Vaststelling Omgevingsvisie Putten 2040

De agrifood sector verandert

van het aantal boeren. Boeren hebben een duidelijk toekomstperspectief nodig. Wij

Daarnaast is er ruimte voor nevenactiviteiten

We zijn trots op het agrarische karakter van

vinden het belangrijk om dit aan boeren te

op het vlak van bijvoorbeeld recreatie en

Putten. De agrifoodsector – waarbij het zowel

kunnen geven, aangezien ze een belangrijk

toerisme, zoals mini-campings, overnachten,

gaat om primaire productie (akkerbouw,

onderdeel van ons karakter en onze identiteit

workshops en meekijken bij de boer. Voor

veeteelt) als om voedselverwerking – is een

vormen. Dit vindt ook de bevolking van Putten

bewoners en toeristen wordt ingezet op een

beeldbepalende sector in de gemeente.

bleek uit onze enquête onder Puttenaren van

verdere ontsluiting en toegankelijkheid van het

Deze sector zorgt voor werkgelegenheid,

november 2021. Onze gemeentelijke visie op dit

buitengebied. Ook op het vlak van (tijdelijk)

verdienvermogen, voedselvoorziening en

toekomstperspectief delen we in deze paragraaf.

wonen staan we open voor innovatieve ideeën.

Verdere uitwerking geven we graag vorm

Erfdelen, woning splitsen, Tiny Houses op erven

samen met onze partners in een programma

zijn zaken die een bijdrage kunnen leveren aan

‘Vitaal platteland Putten’.

de wooncrisis, en aan toekomstperspectief voor

 Participatieresultaten online enquête onder Puttenaren van november 2021

boeren. Andere zaken waar we ruimte voor zien zijn zorgboerderijen of andere aan zorg gerelateerde activiteiten in het buitengebied.

63

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3 Overzicht agrarische begrippen

Natuurlijke landbouw

Het produceren van voedsel op meer

Natuurinclusieve landbouw

hectare grond met minder input van

Natuurinclusieve landbouw Natuurinclusieve landbouw is een manier van boeren waarbij gewerkt wordt binnen de grenzen van de natuur. Boeren waardoor de biodiversiteit, de rijkdom aan planten en dieren, toeneemt. Een vorm van kringlooplandbouw met aandacht voor natuur en landschap

Biologische landbouw Landbouw, gecertificeerd door SKAL. Na een aantal jaren van omschakeling wordt op het bedrijf o.a. geen kunstmest en chemische gewasbeschermingsmiddelen toegepast. Daarnaast is het veevoer ook biologisch. De betiteling ‘Biologisch’ houdt in dat de grondstoffen soms van verder weg moeten komen, vanwege de benodigde certificering van voedsel en grondstoffen die aantonen dat het daadwerkelijk biologisch is.

64

Extensieve landbouw buiten zoals kunstmest, veevoer en

Circulaire landbouw

gewasbeschermingsmiddelen.

Hiermee wordt kringlooplandbouw bedoeld.

Intensieve landbouw Het produceren van voedsel op een zo’n

Verduurzamen landbouw

efficiënt mogelijke manier. Het gebruik

Het duurzamer maken van de landbouw

van input van buiten, zoals kunstmest,

door bijvoorbeeld het verhogen van

veevoer en gewasbeschermingsmiddelen

het dierenwelzijn, het versterken van

is onderdeel van deze werkwijze.

de biodiversiteit of voorbereiden op de klimaatverandering. Dit kan op

Kringlooplandbouw

verschillende manieren en moet passen

Kringlooplandbouw is een vorm van

bij de ondernemer.

duurzame landbouw waarbij de kringloop van stoffen gesloten is. Dit houdt in dat

Ecologische landbouw

alle stoffen die door de landbouw uit een

Boeren met aandacht voor biodiversiteit,

gebied verdwijnen ook weer teruggebracht

het zoveel mogelijk sluiten van de

worden in het gebied. Er wordt zuiniger

kringloop. Zorg voor de bodem is een

omgegaan met grondstoffen en energie.

belangrijk punt, net als het zoveel mogelijk gebruiken van de korte ketens met direct contact met de consument.

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

 Figuur: Gebiedsafbakening van de regiogemeenten waarbinnen het regionale functieveranderingsbeleid van toepassing is

Ook op het vlak van energieopwekking bieden we ruimte aan boeren, mits dit past in de regels

regelingen zoals het Gemeenschappelijk

Hoe de gemeente Putten omgaat met

die voor de gehele gemeente gelden (zie

Landbouwbeleid faciliteren hierin. Vanuit

vrijkomende agrarische bebouwing

H 3.3.5 energieneutraal Putten). Op dit moment

de gemeente is er geld beschikbaar voor

staat beschreven in het regionale

heeft zon op land niet de voorkeur in Putten.

Bloemrijke akkerranden. Hierdoor is er ruimte

functieveranderingsbeleid. Het

Voordat dit een aantrekkelijke optie wordt, is het

voor de biodiversiteit langs de akkers waarin

functieveranderingsbeleid richt zich op

belangrijk dat de netbeheerder extra aandacht

vaak één gewas wordt geteeld. Zo wordt de

(voormalige) agrarische bedrijfsbebouwing. We

geeft aan het buitengebied zodat het plaatsen

balans gezocht.

bekijken steeds goed of de woningen vanuit

van zonnepanelen daar ook mogelijk is qua netbelasting.

‘Boer worden is een gunst, boer blijven een hele kunst’

65

functieverandering van agrarische bedrijven We blijven ontwikkelingen binnen de

aan de randen van het dorp gebouwd kunnen

stikstofcrisis goed in de gaten houden en

worden in plaats van op het boerenerf en

hebben geregeld overleg met de provincie.

in het reguliere buitengebied. Zo blijft het

Daarbij is de insteek om zoveel mogelijk

buitengebied zoveel mogelijk agrarisch. Voor

de agrarische sector te behouden en te

die situaties waar het functieveranderingsbeleid

We stimuleren lange termijn verdienmodellen

ondersteunen in Putten. Wij juichen de

niet op toeziet, kunnen gemeenten wel volgens

voor boeren op het vlak van natuurontwikkeling

toepassing van beschikbare technieken en

de gedachte van het functieveranderingsbeleid

en klimaatadaptatie. Het Coöperatief Agrarisch

innovaties om de stikstofbelasting vanuit

maatwerk mogelijk maken.

Natuur Collectief Veluwe en de landelijke

agrarische bedrijven te minimaliseren toe.

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

Vitaal dorpshart en leefbare gemeente

Om het dorpshart vitaal te houden, is ook

Bereikbaarheid is belangrijk voor het

het toevoegen van beleving en reuring

functioneren van de lokale economie in brede

Dankzij een vitaal en bruisend dorpshart,

van belang. Daar past een hoge ruimtelijke

zin. De gemeente Putten zet zich er in provinciaal

verbeterde bereikbaarheid, en behoud van

kwaliteit bij, evenementen die passen bij het

verband voor in om de bereikbaarheid op de

natuur en landschap, staat Putten in 2040 nog

karakter van Putten, een vitale weekmarkt,

N-wegen naar Putten te verbeteren (zie ook 3.3.9

steeds bekend als leefbare en aantrekkelijke

goede en aantrekkelijke (en geconcentreerde)

bereikbaar Putten). Tegelijkertijd vormen ook

woon-, werk, en recreatiegemeente.

horecavoorzieningen, en een sterke relatie

andere vormen van mobiliteit – fietsverkeer,

tussen het landelijk gebied en het dorpshart,

openbaar vervoer (OV), deelmobiliteit – delen

Tegengaan van leegstand in het dorpshart is

bijvoorbeeld door het aanbieden van

van de oplossing. Dit geldt ook voor de

een belangrijk aandachtspunt. Nu al is er enige

streekproducten. Een goede organisatiegraad

bereikbaarheid van economische plekken van

(langdurige) leegstand in het dorpshart. Dat

van ondernemers in het dorpshart is belangrijk

belang – de bedrijventerreinen van Putten en het

zorgt voor verminderde uitstraling en beleving

voor de vitaliteit van het centrum. De gemeente

dorpshart.

bij bezoekers, maar ook tot verminderde

ondersteunt WCP hierin. Het bestaande

omzet bij andere ondernemers, omdat het

ondernemersfonds (SOP) is actief en effectief en

winkelgebied meer verspreid is dan nodig.

wordt goed gewaardeerd.

Ook zijn er nog te veel winkels buiten het centrumgebied. Het centraliseren van winkels (van een B-locatie buiten het centrum naar een A-locatie in het centrum) is daarom een belangrijk thema in het dorpshart van Putten, ook om leegstand tegen te gaan in het kernwinkelgebied. Hiertoe is de gemeente Putten voornemens om mee te werken aan transformatie van winkelpanden als dat ervoor zorgt dat het winkelgebied beter geconcentreerd wordt. Daarbij is het belangrijk dat de plannen gesteund worden door de relevante stakeholders en dat er adequate oplossingen voor parkeren en behoud van groen zijn. Tevens is verduurzaming van winkelpanden op energetisch vlak essentieel bij transformatie.

66

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

Ruimte voor werken

Ambachtstraat wordt getransformeerd naar

De bedrijventerreinen zijn goed voor 60 tot

een woonfunctie, net als het voormalige Sligro/

70 procent van de werkgelegenheid. Daarom

In 2040 beschikken lokale ondernemers

Emtéterrein (project de Bosrande) aan de

zijn ze van belang voor de economische

binnen de Puttense speerpuntsectoren (de

Voorthuizerstraat. Om vervangende ruimte

en maatschappelijke toekomst van Putten.

vrijetijdseconomie, de agrifood en het MKB)

voor bedrijvigheid te creëren wordt een nieuw

Nieuwe bedrijvigheid komt op locaties die

over voldoende en kwalitatief geschikte ruimte

bedrijventerrein (Henslare) ontwikkeld. Dit

het best passend zijn in relatie tot wonen en

voor werken, zowel op bedrijventerreinen als op

nieuwe terrein voorziet slechts voor een deel in

natuur. In de regel is dat niet (meer) nabij het

andere plekken in de gemeente. Ieder bedrijf op

de vraag die via onderzoek aangetoond is (bron

dorp Putten maar juist langs of bij bestaande

de juiste plek is daarbij het uitgangspunt.

RPW Noord Veluwe en Ladderonderbouwing

verkeersstructuren.

Henslare (Stecgroep, 2019). Gezien de groei Clusters aan werkgelegenheid zijn met name te

van de (lokale) economie is de uitdaging om

Er is vooral behoefte aan ruimte

vinden in het centrum van Putten en daarnaast

ook in de toekomst voldoende ruimte voor

voor bedrijfsuitbreiding en daar mee

op de drie bedrijventerrein (Bedrijventerrein

ondernemers in de gemeente te behouden.

bedrijfsvoortzetting van gevestigde bedrijven.

Keizerswoert, Hoge Eng, Ambachtstraat) die de gemeente rijk is. De bedoeling is dat de

 Figuur: Verbeelding uit gebiedsvisie Henslare vastgesteld op 22 maart 2022 1

Dat betekent dat grootschalige uitbreidingen van bedrijventerreinen niet nodig zijn. Henslare wordt ontwikkeld. Er wordt binnen de RPWregio Noord-Veluwe een actuele regionale behoefteraming voor bedrijventerreinen opgesteld in 2023. Op de nieuwe regionale RPW-raming volgt een lokale Puttense verdieping: een doorvertaling naar de lokale vraag op het niveau van de gemeente Putten, afgezet tegen het lokale aanbod. Hiermee wordt de Puttense uitbreidingsbehoefte kwantitatief in beeld gebracht. De uitkomsten van deze onderzoeken wachten we af om potentiële zoekgebieden te bepalen.

1 Meer gedetailleerde en concretere kaartbeelden worden opgesteld voor het bestemmingsplan

67

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

Bedrijven die niet verduurzamen in hun

bereikbaarheid en arbeidsmarktvraagstukken.

bedrijfsmodellen zullen door de markt straks

We willen bijdragen aan goede triple-helix

buiten spel worden gezet. Daarom helpt

samenwerking (overheid, onderwijs en

de gemeente sectoren in Putten zo goed

ondernemers) in regionaal verband. Putten is in

mogelijk hun werk om te zetten naar duurzame

deze gremia een kleinere, landelijke gemeente.

alternatieven. Hieronder vallen de overgang

Om zaken gedaan te krijgen, moeten we in

naar duurzame energiebronnen, verstandig

regionaal verband optrekken. We zetten in op

gebruik van grondstoffen, betrokkenheid

het onderhouden van nauwe(re) banden met

van de omgeving, behoud van de waarde

buurgemeenten en samenwerkingsverbanden.

van het landschap en goede economische  Bedrijventerrein Keizerswoert

omstandigheden voor de ondernemers. De

Als gemeente zijn we een belangrijke partner

gemeente heeft hierbij verschillende rollen:

voor Puttense ondernemers. Om die rol zo

Binnengemeentelijke verplaatsing geeft

deels gaat het om wettelijke basistaken (in

goed mogelijk te kunnen vervullen zetten

ruimte voor slimmer en flexibeler gebruik

de sfeer van infrastructuur, handhaving)

we in op een sterk bedrijfscontactpunt voor

van de bestaande bedrijven en gebouwen. Bij

en deels gaat het om een stimulerende rol.

optimale dienstverlening voor ondernemers.

lichte bedrijvigheid en kantoren wordt zoveel

De basistaken betreffen het organiseren en

Daarnaast willen we de informatievoorziening

mogelijk ingezet op (her)gebruik van bestaande

implementeren van de aanleg van elektrische

voor ondernemers verbeteren. We evalueren

gebouwen binnen de bebouwde kom. Op de

(laad)infrastructuur, verduurzamen van de

de digitale en fysieke informatievoorziening,

bedrijventerreinen in Putten is geen ruimte voor

inkoop (circulair), handhaving en samenwerking

waaronder het ondernemerspunt, en waar

detailhandel en zelfstandige kantoren. Nieuwe

binnen de Regionale Energie Strategie (RES).

mogelijk verbeteren we deze. Om beter

bedrijventerreinen behoren wel duurzaam te

Daarbovenop zet de gemeente in op actieve

zichtbaar en vindbaar te zijn voor Puttense

zijn en voorzien van parkmanagement. Vitale

stimulering van verduurzaming, middels

ondernemers investeren we de komende

bedrijventerreinen zijn namelijk ook voorbereid

voorlichting aan ondernemers (wijzen op

jaren meer in deze samenwerkingsrelaties, op

op de toekomst.

regionale en nationale subsidies), het stellen

ambtelijk en bestuurlijk niveau. Het Puttense

van ruimtelijke eisen rondom duurzaamheid

ondernemerswezen is goed georganiseerd,

en milieu (waaronder bij de ontwikkeling van

met bedrijvenkring BKP, winkeliersvereniging

bedrijventerrein Henslare) en het stimuleren

WCP, Jonge ondernemersvereniging Putten

van samenwerking (bijvoorbeeld gezamenlijke

(JOOP), agrariërs (in LTO). We continueren

inkoop of opwek van groene stroom op

het structurele overleg met deze partijen, en

bedrijventerreinen).

brengen daarbij helder onderscheid aan tussen

De ‘basis op orde’ voor een duurzaam ontwikkelperspectief voor onze bedrijven Putten heeft in 2040 de basis voor een sterke lokale economie als gemeente op orde. Hiertoe

68

wat ambtelijk wordt opgepakt en wat aan de

behoren, (i) stimulering van verduurzaming

Regionale samenwerking is belangrijk voor

van bedrijven, (ii) regionale samenwerking, (iii)

thema’s als verduurzaming, kennisdeling en

gemeentelijke samenwerking met bedrijven.

innovatie, regionale profilering, regionale

bestuurlijke tafel wordt behandeld.

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

Overlast en negatieve milieubelasting In Putten wordt gewoond én gewerkt. In Putten mag (nieuwe en bestaande) bedrijvigheid niet leiden tot overmatige overlast of negatieve milieubelasting. Dit houdt bijvoorbeeld in dat we overlast van geur, geluid of het onttrekken van grondwater waar mogelijk tot een minimum willen beperken en bodemverontreiniging willen voorkomen. Uit de participatie bleek ook dat er goed gekeken moet worden naar problematiek van bedrijven met een hogere milieucategorie. Een deel van de bevolking vindt dat dit buiten de woonkern een plek moet krijgen. We werken aan een gebiedsgerichte uitwerking van het geluidsbeleid met variatie in toegestane geluidsbelasting en het aanwijzen van stiltegebieden. In de komende jaren gaan we aan de gang met het definiëren van de milieuambities voor de verschillende gebiedstype. Wonen en werken kunnen meer met elkaar verenigd worden zolang voldaan kan worden aan de milieudoelstellingen behorend bij het desbetreffende gebied. We gaan flexibel om met nieuwe startende ondernemers en blijven hiervoor kansen bieden. We streven naar het vergroenen van bedrijventerreinen. 1

1

69

Brochure Provincie Gelderland ‘Hoe vergroenen we bedrijventerreinen?’

Hoevelaken

Ondernemend Putten

0

500 1.000 meter

Ermelo

LEGENDA

GEMEENTEGRENS LEGENDA

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

¯

ONDERNEMEND PUTTEN

ONDERNEMEND PUTTEN VEEHOUDERIJEN

RECREATIEBEDRIJVEN BOOM- EN/OF FRUITTEELT BOUWLAND GRASLAND DETAILHANDEL EN HORECA BEDRIJVENTERREIN BEDRIJF INDICATIEVE ONTWIKKELRUIMTE BEDRIJVENTERREIN

Putten

Nijkerk

Nijkerkerveen

Voorthuizen

Hoevelaken

70

ONDERNEMEND PUTTEN

¯

0

500 1.000 meter

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

71

3.3.8 Recreatief Putten Putten heeft een vitale recreatiesector Kwalitatieve groei van de recreatiesector is mogelijk met behoud van de identiteit. In Putten is ruimte voor dag- en verblijfsrecreatie. We zetten ons in om het onderhoudsniveau van dag recreatieve voorzieningen op orde te houden en vitale recreatievoorzieningen te behouden. Recreatie en toerisme zijn en blijven belangrijke economische groeisectoren in Putten. De kwaliteit van de recreatie wordt op een hoger peil gebracht. Rust, ruimte en beleving zijn de kracht van het bosgebied en de landgoederen. Langs de Randmeerkust is meer ruimte voor dynamiek en (ont)spanning, uiteraard rekening houdend met de nabij gelegen kwetsbare

waaronder recreatieve activiteiten. De

maar waar mogelijk worden ook de kansen

natuur.

recreatiesector blijft ook in de toekomst een

benut om beide gebieden tot elkaar te brengen,

belangrijke sector in Putten. Ingezet wordt op de

zodat zij elkaar kunnen versterken.

De opgave is om een meer samenhangend

kwaliteitsverbetering van de verblijfsrecreatie

recreatief gebied van Putten te maken.

en de versterking en waar mogelijk uitbreiding

Het zijn nu vooral aparte locaties, veel

van de dagrecreatie. Er mag meer nadruk

weginfrastructuur, weinig groen, gedateerde

komen op innovatieve initiatieven en nieuwe

Putten zet zich in voor een aantrekkelijk

groeninrichting uit de jaren ’80. Een

ontwikkelingen die passen bij de Puttense

recreatielandschap door onder andere te

aantrekkelijkere toegang tot het Puttense stuk

kernkwaliteiten. Zeker als dit een meerwaarde

werken aan Vitale Vakantieparken. Via een

van Veluwe aan Zee en de verbinding met het

voor de omgeving oplevert; natuurwaarden

handhavingsspoor voorkomen we misstanden

dorp Putten is een grote wens en onderdeel van

versterkt, landschap versterkt of landschappelijk

in de fysieke leefruimte en via een innovatief

het ‘Inspiratiedocument Dorpsentrees’, met als

kan worden ingepast, nieuwe doelgroepen

(economisch) spoor stimuleren en inspireren

doel groenere, gastvrije ontvangstlocaties.

aantrekt, een meerwaarde heeft voor het

we vakantieparken zich om te vormen

Vitale Vakantieparken

recreatief product en duurzaam is. De

tot duurzame, toekomstbestendige vitale

In het poldergebied is ruimte voor een

verschillen in toeristische beleving tussen de

recreatieparken. We stimuleren ondernemers

verbreding van agrarische activiteiten,

Veluwe en de Randmeerkust worden aangezet,

de kwaliteit van hun terrein en gebouwen te

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

verbeteren. De vakantieparken ondervinden

Over het algemeen willen we overlast van

komt men samen. Dit is het hart van toeristisch

soms druk vanuit de immense woningbehoefte

mobiliteit en parkeren in natuurgebieden zoveel

Putten. Gesteund wordt op historie, kwaliteit,

in Nederland (en ook in Putten), en het

mogelijk beperken.

gastvrijheid en een breed aanbod aan

huisvesten van arbeidsmigranten en (mogelijke) vluchtelingen. We staan voor de ambitie ‘recreatie blijft recreatie’. Permanente bewoning

Toeristisch Putten

zetten in op het behoud van een aantrekkelijk centrum en winkelgebied. We hebben een

van recreatieverblijven wordt in de toekomst

Er is aandacht voor het verknopen van het

Toeristisch Samenwerkingsverband en vanuit

ook niet toegestaan. Waar nodig wordt ruimte

toeristische aanbod in Putten en de regio. In

het platform Dromenlab behouden we het

geboden aan tijdelijk ander gebruik. Er wordt

Putten kun je van alles doen. In het centrum

toeristisch aanbod en ontwikkelen deze door.

verder ingezet op ‘recreatief ondernemerschap’ en innovatieve initiatieven omarmen we. Hierin trekken we samen op met ondernemers, vakantieparken en de gehele recreatiesector. Dit doen we op zowel parkniveau als op recreatief landschapsniveau. Dit samenspel zorgt voor een optimale Veluwebeleving.

Recreatiezonering; de balans tussen rust en reuring We realiseren ons goed dat de belangen vanuit natuur en recreatie soms van elkaar verschillen of sterker nog: met elkaar botsen. Dit leidt soms tot beperkingen van recreatieve ontwikkelingen. Een nieuwe recreatiezonering moet meer inzicht geven welk belang in welk gebied de voorrang krijgt. Hierbij hoort een indeling in functies en gebieden. Op een aantal plekken zetten we in op gastvrije Veluwse ontvangstlocaties door middel van het Project Putterpoorten. Op andere plekken willen we juist rust en ruimte behouden, en zijn stiltegebieden aangewezen.  Concept - Recreatiezonering Veluwe Gebiedsproces: lopend/voorzien – Provincie Gelderland (2021)

72

activiteiten en bezienswaardigheden. We

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

De toeristische sector kan elkaar lokaal blijven versterken door samenwerking, gezamenlijke productontwikkeling en ambassadeurschap. Dit gaat al ontzettend goed in Putten.

Recreatieve netwerken en entrees Putten heeft een prachtig en hooggewaardeerd recreatienetwerk. De routenetwerken voor wandelaars, fietsers, ruiters en mountainbikers willen we blijven ontwikkelen. Ook willen we het netwerk van klompenpaden verder uitbreiden tot een samenhangend geheel. Het recreatieve netwerk in Putten wordt daarbij vervolmaakt, waarbij met name de verbindingen tussen het bosgebied en de Randmeerkust, via het dorpscentrum, worden versterkt. Ook een goede aansluiting op het bestaande OV-netwerk is een belangrijke opgave. Door het aanleggen en onderhouden van gastvrije, groene dorpsentrees verwelkomen we onze gasten nog gastvrijer. Aan de rand van het Veluwe bosgebied ontwikkelen we drie Putterpoorten. Gastvrije ontvangstlocaties, met recreatieve functies, natuurverbeteringen en informatievoorziening, waar belevingsthema Veluws Verleden een rode draad vormt. De Putterpoorten dienen als hoogwaardige startlocaties voor wandelingen en fietstochten met goede aansluiting op de Veluwse routenetwerken.

73

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

3.3.9 Bereikbaar Putten Putten blijft bereikbaar voor alle modaliteiten, met speciale aandacht voor langzaam verkeer We bevorderen een duurzame, vlotte, veilige verkeersafwikkeling voor alle verkeersdeelnemers. We blijven werken aan een toegankelijk en hoogwaardig wandel- en fietsnetwerk, OV-netwerk en autonetwerk. De kwaliteit van de aanwezige fietsvoorzieningen in Putten wordt relatief goed beoordeeld. Er is echter nog geen helder fietsnetwerk. We verbeteren daarom de fietsverbindingen van het hoofdfietsnetwerk. We realiseren aantrekkelijke fiets- en wandelroutes die lichaamsbeweging

de A28. Negatieve effecten van het verkeer

voertuigen in de woongebieden. Een groei in

stimuleren en autoverkeer in de woonwijken

op de leefbaarheid in woonomgevingen

het aantal oplaadpunten voor de elektrische fiets

(o.a. rond scholen) beperken. Het fietsverkeer

willen we waar mogelijk aanpakken (o.a.

zou een stimulans kunnen zijn voor fietsgebruik

door bewoners en toeristen wordt verder

effecten van doorgaande N-wegen). We

in de gemeente. Stimuleren van fietsgebruik

gestimuleerd. Verder verkennen we een

ontmoedigen sluipverkeer/doorgaand verkeer

door uitnodigende en efficiënte infrastructuur

mogelijk nieuwe snelfietsroute in de regio. We

om verkeersoverlast te verminderen. We

waarbij we oplaadpunten voor elektrische

behouden de huidige kwaliteit van het openbaar

optimaliseren de routering naar parkeerplaatsen

fietsen faciliteren waar dit mogelijk is. Er is in

vervoer en zetten ons in voor verbetering. De

en monitoren de parkeerdruk in heel Putten.

Putten verder nog relatief weinig draagvlak

verbindingen naar het NS-station en tussen

In het Verkeerscirculatieplan zetten we deels

voor duurzame (deel)mobiliteitsconcepten. Wel

het bosgebied en de Randmeerkust worden

in op het autovrij maken van het centrum met

faciliteren we dus actief openbare oplaadpunten

verbeterd voor het langzaam verkeer. De

afgesproken tijden voor de bevoorrading van

voor elektrische auto’s. Het stimuleren van

bebouwde kom in de Nijkerkerstraat wordt

winkels. Mobiliteit en bereikbaarheid nemen we

duurzame brandstoffen (biogas, waterstof)

uitgebreid, met als doel de verschillende delen

te allen tijde mee in nieuwe ontwikkelingen.

gebeurt nu vooral nog vanuit het Rijk.We

van Putten beter met elkaar te verbinden. Verder zetten we in op het bereikbaar houden van de

We werken aan een duurzaam mobiliteitsnetwerk

Ingezet wordt op het verbeteren van de

een goede ontsluiting van nieuwe woonwijken.

We zetten in op duurzaam vervoer en transport.

met name op de doorgaande wegen in het

We waarborgen ook een goede ontsluiting op

We faciliteren het opladen van elektrische

dorp en in het landelijk gebied. We maken een

kleine kernen en het afsluiten van zandwegen zonder doorgaande functie. We waarborgen

74

werken aan een veilig mobiliteitsnetwerk

verkeersveiligheid op de bestaande wegen,

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

75

duidelijkere verkeersstructuur en geven meer

dit beleidsstuk is onder andere geregeld dat

het aanleggen van een nieuwe zuidelijke

prioriteit aan fietsen en wandelen. Fietspaden

per woning minstens één aangename zijde

ontsluitingsweg, ten zuiden van de nieuwe

leggen we zoveel mogelijk vrijliggend aan.

(geen overlast) aanwezig is. Kwetsbare groepen

woonwijk en tussen de N303 en N798. Niet

Bij de verkeersveilige fietsstructuur hebben

worden gemeden in de nabijheid van wegen.

alleen vanwege de verkeersstromen, maar ook

we speciale aandacht voor de routes naar

Geluid reducerend asfalt passen we toe bij

om de leefbaarheid in het dorp te verbeteren.

scholen en sportparken. Binnen en buiten de

gebiedsontsluitingswegen in de bebouwde

De verkeersveiligheid van de scholen Hoef en

kern zijn of worden de doorgaande routes

kom, waar een 50 km/uur regime geldt. Bij de

Diermen die aan de N798 liggen is belangrijk.

van veilige oversteekplaatsen voorzien om de

plaatsing van verkeersdrempels letten we op

Voor de bereikbaarheid van Putten is bovendien

verkeersveiligheid te verbeteren. Altijd worden

de locatie op voorkoming van trillinghinder.

een goede verbinding naar de A28 belangrijk.

de kruispunten individueel beoordeeld. De

Een beweegvriendelijke leefomgeving daagt

Daarom zetten we in op het verbeteren van de

oplossing van de verkeersdrukte en onveiligheid

inwoners uit om zich per fiets of wandelen door

route via de N798 en N301 naar afslag Nijkerk.

die het gemotoriseerd verkeer op gezette tijden

de omgeving te verplaatsen. Bij ontwikkelingen

Samen met de gemeente Nijkerk gaan we bij de

veroorzaakt moet hoofdzakelijk in regionaal

langs de spoorlijn is naast geluid en fysieke

provincie aandringen op een grondige aanpak

verband worden gevonden.

veiligheid ook aandacht voor trillingshinder.

van de N798, voor een betere doorstroming

Bij het beoordelen van trillingshinder wordt

en verkeersveiligheid. Specifiek letten we op

de Handreiking Nieuwbouw en Spoortrillingen

de rotonde Putterweg – Berencamperweg –

betrokken.

Vetkampstraat. De capaciteit van deze rotonde

We werken aan een gastvrij en gezond Putten We zetten in op ‘Veluwse ontvangstlocaties’. Dit zijn een beperkt aantal, goed herkenbare

is onvoldoende om (in de ochtendspits)

Veranderingen in de wegenstructuur

het verkeer vlot te kunnen afwikkelen. Daarnaast vormt de spoorwegovergang op

parkeerplaatsen en openbaar vervoerhaltes

De wegenstructuur is maar beperkt

de Nijkerkerstraat (N798) steeds meer een

waar bezoekers gastvrij worden ontvangen. We

meegegroeid met Putten zelf, en de

belemmering voor de doorstroming. Mogelijk is

realiseren geen nieuwe woningen binnen 300m

bereikbaarheid staat onder druk. De

een ongelijkvloerse kruising gewenst als zowel

van een snelweg. Voor zones langs 80km/u en

bestaande wegenstructuur is leidend voor

het treinverkeer als autoverkeer blijft toenemen.

50 km/u wegen moet een basisgeluidskaart

de afwikkeling van het toekomstige verkeer.

De Engweg wordt afgewaardeerd van een 50

gemaakt worden en monitoring plaatsvinden.

Het verbeteren van de verbindingen tussen

km/u regime naar een 30 km/u regime en krijgt

Bij realisatie van nieuwe woningen binnen

dorp, station en Strand Nulde / Veluwe aan

een hierbij passende inrichting. Reconstructie

de invloedsfeer van deze wegen worden de

Zee voor het langzaam verkeer heeft prioriteit.

van bestaande wegen wordt integraal

maatregelen betrokken zoals vastgelegd in

We voorzien toenemende verkeersstromen

ingestoken. Uiteraard zijn verkeersveiligheid en

het beleidsstuk ‘Geluidbeleid bij ruimtelijke

door de ontwikkeling van Halvinkhuizen in

goede verkeersafwikkeling belangrijk, maar er

ontwikkelingen’. Dit beleidsstuk is nog opgesteld

Putten-Zuid. In het kader van de ontwikkeling

liggen ook koppelkansen voor verbetering van

onder de oude wetgeving. Zodra nieuw beleid

Halvinkhuizen is daarom onderzoek uitgevoerd

de leefomgeving en klimaatadaptief ontwerpen.

onder de Omgevingswet is opgesteld voor dit

naar ontsluitingsmogelijkheden voor de

punt, komt dit beleid hiervoor in de plaats. In

nieuwe woonwijk. Hierbij zetten we in op

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

 Gewenste wegcategorisering autonetwerk en fietsbasisnetwerk (GVVP, juni 2023)

76

AMBITIES EN OPGAVEN

Omgevingsvisie Putten 2040

3

 Gewenste wegcategorisering autonetwerk en fietsbasisnetwerk (GVVP, juni 2023)

77

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

78

WE ZETTEN HET LIEFST IN OP INITIATIEVEN WAAR ER OOG IS voor onze medemens, ons bijzondere buitengebied en onze vitale economie

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

HOOFDSTUK 4 VISIE OP KAART; HIER GAAN WE VOOR In dit hoofdstuk laten we zien hoe we de ambities en opgaven beschreven in hoofdstuk 3 ruimtelijk uitwerken op de integrale visiekaart (H4.1). In H4.2 wordt de visie per deelgebied uitgewerkt (de gebiedsgerichte uitwerking).

4.1 De Puttense koers op kaart; het integrale visiebeeld Putten 2040

belangrijkste ontwikkelingen en opgaven voor de periode tot 2040 staan beschreven in H 4.2 en zijn ook gedeeltelijk verbeeld op de integrale omgevingsvisiekaart.

We hebben op basis van het huidige karakter

De integrale omgevingsvisiekaart is gebaseerd

een indeling gemaakt in verschillende

op bestaande kwaliteiten, vigerend beleid

deelgebieden. De kaart met de deelgebieden

en lopende plannen en voegt daaraan

vormt de basis (de onderlegger) voor de

enkele nieuwe keuzes toe (symbolen, pijlen

omgevingsvisiekaart, omdat het uitgangspunt

en arceringen). Het is belangrijk vast te

steeds is dat we het huidige karakter in de

stellen dat de omgevingsvisiekaart geen

toekomst willen behouden en waar mogelijk

bestemmingsplan-/ omgevingsplankaart is en

versterken. Voor elk deelgebied hebben we

dat deze kaart geen ontwikkelingen onwrikbaar

een koers geformuleerd, aan de hand waarvan

vastlegt. Het gaat om de hoofdlijnen van

we richting hebben gegeven aan toekomstige

beleid, die verder worden uitwerkt in het

ruimtelijke ontwikkelingen, die passen bij

omgevingsplan en programma’s. De raad kan

het karakter van het deelgebied. De koersen

periodiek (bijvoorbeeld ieder jaar) de plannen

voor de verschillende deelgebieden met de

bijstellen. Dit kan mede op basis van monitoring en ontwikkelingen in de uitvoering. Zie voor het toekomstbeeld van de gebieden binnen Putten 2040 de integrale omgevingsvisiekaart op de volgende pagina.

79

Integrale visiekaart

VISIE OP KAART

LEGENDA

Omgevingsvisie Putten 2040

4

80

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

4.2 De koers per deelgebied

De onderbouwing van de negen deelgebieden van Putten is als volgt:

Een gebied dat overwegend in

4.2.1 Inleiding Voor de omgevingsvisie is het nodig om te beschikken over een gedegen gebiedsindeling. Er zijn meerdere redenen om goed na te denken over een dergelijke gebiedsindeling:

1.

Centrum

gebruik is als landgoed, natuur,

Dit is het gebied waar met name

of de bestemming ‘agrarisch

centrumfuncties gevestigd zijn. Dit

met landschapswaarden’ heeft.

is nadrukkelijk een groter gebied

De begrenzing is grotendeels

dan enkel het kernwinkelgebied van

gebaseerd op het bestemmingsplan

het dorp Putten.

‘Westelijk buitengebied’.

in beeld worden gebracht; (2) Het bevordert

Dit betreft het gebied van het dorp

Open landschap en randmeerzone

gebiedsgericht werken en; (3) Het is straks

Putten waarin overwegend gewoond

Een landschapsgebied met de

nodig om per gebied ambitie te bepalen, wat

wordt (bebouwde kom) inclusief

waarde grootschalig waardevol

ook weer doorwerking krijgt in het stellen van

‘wonen in het bos’.

open gebied en een zone van 500

(1) Gebiedseigen opgaven kunnen zo goed

planregels in het op te stellen omgevingsplan. Denk bijvoorbeeld aan regels op het gebied van geur. Voor agrarische gebieden gelden andere geurnormen dan voor woongebieden. De gebiedsindeling is gemaakt op basis van functies en activiteiten. Hierbij is goed gekeken naar de huidige bestemmingen. Er is op

2. Woongebied

3. Agrarisch buitengebied Een groot gebied met overwegend de enkelbestemming ‘agrarisch’. De begrenzing is grotendeels gebaseerd op het bestemmingsplan ‘Westelijk buitengebied’.

4. Bosmassief Veluwe

enkele onderdelen ook een eigen interpretatie

Een bosrijk onderdeel van de Veluwe.

losgelaten. Belangrijke opmerking is ook dat

De begrenzing volgt hier de zonering

de gebiedsindeling geen visiekaart is. Met het

van het Natura 2000 gebied en

maken van een gebiedsindeling is ook niet

het bestemmingsplan ‘Oostelijk

beoogd ander gebruik weg te bestemmen. De

buitengebied’.

indeling is enkel een middel om verschillende typen gebieden inzichtelijk te maken. De deelgebieden van de gemeente Putten zijn te zien op de volgende kaart;

5. Bedrijventerreinen De terreinen waar overwegend bedrijven gevestigd zijn; Hoge Eng, Keizerswoert en Ambachtstraat. We ontwikkelen Henslare (4.1 Integrale visiekaart).

81

6. Natuurlijke landschapsen landgoederenzone

7.

meter (aan de zuidoostzijde) buiten de A28 als randmeerzonering. In dit gebied zijn met name de bestemmingen ‘agrarisch met landschapswaarden’ en ‘verblijfsrecreatie’ van toepassing.

8. Recreatiezone Krachtighuizen en Veenhuizerveld Een zone waarbinnen overwegend recreatieve functies en bedrijven gevestigd zijn. De begrenzing volgt hier de N303 en de zonering van het naastliggende Natura 2000 gebied.

9. Enclave Koudhoorn Een voormalig agrarische enclave gelegen in het bosmassief Veluwe. Hier wordt gewoond, gerecreëerd en in kleinschalige vorm vinden hier agrarische activiteiten plaats.

Deelgebieden Putten

VISIE OP KAART

LEGENDA

Omgevingsvisie Putten 2040

4

82

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

 Open landschap en randmeerzone,

 Natuurlijke landschaps- en landgoederenzone

 Bedrijventerreinen

 Woongebied

 Recreatiezone Krachtighuizen en Veenhuizerveld

 Bosmassief Veluwe

 Centrum

 Enclave Koudhoorn

Op basis van deze gemeentebrede visie zijn

gebied is een koers uitgewerkt. De beschrijving

in Putten het liefst in op initiatieven waar er

verschillende ruimtelijke afwegingen gemaakt.

per deelgebied bevat een inspiratie- en

oog is voor onze medemens, ons bijzondere

Juist omdat de gemeente zo divers is, is het

afwegingskader en een onderbouwing met

buitengebied en onze vitale economie. Op

belangrijk om gebiedsgericht afwegingen te

specifieke milieurandvoorwaarden.

gemeentelijk niveau zijn de drie richtingen

maken. Per deelgebied is een gebiedsuitwerking gemaakt. Hierin zijn belangrijke opgaven, kansen, ontwikkelingen, dilemma’s, keuzes

83

 Agrarisch buitengebied,

van het afwegingskader – oog voor onze

Het afwegingskader

medemens, rentmeesterschap van onze natuurlijke leefomgeving en fraaie buitengebied

of activiteiten per deelgebied beschreven.

In hoofdstuk 3 hebben we het integraal

met bijzondere landschappen en werken aan

Deze opgaven zijn te herleiden naar de negen

afwegingskader geïntroduceerd, dat richting

een vitale en veerkrachtige economie – in

hoofdopgaven, maar zijn concreter aangezien

geeft aan het beleid van de gemeente en

balans.

ze gebiedsspecifiek zijn. Per kenmerkend (deel)

helpt bij het wegen van initiatieven: we zetten

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

De ene opgave is niet belangrijker dan de andere. Ieder deelgebied heeft echter zijn eigen karakter, kwaliteiten en bijbehorende ontwikkelrichting. Binnen de deelgebieden zijn daarom in de visie accenten aangebracht, waarmee we kunnen laten zien waar we prioriteit aan willen geven. Zo weten mogelijke initiatiefnemers waar ze aan toe zijn. De gemeente Putten zal deze uitwerking van het afwegingskader gebruiken om nieuwe initiatieven te toetsen. In de omgevingsvisie geven we aan wat het gewenste karakter van de specifieke deelgebieden is in 2040. Dat doen we met een webdiagram. De opgaven die het belangrijkst voor de toekomst zijn van het deelgebied, scoren in het webdiagram het hoogst. Het webdiagram is daarmee een kwalitatieve weergave van de koers per deelgebied. Het afwegingskader bestaat uit negen assen, die corresponderen met de negen centrale opgaven van de omgevingsvisie. Iedere as bestaat uit vijf punten. Het middelste punt op de as is de situatie wanneer alles in balans zou zijn. Per deelgebied geeft het afwegingskader accenten aan. Hoe verder het symbool van de hoofdopgave van de kern af ligt hoe groter het belang voor die ambitie in het betreffende deelgebied. Ligt het symbool dicht bij de kern dan betekent dit een minder groot belang voor die ambitie. Het afwegingskader maakt zo in een oogopslag duidelijk wat voor soort ontwikkelingen wenselijk zijn.

Initiatiefnemers kunnen hierop inspelen.

84

 Afwegingskader: 1 = behoud van, 2 = minimale inzet op, 3 = gemiddelde inzet op, 4 = aanzienlijke inzet op, 5 = maximale inzet op

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

4.2.2 Centrum Het centrum van Putten heeft relatief veel zelfstandige ondernemers binnen een compact gebied en een redelijk compleet aanbod van winkels en voorzieningen. Dit wordt ook door consumenten gewaardeerd, gelet op de mate van koopkrachttoevloeiing uit de regio. Het centrumgebied van Putten is goed met de auto bereikbaar en gratis parkeervoorzieningen zijn in voldoende mate in en nabij het centrum aanwezig. 85

Met de meeste supermarkten aan de randen van het kernwinkelgebied is de consument in staat om de dagelijkse boodschappen snel in te slaan en is combinatiebezoek met de voorzieningen in het kernwinkelgebied eveneens mogelijk. Binnen het kernwinkelgebied zijn de meer op recreatief winkelen gerichte voorzieningen binnen een compact gebied aanwezig.

De modische sector is relatief sterk aanwezig en trekt vanuit de regio koopkracht aan. Dit geldt eveneens voor de weekmarkt op woensdagochtend die sinds haar start in 1928 is uitgegroeid tot een begrip in de regio.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

Prioritering van ambities per thema:

centrumfunctie met een levendig karakter staat

Ondernemend (4);

voorop in het centrum. Dit kan enige overlast

Het kernwinkelgebied is compact, kent een

Sociaal en Vitaal (5);

met zich brengen in de vorm van geluid,

aaneengesloten winkelfront en kent naast de

Het centrum is de huiskamer van de gemeente

hetgeen passend is bij wonen in het centrum.

functie van detailhandel ook (winkelonder-

waar men elkaar ontmoet en waar ieder zich

steunende) (dag) horeca en publieksgerichte

thuis voelt. We zetten in op een levendig

Natuurlijk en groen (4);

dienstverlening zoals kappers, uitzendbureaus,

centrum met menging van functies en

Klimaatbestendige openbare ruimte inrichten,

reisbureaus etc. Het kernwinkelgebied is primair

een breed aanbod van voorzieningen voor

onder andere door onnodige verharding te

gericht op recreatief winkelen. Lokale winkels

verschillende doelgroepen. Zowel recreatieve,

vervangen voor groen. Waar mogelijk creëren

met unieke producten geven een boost aan de

als economische, als maatschappelijke en

van ondergrondse groeiruimte voor bomen,

lokale omgeving, stimuleren sociale cohesie

zorgfuncties komen hier bijeen.

door kabels en leidingen bij werkzaamheden te

(ons kent ons), zorgen voor vernieuwing en

verleggen en bij elkaar te clusteren. Stimuleren

goede profilering van het dorp. We stimuleren

Veilig (5);

van geveltuinen. Afkoppelen hemelwater

de lokale verkoop van agrarische producten uit

Het centrum is de veilige huiskamer van de

(onderdeel Centrumplan).

het buitengebied van Putten hier extra. Dit door

gemeente. Goede handhaving op fysieke

bijvoorbeeld flexibeler te zijn met vergunnin-

veiligheid. Om het veiligheidsgevoel te

Cultureel en historisch (3);

gen. Ook versterken we het daghoreca aanbod,

stimuleren in de openbare ruimte wordt

We maken de historie van het dorp beter

en blijven we inzetten op de modische sector.

gebruik gemaakt van Crime Prevention Through

bekend. Dit doen wij door het vertellen

Langdurige leegstand wordt vermeden door

Environmental Design (CPTED).

van verhalen. Het niveau van culturele

flexibele functies toe te staan.

voorzieningen is vrij hoog. Er wordt bekeken Aangenaam wonen (3);

welke panden bescherming behoeven om het

Bereikbaar (2);

Inbreiden in het centrum en verdichten en

dorpse karakter te behouden.

In het verkeerscirculatieplan zetten we deels

herontwikkeling van bepaalde locaties met

86

in op het autovrij maken van het centrum met

transformatie naar wonen, mits passend bij het

Energieneutraal (4);

afgesproken tijden voor de bevoorrading van

karakter van Putten. Ruimte voor gestapelde

Veel inzet op de energietransitie, collectieve

winkels. Toewerken naar een autoluwe omge-

bouw van 3 lagen, met als doelgroepen

warmtevoorziening en energiebesparing

ving en een autovrij kernwinkelgebied is het

senioren en jongeren. Op specifieke plekken,

bij winkels, voorzieningen en woningen.

streven. Het huidige niveau is hoog met een

zoals knooppunten of zichtlijnen, is ook een

Grootschalig stimuleren van isolatie van

goede bereikbaarheid en voldoende parkeer-

accent in de hoogte mogelijk van in beginsel

gebouwen. Renovatie en verbouw momenten

plaatsen. Met gratis parkeren en enkele blauwe

maximaal vier lagen. Dit is altijd onderhevig aan

aangrijpen als moment voor verduurzaming.

zones is parkeren in Putten aantrekkelijk voor

een streng welstandsbeleid. De kwaliteit van de

Inzet op verduurzaming van het maatschappelijk

bezoekers. De Engweg wordt afgewaardeerd tot

openbare ruimte heeft blijvend aandacht nodig,

vastgoed in het centrum.

30 km/u weg. Het centrum is goed toegankelijk

het is van belang dat dit hoog is in het centrum

voor voetgangers en fietsers. Het fietsverkeer

zodat dit een prettig verblijfsgebied blijft. de

binnen het kernwinkelgebied wordt als gast en

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

op alle wegen in het centrum in twee richtingen, toegelaten. Recreatief (4); Graag willen we meer bezoekers naar het centrum trekken, door een hoge kwaliteit van de openbare ruimte te waarborgen evenals een aantrekkelijk winkelaanbod (zie centrum: ondernemend Putten). Ten aanzien van de toeristische fietsroutes in/ rond Putten wordt voorgesteld te bezien in hoeverre deze zo dicht mogelijk langs de centrumvoorzieningen geleid kunnen worden.

 Figuur: afwegingskader centrum

87

Veilig (4); Veiligheid is een randvoorwaarde voor een fijne fysieke leefomgeving.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

Aangenaam wonen (5); Bij het zoeken van extra plancapaciteit hebben nieuwe inbreidingslocaties prioriteit, maar wel met behoud van het groene karakter van ons dorp. We hebben uitleglocaties nodig omdat onze plancapaciteit niet toereikend is om in de behoefte te voorzien. Plannen iets verder buiten het centrum lenen zich voor de invulling van de woonbehoefte van starters (goedkope en betaalbare koop), of voor grondgebonden woningen voor vitale senioren. Zoveel mogelijk mixen van verschillende doelgroepen binnen wijken en waar mogelijk binnen gebouwen. Toestaan van vernieuwende bouwvormen, zoals modulair bouwen. Natuurlijk en groen (4); Natuurinclusief en klimaatadaptief maken van de woonwijken, Veluwe de wijken in trekken, kwalitatief (bio-divers) groen toevoegen. Inwoners stimuleren hun tuin of pand te

4.2.3 Woongebied

vergroenen door te wijzen op subsidies. Cultureel en historisch (2);

Prioritering van ambities per thema:

88

Verhalen vertellen door de geschiedenis

Sociaal en Vitaal (4);

Routing voor groene ommetjes,

van plekken tot leven te laten komen in

We zetten in op meedoen, beweging en

hardlooprondjes of andere manieren van

de inrichting van de buitenruimte of met

ontmoeting binnen een gezonde leefomgeving.

bewegen in de wijk is hier onderdeel van. Ook

informatievoorzieningen. Bijvoorbeeld over

Dit doen we door positieve gezondheid als

een goed toegankelijke openbare ruimte voor

archeologische vondsten die in het gebied zijn

uitgangspunt te gebruiken.

eenieder.

gedaan.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

Energieneutraal (5); De energietransitie is een belangrijk maar uitdagend thema, omdat het voor de gemeente moeilijk is om duurzaamheidsmaatregelen af te dwingen. Daarom zetten we in op voorlichten, stimuleren en faciliteren. Er is ook voldoende aandacht nodig voor de potentieel negatieve neveneffecten van de energietransitie voor een aangenaam woonklimaat bijvoorbeeld warmtepompen die geluid maken. Cumulatieve effecten dienen geen overlast te veroorzaken. Ondernemend (1); Ondernemers aan huis blijven we toestaan. Bereikbaar (4); Energietransitie naar schone vormen van mobiliteit, een dekkend netwerk van laadpalen dat aansluit op de behoefte. Ook voldoende bereikbaarheid van voorzieningen garanderen met openbaar vervoer. Ruimte voor deelmobiliteit in de wijken, vaste parkeerplekken voor deelauto’s. Verkeersveiligheid garanderen we door waar nodig maatwerk te leveren op plekken waar dat nodig is gebaseerd op de verkeerssituatie. De bebouwde kom in de Nijkerkerstraat wordt uitgebreid, met als doel de verschillende delen van Putten beter met elkaar te verbinden. Recreatief (1); Het woongebied is geen recreatiekernzone. Wel wordt hier ingezet op het creëren van gastvrije entrees en het verder ontwikkelen van recreatieve routes die ook door de wijken lopen. Er zijn mogelijkheden voor B&B’s.

89

 Figuur: afwegingskader woongebied

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

4.2.4 Agrarisch buitengebied Het agrarisch gebied van Putten ligt centraal binnen de gemeente. Het is gelegen tussen het dorp en het Veluwemassief en de Randmeerkust en de landgoederenzones. Binnen het agrarisch gebied liggen de meeste buurtschappen, zoals Diermen, Steenenkamer, Hoef, Huinen, Huinerbroek, Halvinkhuizen, Hell, Gerven en Veenhuizerveld. Het is een vrij vlak gebied met een afwisselend 90

open tot half-open landschap. Er komen diverse functies verspreid in het gebied voor, maar de agrarische bedrijvigheid is er beeldbepalend. Het gebied wordt doorsneden door tal van plattelandswegen waaraan de hoofdzakelijk agrarische bedrijven zijn gelegen. Verspreid door het gebied komen niet-agrarische functies voor, met name in en rondom de buurtschappen.

Als gevolg van het agrarisch gebruik en de ruilverkavelingen die hebben plaatsgevonden, is het historische landschap in dit gebied sterk veranderd. Het relatief wat lager gelegen gebied wordt verder ontwaterd door enkele hoofdwatergangen die afwateren richting het randmeer via de Schuitenbeek en de Volenbeek.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

Prioritering van ambities per thema:

Energieneutraal (5);

Recreatief (3);

Energietransitie en koppelen aan de

Recreatief routenetwerking door het

Sociaal en Vitaal (3);

landbouwtransitie, mogelijkheden voor

buitengebied. Nevenfuncties voor boeren

Focus op sociale en vitale buurtschappen.

energieboeren. Bij voorkeur zon op

blijven we toestaan.

schuurdaken. We ondersteunen initiatieven Veilig (3);

voor de opwek van biogas via mestvergisting.

Focus op buurtschappen, veilige langzaamverkeerroutes, voorlichting

Ondernemend (5);

criminaliteit. Veiligheid is een belangrijk thema,

Nieuwe technieken en verdienmodellen voor

met name vanwege ondermijnende criminaliteit

boeren, circulair boeren, biologisch boeren,

(schuren die voor illegale doeleinden worden

korte ketens, waar mogelijk ruimte voor

gebruikt).

uitbreiding of nieuwvestiging van agrarische bedrijven. Ruimte voor het ontplooien van

Aangenaam wonen (3);

nevenactiviteiten op het gebied van recreatie,

Agrarische activiteiten staan voorop. In geval

toerisme, zorg en onderwijs. Stimuleren van

van vrijkomende agrarische bedrijvigheid

mogelijkheden voor het lokaal afzetten van

(functieverandering) houden we focus op

agrarische producten in winkels en horeca in

leefbaarheid buurtschappen. Optimaal gebruik

Putten en omgeving.

maken van bestaande erven, waar wenselijk woningsplitsen of erfdelen toestaan.

Bereikbaar (3); Bij een groot aantal wegen in het buitengebied

Natuurlijk en groen (5);

is de inrichting en/of constructie van wegen niet

Ecologisch boeren en het vergroten van

berekend op het huidige gebruik van de weg.

biodiversiteit met inheemse soorten en

Onder andere door grote/zware voertuigen t.b.v.

verbeteren van duurzaam bodem- en

agrarische bedrijven. Dit vraagt om aanpassing

watersysteem, vermindering uitstoot etc.

van wegen op het gebruik of aanpassing

Het toepassen van natuurlijke akkerranden.

van het gebruik op de wegen. De nieuwe

Kleinschaligheid terugbrengen in het landschap.

ontsluitingsweg ligt in dit gebied. Hoge score van ondernemend en recreatief Putten (B&B),

Cultureel en historisch (3); We blijven zoeken naar dragers in het landschap.

91

treft vervoersbewegingen, dus bereikbaarheid.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

 Figuur: afwegingskader agrarische buitengebied

92

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

met boeren. Grootschalige industrie is

(het stimuleren van) meer variatie aan

echter onwenselijk (ook in Henslare).

beplanting.

Bedrijventerrein verplaatsen nabij de A28

§ In het licht van de energietransitie zien bewoners het liefst zon op dak. Zonneparken op vruchtbare landbouwgrond zijn niet wenselijk. Ook zijn grote windmolens in de buurtschap zelf niet wenselijk, al ziet men wel mogelijkheden langs strand Nulde. § Uitbreiding van het recreatieve

wordt genoemd als alternatief. De pilot was ook bedoeld om te kijken op welke manier bewonersparticipatie het beste kan worden georganiseerd in het buitengebied van Putten. Er is gebleken dat gesprekken op locatie als positief worden ervaren. De open vraagstelling van de enquête vraagt nog om

Pilot Buurtschap Steenenkamer

routenetwerk, zoals het Klompenpad in

verdere aanscherping en toelichting. Bovendien

de buurtschap wordt als kansrijk gezien.

is er geconstateerd dat er een vertrouwensbreuk

Voor de Pilot Buurtschap Steenenkamer zijn

Het toevoegen van meer bankjes en

is ontstaan tussen de inwoners van Putten en

bewoners bevraagd om de belangrijkste

rustpunten en betere verbindingen richting

de gemeente Putten. Er is behoefte aan meer

opgaven van het gebied te benoemen. Dit

bijvoorbeeld strand Nulde draagt bij aan

aandacht vanuit de gemeente om de onderlinge

is gedaan met een online vragenlijst en met

aantrekkelijkheid. Men ziet mogelijkheden

communicatie te verbeteren.

gesprekken op locatie met inwoners van de

voor kleinschalige verblijfsrecreatie bij de

buurtschap. De bevindingen zijn samengebracht

boer.

in de Gebiedsagenda Buurtschap Steenenkamer. De Pilot is doorlopen in het voorjaar van 2022. De resultaten worden aangeboden aan het bestuur van de gemeente Putten en meegenomen in de Omgevingsvisie Putten 2040. De belangrijkste bevindingen zijn als volgt: § Vanuit inwoners bestaat de wens om het

§ Al is er veel onvrede over de huidige wegafsluitingen en de communicatie daarover, de bereikbaarheid wordt in algemene zin als voldoende ervaren. Men wil graag dat de fietsstraat behouden blijft. Wel is er een wens naar een rechtstreekse verbinding naar de A28. Bovendien zorgt sluipverkeer nu voor overlast en vraagt

woningaanbod op kleinschalige wijze uit te

verkeersveiligheid vooral voor fietsers nog

breiden op bestaande erven, onder andere

om de nodige aandacht.

om het wonen met meerdere generaties op één erf mogelijk te maken. § Men spreekt zich uit voor het behoud van het open landelijk karakter met ruimte

93

voor versterking van de biodiversiteit door

§ De meerderheid van de inwoners ziet kansen m.b.t. kleinschalige bedrijvigheid in Steenenkamer, met name door functieverandering in samenwerking

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

4.2.5 Bosmassief Veluwe Aan de oostzijde van de gemeente Putten ligt het Veluwemassief. Dit gebied bestaat hoofdzakelijk uit bosgebied met her en der verspreid enige woningbouw en agrarische gronden die hoofdzakelijk als grasland in gebruik zijn. Aan de grens met de gemeente Barneveld ligt het buurtschap Koudhoorn midden in het bosgebied. Het gebied maakt deel uit van het grootst aaneengesloten natuurgebied in Nederland: de Veluwe. 94

Enkel de doorgaande weg naar Garderen doorsnijdt dit gebied. Verder ligt er een fijnmazig netwerk van fiets- en wandelpaden van onverharde en halfverharde paden. Het Veluwemassief behoort tot één van de oudste gebieden binnen de gemeente en de regio waar mensen zich gevestigd hebben. Sporen van dit verleden zijn onder en boven de grond te vinden binnen het gebied.

Op 9 mei 2023 zijn de herstelprogramma’s Bossen, Beken, Heiden & Stuifzanden en Vennen & Venen door Gedeputeerde Staten van de provincie Gelderland vastgesteld. De herstelprogramma’s moeten bijdragen aan het herstellen en sterker maken van de stikstofgevoelige natuur op de Veluwe. Ze geven daarbij aan welke maatregelen (voor specifieke locaties) nodig zijn en voor welke activiteiten een vergunning (volgens de Wet Natuurbescherming) moet worden aangevraagd.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

De programma’s zijn een uitwerking van het

Natuurlijk en groen (5);

Energieneutraal (1);

huidige Natura 2000-beheerplan Veluwe. De

In dit gebied moet een sterke binding zijn met

Geen energiemaatregelen. Eventueel

maatregelen in de herstelprogramma’s gaan

het beleid en beheer dat de provincie voor

multifunctioneel grondgebruik, zoals

dus niet over bronmaatregelen om stikstof te

de Veluwe heeft opgesteld (versterkingsplan,

zonnepanelen boven parkeerplaatsen.

verminderen of over gebieden buiten de N2000-

beheerplannen, recreatiezonering de

begrenzing.

Herstelprogramma’s voor de Veluwe, e.d.). De

Ondernemend (1);

gemeente Putten draagt waar mogelijk bij aan

Weinig ondernemingen aanwezig; begrijpelijk

de genoemde plannen en herstelprogramma’s.

waarom deze opgave laag uitvalt (demotiveren

Dat geldt in het bijzonder voor de

ondernemers om te vestigen), maar er komen

Sociaal en Vitaal (3);

Herstelprogramma’s Bossen en Heiden &

veel toeristen op af wat ook weer kansen biedt

Het bosmassief nodigt uit om te sporten en

Stuifzanden en het Puttense bos- en heideareaal

voor ondernemers. Goed om onderscheid

bewegen. Dit draagt bij aan een betere fysieke

dat onder ons beheer valt. We zetten hierbij in

te maken (binnen het deelgebied) tussen de

en mentale gezondheid. Frisse lucht is erg

op het herstel van biodiversiteit en veerkracht,

bosmassieve enclave en de randen (waar wel

belangrijk voor inwoners en (dag)recreanten.

goed duurzaam bosbeheer (samenstelling

meer ruimte is voor ondernemerschap), kansen

Om meer beweging te stimuleren zijn goede,

loof- versus naaldbos). Dit doen we ook in het

voor circulariteit en kleinschalige houtwinning

veilige, efficiënte en duidelijke routes vanuit

belang van klimaatadaptatie (verdamping,

voor houtbouw uit het Puttense bos.

woongebieden binnen de bebouwde kom

natuurbrandrisico’s). We stimuleren waar

het buitengebied in essentieel. Heldere

mogelijk houtwinning t.b.v. lokaal gebruik (bio-

Bereikbaar (3);

routenetwerken met duidelijke bebording zijn

based bouwen). Herstellen sprengen en beken

Langzaamverkeerverbindingen stimuleren,

nodig.

door overmatige grondwateronttrekkingen

Putterpoorten belangrijk maken, niet alle delen

te voorkomen en zorgen voor berging en

van het bos bereikbaar maken (zonering), maar

Veilig (2);

vertraagde afvoer van regenwater bij hevige

wel goede bewegwijzering van de toegankelijke

Extra aandacht voor het voorkomen van

buien.

gebieden. Rol van parkeren om bereikbaarheid

Prioritering van ambities per thema:

bosbranden, maar ook het omgaan met het Cultureel en historisch (4);

ongelukken).

Wij zoeken dragers voor culturele en recreatieve

verbindingsfunctie voor gemotoriseerd verkeer.

activiteiten. Het Archeologisch Bezoekers

Recreatief (4);

Aangenaam wonen (1);

Centrum (ABC) kan hierin drager zijn voor

Putterpoorten belangrijk maken, recreatieve

Weinig tot geen woningen hier aanwezig,

grafheuvels, partner musea en Erfgoed

verbindingen versterken, kleinschalige

ook niet stimuleren en niet uitbreiden van de

Gelderland!

recreatie aan de randen van het bosmassief.

woonfuncties. Verrommeling (door bijvoorbeeld opstalletjes, bouwsels, teveel paardenbakken, hekken en opslag) willen we zo veel mogelijk beperken.

95

te reguleren. Afsluiten zandwegen zonder

gebruik van elektrische fietsen (en bijbehorende

Recreatiezonering toepassen en handhaven.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

 Figuur: afwegingskader Bosmassief Veluwe

96

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

4.2.6 Bedrijventerreinen In de gemeente Putten bevindt zich een drietal bedrijventerreinen: Keizerswoert, De Hoge Eng en de Ambachtstraat. Op de bedrijventerreinen zijn met name bedrijven in de (groot)handel, de bouwnijverheid en de industrie gevestigd. Het gaat in totaal om circa 1.500 bedrijven, bijna de helft van het totale aantal bedrijven in Putten. Op Keizerswoert zijn vooral productiebedrijven gevestigd.

97

Op dit bedrijventerrein is ruimte voor relatief hinderlijke bedrijvigheid. Het bedrijventerrein Hoge Eng kent vooral wat lichte industrie en kleinere ambachtelijke bedrijven met kantoren. De bedrijventerreinen Keizerswoert en de Hoge Eng zijn gerevitaliseerd.

Ten aanzien van het bedrijventerrein aan de Ambachtstraat wordt ingezet op transformatie waarbij het terrein zal verkleuren naar een woongebied. Er lopen momenteel plannen om een nieuw bedrijventerrein te ontwikkelen: Henslare.

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

Prioritering van ambities per thema:

Natuurlijk en groen (3);

een hoogwaardige inrichting van de terreinen,

Vergroenen van de bedrijventerreinen

met o.a. veel groen en door het stimuleren van

Sociaal en Vitaal (2);

en bedrijfsdaken vermindert hittestress

ondernemerschap met een focus op circulaire

We stimuleren ondernemers om aandacht te

in de gebieden. Dit draagt ook bij aan

economie. We onderzoeken in het kader van

hebben voor een prettig en gezond werkklimaat.

klimaatadaptatie. De negatieve gevolgen

de Economische Visie de mogelijkheden voor

We stimuleren initiatieven om mensen met een

voor natuur dienen zoveel mogelijk beperkt te

uitbreiding van bedrijventerreinen.

afstand tot de arbeidsmarkt aan te nemen.

worden. Bedrijventerreinen nabij natuur hebben minder ontwikkelmogelijkheden.

Veilig (3);

Schone mobiliteit stimuleren op

Veiligheid garanderen. We werken samen met

Cultureel en historisch (1);

bedrijventerreinen, OV-bereikbaarheid

Securitas aan toekomstbestendige beveiliging.

Weinig verhalen te vertellen in dit deelgebied en

garanderen, langzaamverkeer aantrekkelijk

Door inzet van (slimme) camera’s en ander

weinig cultuurhistorie aanwezig.

maken, snelfietsroutes aanleggen en

soortige maatregelen is het de wens om de beveiliging minder arbeidsintensief te maken.

bedrijventerreinen hier op aansluiten. Energieneutraal (5); Energieneutrale bedrijvensector, groen en zon

Recreatief (1);

Aangenaam wonen (1);

op dak. Bedrijventerreinen als energiehubs voor

N.v.t.

Algemeen: gescheiden houden van wonen

gemeente Putten op het gebied van opwek,

en werken. bedrijfswoningen op de

warmtedelen en opslag van energie. Daken

bedrijventerreinen worden niet toegestaan.

optimaal benutten voor energieopwekking

Bestaande bedrijfswoningen worden waar

en waterberging. Afspraken maken over

mogelijk gesaneerd. Bij uitzondering kunnen

duurzaamheid en verduurzaming met eigenaren

op de Hoge Eng bedrijfswoningen worden

en verplicht stellen bij nieuwvestiging.

toegestaan, mits geen beperkingen ontstaan voor het functioneren van omliggende

Ondernemend (5);

bedrijven. Wel grote ambitie om de

De bedrijventerreinen zijn primair bestemd

Ambachtstraat te transformeren naar wonen.

voor industrie, handel en ambachtelijke

Voor de Ambachtstraat geldt dat we uitgaan van

bedrijvigheid. Bij uitbreiding van een bedrijf

een bedrijventerrein totdat functieverandering

en/of het bedrijventerrein worden negatieve

is doorgevoerd. Ook het voormalig Sligroterrein

gevolgen voor de omgeving zoveel mogelijk

wordt op termijn een woonlocatie (project de

beperkt en wordt gestreefd naar een zuinig

Bosrande).

gebruik van ruimte, energie, water en grondstoffen en een goed woon- en leefklimaat voor de omliggende woningen / woongebieden. Aantrekkelijk vestigingsklimaat stimuleren door

98

Bereikbaar (4);

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

 Figuur: afwegingskader bedrijventerreinen

99

VISIE OP KAART

Omgevingsvisie Putten 2040

4

4.2.7 Natuurlijke landschaps- en landgoederenzone De natuurlijke landschaps- en landgoederenzone bestaat uit een zone in het noorden en in het zuiden van de gemeente. Beide gebieden liggen tegen de gemeentegrens aan. In het noorden is de zone gelegen rondom de Volenbeek, waar ook sprengen voorkomen. In het zuiden is de landgoederenzone breder en globaal gelegen rondom de Schuitenbeek en de Veldbeek. In beide zones liggen meerdere landgoederen. 100

De historische huizen, boerderijen en het lommerrijke landschap geven deze gebieden een geheel eigen en aantrekkelijke sfeer. Het is een coulissenlandschap waar de beken, natuur en agrarische activiteiten op een relatief kleinschalige manier samenkomen. In de gebieden liggen fijnmazige wandelen fietsnetwerken. In de noordelijke landgoederenzone is het Bosbad Putten gelegen, terwijl in de zuidelijke