D-jaarstukken-Purmerend-2021-oud
Tekst van het document
Deze bso staat dus volop in het teken van techniek, de digitale wereld, E-sports en programmeren. Bso is kinderopvang voor basisscholieren en daarom alleen toegankelijk voor kinderen van werkende ouders (tweeverdieners of alleenverdieners). Door deze pilot is de bso ook beschikbaar voor kinderen die interesse hebben in digitalisering, maar waarvan de ouders niet werken. • De verordening van de peuteropvang is aangepast, wat maakt dat er geen onderscheid meer is in bekostiging van peuters die naar dezelfde locatie gaan. Eerder was verschil in kostprijs voor peuters met of zonder indicatie. Nu is dat verschil verplaatst naar het aanbod dat peuters op de locatie krijgen (met of zonder VVE). Deze vorm van bekostiging doet meer recht aan het aanbod en de daarbij horende verplichtingen van de locaties en het neemt discussie weg in de praktijk over een eventuele indicatie van het kind. • In de verordening is ook de mogelijkheid tot een gezonde lunch of ‘snack’ geboden, in samenwerking met JOGG. Vrijwel alle locaties maken gebruik van deze mogelijkheid, wat betekent dat veel peuters een paar maal per week een gezonde lunch krijgen aangeboden. • In september is samen met het Samenwerkingsverband Zaanstreek-Waterland een bijeenkomst Jonge Kind georganiseerd voor alle partners en instellingen die betrokken zijn bij kinderen tot 4 jaar, zoals kinderopvang, peuteropvang, CJG, BOOT en Loket Jeugd.
Hierbij is gesproken over hoe om te gaan met steeds heftigere ontwikkelingsproblematiek van jonge kinderen, de overgang naar basisonderwijs en onderlinge samenwerking. Er komt een vervolg. • De uren van de ‘VVE-regisseur’ zijn uitgebreid. De ondersteuningsvraag steeg. Ook is het hiermee mogelijk voor de regisseurs om de eerste stappen te zetten richting de basisscholen en op die manier de ondersteuning nog een tijdje door te zetten. Zo ontlasten we tijdelijk de leerkracht, heeft het kind nog een vertrouwd gezicht in de compleet nieuwe omgeving en krijgt het de ondersteuning die het nog nodig heeft. Letterlijk: een warme overdracht. Dit is een uitwerking van de bijeenkomst ‘Jonge Kind’. • Om leesplezier te bevorderen ontvingen alle groepen 1 en 2 het boek Max en de maximonsters. • Er is een pilot gestart voor de 'DoorleesExpress'. Deze is gericht op kinderen van 8 tot 12 jaar en is een opvolger van de VoorleesExpress.
29
• De inzet van leerplicht/RMC op het mbo is geïntensiveerd. Vanaf september 2021 is een nieuwe medewerker aangesteld speciaal voor de doelgroep op het mbo. Doordat het Jongerenloket vooral de focus heeft op begeleiding naar werk, ontstond er een vacuüm in begeleiding en deskundigheid van (dreigende) VSV-ers naar een andere opleiding. Deze consulent is aanwezig op de mbo-scholen in Purmerend en daarbuiten. Met name de jongeren in niveau 3 en 4 worden nu beter ondersteund. De consulent is tevens bevoegd leerplichttaken uit te voeren en kan dus zo nodig ook een maatregel nemen tegen veelvuldig verzuim als dat nodig is. • We hebben de preventielessen via interactief theater op het voortgezet onderwijs kunnen uitbreiden. Thema’s zijn onder andere social media, beeldschermgebruik en alcohol. • In 2021 zijn we verder gegaan met de gesprekken over de doorontwikkeling binnen het Schoolmaatschappelijk Werk. Op 26 oktober 2021 heeft het college besloten om in te stemmen met een nieuwe manier van werken binnen het SMW per 1 januari 2023, georganiseerd door Clup Welzijn. • Eind 2021 is een aantal proeftuinen gestart op diverse basisscholen, samen met Loket Jeugd en leerplicht. De scholen zijn onze ogen en oren en hoe eerder de signalen worden gedeeld, hoe eerder er gekeken kan worden wat er nodig is voor de jongere en het gezin.
Daarmee kan de school ondersteund worden ten gunste van de kinderen. Beleidsveld Maatschappelijke ondersteuning • In 2020 hebben we samen met de aanbieders van Wmo-maatwerkvoorzieningen een inkoopprocedure doorlopen om te komen tot nieuwe contracten voor hulp bij het huishouden, individuele begeleiding, dagbesteding en kortdurend verblijf. In 2021 zijn de nieuwe contracten daadwerkelijk van start gegaan. • In 2021 is er een nieuw Beleidsplan Wmo 2022-2026 opgesteld. Dit is uiteindelijk vastgesteld op 27 januari 2022 door de nieuwe gemeenteraad. • In het kader van toezicht Wmo is in 2021 het product 'Persoonsgebonden budget' thematisch onderzocht door de toezichthouder. Meer informatie hierover staat in het Jaarverslag 2021 Toezicht Wmo. • Het Algemeen Bestuur van de GGD Zaanstreek-Waterland heeft de wens uitgesproken om een nadere analyse naar het toekomstbestendig maken en houden van de GGD op te stellen en de organisatie en de samenwerking daarnaar in te richten. Om deze analyse te maken is het project GGD 3.0 in 2021 gestart. Het project wordt vanuit de gemeenten uitgevoerd samen met de GGD. Gemeenten zijn samen met de GGD bezig om uitwerking van GGD 3.0 te maken waarbinnen op een toekomstbestendige wijze invulling – zowel inhoudelijk als financieel – wordt gegeven aan het gewenste niveau van publieke (jeugd)gezondheidszorg.
• In 2020 hebben de portefeuillehouders Wmo uit de regio Zaanstreek-Waterland het samenwerkingsplan met Zilveren Kruis vastgesteld. In 2021 is op basis van dit plan het respijthuis Het Buitenhuis in Wijdewormer tot stand gekomen. In dit respijthuis kunnen zowel inwoners uit de regio Zaanstreek-Waterland logeren op basis van zowel de Wmo als de Wet langdurige zorg (Wlz). Tevens is er op basis van het samenwerkingsplan ook een pilot van start gegaan op het gebied van maaltijden die zowel onder de Wmo, ZvW als Wlz kunnen vallen. • Er wordt blijvend aandacht besteed aan het nog toegankelijker maken van de gemeente voor inwoners met een beperking. In 2021 zijn voorstellen voor een toegankelijker Purmerend in de gezamenlijke commissie besproken. Hierin zijn oplossingsrichtingen opgenomen voor het bevorderen van de toegankelijkheid door de bewustwording te vergroten en knelpunten op te
30
lossen bij onder meer sport- en welzijnsaccommodaties, de binnenstad, de openbare ruimte, openbaar vervoer en (bus)haltes. Deze voorstellen krijgen nadere uitwerking in 2022. • Purmerend is Regenbooggemeente en zet zich actief in voor het vergroten van de veiligheid en sociale acceptatie van lesbiennes, homo’s, biseksuelen, transgenders en intersekse personen (LHBTI). Hierin werken we samen met diverse gesubsidieerde maatschappelijke netwerkpartners. In het stadhuis zijn in 2021 enkele genderneutrale toiletten ingericht, zowel voor publiek als medewerkers. Tijdens de Regenboogweek in oktober 2021 zijn samen met maatschappelijke partners tal van activiteiten georganiseerd om de acceptatie van LHBTI’s te bevorderen. Denk hierbij aan de SwimPride, de expositie in het stadhuis en de debatsessies met het onderwijs in P3. Bij het stadhuis, het Purmerends Museum op de Kaasmarkt en langs diverse toegangswegen hingen de regenboogvlaggen en -banieren uit. Op Paarse Vrijdag hebben we scholen lespakketten aangeboden om seksuele- en genderdiversiteit bespreekbaar te maken. • De kosten voor Beschermd wonen zijn veel lager dan we hebben begroot. In 2021 is deze zorg overgegaan naar de Wet Langdurige Zorg (Wlz). Het budget was daar op aangepast, echter hebben we dit niet juist ingeschat.
Dit vanwege hogere aantallen Wlz aanvragen, doorlopende vertragingen bij CIZ in de beoordeling hiervan en landelijke afspraken wat betreft de verevening van degenen die in de Wmo ter overbrugging bleven. Het gaat hier om mensen die hun leven lang intensieve geestelijke gezondheidszorg (ggz) nodig hebben. Deze mensen zijn aangemeld voor de Wlz en zijn uitgestroomd uit de financiering middels Beschermd Wonen (Wmo). Een andere beweging die gevolgen heeft voor de wijze waarop we het Wmo Beschermd wonen inrichten valt onder de noemer ‘van beschermd wonen naar beschermd thuis’. Hierbij gaat een client vanuit de BW-instelling doorstromen naar een zelfstandige woonplek. Op dit moment zijn we nog bezig om een juist BW Wmo arrangement te bepalen dat passend is bij deze beweging. Gebleken is dat deze cliënten 24/7 bereikbaarheid van de zorgleverancier nodig hebben, iets wat niet geboden wordt bij een Wmo maatwerkvoorziening maar ook niet onder de wettelijke definitie van BW incl. verblijfsfunctie. Verwachting is dat we in 2022 een Wmo BW indicatie passend maken bij deze ‘nieuwe’ situatie en het begrote bedrag gaan aanwenden. • We zijn verder op zoek gegaan naar een locatie om mensen met complexe multiproblematiek passende zorg en begeleiding te bieden. Naar aanleiding van een drietal werkbezoeken met de Raad, zijn er locatiecriteria opgesteld. Deze zijn in september 2021 door de Raad vastgesteld.
• Aanvullend op het sportakkoord is voor de zomer 2021 een lokaal preventieakkoord opgesteld op basis van het Nationaal Preventieakkoord. Het preventieakkoord richt zich op drie pijlers: minder roken, minder overgewicht en minder alcohol. In samenwerking met verschillende maatschappelijke partners in onze gemeente hebben we prioritering gegeven aan de diverse bestaande ambities op het gebied van gezondheid (zie memo ‘Preventieakkoord Purmerend en Beemster, registratienummer 1549830). • De overeenkomst met Jongeren op Gezond Gewicht (JOGG) is opnieuw verlengd, nu voor onbepaalde tijd. De inzet van JOGG is geëvalueerd (zie memo ‘Evaluatie JOGG 2021’, registratienummer 1550049), waarin we hebben afgesproken om de inzet op gezondheid te intensiveren; vanaf de conceptie tot en met volwassenheid met aandacht voor een gezonde leefomgeving. • Vanuit de doorgaande gezonde leeflijn, hebben we in 2021 extra ingezet op de jongste jeugd. Vanuit de Kansrijke Start hebben we samen met JOGG een Baby Groente Tas ontwikkeld en zijn we sinds november een borstvoedingsvriendelijke gemeente (zie memo ‘Voortgang Kansrijke Start’, registratienummer 1545238). Ook wordt op de peuteropvang sinds 2021 een gezonde lunch of ‘snack’ bekostigd. 31
Beleidsveld Werk en inkomen • Na een economische krimp van 3,8% in 2020 komt de economische groei in 2021 naar verwachting uit op 4,5%. De werkgelegenheid is daarbij toegenomen. Dit is ook in Purmerend merkbaar. In het eerste kwartaal steeg het uitkeringenbestand nog tot 1.471. Daarna verbeterde de situatie en nam het aantal uitkeringen af met 6% tot 1.382. • Sinds 1 maart 2020 is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (Tozo) van kracht om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis. Per 1 oktober 2021 is de Tozo ingetrokken. In 2021 kregen de ondernemers te maken met Tozo 3 (van oktober 2020 t/m maart 2021), Tozo 4 (van april 2021 t/m juni 2021) en Tozo 5 (van juli 2021 t/m september 2021). Elke nieuwe Tozo periode moest door de ondernemer opnieuw een uitkering aangevraagd worden.
Aanvragen
Tozo 3
Tozo 4
Tozo 5
levensonderhoud
426
420
249 € 5.515.027
kapitaalverstrekking
39
20
6
Totaal verstrekt € 250.650
• Voor huishoudens die door een inkomensterugval vanwege de coronacrisis de noodzakelijke (woon)kosten niet meer konden betalen, is voor de periode van 1 januari 2021 tot 1 oktober 2021 de Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (Tonk) ingevoerd. 155 huishoudens hebben een aanvraag ingediend. Hiervan kwamen 106 huishoudens in aanmerking voor een bijdrage. Totaal is er € 410.672 uitgegeven. • Veel voorzieningen, zoals sport en culturele activiteiten, zijn lange tijd niet bereikbaar geweest. Dit vertaalde zich ook in minder gebruik (en uitgaven) van het minimabeleid en bijzondere bijstand. • In 2021 zijn afspraken gemaakt met Univé voor de collectieve aanvullende verzekering met ingang van 2022. In Purmerend kan vanaf dat moment gekozen worden tussen de pakketten van Zilveren Kruis en Univé. En heeft men ook de mogelijkheid om het eigen risico volledig mee te verzekeren. In november zijn alle bij de gemeente bekende inwoners, die behoren tot de doelgroep, aangeschreven om ze te wijzen op de uitbreiding. • De herijking Werkom is zo goed als afgerond. Er wordt voorgesteld een koers te volgen die aansluit bij de ontwikkelingen en de doelgroep; een doorontwikkeling naar een sociaal ontwikkelbedrijf voor mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie.
Deze mensen worden ondersteund door Werkom, die in nauwe samenwerking met werkgevers in kanssectoren en onderwijs mensen begeleidt naar duurzame uitstroom op de arbeidsmarkt. Door te gaan experimenteren met dienstverbanden en detachering zal Werkom de overgang van uitkering naar werk verkleinen. Mensen die recht hebben op een Sw- of beschut werk indicatie behouden deze rechten. De ambitie is dat Werkom het interne werk zo organiseert dat het aansluit bij de mogelijkheden van deze mensen. • In april 2021 is het Beleidsplan Integrale Schuldhulpverlening 2021 -2025 vastgesteld. Uitgangspunt is een integrale aanpak waarbij onze inwoners centraal staan met een persoonlijke benadering. Dit doen we door aan te sluiten bij de realiteit van onze inwoners en ondersteuning op maat te bieden. Hierbij wordt rekening gehouden met de persoonlijke situatie, de mate van zelfredzaamheid en wordt de tijd genomen voor de cliënt (met aandacht voor gedrag en gedragsverandering). Daarnaast wordt er nog meer ingezet op preventie ter voorkoming van (problematische) schulden. 32
• Op 11 november 2021 is het beleidsplan Integratie en Inburgering door de raad vastgesteld. Deze wet treedt op 1 januari 2022 in werking. In het plan staan de kaders en de aanpak om handen en voeten te geven aan integratie en inburgering in Purmerend. • In 2021 is de Hersteloperatie Kindertoeslagenaffaire binnen de gemeente opgezet en van start gegaan. In Purmerend zijn er in 2021 296 mogelijk gedupeerden in beeld gekomen. Met alle mogelijk gedupeerden hebben we vanuit de gemeente contact gezocht om ondersteuning op de diverse levensgebieden aan te bieden, of gaan we dat nog doen.
Wat heeft het gekost PGR02
Realisatie Begroting 2020 2021 primitief
Begroting 2021 bijgesteld
Realisatie 2021
Afwijking
Lasten
-151.703
-134.462
-148.143
-147.028
1.115
Baten
46.130
32.423
38.345
39.300
955
Saldo
-105.573
-102.039
-109.798
-107.728
2.071
Het programma Samenleving heeft per saldo een voordelige afwijking van € 2.071.000. Dit komt door € 1.115.000 lagere lasten en € 955.000 hogere baten. De belangrijkste verschillen worden hieronder toegelicht.
33
Realisatie Begroting 2020 2021 primitief
Begroting 2021 bijgesteld
Realisatie 2021
Afwijking
BV021 Kunst en cultuur Lasten
-7.112
-7.542
-7.599
-7.011
588
Baten
786
1.297
347
326
-21
-6.326
-6.245
-7.252
-6.685
567
Lasten
-8.389
-8.713
-9.047
-9.415
-368
Baten
1.208
1.850
3.119
3.072
-47
-7.182
-6.863
-5.928
-6.343
-415
Lasten
-806
-906
-925
-917
8
Baten
2
-
-
-
-
-804
-906
-925
-917
8
Lasten
-28.728
-26.102
-29.667
-31.225
-1.558
Baten
222
-
118
221
103
-28.506
-26.102
-29.549
-31.004
-1.455
Lasten
-10.208
-10.271
-10.362
-10.402
-40
Baten
1.912
2.580
2.387
2.420
33
-8.296
-7.691
-7.975
-7.982
-7
Lasten
-40.381
-39.300
-41.223
-39.417
1.806
Baten
1.405
2.474
1.725
1.733
8
-38.976
-36.827
-39.498
-37.684
1.814
Lasten
-56.078
-41.627
-49.319
-48.641
678
Baten
40.595
24.222
30.649
31.529
880
-15.483
-17.406
-18.671
-17.113
1.558
Lasten
Baten
BV022 Sport en recreatie
BV023 Wijkmanagement
BV024 Jeugd
BV025 Onderwijs
BV026 Maatschappelijke ondersteuning
BV027 Werk en inkomen
Afwijkingen beleidsveld Kunst en cultuur BV021 Kunst en cultuur Kerkenvisie Voor een kerkenvisie is geld via de algemene uitkering ontvangen. Intern is er een aanvang gemaakt met het maken van een plan van aanpak. Vervolg hierop is de opdracht in 2022 aan een extern adviesbureau om een kerkenvisie voor Purmerend op te stellen. Dit budget van € 25.000 wordt in 2022 ingezet.
34
25
BV021 Kunst en cultuur
Lasten
Baten
Kunst en Cultuur Covid-19 In het steunpakket Covid-19 voor het lokale culturele veld in Purmerend is € 74.000 beschikbaar gesteld voor het investeren in hybride lesgeven en het ondersteunen van livestreams. Doordat de coronamaatregelen continu zijn veranderd was er nog geen eenduidige afspraak mogelijk tussen onderlinge partijen. Beide onderwerpen blijven actueel en de uitvoering zal in 2022 concreet opgepakt worden.
74
Kunst en cultuur Covid-19 en monumenten (subsidie) De maatregelen m.b.t. Covid-19 heeft ook in 2021 de culturele wereld zwaar getroffen. Plaatselijke culturele activiteiten en evenementen konden door de maatregelen geen doorgang vinden. Dit veroorzaakt lagere lasten omdat de subsidie voor deze onderdelen niet uitgekeerd is. Ook is er minder aan monumenten subsidies aan particulieren uitgekeerd.
162
Subsidie "Purmerend onder stoom De lagere lasten van € 100.000 betreft de afrekening van de subsidie 2020. Het evenement "Purmerend onder stoom" zou in 2020 plaats vinden. Aanvankelijk zou dit evenement door Covid-19 een jaar verschoven worden. Door de aanhoudende maatregelen is in 2021 besloten het evenement door te schuiven naar de oorspronkelijke termijn van 5 jaar (2025). De terugbetaling van de subsidie heeft in 2021 plaats gevonden.
100
Theater de Purmaryn Covid-19/subsidie noodsteun regionale en culturele infrastructuur Provincie Noord Holland Door Covid-19 is het theater een groot deel van 2021 gesloten geweest voor publiek. Hier was reeds rekening mee gehouden in de begroting (2e tussenrapportage 2021). De huisvestings- en organisatiekosten zijn € 80.000 lager en de kosten voor programmering € 90.000 lager dan begroot. Voor het nadeel van De Purmaryn is een beroep gedaan op de noodsteun regionale en culturele infrastructuur Provincie Noord Holland. Daarnaast ook voor andere instellingen: Filmhuis Purmerend en het Purmerends Museum. Deze subsidie wordt ingezet voor de als gevolg van de Covid-19 maatregelen opgelopen schade bij genoemde instellingen, in de maanden januari tot en met juli 2021. De totale kosten van het netto schadebedrag is € 245.961. In de jaarrekening is daarom € 159.874.65 (65%) opgenomen als subsidie ontvangst provincie Noord-Holland voor dit doel.
170
Totaal
531
Afwijkingen beleidsveld Sport en recreatie Totaal
531
BV022 Sport en recreatie
Lasten
Afrekening SpukIJZ 2020 In de jaarrekening 2020 is geschreven dat er bij de afrekening 2020 geen nadelig effect was gebleken als gevolg van Covid, waardoor er € 600.000 aan budget was vrijgevallen. Hierbij is gemeld dat dit onder voorbehoud van de definitieve afrekening van de rijkregeling zwembaden was. In 2021 heeft de afrekening van deze rijksregeling alsnog plaatsgevonden en heeft Spurd € 362.000 ontvangen voor de kwijtschelding van pacht voor de horeca en het exploitatietekort van het zwembad inzake de gevolgen van Covid. Deze bedragen zijn gedekt door een specifieke uitkering van het Rijk.
35
-362
Baten
Afwijkingen beleidsveld Jeugd BV024 Jeugd
Lasten
Coronakosten Jeugd De VNG en het Rijk hebben kort na het uitbreken van de coronacrisis afspraken gemaakt over het bieden van financiële zekerheid en ruimte aan professionals en zorginstellingen binnen de Jeugdwet en WMO. De afspraken zijn gericht op het organiseren van continuïteit van zorg en het borgen van het stelsel voor de langere termijn. Voor 2021 is er met het rijk geen generieke landelijke continuïteitsregeling afgesproken. Wel kunnen zorgaanbieders een beroep doen op een tegemoetkoming in meerkosten direct veroorzaakt door Corona in 2021. Er was in Turap II rekening gehouden met € 51.000 aan meerkosten Corona. Dit is € 88.000 hoger uitgevallen.
-88
Lokale inzet Op het onderdeel lokale inzet is een extra baat ontvangen van € 104.000. Dit betreft de afrekening van de Sterklas aan andere gemeenten over voorgaande jaren. Daarnaast is er binnen lokale inzet € 74.000 aan lagere lasten op diverse onderdelen.
178
Personele kosten Het in de Kadernota beschikbaar gestelde budget voor de Transitie lokale jeugdzorg is niet volledig benut door verloop en door de langere aanloop die het werven van nieuw personeel met zich meebrengt.
197
PGB De lasten voor PGB’s in 2021 zijn € 143.000 lager ten opzichte van de bijgestelde begroting na Turap II. Er is een trend zichtbaar dat het aantal PGB's afneemt, door een verschuiving naar zorg in natura. Deze trend is al een aantal jaren zichtbaar en heeft zich in 2021 voortgezet. Daarnaast wordt er door PGB houders minder gedeclareerd bij het SVB dan op basis van hun toekenning had gekund.
143
Specialistische Jeugdhulp Op het onderdeel specialistische jeugdhulp is op totaalniveau een stijging van het gemiddeld aantal jeugdigen in zorg zichtbaar. In kwartaal 4 van 2020 en de eerste drie kwartalen van 2021 zaten er gemiddeld 1.114 jeugdigen in zorg. In kwartaal vier van 2021 zaten er 1.139 jeugdigen in zorg. Dat is in het laatste kwartaal een toename van 2,2%. De genoemde aantallen verschillen overigens met de aantallen uit Turap II. Uit de administratie bleek onder andere dat een aantal zorgaanbieders en gecertificeerde instellingen een achterstand hadden in het melden dat de zorg gestopt is. De kosten van de specialistische jeugdhulp stijgen procentueel harder dan het aantal jeugdigen in zorg. De afwijkingen ten opzichte van Turap II hebben op de volgende onderdelen plaatsgevonden: -Binnen het regionaal gecontracteerde aanbod vindt instroom van jeugdigen plaats naar duurdere vormen van zorg, zoals dure vormen van verblijf en dure dagbehandelingstrajecten. Daarnaast is zichtbaar dat jeugdigen langer in zorg blijven (uitstroom blijft achter ten opzichte van instroom). De inzet van deze duurdere vormen van zorg heeft geleid tot hogere lasten van € 1.460.000. -Het gemiddeld aantal jeugdigen in zorg via betaalovereenkomsten (BOK) blijft redelijk stabiel. In 2020 waren er gemiddeld 72 jeugdigen in zorg met een BOK en in 2021 73 jeugdigen in zorg via een BOK.
Wel is duidelijk dat er in 2021 sprake is van een behoorlijke stijging in de kosten ten opzichte van 2020(6%). Dat betekent dat nieuwe BOK's vooral worden gesloten voor duurdere vormen van zorg. Dit heeft geleid tot hogere lasten voor een bedrag van € 335.000.
36
-1.963
Baten
BV024 Jeugd
Lasten
Baten
-Het gemiddeld aantal jeugdigen in zorg binnen Landelijk inkoop blijft redelijk stabiel. In 2020 waren er gemiddeld 11 jeugdigen in deze vorm van zorg en in 2021 gemiddeld 12 jeugdigen. Het gaat hier om duurdere vormen van zorg, waarbij grote bedragen in november en december zijn gedeclareerd over kwartaal twee. Dit heeft geleid tot hogere lasten voor een bedrag van € 196.000. -De overige mutaties binnen de specialistische jeugdzorg hebben geleid tot lagere lasten van per saldo € 28.000. Het is aannemelijk dat Corona invloed heeft gehad op het aantal jeugdigen in zorg en de ontwikkeling van de zorgvraag. Deze signalen krijgen wij terug van zorgaanbieders en instanties die werkzaam zijn binnen de Jeugdzorg in onze regio. Het is alleen niet mogelijk om dit te duiden in cijfers en op deze manier het “Corona effect” binnen de jeugdzorg te berekenen.
Totaal
-1.533
Afwijkingen beleidsveld Onderwijs BV025 Onderwijs
Lasten
Baten
Onderwijsondersteuning Groei van het aantal kinderen binnen het leerlingenvervoer en uitbreiding van de soloritten veroorzaken hogere lasten dan begroot.
-148
Sloopkosten Dr. A. Schweizerlaan De sloopkosten van de school aan de Dr. A. Schweizerlaan 32a vielen lager uit dan het daarvoor beschikbaar gestelde budget. Dit levert een voordeel op van € 37.000.
37
Tijdelijke huisvesting Het in 2021 beschikbaar gestelde budget voor de huur van tijdelijke huisvesting is niet volledig benut, dit levert een positief resultaat van € 72.000 op. De tijdelijke huisvesting dient er in 2022 en 2023 ook nog te staan en het budget voor die jaren is niet toereikend. Middels resultaatbestemming wordt voorgesteld dit budget van € 72.000 in 2022 in te zetten.
72
Totaal
-39
Afwijkingen beleidsveld Maatschappelijke ondersteuning BV026 Maatschappelijke ondersteuning
Lasten
Baten
AOV leges Voor het verlenen van een AOV pas zijn vanaf 2012 tot en met 2021 leges geïnd. Eind 2021 is ons gebleken dat hier geen wettelijke grondslag voor is. Het college heeft hierop besloten om per direct te stoppen met het innen van leges voor het AOV pasje. In 2021 hebben we een reservering van € 185.000 opgenomen om met terugwerkende kracht de terugbetaling van de onterecht geinde leges te kunnen doen.
-185
Begeleiding Sinds 2018 is de vraag naar individuele begeleiding gestegen met 36%. Het betreft enerzijds de individuele begeleiding aan bewoners met een beschermd wonen indicatie
37
-312
BV026 Maatschappelijke ondersteuning
Lasten
Baten
die op de wachtlijst staan omdat er geen geschikte opvangplek beschikbaar is. Anderzijds stijgt ook de vraag naar reguliere individuele begeleiding voor mensen die zelfstandig thuiswonen. Beschermd Wonen De kosten voor Beschermd wonen zijn veel lager dan we hebben begroot. In 2021 is deze zorg overgegaan naar de Wet Langdurige Zorg (Wlz). Het budget was daar op aangepast, echter het effect is groter dan verwacht. Dit vanwege hogere aantallen WLZ aanvragen, doorlopende vertragingen bij CIZ in de beoordeling hiervan en landelijke afspraken wat betreft de verevening van diegenen die in de WMO ter overbrugging bleven. Het gaat hier om mensen die hun leven lang intensieve geestelijke gezondheidszorg (ggz) nodig hebben. Deze mensen zijn aangemeld voor de Wlz en zijn uitgestroomd uit de financiering middels Beschermd Wonen (Wmo). Een andere beweging die gevolgen heeft voor de wijze waarop we het WMO Beschermd wonen inrichten valt onder de noemer ‘van beschermd wonen naar beschermd thuis’. Hierbij gaat een cliënt vanuit de BW instelling doorstromen naar een zelfstandige woonplek. Op dit moment zijn we nog bezig om een juist BW WMO arrangement te bepalen dat passend is bij deze beweging.
Gebleken is dat deze cliënten 24/7 bereikbaarheid van de zorgleverancier nodig hebben, iets wat niet geboden wordt bij een WMO maatwerkvoorziening maar ook niet onder de wettelijke definitie van BW inclusief verblijfsfunctie. Verwachting is dat we in 2022 een WMO BW indicatie passend maken bij deze ‘nieuwe’ situatie en om die reden meer van het budget gaan uitgeven.
1.400
Clientondersteuning Op cliëntondersteuning is een voordeel geboekt van € 54.000. Dit wordt veroorzaakt door de definitieve lagere vaststelling van de subsidie 2020 aan de Stichting Mee Amstel en Zaan.
54
Eigen bijdrage CAK WMO Er is in 2021 voor € 897.768 aan verantwoorde CAK gelden ontvangen. In de begroting zijn we uitgegaan van € 1.100.000. Echter doordat de CAK gelden op kasbasis worden geboekt is hier een moeilijke inschatting van te maken. Hierdoor is er in 2021 een lagere baat van € 202.232.
-202
Hulp bij Huishouden De kosten van Hulp bij Huishouden zijn € 105.000 lager dan begroot. Ondanks dat het aantal geïndiceerden nog steeds elk jaar toeneemt en de kosten ook zijn gestegen hebben we in 2021 een onderbesteding van € 105.000. Ten opzichte van 2020 zijn de kosten echter gestegen van € 8,3 miljoen naar € 8,6 miljoen. In 2021 hadden we de begroting aangepast naar € 8,7 miljoen. M.a.w. de begroting was te hoog ingeschat.
105
Personeelskosten In 2021 zijn er extra kosten gemaakt voor de inhuur van medewerkers waardoor het budget is overschreden met € 188.000. Al sinds een aantal jaren worden er structureel meer fte's ingezet dan begroot. De begroting is hier niet op bijgesteld. Een van de belangrijke oorzaken is de toegenomen werkdruk bij consulenten, doordat er meer unieke inwoners gebruik maken van de de Wmo en problemen complexer zijn geworden waardoor het stellen van indicatie meer tijd vraagt.
-188
PGB De lasten voor PGB’s in 2021 zijn € 170.000 lager ten opzichte van de bijgestelde begroting na Turap II. Er is een trend zichtbaar dat het aantal PGB's afneemt, door een verschuiving naar zorg in natura. Deze trend is al een aantal jaren zichtbaar en heeft zich in 2021 voortgezet. Daarnaast wordt er door PGB houders minder gedeclareerd bij het SVB dan op basis van hun toekenning had gekund.
38
170
BV026 Maatschappelijke ondersteuning
Lasten
Baten
Resultaatbestemming DUVO Deze gelden zijn in december 2021 binnengekomen en gaan in 2022 besteed worden. Deze gelden zijn een bijdrage ter voorkoming van huishoudelijk geweld.
69
Specifieke uitkering Blokhuisgelden In 2020 hebben we in totaal een specifieke uitkering gekregen voor de huisvesting kwetsbare groepen van € 682.500. Hiervan hebben we in 2021 € 270.000 in de exploitatie als baten geboekt. Tegenover deze baten staan de kosten van € 270.000 voor de verbouwing van het opvanghuis aan de Walakker in de Purmer Noord. Het restant van € 412.500 staat op de balans als nog te besteden in de toekomstige jaren 2022 en 2023. Zie toelichting bij de baten Specifieke uitkering Blokhuisgelden
270
270
Tijdelijke woningen Door een hogere bezetting in het aantal bewoners van tijdelijke woningen is er over de 3 locaties een positief huur resultaat behaald van € 57.000. Door het later realiseren van de laatste 3 locaties voor de tijdelijke woningen zijn er diverse kosten zoals de beheerderskosten en dagelijks onderhoud lager uitgevallen. Dit veroorzaakt een positief resultaat van € 68.000.
57
68
Verblijf In 2021 is er geen invulling gegeven aan het respijthuis. Hiervoor is een toezegging gedaan in juli 2021 en het budget 2021 was daarop gebaseerd. Het respijthuis richt zich specifiek op mensen die begeleiding en toezicht nodig hebben en thuis afhankelijk zijn van zorg. De zorg en begeleiding geboden in het respijthuis vervangt tijdelijk de thuissituatie. De invulling is pas in 2022 concreet geworden. Hierdoor is er in 2021 € 42.000 aan budget niet besteed.
42
Vervoersvoorzieningen en voorzieningen wonen, rolstoelen en vervoer Bij vervoersvoorzieningen zijn de lasten €401.000 minder dan begroot. Door corona is er minder gebruik gemaakt van vervoersvoorzieningen in 2021, waardoor de lasten lager zijn dan begroot. Bij voorzieningen wonen, rolstoelen en vervoer (WVR) zijn de lasten € 273.000 hoger dan begroot. Het aantal positieve indicaties is ten opzichte van 2020 toegenomen met 9,2% . Totaal
128
1.737
9
Lasten
Baten
Afwijkingen beleidsveld Werk en inkomen BV027 Werk en inkomen BBZ De BBZ uitkeringen zijn €267.000 lager dan begroot. Na een economische krimp van 3,8% in 2020 komt de economische groei in 2021 naar verwachting uit op 4,5%. De werkgelegenheid is daarbij toegenomen. Dit is ook in Purmerend merkbaar. In het eerste kwartaal steeg het uitkeringenbestand nog tot 1.471. Daarna verbeterde de situatie en nam het aantal uitkeringen af met 6% tot 1.382. Hierdoor is er een onderbesteding op de BBZ uitkeringen.
267
Extra inhuur personeel Er is 2021 extra personeel ingezet door middel van inhuur. Deze medewerkers hebben zich beziggehouden met o.a. Meer doen inzake verwerken armoede regelingen en de inburgeringszaken.
39
-297
BV027 Werk en inkomen
Lasten
Baten
Gebundelde uitkering De uitkeringen zijn € 303.000 lager dan begroot. In verband met de coronacrisis werd in 2021 verwacht dat het aantal uitkeringen verder zou stijgen. Tegen alle verwachtingen in is er sprake van een sterke economische groei. Het aantal uitkeringen nam dan ook af met ruim 6%. Daarnaast is er € 885.000 aan uitgaven Participatiewet verantwoord op het project van de Toeslagaffaire. Voor gedupeerden van de Toeslagaffaire mag de lopende ondersteuning binnen de leefgebieden financiën, wonen, zorg, gezin en werk met terugwerkende kracht tot 1-1-2020 worden meegenomen in de verantwoording over de Toeslagaffaire.
1.188
IOAW De IOAW-uitkering is alleen beschikbaar voor mensen die geboren zijn vóór 1965 en die voorafgaande aan de aanvraag een volledige WW-uitkering hebben ontvangen. In verband met de coronacrisis werd verwacht dat de instroom in de IOAW groter zou zijn dan uitstroom (in meeste gevallen naar de AOW). De economische groei heeft ook voor de IOAW een gunstig effect gehad, met als gevolg daling van de uitgaven. Een voordeel van € 314.000 op de begroting.
314
Lagere Rijksbijdrage BBZ In 2021 hebben we een lagere bijdrage van het rijk ontvangen voor de BBZ. Hier tegenover staan ook lagere lasten.
-304
Minimabeleid Bij armoedebeleid is er sprake van een onderschrijding van afgerond € 163.000. Dit wordt veroorzaakt door lagere kosten doordat er minder aanvragen jeugd Sport en Cultuurfonds en zwemlesvergoeding zijn geweest. Dit als gevolg van Corona.
163
Sociale Werkvoorziening Op de sociale werkvoorziening zien we een voordeel op de lasten van per saldo € 198.000. Dit wordt veroorzaakt doordat er minder WSW-ers aan het werk zijn bij of via Werkom omdat er sprake is van een hogere uitstroom dan waar in de begroting 2021 mee rekening was gehouden.
198
Toeslagaffaire Voor de begeleiding van gedupeerden van de Toeslagaffaire heeft de gemeente drie Specifieke Uitkeringen (SPUKS) ontvangen. Er is een SPUK voor de inzet van dienstverlening en er zijn twee SPUKS ontvangen voor kwijtschelden van gemeentelijke schulden. De SPUKS compenseren gemeenten voor gemaakte kosten. Daarnaast kunnen we lopende ondersteuning binnen de leefgebieden financiën, wonen, zorg, gezin en werk met terugwerkende kracht tot 1-1-2020 worden meegenomen in de verantwoording over de Toeslagaffaire. Zowel de lasten als de baten waren niet geraamd omdat in het najaar pas duidelijkheid was over de reikwijdte van de regeling. Daarom zijn de baten en de lasten € 1.149.220 hoger dan geraamd. Dit betreft met name kosten van de Participatiewet (€ 885.000), de WMO (€ 101.000) en de Jeugdwet (€ 62.000) die in 2020 en 2021 door de gemeente ten behoeve van gedupeerden zijn gemaakt.
Zie tekst van de Toeslagaffaire bij de baten.
1.149
-1.149
Totaal
684
40
845
Reserves Reserve af te stoten panden onderwijshuisvesting Bij de Kadernota 2022 is op 10 juni 2021 door de gemeenteraad besloten dat dat deze reserve in 2022 zal vrijvallen. Het saldo is ingezet in het dekkingsplan. Om die reden zijn er in 2021 geen mutaties op de reserve geweest. Reserve sociaal domein Bij de Kadernota 2022 is op 10 juni 2021 door de gemeenteraad besloten dat dat deze reserve in 2022 zal vrijvallen. Het saldo is ingezet in het dekkingsplan. Om die reden zijn er in 2021 geen mutaties op de reserve geweest.
Voorzieningen Dit programma heeft geen voorzieningen.
Investeringen Tijdelijke woningen Op de investering voor de realisatie van de 200 tijdelijke woningen is momenteel een overschrijding zichtbaar van € 752.000. De € 1,2 miljoen verhoging die in september via raadsbesluit 1553609 beschikbaar is gesteld, was gebaseerd op een stand, waarbij achteraf bleek dat dit niet de juiste was. Het volledige tekort wordt in de kadernota 2023 bijgeraamd.
Structurele effecten Onderwerp (-/- is lagere baten / lasten x € 1.000)
Lasten
Baten
Ontwikkelingen jeugdzorg
1.900
-
Ontwikkelingen bescherm wonen
- 1.500
-
Leerlingenvervoer
148
-
Totaal
548
-
Incidentele lasten en baten Onderwerp (bedragen x € 1.000)
Lasten
Baten
Actieprogramma dak- en thuislozen
22
-
Sloopkosten Dr. A. Schweizerlaan
233
-
Vrouwenopvang- Duvo-gelden
12
-
Invoeringskosten inburgering
159
-
Totaal
426
-
41
Programma 3
Wonen Portefeuillehouder: T. Kroese
Inleiding In dit programma ligt de focus op het realiseren van voldoende woningen voor diverse doelgroepen, voldoende kwaliteit van woningen en een prettige woonomgeving. Samenwerking met woningcorporaties en andere partners is daarbij van groot belang.
Wat willen we bereiken Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Wonen Iedereen ziet en voelt dat de woningnood in Purmerend hoog is. Wachtlijsten voor sociale huur zijn lang, er is weinig aanbod in het middeldure huur segment. Ook is er een tekort aan betaalbare koopwoningen. We willen dat alle Purmerenders wonen in een kwalitatief goede woning en woonomgeving die aansluit bij hun behoeften en leefomstandigheden. De gemeente is slechts één van de partijen die hier invloed op heeft. Wel zijn we de aangewezen partij om de regie te nemen. Waar mogelijk door overleg, waar nodig door regulering. We zetten daarom onze weg naar een stevige samenwerking tussen gemeente, woningcorporaties en ontwikkelaars door. Ook in 2021 en verder blijven we inzetten op maximale woningbouw, waarbij we duurzaamheid en leefbaarheid niet uit het oog verliezen. Er is een duidelijke focus op het toevoegen van sociale huur en het verbeteren van de doorstroming. Zolang er sprake is van woningschaarste is het van groot belang dat de gemeente en de woningcorporaties samen zorgen voor een zo eerlijke mogelijke verdeling van de beschikbare sociale huurwoningen. In de nog in werking te treden nieuwe regionale regels voor de woonruimteverdeling krijgt daarom het huishouden dat de woning het hardste nodig heeft een andere positie.
Als Purmerend oefenen we zo veel mogelijk invloed uit op het regionaal vast te stellen nieuwe systeem voor woonruimteverdeling. De vraag wie de woning het meest nodig heeft krijgt daarbij een andere positie. Huisvesting voor bijzondere doelgroepen vraagt veel aandacht. We werken toe naar het scheiden van wonen en zorg. Dit betekent het afbouwen van beschermde woonplekken en het toevoegen van kleine betaalbare woningen. Verder zullen we, afhankelijk van ruimtelijke procedures en de effecten van COVID-19, ook in 2021 tijdelijke woningen opleveren, zodat ook de daarvoor aangewezen dolgroep verder aan bod komt.
42
Wat hebben we daarvoor gedaan • In 2021 zijn 620 woningen opgeleverd, waarvan 43 sociale huur van corporaties en 184 tijdelijke woningen. • De nota Kaders en instrumenten Woningbouwprogrammering - Spelregels 30-30-40 wordt toegepast op alle nieuwe initiatieven. • Er is een nieuwe Huisvestingsverordening vastgesteld, waarin de regels voor omzetting (kamergewijze verhuur) en woningvorming (bouwkundige splitsing) verder zijn aangescherpt. • In 2021 zijn in totaal 184 tijdelijke woningen opgeleverd, waarvan 28 aan de Etserstraat, 48 aan het Karekietpark en 108 aan de Verzetslaan. Toewijzing van de woningen aan de Verzetslaan vindt plaats in Q1 van 2022; de overige woningen zijn al wel toegewezen. • Er is een nieuwe regeling voor de starterslening vastgesteld, waarin de voorwaarden voor het verkrijgen van een lening zijn verruimd, zodat meer starters in aanmerking kunnen komen voor de regeling. • De Woningmonitor Purmerend 2021 is in september gepubliceerd. • Met de corporaties is in het kader van de prestatieafspraken 2021-2024 een Jaarschijf met acties voor 2022 vastgesteld. • Om de doorstroming te bevorderen en senioren passender te laten wonen, is per 1 juli de regionale 65+-verhuisvoordeelregeling van start gegaan. Hiermee krijgen doorstromers van 65 jaar en ouder regionaal voorrang op voor de regeling gelabelde woningen.
Zij krijgen een verhuiskostenvergoeding en mogen hun ‘oude’ huur meenemen. De regeling geldt voor een jaar. Na evaluatie wordt besloten over een vervolg. • Met corporaties is een Sociaal woonakkoord Purmerend 2030 overeengekomen. Hierin is vastgelegd dat de corporaties 3.600 sociale huurwoningen bouwen en 1.200 blijvend middeldure koop-/huurwoningen. • Samen met de andere gemeenten van de regio Zaanstreek-Waterland is met de provincie NoordHolland een woonakkoord gesloten, waarin procesafspraken zijn gemaakt over hoe we met elkaar samenwerken als gemeenten en als regio Zaanstreek-Waterland met de provincie Noord Holland. Tevens staat hierin beschreven hoe de beleidskaders van de verschillende gemeenten aansluiten bij het provinciale woonbeleid en de provinciale ruimtelijke verordening. • In de Woonagenda Zaanstreek-Waterland met provincie Noord-Holland 2021-2025 zijn afspraken vastgelegd over actuele onderwerpen zoals klimaatbestendig bouwen, houtbouw, tijdelijke woningen, ouderenhuisvesting en wonen met zorg. • In de nieuwe woningbouwprojecten zijn de thema’s levensloopbestendig en natuurinclusief bouwen opgenomen in de contracten. • Het beleidsplan voor de nieuwe regionale regels woonruimteverdeling is in 2021 in alle gemeenteraden vastgesteld. De implementatie blijkt echter meer geld en tijd te kosten dan was geraamd. Naar verwachting gaan de nieuwe regels vanaf 2023 gelden.
• Purmerend heeft voor de herstructurering van Wheermolen-Oost een subsidie aangevraagd van 3,5 miljoen euro uit de Bouwimpulsgelden en die toegewezen gekregen. Deze gelden zijn bedoeld voor woningbouwversnelling. • De Walakker is in november 2021 in gebruik genomen door Zorgaanbieder de Heeren van Zorg en wordt bewoond door 10 personen. Deze woonvorm zorgt voor een soepele overgang van 18-min naar 18-plus; het project is gericht op begeleiding naar zelfstandig wonen. • In 2021 hebben we gesprekken gevoerd met verschillende zorgaanbieders over verhuizingen van cliënten naar andere locaties en het realiseren van nieuwbouw om cliënten van de wachtlijst 43
te huisvesten. Voorbeeld hiervan zijn de 11 tijdelijke zorgwoningen op het eigen terrein van Prinsenstichting.
Wat heeft het gekost PGR03
Realisatie Begroting 2020 2021 primitief
Begroting 2021 bijgesteld
Realisatie 2021
Afwijking
Lasten
-230
-114
-212
-366
-154
Baten
116
95
95
52
-43
Saldo
-114
-19
-117
-314
-197
Het programma Wonen heeft per saldo een nadelige afwijking van € 197.000. Dit komt door € 154.000 hogere lasten en € 43.000 lagere baten. De belangrijkste verschillen worden hieronder toegelicht.
Afwijkingen beleidsveld Wonen BV031 Wonen
Lasten
Baten
Woonvisie In 2021 is er extra inhuur en advisering ingezet voor verschillende projecten. Hiervan is € 102.000 ingezet voor het project tijdelijke woningen. Dit wordt gedekt door een onttrekking aan de reserve woonvisie. Het restant van € 137.000 is ingezet op het woonwagenbeleid en de huisvestingsverordening. De raming van de kosten ambtelijke organisatie voor wonen staat op programma 2. Dit zal in de begroting 2022 worden gecorrigeerd.
-239
Totaal
-239
Reserves Reserve woonvisie Aan de reserve woonvisie is een bedrag van 101.530 onttrokken t.b.v. ambtelijke capaciteit voor het project tijdelijke woningen (zie hiervoor toegelicht). Daarnaast is een bedrag van € 147.598 gestort in de reserve Woonvisie zijnde het saldo van de exploitatie tijdelijke woningen (programma 2). Dit positieve resultaat wordt veroorzaakt doordat de afschrijving van de locaties Etserstraat en het Karekietpark in 2022 ingaat en de huurbaten al deels in 2021 zijn ontvangen. Reserve woningbouwprogrammering Conform raadsbesluit 1539414 heeft er een onttrekking plaatsgevonden van € 500.000 aan deze reserve om een verliesvoorziening te treffen voor de grondexploitatie Binnenwijkse ontwikkellocaties (BOL-locaties). Omdat binnen het project meer sociale huurwoningen gerealiseerd worden dan volgens de gemeentelijke norm 30/30/40 kan gebruik gemaakt worden van de dekking uit deze reserve.
44
Voorzieningen Dit programma heeft geen voorzieningen.
Investeringen Er zijn geen afwijkingen te melden op de investeringen van dit programma.
Structurele effecten Voor dit programma zijn er geen structurele effecten.
Incidentele lasten en baten Onderwerp (bedragen x € 1.000)
Lasten
Baten
Bestedingen woonvisie en tijdelijke woningen
102
148
Totaal
102
148
45
Programma 4
Milieu Portefeuillehouder: P. van Meekeren
Inleiding Binnen dit programma ligt de focus op het brede thema duurzaamheid en het terugdringen van milieuhinder door bedrijven, efficiënte afvalverwijdering en energiezuinig gedrag. Tevens is er de ambitie om bewoners wijk voor wijk van het aardgas af te koppelen en het verduurzamen van de gebouwde omgeving. Klimaatadaptief worden is een thema dat in deze coalitieperiode aan belang wint.
Wat willen we bereiken Purmerend is schoon, heel en veilig om in te wonen, te recreëren en te werken. Hieraan dragen wij bij door het terugdringen van milieuhinder door bedrijven, door deze te laten voldoen aan de geldende wet-en regelgeving. Klachten en meldingen afkomstig van bedrijven pakken we adequaat op. Eind 2021 zijn alle bij de gemeente bekende eigenaren van vermoedelijke asbestdaken via een per doelgroep passend communicatietraject benaderd en geïnformeerd over de aanwezigheid en verwijdering van een asbestdak. De landelijke taakstelling vanuit de Rijksoverheid is 75% afvalscheiding en per inwoner per jaar maximaal 130 kg restafval. De notitie Toekomstbestendig afvalbeheer Purmerend 2022-2025 bevat een maatregelenpakket waarmee de ontwikkeling van de afvalscheiding verder voortgezet kan worden. De focus in Nederland ligt overduidelijk op het scheiden van afval aan de bron, waardoor veel gescheiden ingezameld afval verwerkt kan worden tot nieuwe grondstoffen. In de komende jaren wordt in Purmerend hier verder op ingezet, niet alleen bij laagbouw maar ook bij hoogbouw. Hierbij worden de huidige ontwikkelingen in techniek en uitvoering van de inzameling op de voet gevolgd. In 2020 wordt de pilot Aardgasvrij afgerond en invulling gegeven aan een volgend deel van de Proeftuin. Een groot deel van de bewoners is geïnformeerd over de aanpak.
In 2021 wordt tevens ingezet op isolatie van woningen. Tot en met september kunnen de deelnemers aan de bijeenkomsten en de gemeenteraden, Provinciale Staten en het algemeen bestuur van de waterschappen reageren op de concept-RES. Vanaf oktober worden de zoekgebieden met alle betrokkenen nader onderzocht en concreet gemaakt. Dit is het begin van een langjarig proces, want de concept-RES is een eerste plan dat steeds verder wordt aangevuld en aangescherpt. Nieuwe initiatieven buiten de zoekgebieden
46
worden ook onderzocht op wenselijkheid en haalbaarheid en meegenomen in het vervolgproces. De RES wordt om de twee jaar up-to-date gemaakt. Gedurende deze coalitieperiode willen we de bestaande woningvoorraad verduurzamen, onder andere door bewoners en eigenaren te faciliteren in het verder verduurzamen van het vastgoed en daarvoor in 2020 subsidies te verlenen voor verduurzamingsmaatregelen in de bestaande woningvoorraad. In deze coalitieperiode wordt een plan gemaakt om Purmerend beter klimaatbestendig/ klimaatadaptief te laten worden. Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Milieu Alle activiteiten vanuit dit programma richten zich op een goede kwaliteit van het milieu en verwaarloosbare risico’s voor de volksgezondheid in Purmerend. Denk aan een beperkte belasting van het milieu door de activiteiten van inwoners, bedrijven en instellingen, een energiezuinige gemeentelijke organisatie, energiezuinige inwoners en bedrijven en zoveel mogelijk lokale energieopwekking. Het beoogd maatschappelijk effect voor de afvalverwerking wordt gemeten aan de hand van effectindicatoren afval. Naast het beoogd effect van een stijgend afvalscheidingspercentage vindt beoordeling van de afvalinzameling plaats aan de hand van de Omnibusenquête. Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Duurzaamheid Het doel van het Duurzaamheidsbeleid is uitvoering geven aan het Klimaatakkoord van Parijs.
Dat betekent dat moet worden toegewerkt naar een Co2 reductie van 95 tot 100% in 2050. Het vertaalt zich in vermindering en uiteindelijk beëindiging van het gebruik van fossiele brandstoffen en bijdragen aan het omvormen van de economie naar een circulaire economie. Daarnaast dient de leefomgeving klimaat adaptief te worden ingericht om de gevolgen van de klimaatverandering te kunnen verwerken. Tevens heeft de gemeente tot taak zich in te zetten voor het op eigen grondgebied opwekken van schone energie door invulling te geven aan de Regionale Energiestrategie, de RES. Bestuurlijke producten 2021 Bestuurlijk product
Jaartal
Kwartaal
Evaluatieverslag Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Purmerend 2020
Jaarlijks
Gerealiseerd
Programma Uitvoering en Handhaving Purmerend 2022
Jaarlijks
Gerealiseerd
47
Wat hebben we daarvoor gedaan Beleidsveld Milieu • De resultaten op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving en het onderdeel milieu worden gerapporteerd in het evaluatieverslag van 2021. Jaarlijks krijgen wij van de Omgevingsdienst IJmond een jaarverslag waarin de door hun uitgevoerde activiteiten zijn beschreven. • Vanwege de coronacrisis en de daarmee samenhangende maatregelen zijn niet alle geplande milieucontroles bij inrichtingen uitgevoerd. • Eind 2021 is duidelijk geworden dat er geen landelijk revolverend asbestfonds komt. Voor deelname aan dit fonds waren al wel middelen gereserveerd. Daarom is gekeken naar andere manieren om ervoor te zorgen dat er een financieel instrument is voor onze inwoners voor asbestdaksanering. De bedoeling is dat asbestdaksanering wordt toegevoegd als activiteit aan de gemeentelijke duurzaamheidslening en gemeentelijke duurzaamheidssubsidie. De voorbereidingen hiervoor zijn getroffen in 2021 en dit moet geformaliseerd worden in 2022. Dit vereist een besluit van de gemeenteraad. Eind 2022 worden alle bij de gemeente bekende eigenaren van vermoedelijke asbestdaken via een per doelgroep passend communicatietraject benaderd en geïnformeerd over de aanwezigheid en verwijdering van een asbestdak. Daarbij worden de particulieren gewezen op de subsidiemogelijkheden.
• Om ervoor te zorgen dat bedrijven meer gaan doen aan energiebesparing, heeft de provincie het Energiebesparingsakkoord opgezet. Het akkoord is gericht op het realiseren van naleving van energiebesparingswetgeving in de industrie- en dienstensector tussen 2022 en 2025. In december 2021 heeft het college besloten om de intentieovereenkomst Energiebesparingsakkoord 2022-2025 te ondertekenen. Na deelname aan het akkoord zal samen met Omgevingsdienst IJmond een plan van aanpak worden opgesteld, waarin wordt beschreven op welke manier de komende vier jaar invulling wordt gegeven aan het energiebesparingsakkoord in de gemeente Purmerend. • De communicatiecampagne hebben we doorgezet in 2021. Naast informatie gericht op meer bewustwording omtrent afvalscheiding, hebben we ook ingespeeld op de afvalsituatie door corona. • De pilot gft inzameling hoogbouw bij de flats Ooster- en Westervenne is ook in 2021 voortgezet. • Het faciliteren van afvalscheiding op basisscholen is vanwege de coronasituatie op pauze gezet. Hier wordt voor zover mogelijk in het nieuwe schooljaar in 2022 een nieuwe start mee gemaakt. • In 2021 is de vervolgnotitie Toekomstbestendig Afvalbeheer Purmerend opgesteld en vastgesteld door het college. • Het afvalscheidingspercentage voor Purmerend in 2020 zakte naar 53%, mede veroorzaakt door de coronasituatie.
• De verhuizing van zowel de milieustraat als de gemeentewerf is door de raad akkoord bevonden. In 2021 is voor de nieuwe situatie een schetsontwerp gemaakt, i.s.m. de betrokken medewerkers. • Bij de milieustraat op De Koog is een webcam geïnstalleerd die live de mogelijke drukte voor de milieustraat laat zien. Zo kunnen bewoners vooraf zien hoe druk het is en hun bezoek hierop afstemmen. Beleidsveld Duurzaamheid • De gemeenteraad heeft de Regionale Energiestrategie, de RES vastgesteld.
48
• De gemeenteraad heeft de Transitievisie Warmte vastgesteld. Deze visie richt zich zowel op Purmerend als Beemster. Verdere uitwerking vindt plaats in de Wijkuitvoeringsplannen. • Er heeft een evaluatie plaatsgevonden van de Pilot aardgasvrij en er is een uitvoeringsstrategie afgesproken. • De RRE-subsidieregeling (Regeling Reductie Energiegebruik) is in 2021 afgerond. De aanvrage voor de opvolger, de RRE-W (Regeling Reductie Energiegebruik Woningen is niet gehonoreerd omdat het Rijksbudget niet toereikend was. • Door de Corona-pandemie hebben de Duurzaamheidsevenementen, zoals de Duurzaamheidsbeurs en de Solarbotenrace in 2021 geen doorgang gevonden. Ook zijn er geen wijkbijeenkomsten voor aardgasvrij gehouden en voor isolatie. • Blok 1 in de Proeftuin is benaderd voor de energietransitie. • Er is door particulier initiatief een z0nnepanelenproject opgezet. Hieraan hebben 81 huishoudens meegedaan waardoor gezamenlijk 836 zonnepanelen zijn geplaatst. Hiermee wordt het totaal aantal woningen met zonnepanelen in Purmerend geschat op 2996. • Er zijn twee opsporingsvergunningen voor GEO-thermie verleend door het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat. • In 2021 zijn 378 subsidieaanvragen gedaan op grond van de regeling "Bijzondere subsidieverordening verduurzaming Particuliere woningen c.a. 2017".
Wat heeft het gekost PGR04
Realisatie Begroting 2020 2021 primitief
Begroting 2021 bijgesteld
Realisatie 2021
Afwijking
Lasten
-12.540
-12.973
-14.930
-14.736
194
Baten
13.319
14.314
14.981
15.279
298
Saldo
779
1.341
51
543
492
Het programma Milieu heeft per saldo een voordelige afwijking van € 492.000. Dit komt door € 194.000 lagere lasten en € 298.000 hogere baten. De belangrijkste verschillen worden hieronder toegelicht. Realisatie Begroting 2020 2021 primitief
Begroting 2021 bijgesteld
Realisatie 2021
Afwijking
BV041 Milieu Lasten
-11.319
-11.538
-12.503
-12.258
245
Baten
13.241
13.978
14.551
14.566
15
1.922
2.440
2.048
2.308
260
Lasten
-1.221
-1.435
-2.427
-2.477
-51
Baten
78
336
430
713
283
-1.143
-1.099
-1.997
-1.764
233
BV042 Duurzaamheid
49
Afwijkingen beleidsveld Milieu BV041 Milieu
Lasten
Baten
Hogere apparaatskosten In 2021 was sprake van hogere personele kosten afvalbeheer. Dit betreft met name extra inhuur van personeel voor langdurige ziektevervanging.
-109
Hogere doorbelasting Straatreiniging De kosten Straatreiniging worden voor 1/3 deel doorbelast aan Afvalbeheer en voor 1/3 deel aan Rioolbeheer. Voor 2021 resulteert dit in een hogere doorbelasting van € 74.000.
-74
Hogere inkomsten afvalstroom papier De inkomsten uit de afvalstroom papier zijn € 83.000 hoger dan begroot door de gestegen marktprijs.
83
Lagere baten afvalstoffenheffing Er is voor € 92.000 minder aan afvalstoffenheffing gerealiseerd dan begroot door de afwijking op de aantallen woninggroei en leegstand.
-92
Lagere dotatie voorziening afvalstoffenheffing Bij de 1e en 2e tussenrapportage is in totaal € 883.000 als dotatie aan de voorziening afvalstoffenheffing geraamd. Door diverse effecten zoals hogere kosten straatreiniging zal dit € 78.000 lager uitvallen. Per saldo wordt er € 805.000 toegevoegd aan de voorziening afvalstoffenheffing.
78
Lagere lasten Corona effect Op het budget voor Corona gerelateerde kosten ad € 340.000 voor Afvalbeheer is € 150.000 minder gerealiseerd. Dit betreft voor € 100.000 met name lagere verwerkingskosten en extra kosten inzameling aan huis van grof huishoudelijk afval en € 50.000 lagere kosten voor ondersteunende taken, zoals afvaldumpingen.
150
Lagere verwerkingskosten kunststof verpakking HVC heeft over de periode 2017-2019 € 95.000 te veel aan voorschot genoten. De marktprijs was lager dan de berekende marktprijs van € 350 per ton, dit is door HVC terugbetaald. Het restant van € 22.000 betreft een positief hoeveelheidsverschil.
117
Totaal
162
50
-9
Afwijkingen beleidsveld Duurzaamheid BV042 Duurzaamheid
Lasten
Baten
248
-71
In 2020 heeft de gemeente de eerste subsidie (€ 336.000) ontvangen in het kader van de Regeling Reductie Energiegebruik (RRE). Mede door de corona uitbraak is de regeling in 2020 pas laat van de grond gekomen en heeft een verschuiving naar 2021 plaatsgevonden. Van de regeling is in 2021 goed gebruik gemaakt. Omdat tegenover de lasten de subsidie staat, zijn zowel hogere lasten als hogere baten zichtbaar.
-329
329
Totaal
-81
258
Duurzaamheid In 2021 stonden diverse duurzaamheidsinitiatieven in de planning. In de tweede tussenrapportage is reeds benoemd dat door bekende redenen de uitvoering achterblijft op de verwachting en zijn de budgetten hier reeds op aangepast. In de realisatie blijkt dat de lasten lager zijn dan waar in de bijstelling vanuit is gegaan. De grootste oorzaak (€ 168.000 lagere lasten) is het doorschuiven van de aansluiting op het warmtenet van Blok 1 conform de Uitvoeringsstrategie. De totaal lagere lasten op duurzaamheid bedragen € 248.000 Tegenover deze lagere lasten staan tevens lagere inkomsten van € 71.000 RRE
Reserves Reserve duurzaamheid Aan de reserve duurzaamheid is € 179.000 minder onttrokken dan geraamd. Dit wordt veroorzaakt door de hiervoor vermelde lagere kosten project aardgasvrij. Dit wordt op werkelijke kosten afgerekend met de reserve.
Voorzieningen Voorziening afvalstoffenheffing Per jaareinde 2020 was € 151.299 beschikbaar in de voorziening afvalstoffenheffing. Hiervan is in 2021 € 82.414 onttrokken voor het tarief afvalstoffenheffing 2021. Van het positieve resultaat over 2021 van € 954.789 komt € 149.573 ten gunste van de algemene reserve (rekeningresultaat), zijnde een onderschrijding op het coronabudget en is € 805.216 toegevoegd aan de voorziening. Het saldo van de voorziening bedraagt ultimo 2021 € 874.101.
Investeringen Er zijn geen afwijkingen te melden op de investeringen van dit programma.
Structurele effecten Onderwerp (-/- is lagere baten / lasten x € 1.000)
Lasten
Baten
Exploitatiebudget duurzaamheid
80
-
Totaal
80
-
51
Incidentele lasten en baten Onderwerp (-/- is lagere baten/lasten x € 1.000)
Lasten
Baten
Regionaal energiebesparingsprogramma
665
665
Budget duurzaamheid en duurzaamheidsinitiatieven
121
-
Budget pilot aardgasvrij
968
-
1.754
665
Totaal
52
Programma 5
Bereikbaarheid Portefeuillehouder: E. Tijmstra
Inleiding Dit programma richt zich op de wijze waarop wij de komende jaren Purmerend goed bereikbaar willen houden.
Wat willen we bereiken Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Bereikbaarheid De nieuwe gemeente Purmerend kent een goed functionerende, veilige en duurzame infrastructuur voor alle manieren van vervoer, binnen randvoorwaarden van een prettige fysieke leefomgeving. De gemeente intensiveert en groeit, waarbij bereikbaarheid in en om de stad en het landelijk gebied voor de korte en lange termijn goed geregeld zijn.
Wat hebben we daarvoor gedaan • Voor diverse locatieontwikkelingen is in 2021 samengewerkt aan het formuleren van de kaders voor mobiliteit (waaronder onderbouwing parkeren- verkeersafwikkeling en ruimtelijke inpassing) die relevant zijn voor het verdere planproces, ontwikkeling, bestemmingsplannen en het verlenen van een omgevingsvergunning. • Op aanvraag zijn nieuwe oplaadpunten voor elektrische voertuigen aangelegd op verschillende locaties in de stad. • In 2021 is de aanbesteding gestart en zijn benodigde onderzoeken uitgevoerd ten behoeve van de realisatie van een nieuw gemeentelijk verkeersmodel. Dit model is belangrijk voor het voorspellen van de effecten van ruimtelijke ontwikkelingen op het wegennet. • Er is in 2021 gestart met het opstellen van een Mobiliteitsplan als een uitwerking van de reeds vastgestelde beleidskader Visie op Mobiliteit 2040 en Verkeersplan Purmerend 2040. In genoemd Mobiliteitsplan wordt inzicht gegeven in de gevolgen op mobiliteit door verdergaande verstedelijking. Welke keuzes we moeten maken om onze stad en onze dorpen leefbaar en bereikbaar te houden, wat de onderlinge samenhang tussen projecten betekent voor de veranderende mobiliteit, hoe we hier op inspelen, wat we precies gaan doen en wat het gaat kosten. • Voor Purmer-Noord is een verkeersveiligheidsonderzoek uitgevoerd waar een uitgebreide enquête aan ten grondslag heeft gelegen.
Op grond van dit onderzoek is gestart met verkeerskundige analyses naar geconstateerde knelpunten. • Samen met de Vervoerregio Amsterdam is in 2021 een onderzoek gestart naar de toekomst van het Hoogwaardig Openbaar Vervoer binnen Purmerend. Onderzocht wordt waar de knelpunten liggen en welke oplossingsrichtingen er zijn om het openbaar vervoer binnen Purmerend te behouden en te verbeteren.
53
• We werken binnen Zaanstreek-Waterland samen aan verbetering van de bereikbaarheid van ons gebied. Afgelopen periode heeft dat geresulteerd in vaststelling van de Strategische Agenda Bereikbaarheid Zaanstreek-Waterland. Deze agenda geldt als leidraad voor de gezamenlijke inzet voor lobby, onderzoek, investeringen en uitvoering op gebied van mobiliteit. Deze ambities hebben raakvlakken met de gemeentelijke ambities zoals het realiseren van goede OV-verbindingen in het Waterlandkwartier en het ontwikkelen van woningen met een lagere parkeernorm. • Op Baanstee Noord is op basis van erfpacht een gronduitgifte tot stand gekomen voor een busremise ten behoeve van het openbaar vervoer in Zaanstreek-Waterland. Verder heeft de gemeente planologische medewerking verleend ten behoeve van de omgevingsvergunning. • In 2021 is gestart met de Planfase voor de Corridor Amsterdam Hoorn (CAH). Purmerend is verantwoordelijk voor het opstellen van de ontwikkelagenda voor de Hoornse Lijn (spoor/OV) met Zaanstad, Hoorn, Edam-Volendam, NS, ProRail, VRA en MRA. Doel is het bereiken van een evenwichtiger spits en een optimalisering van het OV-concept. • De Nota Parkeernormen is in 2021 geactualiseerd. Zo is hiermee o.a.
de regeling van een financiële afdracht aan de stadhuisgarage door ontwikkelaars geoptimaliseerd, de vrijstellingsregelingen vereenvoudigd, randvoorwaarden voor deelautogebruik geborgd en een parkeernorm voor sociale huurwoningen vastgelegd. • De parkeervergunninggebieden Kop West en Zuiderpolder zijn in 2021 verder uitgebreid. In de Bloemenbuurt heeft hier een uitgebreide enquête aan ten grondslag gelegen. • Uitwerking geven aan de verbetering en haalbaarheid van het hoofdfietsnetwerk van de gemeente Purmerend (omvormen tegelfietspaden) in samenwerking met de afdeling beheer van de gemeente Purmerend en de Vervoerregio Amsterdam. Waarbij diverse tracés de komende jaren in uitvoering gaan. • Het opstarten en begeleiden van de BDU-financiering van de diverse infrastructuurprojecten in samenwerking met de Vervoerregio Amsterdam en uitvoering aan de Rijksimpuls Verkeersveiligheid. (Kanaaldijk – Julianastraat) en realiseren fiets parkeren Tramplein. • Uitvoering geven aan het Mobiliteitsprogramma van Eisen (MPvE) voor het Waterlandkwartier wat in 2022 in samenwerking met een externe partij vormgegeven gaat worden. • Advisering en proces/projectbegeleiding rond verkeerskundig onderzoek van diverse ruimtelijke ontwikkelingen, zoals verkeersonderzoek Wagenweggebied en ontwikkeling Vurige Staart en de mobiliteitsvraagstukken in het Masterplan Waterlandkwartier.