwillige ouderbijdrage, leermiddelen en gereedschappen, ICT-benodigdheden en kosten voor extra schoolactiviteiten.
Kinderopvang Dit zijn de kosten inclusief de landelijke vergoeding die wordt gegeven. Voor een alleenstaande ouder gaan we ervan uit dat er op bijstandsniveau gebruik wordt gemaakt van twee dagdelen per week peuteropvang. Bij een hoger inkomen gaan we uit van 20 of 30 uur per week kinderopvang. Voor paren gaan we op elk inkomensniveau uit van twee dagdelen per week peuteropvang. Vervoerskosten Voor ieder lid van het huishouden zijn dit de kosten van een fiets en de kosten voor stadsen streekvervoer met de bus. Hierbij is uitgegaan van een beperkte hoeveelheid vervoer per maand. Voor huishoudens met zorgkosten zijn de kosten van een fiets niet meegerekend maar gelden de kosten voor het collectieve vervoer. Uitgaven in verband met het verkrijgen of behouden van werk We houden rekening met werkgerelateerde kosten (vervoer, representatieve kleding). Hiervoor houden we een vast bedrag aan. Kleding en schoenen Deze bedragen zijn gebaseerd op het Nibud-basispakket voor kleding. Het gaat hierbij net als bij alle andere uitgavenposten om een goedkoop pakket met nieuwe artikelen. De bedragen zijn gebaseerd op de prijzen van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Inventaris en onderhoud Bedragen zijn gebaseerd op het Nibud-basispakket voor inventaris en onderhoud en de prijzen zijn afkomstig van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en eigen onderzoek.
Zelfzorgmiddelen In het basispakket zitten kosten die elk huishouden heeft. Deze kosten betreffen de huisapotheek met pleisters, aspirines e.d. Voor AOW-gerechtigden is een hoger bedrag opgenomen dan voor jongere huishoudens. Eigen risico Dit bedrag is gebaseerd op 385 euro, waarbij we ervan uitgaan dat het gehele bedrag gereserveerd moet worden. Voeding De bedragen zijn gebaseerd op de aanbevolen hoeveelheden voor een gezonde voeding van het Voedingscentrum en de prijzen van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Was- en schoonmaakmiddelen Dit is een bedrag per huishouden en een bedrag per persoon op basis van Nibudonderzoek. Persoonlijke verzorging Er is uitgegaan van een bedrag per persoon op basis van Nibud-onderzoek. Diversen Dit is een bedrag per huishouden en een bedrag per persoon voor diverse uitgaven.
Pakket voor sociale participatie Het bedrag dat overblijft nadat alle uitgaven uit het basispakket zijn gedaan, is bestemd voor vrije bestedingen, waaronder sociale participatie. Als voorbeeld heeft het Nibud in samenwerking met het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) een pakket aan uitgaven voor sociale participatie opgesteld. De uitgavenposten waar rekening mee is gehouden staan hieronder weergegeven evenals de richtbedragen voor deze uitgavenposten. Het gaat hierbij om een voorbeeld van een invulling van activiteiten. Bij vakanties/uitgaan kan ook gedacht worden aan andere activiteiten zoals het bezoeken van een museum of zwembad. Uitgaven aan sociale participatie, bedrag per maand € Contributies en abonnementen per kind 4 tot 12 jaar 12,50 per persoon vanaf 12 jaar 18,50 per huishouden 2,50 Bezoek ontvangen per persoon 9,50 per huishouden 12,50 Op bezoek gaan per persoon 6,50 Vakantie/uitgaan per persoon 19,00 per huishouden 25,50 Vervoer per kind 4 tot 12 jaar 2,50 per persoon vanaf 12 jaar 8,00 Bron: Hoff et al, SCP/Nibud, 2009, berekeningen Nibud, 2022
Bijlage 2 | Begrotingen In de volgende tabellen zijn de begrotingen van de verschillende voorbeeldhuishoudens opgenomen. Bovenaan staan de inkomsten en daaronder de uitgaven aan het basispakket en aan sociale participatie. Het basispakket is verdeeld in vaste lasten, reserveringsuitgaven en huishoudelijke uitgaven. In de begrotingen zijn landelijke en lokale inkomensondersteunende maatregelen van de gemeente verwerkt. De bedragen worden weergegeven in hele euro’s, waardoor optellingen een euro te laag of te hoog kunnen lijken.
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.196 1.315 1.435 1.554 1.674 1.793 155 155 155 155 155 155 353 353 353 353 322 287 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 1.812 1.931 2.051 2.104 2.151 2.235
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 161 161 161 161 161 161 14 14 14 14 14 14 0 48 48 48 48 48 65 65 65 65 65 65 149 149 177 177 177 177 23 23 23 23 23 23 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 2 2 2 2 2 2 18 18 18 18 18 18 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 67 67 67 67 67 1.079 1.194 1.222 1.222 1.222 1.222
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
59 74 27 8 32 0 0 200
59 74 27 8 32 0 0 200
59 74 27 8 32 0 0 200
59 74 27 8 32 0 0 200
59 74 27 8 32 0 0 200
59 74 27 8 32 0 0 200
254 6 22 0 0 0 5 287
254 6 22 0 0 0 5 287
254 6 22 0 0 0 5 287
254 6 22 0 0 0 5 287
254 6 22 0 0 0 5 287
254 6 22 0 0 0 5 287
87
87
87
111
111
111
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 1.653 1.768 1.796 1.820 1.820 1.820 Saldo inkomsten min uitgaven 159 163 255 284 331 415
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.421 1.464 1.597 1.730 1.863 1.996 155 155 155 155 155 136 355 355 355 308 245 176 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 2.039 2.082 2.215 2.235 2.263 2.308
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 173 173 173 173 173 173 14 14 14 14 14 14 0 0 48 48 48 48 65 65 65 65 65 65 149 149 177 177 177 177 14 14 14 14 14 14 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 2 2 2 2 2 2 15 15 15 15 15 15 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 1.079 1.079 1.155 1.155 1.155 1.155
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
59 74 27 10 32 0 0 202
59 74 27 10 32 0 0 202
59 74 27 10 32 0 0 202
59 74 27 10 32 0 0 202
59 74 27 10 32 0 0 202
59 74 27 10 32 0 0 202
253 6 21 0 0 0 5 285
253 6 21 0 0 0 5 285
253 6 21 0 0 0 5 285
253 6 21 0 0 0 5 285
253 6 21 0 0 0 5 285
253 6 21 0 0 0 5 285
87
87
87
111
111
111
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 1.653 1.653 1.729 1.753 1.753 1.753 Saldo inkomsten min uitgaven 386 429 486 482 510 555
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.196 1.315 1.435 1.554 1.674 1.793 155 155 155 155 155 155 353 353 353 353 353 353 180 180 180 180 180 180 586 586 586 586 586 586 0 1.056 1.584 1.584 2.112 2.112 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 2.578 3.753 4.401 4.454 5.060 5.179
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 276 276 276 276 276 276 20 20 20 20 20 20 13 13 54 64 64 64 65 65 65 65 65 65 149 149 177 177 177 177 29 29 29 29 29 29 10 10 10 10 10 10 24 1.136 1.704 1.704 2.271 2.271 2 2 2 2 2 2 28 28 28 28 28 28 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 67 67 67 67 67 1.263 2.442 3.079 3.089 3.656 3.656
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
124 92 27 8 32 0 0 283
124 92 27 8 32 0 0 283
124 92 27 8 32 0 0 283
124 92 27 8 32 0 0 283
124 92 27 8 32 0 0 283
124 92 27 8 32 0 0 283
356 7 51 0 0 0 11 425
356 7 51 0 0 0 11 425
356 7 51 0 0 0 11 425
356 7 51 0 0 0 11 425
356 7 51 0 0 0 11 425
356 7 51 0 0 0 11 425
135
135
135
159
200
200
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 2.106 3.285 3.922 3.956 4.564 4.564 Saldo inkomsten min uitgaven 472 468 479 498 496 615
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.196 1.315 1.435 1.554 1.674 1.793 155 155 155 155 155 155 353 353 353 353 353 353 257 257 257 257 257 257 648 648 648 648 648 648 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 2.717 2.836 2.956 3.009 3.087 3.206
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 276 276 276 276 276 276 20 20 20 20 20 20 13 64 64 64 64 64 75 75 75 75 75 75 149 149 177 177 177 177 29 29 29 29 29 29 99 99 99 99 99 99 0 0 0 0 0 0 2 2 2 2 2 2 55 55 55 55 55 55 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 67 67 67 67 67 1.365 1.483 1.511 1.511 1.511 1.511
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
177 100 27 8 32 0 0 344
177 100 27 8 32 0 0 344
177 100 27 8 32 0 0 344
177 100 27 8 32 0 0 344
177 100 27 8 32 0 0 344
177 100 27 8 32 0 0 344
554 7 66 0 0 0 11 638
554 7 66 0 0 0 11 638
554 7 66 0 0 0 11 638
554 7 66 0 0 0 11 638
554 7 66 0 0 0 11 638
554 7 66 0 0 0 11 638
135
135
135
160
251
251
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 2.482 2.600 2.628 2.653 2.744 2.744 Saldo inkomsten min uitgaven 235 236 328 356 343 462
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.708 1.879 2.050 2.221 2.391 2.562 265 265 242 204 165 126 353 353 323 261 194 122 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 2.434 2.605 2.723 2.728 2.750 2.810
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 195 195 195 195 195 195 16 16 16 16 16 16 13 64 64 64 64 64 75 75 75 75 75 75 298 298 353 353 353 353 37 37 37 37 37 37 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 8 8 8 8 8 8 37 37 37 37 37 37 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 67 67 67 67 67 1.326 1.444 1.499 1.499 1.499 1.499
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
118 87 27 14 64 0 0 310
118 87 27 14 64 0 0 310
118 87 27 14 64 0 0 310
118 87 27 14 64 0 0 310
118 87 27 14 64 0 0 310
118 87 27 14 64 0 0 310
462 7 44 0 0 0 8 521
462 7 44 0 0 0 8 521
462 7 44 0 0 0 8 521
462 7 44 0 0 0 8 521
462 7 44 0 0 0 8 521
462 7 44 0 0 0 8 521
132
132
132
181
181
181
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 2.289 2.407 2.462 2.511 2.511 2.511 Saldo inkomsten min uitgaven 145 198 261 217 239 299
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.939 1.988 2.169 2.349 2.530 2.711 265 263 237 211 185 159 357 357 352 304 251 193 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 2.669 2.716 2.866 2.906 2.966 3.063
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 207 207 207 207 207 207 16 16 16 16 16 16 13 13 64 64 64 64 75 75 75 75 75 75 298 298 353 353 353 353 17 17 17 17 17 17 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 8 8 8 8 8 8 31 31 31 31 31 31 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 1.312 1.312 1.418 1.418 1.418 1.418
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
118 87 27 16 64 0 0 312
118 87 27 16 64 0 0 312
118 87 27 16 64 0 0 312
118 87 27 16 64 0 0 312
118 87 27 16 64 0 0 312
118 87 27 16 64 0 0 312
460 7 42 0 0 0 8 517
460 7 42 0 0 0 8 517
460 7 42 0 0 0 8 517
460 7 42 0 0 0 8 517
460 7 42 0 0 0 8 517
460 7 42 0 0 0 8 517
132
132
132
181
181
181
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 2.273 2.273 2.379 2.428 2.428 2.428 Saldo inkomsten min uitgaven 396 443 487 478 538 635
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.708 1.879 2.050 2.221 2.391 2.562 265 265 242 204 165 126 353 353 323 261 194 122 180 180 180 180 180 180 265 265 265 265 265 265 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 2.880 3.051 3.168 3.173 3.195 3.255
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 319 319 319 319 319 319 24 24 24 24 24 24 13 64 64 64 64 64 75 75 75 75 75 75 298 298 353 353 353 353 41 41 41 41 41 41 10 10 10 10 10 10 24 24 26 35 42 47 8 8 8 8 8 8 47 47 47 47 47 47 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 67 67 67 67 67 1.506 1.624 1.681 1.690 1.697 1.702
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
183 107 27 14 64 0 0 395
183 107 27 14 64 0 0 395
183 107 27 14 64 0 0 395
183 107 27 14 64 0 0 395
183 107 27 14 64 0 0 395
183 107 27 14 64 0 0 395
507 8 72 0 0 0 15 602
507 8 72 0 0 0 15 602
507 8 72 0 0 0 15 602
507 8 72 0 0 0 15 602
507 8 72 0 0 0 15 602
507 8 72 0 0 0 15 602
180
180
180
229
270
270
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 2.683 2.801 2.858 2.916 2.964 2.969 Saldo inkomsten min uitgaven 197 250 310 257 231 286
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.708 1.879 2.050 2.221 2.391 2.562 265 265 242 204 165 126 353 353 323 261 194 122 257 257 257 257 257 257 327 327 327 327 327 327 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 3.019 3.190 3.307 3.312 3.334 3.394
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 319 319 319 319 319 319 24 24 24 24 24 24 13 64 64 64 64 64 85 85 85 85 85 85 298 298 353 353 353 353 41 41 41 41 41 41 99 99 99 99 99 99 0 0 0 0 0 0 8 8 8 8 8 8 73 73 73 73 73 73 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 67 67 67 67 67 1.607 1.725 1.780 1.780 1.780 1.780
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
237 116 27 14 64 0 0 458
237 116 27 14 64 0 0 458
237 116 27 14 64 0 0 458
237 116 27 14 64 0 0 458
237 116 27 14 64 0 0 458
237 116 27 14 64 0 0 458
693 8 88 0 0 0 15 804
693 8 88 0 0 0 15 804
693 8 88 0 0 0 15 804
693 8 88 0 0 0 15 804
693 8 88 0 0 0 15 804
693 8 88 0 0 0 15 804
181
181
181
230
321
321
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 3.050 3.168 3.223 3.272 3.363 3.363 Saldo inkomsten min uitgaven -31 22 84 40 -29 31
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.708 1.879 2.050 2.221 2.391 2.562 265 265 242 204 165 126 353 353 323 261 194 122 475 475 475 475 475 475 583 583 583 583 583 583 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 108 108 108 42 0 0 3.492 3.663 3.781 3.786 3.808 3.868
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 345 345 345 345 345 345 27 27 27 27 27 27 17 68 68 68 68 68 85 85 85 85 85 85 298 298 353 353 353 353 41 41 41 41 41 41 120 120 120 120 120 120 0 0 0 0 0 0 8 8 8 8 8 8 101 101 101 101 101 101 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 67 67 67 67 67 1.689 1.807 1.862 1.862 1.862 1.862
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
301 135 27 14 64 0 0 541
301 135 27 14 64 0 0 541
301 135 27 14 64 0 0 541
301 135 27 14 64 0 0 541
301 135 27 14 64 0 0 541
301 135 27 14 64 0 0 541
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding 875 875 875 875 875 875 Was- en schoonmaakartikelen 9 9 9 9 9 9 Persoonlijke verzorging 116 116 116 116 116 116 Huishoudelijke dienstverlening 0 0 0 0 0 0 Huisdieren 0 0 0 0 0 0 Roken 0 0 0 0 0 0 Diversen 21 21 21 21 21 21 Totaal huishoudelijke uitgaven 1.021 1.021 1.021 1.021 1.021 1.021 SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie
224
224
224
272
425
425
TOTAAL Totaal uitgaven 3.475 3.593 3.648 3.696 3.849 3.849 Saldo inkomsten min uitgaven 17 70 133 90 -41 19
uitgavenposten
100
110
120
130
140
150
INKOMEN Netto inkomen Zorgtoeslag Huurtoeslag Kinderbijslag Kindgebonden budget Kinderopvangtoeslag Voorlopige aanslag Energietoeslag Netto besteedbaar inkomen
1.421 1.464 1.597 1.730 1.863 1.996 155 155 155 155 155 136 355 355 355 308 245 176 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 36 35 35 34 34 33 108 108 108 42 0 0 2.075 2.117 2.250 2.269 2.297 2.341
VASTE LASTEN Huur Energie Water Lokale lasten Telecom Zorgverzekering Overige verzekeringen Onderwijs Kinderopvang Contributies en abonnementen Vervoer Levensonderhoud anderen Betalingsverplichtingen Werkgerelateerde kosten Totaal vaste lasten
647 647 647 647 647 647 173 173 173 173 173 173 14 14 14 14 14 14 0 0 48 48 48 48 65 65 65 65 65 65 176 176 177 177 177 177 14 14 14 14 14 14 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 2 2 2 2 2 2 24 24 24 24 24 24 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 1.115 1.115 1.164 1.164 1.164 1.164
RESERVERINGSUITGAVEN Kleding Inboedel Onderhoud Zelfzorgmiddelen Eigen risico Eigen betalingen zorg Vrijetijdsuitgaven Totaal reserveringsuitgaven
59 74 27 10 0 45 0 215
59 74 27 10 0 45 0 215
59 74 27 10 32 79 0 281
59 74 27 10 32 79 0 281
59 74 27 10 32 79 0 281
59 74 27 10 32 79 0 281
253 16 21 0 0 0 5 295
253 16 21 0 0 0 5 295
335 16 21 0 0 0 5 377
335 16 21 0 0 0 5 377
335 16 21 0 0 0 5 377
335 16 21 0 0 0 5 377
87
87
87
111
111
111
HUISHOUDELIJKE UITGAVEN Voeding Was- en schoonmaakartikelen Persoonlijke verzorging Huishoudelijke dienstverlening Huisdieren Roken Diversen Totaal huishoudelijke uitgaven SOCIALE PARTICIPATIE Sociale participatie TOTAAL Totaal uitgaven 1.712 1.712 1.909 1.933 1.933 1.933 Saldo inkomsten min uitgaven 363 405 341 336 364 408