concept PIP vergelijkingsdocument nieuwe versie

heeft verwijderd: hierover

De provincie handelt conform de Windladder.

heeft verwijderd: PM

Vanwege het gemeentegrens overschrijdende karakter van het plan, maar met name ook het (provinciale) vraagstuk over de wespendief dat de planvorming beïnvloed, ligt het voor de hand dat de provincie het opstellen van het provinciaal inpassingsplan voor haar rekening neemt. Het opstellen van het inpassingsplan is op verzoek van, en nadrukkelijk ook in samenwerking met, de gemeenten en initiatiefnemer.

heeft verwijderd: Voor een tijdige, zorgvuldige en adequate ruimtelijke procedure voor het project Horst en Telgt ligt het in de lijn dat de provincie dit opgepakt heeft. ¶

Figuur 2.1 Afweging windladder binnen zoekzone heeft verwijderd: ¶

Provincie Gelderland

17

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) 2.3.3

Omgevingsvisie

Provinciale Staten hebben in 2014 de Omgevingsvisie Gelderland (9 juli 2014) en de Omgevingsverordening Gelderland (24 september 2014) vastgesteld. Vervolgens is op 12 november 2014 de eerste actualisering van deze Omgevingsvisie vastgesteld: de Windvisie Gelderland. In de Windvisie is het Gelders beleid met betrekking tot windenergie nader gedetailleerd. De Windvisie is na vaststelling geïntegreerd in de Omgevingsvisie Gelderland. Er hebben verschillende actualisaties van de Omgevingsvisie en-verordening plaatsgevonden. Op 19 december 2018 is vervolgens de Omgevingsvisie "Gaaf Gelderland"21 vastgesteld en tegelijkertijd een 6e herziening van de Omgevingsverordening. De Omgevingsverordening wordt jaarlijks geactualiseerd, inmiddels geldt de 9e herziening (vastgesteld 21 december 2022) en is de 10e herziening (april 2023) in ontwerp ter inzage gelegd (zie verder paragraaf 2.3.4). Doelstelling windenergie In de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland zijn de provinciale beleidsdoelen uitgewerkt voor onder andere energietransitie en ruimtelijke kwaliteit. Vanuit haar maatschappelijke opgave voor energietransitie streven de provincie en haar partners naar een betrouwbare, betaalbare en hernieuwbare energievoorziening en naar energieneutraliteit in 2050. Op weg naar energieneutraliteit in 2050 wil de provincie als tussendoelstelling in 2030 55% broeikasgasreductie in Gelderland realiseren.

Hiervoor is onder andere windenergie nodig. De Omgevingsvisie Gaaf Gelderland geeft aan: "Voor het opwekken, opslaan en transporteren van duurzame energie is ruimte nodig; veel ruimte. Windturbines, zonneparken, warmtecentrales, (mest)vergisters, waterkrachtcentrales moeten een plek krijgen in het Gelderse landschap, willen wij onze ambitie halen. In de bodem zoeken wij naar mogelijkheden voor het benutten van aardwarmte (geothermie). Dit raakt de leefomgeving van alle Gelderlanders en kan botsen met sterke Gelderse kwaliteiten - zoals de natuur, het rivierenlandschap met haar uiterwaarden, het zicht op ons mooie erfgoed. Tegelijkertijd ontbreekt het in de Gelderse steden vaak aan ruimte om duurzame alternatieven in te passen. We zien al veel, en steeds meer, energie-initiatieven van onderop komen: zonneakkers, windmolens. Deze initiatieven willen we verder ontwikkelen. Maar er is meer nodig: een gezamenlijke regionale aanpak. Samen met onze partners moeten we bepalen waar we de noodzakelijke extra meters kunnen maken en waar initiatieven zich niet en waar wel kunnen ontwikkelen en onder welke voorwaarden, bijvoorbeeld langs wegen of op vrijgekomen landbouwgronden. Niet zomaar en overal, maar met oog voor de kwaliteiten die Gelderland uniek maken. Hier zetten we ons voor in en pakken we door, als dat nodig is".

Beleidslijn windenergie Om de afspraken met het Rijk over 6.000 MW windenergie op land in 2020 uit te voeren, heeft de provincie Gelderland in het Energieakkoord afgesproken dat 230,5 MW aan windenergie wordt opgesteld. Dit doel is in 2020 nog niet behaald. De taak van de provincie is het aanwijzen van voldoende ruimte voor deze hoeveelheid windenergie. Daarmee is de realisatie van windenergie een provinciaal belang. Daarnaast is voor de periode na 2020 meer windenergie nodig om de doelstelling van energieneutraliteit te realiseren. Het beleid uit de Omgevingsvisie Gelderland ten aanzien van windenergie wordt in de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland gecontinueerd. Het combineren van windturbines met andere, intensieve functies in een gebied heeft de voorkeur van de provincie in de Omgevingsvisie Gelderland, dit beleid wordt gecontinueerd in de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland. Het kan de beleving van een gebied onderstrepen. Verschillende strategieën kunnen worden toegepast. Mogelijke combinaties zijn: Ÿ combinatie met infrastructuur; Ÿ combinatie met regionale bedrijventerreinen; Ÿ combinatie met intensiveringsgebieden glastuinbouw; Ÿ combinatie met agrarische productielandschappen.

Ter voorkoming van visuele interferentie moeten windlocaties nabij bestaande windparken of windparken waarvoor de plannen al vastgesteld zijn, voldoen aan de volgende voorwaarden: Ÿ de verschillende locaties worden in samenhang met elkaar ontworpen, zodat een begrijpelijk en rustig ruimtelijk geheel wordt gecreëerd, Ÿ visualisaties van de samenhang tussen de verschillende locaties moeten aantonen dat er geen sprake is van interferentie.

18

Provincie Gelderland

heeft verwijderd: nieuwe heeft verwijderd: daarmee ook

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Gebiedsgericht beleid windenergie Er zijn in de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland verschillende relevante aanduidingen met betrekking tot windenergie overgenomen die van belang zijn voor de locatie van windturbines: Ÿ Windenergie aandachtsgebied: in diverse gebieden zijn specifieke objecten die aandacht vragen bij de ontwikkeling van een windpark, zoals buisleidingen en hoogspanningsleidingen. In deze gebieden is het gesprek met de juiste partijen nodig om de (on)mogelijkheden in een zo vroeg mogelijk stadium duidelijk te krijgen; Ÿ Windenergie bestaand en in aanbouw. Dit zijn locaties waar al windturbines staan of in aanbouw zijn. Ÿ Windenergie kansrijke locaties extra ontwikkeling. Deze locaties moeten worden gezien als locaties voor de langere termijn. Ÿ Windenergie locaties. Dit zijn locaties die de provincie ruimtelijk reserveert voor windenergie. Deze locaties kunnen worden beschouwd als aangewezen gronden waarvoor draagvlak is bij de betrokken gemeenteraden. Samen met de bestaande locaties en de locaties in aanbouw is hiermee voldoende ruimte gereserveerd om de met het Rijk afgesproken doelstelling van minimaal 230,5 MW te realiseren. Ÿ Windenergie mogelijk. In deze gebieden ziet de provincie op voorhand geen belemmeringen voor de ontwikkeling van windenergie.

In overleg met gemeenten kunnen in deze gebieden windenergielocaties worden vastgesteld die kunnen worden toegevoegd aan de Omgevingsvisie. Ÿ Windenergie niet kansrijk: in de Nieuwe Hollandse Waterlinie, het Gelders Natuurnetwerk en Natura 2000-gebieden acht de provincie het plaatsen van windturbines niet kansrijk. De provincie wil deze gebieden op voorhand niet als geheel uitsluiten in de Omgevingsvisie. Op locaties waar draagvlak is bij gemeenten voor de ontwikkeling van windenergie in deze gebieden ondersteunt de provincie onderzoek naar een combinatie van deze functies. Ÿ Windenergie solitaire windturbines uitgesloten. In deze gebieden is plaatsing van solitaire windturbines niet toegestaan. Deze gebieden zijn nieuw in de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland. Ÿ Windenergie uitgesloten. In deze gebieden is plaatsing van windturbines niet toegestaan en zal de provincie niet meewerken aan ruimtelijke planvorming hiervoor. Het gaat hier om twee categorieën: a) windturbines uitgesloten vanwege provinciale doelen, b) windturbines uitgesloten vanwege wettelijke beperkingen. Het plangebied voor windpark Horst en Telgt is in provinciaal beleid voornamelijk aangewezen als 'windenergie uitgesloten' (zie figuur 2.2 in oranje weergegeven) vanwege provinciaal weidevogelgebied en beperkt windenergie aandachtsgebied (rode arcering) en windenergie mogelijk (blauwe arcering).

De Omgevingsvisie is echter uit 2018. Jurisich bindend is de Omgevingsverordening, die jaarlijks wordt geactualiseerd. Het verbodsgebied is door middel van een actualisatie uit de (bindende) Omgevingsverordening verwijderd (zie verder paragraaf 2.3.4).

Provincie Gelderland

19

heeft verwijderd: .@

heeft verwijderd: echter heeft verwijderd: in

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Figuur 2.2 Uitsnede themakaart Ruimtelijk beleid Omgevingsvisie Gaaf Gelderland (bewerking Pondera) [bron: www.ruimtelijkeplannen.nl]

2.3.4

Omgevingsverordening

In de Omgevingsverordening provincie Gelderland staan regels voor de fysieke leefomgeving in de provincie Gelderland.22 In de Omgevingsverordening zijn regels opgenomen over de inhoud van ruimtelijke plannen van gemeenten en waterschappen op het gebied van milieu, water en ruimtelijke ordening. De verordening geeft ook regels voor de plaatsing van nieuwe windturbines. Zo zijn er gebieden uitgesloten van de realisatie van windenergie. Het plangebied valt niet in een uitsluitingsgebied voor windenergie. Op 21 december 2022 is het actualisatieplan 9 Omgevingsverordening vastgesteld. Inmiddels is de 10e actualisatie in ontwerp ter inzage gelegd, het RES kader is hierin opgenomen. Ruimtelijk ontwerp De verordening schrijft in artikel 2.62 voor dat in een bestemmingsplan de oprichting van een of meer windturbines mogelijk wordt gemaakt voor zover het bestemmingsplan is voorzien van een ruimtelijk ontwerp. 1. In het ruimtelijk ontwerp wordt aandacht besteed aan de relatie tussen windturbine of windturbines en: a. De ruimtelijke kenmerken van het landschap; b. De maat, schaal en inrichting in het landschap; c. De visuele interferentie met een nabijgelegen windturbine of windturbines; d. De cultuurhistorische achtergrond van het landschap; e. De beleving van het windpark in het landschap. 2. Het ruimtelijk ontwerp wordt als toelichting in het bestemmingsplan opgenomen.

Ter toelichting geeft de omgevingsverordening het volgende aan: "Visualisaties van de windparken in samenhang met elkaar kunnen bijvoorbeeld aantonen dat er geen sprake is van visuele interferentie. In het ruimtelijk ontwerp wordt aandacht besteed aan de wijze waarop een turbine reageert of turbines reageren op de schaal, maat en richting van het landschap. Wanneer één of meerdere windturbines worden opgericht in nabijheid van een bestaande windturbine, gaan de turbines visueel interfereren. Bij grote windturbines kan de interferentie op een grote afstand optreden. Bij méér dan één windturbine zijn keuzes in onderlinge afstand, patronen en

20

heeft verwijderd: .@

Provincie Gelderland

heeft verwijderd: 15 heeft verwijderd: 1 heeft verwijderd: 8

heeft verwijderd: nabij gelegen

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) richting van turbines bepalend voor de mate waarin ruimtelijke kwaliteit wordt bereikt. Beplanting kan ook bijdragen aan de versterking van de landschapsstructuur. De effecten van de ingreep worden vanuit het standpunt van een beschouwer bekeken. Een beschouwer kan zijn: iemand die er in de buurt woont of een automobilist of fietser op een weg in het gebied. En vooral hoe het aanzicht verandert als de beschouwer beweegt in het landschap, in het zicht van de windturbines of het windturbinepark. Verder kan ook het toeristisch en recreatief gebruik van het landschap een rol spelen." In dit inpassingsplan wordt aandacht besteed aan bovengenoemde onderwerpen. Verbodsgebied windenergie Voor het projectgebied gold een 'Verbodsgebied Windenergie'. In 'Actualisatieplan 7' van de Omgevingsverordening (31 maart 2021) is deze begrenzing komen te vervallen, omdat het gebied niet langer als provinciaal beschermd weidevogelgebied is aangewezen. Dit is te zien in Figuur 2.3. Weidevogelgebieden werden in de voorgaande versies van de Omgevingsverordening beschermd via het algemene regime van de Groene Ontwikkelingszone. In de Groene ontwikkelingszone ligt de nadruk op het versterken dan wel het ontwikkelen van natuurwaarden door nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen toe te laten.

In ganzenrustgebieden en weidevogelgebieden ligt de nadruk echter niet op versterking en ontwikkeling, maar op (natuur)behoud. Daarom werd besloten deze gebieden uit de Groene ontwikkelingszone te halen en een eigen beschermingsregime te geven. Figuur 2.3 Uitsnede "Actualisatieplan 7 Omgevingsverordening" (aangevuld met groene gestippelde contour van projectgebied, bewerking Pondera) [bron: provincie Gelderland]

Stiltegebieden Over stiltegebieden is in de provinciale verordening opgenomen dat het verboden is in het stiltegebied een toestel te gebruiken waardoor het ervaren van het natuurlijke geluid kan worden verstoord. In de

Provincie Gelderland

21

heeft verwijderd: .@.

heeft verwijderd: .@

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) ruimte omgeving met een straal van 10 kilometer van het voornemen liggen geen stiltegebieden. Een effect op de waarde van deze gebieden is op voorhand uitgesloten en derhalve in dit inpassingsplan niet nader onderzocht. 2.3.5

Handelingsperspectief wespendief (nog niet vastgesteld)

Bij de ontwikkeling van windparken rond de Veluwe speelt de bescherming van de wespendief (Figuur 2.4) een belangrijke rol. De wespendief is een een roofvogel uit de familie van de havikachtigen. De Wespendief is beschermd op grond van de Europese Vogelrichtlijn. Voor het Natura 2000-gebied Veluwe geldt een instandhoudingsdoelstelling voor de wespendief die nu niet gehaald wordt. Omdat het met de Veluwse natuur niet goed gaat, gaat het met deze vogel ook minder goed én zij moet ver buiten de Veluwe vliegen om voedsel te halen. Daarmee komt de wespendief in gebieden waar al windturbines staan en waar ze mogelijk gepland worden in de 1-8 kilometerzone rondom de Veluwe. De vogel heeft een eigen rol in de voedselketen. De provincie Gelerland moet voorkomen dat er wespendieven overlijden als gevolg van een aanvaring met (de wieken van) een windturbine. In het kader van de RES is afgesproken dat hierover bovenregionale afstemming plaatsvindt. In 2021 en 2022 onderzocht de provincie Gelderland daarom samen met partners een oplossing waarbij zoveel mogelijk windenergie kan worden opgewekt én ook de natuur van de Veluwe worden versterkt en de wespendief een goede leefomgeving geboden wordt. Figuur 2.4 De wespendief [bron: Wikipedia]

heeft verwijderd: .@

Op basis van de uitkomsten van onderzoek en overleg hebben Gedeputeerde Staten van Gelderland het volgende besluit genomen. 1. windturbines in het Natura 2000-gebied de Veluwe en in de 1 kilometer daaromheen worden uitgesloten; 2. in de zone van 1-8 kilometer rondom de Veluwe wordt beperkt, en onder voorwaarden, ruimte geboden voor (1-2) windparken. Voor de de maanden juli en augustus geldt de voorwaarde dat de windturbines overdag stil staan; 3. samen met de windsector wordt ingezet op nader onderzoek en innovatie van andere technische maatregelen (bijvoorbeeld cameradetectie of één zwarte wiek) om in de toekomst meer ruimte voor windenergie te creëren. De Statenbrief van 22 december 202223 beschrijft de overwegingen van dit besluit. Momenteel wordt een milieueffectrapportage uitgevoerd om het besluit in beleid en de Omgevingsverordening van provincie Gelderland te borgen. De vaststelling van beleid wordt verwacht in het eerste kwartaal van 2024. Voor nieuwe windparken binnen de 1-8 kilometer-zone zal een bovenprovinciale regionale afweging plaatsvinden waarbij criteria als tijdige vergunning, optimale benutting van de ruimte voor opwek van duurzame energie worden afgewogen. Daarnaast moet stilstand tijdens daglichtperiode in de maanden juli en augustus worden toegepast. De vaststelling van onderliggend inpassingsplan is

22

heeft verwijderd: .@) een belangrijke rol. De wespendief is een roofvogel uit de familie van de havikachtigen. De Wespendief is beschermd op grond van de Europese Vogelrichtlijn. .4) een belan

Provincie Gelderland

heeft verwijderd: ¶ Het aantal wespendieven op de Veluwe is gering en er is een kans dat een wespendief overlijdt als gevolg van aanvaring met (de wieken van) een windturbine die zich in het leefgebied van deze roofvogel bevindt. ¶ In het kader van de RES is bepaald dat hierover bovenregionale afstemming plaatsvindt. In 2021 is afgesproken dat de provincie Gelderland de regie op zich neemt om te komen tot een handelingsperspectief voor windenergie in de zone van 1 tot 8 kilometer rondom de Veluwe (leefgebied wespendief)). Met het handelingsperspectief wil de provincie zowel het plaatsen van windturbines in de zone van 1 tot 8 kilometer rondom de Veluwe mogelijk maken en tegelijkertijd de instandhoudingsdoelen voor de wespendief én het herstel van de Veluwe tot een gezond natuurgebied respecteren. De provincie is dus voornemens om deze doelen bij elkaar brengen. Hierbij wordt gedacht aan het volgende scenario: ¶ <#>Het beperkt toestaan windturbines in de zone van 1 tot 8 kilometer rond de Veluwe en het opleggen van een stilstandsvoorzieningen voor bestaande én nieuwe windparken. In het Natura 2000-gebied en in de zone tot 1 kilometer rondom de Veluwe worden geen windturbines toestaan. ¶ Dit scenario heeft gevolgen voor de bestaande of vergunde windparken in de 1 tot 8 kilometerzone en ook voor de vier windparken die al in voorbereiding zijn en mogelijk gebouwd kunnen worden.

Windpark Horst en Telgt is zo'n windpark in voorbereiding. Het scenario moet nu verder worden uitgewerkt. In het najaar/eind 2022 is de besluitvorming over het uitgewerkte scenario. De windparken en de RES-regio's blijven we bij dit proces betrekken.¶

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) afhankelijk van de vaststelling van het beleid en de planMER voor de wespendief.

2.4

Regionaal beleid

RES Noord-Veluwe Om de landelijke en lokale doelstellingen rondom energieneutraliteit te bereiken, werken 30 energieregio's aan een Regionale Energiestrategie (RES). Ermelo en Putten doen dit samen in de regio Noord-Veluwe. De Noord-Veluwse gemeenteraden, Provinciale Staten en het waterschap Vallei en Veluwe hebben de Regionale Energiestrategie (RES) vastgesteld en op 9 juli 2021 aangeboden bij het Nationaal Programma RES.24 In de RES 1.0 beschrijft de regio Noord-Veluwe welke bijdrage zij levert aan het behalen van de klimaatdoelstellingen op het gebied van elektriciteit en de gebouwde omgeving, het zogenaamde regionale bod. De RES 1.0 richt zich voor de realisatie van het bod op twee hoofdthema's: elektriciteit en warmte. De regio Noord-Veluwe wil in 2030 ongeveer 0,53 TWh duurzame elektriciteit opwekken. Het regionale bod bestaat uit twee onderdelen: Ÿ een deel dat bestaat uit projecten die al gerealiseerd zijn, of die een vergunning hebben en een SDE- beschikking hebben; Ÿ het ambitiedeel dat bestaat uit mogelijkheden voor projecten, die voor 2030 gerealiseerd kunnen worden. Het ambitiedeel telt samen met het gerealiseerde deel op tot 0,53 TWh en bestaat uit zoekgebieden voor windenergie en bouwstenen voor zonne-energie. Op basis van de uitgangspunten, milieuaspecten, waarden, resultaten van ruimtelijke onderzoeken en een omvattend proces, zijn zoekgebieden aangewezen.

Een zoekgebied is een gebied waar de regio mogelijkheden ziet voor de realisatie van projecten voor wind- en/of zonne-energie. Of en waar projecten precies worden gerealiseerd, staat nog niet vast. De regio richt zich voor windenergie op de volgende drie gebieden: Knooppunt Hattemerbroek, bedrijventerrein Lorentz in Harderwijk en Nuldernauwkust in Ermelo en Putten. In Figuur 2.5 zijn deze gebieden weergegeven. In de RES1.0 wordt over het zoekgebied 'Nuldernauwkust' het volgende gezegd: "Binnen dit zoekgebied is het mogelijk om een (eventueel dubbele) lijnopstelling van windturbines te realiseren. De bundeling van windmolens aan de bovenregionale infrastructuur wordt gesteund vanuit de stakeholders, en is ook een denklijn die we terugzien in meerdere andere RES-regio's in Gelderland. De schaal van de windturbines en de lijnopstelling langs de weg gaan relatief goed samen met het dynamische snelweglandschap. Een opstelling met zeven turbines van circa 5,6 MW lijkt mogelijk met de technische ruimte die er is."

heeft verwijderd: .@

heeft verwijderd: . heeft verwijderd: .

Provincie Gelderland

23

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Figuur 2.5 Zoekgebieden in de RES 1.0 (blauw omcirkeld Nuldernauwkust) [bron: RES 1.0 Noord-Veluwe]

heeft verwijderd: .@

Gemeenten Ermelo en Putten in samenhang met de RES Eén van de zoekgebieden voor windenergie ligt deels in het grondgebied van Ermelo: de Nuldernauwkust tussen Putten en Ermelo (zie blauwe contour in Figuur 2.5). Dit zoekgebied geeft de mogelijkheid voor een (deels dubbele) lijnopstelling van windmolens parallel aan de A28 aan de landzijde. Realisatie van projecten in zoekgebieden of bouwstenen lijkt mogelijk volgens de vastgestelde RES Regio Noord-Veluwe, maar vraagt nog uitwerking en nader onderzoek. De regio wil samen met stakeholders verder onderzoeken of, en hoe, ontwikkeling van duurzame opwek in deze gebieden mogelijk is.

heeft verwijderd: .@).

De gemeenteraad van Ermelo heeft de RES 1.0 op 7 juli 2021 vastgesteld. De gemeenteraad van de gemeente Putten deed dit op 8 juli 2021. Op 9 juli 2021 is de RES 1.0 namens de Noord-Veluwse gemeenteraden, Provinciale Staten en het waterschap aangeboden bij het Nationaal Programma RES. In het ambitiedeel van het regionale bod zijn zoekgebieden voor windenergie aangewezen. Verder wordt door de gemeente Ermelo vanuit de RES 1.0 gewerkt naar een actueel afwegingskader voor grootschalige energie opwek. Vervolgens worden daar initiatieven voor het opwekken van energie aan getoetst. Zodra het kader klaar is wordt het opgenomen in de omgevingsvisie en toegevoegd aan het nog op te stellen omgevingsplan van de gemeente Ermelo. Het nieuwe kader zal beleidsmatig geen invloed hebben op het windpark. Voor het windpark wordt gekeken naar bestaande beleidsnotities. Het afwegingskader grootschalige energie wordt niet eerder verwacht dan eind 2023. De gemeente Putten beschikt inmiddels wel over een lokaal afwegingskader. De uitgangspunten daarvan zijn vertaald in het gezamenlijke participatieplan voor windpark Horst en Telgt.

heeft verwijderd: en in de omgevingsvisie heeft verwijderd: Het afwegingskader grootschalige energie is tot heden nog niet opgesteld. Het nieuwe

Bovenregionaal afwegingskader 'Wind op en rondom Veluwe' PM <nog in ontwikkeling en wordt tzt toegevoegd>

24

heeft verwijderd: PM <beschikbaar?>¶

Provincie Gelderland

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp)

2.5

Gemeentelijk beleid

2.5.1

Gemeente Ermelo

Hybride-akkoord Gemeente Ermelo 2022-2026 De coalitiepartijen van de gemeente Ermelo hebben in mei het coalitieakkoord 2022 tot 2026 gepresenteerd. Het raadswerkprogramma, met daarin de aanpak en aanvullingen op de opdracht aan B&W in het akkoord, wordt nog door de gemeenteraad vastgesteld. In het coalitieakkoord staat in ieder geval het volgende ten aanzien van duurzaamheid: Het coalitieakkoord draagt de titel: zorgzaam, spaarzaam en duurzaam. Deze drie woorden beschrijven onze speerpunten, namelijk: 1. zorgzaam staat voor de inrichting van onze samenleving en in deze periode geven wij bijzonder aandacht aan eenzaamheidsbestrijding, scholen en wonen; 2. spaarzaam staat voor goed financieel beleid wat neerkomt op niet meer uitgeven dan beschikbaar is; 3. duurzaam staat voor een integrale visie op een duurzame samenleving. Duurzaam bouwen, duurzame scholen en een duurzaam Ecopark en duurzame keuzes. De overige duurzaamheidsambities worden verder vormgegeven in het raadswerkprogramma. Omgevingsvisie Ermelo

heeft verwijderd: Buurtplan Horst en Telgt¶ Het Buurtplan (als structuurvisie vastgesteld op 21 april 2016) is gezamenlijke visie van zowel de buurtvereniging als de gemeente op de thema's wonen, verkeer, functieverandering bedrijven, (sociaal-) maatschappelijke voorzieningen, landschap, zorg, toerisme en recreatie. Ermelo presenteert zich als een op duurzaamheid gerichte gemeente. Een speerpunt is om meer planologische ruimte te bieden aan initiatieven die substantieel bijdragen aan duurzaamheid. In het buurtplan wordt het opwekken van energie (zon, wind, bio-energie) als een kans gezien. Er worden geen locaties of voorwaarden genoemd.¶

Op 26 januari 2022 is de Omgevingsvisie Ermelo vastgesteld door de gemeenteraad. De omgevingsvisie is een strategisch document en schetst de toekomstige ontwikkelingsrichting van de gehele leefomgeving van de gemeente op hoofdlijnen. De ambitie van Ermelo is om in 2030 energieneutraal te zijn, en om klimaatneutraal te zijn in 2035. In de Omgevingsvisie zijn de RES-zoekgebieden opgenomen. Windpark Horst en Telgt ligt in dit zoekgebied. De gemeente Ermelo heeft ervoor gekozen (paragraaf 5.5 van de Omgevingsvisie) om voor de Omgevingsvisie geen plan-m.e.r. procedure te doorlopen. De motivatie daarvoor is dat de Omgevingsvisie grotendeels is gebaseerd op bestaand beleid. Wanneer de inhoud van een concreet initiatief erom vraagt, zal de plan-m.e.r.-procedure gekoppeld worden aan de planvorming voor het concrete initiatief. Dat betekent dat in de m.e.r. voor het initiatief alle aspecten van het initiatief in de onderbouwing meegenomen zullen worden, ook de locatiekeuze. In het MER voor Horst en Telgt (Bijlage 1) is de locatiekeuze opgenomen in paragraaf 3.2 (zie ook paragraaf 4.1). In de Omgevingsvisie Ermelo is het bestaande beleid opgenomen. De structuurvisie Ermelo, buurtplan Horst en Telgt en de bestaande bestemmingsplannen als uitgangspunt voor de Omgevingsvisie gebruikt.

Belangrijke bestemmingsplannen zijn: Ÿ bestemmingsplan "Strand Horst"; Ÿ bestemmingsplan "Buitengebied Midden-West" (agrarisch gebied met landschappelijke waarden en aanlegplicht) en reparatie bestemmingsplan "Buitengebied Midden-West" met mogelijke functieveranderingen. Belangrijke beleidsstukken die onderdeel van de omgevingsvisie Ermelo zijn: Ÿ Ontwikkelingsperspectief Horst en Telgt: Het Ontwikkelingsperspectief is een verdieping en een doorwerking van de structuurvisie Buurtplan Horst en Telgt. Het vormt een ruimtelijk toetsingskader dat bestaat uit de landschappelijke dragers, de identiteit, de ruimtelijke kwaliteit, de beeldkwaliteit en de landschapswaarden. Hieraan wordt een specifiek initiatief of ontwikkeling beoordeeld en getoetst. Dit beleid richt zich op de lokale initiatieven. Dit zijn relatief kleinschalige projecten; nieuwbouw, vervanging of functieverandering van één of enkele woningen/bedrijven in de bestaande linten en buurtschappen binnen het afwegingsgebied van het ontwikkelingsperspectief. Ÿ Structuurvisie Functieverandering Herijking 2021: Dit beleid voorziet in mogelijkheden om de agrarische activiteiten te veranderen naar niet-agrarisch werken, nevenactiviteiten of functieverandering naar wonen, zowel binnen de bestaande bebouwing als via vervangende nieuwbouw.

Ÿ LOP - Landschapsontwikkelingsplan Ermelo en Putten: Landschapsbeleid in het plangebied bestaande uit het buitengebied van de gemeenten

Provincie Gelderland

25

heeft verwijderd: .@).

heeft verwijderd: ;

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp)

Ÿ

Ÿ

Ermelo en Putten, de kleine kernen en de randen van de kernen Ermelo en Putten. Vitale vakantieparken; Toekomstvisie op de verblijfsrecreatie: Visie om meer structuur en minder vervlechting van de functies op het gebied van wonen, werken en recreëren te bewerkstelligen. In deze visie is weergegeven wat het toekomstperspectief is van de vakantieparken in Ermelo. Groen- en natuurinclusief bouwen: Bij realisatie van bouwwerken is er een verplichting om groen -en natuurinclusieve maatregelen te nemen op basis van een ecologisch advies. Groenvisie Ermelo, de groenvisie geeft een actueel kader om het aanwezige groen te waarderen en richting te geven aan het realiseren van nieuw groen.

heeft verwijderd: natuur inclusief heeft verwijderd: natuur inclusieve heeft verwijderd: . heeft verwijderd: D

De voor het windpark relevante beleidsdocumenten en ontwikkelingen zijn in het MER betrokken. Buurtplan Horst en Telgt Het Buurtplan (als structuurvisie vastgesteld op 21 april 2016 en opgenomen in Omgevingsvisie Ermelo) is gezamenlijke visie van zowel de buurtvereniging als de gemeente op de thema's wonen, verkeer, functieverandering bedrijven, (sociaal-) maatschappelijke voorzieningen, landschap, zorg, toerisme en recreatie. Ermelo presenteert zich als een op duurzaamheid gerichte gemeente. Een speerpunt is om meer planologische ruimte te bieden aan initiatieven die substantieel bijdragen aan duurzaamheid. In het buurtplan wordt het opwekken van energie (zon, wind, bio-energie) als een kans gezien. Er worden geen locaties of voorwaarden genoemd. Besluit over principeverzoek Windpark Horst en Telgt Op 13 april 2021 heeft de gemeente Ermelo een positief besluit genomen ten aanzien van de medewerking aan het principeverzoek voor windpark Horst en Telgt op basis van onder meer de afweging dat gemeenten Ermelo en Putten streven naar een zo groot mogelijke windopbrengst met zo min mogelijk negatieve ruimtelijke effecten. Met het groter aantal mogelijke turbines in het initiatief (7 in totaal) kan de gemeente Ermelo (en in beperktere, maar niet mindere, mate de gemeente Putten) een groter deel van haar energieopgave realiseren.

Hierdoor kunnen andere gebieden worden gevrijwaard voor grootschalige opwek door wind ten behoeve van de ambities van beide gemeenten en de regio op dit vlak. De gemeente Ermelo heeft de initiatiefnemer gevraagd om haar plannen verder uit te werken.

heeft verwijderd: WP heeft verwijderd: .

Beleidskader grootschalige energieopwekking Ermelo De gemeente Ermelo verzoekt de initiatiefnemers om bij de uitwerking van het plan in te gaan op de specifieke uitgangspunten uit het beleidskader grootschalige energieopwekking Ermelo. Wespendief

heeft verwijderd: .<dit beleidskader ontbreekt in MER. beschikbaar?>.

In haar besluit geeft de gemeente aan dat het bovenregionaal afwegingskader nog in ontwikkeling is. Een belangrijk aspect hierbij is de aanwezigheid van de wespendief. Het is nog niet duidelijk wat dit betekent voor de mogelijkheden van windenergie in de omgeving van de gemeenten Ermelo en Putten. De provincie stelt het beleid met betrekking tot de wespendief op. Het initiatief wordt hieraan getoetst Beleidskader grootschalige energieopwekking Ermelo De gemeentelijke verkenning naar "Grootschalige duurzame energieopwekking" is op 14 december 2017 vastgesteld.De ambitie van de gemeenteraad van Ermelo is om in 2030 energieneutraal te zijn en in 2035 klimaatneutraal. Dit is niet alleen omdat het moet en nodig is vanuit overheidsbeleid en bredere maatschappelijke ontwikkelingen, maar vooral omdat het de gemeente Ermelo kansen geeft die de leef-omgeving, economie en cultuur verder versterken. De verkenning richt zich op de haalbaarheid van grootschalige duurzame energieopwekking. Er wordt nog gewerkt aan een uitwerking van de verkenning in een visie duurzaamheid en een afweegkader voor grootschalige en kleinschalige energieopwek en -opslag. <momenteel wordt nog gewerkt aan een visie duurzaamheid en een afweegkader voor grootschalige en kleinschalige energieopwek - en opslag. Deze wordt zo mogelijk later toegevoegd>

26

Provincie Gelderland

heeft verwijderd: Vanwege de verbondenheid van projecten (cumulatieve effecten door externe werking Natura 2000) in de invloedssfeer (1-8 kilometer) van de Veluwe binnen meerdere RES-regio's wordt de provincie Gelderland betrokken bij de bovenregionale afweging en besluitvorming over de wespendief. ¶ heeft verwijderd: PM <ontbreekt in MER. Beschikbaar?>¶

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) 2.5.2

Gemeente Putten

Structuurvisie Putten 2030 Op 4 februari 2021 is de Structuurvisie Putten 203025 vastgesteld. Deze visie zet op hoofdlijnen de koers voor de toekomst uit. De gemeente Putten heeft de ambitie om energieneutraal te worden. Om deze ambitie te realiseren zal worden ingezet op een combinatie van maatregelen op het terrein van energieopwekking, energiebesparing en gedrag.

heeft verwijderd: 04

De provincie Gelderland zoekt samen met Gelderse regio's en gemeenten naar extra locaties waar mogelijkheden zijn voor windmolens. De voorkeur gaat uit naar locaties die lokaal draagvlak hebben en ook haalbaar zijn. Gezien de visuele effecten op het landschap bij deze vorm van energiewinning, staat de gemeente Putten terughoudend tegenover het plaatsen van (solitaire) windturbines. De gemeente Putten is daarnaast geen voorstander van duurzaamheidsprojecten in het open landschap. De gemeente staat verder terughoudend tegenover het plaatsen van (solitaire) windturbines vanwege het visuele effect. Op 18 juni 2020 is het beleidskader Grootschalige Energieopwekking Putten vastgesteld.26 Dit beleidskader beschrijft de uitgangspunten waaraan initiatieven of projecten voor grootschalige energieprojecten in Putten moeten voldoen. Naast aandacht voor algemene uitgangspunten is er ook aandacht voor maatschappelijke en ruimtelijke uitgangspunten: Ÿ maatschappelijke uitgangspunten zijn: draagvlak en communicatie, lokaal eigenaarschap en lokale werkgelegenheid. Ÿ ruimtelijke uitgangspunten zijn: geen gebieden uitsluiten, multifunctionaliteit, landschappelijke waarden en tijdelijke bestemming. De maximale termijn voor duurzame energieprojecten wordt gesteld op 25 jaar.

Besluit over principeverzoek Windpark Horst en Telgt Op 3 mei 2021 heeft de gemeente Putten een positief besluit genomen ten aanzien van de medewerking aan het principeverzoek voor Windpark Horst en Telgt op basis van onder meer de afweging dat gemeenten Ermelo en Putten streven naar een zo groot mogelijke windopbrengst met zo min mogelijk negatieve ruimtelijke effecten. Met het groter aantal mogelijke turbines in het initiatief (7 in totaal) kan de gemeente Ermelo (en in beperktere, maar niet mindere, mate de gemeente Putten) een groter deel van haar energieopgave realiseren. Hierdoor kunnen andere gebieden worden gevrijwaard voor grootschalige opwek door wind ten behoeve van de ambities van beide gemeenten en de regio op dit vlak. De gemeente Putten heeft de initiatiefnemer gevraagd om haar plannen verder uit te werken.

heeft verwijderd: .

Specifieke uitgangspunten uit gemeentelijke beleidskaders grootschalige energieopwekking De gemeente Putten verzoekt de initiatiefnemer om bij de uitwerking van het plan in te gaan op de specifieke uitgangspunten uit het het beleidskader grootschalige energieopwekking Putten.

heeft verwijderd: beleidskaders

Wespendief In haar besluit geeft de gemeente aan dat het bovenregionaal afwegingskader 'Wind op en rondom Veluwe' nog in ontwikkeling is. Zie hiervoor paragraaf 2.5.1 onder 'Besluit over principeverzoek windpark Horst en Telgt'.

heeft verwijderd: <NB bovenregionaal afwegingskader ontbreekt nog in MER. Beschikbaar?>¶

Beleidskader grootschalige energieopwekking Putten In de periode 2019-2021 heeft de gemeente Putten een pilot Grootschalige Energieopwekking (GEO) georganiseerd met als doel lokale initiatieven voor de opwek van hernieuwbare energie op te halen. Meerdere inwoners zijn met plannen gekomen voor de opwek van energie met windmolens, bio-vergisting en zonnevelden. Al deze initiatieven werden beoordeeld aan de hand van het kader grootschalige energieopwekking Putten. Met de beoordeling van deze projecten is er ervaring opgedaan met het traject dat initiatiefnemers, inwoners en de gemeente doorlopen en het kader waaraan de initiatieven worden getoetst. Deze ervaringen zijn opgehaald en gebruikt om het eerste kader aan te passen. Dit heeft geleid tot het Beleidskader Grootschalige Energie Opwek 2.0. Het kader 2.0 richt zich op de ambitie die is opgenomen in Regionale Energie Strategie 1.0 (RES 1.0) en de ambitie van energieneutraliteit in 2050. De inpassing van grootschalige energieprojecten brengt veel maatschappelijk debat met zich mee. De gemeente Putten ziet daarin een bijzondere positie te hebben. Op minstens vijf vlakken zijn er belangen die gemeente bij elkaar brengt. Dat betreft:

Provincie Gelderland

27

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) 1. Het behalen van de doelstelling tot energieneutraliteit in 2050: 1. Het kwalitatief inpassen en vergunnen van ontwikkellocaties voor GEO: 2. Het monitoren van maatschappelijk draagvlak tijdens de transitie van fossiele brandstoffen naar duurzaam opgewekte energie; 3. Het zorgvuldig uitvoeren van een democratisch proces in de gemeenteraad; 4. Het duurzaam en efficiënt benutten van de gronden in de gemeente. Het beleidskader heeft als doel een nadere inhoudelijke uitwerking van de in het beleidskader genoemde criteria in de Verkenningsfase te geven en geeft ook duidelijkheid over de te nemen processtappen en kaders voor de participatie voordat de initiatiefnemer een vergunning kan vragen. Er zijn 10 criteria opgenomen die de gemeente van belang acht. Zij worden in de eerste drie fasen van planontwikkeling (kennismaking-belangenanalyse-omgevingsdialoog) volgordelijk uitgewerkt. In onderstaande tabel staan de criteria in de fases benoemd.

2.6

Conclusie

Het ontwikkelen van een windpark in het plangebied past binnen de bestaande beleidskaders: Ÿ het windpark draagt bij aan het behalen van de nationale doelstelling van de Klimaatwet; Ÿ het windpark draagt bij aan het behalen van de vastgestelde regionale RES-doelstelling van 0,53 TWh windenergie in 2030; Ÿ de locatie Horst en Telgt staat in de Windvisie Gelderland als kansrijke locatie voor extra ontwikkeling na 2020; Ÿ de provincie Gelderland heeft een eerdere verbodsbepaling, voor windenergie in het plangebied vanwege het verdwijnen van de status van het gebied als weidevogelgebied,opgeheven; Ÿ de locatie Horst en Telgt (Nuldernauwkust) is de RES1.0 Noord-Veluwe als zoekgebied voor windenergie aangewezen. Deze RES 1.0 is door zowel de provincie Gelderland als de gemeenten Ermelo en Putten vastgesteld; Ÿ het plangebied staat in de Omgevingsvisie van Ermelo opgenomen als zoekgebied voor windenergie. Ÿ het windpark draagt bij aan het behalen van de doelstellingen grootschalige duurzame energieopwekking in Ermelo; Ÿ het windpark past in het beleidskader grootschalige energieopwekking Putten.

28

Provincie Gelderland

heeft verwijderd: gemeente heeft verwijderd: als

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp)

Hoofdstuk 3 3.1

Huidige structuur plangebied en ontwikkelingen

heeft verwijderd: situatie

Ruimtelijke structuur

Het plangebied ligt aan de oostkant van de A28. Deze snelweg vormt de scheidslijn tussen groene, vrij dichtbeplante recreatiegebieden aan het Nuldernauw aan de westzijde en het open agrarische gebied aan de oostzijde van de A28. Het plangebied maakt onderdeel uit van het zogeheten landschapstype Zuiderzeekustlandschap. Enkele delen van de omgeving van het plangebied (nabij Palmbosch aan de Zeeweg en bij Groot Dasselaar) behoren tot het Kampenlandschap. Beide landschapstypen zijn beschreven in het Landschapsontwikkelingsplan (LOP) van Ermelo-Putten.27 Het plangebied ligt in het open agrarische gebied, dat vooral als grasland en maïsakker in gebruik is. Het is vrij vlak en laag en loopt van west naar oost iets op, van circa 0,5 meter boven NAP pal naast de snelweg, tot circa 2,5 meter boven NAP ter hoogte van de Riebroekersteeg. Het gebied wordt gekenmerkt door een oost-west lopende slagenverkaveling, min of meer haaks op de Riebroekersteeg - Riebroekerweg, waar vanuit het gebied is ontgonnen. Aan deze noord-zuid lopende route liggen enkele boerenerven, erfbeplantingen en bosjes. Deze ontginningslijn en de strook van aaneengeschakelde recreatiegebieden langs de A28 begrenzen het plangebied aan respectievelijk de oost- en de westzijde.

Aan de noordkant wordt het gebied begrensd door de afslag Harderwijk-Zuid en de erven en beplantingen aan de Buitenbrinkweg, aan de zuidkant wordt het begrensd door een cluster van erven bij landgoed Groot Dasselaar. Deze beide clusters vormen als het ware twee uitstulpingen van het Kampenlandschap ten oosten van het plangebied. Dat geldt ook voor het cluster van erven bij de kruising van de Zeeweg en de Riebroekersteeg (Palmbosch en omgeving) dat als het ware in het plangebied 'prikt'. Verder vormt het plangebied min of meer één langgerekte open ruimte, nagenoeg vrij van bebouwing en opgaande beplantingen. Binnen het plangebied zijn geen (gemarkeerde) recreatieve wandel- of fietsroutes aanwezig, die liggen wel ten oosten van het plangebied in het Kampen- en Oude broekontginningenlandschap aldaar. Ten westen van de A28 verbindt de Strandboulevard de verschillende recreatiegebieden aan het Nuldernauw met elkaar. De beken die vanaf het Veluwe-massief langs en door het plangebied richting het Nuldernauw lopen, zijn opgenomen in het recht toe recht aan slagenpatroon van de verkaveling.

3.2

heeft verwijderd: Het plangebied maakt onderdeel uit van het zogeheten Zuiderzeekustlandschap. Enkele delen (nabij Palmbosch aan de Zeeweg en bij Groot Dasselaar) behoren tot het Kampenlandschap. Beide landschapstypen zijn beschreven in het Landschapsontwikkelingsplan (LOP).Het plangebied ligt heeft verwijderd: . heeft verwijderd: dit

Functionele structuur

Agrarisch gebied Het plangebied bestaat vooral uit gronden met een agrarische functie. Het gaat om een combinatie van akkerbouw, glastuinbouw en veehouderijen. Wonen Op ongeveer 1 kilometer ten oosten van het plangebied liggen de kernen Horst en Telgt. Deze (kleine) kernen maken deel uit van de gemeente Ermelo. De kernen hebben vooral een agrarisch karakter. De kern Ermelo ligt eveneens ten oosten van het plangebied op een afstand van circa 2,5 kilometer. Ten noorden van het plangebied op een kortste afstand van ruim 2 kilometer ligt de kern Harderwijk met de woonwijk Drielanden. Ten noordwesten van het plangebied aan de overzijde van de het Nildernauw ligt de rand van de kern Zeewolde op een afstand van circa 1,5 kilometer.

heeft verwijderd: d

Er zijn daarnaast diverse verspreid liggende woningen in de omgeving van het plangebied. Dit zijn vooral bedrijfswoningen bij agrarische bedrijven, met name aan de Zeeweg en de Riebroekseweg. De dichtst bij de windturbines gelegen woningen zijn Palmbosweg 4 (niet gerealiseerd maar als zodanig bestemd) en 8 op circa 300 meter ten westen van het windpark en Zeeweg 162 en 164 een Riebroekersteeg 31 op circa 400 meter in het noorden van het plangebied. De woningen aan de Riebroekseweg zijn gelegen op een afstand vanaf 400 meter ten oosten van de windturbines.

Provincie Gelderland

29

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Figuur 3.1 Huidig grondgebruik projectgebied [bron: figuur 13.1 MER Windpark Horst en Telgt]

Recreatie Aan de westzijde van het plangebied ligt het Nuldernauw, één van de Veluwerandmeren. Op circa 500 meter ten zuidwesten van het plangebied ligt Strand Nulde. Het strand heeft een sterk recreatief karakter en ligt tussen het Nuldernauw en de A28. Er zijn verschillende zandstranden, ligweiden en voorzieningen waaronder horecapunten en parkeren. Daarnaast biedt Strand Nulde een jachthaven, hotel en camping. Op circa 300 meter ten westen van het plangebied ligt Strand Horst. Ook dit strand heeft een sterk recreatief karakter en ligt tussen het Nuldernauw en de A28 in. Er zijn verschillende zandstranden, ligweiden en voorzieningen waaronder horecapunten en parkeren. Realisatie van een hotel is mogelijk als ook is er sprake van de aanwezigheid van enkele bedrijfswoningen. Strand Horst is ook een surf- en kitelocatie. Daarnaast biedt Strand Horst recreatieve activiteiten zoals paintball en pitch&put en een jachthaven. Ten noorden en noordoosten van het plangebied zijn enkele campings en/of vakantieparken gelegen, zo ook ten zuiden van Zeewolde aan de overzijde van het Nuldernauw. Het Groene Kruispunt is een gezamenlijk natuurontwikkelingsproject waarin een goede balans tussen natuur, recreatie en andere functies wordt beoogd (zie verder hierna onder het kopje 'Natuur'). Het Groene Kruispunt is gelegen tussen de rijksweg A28 en het Veluwerandmeer.

Aan de noord- en zuidzijde wordt het gebied begrensd door Strand Horst en Strand Nulde. Er zijn verschillende agrarische percelen in gebruik als luchthaven voor paramotoren. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) heeft de huidige velden geïnspecteerd. Op basis van de uitkomsten van de inventarisatie van de ILT en een onderbouwing van de paramotorvliegers onder welke omstandigheden zij de velden conform de Luchtvaartwet kunnen gebruiken zal gebruik door de paramotors aangepast zeer waarschijnlijk kunnen worden gecontinueerd.

30

Provincie Gelderland

heeft verwijderd: d heeft verwijderd: PM <Paramotors>¶

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Bedrijvigheid In de omgeving van het plangebied is diverse vooral kleinschalige bedrijvigheid gevestigd in het buitengebied zoals verschillende typen dienstverlening, maar ook een tankstation direct ten noorden van het plangebied. Er zijn geen grotere bedrijventerreinen in de omgeving van het plangebied gevestigd. Bestaande windturbines en zonneparken Aan de overzijde van het Veluwerandmeer, in de provincie Flevoland ten westen van het plangebied, zijn een groot aantal bestaande windturbines aanwezig (zie figuur 3.2). Zowel ten zuidwesten (Nijkerkerweg) als ten noordwesten (Zeewolderdijk) zijn op een afstand van circa 5 kilometer vanaf het plangebied windturbines in exploitatie. De windturbines aan de Nijkerkerweg en hebben een tiphoogte van 150 meter. De windturbines aan de Zeewolderdijk zijn kleiner en hebben een tiphoogte van 81 meter. Op dit moment worden de windparken in de gemeente Zeewolde 'opgeschaald'. In dat kader worden een groot deel van de (oude) bestaande turbines vervangen door een kleiner aantal nieuw te bouwen grotere windturbines met tiphoogtes van rond de 220 meter.

heeft verwijderd: .@). heeft verwijderd: vijf

PM <stand van zaken opschaling windparken Zeewolde>

heeft verwijderd: . Afbeelding aan te passen?>

Figuur 3.2 Bestaande windturbines en zonnepark in de omgeving van het windpark Horst en Telgt

heeft verwijderd: .@

In het Gelderse deel van de omgeving van het plangebied zijn, op enkele kleine windturbines (tiphoogte < 50 meter) na, nog geen windturbines gebouwd.

heeft verwijderd: een

Zonnepark Schaapsdijk Ten noordoosten van het plangebied is het zonnepark Schaapsdijk sinds 2021 operationeel. Het zonnepark heeft een totale oppervlakte van circa 7,5 hectare, waarvan 3,75 hectare in gebruik is door geplaatste zonnepanelen. Het resterende oppervlak biedt ruimte voor natuur en extra beplanting. Natuur Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied is de 'Veluwerandmeren', op circa 200 meter ten westen van het plangebied. Op grotere afstand (respectievelijk 3 en 3,7 kilometer), bevinden zich de Natura 2000-gebieden 'Veluwe' en 'Arkemheen'. Overige Natura 2000-gebieden bevinden zich op een afstand van meer dan 10 kilometer van het plangebied.

Provincie Gelderland

31

heeft verwijderd: gelegen

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) In de omgeving van het plangebied bevinden zich verschillende gebieden behorend tot het Natuurnetwerk Nederland (NNN), in de provincie Gelderland Gelders Natuurnetwerk (GNN) genoemd (zie Figuur 3.3). Het dichtstbijzijnde perceel van het GNN-netwerk ligt op een afstand van 200 meter ten oosten van een geplande windturbine. Een aanzienlijk deel van het plangebied bevindt zich in de Groene Ontwikkelingszone (GO) van de provincie Gelderland (gebieden met een andere bestemming dan natuur die ruimtelijk vervlochten zijn met het Gelders Natuurnetwerk) (zie Figuur 3.3). Zoals ook besproken in paragraaf 2.3.4 valt het gebied buiten provinciaal aangewezen gebieden zoals weidevogelgebied. Daarnaast zijn er nog enkele natuur(ontwikkel)gebieden die vanuit de gemeente Ermelo van belang zijn: Ÿ het Groene Kruispunt (tevens GNN; zie paragraaf 2.5.1); Ÿ percelen natuur nabij Landgoed de Dasselaar. In dit gebied is een overeenkomst met Natuurmonumenten gesloten vanwege een herplantplicht; Ÿ percelen met natuurbestemming nabij de A28 en de Spijkweg: die zijn gerealiseerd ten behoeve natuurcompensatie van de woningbouw 'Kasteel Groot Horloo' en zijn onderdeel van het leefgebied van de das.

Figuur 3.3 Ligging natuurgebieden ten opzichte van globale ligging plangebied (licht groen = GO, donkergroen = GNN) [bron: Omgevingsverordening Gelderland www.ruimtelijkeplannen.nl]

heeft verwijderd: .@). heeft verwijderd: is gelegen heeft verwijderd: het plangebied heeft verwijderd: die nog niet als heeft verwijderd: ingericht in de voormalige Ecologische Hoofdstructuur/NNNmet het Gelders Natuurnetwerk heeft verwijderd: .@).

heeft verwijderd: <#>de natuur bij Camping De Horsterhoeve, vanwege onder andere de aanwezigheid van de das. ¶ heeft verwijderd: .@

heeft verwijderd:

Infrastructuur en water Het plangebied wordt aan de westzijde begrensd door de rijksweg A28 tussen Zwolle en Amersfoort. Het plangebied wordt niet doorkruist door rijks- of provinciale wegen, ondergrondse buisleidingen of hoogspanningsinfrastructuur. Er lopen wel diverse lokale wegen door en langs het plangebied.

32

Provincie Gelderland

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Ook lopen er door het plangebied wat (kleine) watergangen. Ten westen van het plangebied en de A28 is het Nulderdauw gelegen, dit water heeft vooral een recreatieve functie (onderdeel recreatieve Randmerenroute) en geen functie voor scheepvaart.

3.3

Ontwikkelingen

heeft verwijderd: Autonome

Hierna wordt nader in gegaan op de autonome ontwikkelingen ind e omgeving van het plangebied. Autonome ontwikkelingen zijn plannen en projecten waarover reeds concrete besluitvorming heeft plaatsgevonden of wordt verwacht voorafgaand aan besluitvorming over het windpark. Hotel en evenementenhal Aan de westzijde van het plangebied ligt Strand Horst. Dit is een uitgestrekt gebied met verschillende faciliteiten. Op een gedeelte van het gebied rust de bestemming 'Cultuur en ontspanning'. Binnen deze bestemming zijn twee bouwvlakken bestemd voor een hotel/leisure en voor een evenementenhal. Deze bouwmogelijkheden zijn nog niet benut maar er zijn wel plannen voor. De toekomstige evenementenhal mag maximaal 6.000 m2 bedragen. De eigenaar/initiatiefnemer van Strand Horst heeft het voornemen om gebruik te maken van de wijzigingsbevoegdheid in het bestemmingsplan om een een hotel te realiseren van maximaal 60 meter hoog. Het bestemmingsplan laat een hotel toe van 150 kamers.

heeft verwijderd: <uit MER. Waar staat dit in BP? Ik lees dat een hotel van 150 kamers rechtstreeks is toegestaan> …

Het Groene Kruispunt

heeft verwijderd: kamers. <check: klopt dit? In MER staat 60 meter>

Het Groene Kruispunt is een gezamenlijk natuurontwikkelingsproject in de provincies Gelderland, Flevoland en Overijssel uit het Integrale Inrichtingsplan Veluwerandmeren (IIVR 2001) en is onderdeel van natuurcompensatie ten behoeve van de realisatie van het bestemmingsplan "Strand Horst". Het Inrichtingsplan is ontwikkeld door de Coöperatie Gastvrije Randmeren. De Coöperatie verzorgt namens de gemeenten aan de randmeren dergelijke ontwikkelingenin combinatie met verschillende ministeries en waterschappen. Overheden beogen met het inrichtingsplan een goede balans tussen natuur, recreatie en andere functies.

heeft verwijderd: > heeft verwijderd: ). Dat heeft verwijderd: en provincies die grenzen heeft verwijderd: Veluwerandmeren, in

Het Groene Kruispunt is gelegen tussen de rijksweg A28 en het Veluwerandmeer. Aan de noord- en zuidzijde wordt het gebied begrensd door Strand Horst en Strand Nulde. Het Groene Kruispunt is onderdeel geworden van de GNN en wordt een rietmoeras dat overgaat in loofbos en grasland. Het creëert een leefgebied voor diverse diersoorten. In het water komen onderwaterbossen waar vissen kunnen schuilen. Het Groene Kruispunt is een actualisering van een natuurversterkingsopgave uit het IIVR 2001 en draagt ook bij aan de natuurdoelen uit het Natura 2000 beheerplan Veluwerandmeren en de Kaderrichtlijn Water. Het Flevolandse deel van het Groene Kruispunt Nuldernauw is eerder gerealiseerd. Het Gelderse deel (op grondgebied van de gemeenten Ermelo en Putten) is 13 april 2023 opgeleverd, alleen de onderwaterbossen moeten nog worden gerealiseerd.

heeft verwijderd: moet heeft verwijderd: uitgevoerd. Het Gelderse deel wordt volgens planning in het najaar van 2022 gerealiseerd.

Overige ontwikkelingen Overige ontwikkelingen zijn niet autonoom en besluitvorming erover laat wat langer op zich wachten, maar de ontwikkelingen worden mogelijk wel beïnvloed door Windpark Horst en Telgt wanneer dit inpassingsplan eerder wordt vastgesteld, of andersom. Bedrijventerrein Ecopark De gemeente Ermelo verkent de mogelijkheden om een bedrijventerrein langs de A28 te ontwikkelen. Het bedrijventerrein staat genoemd in het hybride coalitieakkoord 2022-2026 en wordt genoemd in de omgevingsvisie Ermelo. Er zijn voldoende mogelijkheden om een bedrijventerrein in of nabij een windpark in te passen mits er rekening wordt gehouden met de juiste afstanden tot de windturbines vanuit externe veiligheid.

heeft verwijderd: . <stand van zaken?> Figuur 3.@ geeft het schetsontwerp van het Groene Kruispunt in Gelderland weer. heeft verwijderd: Figuur 3.@ Schetsontwerp Groene Kruispunt [bron: Bureau Waardenburg in opdracht van Gastvrije Randmeren]¶ ... [11] heeft verwijderd: zijn heeft verwijderd: worden heeft verwijderd: overweegt heeft verwijderd: in het noordelijk deel van het plangebied van het windpark heteen heeft verwijderd: Ecopark heeft verwijderd: (zie figuur 3.@). Hierover heeft echter nog geen formele besluitvorming plaatsgevonden. Op termijn zal hier echter wel mogelijk bedrijvigheid ... [12] heeft verwijderd: beoogd

Provincie Gelderland

33

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Woningbouw Buitenbrinkweg 81 te Ermelo De gemeente Ermelo onderzoekt in afstemming met de eigenaar van het kinderdagverblijf, gevestigd aan de Buitenbrinkweg 81 de mogelijkheden voor het de bouw van vier woningen. Het is de intentie om de ruimte die is ontstaan door het slopen van een aantal agrarische bedrijfsgebouwen te benutten voor de bouw van de woningen conform het gemeentelijk functieveranderingsbeleid. In onderzoek zijn voor deze locatie toetspunten voor geluid en slagschaduw worden opgenomen zodat duidelijk is welke effecten het windpark op deze mogelijke ontwikkeling heeft. De realisatie van de beoogde woningen aan de Buitenbrinkweg vormen geen belemmering voor het windpark. De woningen aan de Zeeweg zijn maatgevend voor het aspect geluid en niet de beoogde woningen aan de Buitenbrinkweg. De initiatiefnemer heeft inmiddels een verklaring van geen bezwaar ontvangen voor de ontwikkeling van de initiatiefnemer van het windpark.

heeft verwijderd: agrarisch bedrijf heeft verwijderd: (zie figuur 3.@), heeft verwijderd: . heeft verwijderd: dit MER worden

Woningbouw Horsterhoeve Er is een schetsplan ingediend om op de locatie van Camping Horsterhoeve 267 woningen te realiseren (zie figuur 3.4). De eigenaar van het recreatieterrein heeft aangegeven met de camping te willen stoppen, wat een kans voor grootschalige woningbouw biedt. Er is circa 11 hectare aan terrein beschikbaar. De herontwikkeling is een kans om samenhang met de omliggende bebouwing te creëren, omdat er door het beoogde plan aansluiting ontstaat met Groot Horloo en woonkern Drielanden (Harderwijk). Het ontwerpbestemmingsplan voor woningbouw wordt volgens planning rond september 2023 ter inzage gelegd. De realisatie van woningbouw Horsterhoeve vormt geen belemmering voor het windpark.Andere , dichter bij het windpark gelegen woningen, zijn maatgevend voor de aspecten geluid en slagschaduw. Figuur 3.4 Ligging woningbouwlocatie Camping Horsterhoeve (rode markeerder) [bron: www.ruimtelijkeplannen.nl]

34

Provincie Gelderland

heeft verwijderd: .@).

heeft verwijderd: woonkern Drielanden (Harderwijk). In Figuur 3.@ is het gebied voor de beoogde ontwikkleing weergegevenGr

heeft verwijderd: .@ heeft verwijderd: overige ontwikkelingen

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp)

Hoofdstuk 4 4.1

Projectbeschrijving

Totstandkoming van het plan

Locatiebeoordeling en -keuze Windpark Horst en Telgt De keuze voor de locatie Horst en Telgt (het gebied 'Nuldernauwkust' in de RES) is ingegeven door het ruimtelijk beleid voor windenergie, de provinciale taakstelling voor windenergie, de RES Noord-Veluwe en de relatie van de initiatiefnemers met het gebied. Hoofdstuk 3 van het MER (Bijlage 1) gaat nader in op de locatie voor windpark Horst en Telgt (Nuldernauwkust) en alternatieve locaties voor Windpark Horst en Telgt in de provincie Gelderland en de RES-regio Noord-Veluwe.

heeft verwijderd: d heeft verwijderd: en beoordeeld deze.

Uit de beoordeling blijkt dat de locatie Nuldernauwkust een geschikte locatie is voor de realisatie van een windpark in de RES-regio Noord-Veluwe. Het gebied heeft, samen met gebied Lorentz-Oost, de grootste potentie voor de opwek van duurzame energie van alle locaties en scoort daarmee op energieopbrengst zeer positief (++). Er staat een gemiddelde hoeveelheid woningen in het effectgebied, wat leidt tot een licht negatieve score voor het aspect leefomgeving. Qua ecologie hebben alle zoekgebieden een negatieve score (-), vanwege de nabijheid van verschillende Natura 2000-gebieden en weidevogelgebieden. Ecologie is daarmee geen onderscheidende factor in de locatiebeoordeling. Voor wat betreft landschap is Nuldernauwkust het enige gebied waarbij op bestaande infrastructuur kan worden aangesloten (A28) én het enige gebied dat niet is aangeduid als waardevol open gebied en/of nationaal landschap en scoort daardoor neutraal (score 0). De locatie Nuldernauwkust wordt in de verschillende beleidsstukken aangewezen als een geschikte locatie voor de plaatsing van windturbines, zowel op regionaal/bovenlokaal niveau als op lokaal niveau. De locatie werd al benoemd als geschikte locatie voor windenergie in de provinciale Windvisie uit 2014 en het bijbehorende planMER. De locatie is ook in de RES 1.0 aangewezen als zoekgebied voor windenergie.

Het plangebied is dus geschikt als locatie voor windenenergie en past binnen het beleid van de provincie. De locatiekeuze voor windpark Horst en Telgt is hiermee voldoende onderbouwd.

heeft verwijderd: al;s heeft verwijderd: r

Voorkeursalternatief windpark op basis van milieueffectrapport (MER) Onderzoek naar alternatieven In het MER voor windpark Horst en Telgt (zie Bijlage 1) zijn twee hoofdalternatieven (hoofdalternatief 1 en hoofdalternatief 2) voor de inrichting van windpark Horst en Telgt onderzocht en vergeleken op milieueffecten, met een aantal optimalisatievarianten. Hoofdalternatief 1 gaat uit van 7 grote windturbines met een tiphoogte van 250 meter en hoofdalternatief 2 van 8 kleinere windturbines met een tiphoogte van 200 meter. De optimalisaties hebben vooral betrekking op verkleinen van de effecten van het windpark op de aspecten geluid, landschap en natuur. Het belangrijkste verschil tussen de twee hoofdalternatieven is het verschil in afmetingen, het aantal windturbines en potentieel opgesteld vermogen. De windturbineposities van de hoofdalternatieven zijn vergelijkbaar waarbij hoofdalternatief 2 één extra windturbinepositie heeft. De optimalisaties hebben varianten van het windpark met minder windturbines in beeld gebracht die voor een bepaald aspect en soms voor meerdere aspecten negatieve milieueffecten beperken en leiden tot een kleiner positief milieueffect door een lagere productie van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen en daarmee ook minder vermeden emissies.

Provincie Gelderland

35

heeft verwijderd: PM <korte uitleg MERtraject>

inpassingsplan Windpark Horst en Telgt (concept ontwerp) Figuur 4.1 Hoofdalternatieven uit het MER

Vergelijking hoofdalternatieven en uitvoerbare optimalisatie Uit de effectbeoordeling (zie voor de details Bijlage 1) volgen verschillende milieugevolgen van de twee hoofdalternatieven. Voor een aantal aspecten, bijvoorbeeld water en bodem, archeologie en cultuurhistorie en gebruiksfuncties zijn de gevolgen van beide alternatieven beperkt van omvang en relatief vergelijkbaar. Deze effecten leiden niet tot een belangrijk onderscheid tussen de alternatieven en daardoor zijn de effecten van ondergeschikt belang voor het vergelijken van de hoofdalternatieven oderling. Op een aantal (milieu)aspecten zijn effecten meer onderscheidend tussen de beide hoofdalternatieven. Dit betreffen de aspecten energieopbrengst (inclusief vermeden emissies), geluid, landschap en natuur. De verschillen tussen de alternatieven zijn vooral het gevolg van het verschil in aantal turbines, de windturbineposities en de turbineafmetingen van beide alternatieven. Hoofdalternatief 1 draagt in grotere mate dan hoofdalternatief 2 bij aan de provinciale en regionale doelstelling om duurzame energie op te wekken (RES1.0), en daarmee ook aan de gemeentelijke doelstellingen, wanwege grotere windturbines. Het aspect externe veiligheid speelt geen (onderscheidende) rol. Er treden voor beide alternatieven geen negatieve effecten als gevolg van het aspect externe veiligheid op.