Document · PDF

F begroting-2023-GGD-voor-zienswijze

Gemeenteraad 30 juni 2022, gemeente PurmerendBij agendapunt: Jaarstukken 2021 en begroting 2023 GGD Zaanstreek-Waterland14.283 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Cetrn

Planning en Control Cyclus Begroting 2023-2026 1 voor zienswijze AB | 12 mei 2022 | ter voorlopige vaststelling Begroting 2023-2026

2020.1.0

INHOUDSOPGAVE

___________

Inhoud INHOUDSOPGAVE ......................................................................................................................... 2 VOORWOORD ............................................................................................................................... 3 1 BEGROTING EN MEERJARENPERSPECTIEF ................................................................................... 4 1.1 Samenvatting meerjarenperspectief ....................................................................................... 5 1.2 Algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................. 6 2 UITGANGSPUNTEN BEGROTING 2022-2025 ................................................................................. 8 3 OPBOUW VAN DE BEGROTING ....................................................................................................

9 4 PROGRAMMABEGROTING ..........................................................................................................10 4.1 Programma 1 Monitoren, signaleren en adviseren .................................................................11 4.2 Programma 2 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming ....................................................14 4.2.1 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Algemene gezondheidszorg ........................15 4.2.2 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Jeugdgezondheidszorg ...............................18 4.2.3 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Maatschappelijke gezondheidszorg ..............21 4.3 Programma 3 Publieke gezondheidszorg bij rampen en crises ................................................24 4.4 Programma 4 Toezicht houden .............................................................................................27 5 PARAGRAFEN ............................................................................................................................29 5.1 Inleiding .............................................................................................................................30 5.2 Weerstandsvermogen ..........................................................................................................30 5.3 Verbonden partijen

..............................................................................................................32 5.4 Bedrijfsvoering ....................................................................................................................32 5.5 Financiering ........................................................................................................................33 5.6 Onderhoud kapitaalgoederen ...............................................................................................35 6 FINANCIËLE BEGROTING ...........................................................................................................36 6.1 Staat van baten en lasten in het meerjarenperspectief ...........................................................37 6.2 Investeringen ......................................................................................................................38 6.3 Verloop van reserves en voorzieningen .................................................................................40 6.4 Geprognotiseerde balans 2023 .............................................................................................40 Bijlagen .......................................................................................................................................42 Bijlage Contracttaken

................................................................................................................43 Bijlage Overhead en Taakvelden ................................................................................................45 Bijlage Afkortingenlijst ...............................................................................................................47

2 Begroting 2023-2026 2020.1.0

VOORWOORD

___________

Hierbij presenteren wij de beleidsarme programmabegroting 2023 van de GGD Zaanstreek-Waterland. In navolging van de beleidsarme kadernota 2023 is in deze begroting alleen de begrotingswijziging 2022 betreffende het opnemen van het Rijksvaccinatieprogramma en het prenataal huisbezoek in de gemeenschappelijke regeling, en de extra toename van het aantal geboortes, alsmede de autonome ontwikkeling van de loon- en prijsindex verwerkt. Met de kadernota 2023 is er een raadsinformatiebrief betreffende de voortgang GGD 3.0 meegestuurd. Hierin is ingegaan op de uitkomsten van een financiële analyse betreffende de begroting van de GGD alsmede enkele aandachtspunten, voornamelijk op het gebied van de bedrijfsvoering. Op dit moment wordt door de deelnemende gemeenten en de GGD samen een nieuwe regionale visie op de preventieve gezondheidszorg uitgewerkt. Daarbij wordt ook het takenpakket en de financiering van de GGD opnieuw tegen het licht gehouden. Dit kan in de toekomst gaan leiden tot andere prioriteiten binnen de publieke gezondheidszorg. De financiële analyse en regionale visie worden momenteel uitgewerkt en kunnen financiële gevolgen hebben welke nog niet in deze begroting kunnen worden meegenomen.

Gemeenten zijn nauw betrokken bij dit proces, samen houden we in de gaten wat de impact hiervan is.’ De voorliggende begroting geeft inzicht in de dienstverlening en activiteiten van de GGD en binnen welke budgetten deze activiteiten worden uitgevoerd. De begroting 2023 is opgesteld op basis van: • Het bestaande beleid, zoals vastgesteld bij de begroting 2022. • De uitgangspunten, zoals opgenomen in de kadernota 2023. • De Strategische Agenda GGD Zaanstreek-Waterland 2018-2021. Vooralsnog is de begroting opgebouwd conform de vier pijlers/ kerntaken die het ministerie van VWS heeft benoemd in de kamerbrief Betrouwbare publieke gezondheid. Hierbij is in de financiële analyse het advies gegeven deze opbouw aan te passen, we verwachten dit in de aankomende periode door te voeren. De programma-indeling is vooralsnog als volgt: Programma 1: Monitoren, signaleren en adviseren Programma 2: Uitvoerende taken gezondheidsbescherming Programma 3: Publieke gezondheid bij rampen en crises Programma 4: Toezicht houden De voorzitter

De secretaris

H. Rotgans

C.A.A. Kok

3 Begroting 2023-2026 2020.1.0

1 BEGROTING EN MEERJARENPERSPECTIEF

___________

4 Begroting 2023-2026 2020.1.0

1.1 Samenvatting meerjarenperspectief Gemeenschappelijke regeling In de onderstaande tabel wordt, samengevat, het financiële meerjarenperspectief voor 2023-2026 voor de gemeenschappelijke regeling gepresenteerd. De lasten en baten worden in hoofdstuk 4 per programma toegelicht. Het begrotingssaldo (= de totale bijdrage van de gemeenten aan de gemeenschappelijke regeling, exclusief projecten) voor 2023 en het meerjarenperspectief is als volgt: Gemeenschappelijke regeling P1 Monitor, signaleren en adviseren

P2 Algemene gezondheidszorg

Baten

2022

2023 -

2024 -

2025 -

2026 -

Lasten

1.132.960

1.178.379

1.189.765

1.204.542

1.213.371

Saldo

1.132.960

1.178.379

1.189.765

1.204.542

1.213.371

Baten

722.002

716.379

723.416

730.711

738.099

Lasten

2.110.281

2.172.362

2.194.275

2.221.364

2.248.666

Saldo

1.388.279

1.455.984

1.470.859

1.490.653

1.510.567

P2 Maatschappelijke

Baten

gezondheidszorg

Lasten

1.196.445

1.270.138

1.283.387

1.301.252

1.319.223

Saldo

1.196.445

1.270.138

1.283.387

1.301.252

1.319.223

P2 Jeugdgezondheidszorg

Baten

190.125

142.203

142.804

143.410

144.023

Lasten

10.326.053

11.154.690

11.262.707

11.414.822

11.567.046

Saldo

10.135.928

11.012.487

11.119.903

11.271.411

11.423.023

P3 Publieke gezondheid bij

Baten

201.180

206.153

208.051

210.084

212.135

rampen en crises

Lasten

201.180

206.153

208.051

210.084

212.135

Saldo

Baten

648.468

666.429

673.373

682.565

691.813

Lasten

648.468

666.429

673.373

682.565

691.813

Saldo

P4 Toezichthouden

Bedrijfsvoering

Baten GR

4.155.453

3.874.329

3.900.406

4.005.346

4.095.158

Baten Projecten

1.994.640

Lasten GR

4.155.453

3.874.329

3.900.406

4.005.346

4.095.158

Lasten Projecten

1.994.640

Totaal bijdrage gemeensch. regeling

13.853.613

14.916.988

15.063.914

15.267.859

15.466.184

In de bovenstaande tabel is de totale bijdrage aan de gemeenschappelijke regeling weergegeven. Ter vergelijking zijn in de tabel ook de lasten en baten voor 2022 vermeld. Ten opzichte van 2022 is er voor 2023 sprake van een stijging van de gemeenschappelijke bijdrage met € 1.063.315. Dit komt met name voort uit de uitgangspunten die zijn vastgesteld in de kadernota 2023. Dit betreft toename van de geboortes in de regio (€ 173.512), het volledig opnemen van het Rijksvaccinatieprogramma in de begroting (€ 368.594) en de indexering van de loonkosten en de materiele kosten.

5 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Bij de kadernota 2023 werd een totale gemeentelijke bijdrage voor 2023 van € 14.915.901 geprognosticeerd. Na het opstellen van de meer uitgewerkte begroting komt de gemeentelijke bijdrage voor 2023 uiteindelijk op € 14.916.988. Zoals bij de kadernota 2023 is aangegeven vindt een herijking van de taken en financiering van de GGD plaats (GGD 3.0). Daarbij worden tevens een aantal knelpunten betrokken, onder andere op het gebied van de bedrijfsvoering . Dit wordt de komende maanden verder uitgewerkt en kan er toe leiden dat er later in 2022 een begrotingswijziging noodzakelijk is. Contracttaken De contracttaken zijn activiteiten die de GGD uitvoert en die geen onderdeel uitmaken van het takenpakket binnen de Gemeenschappelijke Regeling. Voor de contracttaken geldt dat de afrekening buiten de Gemeenschappelijke Regeling met de opdrachtgevende gemeente(n) plaatsvindt. De omvang van de contracttaken voor 2023 zijn in de onderstaande tabel weergegeven. De omvang en wijze van contractering van de contracttaken zijn eveneens onderdeel van de herijking in het kader van GGD 3.0. Dit kan betekenen dat er een wijziging komt in deze contracttaken. De hieronder genoemde omvang is daarom een weergave van de huidige situatie. Dit kan de komende maanden veranderen. Programma 5: Contracttaken P5 Contracttaken

2022

2023

2025

2026

Baten

10.739.555

10.337.980

10.441.359

10.545.773

10.651.231

Lasten

10.739.555

10.337.980

10.441.359

10.545.773

10.651.231

Saldo

Totaal budget contracttaken

10.739.555

10.337.980

10.441.359

10.545.773

10.651.231

1.2 Algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen van de GGD bestaan uit de gemeentelijke bijdragen van de acht gemeenten uit de regio Zaanstreek-Waterland. De berekening van de bijdrage per gemeente is als volgt: • De gemeentelijke bijdrage wordt berekend op basis van het definitieve inwonersaantal op 1 januari 2021, met uitzondering van de jeugdgezondheid en maatschappelijke gezondheidszorg. • De kosten voor de jeugdgezondheid worden berekend op basis van het laatst bekende definitieve inwonersaantal 0 tot 18 jaar op 1 januari 2021 (t-2). • De kosten voor het meldpunt overlast en bemoeizorg worden berekend naar rato van het gemiddeld aantal meldingen per gemeente over 2019 t/m 2021. In het meerjarenperspectief 2023-2026 is de bijdrage aan de gemeenschappelijke regeling voor de individuele gemeente als volgt. Ter vergelijking is de bijdrage voor 2022 opgenomen.

Edam Volendam

2022

2023

2024

2025

2026

1.465.099

1.551.433

1.566.685

1.587.879

1.608.469

Landsmeer

476.197

523.560

528.707

535.862

542.825

Oostzaan

378.726

401.270

405.209

410.686

416.001

Purmerend

3.601.651

3.907.888

3.946.411

3.999.839

4.051.750

Waterland

692.638

738.959

746.225

756.319

766.126

Wormerland

613.493

664.230

670.767

679.839

688.640

Zaanstad

6.625.810

7.129.647

7.199.909

7.297.434

7.392.373

Totaal

13.853.614

14.916.988

15.063.914

15.267.859

15.466.184

6 Begroting 2023-2026 2020.1.0

De gemeentelijke bijdrage voor 2023 is als volgt: Programma 1 MSA

Programma 2 AGZ

Programma 2 MGZ

Programma 2 JGZ 0 tot 18

Bijdrage 2023

Edam Volendam

125.750

155.374

88.028

1.182.281

1.551.433

Landsmeer

40.099

49.545

29.767

404.150

523.560

Oostzaan

33.594

41.508

12.860

313.309

401.270

Purmerend

318.268

393.246

374.573

2.821.800

3.907.888

Waterland

60.025

74.166

42.364

562.405

738.959

Wormerland

56.630

69.971

45.335

492.294

664.230

Zaanstad

544.013

672.173

677.213

5.236.248

7.129.647

Totaal

1.178.379

1.455.984

1.270.138

11.012.487

14.916.988

7 Begroting 2023-2026 2020.1.0

2 UITGANGSPUNTEN BEGROTING 2022-2025

__________

De thema’s uit de kadernota 2023 zijn onder andere gebaseerd op de vastgestelde ‘Strategische agenda GGD Zaanstreek-Waterland 2018-2021’. De financiële uitgangspunten hebben betrekking op de taken die voor programma 1 t/m 4 worden uitgevoerd. Voor programma 5, de contracttaken, zijn de financiële uitgangspunten uit deze paragraaf niet van toepassing. Voor de contracttaken worden jaarlijks overeenkomsten met de betreffende gemeente(n) gesloten. Zoals in het voorgaande hoofdstuk gemeld, betreft dit een beleidsarme begroting. De uitwerking van GGD 3.0, met een mogelijke herijking van taken en financiering, kan in de komende maanden ertoe leiden dat een begrotingswijziging noodzakelijk is.

Meerjarenperspectief vastgestelde begroting 2023-2026

De basis voor 2023 vormt het meerjarenperspectief zoals opgenomen in de vastgestelde programmabegroting 2022. Het gepresenteerde meerjarenbeleid in de begroting 2022 is als volgt: Financieel meerjaren perspectief Begrotingssaldo, vastgesteld op 8 juli 2021 (Algemeen Bestuur)

2022 € 13.853.613

2023

2024

2025

€ 13.979.497 € 14.129.806 € 14.322.048

Meerjarige begroting

De begroting 2023 wordt meerjarig opgesteld, te weten over de jaren 2023-2026.

Loonkosten

De salarissen worden geraamd op maximale schaal en periodiek. Garantieschalen en toelagen worden niet in de raming meegenomen, omdat de raming op maximale schaal en periodiek voldoende dekking hiervoor moet bieden.

Loonindex

Indexatie loonkosten 2023-2026: • Het is nog onbekend met welk percentage de lonen zullen stijgen. Er is veiligheidshalve gekozen om de lonen te laten stijgen met gemiddeld 2,35% • In het meerjarenperspectief is reeds een stijging van 1% opgenomen. • Mocht de ontwikkeling van de loonkosten anders blijken te zijn, dan zal er te zijner tijd worden bekeken of een begrotingswijziging moet worden ingediend.

Prijsindex

Ten tijde van het opstellen van deze begroting is het erg onrustig in Europa en de wereld. Deze onrust leidt tot hoge energiekosten en mede als gevolg daarvan, een hoge inflatie. De verwachting is dat de toegepaste stijging van 1% in het meerjarenperspectief onvoldoende zal zijn om de stijging van de kosten te kunnen dekken. Om de stijgende prijzen enigszins te kunnen compenseren wordt nog eens 1,5% extra stijging begroot.

Rekenrente

Voor de berekening van de kapitaallasten wordt een rentepercentage van 4% gehanteerd. De rekenrente op investeringen is een middel ten behoeve van de interne kostendoorbelasting en heeft daardoor geen invloed op bijdrage.

Verdeelsleutel gemeentelijke bijdrage

De gemeentelijke bijdrage wordt berekend op basis van het definitieve inwonersaantal op 1 januari 2021. De kosten van de jeugdgezondheid worden berekend op basis van het definitieve inwonersaantal 0 tot 18 jaar op 1 januari 2021 (t-2). De kosten voor het Meldpunt Overlast en Bemoeizorg worden berekend op basis van het gemiddeld aantal meldingen per gemeente.

8 Begroting 2023-2026 2020.1.0

3 OPBOUW VAN DE BEGROTING

__________

De GGD kent de volgende programma’s: Programma 1: Monitoren, signaleren en adviseren Programma 2: Uitvoerende taken gezondheidsbescherming Programma 3: Publieke gezondheid bij rampen en crises Programma 4: Toezicht houden De programmabegroting behandelt per programma de maatschappelijke effecten en de beoogde resultaten die worden nagestreefd, en de wijze waarop deze worden verwezenlijkt (de uit te voeren activiteiten). Dit wordt gedaan aan de hand van drie vragen: • Wat willen we bereiken? • Wat doen we daarvoor? • Wat mag het kosten? Daarnaast kent de programmabegroting (hoofdstuk 5) een aantal (volgens de voorschriften Besluit, begroten en verantwoorden verplichte) paragrafen. De financiële begroting (hoofdstuk 6) is opgedeeld in het overzicht baten en lasten, het meerjarenoverzicht en het verloopoverzicht van de reserves en voorzieningen. In het overzicht van baten en lasten worden alle lasten en baten van de programmabegroting in een totaaloverzicht weergegeven.

9 Begroting 2023-2026 2020.1.0

4 PROGRAMMABEGROTING

__________

10 Begroting 2023-2026 2020.1.0

4.1 Programma 1 Monitoren, signaleren en adviseren Inhoud van dit programma: De GGD monitort gezondheidsrisico’s in de sociale en fysieke omgeving. Deze monitoring is de basis voor het signaleren en adviseren aan de gemeenten over hun beleid op het gebied van gezondheidspreventie, - bevordering en –bescherming. Door deze monitoringsfunctie heeft de GGD een schat aan informatie en is daarmee het kenniscentrum voor gezondheid, leefstijl en zorg. De GGD is huisadviseur van en voor de gemeenten. Kader Bij de uitvoering van dit programma is het volgende wettelijk kader van toepassing: - Wet Publieke Gezondheid - Algemene Verordening Gegevensbescherming Daarnaast zijn de volgende beleidsnotities van toepassing: - Preventieakkoord (november 2018) - Kamerbrief Stimuleringsprogramma Betrouwbare Publieke Gezondheid (juni 2016) - Landelijke nota gezondheidsbeleid 2020-2024 (mei 2020) - Kamerbrief Betrouwbare publieke gezondheid: Gezamenlijke verantwoordelijkheid van Gemeenten en Rijk (augustus 2014) Tenslotte zijn bij de uitvoering van dit programma de volgende (kwaliteits-)eisen van toepassing: - HKZ-normen Publieke gezondheid - Landelijke standaarden voor lokale en nationale monitor jeugd & gezondheid - Kwaliteitseisen zorginstellingen Taken Onder dit programma vallen de volgende taken: Programma 1 Monitoren, signaleren en adviseren 10117001 Advisering lokaal gezondheidsbeleid 10117002

Epidemiologie 10117003 Gezondheidsbevordering

Basistaak Basistaak Basistaak

Maatschappelijke effecten: Wat willen we bereiken? Onder dit programma vallen de taakvelden epidemiologie, beleid en gezondheidsbevordering. De GGD werkt volgens de preventiecyclus en is netwerkgericht. De GGD gaat uit van de behoeften van gemeenten en beoogt het beleid en de preventie activiteiten zo veel mogelijk te baseren op landelijk en regionaal onderzoek en signalen vanuit de praktijk. Algemeen effect Het direct en indirect bevorderen van de gezondheid en sociale veiligheid van de inwoners van de regio. Specifiek effect Inzicht verkrijgen in de gezondheidsituatie in de regio en adviseren over regionale prioriteiten. Gemeenten ondersteunen bij de ontwikkeling van een lokaal gezondheidsbeleid. Bevorderen van gezondheid van mensen en voorkomen van chronische ziekten door een integrale aanpak met aandacht voor participatie en eigen regie van de inwoners. Stabiliseren of terugbrengen van sociaal economische gezondheidsverschillen.

11 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Wat doen we hiervoor? Uit te voeren activiteiten

Prestatiedoelstelling per jaar

Vormgeven van de preventiecyclus door: Monitor onderzoek onder 1 van de doelgroepen: kinderen, jongeren, volwassenen, ouderen of kwetsbare groepen

Gezondheidsmonitor

Publicatie gezondheidsgegevens t.b.v. gemeenten en ketenpartners

Advisering op het gebied van lokaal gezondheidsbeleid

2 epi nieuwsbrieven, 2 panelonderzoeken, themagericht Aantal vragen ter verduidelijking gezondheidssituatie Aantal adviezen t.a.v. interventies en gemeentelijk beleid

D E F

Ondersteunen van het onderwijs bij het behalen van vignet Gezonde School Ontwikkelen en aanbieden van preventieprogramma's voor volwassenen en ouderen Academisering en innovaties

Participatie in lokale werkgroepen Ondersteunen van 100% scholen Zaanstreek; 60 % scholen Waterland Aanbieden 3 thema's in overleg met lokale teams, ketenparters en GGD intern Ontwikkeling van 2 maatwerkprojecten op verzoek van gemeenten

Ad A/B: Op grond van de wet Publieke Gezondheid dient op epidemiologische wijze inzicht worden verkregen in de gezondheidssituatie van de bevolking. De GGD monitort gezondheidsgedrag en -risico’s in de fysieke en sociale omgeving, en voert daartoe epidemiologische analyses uit. Vanaf 2022 tot 2025 worden voor de verschillende leeftijdsgroepen jongeren, volwassen en senioren landelijk geïnitieerde monitors afgenomen om de effecten van de corona-pandemie op de mentale gezondheid te kunnen volgen. De resultaten worden met gemeenten gedeeld zodat deze eventueel opgenomen kunnen worden in het lokaal gezondheidsbeleid. Ad C: De GGD verzamelt gezondheidsdata over de gezondheids- en welzijnstoestand van de inwoners van Zaanstreek-Waterland en adviseert over beleidsuitgangspunten voor preventieve gezondheidsactiviteiten op basis van positieve gezondheidszorg. Positieve gezondheidszorg gaat uit van de eigen regie van inwoners en heeft als uitgangspunt dat gezondheid wordt beleefd vanuit verschillende leefgebieden. De GGD informeert gemeenten regelmatig over ontwikkelingen in de preventieve gezondheidszorg in diverse netwerkoverleggen, door digitale nieuwsbrieven en factsheets. Ook beantwoordt de GGD vragen over de gezondheidssituatie binnen gemeenten en over de toepassing van gezondheidsbevorderende interventies.

Samen met gemeenten wordt gekeken naar de vertaling van de landelijke kadernota volksgezondheid en het Preventieakkoord naar de lokale situatie. Hierbij werkt de GGD samen met andere netwerkpartners, in het bijzonder rondom preventieactiviteiten voor risicogroepen. Gemeenten kunnen hiervoor gebruik maken van de subsidieregeling ‘Preventiecoalities’. Preventieprojecten op thema’s en voor doelgroepen worden steeds meer in netwerkverband worden georganiseerd, en - uitgaande van positieve - samen met inwoners. Ad D: Binnen de Gezonde School-aanpak werken medewerkers van Gezondheidsbevordering en Jeugdgezondheidszorg samen met leerlingen, ouders en het team op een basisschool aan een gezonde leefstijl en leefomgeving. Een Gezonde School ontplooit daartoe activiteiten op één of meerdere thema’s, zoals Voeding, Bewegen en sport, Roken, alcohol- en drugspreventie, Welbevinden, Relaties en seksualiteit, Fysieke veiligheid en Milieu en natuur. Ook wordt hier de Gezonde Kinderopvang-aanpak voor de 0-4 locaties in de regio aan gekoppeld. Op het voortgezet onderwijs wordt het schoolgezondheidsrapport van de school besproken. Op basis van de uitkomsten van de (individuele) JGZ screening in klas 1 en 3 wordt jaarlijks een collectief beeld van de gezondheid van leerlingen op school besproken.

In samenwerking met de GGD kan ook het voortgezet onderwijs aan gezondheidsthema’s van de Gezonde School werken. Ad E De resultaten van de landelijke gezondheidsmonitor wijzen uit dat preventieve ouderenzorg een steeds grotere plaats inneemt vanwege de dubbele vergrijzing, het langer zelfstandig blijven wonen 12 Begroting 2023-2026 2020.1.0

van ouderen en het bevorderen van de kwaliteit van leven. In de lokale nota’s volksgezondheid heeft dit thema een prominente plaats. Preventieve activiteiten die effect hebben op de kwaliteit van leven zijn onder andere activiteiten met betrekking tot eenzaamheid, vallen, bewegen en mantelzorg. Op deze gebieden zijn nieuwe netwerken van zorgorganisaties en gemeentelijke organisaties aan het ontstaan. Wat kost het? Monitoren, Signaleren en Adviseren Baten regulier Lasten regulier Toevoeging aan reserves

2022

2023 -

2024 -

2025 -

2026 -

1.069.960

1.115.379

1.126.765

1.141.542

1.150.371

1.069.960

1.115.379

1.126.765

1.141.542

1.150.371

63.000

1.132.960

1.178.379

1.189.765

1.204.542

1.213.371

Onttrekking aan reserves Bijdrage gemeenten

13 Begroting 2023-2026 2020.1.0

4.2 Programma 2 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming Inhoud van dit programma: De GGD beschermt, bevordert en bewaakt de gezondheid en veiligheid van mensen in de regio. De wet Publieke Gezondheid omschrijft een aantal gezondheid beschermende taken die om specifieke (medische) deskundigheid vragen. Kader Bij de uitvoering van dit programma is het volgende wettelijk kader van toepassing: Wet Publieke Gezondheid Jeugdwet Wet Maatschappelijke Ondersteuning Wet BIG Wet Geneeskundige Behandelingsovereenkomst Landelijke regeling meldingen infectieziekten Algemene Verordening Gegevensbescherming Daarnaast zijn de volgende beleidsnotities van toepassing: Protocollen en richtlijnen RIVM, NCJ, VWS Landelijk professioneel kader Jeugdgezondheidszorg Bij de uitvoering van dit programma zijn de volgende kwaliteitseisen van toepassing: HKZ-normen Publieke Gezondheid Kwaliteitsprofiel hulpverlening seksuele gezondheid LCR richtlijnen en protocollen reizigersadvisering Kwaliteitseisen zorginstellingen Taken Onder dit programma vallen de volgende taken: Programma 2 Uitvoerende taken gezondheidsbevordering Algemene Gezondheidszorg 20205001 Infectieziektenbestrijding Basistaak 20205002 SOA-bestrijding Basistaak 20205003 TBC-bestrijding Basistaak 10218001 Medische milieukunde Basistaak 20205004 Reizigersadvisering en -vaccinatie Basis+taak Jeugdgezondheidszorg 20201001 Jeugd 0-4 Basistaak

20201002 Jeugd Basisonderwijs Basistaak 20201003 Jeugd Voortgezet Onderwijs Basistaak 20201004 Rijksvaccinatieprogramma Basistaak 20201005 Zorgcoördinatie kindgericht Basistaak 20201007 Speciaal Onderwijs Basistaak 20201008 Opvoedingsondersteuning en groepsvoorlichting Basistaak 20201009 Inloopspreekuren en telefonische bereikbaarheid Basistaak 20204002 Calamiteiten op school Basistaak 20204004 Prenatale en postnatale zorg Basistaak 20204006 Opvoedspreekuur en ondersteuning Basistaak 20204014 Coördinatie netwerk Integrale Vroeghulp Basistaak Maatschappelijke gezondheidszorg 10206001 Meldpunt overlast en bemoeizorg Basistaak 10206002 Vroegsignalering Basis+taak

14 Begroting 2023-2026 2020.1.0

4.2.1 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Algemene gezondheidszorg Maatschappelijke effecten: Wat willen we bereiken? Infectieziektebestrijding draagt bij aan het voorkomen en beperken van gezondheidsschade door infectieziekten, die vanwege de verspreidingskansen een risico kunnen vormen voor de volksgezondheid. Sommige infectieziekten komen veel voor en genezen relatief snel (griep), andere ziekten kunnen ernstiger zijn en vragen een medische behandeling (bijvoorbeeld tuberculose, seksueel overdraagbare aandoeningen, hepatitis en legionella). Ook bron- en contactonderzoek na besmetting zijn onderdeel van de infectieziektebestrijding. Door toenemende internationale contacten en de resistentie tegen antibiotica neemt de kans op, en ernst van, besmetting door infectieziekten toe. Voor veel besmettelijke ziekten geldt een wettelijke meldingsplicht. In 2023 krijgt extra aandacht: • Regionale samenwerking op het terrein van de infectieziektebestrijding; • Corona aanpak; • Monitoren van de vaccinatiegraad; • Aanpak antibioticaresistentie. De corona-pandemie laat het belang zien van de infectieziektebestrijding. Het bewustzijn ten aanzien van infectiepreventie in de samenleving en openbaar bestuur is verhoogd.

Maar de pandemie legt ook een kwetsbaarheid bloot; als preventie, monitoring, bestrijding en dergelijke niet voldoende georganiseerd kunnen worden, zijn de gevolgen voor de samenleving zeer groot. De landelijke infectieziektebestrijding capaciteit is al jarenlang op waakvlamniveau: alleen gericht op de uitvoering. Hierbij is geen ruimte voor de aanpak van grote uitbraken, het anticiperen op de (toename van) zoönosen en voor de terugdringing van antibioticaresistentie (ABR). Ook netwerkvorming en beleidsontwikkeling komen in de verdrukking. Voor de toekomstige ontwikkelingen is dit waakvlamniveau uiteraard niet voldoende. We weten dat dit niet het laatste virus is dat ons land zal bereiken. Daarnaast staan ten gevolge van de klimaatverandering nog andere dreigingen voor de deur. Denk bijvoorbeeld bij de langere warmte en hitteperioden niet alleen aan meer groen in stad en wijk, maar ook aan meer virussen in relatie met zoönosen: ziekten die door muggen, teken en andere dieren overgedragen worden. In de corona-pandemie is de regionale en landelijke samenwerking sterker geworden. De GGD wil deze lijn voortzetten. Problematiek op terrein van infectieziekten wordt steeds minder lokaal/regionaal; bovenregionale samenwerking is noodzakelijk. In 2022 is het project functionele samenwerking Infectieziektebestrijding GGD Zaanstreek Waterland met GGD Hollands Noorden.

De verwachting is dat de functionele samenwerking in 2023 een feit is. Deze samenwerking is niet alleen ingezet op een efficiënte inzet van de professionals die binnen de infectieziektebestrijding werken, maar leidt ook tot een verbetering van de kwaliteit van de infectieziektebestrijding voor de inwoners van onze regio. In het najaar 2020 heeft de GGD een sector Corona geformeerd, waarin alle activiteiten rondom Corona (testen, bron- en contactonderzoek en vaccinatie) zijn ondergebracht. Het is onduidelijk hoe lang de corona-pandemie gaat duren. De verwachting is dat corona zich gaat ontwikkelen tot een beheersbare infectieziekte met periodiek een uitbraak. De vaccinatiegraad blijft punt van aandacht, zeker met uitbraken van infectieziekten in andere Europese landen. Ook in 2023 richt de GGD zich op het geven van passende voorlichting aan de diverse doelgroepen om de vaccinatiegraad te waarborgen en/of te verhogen. Tevens fungeert het als regionaal expertisecentrum voor vaccinaties. Dit vraagt extra inzet van de artsen en verpleegkundigen van de infectieziektebestrijding, en om alternatieve methoden om doelgroepen te bereiken en aan de vraag te kunnen voldoen. De aandacht voor gezondheidsrisico’s voortkomend uit een lage vaccinatiegraad, maakt extra inzet van tijd en middelen om de vaccinatiegraad op peil te houden noodzakelijk. 15 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Een belangrijk onderdeel van de aanpak van antibioticaresistentie in Nederland zijn de regionale antibioticaresistentie-zorgnetwerken, die in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) in 2015 zijn opgezet. De belangrijkste taak van het zorgnetwerk is om te zorgen dat er samenwerking is die de verschillende domeinen overstijgt. Door het opstellen van een regionaal risicoprofiel kan toename van de aantallen vroegtijdig worden gesignaleerd, verbanden gelegd en maatregelen gericht op preventie en bestrijding gecoördineerd worden. Om antibioticaresistentie aan te pakken is het nodig dat de behandelsector (cure: ziekenhuizen, huisartsen), de zorgsector (care: bijvoorbeeld verpleeghuizen en thuiszorg) en de partijen binnen de publieke gezondheid (onder andere GGD en RIVM) nauw samenwerken. De GGD is de verbindende factor in deze samenwerking. Algemeen effect Het voorkomen van infectieziekten en het beperken c.q. voorkomen van gezondheidsrisico's /-schade voor de inwoners van de regio wanneer een infectieziekte zich voordoet. Het voorkomen van maatschappelijke onrust bij uitbraak van infectieziekten. Het verminderen van gezondheidsrisico's door milieuaspecten. Het verminderen van maatschappelijke onrust bij milieu-incidenten. Specifiek effect Het adequaat handelen bij uitbraak infectieziekte op verschillende schaalgrootte.

Het voorkomen van verspreiding van een seksueel overdraagbare aandoening. Een bijdrage leveren in het kader van seksuele gezondheidszorg aan jongeren tot 25 jaar. Het voorkomen van verspreiding van tbc (preventie en behandeling). Mogelijke impact van infectieziekten op asielzoekers en statushouders tot een minimum beperken. Het voorkomen van onnodige onrust door (blootstelling aan) schadelijke milieufactoren. Het voorkomen c.q. beperken van gezondheidsschade bij milieu-incidienten.

Wat doen we hiervoor? Uit te voeren activiteiten

Prestatiedoelstelling per jaar

Aantal adviezen meldingsplichtige infectieziekten

250

Aantal adviesaanvragen afhandeling

450

Informeren burgemeesters, burgers en organisaties

6 nieuwsbrieven per jaar

Contactonderzoek

Aantal SOA spreekuren

145

Verzorgen van voorlichting seksuele gezondheid

Uitvoeren Mantouxtesten

400

BCG vaccinaties

250

Maken röntgenfoto’s

350

Bron- en contactonderzoek

180

Vaccinaties en advisering van reizigers

5000 consulten 6600 vaccinaties

Advisering m.b.t. milieufactoren

90 adviezen per jaar

Ad A/B/C/D: Algemene infectieziektebestrijding Op verschillende manieren kunnen burgers en professionals advies inwinnen bij de GGD (per mail, telefonisch, face to face). Sommige infectieziekten zijn meldingsplichting. Het aantal meldingen van aangifteplichtige ziekten is niet te voorspellen. Het aantal verzoeken tot advies is niet te reguleren en vertoont daarom schommelingen. De actualiteit heeft invloed op het aantal vragen dat het team Infectieziektebestrijding ontvangt. De aanpak van de corona-pandemie wordt voorgezet. 16 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Algemene infectieziektebestrijding is verantwoordelijk voor het monitoren van de vaccinatiegraad onder kinderen en jongeren die vanuit het Rijks Vaccinatie Programma worden gevaccineerd, en houdt zich ook bezig met seizoensgebonden actualiteiten als bijvoorbeeld de tekenkalender en algemene adviezen ter preventie van griep. Ook geeft de Algemene infectieziektebestrijding, op verzoek van de GHOR, gezondheidskundige en geneeskundige adviezen over (het voorkomen van) de gezondheidsrisico’s bij een evenement. De colleges van B&W worden door de GGD per kwartaal geïnformeerd over de ontwikkelingen binnen infectieziekten. Ad E/F: Centrum voor Seksuele gezondheid Deze activiteiten hebben betrekking op het seksueel overdraagbare aandoeningen SOA/Sense poli spreekuur. Dit spreekuur is voornamelijk bedoeld voor jongeren tot 25 jaar en voor mannen die seks met mannen (MSM) hebben. Op het gebied van de SOA bestrijding is er een toename van het aantal MSM cliënten die intensievere begeleiding over langere tijd nodig hebben. Deze toename gaat ten koste van spreekuurplekken voor andere (jonge) cliënten. Voor cliënten met een hoge urgentie wordt altijd een afspraak gemaakt. Cliënten met een lagere urgentie zijn afhankelijk van vrije plekken binnen 15 dagen, anders worden zij verwezen naar de huisarts.

Daarnaast ondernemen we andere activiteiten die ook noodzakelijk zijn, in het bijzonder collectieve preventie, zoals jaarlijkse screening van groepen die extra risico lopen zoals sekswerkers en etnische minderheden, en voorlichting aan jongeren op scholen. Ad G/H/I/J: Op het gebied van de TBC bestrijding is er een toename van het aantal mantouxtesten en IGRA verwijzingen (micro bacteriologisch onderzoek naar latente TBC infectie). Hiermee wordt niet alleen TBC aangetoond maar ook latente TBC infectie (LTBI). Deze cliënten worden door de GGD behandeld en gecontroleerd om de latente infectie weg te nemen en te voorkomen dat zij TBC krijgen en een gevaar vormen voor de volksgezondheid. Ad K Het is onduidelijk hoe de reisbewegingen zich na de corona-pandemie gaan ontwikkelen. De reisbewegingen nemen weer toe in 2022 en de verwachting is dat dit in 2023 weer op het niveau zal zijn van voor de pandemie. Ad L De medische milieukundigen (MMK) houden zich bezig met de relatie milieu en gezondheid. MMK signaleert ongewenste situaties, adviseert over risico’s, antwoordt op vragen/zorgen van inwoners, geeft voorlichting en adviseert over onderzoek. Daarnaast adviseert MMK over (het voorkomen van) gezondheidsrisico’s bij een evenement en geeft zij gezondheidskundig advies.

MMK geeft onder meer advies over luchtverontreiniging, geluidshinder, uitbreiding van veehouderijen, asbest, bodemverontreiniging en binnenmilieu. Bij hinder en zorgen van omwonenden rond Schiphol werkt de GGD samen met alle andere GGD-en in de omgeving van de luchthaven. De gezamenlijke GGD-en hebben een Gezamenlijke Zienswijze ingediend betreffende ontwerpwijziging Luchthavenverkeersbesluit Schiphol (LVB-1), inclusief bijbehorende Milieueffectrapportage. Vanaf 2023 is de Omgevingswet van kracht. Bij het ontwerpen van een gezonde leefomgeving wordt het verplicht relevante gezondheidsnormen mee te wegen. Voor de GGD kan dat een uitbreiding van taken en inzet betekenen, op het gebied van: - gezondheidbevorderende maatregelen, zoals het stimuleren van behoud en ontwikkeling van groene gebieden; - gezondheidsbescherming en beheersing van risico’s, zoals regels stellen aan geluid, geur en bodem; - volksgezondheidsdata waarmee keuzes voor de omgeving en de ruimtelijke ordening gemaakt kunnen worden. 17 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Sinds 2018 heeft de GGD samen met gemeenten een netwerksamenwerking opgebouwd met de veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland, de Omgevingsdiensten, Hoogheemraadschap, Rijkswaterstaatoverleg en de Provincie. Zij kunnen integraal advies bij gebiedsontwikkeling bieden. Wat kost het? Algemene Gezondheidszorg

2022

2023

2024

2025

2026

Baten regulier

722.002

716.379

723.416

730.711

738.099

Lasten regulier

2.110.281

2.172.362

2.194.275

2.221.364

2.248.666

1.388.279

1.455.984

1.470.859

1.490.653

1.510.567

Toevoeging aan reserves

Onttrekking aan reserves

Bijdrage gemeenten

1.388.279

1.455.984

1.470.859

1.490.653

1.510.567

4.2.2 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Jeugdgezondheidszorg Maatschappelijke effecten: Wat willen we bereiken? De jeugdgezondheidszorg (JGZ) is een onderdeel van de publieke gezondheid en wordt collectief aangeboden aan alle kinderen en zwangere vrouwen in Nederland. De jeugdgezondheidszorg richt zich op het bevorderen van een gezonde groei en ontwikkeling van kinderen van -10 maanden tot 18 jaar en draagt eraan bij dat kinderen een goede start in het leven krijgen, zodat kinderen kunnen opgroeien tot gezonde en evenwichtige burgers en hun draai vinden in de samenleving. Kernpunten in de visie “Maximale impact voor een gezonde jeugd” zijn: - De jeugdgezondheidszorg is expert in de gezonde ontwikkeling van kinderen. Bij bedreigingen van een gezonde ontwikkeling van kinderen wordt in samenspraak met ouders (shared decision making) ingezet op adequate hulp en blijft het gezin gemonitord. Preventie werkt op de lange termijn kostenbesparend. Wanneer vragen of problemen vroegtijdig worden gesignaleerd kan bijtijds een cursus, interventie of extra contactmoment worden ingezet. Dit voorkomt verergering van het probleem, een dure interventie op latere leeftijd, schooluitval en bevordert arbeidsparticipatie. - Werken vanuit het kind. Geen kind of gezin is hetzelfde.

De zorg wordt in samenspraak met het gezin, snel en dicht bij het gezin en kind georganiseerd in samenwerking met partners binnen het sociaal domein. Meer hulp waar het nodig is en minder waar dat kan. De visie heeft een aantal consequenties voor de uitvoering van de jeugdgezondheidszorg. De contactmomenten vanuit het landelijk professioneel kader worden allemaal aangeboden, maar er wordt met ouders overlegd wanneer een volgend contactmoment plaats vindt. Ook wordt er, daar waar mogelijk, taakherschikking ingevoerd. Bijvoorbeeld van arts naar verpleegkundige. Door tijd vrij te spelen in het aanbod voor gezonde kinderen, ontstaat er ruimte om extra ondersteuning of zorg te bieden aan kinderen/gezinnen die dat meer nodig hebben. In het aanbod van de GGD wordt gebruik gemaakt van nieuwe communicatie kanalen als sociale media, apps en het beeldbellen met ouders. De arbeidsmarkt voor jeugdartsen en artsen M&G wordt krapper. De functie differentiatie en taakherschikking zal geconsolideerd worden. Deskundigheidsbevordering en bijscholing van jeugdverpleegkundigen wordt verder ingezet om taken van artsen over te nemen; hierbij zal meer ruimte moeten komen voor de inzet van verpleegkundig specialist. In 2022 is het Rijksvaccinatieprogramma gewijzigd en uitgebreid en gaat gepaard met een grote inhaalcampagne die ook in 2023 nog doorloopt.

Het betreft de HPV-vaccinatie voor meisjes die 3 jaar eerder wordt gegeven én wordt aangeboden aan jongens.

18 Begroting 2023-2026 2020.1.0

De coronacrisis zal mogelijk ook in 2023 nog impact hebben op de dienstverlening van de JGZ. Er zijn achterstanden die ingehaald moeten worden terwijl de arbeidsmarkt krap is. Daarnaast zijn er emotionele gevolgen onder jeugdigen die ook in 2023 mogelijk nog extra inzet van de JGZ vragen. Vanaf september 2021 is de corona gezondheidsmonitor Jeugd afgenomen gericht op de fysieke en mentale gezondheid van jongeren. De resultaten worden meegenomen in de dienstverlening.

Algemeen effect Het voorkomen, bewaken en beperken van gezondheidsbedreigingen, ontwikkelingsstoornissen en psychosociale problematiek bij kinderen van -10 maanden tot 18 jaar en het gezin waartoe zij behoren, gericht op normaliseren en daarmee het optimaal functioneren van individuen in de maatschappij te bevorderen. Specifiek effect

Het voorkomen van en het beschermen van kinderen tegen gezondheidsbedreigingen en ontwikkelingsstoornissen. Informeren, adviseren en versterken van ouders/verzorgers in hun rol als opvoeders. Bevorderen van individuele ontwikkelingskansen van kinderen. Bevorderen van een gezonde fysieke en psychosociale ontwikkeling van kinderen ter voorkoming van (onderwijs) achterstanden en daarmee hoge maatschappelijke kosten.

Wat doen we hiervoor? nr.

Indicator

aantal dossiers 0-18 jaar

aantal geboortes

aantal vluchtelingen en nieuwkomers en land van herkomst

opkomst 0-4 jarigen

aantal contactmomenten 0-4, uitgesplitst naar levensjaar, type en indicaties

aantal contactmomenten 5-12, uitgesplitst naar type en indicaties

aantal contactmomenten 13-18, uitgesplitst naar type en indicaties

percentage verwezen kinderen plus reden

percentage opkomst na triage VO

top 3 opgevraagde informatie door leerlingen

top 3 redenen JGZ om leerlingen op te roepen

top 3 thema’s consult aanvragen door leerlingen

contactmomenten logopedie, uitgesplitst naar type en indicaties

vaccinatiegraad, uitgesplitst naar leeftijd en type vaccinatie

overgewicht 2, 5 en 10-jarigen

verwezen kinderen VT of lokaal team ivm kindermishandeling/Huiselijk geweld

Ad 1 t/m 12 De eerste 1000 dagen van een kind zijn cruciaal voor een goede start. De gezondheid van een kind voor, tijdens en na de geboorte blijkt een belangrijke voorspeller te zijn van problemen – zowel fysiek als mentaal – op latere leeftijd. Er wordt een aantal vaste screenings gedaan, waardoor de groei, ontwikkeling en het bepalen van het gehoor en het gezichtsvermogen bijgehouden wordt. Voorlichting, passend bij de leeftijdsfase van het kind, is een vast onderdeel van de contactmomenten. Doordat het kind regelmatig gezien wordt, is er ook aandacht voor de psychische ontwikkeling en de thuissituatie. 19 Begroting 2023-2026 2020.1.0

In het merendeel van de gezinnen kan een kind veilig en gezond opgroeien. Voor de gezinnen waar meer aandacht nodig is, kan dit op maat geboden worden. Ook kunnen er op basis van trends, interventies ingezet worden op risicogroepen. Deze items zijn opgenomen bij de prestatie indicatoren. Bij beginnende problemen kan een extra contactmoment door de JGZ-professional plaatsvinden. Zo wordt kortdurende opvoedondersteuning aangeboden als een JGZ-professional beginnende problemen in de opvoeding signaleert. Bij aanhoudende en/of meer complexe problemen wordt verwezen en samengewerkt met de wijkgebonden jeugdhulpverlening. Ook zet de JGZ “Vinger aan de pols zorg” in als de jeugdhulpverlening afgerond is en het gezin nog begeleiding nodig heeft. De GGD werkt laagdrempelig en is makkelijk bereikbaar voor opvoeders met hun vragen. Dat kan via de chatfunctie, telefonisch en door het bezoeken van de inloopspreekuren. Ouders kunnen ook online afspraken maken voor het lokale opvoedspreekuur. Op het voortgezet onderwijs maakt de JGZ gebruik van een gezondheidsvragenlijst als triagemiddel. Deze leidt indien nodig tot een oproep bij de jeugdarts of jeugdverpleegkundige vanuit de GGD en tevens kunnen jongeren zelf om een gesprek vragen.

Doordat alle jonge kinderen door de JGZ gezien worden, is het mogelijk om al vroeg signalen op te pakken die wijzen op een mogelijke ontwikkelingsproblematiek, emotioneel, motorisch of cognitief. Het VTO (VroegTijdige Onderkenning van ontwikkelingsstoornissen) team bestaat uit verschillende disciplines vanuit verschillende organisaties (GGD, MEE, Odion, Spirit, GGZ). Het VTO team begeleidt ouders bij onderzoek en naar hulpverlening. Op scholen en kinderdagverblijven worden themabijeenkomsten georganiseerd over gezond gewicht en omgaan met alcohol. Vanuit de jeugdgezondheidszorg wordt actief gezocht naar aansluiting bij thema’s in de wijken. Ad 13 Voor kinderen bij wie spraak-/taalachterstanden tijdens de vroegsignalering op het consultatiebureau nog niet vastgesteld kunnen worden, of bij wie de problemen pas later zijn ontstaan, is er de 5jarigenscreening in het basisonderwijs. In het kader van het landelijk professioneel kader jeugdgezondheidszorg screent de logopedist alle kinderen. De logopedist signaleert en adviseert ook bij kinderen die meertalig opgroeien. Zo nodig stelt de logopedist een passend vervolgtraject voor. Ad 14 De vaccinaties uit het Rijksvaccinatieprogramma worden op verschillende momenten in de regio aangeboden. De eerste vaccinaties worden op het consultatiebureau gegeven.

De vaccinatie van 9-, 10- en 14 jarigen vindt collectief plaats, zodat het voor de kinderen en opvoeders makkelijk te organiseren is met school en werk. De opkomst is goed, al zijn er wel lokale verschillen. De reguliere HPV vaccinatie blijft nog onder de norm. Door middel van PR, flyers en voorlichting op scholen wordt hier extra aandacht voor gevraagd. Ad 15 In onze regio heeft 1 op de 5 jongeren overgewicht of obesitas. Dit heeft ernstige gevolgen voor hun gezondheid op korte en lange termijn. Ook heeft het grote maatschappelijke gevolgen. De JGZ zet in op het voorkomen en vroegtijdig terugdringen van overgewicht bij kinderen. Er is hiervoor een brede aanpak opgezet van monitoring in verschillende contactmomenten en het gebruik van verschillende interventies, zoals de inzet van de Centraal Zorgverlener (gespecialiseerd verpleegkundige) en de mogelijkheid om mee te doen aan groepsinterventies. Ad 16 Het gebruik van de meldcode voor professionals is verplicht. Door te monitoren hoeveel kinderen er doorverwezen zijn kunnen we een beeld krijgen van hoe vaak kindermishandeling en huiselijk geweld voorkomen en kunnen tijdig interventies worden ingezet.

20 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Wat kost het? Jeugd Gezondheidszorg

2022

2023

2024

2025

2026

Baten regulier

190.125

142.203

142.804

143.410

144.023

Lasten regulier

10.326.053

11.154.690

11.262.707

11.414.822

11.567.046

10.135.928

11.012.487

11.119.903

11.271.411

11.423.023

Toevoeging aan reserves

Onttrekking aan reserves

Bijdrage gemeenten

10.135.928

11.012.487

11.119.903

11.271.411

11.423.023

4.2.3 Uitvoerende taken gezondheidsbescherming: Maatschappelijke gezondheidszorg Maatschappelijke effecten: Wat willen we bereiken? Er zijn personen die zich niet goed zelf kunnen redden en zelden vanuit eigen beweging gebruik maken van professionele ondersteuning, maar niet of nauwelijks aan te spreken zijn op de eigen verantwoordelijkheid. Hun gedrag is ernstig zorgmijdend. Zij dreigen de grip op hun leven te verliezen en kunnen daardoor een risico vormen voor zichzelf of anderen. Deze burgers/huishoudens worden getypeerd door hun complexe en langdurige zorgvragen. Voor deze groep cliënten is er het Meldpunt en Advies Bijzondere zorg (MABZ). In het MABZ zijn de meldpunten OGGZ, zoals het Meldpunt Overlast en Bemoeizorg (MOB), Vroegsignalering (VSO), Meldpunt Bijzondere Zorg (MBZ), Meldpunt Onverzekerden (MOZ), Meldpunt Suïcide en het Meldpunt voor de uitvoering van de wet verplichte GGZ ondergebracht. Het MABZ biedt advies en ondersteuning bij signalering van verward gedrag zonder acute dreiging of spoed, maar wel met reden tot zorg. Het biedt hulp buiten de gebaande paden en leidt deze cliënten toe naar passende hulp of ondersteuning. Voor elke cliënt wordt maatwerk geleverd. Het meldpunt is bedoeld voor zowel burgers, politie als professionals. De 112 Meldkamer van de politie, huisartsenposten en crisisdiensten kunnen meldingen doorverwijzen naar het MABZ.

Het Meldpunt beoordeelt de situatie en spreekt een geschikte aanpak af met de melder. Door vroegsignalering en goede ketensamenwerking komen we tot een geschikte preventie aanpak per situatie en voorkomen we dat situaties escaleren. Daarnaast is er het landelijke Meldpunt Zorgwekkend Gedrag. Dit meldpunt schakelt automatisch door naar het MABZ. Het MABZ is bereikbaar van 9.00 uur tot 17.00 uur. Na 17.00 uur is er de mogelijkheid de voicemail in te spreken en wordt de beller de volgende dag terug gebeld. In 2022 wordt de integrale werkwijze en financiering verder besproken met de gemeenten en ketenpartners (onder meer politie, GGZ, Beschermd Wonen, Ambulancevervoer).

Algemeen effect Het voorkomen cq beperken van overlast voor de leefomgeving voortkomend uit problematische individuele situaties en daarmee het vergroten van de leefbaarheid en sociale veiligheid in buurten en wijken. Specifiek effect Voorkomen en verminderen van (escalatie van) problematische situaties in de leefomgeving. Verbeteren van leefomstandigheden van individuen door hen toe te leiden naar passende zorg. Verbeteren van de samenwerking tussen ketenpartners. Zorgdragen dat onverzekerden verzekerd raken. Verminderen van overlast op straat door vroegsignalering in samenwerking met de politie.

21 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Wat doen we hiervoor? Uit te voeren activiteiten A

Probleeminventarisatie n.a.v. meldingen

604 meldingen

Toeleiden naar hulpverlening

Afhankelijk van de vraag

Samenwerking tussen ketenpartners realiseren

Verzorgen van voorlichting en advies

Afhankelijk van de vraag

E F

Kennis en expertisecentrum Consultatie aan ketenpartners (reguliere zorg en lokale teams) Deelname aan overleg 1e of 2 lijns zorgorganisatiesOrganisatie van Overleg Overlast en Bemoeizorg met ketenpartners in de regio ( 8x per jaar)

Meldingen onverzekerden in de zorg

125 meldingen

Vroegsignalering in samenwerking met politie

1100 mel di ngen

Deelname aan Hometeams

Ad A Het begrote aantal meldingen is 604 (dat was ten behoeve van het oude Meldpunt Overlast en Bemoeizorg), maar structureel worden er rond de 150 meldingen meer per jaar behandeld. In 2021 is het aantal meldingen toegenomen tot 1120. Dit wordt onder andere veroorzaakt door meldingen vanuit de WvGGZ (hiervoor is er projectfinanciering). Instellingen en organisaties uit de regio kunnen mensen die in een verontrustende of zorgwekkende situatie verkeren en hier zelfstandig geen of onvoldoende verandering in kunnen aanbrengen, aanmelden bij het MABZ. Het betreft hier veelal cliënten zonder ziektebesef of ziekte-inzicht, en cliënten met meervoudige complexe (psychiatrische) problematiek in combinatie met ernstig zorgmijdend gedrag en dakloosheid. Samen met de cliënt wordt gewerkt aan een verbetering van de leefsituatie op alle leefgebieden. Op deze manier kan herstel optreden, de zelfredzaamheid worden vergroot, de participatie toenemen en stigmatisering afnemen. Een melding wordt gedaan door bijvoorbeeld een wijkagent, huisarts, woningbouwvereniging, buurvrouw of sociaal wijkteam. De hulpverlening is soms tegen wil en dank, vandaar de term bemoeizorg. Omdat we door de integratie van meldpunten in het MABZ een breed beeld hebben van kwetsbare mensen, is het voor gemeenten en de regio mogelijk geworden samenhangend beleid in het sociaal domein te formuleren (via Allen voor Eén).

Suïcidepreventie wordt uitgewerkt met het onderdeel “Nazorg aan nabestaanden’ en ‘Nazorg aan de burger na een poging’. In 2021 en Q1 2022 zien we een stijging van suïcidale gedachten onder jeugdigen en onder volwassenen. De samenwerking met 113 is optimaal en met elkaar betekent dit een opdracht voor MABZ/Team Suicidepreventie & Nazorg. Ad B, C, D, E, F Het streven is dat cliënten binnen 14 dagen contact hebben met de GGD. Er vindt vervolgens triage plaats, zodat een keuze gemaakt kan worden voor een passend regulier hulpaanbod. Dit gebeurt samen met de ketenpartners uit de regio. Soms lukt het niet vanwege de problematiek of het zorgmijdend gedrag om een cliënt snel te verwijzen. Om te voorkomen dat de situatie verergert, houdt het team vinger aan de pols. Na analyse van onze data blijkt dat een kleine groep zorgmijders veelmelders zijn. Voor hen zou intensiever ambulante begeleiding een passende oplossing zijn. De GGD werkt actief en efficiënt samen met regionale ketenpartners; er zijn diverse multidisciplinaire afstemmingsoverleggen waar de problematiek, conform AVG-richtlijnen, van een cliënt besproken wordt. Door de problemen op verschillende leefgebieden is een multidisciplinaire aanpak het meest succesvol. De samenwerking met de lokale teams verloopt goed waarbij de netwerksamenwerking structureel vorm krijgt.

De GGD verwijst cliënten door middel van een warme overdracht door naar de wijkteams. Tevens biedt ze consultatie aan in de wijkteams om de kennis van en vaardigheden in het omgaan met zorgmijdend gedrag te vergroten. Het uitgangspunt is dat kwetsbare mensen zoveel mogelijk in de wijk blijven, maatschappelijk participeren en sociale uitsluiting voorkomen wordt. Preventie, het voorkomen van problemen die verergeren, is cruciaal. 22 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Er wordt aan deskundigheidsbevordering gedaan, meegedacht op het niveau van casuïstiek en bij complexe problematiek kunnen we medewerkers van het sociaal wijkteam ondersteunen door mee te gaan op huisbezoek. Ad G Per 1 maart 2017 is de subsidieregeling ‘Onverzekerden in de Zorg’ van kracht. Door deze subsidieregeling kan de zorgverlener die zorg verleent aan een onverzekerde zijn onkosten declareren. Voorwaarde hiervoor is dat de zorgverlener dit meldt bij het landelijk meldpunt van GGD GHOR Nederland (www.meldpuntonverzekerdenzorg.nl). GGD GHOR Nederland stuurt de melding naar de GGD van de regio waar de zorgverlener zich bevindt. Binnen het MABZ is het Meldpunt Onverzekerden in de zorg ondergebracht. Bij de start van dit Meldpunt was de verwachting dat de regionale zorgverleners circa 125 inwoners uit de regio zullen melden. Het aantal meldingen neemt echter toe, zeker ook omdat de vluchtelingen uit Oekraïne ook van deze regeling gebruik kunnen maken. Ad H Vroegsignalering van personen met verward gedrag is onderdeel van het MABZ. De aanpak is succesvol door een nauwe samenwerking met politie en ketenpartners. De politie registreert personen met verward gedrag en verwijst deze naar de GGD. Daar wordt onderzocht wie de cliënt is, en bij welke zorgaanbieder hij/zij mogelijk al in zorg is.

Wat kost het? Maatschappelijke Gezondheidszorg Baten regulier Lasten regulier Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Bijdrage gemeenten

2022

2023 -

2024 -

2025 -

2026 -

1.196.445

1.270.138

1.283.387

1.301.252

1.319.223

1.196.445

1.270.138

1.283.387

1.301.252

1.319.223

1.196.445

1.270.138

1.283.387

1.301.252

1.319.223

23 Begroting 2023-2026 2020.1.0

4.3 Programma 3 Publieke gezondheidszorg bij rampen en crises Inhoud van dit programma: Wettelijk is vastgelegd dat de directeur Publieke Gezondheid bij rampen en crises verantwoordelijk is voor het gezondheidskundig advies aan de burgemeesters. De GGD voert in het kader van rampen taken uit op het terrein van infectieziektebestrijding, medisch milieukunde, psychosociale hulpverlening en gezondheidsonderzoek na rampen. Kader Bij de uitvoering van dit programma is het volgende wettelijk kader van toepassing: Wet Publieke Gezondheid Wet Veiligheidsregio’s Wet Toelating zorginstellingen Daarnaast zijn de volgende beleidsnotities van toepassing: Convenant Publieke Gezondheid 2017 Betrouwbare publieke gezondheid: Gezamenlijke verantwoordelijkheid van gemeenten en Rijk (Brief dd. 28 augustus 2014 van Minister van VWS ) Crisisplan Publieke gezondheid 2020 Tenslotte zijn bij de uitvoering van dit programma zijn de volgende kwaliteitseisen van toepassing: Het leveren van verantwoorde zorg/dienstverlening, ook onder crisisomstandigheden (zorgcontinuïteit) Taken Onder dit programma valt het volgende taken: Programma 3 Publieke gezondheid bij rampen en crises 30321001 Rampenbestrijding GHOR Basistaak 30321002 GROP OTO/PSH Basistaak

Maatschappelijke effecten: Wat willen we bereiken? De GGD beschikt over een crisisorganisatie die bij alle soorten kleine en grote rampen en crises kan worden ingezet. De decentralisatie van zorgtaken naar gemeenten betekent dat gemeenten vaker te maken krijgen met incidenten, die een bestuurlijk afbreukrisico en media-aandacht met zich meebrengen. De GGD ondersteunt de gemeenten, maar ook zorgorganisaties en bekijkt of de continuïteit van zorg in het geding is. De GGD werkt vanuit een crisisplan waarbij medewerkers op de vier crisisprocessen van de GGD (Infectieziektebestrijding, Medische milieukunde, Psychosociale hulpverlening en Gezondheidsonderzoek bij rampen), bij een incident kunnen worden opgeroepen om ondersteuning te bieden. Hierbij kan gedacht worden aan grote uitbraken van infectieziekten, familiedrama’s of een evacuatie van bewoners na een brand. Het crisisplan richt zich ook op de bedrijfscontinuïteit (werkende ICT en telefonie) en de continuïteit van zorgtaken van de GGD in het sociaal domein (bijvoorbeeld bereikbaarheid Veilig Thuis).

24 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Algemeen effect Het voorkomen cq beperken van zowel fysieke gezonheidsschade als psychosociale klachten bij inwoners ten aanzien van ramp/crisis. Specifiek effect Verminderen en zo mogelijk opheffen van de negatieve effecten die ontstaan als gevolg van rampen/crises door versterking van de samenwerking GGD-GHOR. Adequate interne opschalingstructuur bij crisis. Het zoveel mogelijk beperken van de psychosociale gevolgen voor getroffenen van ongevallen en rampen.

Wat doen we hiervoor? Uit te voeren activteiten A

GRIP incidenten

Kwalitatieve afhandeling

B c

GGD incidenten Opleiden, trainen en oefenen Crisisplan GGD

Kwalitatieve afhandeling Crisisteam: 4x; PSH:4x; alarmering: 1x, Themabijeenkomsten: 5x

Evaluatie Crisisplan

Zelfevaluatie: 1x, Jaarverantwoording OTO 1x

A/B/C: De GGD-en bereiden zich voor op crises. Naast de processen van bewaking, bescherming en bevordering van de gezondheid van het collectief, speelt ook het voorkomen of verminderen van ‘maatschappelijke onrust’ bij allerhande kleine en grotere incidenten een steeds grotere rol. De GGD coördineert de psychosociale nazorg en verzorgt gezamenlijk met de GGZ, Slachtofferhulp en maatschappelijk werkers de eerste psychosociale opvang. Getroffenen die (psychosociale) nazorg nodig hebben worden gesignaleerd en verwezen naar de geëigende organisaties. Indien de omvang van een incident niet meer op de reguliere wijze door de brandweer, politie en ambulance kan worden afgehandeld, wordt ‘opgeschaald’ naar een zogeheten GRIP-structuur (Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdings Procedure). Kenmerk van deze structuur is dat van te voren bekend is wie met de leiding en coördinatie is belast. De GRIP structuur kent een aantal fasen (1 t/m 5), afhankelijk van de impact van het incident of calamiteit op de samenleving. De GHOR (Geneeskundige Hulpverlenings Organisatie in de Regio) is verantwoordelijk voor de coördinatie van de geneeskundige hulpverlening bij rampen en grootschalige incidenten, met als doel de mogelijke gezondheidsschade bij getroffenen zoveel mogelijk te voorkomen en te beperken. De directeur Publieke Gezondheid is verantwoordelijk voor de uitvoering van de GHOR taken.

De regio ZaanstreekWaterland beschikt over een eigen GHOR-bureau, als onderdeel van de veiligheidsregio. De medewerkers van het GHOR-bureau voeren hun taken uit op de hoofdlocatie van de GGD. Daarmee wordt de samenhang met de GGD in de publieke gezondheid bij rampen en crisis en de versterking van de samenwerking in de witte keten gefaciliteerd. Jaarlijks worden de verschillende processen geoefend en betrokken functionarissen getraind. Ad D: Het crisisplan van de GGD wordt formeel op twee momenten geëvalueerd. Ten eerste bij de aanvraag van OTO activiteiten voor het nieuwe jaar (jaarplan vakbekwaamheid) via een zelfevaluatie. Ten tweede na afloop van het kalenderjaar, waarin de gerealiseerde OTO activiteiten worden geëvalueerd.

25 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Wat kost het? Publieke gezondheid bij rampen en crises

2022

2023

2024

2025

2026

Baten regulier

201.180

206.153

208.051

210.084

212.135

Lasten regulier

201.180

206.153

208.051

210.084

212.135

Toevoeging aan reserves

Onttrekking aan reserves

Bijdrage gemeenten

26 Begroting 2023-2026 2020.1.0

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11552834/1