Begroting 2024-2027
Tekst van het document
Jaarrekening 2022
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Netto (gecorrigeerde) schuldquote
3,0
3,0
3,0
3,0
3,0
2,0
Solvabiliteitsratio
4,0
4,0
4,0
4,0
4,0
4,0
Grondexploitatie
1,5
1,5
1,5
1,5
0,5
0,5
Structurele exploitatieruimte
1,0
1,0
1,0
1,0
1,0
0,3
Belastingcapaciteit
0,5
0,5
0,5
0,5
0,5
0,5
Totaal
10,0
10,0
10,0
10,0
9,0
7,3
In de Nota Risicomanagement is aangegeven dat er een totaalcijfer wordt berekend over alle kengetallen om een oordeel te geven over de samenhang. Voor de kengetallen geldt categorie B (neutraal) als streefwaarde. Het totaalcijfer (afgerond op heel cijfer) van de kengetallen kent als streefwaarde een 8. Op basis van bovenstaande uitkomsten kunnen we stellen dat de financiële positie van de gemeente goed is. Wel is er, gezien de (landelijke) ontwikkelingen, meer aandacht voor monitoring en (bij)sturing.
54 van 101
Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding Het onderhoud van de kapitaalgoederen legt beslag op een aanzienlijk deel van de financiële middelen van de gemeente Putten. Kapitaalgoederen zijn (ten minste) verdeeld naar de categorieën wegen, riolering, water, groen en gebouwen. In deze paragraaf wordt ingegaan op het beleidskader, de beheerplannen en de financiële consequenties. In de beleids- en beheerplannen legt de raad de kaders vast voor de uitvoering van het onderhoud aan de kapitaalgoederen. Het niveau van het onderhoud en de kwaliteit van de kapitaalgoederen zijn bepalend voor het voorzieningenniveau en de jaarlijkse lasten. Integraal Beheer Openbare Ruimte en beheerplannen In 2015 is het beleidsplan IBOR vastgesteld. In dit plan zijn de doelstellingen en ambities weergegeven voor het integrale beheer van de openbare ruimte. Tevens zijn de kwaliteitsniveaus benoemd en vastgesteld. In het beleidsplan is ook een stappenplan opgenomen voor de komende jaren om de vastgestelde ambities voor de kwaliteit van de openbare ruimte te kunnen realiseren. In het beleidsplan IBOR is de volgende ambitie opgenomen inzake de kwaliteitsniveaus van de openbare ruimte.
Bij het opstellen van het IBOR is ook een berekening gemaakt van de benodigde middelen om dit kwaliteitsniveau te realiseren. Deze berekening is gemaakt op basis van normcijfers van CROW (kenniscentrum voor verkeer, vervoer en infrastructuur). Er is inmiddels in 2023 gestart met het het opstellen van een actuele visie op Beheer Openbare Ruimte. Vervolgens vindt in 2024 vertaling plaats naar beleid en beheerplannen. Daarnaast is het streven om de Leidraad Inrichting Openbare Ruimte (LIOR) te actualiseren. Wij geven hieronder een nadere toelichting op de diverse componenten.
55 van 101
Wegen Beheerplan Wegen Beleid Onze wegen, fietspaden, voetpaden en overige verhardingen worden onderhouden op basis van de in het beleidsplan IBOR vastgelegde beeldkwaliteitsniveaus. Voor een duurzaam beheer van de wegen is het essentieel dat groot en vervangingsonderhoud tijdig wordt uitgevoerd. Daarnaast is het belangrijk, ook voor de verkeersveiligheid, dat de weginrichting- en constructie worden afgestemd op de wegfunctie en het -gebruik, of omgekeerd. Bij groot of vervangingsonderhoud worden eventuele verkeersmaatregelen en/of andere gewenste aanpassingen waar mogelijk meegenomen. Beheer Jaarlijks wordt op basis van technische inspecties en in overleg met interne en externe betrokkenen een overzicht gemaakt van de voor dat jaar noodzakelijke onderhoudsprojecten en werkzaamheden. Het beheerplan wegen wordt in 2023 geactualiseerd. In 2024 staan de volgende onderhoudsprojecten en reconstructies gepland: Van Geenstraat, Engersteeg, Meskampersteeg, fietspad Arnhemse Karweg, Pinnenburgerweg (gedeelte Prins Hendrikweg - Bosrand), Prins Bernhardlaan, Krachtighuizerweg (gedeelte Oud Prinsenweg Oude Garderenseweg), Beulekampersteeg (laatste deel tot gemeentegrens Nijkerk), Lage Engweg – Kerkstraat – Halvinkhuizerweg, Hooiweg, bermverharding Roosendaalseweg en de Voorthuizerstraat.
Budgetten De jaarlijkse budgetten voor wegen zijn als volgt: Budgetten Reguliere kosten wegen Groot onderhoud wegen Kapitaallasten wegen Interne kosten (uren) Totale kosten wegenbeheer
2024
2025 1.169 568 972 1.028 3.737
2026 824 568 1.038 1.028 3.458
2027 624 694 568 568 1.164 1.590 1.028 1.028 3.384 3.880 Bedragen * € 1.000
Omdat de daadwerkelijke kosten voor groot onderhoud jaarlijks sterk wisselen, is voor de egalisatie van uitgaven voor het groot onderhoud de bestemmingsreserve IBOR ingesteld. Het niet bestede deel wordt gestort in de bestemmingsreserve IBOR. De budgetten op wegen zijn fors toegenomen voor de jaren 2024 en 2025 t.o.v. de Begroting 2023. Met name op de interne uren zit een toename. Deze toename is te verklaren door o.a. de CAO-stijging, de uitbreiding van formatie zoals vastgesteld in de raad van 9 maart 2023 en verschuivingen van werkzaamheden naar wegen en verkeer. Ook is er voor 2024 éénmalig budget à € 120.000 beschikbaar gesteld vanuit de Kadernota 2024 voor het verwijderen van overbodige fietspaaltjes.
56 van 101
Beheerplan Verlichting Beleid De gemeente Putten brengt openbare verlichting aan in de openbare ruimte met als doel een aantrekkelijke en een sociaal- en verkeersveilige omgeving te creëren voor zijn inwoners en bezoekers aan de gemeente. Binnen de openbare ruimte zijn er verschillende ambitieniveaus in de onderhoudskwaliteit, welke kan verschillen binnen en buiten de bebouwde kom van de gemeente. Beheer Het beheerplan verlichting maakt onderdeel uit van het IBOR. Op basis van de economische levensduur van 20 jaar voor armaturen en de technische levensduur van 50 jaar voor lichtmasten moeten jaarlijks ongeveer 200 armaturen (5% van totale areaal) en ongeveer 90 lichtmasten worden vervangen (2% van totale areaal). In 2024 gaan we verder met het vervangen van de traditionele openbare verlichting naar ledverlichting. Op basis van de geactualiseerde database worden de vervangingsplannen verder uitgewerkt. Hierbij wordt ook meegelift met de civiele projecten. Budgetten De jaarlijkse budgetten voor verlichting zijn als volgt: Budgetten Reguliere kosten verlichting Onderhoudskosten verlichting Kapitaallasten verlichting Interne kosten (uren) Totale kosten verlichting
2024
2025 252 59 94 69 474
2026 245 59 116 69 489
2027 245 245 59 59 128 140 69 69 501 513 Bedragen * € 1.000
Het totaal van de kosten wegenbeheer en de kosten verlichting sluit aan bij het totaal van het product IBOR wegen, straten en pleinen. Riolering Beleid In het najaar 2023 wordt de beleidsnotitie riolering en water aangeboden ter vaststelling. Dit is de vervanger van het ZAP 2015-2020 en de verleningsnotitie ZAP 2021-2023. We hopen de nieuwe beleidsnotitie op te kunnen laten gaan in de nieuwe structuur van de Omgevingswet. We vinden het belangrijk om water, riolering en klimaatadaptatie een goede plek te geven in de Omgevingswet-structuur, daarom gebruiken we de komende jaren om ons voor te bereiden op de nieuwe planstructuur. Beheer De renovatie van de drukrioleringsunits omvat ruim 700 locaties. Dit project is gestart in 2022 en loopt door tot in 2024. Ook wordt de afkoppeling van de openbare ruimte voortgezet. Hierbij worden combinaties gemaakt met diverse reconstructies.
57 van 101
Budgetten De begrote lasten voor het product riolering volgens het geldende ZAP zijn als volgt: Budgetten Reguliere kosten riolering Interne kosten (uren) Kapitaallasten Totale kosten riolering
2024
2025 1.653 394 601 2.647
2026 1.521 394 641 2.556
2027 1.506 1.506 394 394 658 671 2.558 2.571 Bedragen * € 1.000
De budgetten voor riolering t.o.v. de Begroting 2023 zijn toegenomen met bijna 6 ton. Dit komt o.a. door de CAO-stijging en prijsindexatie op uitbesteed werk en de gas- en elektrabudgetten, de toename van de beheerkosten wegens areaaluitbreiding, de aanpak van hittestress vanuit het coalitieakkoord en de doorbelasting van de overhead en kwijtschelding. Voor wat betreft dit laatste, deze kosten werden voorheen nooit doorbelast in de rioolheffing. Dit mag echter wel en daarom zijn deze kosten bij actualisatie van het ZAP (nu Beleidsnotitie riolering en water) wel meegenomen. Groen Openbaar Groen Beleid De komende jaren komt de focus meer op boomstructuren en klimaatadaptieve maatregelen te liggen. Via het bomenfonds en de kaart met alle potentiële (nog onbenutte) groeiruimte voor bomen in de bebouwde kom wordt er op gestuurd dat er voldoende compensatie plaatsvindt voor bomen die bij projecten zijn gekapt. In 2022 is de visie aangeleverd en in 2023 wordt n.a.v. deze visie het beleids- en beheerplan opgesteld. Het gemoderniseerde bomenbeleid, opgedeeld in visie, beleid en beheerplan zal dienen als overgang en inventarisatie voor de omgevingswet. Beheer In 2024 wordt de renovatie van het groen in Klaarwaterbos opgestart. Het doel is om de laanstructuren te kenmerken door bomen van de eerste grootte te waarborgen en herstellen waar nodig.
Daarnaast staat de renovatie van bermen in de Voorthuizerstraat op de planning zodat het groen passend en onderhoudstechnisch weer te handhaven is en op kwaliteit A komt. Daarnaast worden op diverse locaties plantvakken gerenoveerd om de beoogde beeldkwaliteit terug te krijgen. Budgetten De jaarlijkse budgetten voor groenonderhoud zijn als volgt: Budgetten Reguliere kosten groen Kapitaallasten groen Interne kosten (uren) Kosten product IBOR Groen
2024
2025 1.053 300 640 1.993
58 van 101
2026 1.053 355 640 2.048
2027 1.053 1.053 399 434 640 640 2.092 2.127 Bedragen * € 1.000
De budgetten voor groen t.o.v. de Begroting 2023 zijn toegenomen met ruim 5 ton. Deze toename is te verklaren door de stijging op de interne uren door o.a. de CAO-stijging, de uitbreiding van formatie zoals vastgesteld in de raad van 9 maart 2023 en verschuivingen van werkzaamheden. Daarnaast zijn de reguliere kosten toegenomen, door structurele mutaties vanuit de Halfjaarsrapportage 2023 en door het budget voor de bestrijding van onkruid te hercategoriseren en nu onder IBOR groen op te nemen. Speelvoorzieningen Beleid Het belangrijkste uitgangspunt voor speelruimte in Putten is dat de kwaliteit van zowel de formele als de informele speelruimte dusdanig hoog is dat deze uitnodigt tot spel en ontmoeting van de Puttenaren. Het beleidsplan Speelruimte 2023 is inmiddels vastgesteld en het uitvoeringsplan is ook gereed. Beheer De bestaande speelplekken zijn geïnventariseerd en worden o.b.v. het uitvoeringsplan aangepakt. Hierbij is van belang dat de Puttense speelruimte actueel, veilig, vitaal en gemoderniseerd is en blijft. Begraafplaatsen Beleid In 2023 wordt gestart met de actualisatie van de beheerverordening van de begraafplaatsen. Hierbij worden de voorschriften en richtlijnen van graven en het beheer van de begraafplaats opnieuw bekeken. Beheer Er zijn geen renovaties gepland op de begraafplaats voor 2024.
Het beheer zal gericht zijn op het behouden van de A kwaliteitsnorm op de begraafplaats. Gebouwen Beleid Ons beleid is erop gericht om de gemeentelijke gebouwen in stand te houden zodat deze geschikt zijn voor een doelmatig gebruik van de gehuisveste diensten. In 2023 wordt het (financiele) beheerplan aan de raad aangeboden. De cijfers hiervan zijn nog niet verwerkt in deze begroting. Beheer Naast het klein onderhoud (dagelijks – en contractonderhoud) zijn voor een aantal gebouwen relatief kleine posten opgenomen voor de uitvoering van planmatig onderhoud. Budgetten Het jaarlijkse budget voor het dagelijks onderhoud van de gebouwen bedraagt € 139.000. De daadwerkelijke kosten voor groot onderhoud schommelen jaarlijks. Deze schommeling wordt opgevangen via de egalisatievoorziening groot onderhoud gebouwen.
59 van 101
Overzicht beheerplannen en planperiodes Categorie
Beheerplan
Wegen
Wegen Civiele kunstwerken Openbare Verlichting Riolering Beleidsnotitie riolering en water Groen Openbaar Groen Speelruimteplan Begraafplaatsen Gebouwen Gebouwen
Planperiode (huidig) 2018-2022 2014-2023 2020-2024 2021-2023 2018-2022 2015-2024 2020-2033
Jaar herziening 2023/2024 2023/2024 2024 2023 2023/2024 2023 2023
Stand reserves en voorzieningen In onderstaande tabel staan de reserve en voorzieningen die een één op één relatie hebben met het (groot) onderhoud van de kapitaalgoederen. Reserve/voorziening Reserve IBOR Egalisatievoorziening riolering Voorziening bomenfonds Egalisatievoorziening afkoopsom grafonderhoud Egalisatievoorziening begraafplaatsen Egalisatievoorziening groot onderhoud gebouwen
2024 1.079 6.947 149 3.140 479 488
60 van 101
Stand per 1 januari 2025 2026 2027 1.123 1.167 1.168 6.543 6.229 5.913 149 149 149 3.008 2.877 2.745 398 313 213 566 645 723 Bedragen * € 1.000
Paragraaf Financiering Inleiding Onze financieringsopvattingen zijn volgens de vernieuwde wetgeving Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) weergegeven. Rentevisie Onderdeel van de rentevisie is het vaststellen van de vaste rekenrente in de begroting. Voor 2024 gelden de volgende uitgangspunten: -
Er wordt geen bespaarde rente toegerekend aan de reserves.
-
De omslagrente/vaste rekenrente is volgens onderstaand overzicht bepaald op 0%.
De interne rentetoerekening 2024 ziet er als volgt uit: Overzicht rentebaten en rentelasten Externe rentelasten over de korte en lange financiering Externe rentebaten Totaal door te rekenen externe rente Rente die aan de grondexploitatie moet worden doorbelast Rente van projectfinanciering die aan taakvelden moet worden toegerekend
Toelichting 1 2
Bedrag -11 -51 -62 -
3 4
Totaal rente projectfinanciering
-
Saldo door te rekenen externe rente Rente over eigen vermogen Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde) De aan de taakvelden toe te rekenen rente Werkelijk aan taakvelden toegerekende rente
5 6 7 8 9
Renteresultaat op taakveld Treasury
10
-62 -62 Bedragen * € 1.000
Toelichting: 1.
Rentelasten: dit betreffen de rentelasten over een aangetrokken geldlening. Aangezien gemeente Putten een aangetrokken geldlening heeft met een negatieve rente, is dit bedrag negatief.
2.
Rentebaten: de ontvangen rente op de verstrekte geldleningen aan derden inclusief de ontvangen rente op de aangetrokken geldlening.
3.
Rente grondexploitatie: niet van toepassing.
4.
Rente projectfinanciering taakvelden: niet van toepassing.
5.
Saldo door te rekenen externe rente: dit betreft de rente die doorberekend kan worden naar de producten als onderdeel van de kapitaallasten. Dit is een negatieve rente. Bij een negatieve rente mag geen doorbelasting plaatsvinden, maar moet het rentesaldo op het product Treasury blijven staan.
6.
Rente eigen vermogen: dit betreft de zogenoemde bespaarde rente, een rentevergoeding voor de inzet van het eigen vermogen als financiering voor investeringen. Er wordt geen bespaarde rente toegevoegd aan de reserves.
7.
Rente voorzieningen: met ingang van 2019 vindt geen rentetoevoeging meer plaats aan de voorziening afkoopsom onderhoud graven vanwege de lage rentestanden.
61 van 101
8.
Aan de taakvelden toe te rekenen rente: omdat het saldo door te rekenen externe rente (zie 5) negatief is, wordt geen rente doorbelast naar de taakvelden. Dit betekent dat hiermee de vaste rekenrente 0,0% is en er geen rentelasten op de taakvelden staan als onderdeel van de kapitaallasten. De kapitaallasten bestaan alleen uit een afschrijvingscomponent.
9.
Aan taakvelden toegerekende rente: niet van toepassing.
10. Dit betreft het renteresultaat op het taakveld Treasury. Kasgeldlimiet en renterisiconorm In de Wet financiering decentrale overheden (Fido) zijn de volgende uitgangspunten opgenomen: -
De uitvoering van de financieringsfunctie kan enkel de publieke taak dienen;
-
Het beheer van de middelen moet een voorzichtig karakter hebben.
Deze uitgangspunten worden gevolgd bij de uitvoering van het risicobeheer bij de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is in de Wet Fido opgenomen om de directe gevolgen van een snelle rentestijging te beperken. Door deze limiet is bepaald dat de gemeente haar financieringsbehoefte voor een beperkt bedrag met kort geld (looptijd < 1 jaar) mag financieren. De norm is in de wet gesteld op 8,5% van het begrotingstotaal aan lasten (exclusief de stortingen in de reserves). Als de kasgeldlimiet structureel wordt overschreden, is de gemeente verplicht om de vlottende financiering (looptijd < 1 jaar) om te zetten in vaste financiering. In het kader van de Wet Fido ziet de provincie hier ook periodiek op toe. Voor het begrotingsjaar 2024 bedraagt de kasgeldlimiet € 5,5 miljoen (8,5% van het begrotingstotaal 2024 exclusief reserves). Renterisiconorm Inzicht in de vaste schuld op lange termijn wordt verkregen door berekening van de renterisiconorm. Deze is maximaal 20% van de totale begrotingsomvang. Concreet houdt dit in dat de gemeente ervoor moet zorgen dat in enig jaar niet meer dan 20% van de begrotingsomvang moet worden geherfinancierd. De norm is ingesteld om door een spreiding in looptijden van leningen een stabiele rentelast te bewerkstelligen.
Uit de onderstaande tabel blijkt dat we de komende jaren ruimschoots aan de wettelijke norm voldoen: Renterisiconorm Omvang begrotingstotaal (inclusief reserves) Renterisiconorm (20% van omvang begrotingstotaal) Aflossingen en renteherziening (netto) Ruimte onder de risiconorm
2024 70.680 14.136 2.120 12.016
2025 68.458 13.692 2.120 11.572
2026 2027 63.957 63.954 12.791 12.791 4.120 4.120 8.671 8.671 Bedragen * € 1.000
Financieringspositie De financieringspositie is het verschil tussen de vaste activa en de vaste passiva op de balans. Voor Putten betekent dit een ruim financieringsoverschot.
62 van 101
De balans van gemeente Putten 31 december 2022 ziet er als volgt uit:
Vaste activa Vlottende activa Totaal activa
Balans per 31-12-2022 74 40 114
Vaste passiva 101 Vlottende passiva 13 Totaal passiva 114 Bedragen * € 1.000.000
Op 31 december 2022 is de vaste activa € 74 miljoen en de vaste passiva € 101 miljoen. Het financieringsoverschot op 31 december 2022 bedraagt € 27 miljoen. De vaste passiva bestaan voor € 86 miljoen uit eigen vermogen en voorzieningen en voor € 15 miljoen uit langlopende geldleningen. Ondanks de geldlening heeft de gemeente Putten relatief weinig schulden en veel eigen vermogen. Dit blijkt ook wel uit de financiële kengetallen ‘netto schuldquote’ en ‘solvabiliteit’. Deze kengetallen zijn voor onze gemeente zeer goed. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar de paragraaf Weerstandsvermogen. Liquiditeitsoverschot Uit het financieringsoverschot is het liquiditeitsoverschot af te leiden. Om het liquiditeitsoverschot te berekenen, dient naast het financieringsoverschot rekening te worden gehouden met de vlottende activa en vlottende passiva posities. De gemeente Putten had op 31 december 2022 € 25,7 miljoen aan liquide middelen (onderdeel van de vlottende activa). Liquiditeitsprognose De gemeente Putten werkt met een meerjarige liquiditeitsprognose die elk kwartaal wordt geactualiseerd. In deze liquiditeitenplanning is een meerjarige prognose gemaakt van de ontwikkeling van onze liquiditeiten.
De liquiditeitenplanning bestaat uit een kasstroom uit reguliere activiteiten (exploitatie), een kasstroom uit investeringsactiviteiten (kredieten en grondexploitatie) en een kasstroom uit financieringsactiviteiten (uitzetten en aantrekken van gelden). In onderstaand overzicht is het verwachte meerjarige verloop van de kasstromen opgenomen op basis van de meerjarige liquiditeitenplanning naar de stand 31 juli 2023. Overzicht kasstromen Saldo kasstroom uit reguliere activiteiten Saldo kasstroom uit investeringsactiviteiten Saldo kasstroom uit financieringsactiviteiten Netto kasstroom
2023 7.529 -18.254 3.349 - 7.376
2024 6.149 - 9.109 - 1.553 - 4.513
2025 6.089 -48.234 56.801 14.656
2026 2027 3.373 3.373 -32.407 - 27.404 - 5.199 - 5.199 - 29.230 - 34.233 Bedragen * € 1.000
De huidige liquiditeitenstand (31 juli 2023) is € 34,4 miljoen. Op basis van het bovenstaande overzicht loopt onze liquiditeitspositie terug tot - € 5,8 miljoen in 2026. Omdat we op dit moment een forse investeringsopgave hebben voor de komende jaren, loopt de liquiditeitspositie flink terug.
63 van 101
De toekomstige ontwikkeling van de liquiditeitspositie is overigens moeilijk te voorspellen en zeer afhankelijk van de realisering van voorgenomen investeringen. In 2019 is een langlopende geldlening aangetrokken van € 20 miljoen met een lineaire aflossing in 10 jaar. Deze geldlening heeft een negatieve rente van € -0,31%. Om aan de investeringsopgave voor de komende jaren te kunnen voldoen is het de verwachting dat in 2025 een nieuwe langlopende geldlening moet worden aangetrokken van minimaal 60 miljoen. Deze lening is reeds verwerkt in het bovenstaande overzicht. Aangetrokken gelden (langlopende en kortlopende schulden) Op 31 december 2022 zijn er twee in het verleden aangetrokken geldleningen: 1. Lening Waterschapsbank: restschuld € 0,72 miljoen, rente 4,42%, looptijd tot 2 juli 2028; 2. Lening BNG: restschuld € 14 miljoen, rente -0,315%, looptijd tot 5 september 2029 Uitgezette gelden (liquide middelen en financiële vaste activa) De overtollige gelden ad € 34,4 miljoen bestaan per 31 juli 2023 uit € 34,3 miljoen bij de schatkist weggezette gelden en voor € 0,1 miljoen bij reguliere banken. Rente over eigen financieringsmiddelen Ondanks dat we geen rente meer toevoegen op ons eigen vermogen, voeren we nog steeds een financieel solide beleid. Daarom hanteren we de volgende stelregels: Overzicht kasstromen
Status
De vaste passiva (eigen vermogen en voorzieningen) moeten minimaal 115% zijn van de vaste activa. Dit betekent dat er altijd een minimum aan liquide middelen aanwezig moet zijn.
Op 31 december 2022 zijn de vaste passiva 137 % van de vaste activa. We voldoen hiermee aan de stelregel.
Jaarlijks dient de stand van de reserves en voorzieningen te worden beoordeeld. De toevoeging van een eventueel rekeningresultaat aan de reserves dient overwogen te worden op basis van de eindwaardebepaling van de reserves.
De huidige stand van reserves en voorzieningen is voldoende.
EMU-saldo Voor het EMU saldo verwijzen wij naar bijlage E Berekening EMU-Saldo.
64 van 101
Paragraaf Bedrijfsvoering Per 1 januari 2017 werken de gemeente Bunschoten, Leusden, Nijkerk en Putten samen op het gebied van bedrijfsvoering. De samenwerking is aangegaan omdat er voordelen en resultaten kunnen worden behaald op de zogenaamde 4K’s: -
Een betere kwaliteit van dienstverlening;
-
Een minder kwetsbare positie bij een toenemend takenpakket en de eisen die daaraan gesteld worden;
-
Een kostenbesparing door gezamenlijke inkoop, standaardisatie en harmonisatie van werkzaamheden;
-
Een grotere kans voor het personeel in (door-) ontwikkeling en breedte en diepte in het takenpakket.
Net voor het zomerreces van 2023 is in de ‘Stuurgroep plus’, bestaande uit de vier burgemeesters en een wethouder uit ieder van de vier BLNP-gemeenten, gesproken over verdere stappen in de samenwerking bedrijfsvoering. Basis daarvoor is het rapport van WagenaarHoes. In het najaar van 2023 zal hierover met alle BLNP-collega’s het gesprek worden aangegaan. Samenwerking vindt plaats op de volgende taakvelden: financiën, ICT, HRM en juridische zaken. Financiën In 2024 gaan we verder met het harmoniseren van processen waarbij de prioriteit met name ligt bij de basis op orde. Bij het harmoniseren van processen kijken we naar verbetering van processen waarbij de bevindingen van de accountant waar mogelijk worden opgevolgd. Een geharmoniseerd proces is een eerste stap. De tweede stap is dat per gemeente gekeken moet worden wat er binnen de gemeente gedaan moet worden om dit proces te kunnen volgen. Door processen te harmoniseren is onderlinge vervanging tussen de vier gemeenten mogelijk en zorgen we voor vermindering van de kwetsbaarheid. Naast het harmoniseren van processen wordt er ook gewerkt aan de onderlinge samenwerking en uitwisselbaarheid op bijvoorbeeld het gebied van AO/IC. De invoering van de rechtmatigheidsverantwoording (door het college) is binnen BLNP gezamenlijk opgepakt. De wet is door het Parlement aangenomen maar de invoering is uitgesteld tot het verslagjaar 2023.
Het verslagjaar 2022 is, in samenwerking met de accountant, als pilot gebruikt. In het najaar van 2023 zal het gezamenlijke beleidskader voor de jaren 2023 e.v. aan de auditcommissie worden aangeboden. ICT In 2024 zullen we binnen het taakveld Informatievoorziening en ICT verder doorgroeien op de afgesproken onderdelen zoals: -
Gezamenlijke Informatiebeleidsontwikkeling en uitwerking van een I-visie (incl. routekaart) voor de 4 gemeenten. In 2023 is daar een start mee gemaakt en vanaf 2024 zal, na instemming, met een concreet projectportfolio de implementatie daarvan ingekleurd worden. Dit zal gezien de benodigde inspanning en middelen een meerjarenproject worden.
65 van 101
-
Ook in 2024 zullen we moeten anticiperen op nieuwe wetgeving en technologische en maatschappelijke ontwikkelingen.
-
Cybercriminaliteit noopt ons zeer waakzaam te blijven op de digitale weerbaarheid van onze infrastructuur en systemen. Maar ook blijvende aandacht voor de bewustwording en kennis van alle medewerkers digitale veiligheid is van belang.
-
Het beheer en gebruik van ‘data’ als bron voor informatie wordt steeds belangrijker. Dat vraagt om aandacht voor het respecteren van de veiligheid van persoonsgegevens in het kader van de AVG en de bijkomende ethische aspecten.
-
De ambitie om te komen tot één uniforme IV-architectuur en ICT-infrastructuur blijft ook in 2024 zijn stempel drukken. Dit vraagt om onderlinge afstemming en op de logische en natuurlijke momenten keuzes maken.
-
Bovenal geldt dat de bedrijfszekerheid van de IV- en IT-middelen gewaarborgd blijft. Stabiliteit is belangrijk en uitwijkvoorzieningen dienen actueel te zijn en bij voorkeur ook te worden getest.
-
We streven, als onderdeel van de i-visie, naar één uniforme werkplek. Op meerdere plekken moet gewerkt kunnen worden. De eisen nemen toe, dat vraagt meer ondersteuning die geboden moet worden.
-
De groei van de digitale mogelijkheden en het feit dat er steeds meer afhankelijkheid ontstaat vraagt een hoge mate van digitale vaardigheden van de medewerkers.
De focus zal de komende jaren blijven liggen op: -
Verdere uitbouw van de BLNP-Microsoft365 omgeving: de samenwerkingsomgeving wordt de centrale en uniforme basis in de samenwerking. Successievelijk worden daarbij nieuwe diensten aangeboden zoals telefonie, andere communicatiemiddelen, meer uniformiteit van opslag van bestanden, samenwerking aan bestanden en archiefmogelijkheden naar zaaksystemen.
-
De technische ontwikkelingen die steeds sneller gaan en waarop we zullen blijven anticiperen, waarbij het niet vanzelfsprekend zal zijn dat dat op eigen systemen (on premise) zal worden aangeboden.
-
De beleidskeuze ‘Cloud tenzij’: de informatiesystemen zullen meer op afstand komen en dat betekent een successievelijke afbouw van de eigen omgevingen. Meer en meer zullen infrastructele onderdelen vanuit de Cloud worden aangeboden. Dit betekent dat een geleidelijke afbouw van de eigen (on premise) serverparken zal gaan plaatsvinden.
HRM De thema’s en concretere deelprojecten die verdere invulling geven aan onze gezamenlijke ambities, staan benoemd in het jaarplan van het taakveld HRM BLNP. Net als in 2023 staat het jaar 2024 in het teken van het optimaliseren (lees: harmoniseren) van HRM-processen, -beleid en -instrumenten. Te denken valt aan regelingen op het gebied van arbeidsvoorwaarden, processen in de personeels- en salarisadministratie en het gezamenlijk moderniseren van HR-instrumenten zoals onboarding, verzuimaanpak, personeelsplanning, inhuur van personeel en managementrapportages. Een continu proces, waarbij net als in de afgelopen periode ook sprake is van doorontwikkeling van ons gezamenlijke e-HRM systeem om dit alles digitaal te ondersteunen.
66 van 101
Voor wat betreft het thema arbeidsmarkt blijft het nodig te zorgen voor een goede en concurrerende arbeidsmarktpositie en het behouden van gemotiveerd personeel. Het vervullen van vacatures met goede collega’s blijft een grote opgave. Het advies van bureau WagenaarHoes om te gaan voor een Bedrijfsvoeringsorganisatie Gemeenschappelijke Regeling bevindt zich in een bestuurlijk besluitvormingsproces. In de komende periode zal duidelijker worden wat dit zal vragen van de taakvelden en dus ook van HRM. Juridische Zaken In 2024 zal Juridische Zaken BLNP zich wederom inspannen om te komen tot een solide, servicegerichte uitvoering van de juridische dienstverlening in de 4 gemeenten, zoals we dat vastleggen in ons jaarplan voor 2024. In het aankomende jaar ligt ons focuspunt op een aantal onderwerpen: -
Een (verdergaande) integratie effectueren tussen de verschillende commissies bezwaarschriften van de 4 BLNP gemeenten;
-
De standaard borging van privacyaspecten bij de start van projecten;
-
Uitvoering geven aan de conclusies en aanbevelingen uit het de L2P privacy assessment, inclusief de formatieve noodzaak;
-
We blijven toewerken naar (verdere) uniformering en integraal gebruik van zaaksystemen, zodat we zo compleet mogelijke managementinformatie kunnen generen;
-
Teamontwikkeling JZ BLNP, jurisprudentielunches, in-house opleidingen en off-site activiteiten;
-
Een goede balans behouden tussen enerzijds ad-hoc crisisinzet en inzet op BLNP organisatieontwikkeling, en anderzijds inzet van mensen en middelen op reguliere werkzaamheden en ontwikkelopgaven.
Rechtmatigheidsverantwoording Vanaf het verslagjaar 2023 is het college wettelijk verplicht zich naar de raad te verantwoorden over de naleving van wet- en regelgeving ten aanzien van financiële beheershandelingen. Dit gebeurt door middel van een rechtmatigheidsverantwoording, die onderdeel uitmaakt van de jaarstukken. Tot en met het boekjaar 2022 gaf de accountant een oordeel over de rechtmatigheid. In de rechtmatigheidsverantwoording verklaart het college dat de verantwoorde baten en lasten en de balansmutaties (wel of niet of gedeeltelijk) in overeenstemming zijn met: •
door de raad vastgestelde kaders zoals de begroting en gemeentelijke verordeningen
•
bepalingen in de relevante wet- en regelgeving.
In de rechtmatigheidsverantwoording zijn drie criteria van belang: •
het begrotingscriterium (zijn de lasten binnen het totaal van de vastgestelde programmabudgetten gebleven?)
•
het voorwaardencriterium (zijn de eisen en voorwaarden die worden gesteld aan financiële (beheers)handelingen toegepast?)
67 van 101
•
het misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium (is er geen sprake van misbruik en oneigenlijk gebruik van overheidsgelden en gemeentelijke eigendommen bij financiële beheershandelingen?).
De organisatie heeft zich in voorgaande jaren voorbereid op de implementatie van de rechtmatigheidsverantwoording. In de paragraaf Bedrijfsvoering in het jaarverslag geeft het college een toelichting op de uitkomsten van het rechtmatigheidsonderzoek.
68 van 101
Paragraaf Verbonden partijen Algemeen Een verbonden partij wordt gedefinieerd als een privaatrechtelijke- of publiekrechtelijke organisatie waarmee de gemeente een bestuurlijke en een financiële band/belang heeft. Onder bestuurlijk belang wordt verstaan een vertegenwoordiging in het bestuur of stemrecht. Van financieel belang is sprake als de gemeente middelen ter beschikking stelt en deze in geval van faillissement van de verbonden partij kwijt is, of als financiële problemen bij de verbonden partij verhaald kunnen worden op de gemeente. De gemeenschappelijke regeling in lichte vorm is hier ook opgenomen. Visie op verbonden partijen Het gemeentelijk beleid is erop gericht het aantal verbonden partijen beperkt te houden. Enerzijds vanuit het oogpunt van risicobeheersing en -beperking, en anderzijds vanuit het oogpunt van transparantie van bestuur. Criteria die gehanteerd worden bij het aangaan van een verbonden partij, zijn: -
de taak kan niet, of zeer moeilijk door de gemeente alleen worden uitgevoerd;
-
gezamenlijke uitvoering van de taak levert voor de gemeente een concrete meerwaarde op en de gekozen vorm van samenwerking draagt bij aan een efficiëntere en effectievere uitvoering van de publieke taak;
-
voordelen van de (beoogde) samenwerking wegen op tegen de nadelen. Naam verbonden partij Gemeenschappelijke regelingen: Omgevingsdienst Noord-Veluwe (ODNV) GGD Noord- en Oost Gelderland. Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland (VNOG)
Vestigingsplaats
Type
Harderwijk Warnsveld Apeldoorn
Gemeensch. regeling Gemeensch. regeling Gemeensch. regeling
Gemeenschappelijke regelingen, lichte vorm: Samenwerking BLNP
Gastgemeente
Regeling zonder meer
Vennootschappen en coöperaties: Alliander N.V. N.V. Bank Nederlandse Gemeenten Vitens N.V. Leisurelands (voorheen RGV Holding B.V.) Coöperatie Gastvrije Randmeren U.A. Coöperatie O-gen Afvalsturing Friesland (AF) Inclusief Groep N.V. Ontwikkelingsmaatschappij Vitale Vakantieparken B.V.
Arnhem Den Haag Velp Arnhem Harderwijk Scherpenzeel Leeuwarden Nunspeet Ede
Aandelenbezit (0,202 % belang) Aandelenbezit (0,019 % belang) Aandelenbezit (0,324 % belang) Aandelenbezit (4,476% belang) Coöperatie U.A. Coöperatie U.A. N.V. N.V. B.V.
69 van 101
Verbonden partij:
Omgevingsdienst Noord-Veluwe (ODNV)
Vestigingsplaats:
Harderwijk
Aard:
Gemeenschappelijke regeling
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Bestuur GR/wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Ruimte
Openbaar belang:
De ODNV is per 1 april 2013 officieel van start gegaan voor met name de uitvoering van de taken in het kader van het milieu. In 2015 is dit takenpakket uitgebreid met de vergunningverlening m.b.t. sloopwerkzaamheden. De omgevingsdienst Noord-Veluwe voorziet in de uitvoering van de taken op het gebied van het omgevingsrecht en levert een bijdrage aan een leefbare en veilige werk- en woonomgeving van de regio Noord-Veluwe. Jaarlijkse bijdrage: - Inwonerbijdrage; - Facturering. Met het oog op de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024 is nog altijd niet geheel duidelijk in welke mate dit de dienstverlening van ODNV beïnvloedt. Vooralsnog lijkt de invloed hiervan enigszins beperkt qua omvang, maar in dit kader hangt er ook veel af van keuzes die de deelnemers aan ODNV maken met betrekking tot lokale toepassing van regels. Op dit vlak dient zowel in 2023 als in de overgangstermijn tot 2029 nog veel uit te kristalliseren. Met het oog op de voorgenomen fusie met OVIJ per 1 januari 2024 draagt de begroting van ODNV als zelfstandige dienst in zekere zin een tijdelijk karakter, in afwachting van de nadere uitwerking en invulling die gegeven zal worden aan het fusieproces. per: 1-1-2024 31-12-2024
Financieel belang:
Ontwikkelingen:
Financiële gegevens:
Eigen vermogen
€-
€-
Vreemd vermogen
€-
€-
Verwacht resultaat 2024:
€-
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
Een verbonden partij kan kampen met tekorten waardoor de bijdrage zal moeten worden verhoogd. De eventuele tekorten worden over de deelnemende gemeenten omgeslagen op basis van de aantallen inwoners per 1 januari van dat jaar.
Verbonden partij:
GGD Noord- en Oost Gelderland
Vestigingsplaats:
Warnsveld
Aard:
Gemeenschappelijke regeling
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Bestuur GR/wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Samenleving
Openbaar belang:
De GGD NOG is een samenwerkingsverband tussen 22 gemeenten (Aalten, Apeldoorn, Berkelland, Bronckhorst, Brummen, Doetinchem, Elburg, Epe, Ermelo, Harderwijk, Hattem, Heerde, Lochem, Montferland, Nunspeet, Oldebroek, Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Putten, Voorst, Winterswijk en Zutphen) in de provincie Gelderland. De GGD NOG heeft als doel de gemeenschappelijke belangen van de gemeenten te behartigen op het terrein van de publieke gezondheidszorg, toezicht kinderopvang en veiligheidsregio's. Jaarlijkse bijdrage: - Inwonerbijdrage; - Facturering. Beleidsmatige ontwikkelingen: Het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) Onderdeel van het Integraal Zorgakkoord is dat mensen geholpen worden met een gezonde manier van leven. Dit is uitgewerkt in het Gezond en Actief Leven Akkoord. Gemeenten spelen een belangrijke rol bij het versterken van preventie. Versterking van de pandemische paraatheid en bestrijding van COVID-19
Financieel belang:
Ontwikkelingen:
70 van 101
Verbonden partij:
GGD Noord- en Oost Gelderland In de loop van 2023 start de Landelijke Functionaliteit Infectieziektebestrijding (LFI). De minister van VWS krijgt hiermee meer mogelijkheden voor centrale aansturing. Daarnaast komen gelden beschikbaar voor de versterking van de infectieziektebestrijding bij de GGD’en. Samenwerking op het terrein van de forensische geneeskunde Op het terrein van de forensische geneeskunde is samenwerking op het niveau van vijf GGD’en in Oost-Nederland noodzakelijk. GGD NOG is beoogd centrum-GGD, waar alle forensisch professionals worden ondergebracht. Borging van het Wmo-toezicht De GGD overlegt met gemeenten over het versterken van het Wmo-toezicht in de regio, als uitwerking van de verwachte wettelijke borging van dit toezicht. Bestuurlijke ontwikkelingen: Versterking van de GGD naar aanleiding van de takendiscussie In november 2021 heeft het (vorige) algemeen bestuur de zogenoemde Takendiscussie afgerond. Het AB heeft toen vastgesteld dat bij een zevental aandachtspunten versterking van de GGD noodzakelijk is. Hiervoor hebben de gemeenten extra geld beschikbaar gesteld, deels structureel en deels incidenteel. Beëindiging financiering coronabestrijding en achterstanden ondersteunende diensten De afgelopen jaren stonden voor nadrukkelijk in het teken van de coronabestrijding.
Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) gaf de GGD de opdracht om alles te doen om COVID-19 te bestrijden. Hiervoor is door het ministerie geld beschikbaar gesteld. Vanaf 1 juli 2023 is deze opdracht – en daarmee ook de financiering – echter beëindigd. Ook de bedrijfsvoering van de GGD kende vanuit deze opdracht een grote inzet op de coronabestrijding. Hierdoor zijn achterstanden in het reguliere werk van de ondersteunende diensten ontstaan. Deze achterstanden moeten worden ingelopen. Zonder extra financiering loopt de GGD NOG het risico om over de jaren 2023 en 2024 een negatief saldo te presenteren.
Financiële gegevens:
Wijziging gemeenschappelijke regeling Per 1 juli 2022 is de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) gewijzigd. Dit leidt ook tot een aanpassing van de gemeenschappelijke regeling van GGD NOG. De gemeenteraden krijgen in dit traject enkele keren de gelegenheid om invloed uit te oefenen op de wijziging van de gemeenschappelijke regeling. per: 1-1-2024 31-12-2024 Eigen vermogen
€ 2.211.000
€ 2.411.000
Vreemd vermogen
€ 200.000
€ 200.000
Verwacht resultaat 2024:
€-
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
Verbonden partij kan kampen met tekorten waardoor de bijdrage zal moeten worden verhoogd. De eventuele tekorten worden over de deelnemende gemeenten omgeslagen op basis van de aantallen inwoners per 1 januari van dat jaar.
Verbonden partij: Vestigingsplaats: Aard: Bestuurlijk vertegenwoordiger: Verantwoordelijke beleidsmedewerker: Openbaar belang:
Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland (VNOG) Apeldoorn Gemeenschappelijke regeling Bestuur GR/burgemeester Commandant veiligheidsregio De VNOG omvat de brandweer, de rampenbestrijding en de geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR).
71 van 101
Verbonden partij: Financieel belang:
-
Ontwikkelingen:
Financiële gegevens:
Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland (VNOG) Jaarlijkse bijdrage: - Inwonersbijdrage; - Facturering. Rode draad zijn de Opgaven uit het regionaal beleidsplan 2021-2024 en de hieronder liggende Toekomstvisie 2020-2026. De Opgaven vormen het concrete antwoord van VNOG op de vragen van de samenleving. Deze Opgaven zijn: 0. Het voorkomen, beperken en bestrijden van incidenten, rampen en (langdurige) crises (maatschappelijke opdracht) (Incidentbestrijding en crisisorganisatie) 1. Zelfredzaam & risicobewust 2. Vakbekwaam & deskundig 3. Sterke informatiepositie 4. Een gezonde financiële basis en betrokken medewerkers (randvoorwaarde) (gezonde bedrijfsvoering) Overige belangrijke thema’s voor 2024 vormen: Het regionaal beleidsplan 2021-2024 loopt af. Per 2025 moet er een nieuw vierjarig regionaal beleidsplan zijn. In 2024 zal VNOG met de gemeenten het traject voor het nieuwe beleidsplan doorlopen, waaronder ook de wettelijke consultatie van de raden; Naar aanleiding van de aangepaste Wet gemeenschappelijke regelingen moet de gemeenschappelijke regeling van VNOG worden bijgewerkt en in 2024 worden vastgesteld.
De raden moeten de colleges toestemming geven om de bijgewerkte regeling aan te gaan; VNOG moet voldoen aan overige veranderende wetgeving en goede aansluiting daarop regelen (bijvoorbeeld Omgevingswet, inrichting vrijwillig brandweerbestel, etc.); per: 1-1-2024 31-12-2024 Eigen vermogen
€ 14.149.000
€ 12.691.000
Vreemd vermogen
€ 766.000
€ 916.000
Verwacht resultaat 2024:
€-
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
Een verbonden partij kan kampen met tekorten waardoor de bijdrage zal moeten worden verhoogd. De eventuele tekorten worden over de deelnemende gemeenten omgeslagen op basis van de aantallen inwoners per 1 januari van dat jaar.
Verbonden partij:
Samenwerking BLNP
Vestigingsplaats:
Bij gastgemeente (Bunschoten, Leusden, Nijkerk en Putten), dit is wisselend afhankelijk van het onderwerp. Regeling zonder meer Er is geen vaste bestuurlijke vertegenwoordiger, dit is afhankelijk van het onderwerp, in zijn algemeenheid is de burgemeester de vertegenwoordiger. Er is geen vaste verantwoordelijke beleidsmedewerker, dit is afhankelijk van het onderwerp. Ondersteuning van een passende dienstverlening door de deelnemende gemeenten op het gebied van financiën, juridische zaken, HRM en ICT. De verdeelsleutel voor de BLNP-samenwerking is de verhouding van de optelsom van de omvang van het begrotingsdeel in hun huidige gemeentelijke begroting op de 4 samenwerkingstaken ten aanzien van personeelskosten, kosten inhuur derden en ICT-kosten. De verdeelsleutel voor Putten is 19,19%. De ontwikkelingen inzake de samenwerking BLNP zijn beschreven in de paragraaf bedrijfsvoering. per: 1-1-2024 31-12-2024
Aard: Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Verantwoordelijke beleidsmedewerker: Openbaar belang: Financieel belang:
Ontwikkelingen: Financiële gegevens:
Verwacht resultaat 2024:
Eigen vermogen
n.v.t
n.v.t
Vreemd vermogen
n.v.t
n.v.t
De samenwerking geschiedt in de vorm van een Regeling zonder meer. Deze vorm kent geen eigen begroting en rekening. Daarom is er geen
72 van 101
Verbonden partij:
Samenwerking BLNP
Begroot dividend 2024:
sprake van een financieel resultaat zoals dat wordt bedoeld bij verbonden partijen. n.v.t.
Risico’s:
De eventuele tekorten worden over de deelnemende gemeenten omgeslagen op basis van de verdeelsleutel.
Verbonden partij:
Alliander N.V.
Vestigingsplaats:
Arnhem
Aard:
Deelneming N.V.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Dienstverlening
Openbaar belang:
Alliander is de elektriciteitsnetwerkbeheerder. Het elektriciteitsnetwerk dient in overheidshanden te blijven om zeker te stellen dat het elektra geleverd wordt. Aandelenbezit: 276.812 stuks gewaardeerd tegen een boekwaarde van € 1.384.060. (0,202%) De energietransitie gaat gepaard met aanzienlijke uitdagingen voor Alliander. Dit leidt tot een grotere investeringsopgave en een teruggang in de dividenduitkeringen. Om deze investeringen mogelijk te maken is door Putten (en een groot aantal andere gemeenten en de provincie) eind 2021 een lening verstrekt aan Alliander per: 1-1-2024 31-12-2024
Financieel belang: Ontwikkelingen:
Financiële gegevens:
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
€ 210.000
Risico’s:
Dividenduitkering kan tegen-/meevallen.
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
N.V. Bank Nederlandse Gemeenten
Vestigingsplaats:
Den Haag
Aard:
Deelneming N.V.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Dienstverlening
Openbaar belang:
De BNG is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. De aandeelhouders hebben zeggenschap in de BNG bank via het stemrecht op de aandelen die zij bezitten (1 stem per aandeel van € 2,50). De gemeente Putten bezit 10.530 aandelen (0,019% van het totaal). Ieder jaar wordt door de BNG dividend uitgekeerd. Boekwaarde: € 26.325. Geen relevante ontwikkelingen. per: 1-1-2024 31-12-2024
Financieel belang:
Ontwikkelingen: Financiële gegevens:
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€-
Begroot dividend 2024:
€ 30.000
Risico’s:
Dividenduitkering kan tegen-/meevallen.
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
Vitens N.V.
Vestigingsplaats:
Zwolle
Aard
Deelneming N.V.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Dienstverlening
73 van 101
Verbonden partij:
Vitens N.V.
Openbaar belang:
Vitens draagt zorg voor het waterleidingnet. Het veilig stellen van de kwaliteit van het waterleidingnet.
Financieel belang:
Aandelenbezit: 18.693 stuks gewaardeerd tegen een boekwaarde van € 18.693. (0,324%) De zeggenschap die met het aandelenbezit verband houdt, komt tot uiting in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Gemeente Putten kan als klein aandeelhouder feitelijk geen zelfstandige invloed uitoefenen op het functioneren van Vitens. Het financiële belang voor Putten bestaat uit de dividenduitkering. Wij werken ook hier samen in het platform NUVAL (zie toelichting bij Alliander N.V.) per: 1-1-2024 31-12-2024
Ontwikkelingen:
Financiële gegevens:
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
€ *)
Risico’s:
Dividenduitkering kan tegen-/meevallen.
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
Leisurelands (voorheen RGV Holding B.V.)
Vestigingsplaats:
Arnhem
Aard
Besloten Vennootschap
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Ruimte
Openbaar belang:
Het voorzien in een breed scala aan recreatieve mogelijkheden, zowel op publiek terrein (bijvoorbeeld dagrecreatieterreinen) als ook op privaat terrein (bijvoorbeeld projectontwikkeling/beheer). Bij dit alles is aandacht voor de samenhang met de natuur en het "lokale erfgoed". De gemeente Putten is voor 4,476% eigenaar is van Leisurelands. De overige 21 aandeelhouders zijn gemeenten op de Veluwe en in het Rijk van Nijmegen. Aandelenbezit: 8.155 stuks gewaardeerd tegen een boekwaarde van € 338.200.
Financieel belang: Ontwikkelingen: Financiële gegevens:
per:
1-1-2024
31-12-2024
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
Conform aandeelhoudersovereenkomst geen uitkering dividend.
Risico’s:
Beperkt
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
Coöperatie Gastvrije Randmeren U.A.
Vestigingsplaats:
Harderwijk
Aard:
Coöperatie U.A.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Bestuur wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Ruimte
Openbaar belang:
Financieel belang:
De coöperatie Gastvrije Randmeren is een samenwerkingsverband tussen 16 gemeenten (Almere, Blaricum, Bunschoten, Dronten, Eemnes, Elburg, Ermelo, Harderwijk, Huizen, Kampen, Gooise Meren, Nijkerk, Nunspeet, Oldebroek, Putten en Zeewolde) die als doel heeft de kwaliteit van het natuur- en recreatiegebied Randmeren te verhogen en de robuustheid van het gebied te versterken. Het werkgebied van de Coöperatie Gastvrije Randmeren strekt zich uit van de Hollandse Brug tot Ketelbrug, een langgerekte merenreeks van ruim tachtig kilometer. Jaarlijkse bijdrage (raming € 10.000 per jaar)
Ontwikkelingen:
-
Financiële gegevens:
per:
1-1-2024
74 van 101
31-12-2024
Verbonden partij:
Coöperatie Gastvrije Randmeren U.A. Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
Uitgesloten aansprakelijkheid
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
Coöperatie O-gen
Vestigingsplaats:
Scherpenzeel
Aard:
Coöperatie U.A.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Bestuur wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Ruimte
Openbaar belang:
Financieel belang:
De coöperatie komt voort uit de Stichting Vernieuwing Gelderse Vallei (SVGV) en staat voor de vitaliteit en kwaliteit van het landelijk gebied in de Gelderse Vallei, Eemland, Utrechtse Heuvelrug en Kromme Rijnstreek. De coöperatie mobiliseert daartoe expertise in integrale gebiedsontwikkeling en stimuleert co-creatie tussen de leden. Beoogd effect is een flexibele uitvoeringsorganisatie in het landelijk gebied gericht op het initiëren, voorbereiden en uitvoeren van projecten. Jaarlijkse bijdrage (raming € 10.000 per jaar)
Ontwikkelingen:
-
Financiële gegevens:
per:
1-1-2024
31-12-2024
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
Uitgesloten aansprakelijkheid
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
Afvalsturing Friesland (AF)
Vestigingsplaats:
Leeuwarden
Aard:
N.V. Naamloze Vennootschap
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Bestuur wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Ruimte
Openbaar belang:
Afvalsturing Friesland N.V. maakt samen met N.V. Fryslân Miljeu onderdeel uit van Omrin. Afvalsturing Friesland N.V. heeft als belangrijkste taak het op professionele, innovatieve en duurzame manier afval inzamelen, te bewerken en te verwerken. Bij deze activiteiten dient een gezonde en veilige werk- en leefomgeving gewaarborgd te blijven.
Financieel belang:
Aandelen bezit: 25. Nominale waarde: € 450,- per aandeel Boekwaarde aandelen: € 11.250,-. Omrin wil toonaangevend zijn in inzameling, terugwinning van grondstoffen en duurzame energie en is samen met gemeenten continue aan het zoeken naar nieuwe concepten die de inzameling of verwerking van afval verbeteren. per: 1-1-2024 31-12-2024
Ontwikkelingen:
Financiële gegevens:
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
Waarde aandelen/beperkt
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
Inclusief Groep N.V.
Vestigingsplaats:
Nunspeet
Aard:
N.V. Naamloze Vennootschap
75 van 101
Verbonden partij:
Inclusief Groep N.V.
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Bestuur wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Ruimte
Openbaar belang:
In samenwerking met de partners realiseert Inclusief Groep trajecten voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Invoering van de Wet sociale werkvoorziening en de Participatiewet. Het actief bijdragen aan een inclusieve arbeidsmarkt. Aandelen bezit: 1.880 aandelen, nominaal € 100,- per aandeel. Boekwaarde: € 188.000,-.
Financieel belang: Ontwikkelingen: Financiële gegevens:
per:
1-1-2024
31-12-2024
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
De rijksvergoeding is al jaren alleen dekkend voor de SW-geindiceerden, maar niet voor de mensen met een doelgroepindicatie. De meerjarenbegroting van Inclusief Groep laat vooralsnog geen positief resultaat zien, maar heeft vooralsnog voldoende eigen vermogen om verliezen en risico’s op te vangen.
*) niet beschikbaar Verbonden partij:
Ontwikkelingsmaatschappij Vitale Vakantieparken B.V.
Vestigingsplaats:
Ede
Aard:
B.V. Besloten Vennootschap
Bestuurlijk vertegenwoordiger:
Bestuur wethouder
Verantwoordelijke beleidsmedewerker:
Afdelingsmanager Ruimte
Openbaar belang:
Vakantieparken binnen het grondgebied van de gemeenten te revitaliseren, ter herstructureren en/of te transformeren in samenwerking met de gemeenten, de provincie Gelderland en gerechtigden tot betrokken vakantieparken. De oprichtingsakte van de Ontwikkelingsmaatschappij Vitale Vakantieparken BV is op 14 februari 2019 notarieel gepasseerd. Aandelen bezit: 2.002 aandelen. Boekwaarde: € 2.002,-. per: 1-1-2024 31-12-2024
Financieel belang: Ontwikkelingen: Financiële gegevens:
Eigen vermogen
€ *)
€ *)
Vreemd vermogen
€ *)
€ *)
Verwacht resultaat 2024:
€ *)
Begroot dividend 2024:
n.v.t.
Risico’s:
Waarde aandelen
*) niet beschikbaar
76 van 101
Paragraaf Grondbeleid Inleiding Deze paragraaf beschrijft de gemeentelijke visie op het grondbeleid en de wijze van uitvoering. Er wordt een actuele prognose van de te verwachten resultaten weergegeven, de onderbouwing van de geraamde winstnemingen, de beleidsuitgangspunten en de bestaande risico’s binnen de grondexploitatie voor de omvang van de reserve. De woonvisie Putten met als ondertitel ‘Werken aan het Puttens palet’ is vastgesteld op 28 mei 2020. In de woonvisie worden de woonopgaven vertaald naar de onderstaande ambities: 1. Betaalbare en passende woningen voor de lokale behoefte We willen dat alle inwoners van Putten zo passend mogelijk wonen en we willen ons dorp levendig houden. Daarvoor is een uitbreiding van onze woningvoorraad met circa 700 woningen nodig in de periode 2019 tot 2025. Voor starters en senioren zien we de grootste urgentie. Dit vraagt vooral voor starters om meer betaalbare woningen: sociale huur en betaalbare koop. We willen in de periode 2019-2025 170 à 230 sociale huurwoningen toevoegen, evenals een vergelijkbaar aantal betaalbare koopwoningen. 2. Zorgzame en inclusieve wijken In de gemeente Putten maken we goed wonen voor mensen met een zorgbehoefte mogelijk. Dat vraagt om een integrale benadering van wonen, zorg en welzijn, samenwerking, mogelijkheden voor ontmoeting en geschikte woonvormen op de juiste plek.
Mensen moeten zoveel mogelijk een wooncarrière in de eigen omgeving kunnen maken, zodat mensen goed wonen in een omgeving waar ze zich thuis voelen en waar zij een netwerk hebben of kunnen opbouwen. 3. Een duurzaam thuis In het coalitieakkoord van Putten zijn landelijke ambities en normen voor verduurzaming vertaald naar het wonen in Putten. We willen een duurzame woningvoorraad die zich kenmerkt door groen en zuinig energieverbruik, dan wel energieneutraliteit. Er is in het streefwoningbouwprogramma veel aandacht voor de goedkope en betaalbare segmenten in zowel de huur- als koopsector. Bij nieuwbouwprojecten moet een percentage van 30% sociale huurwoningen gebouwd worden. Van de woningen moet 15% een woningprijs in het goedkope segment hebben en eveneens 15% een woningprijs in het betaalbare segment. Daarbij zijn sociale huur en sociale koop in zekere zin communicerende vaten. Als het lukt om meer sociale koop te realiseren, kunnen meer starters hun voorkeur (een koopwoning) realiseren en hoeven minder starters terug te vallen op sociale huur. In de gemeentelijke doelgroepenverordening is vastgelegd voor welke doelgroepen de woningen bestemd zijn. Dit kan worden gekoppeld aan het bestemmingsplan. Er wordt gestreefd naar 5% vrije sector huur (tot € 950 per maand) en de middeldure en dure koop moet in plannen vertegenwoordigd zijn met respectievelijk 20% en 15%.
77 van 101
Grondbeleid In 2010 heeft de rekenkamercommissie onderzoek gedaan naar het grondbeleid. De uitkomsten hiervan zijn weergegeven in de nota Grip op grondbeleid door de gemeenteraad. De rekenkamercommissie geeft in haar aanbeveling aan dat het voor Putten, gezien de omvang en ontwikkelopgave, niet noodzakelijk is een afzonderlijke nota Grondbeleid op te stellen. De paragraaf Grondbeleid bij de programmabegroting bood voldoende kaders. Mede gezien de ontwikkelopgave zoals beschreven in de Woonvisie is de vraag inzake grondbeleid weer actueel geworden. Momenteel is hiervoor een grondprijzenbeleid onderhanden. Naar verwachting wordt deze medio 2023 ter vaststelling aangeboden. Verder zijn we voornemens om het grondbeleid van de gemeente Putten uit te werken in een nota Grondbeleid. In de Woonvisie is de rol van de gemeente in de ontwikkelopgave beschreven. Om onze ambities te bereiken hebben we als gemeente verschillende rollen: regie voeren, sturen, realiseren, regels stellen, stimuleren, verbinden et cetera. Per situatie pakken we de rol die het meest effectief is, maar ook realistisch in verband met de inzet die dit van de gemeente vraagt. We focussen op onze inzet op nieuwbouw binnen het bestaande bebouwde gebied van Putten en op uitleglocaties. Bestaande (zachte) plannen brengen we naar de realisatiefase.
Omdat we zelf beperkt bouwgrond in bezit hebben, bereiken we dit vooral door te sturen op realisatie van initiatieven voor woningbouw. We doen dat door partijen uit te dagen om plannen de maken die maatschappelijke meerwaarde hebben en voorzien in de woningbehoefte in Putten (uitnodigingsplanologie). We gaan in gesprek, we stimuleren en faciliteren en we stellen regels op. Daarnaast is in de Woonvisie het uitgangspunt opgenomen dat de grondprijzen jaarlijks worden vastgesteld en dat grondexploitatieplannen jaarlijks worden geactualiseerd. De actualisatie van het grondprijzenbeleid is onderhanden en wordt naar verwachting in het najaar van 2023 aangeboden aan de raad. De huidige grondexploitaties worden in eigen beheer uitgevoerd en zijn actieve grondexploitaties. Actief grondbeleid houdt in dat actief gestuurd wordt op de ruimtelijke ontwikkelingen binnen de gemeente. Op deze wijze wordt grip gehouden op planvorming, realisatie en uitgifte van gronden. Het aankoopbeleid is gericht op het zelf verwerven van grond voor de realisatie van woningbouwlocaties en bedrijventerreinen. Als daar aanleiding toe is, wordt op basis van de Wet voorkeursrecht gemeenten het voorkeursrecht gevestigd. Dit betekent dat de eigenaren bij voorgenomen verkoop eerst de grond aan de gemeente moeten aanbieden.
Daarnaast wordt gekeken welke mogelijkheden er zijn om gronden die in de toekomst niet worden ingezet voor nieuwe exploitaties of ruilgronden weer op de markt te zetten en af te stoten. Kostenverhaal In 2016 is binnen de gemeente Putten de nota Kostenverhaal vastgesteld. In deze nota is het beleid opgenomen van de kostentoerekeningen van bovenwijkse voorzieningen aan de verschillende kostendragers. De huidige grondexploitaties zijn hierin ook kostendragers. De nota
78 van 101
Kostenverhaal is in 2020 geactualiseerd en is op 4 februari 2021 vastgesteld door de raad. Voor de lopende grondexploitaties zien we hierin geen significante wijzigingen. In de begrotingsperiode 2024-2027 wordt wel een nieuwe grondexploitatie verwacht op Halvinkhuizen. De nota Kostenverhaal staat voor 2024 gepland voor actualisatie. Verder is het voornemen om deze jaarlijks te voorzien van een update (in plaats van 4-jaarlijks), zodat deze actueel blijft.
Actualisatie grondexploitaties In de planning-en-controlcyclus wordt de gemeenteraad jaarlijks twee keer geïnformeerd over de exploitatie van grond in de gemeente Putten, bij zowel de begroting als bij de jaarrekening in de paragraaf Grondbeleid. De grondexploitaties zijn geactualiseerd per 1-1-2023. De effecten hiervan zijn verwerkt in de jaarstukken 2022. Daarmee bestaat een actueel zicht op de financiële stand en prognoses van de ruimtelijke projecten. De actualisatie van de grondexploitatie bestaat uit: -
Het doorvoeren van de prijspeilcorrectie, waarmee het prijspeil van de grondexploitatie naar het prijsniveau van het huidige kalenderjaar wordt gebracht.
-
Het verwerken van de gerealiseerde kosten en opbrengsten van het afgelopen jaar en het afzetten hiervan tegen de prognose.
-
Het analyseren en actualiseren van de restantprognose voor de komende jaren op basis van de actuele inzichten en gebeurtenissen in het afgelopen jaar.
Bij de actualisatie van de grondexploitatie wordt ook een risicoanalyse uitgevoerd. Risico’s en kansen worden geïdentificeerd en gekwantificeerd, wat resulteert in een risicoprofiel per grondexploitatie. Wanneer sprake is van een risicoprofiel dat de dekkingsmogelijkheden binnen de grondexploitatie overstijgt, wordt dekking gezocht in de risicoreserve. Dit betreft een aparte reservering buiten de grondexploitatie. Op deze wijze wordt het risicoprofiel van het actief grondbeleid van de gemeente continu gemonitord en kan wanneer nodig tijdig worden geïntervenieerd. Bouwgrond in exploitatie De gemeentelijke activiteiten inzake grondexploitatie zijn te onderscheiden in zogenoemd actief en faciliterend grondbeleid. Bij actief grondbeleid voert de gemeente zelf alle fasen van de grondexploitatie uit: van de aankoop van de gronden en eventuele opstallen, sloop, bouwrijp en woonrijp maken tot en met de uitgifte/verkoop van de bouwkavel. De gemeente heeft de te ontwikkelen grond in eigen bezit. Gedurende 2023 heeft de gemeente Putten 2 actieve grondexploitaties onderhanden, namelijk project Rimpeler en Bilderdijkstraat.
79 van 101
Grondexploitatie Rimpeler Rimpeler is een woningbouwlocatie met 353 woningen en de gemeente heeft de regie over de gebiedsontwikkeling. Met marktpartijen zijn afspraken gemaakt over een bouwclaim inclusief voorwaarden voor grondinbreng en afnameverplichtingen. Uitgangspunt voor de grondexploitatie is het stedenbouwkundig plan dat in juni 2017 door de raad is goedgekeurd. De grondexploitatie vormt een directe afspiegeling van het ruimtelijk-programmatisch plan in combinatie met de afspraken die zijn gemaakt met grondeigenaren en marktpartijen. De ontwikkeling van Rimpeler nadert haar voltooiing. De laatste woningen in Rimpeler zijn verkocht en op dit moment in aanbouw. De verwachting is dat medio 2023 de laatste woningen worden opgeleverd en het openbaar gebied definitief zal worden ingericht. De afsluiting van de grondexploitatie met de eindafrekening zal naar verwachting eind 2023 plaatsvinden en dit is niet anders dan eerder voorzien. Grondexploitatie Bilderdijkstraat De bestaande opstallen zijn gedeeltelijk gesloopt, de bouw van de nieuwe school is in uitvoering en het laatste private eigendom is aangekocht. De verwachting is dat de woningbouwontwikkeling eind 2023/begin 2024 kan starten. Met de WSP zijn afspraken gemaakt over de bouw van 24 beneden-bovenwoning en de voormalig eigenaar is verantwoordelijk voor de ontwikkeling van acht twee-onder-een-kapwoningen.