MER -27-8-2021 (volledig incl. bijlagen) - anoniem
Tekst van het document
MILIEUEFFECTRAPPORTAGE ... Heetenseweg 9a 8111 PX HEETEN Opdrachtgever: ................. Heetenseweg 9a 8111 PX HEETEN Lichtenvoorde, 27 augustus 2021 (versie 4) Uitvoerende: De heer .................... VanWestreenen Adviseurs b.v. te Lichtenvoorde
MER – varkenshouderij ...., Heetenseweg 9a te Heeten 2
INHOUDSOPGAVE SAMENVATTING ........................................................................................................................... 4 1.
ALGEMENE GEGEVENS / PROJECT ........................................................................................ 10
2.
INLEIDING ........................................................................................................................... 12 AANLEIDING & DOELSTELLING.................................................................................................... 12 2.1 2.2 VASTGESTELDE NOTITIE REIKWIJDTE & DETAILNIVEAU.................................................................... 14 2.3 LIGGING / SITUERING ................................................................................................................ 15 2.4 BESLUITVORMING & PROCEDURE ............................................................................................... 18
3.
HET HOUDEN VAN VARKENS ............................................................................................... 22 3.1 SPECIFICATIE AARD & OMVANG.................................................................................................. 22 3.2 WELZIJN VARKENS (ALGEMEEN) ................................................................................................. 22 3.3 BESLUIT HOUDERS VAN DIEREN .................................................................................................. 23 3.4 KENGETALLEN .......................................................................................................................... 25 3.5 BESCHRIJVEN SYSTEEM VOERVERSTREKKING VARKENS (DROOGVOER) .............................................. 26
4.
REFERENTIESITUATIE ........................................................................................................... 28 4.1 HUIDIGE & VERGUNDE BEDRIJFSOPZET ....................................................................................... 28 4.2 WERKZAAMHEDEN & ACTIVITEITEN ............................................................................................ 29 AMMONIAK ............................................................................................................................ 29 4.3 4.4 STIKSTOFDEPOSITIE .................................................................................................................. 32 GEUR ..................................................................................................................................... 36 4.5 ENERGIE- EN WATERVERBUIK ..................................................................................................... 42 4.6 4.7 MEST ..................................................................................................................................... 42 4.8 AFVALSTOFFEN EN AFVALWATER ................................................................................................ 43 4.9 LUCHTKWALITEIT......................................................................................................................
43 4.10 GELUID ................................................................................................................................... 46 4.11 ONTSLUITING .......................................................................................................................... 48 4.12 VOLKSGEZONDHEID .................................................................................................................. 49
5.
RUIMTELIJK ASPECTEN & BOUWPLAN................................................................................. 55 5.1 RUIMTELIJK BELEID ................................................................................................................... 55 5.2 BOUWPLAN ............................................................................................................................. 67 5.3 KGO & LANDSCHAPPELIJKE INPASSING ....................................................................................... 70 5.4 OVERIGE RUIMTELIJKE ASPECTEN ................................................................................................ 75
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 3
6.
BESCHRIJVING VOORGENOMEN ACTIVITEITEN (GEWENSTE BEDRIJFSOPZET) ........................ 83 6.1 GEWENSTE BEDRIJFSOPZET ........................................................................................................ 83 6.2 WERKZAAMHEDEN EN ACTIVITEITEN ........................................................................................... 85 6.3 VENTILATIE VAN DE STALLEN (EMISSIEPUNTEN)............................................................................. 85 6.4 AMMONIAK ............................................................................................................................ 86 6.5 GEURUITSTOOT........................................................................................................................ 98 6.6 GEBRUIK GRONDSTOFFEN EN BOUWMATERIALEN ........................................................................ 103 6.7 LUCHTKWALITEIT / EMISSIE FIJNSTOF ........................................................................................ 104 6.8 GELUID ................................................................................................................................. 107 6.9 MEST ...................................................................................................................................
109 6.10 AFVALSTOFFEN EN AFVALWATER .............................................................................................. 110 6.11 BODEM................................................................................................................................. 111 6.12 ONTSLUITING ........................................................................................................................ 111 VOLKSGEZONDHEID & VEILIGHEIDSASPECTEN ............................................................................. 112 6.13
7.
BUURTDIALOOG EN ADVIEZEN ...........................................................................................116 BUURTDIALOOG ..................................................................................................................... 116 7.1 LANDGOED SCHOON HEETEN ................................................................................................... 117 7.2 7.3 ADVIES GGD ......................................................................................................................... 118
8.
MEEST MILIEUVRIENDELIJKE ALTERNATIEF (MMA)..............................................................121 8.1 UITGANGSPUNTEN MMA ....................................................................................................... 121 8.2 GEWENSTE BEDRIJFSOPZET & WERKZAAMHEDEN ........................................................................ 122 8.3 AMMONIAK .......................................................................................................................... 123 8.4 GEURUITSTOOT...................................................................................................................... 130 8.5 LUCHTKWALITEIT / EMISSIE FIJNSTOF ........................................................................................ 133 8.6 EXTRA INVESTERING UITVOERING MMA ................................................................................... 136
9.
VERGELIJKING VAN DE ALTERNATIEVEN..............................................................................138
10.
FASERING EN PLANNING................................................................................................141
11.
LEEMTEN IN INFORMATIE ..............................................................................................142
12.
EVALUATIEPLAN ............................................................................................................143
13.
BEGRIPPENLIJST + AFKORTINGEN...................................................................................145
14.
REFERENTIES .................................................................................................................150
BIJLAGEN MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 4
Samenvatting Inhoud MER Op 29 december 2020 is voor het beoogde project van ............................ een startnotitie op de locatie Heetenseweg 9a te Heeten ingediend en op 8 maart 2021 heeft het college van B&W van Raalte de Notitie Reikwijdte & Detailniveau opgesteld. Het gestelde in deze notitie (inclusief het advies van de GGD) is verwerkt in deze MER. Deze MER start na deze samenvatting met enkele algemene gegevens in hoofdstuk 1 en de inleidende gegevens, zoals het besluitvormingsproces, in hoofdstuk 2. In hoofdstuk 3 ‘Het houden van varkens’ wordt de specifieke bedrijfsvoering van het beoogde varkensbedrijf beschreven. De referentiesituatie (huidige bedrijfsopzet) wordt in hoofdstuk 4 uiteengezet gevolgd door de beoogde situatie (gewenste bedrijfsopzet / hoofdstuk 5). In hoofdstuk 6 worden de ruimtelijke aspecten en het beoogde bouwplan uitgewerkt. In hoofdstuk 7 zijn gevoerde buurtdialoog alsmede de ingekomen adviezen uitgewerkt. In hoofdstuk 8 is een alternatieve uitvoering van de gewenste bedrijfsopzet in de vorm van het “meest milieuvriendelijke alternatief” (MMA) opgenomen. Een vergelijking van de referentiesituatie, de gewenste bedrijfsopzet en het MMA is opgenomen in hoofdstuk 9.
Uitgangssituatie en beoogde situatie (doel) De familie ----- exploiteert op de locatie Heetenseweg 9a te Heeten een varkenshouderij. De familie ----- is voornemens om op deze bedrijfslocatie het bestaande varkensbedrijf duurzaam te ontwikkeling tot een gesloten varkenshouderij. Hiertoe is het wenselijk om in hoofdzaak 2 extra stallen voor vleesvarkens te realiseren. ............................ heeft als doelstelling om in de gewenste situatie, mede op basis van de gevoerde omgevingsdialoog met de omwonenden en ondanks een toename van ruim 10.600 vleesvarkens, in harmonie met de omgeving een modern en duurzaam varkenshouderij te exploiteren. Hierbij is het wenselijk om in de omgeving geen toename van de geurbelasting te veroorzaken en om daarnaast geen toename van de stikstofdepositie te veroorzaken ter plaatse van de Natura 2000-gebieden. Als gevolg van de realisatie van de nieuwe stalruimte / beoogde bedrijfsopzet kan op de locatie Heetenseweg 9a te Heeten een volwaardige en duurzame gesloten varkenshouderij (familiebedrijf) worden geëxploiteerd, dat voldoet aan de geldende wet- en regelgeving (onder meer op het gebied van dierenwelzijn en milieu).
De gewenste bedrijfsopzet kan worden bewerkstelligd met een besluit op de aanvraag (project)omgevingsvergunning op grond van de Wabo voor de onderdelen: milieu, bouwen, handelen in strijd met regels ruimtelijke ordening (afwijken bestemmingsplan) & handelingen in verband met de bescherming van natuurgebieden (N2000).
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 5
Ruimtelijke kader & KGO De gewenste bedrijfsopzet kan worden gerealiseerd binnen een bouwvlak van ongeveer 3,5 hectare. In de MER zijn in hoofdstuk 6 de ruimtelijke aspecten van de beoogde ontwikkeling beschreven en beoordeeld. Op grond van de Provinciale Verordening Overijssel kan ter plaatse door het toepassen van de Kwaliteitsimpuls Groene Omgeving (KGO) medewerking worden verleend aan de beoogde uitbreiding. In dit kader is “Het Oversticht” verzocht een advies op te stellen voor de landschappelijke inpassing en compensatie in het kader van de KGO-inspanning Initiatiefnemer ............................ heeft zich geconformeerd aan dit advies en deze wordt dan ook volledig uitgevoerd. Daarnaast worden inzake de compensatie / uitvoering van KGO de volgende aanvullende zaken aangedragen: •
Het aanbrengen van 3.000 extra zonnepanelen op de daken en toepassen van warmtepompen. Op basis hiervan is het varkensbedrijf volledig zelfvoorzienend en wordt daarnaast een leverancier van duurzame energie (= bijdrage aan energietransitie en doelstellingen ten aanzien van het klimaatbeleid);
•
In de gewenste bedrijfsopzet worden conform de Maatlat Duurzame Veehouderij (MDV) (bovenwettelijke) investeringen gedaan ten behoeve van het welzijn van de dieren (vergroten leefoppervlakte van de vleesvarkens);
•
Het (eventueel) toepassen van het MMA (extra investeringen in brongerichte maatregelen ten behoeve van de reductie van geuremissie & stikstofdepositie/ammoniakemissie). Voornoemde komt voort uit de buurtdialoog en verkregen adviezen. In de gewenste situatie kan bij het doorvoeren van deze brongerichte maatregelen ten opzichte van de omliggende woningen en de nabijgelegen natuurgebieden (NNN en N2000 Boetelerveld) een ruime afname van de geurbelasting (- 35%) en de ammoniakemissie /stikstofdepositie (-35%) worden bewerkstelligd. De totale kosten voor het doorvoeren van deze investeringen ten behoeve van de KGO worden geraamd op € 448.080,- excl. BTW.
Beschreven situaties In onderhavige MER zijn de volgende situaties beschreven: • Bestaande c.q. referentiesituatie; • De gewenste bedrijfsopzet; • Het meest milieuvriendelijke alternatief (MMA). Referentie Voor de varkenshouderij aan de Heetenseweg 9a te Heeten zijn de vigerende omgevingsvergunning Wabo (o.a. revisie milieu) d.d. 16 februari 2015 en de vergunning op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 d.d. 28 november 2014 maatgevend ten aanzien van de referentiesituatie. Momenteel worden er 1.526 fokzeugen, 6.736 gespeende biggen, 6 dekberen en 3.886 opfokzeugen/vleesvarkens gehouden in 5 emissiearme stallen.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 6
De gewenste bedrijfsopzet Om een gesloten varkenshouderij (fokzeugenbedrijf met bijbehorende biggen en vleesvarkens) te realiseren is het wenselijk om 2 stallen voor het houden van vleesvarkens te realiseren alsmede 2 extra afdelingen voor gespeende biggen. Daarnaast worden 2 bestaande stallen voor kraamzeugen en de bestaande vleesvarkensstal voorzien van een gecombineerde luchtwasser. De 2 overige bestaande stallen voor het huisvesten van de gespeende biggen en fokzeugen worden niet noemenswaardig gewijzigd. In de beoogde bedrijfsopzet worden alle stallen uitgevoerd met een gecombineerde luchtwasser. In de beoogde bedrijfsopzet worden binnen een bouwvlak van ongeveer 3,5 hectare in totaal de volgende dieren gehouden: o 1.526 fokzeugen o 8.100 gespeende biggen o 6 dekberen o 288 opfokzeugen o 14.278 vleesvarkens De toetsing aangaande de welzijnseisen voor varkens is in hoofdstuk 4 beschreven.
In de beoogde situatie is er sprake van de volgende werkzaamheden en activiteiten: • het bedrijfsmatig houden van varkens in een gesloten bedrijfsopzet (fokzeugen + biggen en opfokzeugen + vleesvarkens); • het opslaan van veevoeder, grondstoffen & bijproducten; • het opslaan en aanmaken van droogvoer; • het opslaan van dunne mest in de kelders en mestsilo’s; • het in gebruik hebben van diverse stallen, een kantoor/kantine, hygiënesluis en 2 bedrijfswoningen; • het in gebruik hebben van een centrale voerkeuken; • het in gebruik hebben van een afleverruimte, weegbrug en een spoelplaats; • het realiseren van nieuwe emissiearme stalruimte voor vleesvarkens en gespeende biggen; • het toepassen van gecombineerde luchtwassers op alle aanwezige stallen; • het realiseren van een bedrijfshal voor het scheiden van de drijfmest (dikke en dunnen fractie); • het realiseren van extra mestsilo; • het realiseren van een ontvangst- / educatieruimte. Meest milieuvriendelijke alternatief (MMA) In navolging van de gevoerde buurtdialoog en het advies van de GGD (hoofdstuk 8) is voor de
gewenste bedrijfsopzet ook een extra alternatief in de vorm van een “meest milieuvriendelijke alternatief” opgesteld en uitgewerkt in hoofdstuk 9. In deze alternatieve bedrijfsopzet worden ten opzichte van de voornoemde bedrijfsopzet volgende wijzigingen doorgevoerd: •
Stal 1/2/3:
emissiepunt wordt verhoogd van 9,5 naar 12 meter;
•
Stal 6&7:
emissiepunt wordt verhoogd van 12 naar 15 meter;
•
Stal 6&7:
toevoegen emissiearm stalsysteem BWL2004.02V2 in de mestkelders.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 7
Vergelijking van de situaties In onderstaande tabel staan de maatgevende gevolgen van de referentiesituatie en de beide alternatieven weergegeven. Daar waar mogelijk is de vergelijking kwantitatief uitgevoerd. In de andere gevallen zijn de verschillen kwalitatief vergeleken. Milieugevolgen
Vergunde / huidige situatie
Aantal dieren
1.526 6.736 360 6 3.526
fokzeugen gesp. biggen opfokzeugen dekberen vleesvarkens
Gewenste situatie 1.526 8.100 288 6 14.102
fokzeugen gesp. Biggen opfokzeugen dekberen vleesvarkens
MMA 1.526 8.100 288 6 14.102
fokzeugen gesp. biggen opfokzeugen dekberen vleesvarkens
Ammoniak 6.841,3
8.182,4 (+19,6%)
5.602,0 (-18,1%)
Afstand Natura 2000 Boetelerveld (in km.)
2,7
2,7
2,7
Depositie (in mol/jaar) Boetelerveld (hoogste bijdrage) Boetelerveld (verschil)
5,74 0
5,43 (-5,4%) + 0,44
3,71 (-35,4%) -2,03
Afstand tot zeer kwetsbaar natuurgebied Wav (in m.)
990
990
990
Voldoet aan IPPC / BEHV / BBT+(+)
Ja
Ja
Ja
118.697
235.1423
203.962
Geuremissie GGO (in Ou) - woning Heetenseweg 9 - kom Raalte
16,2 1,4
13,7 (-15,4%) 1,2 (- 14,3%)
10,6 (-34,6%) 1,1 (-21,4%)
Voldoet aan indiv. geurnorm
nee
ja
ja
Afstand gevel stal // woning - woning Heetenseweg 9b - kom Raalte
150 meter 1.800 meter
150 meter 1.800 meter
150 meter 1.800 meter
Cumulatieve belasting + leefklimaat - woning Heetenseweg 9 - kom Raalte
13,3 / matig 2,5 / goed
13,9 / redelijk goed 2,1 / zeer goed
11,3 / redelijk goed 2,1 / zeer goed
Elektriciteit (in kWh)
780.000
1.180.000
1.180.000
Gas (in m3)
12.000 m3
12.000 m3
12.000 m3
40.000 / 1.200
75.000 / 1.200
75.000 / 1.200
Dieselolie in liters
3.500
5.000
5.000
Opwekken elektriciteit (MW)
0,3
1,4
1,4
Emissie (in kg NH3 per jaar)
Geur Emissie (in Ou)
Energie- + waterverbruik
Water grond / leiding (in m3)
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 8
Milieugevolgen
Vergunde / huidige situatie
Gewenste situatie
MMA
Dierenwelzijn
0
0/+
0/+
Totale emissie fijn stof (g/PM10/jr) Emissie Fijn stof (PM10) // ug/m3 Aantal overschrijdingsdagen
749.804 16.56 6,1
620.148 (-17,3%) 16.40 6,0
620.148 (-17,3%) 16.40 6.0
Emissie Fijn stof (PM2,5) Voldoet?
Ja
Ja
Ja
35 / 34 / 30 52 / 53 / 53 < 50 dB(A)
40 / 35 / 30 42 / -- / -50 / 35 / 50 30 (< 50 dB(A))
40 / 35 / 30 42 / -- / -50 / 35 / 50 30 (< 50 dB(A))
0
+
++
165,9
154,4
154,4
Meerkosten excl. BTW
0
-
€ 448.080,-
Omvang bouwperceel
2,1
3,5 hectare
3,5 hectare
Inspanning KGO
0
+
+++
Luchtkwaliteit
Geluid LAr,LT in dB(A) LAr,LT incidenteel in dB(A) LAmax in dB(A)) Indirecte hinder Volksgezondheid Emissies (totaal) Min. afstand endotoxine (m.) Financiële gevolgen
Gelet op voornoemde is initiatiefnemer voornemens om de gewenste situatie of (indien noodzakelijk /wenselijk t.b.v. KGO) het MMA uit te voeren. Op basis van deze bedrijfsopzet wordt de aanvraag voor de projectomgevingsvergunning Wabo opgesteld en ingediend.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 9
1.
Algemene gegevens / project
Gegevens initiatiefnemer Naam Locatie activiteit
: :
Contactpersoon Correspondentieadres
: :
Telefoon Email KvK Kadastrale ligging
: : : :
Hoofdactiviteit
:
............................ Heetenseweg 9a & 9c 8111 PX HEETEN De heer---- (eigenaar) Heetenseweg 9a 8111 PX RAALTE 0572@gmail.com 70372365 / 000023196297 Gemeente Raalte, sectie F, 505, 908, 2462, 4234, 4235, 4530, 4531, 5048 en 5051 Het houden van varkens (fokzeugen met gespeende biggen, dekberen, opfokzeugen & vleesvarkens) Het opslaan van mest en veevoeder / bijproducten
Opsteller Naam Organisatie Postadres
: : :
Telefoon Email
: :
Van Westreenen b.v. Varsseveldseweg 65-d 7131 JA LICHTENVOORDE 0544-379737 @vanwestreenen.nl
Bevoegd gezag Gemeente Postadres
: :
Telefoon
:
college B&W van Raalte Postbus 140 8100 AC RAALTE 0572-347799
Categorie Besluit-MER (1994 / wijziging 2006 + 2011 + 2017): Categorie C14/D14
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 10
Besluit •
Het nemen van een besluit op de aanvraag (project)omgevingsvergunning op grond van de Wabo voor de onderdelen: o Milieu o Bouwen o Handelen in strijd met regels ruimtelijke ordening (afwijken bestemmingsplan) o Handelingen in verband met de bescherming van natuurgebieden (N2000) // VVGB
Procedure MER Startnotitie opgesteld / ingediend Notitie Reikwijdte & Detailniveau Zienswijzen Advies Commissie MER
: 29 december 2020 : 8 maart 2021 : : -
Ondertekening MER
............................ De heer ----(eigenaar)
……..……………………………………… Datum: 27 augustus 2021
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 11
2.
Inleiding
2.1
AANLEIDING & DOELSTELLING
De familie ----- exploiteert op de locatie Heetenseweg 9a te Heeten reeds decennialang een varkenshouderij. Het betreft hier een gespecialiseerd varkensbedrijf. De familie ----- is voornemens om op deze bedrijfslocatie het bestaande varkensbedrijf duurzaam te ontwikkeling tot een gesloten varkenshouderij. Hiertoe is het wenselijk om in hoofdzaak extra stalruimte voor vleesvarkens te realiseren. In de beoogde bedrijfsopzet worden de volgende dieren gehouden: o 1.526 fokzeugen o 8.100 gespeende biggen o 6 dekberen o 288 opfokzeugen o 14.278 vleesvarkens ............................ heeft als doelstelling om in de gewenste situatie, mede op basis van de gevoerde omgevingsdialoog met de omwonenden en ondanks een toename van ruim 10.600 vleesvarkens, in harmonie met de omgeving een modern en duurzaam varkenshouderij te exploiteren. Hierbij is het wenselijk om in de omgeving geen toename van de geurbelasting te veroorzaken en om daarnaast geen toename van de stikstofdepositie te veroorzaken ter plaatse van de Natura 2000-gebieden. In de gewenste bedrijfsopzet wordt een “gesloten varkenshouderij” gerealiseerd. De biggen die binnen het bedrijf worden geboren worden niet meer (zoals in de huidige situatie het geval s) naar elders afgevoerd. De biggen worden binnen het bedrijf gehuisvest totdat deze een slachtrijpe leeftijd hebben bereikt (circa 110 kg geslacht gewicht).
Door deze opzet worden de vervoersbewegingen zoveel mogelijk beperkt. Daarnaast wordt een hoge mate van bedrijfshygiëne bewerkstelligd, omdat op deze wijze de dieren zo weinig mogelijk worden verplaatst. Voornoemde is wenselijk in kader van het dierenwelzijn alsmede ten aanzien van het voorkomen van besmettingsgevaar c.q. het verspreiden van dierziekten. Op de locatie Heetenseweg 9a bevindt zich al vele jaren een florerend varkensbedrijf. Een moderniseringsslag is de laatste jaren gemaakt op het bedrijf door enerzijds te investeren in dierwelzijn en milieuvriendelijke stalsystemen, anderzijds heeft er ook de noodzakelijke schaalvergroting plaatsgevonden. Op basis hiervan is de huidige bedrijfsopzet met ruim 1.500 fokzeugen bewerkstelligd. In de gewenste situatie / bedrijfsopzet worden twee nieuwe stallen á 5.376 vleesvarkens gerealiseerd(stal 6 & 7), die worden voorzien van gecombineerde luchtwassers. Ook de bestaande vleesvarkensstal en de beide bestaande kraamstallen worden aangesloten op een gecombineerde luchtwasser. In de gewenste situatie zijn/worden derhalve alle stallen emissiearm uitgevoerd door middel van gecombineerde luchtwassers.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 12
De nieuwe stallen voor de vleesvarkens worden daarnaast ook uitgevoerd met een emissiearm stalsysteem in de mestkelders (ICV-systeem). De nieuwe stallen worden uitgevoerd op basis van de huidige meest moderne inzichten en technieken en zullen hiertoe ook voldoen aan de Maatlat Duurzame Veehouderij (MDV). Een impressie van de gewenste bedrijfsopzet is in het navolgende figuur gevisualiseerd:
Figuur 1:
Impressie gewenste bedrijfsopzet
Binnen het bedrijf wordt op basis van (regionale) grondstoffen zelf het benodigde veevoeder (droogvoer) voor de dieren gemaakt. Hiervoor is een voerkeuken inclusief hamermolen, mengers en opslagvoorzieningen aanwezig. Daarnaast is het wenselijk om in de gewenste bedrijfsopzet de vrijkomende mest afkomstig van de varkens in geringe mate verwerken. Hiertoe zal de vrijkomende mest met behulp van een mobiele scheider worden gescheiden in een dikke en dunne fractie. Voor deze toepassing zal een bedrijfshal en een extra mestsilo op het achtererf worden gerealiseerd. Tot slot is het wenselijk om de omgeving en maatschappij te betrekken bij de varkenshouderij. Om het draagvlak voor de varkenshouderij te vergroten wordt een ontvangstruimte gerealiseerd. In deze ruimte kunnen geïnteresseerden // bezoekers kennis maken met de varkenshouderij en kunnen (indien wenselijk) ook een rondleiding krijgen op het varkensbedrijf. Ter bevordering van voornoemde zal hier eventueel ook een huisverkoop van vlees en streekproducten worden bewerkstelligd. Ten behoeve van de gewenste bedrijfsopzet en beoogde bebouwing zal ruime aandacht worden geschonken aan de omgeving.
Hiertoe heeft de familie ----- alle buren persoonlijk ingelicht (buurtdialoog) en wordt er ruime aandacht besteed aan de landschappelijke inpassing, huidige zichtlijnen, opvang en berging hemelwater, compenserende (erf)beplanting en beeldvorming & uitvoering van de nieuwe stallen.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 13
De volgende motivering ligt aan de gewenste wijziging en uitbreiding ten grondslag: - het realiseren van een duurzame gesloten varkenshouderij; - het voldoen aan de geldende en bovenwettelijke dierenwelzijnseisen; - het behalen van een hoge gezondheidsstatus op het varkensbedrijf om de kans op besmettingen en verspreiding van dierziektes zoveel mogelijk te beperken; - het voldoen aan de milieuwetgeving. In het kader van de Besluit-huisvesting / IPPC-richtlijn dient de varkenshouderij te worden uitgevoerd conform de “beste beschikbare technieken” (BBT). Hierdoor wordt voldaan aan het BBT-principe, de AMvB-huisvesting en de IPPCrichtlijn; - mestverwerking op “boerderijschaal”; - de bedrijfsvoering (looplijnen, indeling, inzet van arbeid etc.) wordt geoptimaliseerd en vindt tevens een efficiencyverbetering plaats; - het produceren van duurzame energie (toepassen van zonnepanelen op de daken en leveren van surplus aan elektriciteit op het netwerk); - het bewerkstelligen van een energie- en CO2-neutrale bedrijfsopzet door het toepassen van zonnepanelen op de daken en het toepassen van warmtepompen en -wisselaars; - het vergroten van de productiecapaciteit. Gelet op de huidige en toekomstige situatie in de Nederlandse en Europese varkenshouderij is een duurzame en grootschalige varkenshouderij met gesloten structuur noodzakelijk / gewenst.
Deze schaalvergroting is noodzakelijk om een goede concurrentiepositie te verkrijgen binnen de Nederlandse en Europese varkenssector en om de kostprijs te kunnen verlagen (economisch belang); - Het generen van een duurzaam gezinsinkomen (tevens met het oog op de bedrijfsopvolging). Als gevolg van de realisatie van de nieuwe stalruimte / beoogde bedrijfsopzet kan op de locatie Heetenseweg 9a te Heeten een volwaardige en duurzame gesloten varkenshouderij (familiebedrijf) worden geëxploiteerd, dat voldoet aan de geldende wet- en regelgeving (onder meer op het gebied van dierenwelzijn en milieu).
2.2
VASTGESTELDE NOTITIE REIKWIJDTE & DETAILNIVEAU
De startnotitie d.d. 29 december 2020 vormt de basis voor deze MER. In deze startnotitie is ten aanzien van de gewenste bedrijfsopzet het volgende uitgangspunt gehanteerd: • Het bewerkstellingen van een gesloten varkenshouderij met: o 356 kraamzeugen o 1.170 guste en dragende zeugen o 288 opfokzeugen o 6 dekberen o 8.100 gespeende biggen o 14.102 vleesvarkens
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 14
• Het realiseren van twee nieuwe emissiearme stallen voor vleesvarkens en het uitbreiden van de bestaande stal voor de huisvesting van gespeende biggen; • Het realiseren van een extra mestsilo De gewenste bedrijfsopzet kan worden gerealiseerd binnen een bouwvlak met een oppervlakte van ongeveer 3,5 hectare. Op 8 maart 2021 heeft het college van B&W van Raalte op basis van de startnotitie een Notitie Reikwijdte & Detailniveau opgesteld. Het gestelde in deze notitie (inclusief het advies van de GGD) is verwerkt in deze MER. De betreffende notitie d.d. 8 maart 2021 is als bijlage 1 aan deze MER toegevoegd.
2.3
LIGGING / SITUERING
De bedrijfslocatie is gelegen aan de Heetenseweg 9a en ligt in het agrarisch buitengebied van Heeten (gemeente Raalte). De locatie van de beoogde varkenshouderij is op de navolgende luchtfoto’s aangegeven.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 15
Figuur 2 & 3:
luchtfoto en kadastrale schets ligging bedrijfslocatie (bron: Streetsmart)
Ten opzichte van omwonenden In de directe omgeving van de veehouderij zijn in hoofdzaak agrarische bedrijven / veehouderijen van derden en enkele burgerwoningen van derden gelegen. De dichtstbijgelegen burgerwoning van derden (Heetenweg 9) is gelegen in noordelijke richting op een afstand van ongeveer 200 meter van de gevels van stallen. De woning Heetenseweg 9b is een voormalige bedrijfswoning behorende bij een veehouderij en is gelegen op een afstand van ongeveer 100 meter van de gevels van de stallen. Op een afstand van ongeveer 1,8 kilometer in noordelijke richting is de bebouwde kom van Raalte gelegen. De bebouwde kom van Heeten is gelegen op een afstand van 1,9 kilometer in zuidelijke richting.
Woning Heetenseweg 9
Bedrijfswoning Oosterenkweg 3
Woning Oosterenkweg 5a
vm. bedrijfswoning Heetenseweg 9b
Figuur 4
Ligging veehouderij t.o.v. omwonenden
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 16
Ten opzichte van kwetsbare gebieden Gedeputeerde Staten van Overijssel hebben een besluit genomen tot aanwijzing van de “zeer kwetsbare natuurgebieden” op grond van de Wav. In de directe omgeving is geen “zeer kwetsbaar natuurgebied” gelegen. Het dichtstbijgelegen kwetsbare natuurgebied (Wav) is gelegen op een afstand van ruim 990 meter ten oosten van de veehouderij. Het bedrijf ligt derhalve niet in een kwetsbaar gebied of in de 250-meterzone daaromheen. Het dichtstbijgelegen kwetsbare natuurgebied is weergegeven op de navolgende uitsnede van de Wav-kaart van Overijssel.
Figuur 5
Ligging veehouderij t.o.v. zeer kwetsbaar natuurgebied WAV (bron: digitale Atlas Overijssel)
Ten opzichte van boom- en fruitkwekerijen Directe ammoniakschade kan optreden bij planten die zijn gelegen in de nabijheid van veehouderijen. Een aantal plantensoorten is hier speciaal gevoelig voor, zoals coniferen en fruitbomen. Uit het rapport 'Stallucht en Planten 1981', opgesteld door het instituut Plantenziektenkundig Onderzoek (IPO), blijkt dat deze directe schade zich in de praktijk vooral kan voordoen bij intensieve kippen- en varkenshouderijen. Daarbij dient in aanmerking te worden genomen dat dit alleen geldt voor bedrijfsmatige teeltvormen. In het rapport wordt dan ook een afstand aanbevolen van 50 meter tot gevoelige planten en bomen zoals coniferen, en een afstand van minimaal 25 meter tot minder gevoelige planten en bomen. Aan deze afstand wordt ruimschoots voldaan.
Ten opzichte van Natura 2000-gebieden In het kader van Europese regelgeving zijn binnen Nederland Vogelrichtlijngebieden en Habitatrichtlijngebieden aangemeld (VHR-gebieden). Deze gebieden worden ook wel Natura 2000gebieden genoemd en vallen onder de werkingssfeer van de Wet Natuurbescherming. Binnen de invloedssfeer van onderhavige veehouderij zijn diverse Natura 2000-gebied gelegen. Het dichtstbijzijnde N2000 gebied “Boetelerveld” bevindt zich op een afstand van circa 2,7 kilometer in oostelijke richting. MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 17
In onderstaande luchtfoto is de ligging van de Natura 2000-gebieden t.o.v. onderhavige locatie weergegeven.
Figuur 6 Ligging veehouderij t.o.v. Natura 2000-gebieden (bron: AERIUS calculator)
Ten opzichte van grondwaterbeschermings- en stiltegebieden Het agrarisch bedrijf ligt niet in -of in de nabijheid- van een door de provincie Overijssel aangewezen grondwaterbeschermingsgebieden of stiltegebied.
2.4
BESLUITVORMING & PROCEDURE
Bevoegd gezag Op grond van artikel 2.1 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) dient voor de gewenste situatie een (project)omgevingsvergunning te worden aangevraagd. Het betreft een aanvraag voor de onderdelen: o Milieu o Bouwen o Handelen in strijd met regels ruimtelijke ordening (afwijken bestemmingsplan)
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 18
De gewenste situatie valt in hoofdzaak onder de volgende twee categorieën van het Bor (bijlage I): • het houden van dieren: varkens (categorie 8) • het opslaan van dierlijke mest (categorie 7) Op basis van artikel 2.4, lid 1 is het college van B&W van Raalte het bevoegd gezag om te beslissen op de aanvraag voor een omgevingsvergunning (bouw & milieu).
Besluit MER De gevraagde bedrijfsopzet omvat het houden van fokzeugen, gespeende biggen, opfokzeugen en dekberen. In de gewenste situatie zijn binnen de inrichting maximaal de volgende dierplaatsen aanwezig: o 356 kraamzeugen o 1.170 guste en dragende zeugen o 288 opfokzeugen o 6 dekberen o 8.100 gespeende biggen o 14.102 vleesvarkens De wettelijke verplichting om een Besluit- of Plan-MER op te stellen is opgenomen in het Besluit MER in combinatie met artikel 7.2a van de Wet milieubeheer. Per 1 juli 2010 is ten aanzien van de MER een wetswijziging voor de modernisering hiervan in werking getreden. Het houden van varkens is in het Besluit MER 1994 (en navolgende wijzigingen) opgenomen in de categorieën C14 & D14. Het Besluit MER heeft betrekking op de realisatie van “nieuwe installaties” of op “wijzigingen of uitbreiden van installaties” met een capaciteit van meer dan 900 fokzeugen & 3.000 vleesvarkens. Indien de drempelwaarde van 900 plaatsen voor fokzeugen of 3.000 plaatsen voor vleesvarkens worden overschreden is het opstellen van een Besluit-MER noodzakelijk. In onderhavige situatie wordt nieuwe stalruimte voor het houden van meer dan 3.000 vleesvarkens (2 stallen á 5.376 stuks) gerealiseerd.
De drempelwaarde van 3.000 plaatsen voor vleesvarkens wordt hierdoor overschreden en hierdoor dient ten behoeve van de vergunningprocedure op grond van de Wabo een milieueffectenrapportage (Besluit-MER) te worden opgesteld. Inzake een MER-procedure zijn er 2 mogelijkheden: - een uitgebreide MER-procedure - een beperkte MER-procedure. Bij de beperkte MER-procedure vervallen een aantal eisen welke gelden voor een uitgebreide MERprocedure. Bij plannen en complexe besluiten is de uitgebreide MER-procedure van toepassing. Voor besluiten op omgevingsvergunningen op grond van de Wabo geldt de beperkte procedure. Het voornemen betreft een besluit op een omgevingsvergunning op grond van de Wabo waarvoor geen passende beoordeling op grond van de WNB benodigd is. Het voornemen resulteert ten opzichte van de vigerende toestemming op grond van de WNB in combinatie met het eventueel extern salderen van stikstofrechten van derden in een afname van de stikstofdepositie op Natura 2000 gebieden.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 19
Van overige effecten op deze gebieden, welke op ruime afstand zijn gelegen, is geen sprake. Nadelige effecten op N2000-gebieden kunnen hierdoor worden uitgesloten. Nu voor het realiseren van de beoogde bedrijfsopzet / bouwen van de nieuwe stallen een aanvraag voor een (project)omgevingsvergunning op grond van de Wabo wordt ingediend voor het “Handelen in strijd met regels ruimtelijke ordening (afwijken bestemmingsplan)” is geen wijziging van het bestemmingsplan benodigd. Formeel is hierdoor voor het initiatief geen Plan-MER benodigd. Wel wordt onderhavige Besluit-MER opgesteld inclusief de ruimtelijke aspecten, zodat deze als CombiMER kan worden beschouwd (Besluit-MER & PLAN-MER).
Procedure en planning De volgende procedurestappen worden doorlopen: • mededeling van het project door initiatiefnemer aan bevoegd gezag; • indienen Notitie reikwijdte en detailniveau (NRD) door initiatiefnemer; • kennisgeving en terinzagelegging NRD + vaststellen Advies reikwijdte en detailniveau (Advies R&D) door bevoegd gezag; • opstellen en indienen MER door initiatiefnemer; • kennisgeving en terinzagelegging MER • publicatie en terinzagelegging ontwerpbesluit omgevingsvergunning Wabo; • consulatie Commissie MER; • inspraakmogelijkheid gedurende zes weken t.a.v. het MER en het ontwerpbesluit omgevingsvergunning; • definitieve besluitvorming omgevingsvergunning en bekendmaking besluit; • evaluatie werkelijke milieugevolgen. Indien nodig nemen van aanvullende maatregelen. Rekening houdende met de termijnen zoals die in de Algemene wet bestuursrecht (Awb) zijn opgenomen, wordt in onderstaande tabel een indicatie gegeven van de beoogde planning. Onderdeel
Door wie:
Termijn
Mededeling en startnotitie
Initiatiefnemer
29 december 2020
Notitie Reikwijdte en Detailniveau
Gemeente Raalte
8 maart 2021
Indienen concept MER
Initiatiefnemer
augustus 2021
Indienen def. MER + aanvraag omgevingsvergunning
Initiatiefnemer
Najaar 2021
Publicatie MER + ontwerpbesluit omgevingsvergunning
Gemeente Raalte
4e kwartaal 2021 / 1e kwartaal 2022
consulatie Commissie MER
CIE MER
4e kwartaal 2021 / 1e kwartaal 2022
Inspraakperiode zienswijzen
Een ieder / belanghebbenden
4e kwartaal 2021/ 1e kwartaal 2022
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 20
Publicatie besluit omgevingsvergunning
Gemeente Raalte
2e kwartaal 2022
Inspraakperiode beroep
Belanghebbenden
2e kwartaal 2022
Bouwfase
Initiatiefnemer
2022
Gebruiksfase
Initiatiefnemer
2022/2023
Evaluatie
Initiatiefnemer & Gemeente Raalte
2023
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 21
3.
HET HOUDEN VAN VARKENS
In dit hoofdstuk worden de geldende welzijnseisen voor het houden van varkens besproken. Daarnaast wordt in het kort de bedrijfsvoering ten aanzien van de varkenshouderij weergeven.
3.1
SPECIFICATIE AARD & OMVANG
In de gewenste situatie zijn binnen de inrichting maximaal de volgende dierplaatsen aanwezig: o 356 kraamzeugen o 1.170 guste en dragende zeugen o 288 opfokzeugen o 6 dekberen o 8.100 gespeende biggen o 14.102 vleesvarkens Indeling gebouwen: • Gebouw A en B: • Stal 1 (bestaand): • Stal 2 (bestaand): • Stal 3 (bestaand): • Stal 4 (bestaand):
bedrijfswoningen fam. ----- (jr. en sr.) vleesvarkensstal (3.350 vleesvarkens) kraamzeugenstal (196 kraamzeugen) kraamzeugenstal (160 kraamzeugen) zeugenstal (1.170 guste en dragende zeugen / 6 dekberen en 228 opfokzeugen) • Stal 5 (bestaand): biggenstal (8.100 gespeende biggen / 2 extra afdelingen) • Stal 6 (nieuw): vleesvarkensstal (5.376 vleesvarkens) • Stal 7 (nieuw): vleesvarkensstal (5.376 vleesvarkens) • Bouwwerk 8 (bestaand): mestsilo 2.500 m3 • Bouwwerk 9 (nieuw): mestsilo 5.000 m3 • Bouwwerk 10 (nieuw): loods (mestscheiding) • Bouwwerk 11 (nieuw): educatieruimte & verkoop streekproducten • Bouwwerk (nieuw): weegbrug (70 ton) De bedrijfsopzet is weergegeven op de plattegrondtekening die als bijlage 2 is toegevoegd.
3.2
WELZIJN VARKENS (ALGEMEEN)
De welzijnseisen voor het houden van varkens is opgenomen in de Wet dieren, het Besluit houders van dieren en de Regeling houders van dieren. De Wet dieren heeft de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren (GW) en een aantal andere wetten met regels voor het houden van dieren vervangen. Voor alle diersoorten in Nederland gelden in principe vijf “vrijheden”, die samen bepalend zijn voor het welzijn van een dier. Zij moeten vrij zijn:
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 22
• van dorst, honger en onjuiste voeding; • van fysiek en fysiologisch ongerief; • van pijn, verwondingen en ziektes; • van angst en chronische stress; • om hun natuurlijke (soorteigen) gedrag te vertonen. De bedrijfsopzet, de bedrijfsvoering en de bedrijfsfilosofie van ............................ is zodanig dat de bovenstaande 5 vrijheden, zoveel en zo optimaal mogelijk worden nagestreefd. Verschillende diersoorten worden voor verschillende doeleinden en in verschillende omstandigheden gehouden. Daarom zijn de regels die zijn gesteld per diersoort verschillend.
3.3
BESLUIT HOUDERS VAN DIEREN
Voor het houden van fokzeugen en vleesvarkens geldende de volgende algemene voorschriften: • alle varkens ouder dan twee weken moeten permanent kunnen beschikken over voldoende vers water; • de zeugen en gelten (opfokzeugen) beschikken in de laatste week voor het werpen over voldoende nestmateriaal; • bij mechanische ventilatie moet een alarm aanwezig zijn dat waarschuwt bij uitval; • voer: het voedersysteem moet waarborgen dat ook de zwakkere varkens voer krijgen. Alle varkens krijgen tenminste eenmaal per dag voer; • licht en geluid: varkens moeten een dag- en nachtritme volgen en om zich heen kunnen kijken. In de stallen moet ten minste 8 uur per dag een minimale lichtintensiteit van 40 lux aanwezig zijn (gemeten verticaal op dierhoogte). Het geluidsniveau in de stal mag niet constant 85 dBA of hoger zijn. Ook constant of plotseling lawaai moet worden vermeden; • afleidingsmateriaal: de varkens moeten altijd voldoende materiaal hebben om mee te spelen en om te onderzoeken. Een ketting in combinatie met andere materialen voldoet hieraan; • ventilatie: bij mechanische ventilatie moet een alarm aanwezig zijn dat waarschuwt bij stroomuitval. De nieuw te realiseren stalruimte voor vleesvarkens en gespeende biggen, zoals deze zijn beoogd op de Heetenseweg 9a voldoen aan deze algemene voorschriften.
Binnen de stal is afdoende daglicht/ kunstlicht aanwezig en hebben de dieren permanent beschikking over vers water. De hokken voor de dieren worden daarnaast voorzien van voldoende afleidingsmateriaal. Tevens wordt door gebruik te maken van een centrale afzuiging (combi-luchtwassers) het geluidsniveau in de afdelingen beperkt en worden piekgeluiden zoveel mogelijk voorkomen. Tot slot worden alle stallen voorzien van een computergestuurd alarmsysteem. Dit systeem waarschuwt indien in de stal c.q. een afdeling de temperatuur te hoog oploopt als gevolg van bijvoorbeeld het uitvallen van de ventilatie. In het geval van stroomuitval kan worden overgeschakeld op een noodstroomaggregaat met een dieselmotor.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 23
SPLEETBREEDTE ROOSTERS & ZIEKENBOEG Ten aanzien van de spleetbreedte van de te gebruiken roosters en het inrichten van een ziekenboeg zijn de volgende eisen opgenomen: • de spleetbreedte tussen de roosterbalken van een roostervloer, bij stallen bestemd voor het houden van gespeende varkens bedraagt bij betonroostervloeren maximaal 14 millimeter en bij andere roostervloeren maximaal 15 millimeter; • de spleetbreedte tussen de roosterbalken van een roostervloer, bij stallen bestemd voor het houden van gebruiksvarkens bedraagt bij betonroostervloeren maximaal 18 millimeter en bij andere roostervloeren maximaal 20 millimeter; • indien varkens tijdelijk worden afgezonderd van de groep, omdat zij buitengewoon agressief, ziek of gewond zijn, moeten zij over voldoende ruimte kunnen beschikken om zich om te draaien. De nieuwe stalruimte voor vleesvarkens en gespeende biggen wordt voorzien van een water- en mestkanaal. Het mestkanaal wordt voorzien van gietijzeren- of betonroosters en het waterkanaal wordt voorzien van een betonrooster. In de biggenstal worden geen betonroosters toegepast, maar worden kunststof roosters toegepast. De spleetbreedtes van de nieuwe roosters voldoen uiteraard per direct aan de gestelde eisen.
In de bestaande en nieuwe stallen wordt, om voorkoming van ziekte-insleep en – verplaatsing zo veel mogelijk te voorkomen, afzonderlijk een (flexibele) ziekenboeg ingericht. Hiervoor wordt, afhankelijk van het aantal zieke of af te zonderen dieren, een ruimte (hok c.q. box) gebruikt als ziekenboeg. De ruimtes die worden gebruikt als ziekenboeg variëren na gelang het aantal zieken, qua aantal en positie binnen de stal. Binnen de inrichting is, gelet op de bedrijfsvoering/ beoogde bedrijfsopzet, dan ook voldoende ruimte beschikbaar om de zieke dieren op te vangen en af te zonderen. Hierdoor wordt derhalve direct voldaan aan de geldende welzijnseisen. HOKOPPERVLAKTE / OPPERVLAKTE DICHTE VLOER
In het besluit is beschreven dat gespeende varkens, gebruiksvarkens, gelten en zeugen in groepen gehouden dienen worden. De groep gebruiksvarkens dient gevormd te worden uit varkens afkomstig uit één groep gespeende varkens. Aan eenmaal gevormde groepen gespeende- of gebruiksvarkens mogen geen andere varkens meer worden toegevoegd. Het individueel houden van de vleesvarkens is alleen toegestaan tijdens onderzoek of behandeling vanwege de gezondheid, om de stal te reinigen of bij agressie. Voor het houden van de beoogde diercategorieën (gespeende varkens en gebruiksvarkens) gelden de onderstaande oppervlaktenormen per dier: • tot 15 kg : 0,20 m2 • van 15 – 30 kg : 0,30 m2 • van 30 – 50 kg : 0,50 m2 • van 50 – 85 kg : 0,65 m2 • van 85 – 110 kg : 0,80 m2 • meer dan 110 kg : 1,0 m2 Indien de vloer gedeeltelijk uit roosters bestaat dan moet deze voor 40% dicht zijn. Bij groepen van meer dan 40 gespeende varkens of vleesvarkens met een gemiddeld gewicht van meer dan 15 kilogram mag de totale oppervlakte met 10% worden verkleind. MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 24
Hokuitvoering beoogde bedrijfsopzet De gewenste bedrijfssituatie c.q. de nieuwe stalruimte wordt zodanig uitgevoerd dat per direct wordt voldaan aan de bovengenoemde eisen en criteria. Hiervoor worden de volgende uitgangspunten gehanteerd (samengevat); • Gespeende biggen: o huisvesting in groepen in hokken o roosters gedeeltelijk roostervloer kunststof o oppervlakte dichte vloer per hok bedraagt minimaal 40% o spleetbreedte maximaal 15 mm o balkbreedte minimaal 50 mm o hokoppervlakte minimaal 0,30 m2 per dier • Vleesvarkens: o Huisvesting in groepen in hokken Afdelingen van 448 vleesvarkens (32 hokken) 14 vleesvarkens per hok o Roosters ged. betonroostervloer o oppervlakte dichte vloer in hok bedraagt minimaal 40% o spleetbreedte maximaal 18 mm o balkbreedte minimaal 80 mm o hokoppervlakte minimaal 0,90 m2 per dier In onderstaande overzicht is de huisvesting van de volledige bedrijfsvoering opgenomen: Diersoort
Huisvesting
roosters
oppervlakte
Dichte vloer
Kraamzeug
Hok met lignest
Metaal / kunststof
-
0,6 m2
Dragende zeugen
Groepshuisvesting met hokken
Beton / 20 mm.
2,25 m2
1,3 m2
Guste zeugen (dekstal)
Boxen
Beton / 20 mm.
2,25 m2
1,3 m2
Dekbeer
Hok
Beton
6,0 m2
4,0 m2
Opfokzeug
Hokken
Beton / 20 mm.
1,0 m2
0,4 m2
Gespeende big
Hokken
Kunststof / metaal
0,3 m2
0,2 m2
Vleesvarkens
Hokken
Gietijzer / beton
0,9 m2
0,4 m2
3.4
KENGETALLEN
In deze paragraaf worden een aantal kengetallen ten aanzien van de gewenste bedrijfsvoering met 1.526 fokzeugen met 288 opfokzeugen, 6 dekberen, 8.100 gespeende biggen en 14.102 vleesvarkens beschreven. Bovengenoemde veebezetting is het maximale aantal dieren dat binnen de inrichting aanwezig kan worden gehouden c.q. aanwezig zal zijn. Dit aantal dieren is gelijk aan het aantal beschikbare dierplaatsen. Binnen de inrichting zijn dan ook geen extra dierplaatsen aanwezig boven het aantal genoemde en gevraagde aantal dieren. MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 25
De roulatie van de groepen dieren (weekgroepen) kan, gelet op de ruim opgezette bedrijfsvoering, plaatsvinden de beoogde stalruimtes en hiervoor zijn derhalve geen extra dierplaatsen benodigd. Ten aanzien van de beoogde bedrijfsopzet kunnen de volgende (gemiddelde) kengetallen worden weergegeven: • duur van een cyclus : 154 dagen • aantal worpen per jaar : ongeveer 3.500 • vervangingsgraad zeugen : ongeveer 45% • jaarlijks geboren aantal biggen : ongeveer 58.000 • uitval biggen : ongeveer 2,5% • aantal afgeleverde vleesvarkens : circa 53.000 • gewicht afgeleverde vleesvarkens : circa 115 kg • uitval vleesvarkens per jaar : circa 2,5 % • vrijkomende drijfmest per jaar : 22.000 m3
3.5
BESCHRIJVEN SYSTEEM VOERVERSTREKKING VARKENS (DROOGVOER)
Binnen de varkenshouderij wordt in huidige en gewenste bedrijfsopzet gebruik gemaakt van een droogvoerinstallatie. De grondstoffen voor het voer wordt met gesloten bulkwagens aangevoerd en opgeslagen in diverse silo’s. Naast kernvoer wordt gebruik gemaakt van bijproducten in de vorm van akkerbouwproducten CCM (maïs), diverse soorten granen en droge bijproducten zoals soja, meel en raap. De benodigde granen en mais worden lokaal geteeld en opgeslagen in de beschikbare silo’s. Daarnaast is ongeveer 45% van de grondstoffen afkomstig uit de humane voedingsmiddelen industrie zoals brood- en beschuitmeel, koekjes en pepernoten. De overige bijproducten bestaan uit tarwegries, soja- en zonnebloemschroot. Deze mix van grondstoffen zorgt bij de dieren voor een goed en evenwichtig voedingspatroon. Het in eigen beheer maken van droogvoer is financieel aantrekkelijk voor bedrijven met een bovengemiddelde omvang vanwege de hoge investeringskosten. Naast een economisch voordeel (eigen inkoop // lage kostprijs) is er tevens een milieuvoordeel, omdat de grondstoffen lokaal worden geteeld en vanwege de toepassing van bijproducten lage ”carbon footprint” hebben. De grondstoffen worden allemaal enkelvoudig opgeslagen. In de voerkeuken worden voor de verschillende soorten varkens meerdere recepten gemaakt en tevens het voerschema vastgesteld.
De voerkeuken bestaat on hoofdzaak uit een hamermolen en maler (pletten en malen), mengers en wegers. Met behulp van deze voorzieningen wordt in eigen beheer een samengesteld rantsoen voor de dieren gemaakt. Vanuit een voorraadsilo wordt met behulp van een droogvoerinstallatie dit product vervolgens verstrekt aan een specifieke diergroep / stalruimte. Hoeveelheden droogvoer en bijproducten • Droogvoer (zakgoed) Totale doorzet = • Kernvoer: Maximale opslag: Doorzet:
15 ton per jaar 64 ton 1.350 ton per jaar
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 26
•
Granen en maïs
•
Droge bijproducten
PRODUCT
Maximale opslag: Doorzet: Maximale opslag: Doorzet: JAARLIJKSE DOORZET (TON)
2.400 ton 7.100 ton per jaar 540 ton 5.500 ton per jaar MAXIMALE OPSLAG (TON)
DROOGVOER
15
2
KERNVOER
1.350
64
GRAAN EN MAIS
7.100
2.400
DROGE BIJPRODUCTEN
5.500
540
De droge bijproducten bestaande uit in hoofdzaak humane voedingsmiddelen (brood- en beschuitmeel, koekjes en pepernoten) en tarwegries, soja- en zonnebloemschroot betreffen reststoffen afkomstig uit productieprocessen van derden. Deze stoffen worden formeel beschouwd als “afvalstoffen”. De maximale opslagcapaciteit van deze stoffen omvat 540 ton en de jaarlijkse doorzet omvat 5.500 ton. Nu deze hoeveelheden ruimschoots lager zijn de gestelde drempelwaarden uit bijlage 1 van het Bor (respectievelijk 1.000 m3 // 15.000 ton) is het college van B&W van Raalte het bevoegd gezag voor deze inrichting.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 27
4.
REFERENTIESITUATIE
In dit hoofdstuk zal de referentiesituatie (c.q. bestaande bedrijfsopzet) worden beschreven. Achtereenvolgens komen de aspecten type huisvesting, werkzaamheden en activiteiten, ammoniakemissie, geuremissie, energie- & waterverbruik, grondstoffen, opslag van mest, afvalstoffen en afvalwater, luchtkwaliteit, geluid, bodem, veiligheidsaspecten en gezondheidsaspecten aan de orde.
4.1
HUIDIGE & VERGUNDE BEDRIJFSOPZET
Voor onderhavige varkenshouderij is op 16 februari 2015 (kenmerk OGV 2014-276) een omgevingsvergunning verleend op grond van de Wabo (o.a. revisie milieu) // bijlage 3. Nadien zijn nog omgevingsvergunning op grond van de Wabo verleend in verband met de realisatie van een mestsilo (2017) en het wijzigen van de bedrijfswoning. De vergunde situatie is inmiddels volledig opgericht en in werking gebracht. In onderstaande tabel is het vergund aantal dieren in combinatie met het stalsysteem weergegeven. Een plattegrondtekening van de bestaande bedrijfsopzet is als bijlage 4 toegevoegd. Tabel 1 Vergunde bedrijfsopzet 16-2-2015 Stalsysteem Stal
Diercategorie
Aantal dieren
Rav. Code
1
Vleesvarkens
3526
2
Kraamzeugen
3
BWL / BB code
Omschrijving
D 3.2.6.1.2
BWL 2004.08.V2
Koeldeksysteem (200% koeloppervlak) met metalen roostervloer
196
D 1.2.13
BWL 2006.08.V1
mestpan onder kraamhok
Kraamzeugen
160
D 1.2.13
BWL 2006.08.V1
mestpan onder kraamhok
4
Dekberen
6
D 2.4.4
BWL 2009.12.V4
gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser
4
Guste en Dragende zeugen
1170
D 1.3.12.4
BWL 2009.12.V4
gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser
4
Vleesvarkens
360
D 3.2.15.4
BWL 2009.12.V4
gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser
5
Gespeende biggen
6736
D 1.1.15.4
BWL 2009.12.V4
gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser
Bovenstaande bedrijfsomvang omvat de maximale mogelijkheden binnen het bestaande bouwvlak.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 28
Figuur 7 Luchtfoto varkenshouderij / huidige situatie (bron: Streetsmart)
4.2 WERKZAAMHEDEN & ACTIVITEITEN Binnen de bestaande varkenshouderij aan de Heetenseweg 9a is er in de huidige / vergunde situatie sprake van de volgende werkzaamheden en activiteiten: • het bedrijfsmatig houden van varkens (fokzeugen, gespeende biggen en vleesvarkens); • het opslaan van veevoeder, grondstoffen & bijproducten; • het opslaan en aanmaken van droogvoer; • het in gebruik hebben van een centrale (droog)voerkeuken; • het opslaan van dunne mest in de kelders en in een mestsilo; • het in gebruik hebben van vijf emissiearme stallen, een kantoor/ hygiënesluis / kantine, een werkplaats/berging en twee bedrijfswoningen; • het in gebruik hebben van twee gecombineerde luchtwassers (stal 4 en stal 5); • het in gebruik hebben van een spoelplaats en kadaveropslag.
4.3
AMMONIAK
4.3.1 Ammoniakemissie De ammoniakuitstoot op basis van de vergunde veebezetting kan op basis van de geldende RAV als volgt worden berekend.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 29
Tabel 2 Overzicht ammoniakemissie vergunde bedrijfsopzet
Vigerende vergunning:
16-2-2015 Stalsysteem
Stal
Emissiepunt
Diercategorie
Aantal dieren
Rav. Code
1
1
Vleesvarkens
3526
2
2
Kraamzeugen
3
3
Kraamzeugen
4
Ammoniakemissie
BWL / BB code
Omschrijving
Kg NH3 per dier-plaats*
Kg NH3 totaal
D 3.2.6.1.2
BWL 2004.08.V2
Koeldeksysteem (200% koeloppervlak) met metalen roostervloer
1,2
4231,2
196
D 1.2.13
BWL 2006.08.V1
mestpan onder kraamhok
2,9
568,4
160
D 1.2.13
BWL 2006.08.V1
mestpan onder kraamhok
2,9
464
BWL 2009.12.V4
gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser
0,83
4,98
gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser
0,63
737,1
0,45
162
0,1
673,6
Totaal:
6841,28
4
Dekberen
6
D 2.4.4
4
4
Guste en Dragende zeugen
1170
D 1.3.12.4
BWL 2009.12.V4
4
4
Vleesvarkens
360
D 3.2.15.4
BWL 2009.12.V4
5
5
Gespeende biggen
6736
D 1.1.15.4
BWL 2009.12.V4
gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser gecombineerd luchtwassysteem 85% emissiereductie (45% geur en 80% fijn stof emissiereductie) met watergordijn en biologische wasser
* emissie in kg NH3 per dierplaats per jaar volgens de Regeling ammoniak en veehouderij
4.3.2 Zeer kwetsbare natuurgebieden In de vergunde situatie is de veehouderij op grond van de Wet ammoniak en veehouderij niet gelegen binnen of in een zone van 250 meter van een ‘zeer kwetsbaar natuurgebied’. Het dichtbijgelegen ’zeer kwetsbaar natuurgebied’ is gelegen op een afstand van circa 983 meter ten zuidoosten van het emissiepunt van onderhavige veehouderij (zie ook onderstaande afbeelding).
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 30
Figuur 8: Wav-kaart Overijssel (bron: Streetsmart)
4.3.3 Ammoniakemissie afkomstig uit stalsysteem Vanaf 1 januari 2013 is de Europese richtlijn industriële emissies (RIE) in de Nederlandse milieuwetgeving geïmplementeerd (richtlijn 2010/75/EU, PbEU L334). De RIE geeft milieueisen voor de installaties, die genoemd staan in bijlage I. Wanneer een installatie in deze bijlage is opgenomen, spreken we van een IPPC-installatie. Voor veehouderijen vallen de volgende “installaties” / bedrijven onder de werking van de RIE: o 40.000 plaatsen voor pluimvee o 2.000 plaatsen voor vleesvarkens o 750 plaatsen voor zeugen / opfokzeugen Binnen het bedrijf worden zijn in de vigerende situatie meer dan 750 plaatsen voor fokzeugen en meer dan 2.000 plaatsen voor het houden van vleesvarkens aanwezig. De drempelwaarde voor fokzeugen & vleesvarkens wordt hierdoor overschreden, waardoor de RIE / IPPC-richtlijn van toepassing is op de bestaande bedrijfsopzet. Het varkensbedrijf moet in deze situatie voldoen aan het ‘Best Avialable Techniques (BAT) principe’ (BBT / BBT+), zoals opgenomen in de BREF en de Oplegnotitie voor IPPC-bedrijven. In de bestaande / vergunde situatie zijn alle stallen reeds emissiearm uitgevoerd en wordt voldaan aan het gestelde in de (oplegnotitie) “BREF voor intensieve varkenshouderij”, de “Beleidslijn IPPC-omgevingstoets Ammoniak en Veehouderij” en het “Besluit emissiearme huisvesting veehouderijen”.
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 31
4.3.4 Directe ammoniakschade Voor de bepaling of er mogelijk directe schade aan planten ontstaat, dient een aanvraag om een omgevingsvergunning te worden getoetst aan het rapport ‘Stallucht en Planten’ uit juni 1981 van het Instituut Plantenziektekundig Onderzoek (IPO). Op grond van dit rapport is gekeken of er binnen de daarin opgenomen afstanden van de inrichting voor ammoniak gevoelige planten aanwezig zijn. Hierbij is gekeken of binnen een afstand van 50 meter van de inrichting coniferen worden geteeld en/of dat binnen een afstand van 25 meter van de inrichting andere voor directe ammoniakschade gevoelige tuinbouwgewassen worden geteeld. Dit is niet het geval, zodat dit aspect in de onderhavige situatie geen belemmering vormt.
4.4
STIKSTOFDEPOSITIE
In het kader van Europese regelgeving zijn binnen Nederland Vogelrichtlijngebieden en Habitatgebieden aangemeld (VHR-gebieden). Deze gebieden worden ook wel Natura 2000-gebieden genoemd en vallen onder de werkingssfeer van de Wet Natuurbescherming (WNB). In onderstaande figuren is de ligging van de Natura 2000-gebieden ten opzichte van de locatie aan de Heetenseweg 9a te Heeten weergegeven.
Figuur 9: Ligging locatie t.o.v. diverse Natura 2000-gebieden (bron: AERIUS-calculator)
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 32
Figuur 10: Ligging bedrijf t.o.v. dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied Boetelerveld (bron: Streetsmart)
De dichtstbijzijnde gebieden liggen op de volgende afstand van de bedrijfslocatie: • Boetelerveld : 2.630 meter • Sallandse Heuvelrug : 6.595 meter • Rijntakken : 10.625 meter 12.980 meter • Vecht- en Beneden Reggebied : • Wierdense Veld : 15.100 meter • Borkeld : 16.620 meter Het college van GS van Overijssel heeft op 28 november 2014 een vergunning op grond van de Natuurbeschermingswet 1998 verleend (2014/0327650 / zie bijlage 5). Op grond van deze vigerende NB-wetvergunning mag onderstaande veebezetting worden gehouden:
MER – varkenshouderij ----- Heeten b.v., Heetenseweg 9a te Heeten 33
Tabel 3 Overzicht Nbw-vergunning d.d. 28 november 2014 Stalsysteem Stal
Diercategorie
Aantal dieren
1
Vleesvarkens
3526
2
Kraamzeugen
3
Rav. Code
Ammoniakemissie a gKg NH3 per Kg NH3 e diertotaal s plaats* c
BWL / BB code
Omschrijving
D 3.2.6.1.2
BWL 2004.08.V2
Koeldeksysteem (200% koeloppervlak) met metalen roostervloer
1,2
4231,2
196
D 1.2.13
BWL 2006.08.V1
mestpan onder kraamhok
2,9
568,4
Kraamzeugen
160
D 1.2.13
BWL 2006.08.V1
mestpan onder kraamhok
2,9
464
4
Dekberen
6
D 2.4.4
BWL 2009.12.V4