Document · PDF

D-Jaarstukken-gemeente-Beemster-2021-oud

Gemeenteraad 30 juni 2022, gemeente PurmerendBij agendapunt: Jaarstukken 2021 Beemster28.389 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Voorzieningen De voorzieningen maken deel uit van het vreemd vermogen. In de voorschriften is geregeld in welke gevallen een voorziening wordt gevormd. Daaruit vloeit voort dat het vormen van een voorziening, dan wel een dotatie aan een al bestaande voorziening als een last in het betreffende begrotingsjaar moet worden beschouwd. De aanwending van een (gedeelte van een) voorziening wordt rechtstreeks ten laste van de voorziening geboekt. De aanwending is dus geen last en loopt niet via de exploitatie.

Resultaat 2021 De programmarekening 2021 sluit met een positief saldo van de rekening van baten en lasten ná bestemming van € 1.573.551. Resultaat vóór bestemming Het resultaat vóór bestemming wordt veroorzaakt door het feitelĳk saldo van baten en lasten op de afzonderlĳke programma's (1 t/m 8) en de onderdelen algemene dekkingsmiddelen (inkomsten van de gemeente zonder vooraf bepaald bestedingsdoel), overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien. Er is daarbĳ een verband tussen de mutaties op de reserves en de baten en lasten in de programma's. Het resultaat vóór bestemming is toegelicht in de hoofdstukken per programma en bĳ de onderdelen algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien. Uit onderstaande tabel 1 blĳkt dat het gerealiseerde resultaat vóór mutaties op reserves € 1.080.059 nadelig is. Dit is een voordeel van € 1.793.651 ten opzichte van de bĳgestelde begroting 2021.

Tabel 1: Totaaloverzicht baten en lasten per programma Bedragen (x € 1.000)

Prinmitieve begroting 2021

Programma

Lasten

PGR01 Publieksdiensten voor Beemster

Baten

saldo

Begroot primitief bĳgesteld 2021 Lasten

Baten

Realisatie 2021

saldo

Lasten

Baten

saldo

-784

208

-576

-816

198

-618

-779

191

-588

PGR02 De Beemster samenleving

-8.529

1.525

-7.003

-9.685

2.082

-7.602

-9.256

1.960

-7.296

PGR03 Wonen en ruimtelĳke kwaliteit Beemster

-1.166

650

-515

-1.918

951

-967

-1.779

940

-839

PGR04 Duurzaamheid en milieu in Beemster

-1.624

1.321

-303

-1.863

1.344

-519

-1.629

1.494

-135

PGR05 De Beemster omgeving

-3.280

939

-2.341

-3.984

1.183

-2.801

-3.472

1.188

-2.284

PGR06 Veilig in Beemster

-1.264

-1.254

-1.261

-1.250

-1.247

-1.222

PGR07 Werken in Beemster

-174

-158

-1.032

789

-243

-973

801

-172

PGR08 Beemster Bestuur en Staf

-1.147

-2.124

-2.015

Resultaat programma's

-17.967

Algemene dekkingsmiddelen Overhead Vennootschapsbelasting Onvoorzien Gerealiseerd resultaat voor bestemming Resultaat bestemming Gerealiseerd resultaat na bestemming

4.669 -13.298 -22.683

6.558 -16.125 -21.150

6.600 -14.551

16.168

16.190

16.771

16.785

-496

17.478

16.982

-2.912

-2.851

-3.411

-3.350

-3.409

-3.352

-159

-25

-20.882

20.898

16 -26.264

23.390

-2.874 -25.214

24.134

-1.080

2.904

2.654

-20.882

20.969

87 -26.264

26.294

31 -25.214

26.788

1.574

Resultaat ná bestemming Het verschil tussen het resultaat vóór bestemming en het resultaat ná bestemming (gerealiseerd resultaat) wordt veroorzaakt door tussentĳdse resultaatbestemmingen. Deze bestaan uit in de loop van het jaar gedane toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves. Deze stortingen en onttrekkingen aan de reserves vinden plaats op basis van de door de gemeenteraad genomen besluiten. Het gerealiseerd resultaat is dus mede het gevolg van politieke besluitvorming. In tabel 1 wordt een overzicht gegeven van het totaal gerealiseerd resultaat, rekening houdend met de mutaties op de bestemmings-, egalisatie- en dekkingsreserves. De afzonderlĳke reserves en mutaties zĳn toegelicht in de programma's en in de bĳlage 'overzicht reserves'. Uit onderstaande tabel 2 blĳkt dat in 2021 in afwĳking van de bĳgestelde begroting per saldo € 250.690 minder onttrokken is aan de egalisatie- en bestemmingsreserves.

Tabel 2: Gerealiseerd resultaat inclusief mutaties op egalisatie- en bestemmingsreserves Begroting bĳgesteld 2021

Rekening 2021

Resultaat programma's 1 t/m 8 (saldo van de baten en lasten)

-16.125.421

-14.550.633

Saldo Algemene dekkingsmiddelen

16.785.478

16.981.997

Saldo Overhead

-3.349.688

-3.352.361

Saldo Vennootschapsbelasting

-159.079

-159.061

Saldo Onvoorzien

-25.000

-2.873.710

-1.080.059

(-/- = nadeel exploitatie en +/+ = voordeel exploitatie)

Programmanummer en omschrĳving

A. Gerealiseerd resultaat voor bestemming Resultaatbepaling via egalisatiereserves: Reserve afvalstoffenheffing

04. Duurzaamheid en milieu

B. Totaal mutaties egalisatiereserves Resultaatbepaling via bestemmingsreserves: Reserve Stelsel basisregistraties

01. Publieksdiensten Beemster

16.800

Reserve gronden ZOB II

03. Wonen en Ruimtelĳke kwaliteit

46.981

35.236

Reserve uitvoeringsagenda duurzaamheid

04. Duurzaamheid en milieu

187.000

Reserve uitvoering voornemens collegeprogramma

08. Bestuur en Staf

216.195

164.250

466.976

216.286

doorschuiven budgetten 2020 (besluit 1547258 / resultaatbestemming)

420.000

voorbereidingskosten IKC Middenbeemster (besluit 1534415)

150.000

boekwaarde oude gevel MFC De Boomgaard (besluit 1544419)

258.000

verkeerskundige projecten (besluit 153600)

125.000

harmonisatie pensioenvoorziening bestuurders (besluit 1545161)

968.928

correctie boekwaarde gemeentehuis (besluit 1546263)

515.396

2.437.324

30.590

1.573.551

C. Totaal mutaties bestemmingsreserves Resultaatbepaling/bestemming 2021 via algemene reserve: Incidentele onttrekkingen:

D. Totaal mutaties algemene reserves Gerealiseerd resultaat 2021 na bestemming (=A+B+C+D)

Toelichting Het resultaat vóór bestemming bedraagt € 1.080.059 nadelig. Na de mutaties op de egalisatieen bestemmingsreserves en de incidentele onttrekkingen aan de algemene reserve bedraagt het gerealiseerde resultaat € 1.573.551 voordelig. Het verwachte resultaat 2021 na bestemming was geraamd op € 30.590 voordelig (2e tussenrapportage 2021). De cĳfermatige verschillen ten opzichte van de begroting 2021 (na bĳstelling) zĳn in de afzonderlĳke programma's toegelicht. In de aanbiedingsbrief is een overzicht gegeven van de belangrĳkste afwĳkingen.

Voorgestelde resultaatbestemming Voorgesteld wordt om het voordelige resultaat 2021 van € 1.573.551 toe te voegen aan de algemene reserve en hiervan een bedrag van € 592.236 over te hevelen naar 2022 (begroting 2022 Purmerend).

Incidentele baten en lasten Onderwerp

Lasten

Baten

Onttrekking (dekking uitgaven) aan de bestemmingsreserve Stelsel basisregistraties

16.800

Onttrekking (dekking renstelasten) aan de bestemmingsreserve gronden ZOB II

35.236

Onttrekking (dekking uitgaven) aan de bestemmingsreserve uitvoering collegeprogramma

164.250

Onttrekkingen (dekking incidentele uitgaven) aan de algemene reserve Totaal

2.437.324 0

2.653.610

5 De paragrafen

5.1 Lokale heffingen Algemeen Overeenkomstig zoals vermeld in artikel 26 BBV bevat deze paragraaf de verantwoording van hetgeen in de paragraaf Lokale heffingen bĳ de begroting is opgenomen.

De geraamde inkomsten De baten met betrekking tot de lokale heffingen bedragen: Soort

Begroting 2021

Realisatie

voor wĳziging

na wĳziging

2021

Onroerende zaakbelasting (OZB): - eigenaren woning

1.962.210

1.939.210

1.934.929

- eigenaren niet woning

545.009

470.009.

465.763

- gebruikers (alleen bedrĳven)

398.950

340.950

335.502

7.785

8.611

1.291.506

1.303.746

Rioolheffing

927.119

906.042

Begraafrechten

55.000

29.403

Liggeld woonschepen

Vervallen

Toeristenbelasting

70.735

58.603

Leges omgevingsvergunning (bouwen)

562.867

697.289

Secretarieleges (inclusief rĳksleges)

4.922

4.560

Leges rĳbewĳzen en reisdocumenten (inclusief rĳksleges)

47.035

61.780

Leges inschrĳving woningzoekende

19.060

182

Overige leges (APV, marktgelden, Wmo)

12.510

12.986

5.904.708

5.823.708

5.819.396

Belasting op roerende woon- en bedrĳfsruimten (RWB) Afvalstoffenheffing

Totaal lokale heffingen

Het beleid ten aanzien van de lokale heffingen De heffing en inning heeft plaatsgevonden overeenkomstig het vastgestelde beleid. Bezwaarschriften tegen de hoogte van de WOZ-waarden In 2021 zĳn er 289 bezwaarschriften (dossiers) ingediend naar aanleiding van de jaarlĳkse herwaardering van de woningen en niet-woningen. De WOZ-waarde is in 38% van de gevallen

verlaagd. In 2020 zĳn er 323 bezwaarschriften (dossiers) ingediend waarbĳ in 40% van de gevallen de WOZ-waarde is verlaagd.

Kwĳtschelding In 2021 zĳn in totaal 90 kwĳtscheldingverzoeken geheel of gedeeltelĳk toegekend voor een totaalbedrag van € 25.672. In 2020 waren er 84 kwĳtscheldingsverzoeken geheel of gedeeltelĳk toegekend voor een totaalbedrag van € 22.880.

5.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding Deze paragraaf gaat in op de vraag hoe de gemeente Beemster haar financiële risico’s opvangt, zonder dat dit betekent dat het beleid aangepast moet worden. Hiervoor is inzicht nodig in het weerstandsvermogen. Het weerstandsvermogen geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is om nietbegrote kosten te dekken. Door het weerstandsvermogen hoeft bĳ een financiële tegenvaller in de begrotingsuitvoering niet direct tot een bezuiniging te worden overgegaan. Onderscheid wordt gemaakt tussen incidenteel en structureel weerstandsvermogen. Het eerste is bedoeld voor eenmalige tegenvallers en het tweede voor structurele tegenvallers. Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen: • De weerstandscapaciteit, zĳnde de middelen en mogelĳkheden waarover de gemeente beschikt, of kan beschikken, om niet-begrote kosten te dekken. • Alle risico's waarvoor geen maatregelen zĳn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zĳn in relatie tot de financiële positie.

Weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit bestaat uit: • de algemene reserve; • stille reserves (en voorzieningen); • bezuinigings-/ombuigingsmogelĳkheden; • de onbenutte belastingcapaciteit; • post voor onvoorziene uitgaven. In geld uitgedrukt berekenen wĳ de weerstandscapaciteit als volgt:

In de exploitatie (structurele weerstandscapaciteit): Post onvoorziene uitgaven

€ 25.000

Onbenutte belastingcapaciteit

€ 1.121.410

Bezuinigings-/ombuigingsmogelĳkheden

nihil

Weerstandscapaciteit in de exploitatie

€ 1.146.410

In het vermogen (incidentele weerstandscapaciteit): Algemene reserve (stand 31-12)

€ 6.072.111

Stille reserves, niet bedrĳfsgebonden activa

€ 1.524.713

Stille reserves, aandelenbezit

€-

Weerstandscapaciteit in het vermogen

€7.596.824

Totale weerstandscapaciteit

€ 8.743.234

Toelichting Onbenutte belastingcapaciteit De onbenutte belastingcapaciteit van de gemeente Beemster is het verschil tussen het werkelĳke tarief (on-)roerendezaakbelastingen dat de gemeente heeft vastgesteld en het tarief dat de gemeente minimaal zou moeten hanteren om in aanmerking te komen voor extra steun van het Rĳk (de zogenaamde artikel 12-status). Daarnaast telt het verschil tussen kostendekkende tarieven en de werkelĳk gehanteerde tarieven mee. Beemster heeft besloten kostendekkende tarieven te hanteren. Als onbenutte belastingcapaciteit resteert alleen de OZB. Algemene reserve De gemeente Beemster kent één algemene reserve. Deze is bedoeld als buffer om onvoorziene risico's op te vangen. De algemene reserve is een belangrĳk onderdeel van het weerstandsvermogen van de gemeente. Bĳ de behandeling van de beleidsnota reserves, voorzieningen en risicomanagement, in de raadsvergadering van 30 juni 2015, is besloten om de ondergrens van de algemene reserve te stellen op € 1,5 miljoen. Met deze ondergrens kan worden gesignaleerd wanneer de algemene reserve niet (langer) toereikend is om onvoorziene risico's op te vangen. Het gehele saldo van de algemene reserve wordt meegenomen in de berekening van de weerstandscapaciteit. Stille reserves Bĳ stille reserves gaat het om: • Niet-bedrĳfsgebonden activa.

Deze activa kunnen worden verkocht zonder dat de bedrĳfsvoering van de gemeente daardoor wordt belemmerd. Het voordelig verschil tussen de actuele waarde en de boekwaarde valt onder de stille reserves. Bĳ de bepaling van de actuele waarde is de WOZ-waarde van het belastingjaar 2021 gehanteerd. De werkelĳke actuele waarde kan hoger/ lager zĳn dan de vermelde WOZ-waarde, omdat na de waardepeildatum de prĳzen nog kunnen fluctueren. Wĳ geven er de voorkeur aan toch van de WOZ-waarde uit te gaan, omdat deze waarde een vast gegeven is;

• Het aandelenbezit van de gemeente. De gemeente Beemster bezit aandelen van de BNG, Alliander (EZW), VOF Beemster Compagnie en de HVC. Het verschil tussen boekwaarde en actuele waarde is de stille reserve. Deze aandelen zĳn echter niet vrĳ verhandelbaar. Het is dan ook niet mogelĳk om deze waarde daadwerkelĳk te verzilveren, althans niet op dit moment. Wĳ tellen de berekende waarde dan ook niet mee voor de bepaling van onze weerstandscapaciteit.

Risico’s

Een risico is de kans op een gebeurtenis met een negatief gevolg voor de gemeente Beemster. De organisatie heeft de belangrĳkste risico’s/categoriën van risico’s in kaart gebracht. Om de risico’s te kwantificeren, zĳn zowel de kans als het gevolg benoemd. Het betreft: • De (financiele) impact van het coronavirus. • Overdracht bodemsanering. • Vastgoed: diverse plannen voldoen (nog) niet. • Uitvoering geven aan hetgeen vastgelegd in de woonvisie. • Omgevingswet, onder andere derving van leges. • Bĳ het gebruikmaken van gegevens voor dienstverlening op maat nemen de risico's toe voor informatieveiligheid en de privacy voor inwoners. • Het niet in exploitatie kunnen nemen van Zuidoostbeemster fase 2. • Het niet behalen van de landelĳke taakstelling om 75% afvalscheiding te realiseren. • Het niet kunnen realiseren van aardgasloze aansluitingen bĳ bestaande bouw. • Het niet behalen van de opgave om alle asbest te saneren voor 2024. • De risico’s die spelen bĳ HVC. • Overdracht van wegen die nu door het Hoogheemraadschap beheerd worden. • Uitvoering van het interbestuurlĳke programma (IBP). • Nog enkele risico's die niet expliciet opgenomen zullen worden in deze paragraaf in verband met de gevoeligheid.

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen is de verhouding tussen de weerstandscapaciteit en de gekwantificeerde risico’s. Uitgangspunt voor de gemeente Beemster is om een weerstandsvermogen aan te houden met een ratio tussen de 1,4 en 2,0. Dit waarderingscĳfer vormt een goed uitgangspunt voor een gemeente waarbĳ geen volledige risico-inventarisatie heeft plaatsgevonden en waarbĳ het investeringsprofiel voor de komende jaren vergelĳkbaar is aan de huidige situatie. Om schommelingen op te kunnen vangen, wordt een minimum- en maximumratio aangehouden. Door middel van de zogenaamde Monte Carlo simulatie wordt op basis van het uiteindelĳke risicoprofiel het benodigde weerstandsvermogen berekend. Deze bedraagt per december 2021 € 4,0 miljoen. Afgezet tegen de totale weerstandscapaciteit van € 8,7 miljoen bedraagt de ratio momenteel 2,2. Dit betekent dat in 90% van de gevallen de gemeente Beemster voldoende weerstandsvermogen heeft opgebouwd om aan haar verplichtingen te kunnen voldoen.

Kengetallen Gemeenten zĳn sinds enkele jaren verplicht om de hierna volgende vĳf kengetallen in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing op te nemen. De invoering van deze kengetallen heeft louter tot doel een beter inzicht te verschaffen in de financiële positie van de gemeente voor de 78

vergelĳking met andere gemeenten. Deze getallen dienen niet om te komen tot een normering (wat is goed, wat is slecht). Het gaat om de volgende kengetallen: Omschrĳving kengetal

Rekening 2020

Begroting

Rekening

2021

1A. Netto schuldquote

41,9%

97,0%

59,4%

1B. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

38,4%

93,1%

53,7%

2. De solvabilitetsratio

35,1%

24,3%

28,2%

3. Grondexploitatie

0,0%

4. Structurele exploitatieruimte

0,8%

-0,3%

5,7%

127,1%

128,2%

133,4%

5. Belastingcapaciteit

Toelichting 1A. Netto schuldquote De netto schuld weerspiegelt het niveau van de totale schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. 1B. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Om inzicht te verkrĳgen in hoeverre sprake is van doorlenen, wordt de netto schuldquote zowel in- als exclusief doorgeleende gelden weergegeven (netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen). Op die manier wordt duidelĳk in beeld gebracht wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat dit betekent voor de schuldenlast. De berekeningswĳze van de netto schuldquote, gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen, is identiek aan de berekeningswĳze van de netto schuldquote zonder correctie, met dien verstande dat bĳ de financiële activa ook alle verstrekte leningen worden opgenomen (zie artikel 36 lid b en c BBV). Bĳ de berekening van dit kengetal is ook de waarde van het aandelenkapitaal van de gemeente meegerekend. 2. De solvabiliteitsratio Dit kengetal geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio verstaan we het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal.

Het eigen vermogen van een gemeente bestaat volgens artikel 42 BBV uit de reserves (zowel de algemene reserve als de bestemmingsreserves) en het resultaat uit het overzicht van baten en lasten. 3. Grondexploitatie Dit kengetal geeft weer hoe de waarde van de grond zich verhoudt tot de totale baten. Voor de berekening van dit kengetal wordt de waarde van de niet in exploitatie genomen gronden en van de bouwgrond in exploitatie bĳ elkaar opgeteld en gedeeld door de totale baten uit de programmabegroting of jaarstukken (volgens artikel 17, onderdeel c BBV) en uitgedrukt in een percentage. De boekwaarde van de voorraden grond is van belang, omdat deze waarde moet

worden terugverdiend bĳ de verkoop. De accountant moet ieder jaar beoordelen of de gronden tegen een actuele waarde op de balans zĳn opgenomen. 4. Structurele exploitatieruimte Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting maken we onderscheid tussen structurele en incidentele lasten. Bĳ incidentele lasten of baten gaat het om eenmalige zaken die zich gedurende maximaal drie jaar voordoen. Een begroting waarvan de structurele baten hoger zĳn dan de structurele lasten, is meer flexibel dan een begroting waarbĳ structurele baten en lasten in evenwicht zĳn. De structurele exploitatieruimte is het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves gedeeld door de totale baten en uitgedrukt in een percentage. 5. Belastingcapaciteit De belastingcapaciteit geeft inzicht hoe de belastingdruk in de gemeente zich verhoudt ten opzichte van het landelĳke gemiddelde. De ruimte die een gemeente heeft om haar belastingen te verhogen, wordt vaak gerelateerd aan de totale woonlasten. Het COELO publiceert deze lasten ieder jaar in de Atlas van de lokale lasten. Onder de woonlasten verstaan we de OZB en de rioolheffing en reinigingsheffing voor een woning met de gemiddelde WOZ-waarde in de gemeente.

De belastingcapaciteit van de gemeente wordt daarom berekend door de totale woonlasten van een meerpersoonshuishouden in jaar t te vergelĳken met het landelĳk gemiddelde in jaar t-1 en uit te drukken in een percentage.

5.3 Onderhoud kapitaalgoederen Algemeen Kapitaalgoederen zĳn onderdelen van de openbare ruimte en accommodaties waarvoor langlopende investeringen nodig zĳn. Het beheer en onderhoud hiervan is gericht op de duurzame instandhouding. Deze paragraaf bevat een toelichting op de realisatie van het beleidskader, kwaliteitsniveau, onderhoudsplan en de financiën van de goederen op het gebied van: • Wegen, riolering, openbare verlichting, kunst- en waterwerken • Groen en begraafplaatsen • Speelvoorzieningen • Gebouwen In de financiële begroting zĳn de investeringsuitgaven per beleidsterrein voor de komende vier jaren opgenomen. In de bĳlage Overzicht kredieten zĳn de afgesloten en lopende kredieten zichtbaar. De totale oppervlakte van de gemeente Beemster is 7.208 ha. Het totaal te beheren areaal aan openbare ruimte binnen de gemeentegrenzen is geïnventariseerd en verwerkt in de opgestelde integrale beheerplannen. Uitgangspunt voor deze plannen is het voorkomen van achterstallig onderhoud, werken volgens vastgestelde kwaliteitsnormen en voldoen aan het gewenste beeldkwaliteitsniveau van de openbare ruimte, zoals dat door de raad is vastgesteld. In 2020 zĳn de budgetten opgenomen in de begroting, zoals die uit de beheerplannen naar voren zĳn gekomen.

Per kapitaalgoed wordt ingegaan op het vastgestelde kwaliteitsniveau, de actualiteit van het onderhoudsplan, aanwezigheid van achterstallig onderhoud en de beschikbare middelen, alsmede eventuele reserves of voorzieningen.

Wegbeheer De gemeente Beemster heeft circa 35 kilometer weg in haar beheer. Het dagelĳks onderhoud aan wegen, zoals het herstellen van winterschade en onderhoud naar aanleiding van meldingen, wordt verspreid over het gehele jaar uitgevoerd. De inspecties conform de CROW-systematiek zĳn in 2019 uitgevoerd en lopen nu synchroon met de inspecties van Purmerend. Daarnaast is er aanvullend wegenbouwkundig onderzoek gedaan naar de asfaltwegen binnen Beemster. Hieruit is gebleken dat er op een aantal wegen zwaardere maatregelen nodig zĳn dan uit de inspectie is gebleken. Daarom is voor de projecten 'kruising Middenweg-Rĳperweg' en 'Zuiderweg' aanvullend krediet aangevraagd. De voorbereidingen voor deze integrale projecten zĳn in 2021 gestart. Verder wordt er de komende jaren op diverse plaatsen in de Beemster onderhoud aan de riolering gepleegd wat integraal met wegbeheer wordt aangepakt. Eind 2021 is opdracht gegeven voor het opstellen van een beheerplan voor de nieuwe gemeente.

Kunst- en waterwerken (bruggen, dammen, beschoeiingen) Het kunstwerken areaal bestaat uit vaste bruggen waarvan de inspectiegegevens zĳn opgenomen in het beheerprogramma IASSET Kunstwerken. In 2021 is veel beschoeiing vervangen, zĳn er diverse inspecties uitgevoerd, een groot aantal bruggen schoongemaakt en zĳn de bruggen van de nieuwbouwlocaties Nieuwe Tuinderĳ en De Keĳser aan het areaal toegevoegd. Eind 2021 is opdracht gegeven voor het opstellen van een beheerplan voor de nieuwe gemeente.

Openbare verlichting Als wegbeheerder heeft de gemeente Beemster circa 1.925 lichtmasten in beheer. Maandelĳks worden de defect gemelde lichtmasten gerepareerd. Per reparatieronde worden vervolgens de bevindingen en verrichtingen in de database van geregistreerde lichtmasten vastgelegd. De intentie is dat bĳ nieuwbouwwĳken en grootschalige projecten standaard led-verlichting wordt toegepast. In 2021 is onder andere de verlichting op het industrieterrein vervangen. Eind 2021 is opdracht gegeven voor het opstellen van een beheerplan voor de nieuwe gemeente.

Wegmeubilair Het aantal verkeersborden bedraagt circa 650 stuks. In 2021 is een groot deel hiervan vervangen. Daarnaast zĳn de nieuwe komborden voor de nieuwe gemeente besteld en deze zullen begin 2022 geplaats worden.

Gemeentelĳke watertaken (riolering) Van toepassing is het Gemeentelĳk Rioleringsplan Beemster 2018-2023 (GRP). In het GRP staan alle maatregelen en kosten beschreven die wettelĳk noodzakelĳk worden geacht op het gebied van afvalwater. Verder zĳn ook zaken die verband houden met grondwater opgenomen. We volgen het GRP qua uitvoeringsprogramma, echter lopen we achter vanwege extra inspanning en doorlooptĳd die nodig zĳn voor de vele projecten die lopen. Met betrekking tot uitvoering wordt nagestreefd om het werk zoveel mogelĳk te combineren met werkzaamheden aan bovenliggend wegdek of weginrichting (en zo nodig ook andere disciplines), om zo overlast te beperken en kapitaalvernietiging te voorkomen. Eind 2021 is opdracht gegeven voor het opstellen van een GRP voor de nieuwe gemeente.

Groenbeheer De gemeente Beemster heeft een aanzienlĳke oppervlakte ‘groen’ (47 ha) dat door uitbreiding van de kernen jaarlĳks aangroeit. Ook heeft de gemeente een algemene begraafplaats die wordt meegenomen in de beheerplannen. De beeldkwaliteit van de openbare ruimte is minimaal niveau C. Het huidige beheerplan groen is vastgesteld voor de periode 2018-2022, tot aan de fusiedatum. De basisgegevens Beemster zĳn verwerkt in een beheerpakket en kunnen worden gekoppeld aan digitaal kaartmateriaal. Hierin wordt het groen gedetailleerder opgenomen.

De areaalregistratie wordt onder meer gebruikt voor de wettelĳk verplichte boomveiligheidscontrole en het beheren van het onderhoudsplan. Het aantal bomen bedraagt 5.223 stuks en het areaal breidt uit vanwege de nieuwe wĳken de Keyser en de Nieuwe Tuinderĳ. Van het totaal aantal bomen zĳn 780 bomen attentiebomen met een verhoogd risico. Deze moeten jaarlĳks of vaker geïnspecteerd worden. Op het gebied van bomen is veel te doen. Er zĳn gesprekken met de Provincie, het HHNK maar ook De Beemster Compagnie over de inrichting van Beemster en het voorkomen van ziekten en plagen. Er wordt kritisch gekeken naar het areaal en de staat hiervan op het moment dat het wordt overgenomen. Nog steeds actueel zĳn boomziektes als iepziekte en essentaksterfte. Er is een toekomstplan Beemster bomen in relatie tot het UNESCO-erfgoed nodig om de beleving van het werelderfgoed op termĳn te behouden.

Gebouwenbeheer De gemeente heeft meerdere panden in eigendom. De verschillende panden zĳn in eigen gebruik (zoals het gemeentehuis en de gemeentewerf), in gebruik van scholen, welzĳnsinstellingen of verhuurd aan derden. De invulling van de panden kan ook tĳdelĳk zĳn totdat deze een nieuwe bestemming krĳgen. Dit zou ook kunnen betekenen dat het gesloopt wordt of dat er gezocht wordt naar een geschikte verkooppartĳ. Al onze panden worden onderhouden naar mate de functievervulling. Hierbĳ wordt de gebruiker nauw betrokken. Voor het beoordelen van het onderhoud worden er inspecties uitgevoerd door externe partĳen. Het planmatig onderhoud kent fluctuaties in het uitgavenpatroon. Om deze schommeling in de lasten te egaliseren, wordt gebruik gemaakt van onderhoudsvoorzieningen. Afgelopen jaar was er 230.000 begroot om aan groot onderhoud te gaan uitvoeren. Echter door de drukte op de markt, de stĳging van de prĳzen, de schaarste van materialen en overige corona effecten is er maar 109.000 aan onderhoud uitgegeven. Het uitgestelde onderhoud is wel zorgvuldig afgewogen.

Sportfaciliteiten en speeltoestellen Beemster heeft een ĳsbaan, handbal- en meerdere voetbalverenigingen. De sportcomplexen worden verhuurd aan de verenigingen. Daarnaast zĳn er drie speeltuinen (waarvan één natuurspeeltuin), 14 speelveldjes en twee voetbalkooien. Vervanging en onderhoud van speelvoorzieningen wordt voornamelĳk gedaan vanuit de jaarlĳkse exploitatiebegroting. Het budget is in overeenstemming met het beheerplan, waarmee een minimaal voldoende (en veilig) kwaliteitsniveau kan worden geborgd zonder achterstallig onderhoud te veroorzaken. Jaarlĳks worden de toestellen gekeurd door de VWA, volgens het Warenwetbesluit attractie- en speeltoestellen. Deze wettelĳke keuring leidt er soms toe dat een toestel wordt afgekeurd. Als dit het geval is, dan wordt het afgekeurde toestel aangepast of vervangen.

5.4 Grondbeleid Algemeen In de paragraaf grondbeleid wordt verantwoording afgelegd over het gevoerde beleid in 2021. Grondbeleid is een instrument om ruimtelĳke doelstellingen van de gemeente te realiseren. Denk hierbĳ aan doelstellingen op allerlei terreinen: volkshuisvesting, (maatschappelĳke) voorzieningen, economische ontwikkeling, openbare ruimte, infrastructuur, cultuur en recreatie. De wĳze waarop die doelstellingen kunnen worden bereikt met het grondbeleid en binnen welke uitgangspunten en randvoorwaarden, is vastgelegd in de Nota Grondbeleid 2017. Grondbeleid is daarmee geen doel op zich, maar dienstbaar aan het gemeentelĳk beleid, in het bĳzonder de Structuurvisie.

Vormen van grondbeleid Bĳ grondbeleid zĳn er verschillende mogelĳkheden voor de mate van betrokkenheid van de gemeente. Gewoonlĳk wordt onderscheid gemaakt tussen actief grondbeleid, faciliterend grondbeleid en vormen van publiekprivate samenwerking.

Actief grondbeleid Van actief grondbeleid is sprake wanneer de gemeente bĳ de uitvoering van een bestemmingsplan ervoor kiest om de locatie zelf (volledig, deels of mede) risicodragend te verwerven en in exploitatie te brengen. Actief grondbeleid kent de volgende voordelen: • Regiefunctie is tegen minder inspanningen te vervullen. • Meer sturing in financieel, organisatorisch en juridisch opzicht. • Meer zeggenschap over kwaliteit, programma, planning, prĳzen en bouwtempo. • Profiteren van waardestĳging, inkomsten komen ten goede van de gemeente (in geval van winstpotentie). • Meer keuze uit samenwerkingspartners. Belangrĳkste nadeel bĳ actief grondbeleid is het financiële risico dat een gemeente loopt.

Faciliterend grondbeleid Bĳ faciliterend grondbeleid laat de gemeente de initiatieven over aan particuliere grondexploitanten. De gemeente beperkt zich dan tot haar publiekrechtelĳke rol (planologische kaderstelling, plegen van kostenverhaal). Dat neemt niet weg dat de gemeente ook financieel kan participeren om ervoor te zorgen dat het initiatief daadwerkelĳk van de grond komt. Faciliterend grondbeleid kent de volgende voordelen: • Regie mogelĳk via publiekrechtelĳke instrumenten.

• Het kostenverhaal is (sinds 2008) wettelĳk goed geregeld. • Het grondexploitatierisico wordt overgeheveld naar de markt. • In principe geen voorinvesteringen voor de gemeente. Belangrĳkste nadeel is dat de gemeente niet kan profiteren van een eventuele waardestĳging van de grond en afhankelĳk is van zakelĳke partners voor het halen van haar doelstellingen. Het nakomen van afspraken kan moeilĳker worden afgedwongen.

Publiek-private samenwerkingsmodellen Er zĳn verschillende samenwerkingsmodellen mogelĳk bĳ een grondexploitatie. De meest voorkomende zĳn: • Publieke grondexploitatie: de gemeente verwerft alle gronden, voert de grondexploitatie en geeft de bouwrĳpe gronden uit aan een private partĳ (ontwikkelaar/bouwer). • De bouwclaim: een private partĳ brengt gronden in in een gemeentelĳke grondexploitatie in ruil voor toekomstige afnamemogelĳkheid (een bouwclaim). • De joint venture: gezamenlĳke grondexploitatie door middel van een speciaal voor dit doel opgerichte juridische entiteit (bĳvoorbeeld de ‘CV/BV’ of een 'VOF').

Keuze grondbeleid De gemeente kiest voor een maatwerkbenadering. Op projectniveau zal een afweging worden gemaakt aan welk grondbeleid (actief of faciliterend) invulling wordt gegeven en of, en zo ja hoe, met (een) marktpartĳ(en) wordt samengewerkt. De gemeente neemt in haar afweging voor de keuze tussen actief en faciliterend grondbeleid in ieder geval mee met welk beleid beter aan (één of meer van) deze prioriteiten invulling kan worden gegeven: • bescherming UNESCO Werelderfgoed; • maatschappelĳke betrokkenheid; • programmatische toevoeging; • kwaliteit publieke ruimte; • financieel inverdienvermogen; • urgentie; • innovatie en duurzaamheid.

Beleidsregels • De gemeente handelt transparant en in beginsel op voet van gelĳkwaardigheid met grondeigenaren en marktpartĳen. • Voor kleinere projecten tot 3 woningen volstaat voor het kostenverhaal de legesverordening. Voor projecten van grotere omvang, die meer begeleiding en regie vragen van de gemeente, is kostenverhaal op de initatiefnemer het uitgangspunt. Voorkeur gaat daarbĳ uit naar een anterieure overeenkomst. • De gemeente is terughoudend ten aanzien van het verwerven van grond en vastgoed, maar sluit het op voorhand niet uit. De inzet van instrumenten zoals onteigening en het vestigen van een voorkeursrecht is daarbĳ mogelĳk.

• De gemeente verwerft (grond)eigendom als dat voor het bereiken van haar doelstellingen en/of ruimtelĳk(e) plan(nen) noodzakelĳk is, maar is hierin terughoudend. • Verwervingen worden in elk geval ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. Het college zal de raad regelmatig in vertrouwen informeren over de voortgang van onderhandelingen inzake verwerving(en) indien aan de orde. • De uitgifte van gronden vindt plaats tegen marktconforme prĳzen die objectief en transparant worden vastgesteld. • Indien de keuze voor de partĳ waar gronden aan worden uitgegeven wordt gemaakt op basis van een selectieproces, dan worden hierbĳ ten minste de volgende selectiecriteria in acht genomen: verkrĳgen beste prĳs, optimaliseren kwaliteit (gouden regels uit de Structuurvisie), optimaliseren prĳs/kwaliteitverhouding, verkrĳgen van nieuwe ideeën en visies voor een gebied, maatschappelĳke betrokkenheid en duurzaamheid. De weging van deze criteria is per project afhankelĳk van de geldende prioriteiten voor de locatie. • Indien gekozen wordt voor een actief grondbeleid is een gedegen risicomanagement noodzakelĳk. Risico’s omtrent verwerving, realisatie en afzet worden geïnventariseerd en continu gemonitord. De gemeenteraad wordt periodiek meegenomen in de risicoanalyse en de daarbĳ behorende beheersmaatregelen.

• Per grondexploitatie heeft de gemeenteraad een zo volledig mogelĳk beeld van de planeconomische en financiële aspecten. In de begroting en jaarrekening wordt actuele informatie opgenomen over de grondexploitatie(s) en lopende projecten. De gemeenteraad stelt de geactualiseerde grondexploitatie(s) jaarlĳks vast (BBV). Bĳ tussentĳdse wĳzigingen wordt de raad geïnformeerd. Indien de gemeenteraad meerdere grondexploitaties geopend heeft, kan jaarlĳks een projectrapportage aan de gemeenteraad ter vaststelling worden voorgelegd.

Planrealisatie In 2021 hebben zich binnen het grondbeleid de volgende ontwikkelingen voorgedaan. Zuidoostbeemster De Nieuwe Tuinderĳ (West en Oost) De grondexploitatie van dit gebied gebeurt onder de verantwoordelĳkheid van De Beemster Compagnie. Door het ontbreken van een onherroepelĳk bestemmingsplan is de ontwikkeling circa anderhalf jaar vertraagd. De Raad van State heeft in het najaar van 2014 een positieve uitspraak gedaan over twee bestemmingsplannen voor de bouw van 65 woningen in het westelĳk deel. Alle woningen zĳn verkocht, in totaal 178 stuks. Hierbĳ is circa 31% aan te merken als sociale koop (von prĳs tot € 225.000). Het westelĳke deel is volledig afgerond. In 2018 is gestart in het oostelĳk deel. Het bestemmingsplan is in januari 2018 vastgesteld en er liep een Raad van State procedure, waarvoor begin september 2018 een positieve uitspraak is ontvangen. De bouw vordert gestaag, de eerste woningen zĳn eind 2020 opgeleverd. In totaal betreft het 100 woningen, in fase 2, 77 waarvan 24 sociale huurwoningen in de vorm van zogenaamde 'beneden-boven-woningen' (bebo's). Ten slotte zal de ontwikkeling Zondag 63 woningen gaan realiseren in De Nieuwe Tuinderĳ Oost in 2021/2022. Terrein Jonk Dit plangebied heeft een bruto oppervlakte van ongeveer 6 hectare en is volledig privaateigendom.

De eigenaren hebben hun plannen voorlopig in de ĳskast gezet en hebben de bedrĳvigheid 86

vooralsnog voortgezet. Eventuele ontwikkeling is een privaat initiatief. Dit gebied is opgenomen in de vastgestelde dorpsontwikkelingsvisie voor Zuidoostbeemster als potentiële ontwikkelingslocatie voor woningbouw in combinatie met een voorzieningencluster (school, gezondheid, dorpsplein en parkeren). Zuidoostbeemster II De gemeente heeft in het verleden gronden ter grootte van 39.355 m2 aangekocht. De inzet is om de ontwikkeling van het gebied na afronding van De Nieuwe Tuinderĳ plaats te laten vinden. De voorbereidende werkzaamheden zĳn gestart in 2017, door middel van het opleggen van de Wet Voorkeursrecht Gemeenten (Wvg). Vervolgens is dit gebied opgenomen in de dorpsontwikkelingsvisie Zuidoostbeemster en is de termĳn van de Wvg verlengd. In 2021 is het proces om te komen tot een onherroepelĳk bestemmingsplan voortgezet. 4e kwadrant De Keyser De grondexploitatie van dit gebied gebeurt eveneens onder de verantwoordelĳkheid van De Beemster Compagnie. In 2014 is gestart met de verkoop van de eerste 42 woningen en ging het bouwrĳp maken van start. In 2015 zĳn in deelplan I 42 woningen in aanbouw genomen en zĳn opnieuw 28 woningen in verkoop gebracht. In 2016 zĳn alle woningen in deelplan II verkocht en (worden) gebouwd. In deelplan III zĳn de voorbereidingen afgerond voor de bouw van 20 huurwoningen en zĳn de 46 woningen en vier kavels verkocht.

In totaal zĳn er 173 woningen gerealiseerd tot nu toe, waarvan 27% sociale koop (von prĳs tot € 225.000) en 12% sociale huur. Daarnaast zĳn er 4 vrĳe kavels verkocht. Een deel van het gebied 4e kwadrant was niet in bezit van de gemeente. Op het gehele gebied rustte wel de Wet Voorkeursrecht Gemeenten. Alle gronden zĳn inmiddels aangekocht. Een gedeelte zal ontwikkeld worden door een andere ontwikkelaar (AM). Daarnaast is er met een partĳ overeen gekomen dat zĳ appartementen zullen realiseren in het plangebied. Dit betreft 2 appartementen in de koopsector en 12 appartementen in de (middeldure/ dure) huursector. Ook zullen er 58 koopwoningen en 24 sociale huurwoningen gerealiseerd worden in deelplan 8. Voor de overige gebieden is het streven een combinatie van koop (seriematig en vrĳe kavels) en sociale huur te realiseren. Jisperweg 112c De gemeente voert (verkennende) gesprekken met een initiatiefnemer voor de ontwikkeling van 10 woningen.

5.5 Financiering Algemeen Doel van deze paragraaf is om te informeren over het treasurybeleid en de beheersing van financiële risico’s. Treasury is het besturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Dit moet plaatsvinden binnen de kaders van de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido). Het doel van deze wet is onder andere om op een verantwoorde, prudente en professionele wĳze de inrichting en uitvoering van de treasuryfunctie (financieringsactiviteiten) van de gemeente te regelen. In de Financiële verordening gemeente Beemster 2020 (artikel 14) zĳn de uitgangspunten, de doelstellingen en de beleidsmatige en organisatorische kaders van de financieringsfunctie bepaald. De voor onze gemeente relevante uitvoeringsregels zĳn hierin opgenomen. Het bevat met name protocollen voor de dagelĳkse uitvoering. De onderwerpen die hierbĳ aan de orde komen zĳn het kasbeheer, het risicobeheer, de financiering en de administratieve organisatie. Het treasurybeleid is erop gericht binnen de financiële mogelĳkheden van onze gemeente een zo optimaal mogelĳk rendement te verkrĳgen, danwel de lasten zoveel mogelĳk te reduceren. Hierbĳ moeten de risico's zo goed mogelĳk worden beheerst.

Gemeentefinanciering De financieringsmiddelen van de gemeente worden uitsluitend ingezet voor de uitoefening van de publieke taak. Het tot nu toe gehanteerde beleid bĳ de gemeente Beemster is dat de financiering met externe financieringsmiddelen (kort- en langlopende leningen) zoveel mogelĳk wordt beperkt door primair de beschikbare interne financieringsmiddelen (reserves en voorzieningen) te gebruiken. Tevens wordt er geen gebruik gemaakt van rente-instrumenten. Dit beleid is in 2021 voortgezet. De Financieringsovereenkomst (Krediet- en Depotarrangement) met de N.V. Bank voor Nederlandse Gemeenten (BNG) biedt voldoende mogelĳkheden om eventuele tĳdelĳke financieringsoverschotten of -tekorten tegen een zo gunstig mogelĳk rentepercentage uit te zetten c.q. aan te trekken.

Schatkistbankieren Eind 2013 is de Wet verplicht schatkistbankieren van kracht. Voor decentrale overheden betekent dit dat zĳ verplicht zĳn hun overtollige middelen in de schatkist aan te houden. Om te kunnen schatkistbankieren is een rekeningcourant tussen de gemeente en de Staat afgesloten. Het is toegestaan een relatief klein bedrag aan overtollige middelen buiten de schatkist aan te 88

houden (drempelbedrag). De hoogte van het drempelbedag is 0,75% van de begrotingsomvang van de decentrale overheid met een minimum van € 250.000. Voor Beemster was in 2021 het minimumbedrag van toepassing, waardoor er gedurende het jaar 2021 tĳdelĳk overtollige middelen in de schatkist zĳn aangehouden. Conform de vereisten in het BBV (art. 52c) vermelden we in de toelichting op de balans het drempelbedrag en, per kwartaal, het bedrag aan middelen dat Beemster buiten ’s Rĳks schatkist heeft aangehouden.

Rentebeleid (renterisico's) In de notitie Rente 2017 van de Commissie BBV (in het kader van de vernieuwing BBV) wordt ingegaan op de verwerking van de rentelasten en -baten in de begroting en jaarstukken. Doelstelling van deze notitie is als volgt: • het bevorderen van een eenduidige handelswĳze met betrekking tot rente door gemeenten (harmonisering); • stimuleren dat gemeenten de (verwachte) werkelĳke rentelasten opnemen in de begroting en de jaarstukken; • het eenduidig inzichtelĳk maken van de wĳze waarop de gemeenten met rente zĳn omgegaan (transparantie). De bepalingen en richtlĳnen van deze notitie zĳn in werking getreden met ingang van het begrotingsjaar 2018. De rente die direct verband houdt met een taakveld betreft de (omslag)rente die moet worden toegerekend aan investeringen binnen dat taakveld. De omslagrente wordt berekend door de aan de taakvelden toe te rekenen rente te delen door de boekwaarde per 1 januari van de vaste activa (investeringen) die integraal zĳn gefinancierd. De activa die integraal zĳn gefinancierd betreffen de materieel vaste activa en de deelnemingen (financieel vaste activa). In onderstaand schema wordt inzicht gegeven in de rentelasten externe financiering, het renteresultaat en de wĳze van toerekening: Renteschema

Bedrag

a. Externe rentelasten over de korte en lange financiering

134.307

b. Externe rentebaten over de korte en lange financiering

-13.746

Saldo rentelasten en rentebaten

120.561

c1. Doorberekende rente grondexploitaties

c2. Projectfinanciering (nvt)

Aan taakvelden toe te rekenen externe rente

d1. Rente over eigen vermogen (nvt)

d2. Rente over voorzieningen (nvt)

5.078

Totaal aan de taakvelden toe te rekenen rente

0,62%

125.639

e. *) De aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)

1,50%

306.145

f. Renteresultaat op het taakveld treasury

0,88%

180.506

*) De netto boekwaarde van de activa die integraal zĳn gefinancierd per 1 januari bedraagt bĳna € 20,4 miljoen. Uit bovenstaande tabel blĳkt dat er aan de taakvelden 1,5% wordt toegerekend aan rente. Het deel dat mag worden toegerekend aan rente bedraagt 0,62%. Hierdoor ontstaat een renteresultaat van 0,88%.

Kasgeldlimiet en renterisiconorm De Wet fido geeft twee concrete richtlĳnen voor gemeenten voor het beheersen van renterisico’s. Het gaat daarbĳ om de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. De kasgeldlimiet heeft betrekking op leningen met een looptĳd tot maximaal één jaar en de renterisiconorm op leningen met een looptĳd vanaf één jaar. Kasgeldlimiet Aan de totale omvang van de gemiddelde netto vlottende schuld (looptĳd minder dan één jaar) per kwartaal wordt door de Wet fido een maximum gesteld, ook wel kasgeldlimiet genoemd. De netto vlottende schuld mag de kasgeldlimiet niet overschrĳden; hiermee wordt voorkomen dat het totaal aan korte schulden van een gemeente bepaalde grenzen overschrĳdt. De kasgeldlimiet is voor 2021 berekend op € 2.235 miljoen. Het gevoerde beleid is om de kasgeldlimiet zo volledig mogelĳk te benutten, zodat optimaal gebruik gemaakt wordt van de lagere korte rente. In onderstaande tabel is de kasgeldlimiet over 2021 weergegeven. Kwartaal

Maximaal % o.b.v. actuele regeling

Berekend maximaal limiet

Vlottende middelen -/- Vlottende schuld

Onderschrĳding of -/overschrĳding

8,5 %

-/- € 2.235.010

€ 320.546

€ 2.555.556

8,5 %

-/- € 2.235.010

€ 1.928.479

€ 4.163.489

III

8,5 %

-/- € 2.235.010

-/- € 2.743.743

-/- € 508.733

8,5%

-/- € 2.235.010

-/- € 2.376.477

-/- € 141.467

Renterisiconorm Het doel van de renterisiconorm is om tot een zodanige opbouw van de leningenportefeuille te komen, dat het renterisico uit hoofde van rente-aanpassing en herfinanciering van leningen in voldoende mate wordt beperkt. De renterisiconorm houdt in dat maximaal 20% van het begrotingstotaal per jaar (met een minimum van € 2,5 miljoen) afgelost kan worden. De norm beoogt een evenwichtige opbouw van de leningen in de tĳd. Als de jaarlĳks te herfinancieren bedragen onder deze norm blĳven, is er sprake van een beheerste en overzienbare situatie.

Tabel renterisiconorm Renterisiconorm en renterisico's vaste schuld (bedragen x €1.000

2021

(1a) Renteherziening op vaste schuld o/g

(1b) Renteherziening op vaste schuld u/g

(2)

Renteherziening op vaste schuld (1a-/- 1b)

(3a) Nieuw aangetrokken vaste schuld

(3b) Nieuw verstrekte lange leningen

(4)

Netto nieuw aangetrokken vaste schuld (3a-/- 3b)

(5)

Betaalde aflossingen

(6)

Herfinanciering (laagste van 4 en 5)

(7)

Renterisico op de vaste schuld (2+6)

(8)

Renterisiconorm

1.554

5.259

(9a) Ruimte onder renterisiconorm (8 -/- 7)

5.259

(9b) Overschrĳding renterisiconorm (7 -/- 8)

Berekening renterisiconorm (10) Begrotingstotaal

26.294

(11) Het bĳ ministeriële regeling vastgesteld percentage

20%

(12) Renterisiconorm (10 x 11) / minimum € 2,5 mln

5.259

Financieringsbehoefte en leningenportefeuille Financieringsbehoefte Om eventuele ongewenste renterisico's af te dekken, is het van belang te weten wanneer eventueel een vaste geldlening moet worden aangetrokken en voor welk bedrag. Voor de bepaling van de financieringsbehoefte maken we gebruik van een liquiditeitsplanning. In deze planning nemen we alle inkomsten- en uitgaven op (verwachte kasstromen). Op basis van de nieuwste gegevens en ontwikkelingen wordt de liquiditeitsplanning regelmatig geactualiseerd. De berekening van de financieringsbehoefte (financieringstekort of -overschot) geeft slechts indicatief aan of het aangaan van vaste geldleningen al dan niet noodzakelĳk wordt. De uiteindelĳke financieringsbehoefte voor 2021 werd vooral bepaald door het tempo waarin voorgenomen investeringen werden gerealiseerd en door incidentele baten of lasten. In 2021 zĳn geen langlopende leningen aangetrokken. Op 1 januari 2021 bedroeg het schuldrestant van de vaste langlopende (langer dan één jaar) geldleningen bĳna € 9,8 miljoen. Aan het eind van het jaar 2021 bedroeg de vaste schuld, na reguliere aflossingen bĳna € 8,2 miljoen. De gemiddelde rentevoet op 31 december 2021 is 1,50%.

Leningenportefeuille De huidige leningenportefeuille bestaat uitsluitend uit leningen aangegaan met de N.V. Bank Nederlandse Gemeenten. Het verloop van onze leningenportefeuille in 2021 is als volgt (x € 1.000): rekening 2021 Stand leningen per 1 januari

€ 9.747

Vervroegde aflossingen

Reguliere aflossingen

-/- € 1.554

Nieuw aangetrokken lening

Stand leningen per 31 december

€ 8.193

5.6 Bedrĳfsvoering Algemeen De bedrĳfsvoering betreft de wĳze waarop de gemeente haar werkzaamheden, zowel bestuurlĳk als ambtelĳk, heeft georganiseerd. De inwoner mag van de gemeente verwachten dat de beschikbare middelen rechtmatig, doelmatig en doeltreffend worden besteed. In deze paragraaf worden de ontwikkelingen van 2021 verantwoord. Samenwerking met gemeente Purmerend Met Purmerend is een samenwerkingsovereenkomst gesloten, waarin afspraken zĳn gemaakt over de uit te voeren taken en de daarmee gemoeide middelen. Ook over het kwaliteitsniveau van de dienstverlening zĳn afspraken gemaakt. De uitwerking van de Samenwerkingsovereenkomst is vastgelegd in acht dienstverleningsovereenkomsten (DVO's). De DVO is conform afspraken in 2021 gerealiseerd. De Beemster organisatie De eigen Beemster organisatie bestaat naast de griffier en de gemeentesecretaris, uit een controller/bestuursadviseur en een bestuurssecretariaat. Voor de advisering op gebied van werelderfgoed wordt deskundige capaciteit ingehuurd van/via Purmerend. In 2021 is er zorg voor gedragen dat alle medewerkers in dienst van Beemster op een goede plek in Purmerend terecht gekomen zĳn. Informatie en automatisering Informatie en automatisering wordt voor de Beemster organisatie verzorgd door Purmerend.

Naast een solide beheer van de systemen is een datalab ingericht zodat we, waar mogelĳk, onze gegevens kunnen openstellen voor het gebruik door derden en ook efficiënter onze eigen systemen kunnen benutten. De systemen voor het maatschappelĳk domein zĳn ingericht voor de samenwerking met instellingen en andere ketenpartners. Voor het ruimtelĳk domein is de informatie voor het beheer van de buitenruimte nauwkeuriger en beter te benutten. In 2021 is de meeste aandacht uitgegaan naar de samenvoeging van de Beemster en Purmerendse ICT omgeving (zoals samenvoegen databases). Dit is succesvol verlopen. Informatiebeveiliging Het Gemeentelĳk Informatiebeveiligingsbeleid bepaalt (op basis van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid) de kaders en verantwoordelĳkheden om een adequate informatiebeveiliging in te richten en te onderhouden. In 2021 zĳn belangrĳke stappen gezet in het voldoen aan deze verantwoordelĳkheid. Hierover wordt verantwoording afgelegd door middel van de jaarlĳkse ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit). In 2021 heeft de organisatie zich voorbereid op de bestuurlĳke fusie tussen gemeente Purmerend en Beemster. Belangrĳke

waarborgen vanuit informatiebeveiliging zĳn hierin gevolgd, wat mede heeft bĳgedragen aan een veilige overgang naar één nieuwe gemeente per 1 januari 2022. Datalab In 2021 is onze geografische gisviewer Atlas verder doorontwikkeld. Inwoners hebben nu toegang tot meer dan 100 kaartlagen met informatie over Purmerend. We hebben bĳvoorbeeld inzicht gegeven in de woningbouwplanning van de gehele gemeente. Daarnaast is de kaart toegankelĳker gemaakt en zĳn zoekfuncties uitgebreid. Naast de ontwikkelingen in Atlas hebben we dashboards ontwikkeld voor team Handhaving waar we in 2022 verdere stappen in gaan maken. Huisvesting en facilitair beheer Het gemeentebestuur, de ambtelĳke staf en het loket Burgerzaken waren in 2021 nog gevestigd in het gemeentehuis aan de Rĳn Middelburgstraat. Ook de vergaderingen van de gemeenteraad hebben daar plaats gevonden. Het beheer van de gebouwen en de facilitaire dienstverlening wordt vanuit Purmerend verzorgd. In het afgelopen jaar is gewerkt aan het goed afbouwen van de gemeentehuisfunctie. Dat hield onder meer in dat de kopergravure van Beemster naar Purmerend is verhuisd. Financiën beheer Er wordt gewerkt conform de vastgestelde planning en control-cyclus: kadernota (of meerjarenperspectief), begroting, 2 tussenrapportages en een jaarrekening. Deze producten worden door Purmerend verzorgd en zĳn conform afspraak opgeleverd.

2021 was een bĳzonder jaar met een gezamenlĳke Kadernota 2022 en een gezamenlĳke Programmabegroting 2022. Fusie Beemster en Purmerend In 2021 is hard gewerkt aan de bestuurlĳke fusie per 1 januari 2022, met name harmonisatiewerkzaamheden, nieuwe huisstĳl en ICT migratie.

Rechtmatigheid Algemeen De invoering van de rechtmatigheidsverantwoording is uitgesteld, met de verwachting dat die wetgeving per 2022 in werking treedt. Het college was altĳd al verantwoordelĳk voor het rechtmatig handelen van de gemeente. Maar in de nieuwe situatie – na de verwachte invoering van de rechtmatigheidsverantwoording – neemt het de expliciete verantwoordelĳkheid en legt het hierover in de jaarrekening verantwoording af aan de gemeenteraad. Op voorhand ziet het college 2021 als overgangsjaar en zĳn er voorbereidingen getroffen voor de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording door het college. Begrotingsonrechtmatigheden binnen de exploitatie Op programmaniveau zĳn alle begrotingsoverschrĳdingen op de lasten onrechtmatig. Dit moet op programmaniveau worden toegelicht (artikel 189, lid 3 van de Gemeentewet). Bĳ het uitvoeren van de begroting worden lasten op een programma, voor zover deze hoger zĳn dan de vastgestelde actuele begroting, aangemerkt als zogenaamde begrotingsonrechtmatigheid. Dit betekent dat er geen besluiten tot wĳziging van de begroting meer tot stand zĳn gekomen na afloop van het begrotingsjaar 2021. Voor de overschrĳding geldt dat we moeten toelichten wat de oorzaken zĳn en 94

toelichten, voor zover dat kan, dat er samenhang is met andere onderschrĳdingen of hogere baten. De programma’s die zĳn overschreden staan hieronder in een tabel. Vanwege de samenhang met het rekeningresultaat (lees de onttrekkingen en toevoegingen aan reserves) staat ook voor welk bedrag (eventueel) we de overschrĳding compenseren met een mutatie op specifieke reserves. Programma (bedragen x € 1.000)

Begroting bĳgesteld lasten 2021

Realisatie Overschrĳding lasten 202

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

-496

-511

Totaal

-496

-511

Samenhangend met reserves en voorzieningen

Samenhangend met andere onderschrĳdingen of hogere baten

Nee

Toelichting Alleen de algemene dekkingsmiddelen laat een overschrĳding zien van € 511.000 op de lasten. Voor de kosten van het waardenproces die in 2018 en 2019 zĳn gemaakt door Beemster is afgesproken dat Purmerend voorfinanciert en dat Beemster zĳn frictiebĳdrage (€ 471.000) na aftrek van de kosten van het waardenproces (€ 105.000) doorstort aan Purmerend. Hier staan hogere baten tegenover uit het gemeentefonds. Op de overige programma’s is geen sprake van een begrotingsonrechtmatigheid. Begrotingsonrechtmatigheden op investeringen Ook voor de investeringen geldt dat we uitgaven boven het bedrag waarvoor krediet is verleend, aanmerken als onrechtmatig. Overschrĳdingen moeten vooraf worden gemeld aan de gemeenteraad. Voor de investeringskredieten 2020 geldt dat overschrĳdingen (groter dan 3% en/of groter dan € 100.000) zĳn benoemd en toegelicht per programma in de financiële toelichting (in het jaarverslag). In 2021 zien we een overschrĳding op het krediet voor de dependance van De Bloeiende Perelaar. Op basis van kwalitatieve afwegingen (met name het binnenklimaat en functionele kwaliteit) is voor een hogere inschrĳving gekozen inclusief bĳkomende kosten. Naar nu blĳkt is in de prognose geen rekening gehouden met de btw die bĳ een schoolgebouw kostprĳsverhogend is. Hierdoor zal er een overschrĳding van het krediet plaatsvinden van € 850.000.

De aanpassing op dit krediet zal onderdeel uitmaken van de Kadernota 2023. In dit besluit wordt aan de raad voorgesteld expliciet in te stemmen met de verhoging van het krediet van € 850.000. Onrechtmatigheid op aanbestedingen Gedurende 2021 is een aantal kleine onrechtmatigheden ten aanzien van de aanbestedingen geconstateerd.

5.7 Verbonden partĳen Inleiding Een verbonden partĳ wordt in het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) als volgt gedefinieerd: ‘een privaatrechtelĳke of publiekrechtelĳke organisatie waarin de gemeente een bestuurlĳke belang én een financieel belang heeft.’ Van een bestuurlĳk belang is sprake wanneer de gemeente rechtstreeks invloed heeft op de besluitvorming binnen de verbonden partĳ. Een wethouder, raadslid of ambtenaar van de gemeente neemt namens de gemeente in het bestuur van de verbonden partĳ plaats, of stemt namens de gemeente. Van een financieel belang is sprake wanneer de gemeente middelen ter beschikking heeft gesteld die ze kwĳt is in geval van faillissement van de organisatie, of wanneer financiële problemen bĳ de organisatie kunnen worden verhaald bĳ de gemeente. Privaatrechtelĳke organisaties kunnen deelnemingen in stichtingen, verenigingen, coöperaties en vennootschappen zĳn. Bĳ publiekrechtelĳke organisaties gaat het om gemeenschappelĳke regelingen. Beemster kent op dit moment 6 gemeenschappelĳke regelingen en 5 deelnemingen in vennootschappen.

Visie op verbonden partĳen Verbonden partĳen zĳn organisaties die taken uitvoeren die de gemeente niet alleen kan. Omdat de omvang, de taken en de organisatievorm per verbonden partĳ verschilt, kan dit in de praktĳk niet op een eenduidige manier georganiseerd worden. Of de gemeente Beemster samenwerkt, in welke vorm en onder welke voorwaarden, wordt daarom per situatie afzonderlĳk beoordeeld. De gemeente Beemster vindt het van belang dat zĳ voldoende sturingsmogelĳkheden heeft ten aanzien van een verbonden partĳ om onze belangen als gemeente te kunnen bewaken. Deze sturingsmogelĳkheden zĳn er in de vorm van goede en tĳdige informatieverstrekking richting de gemeenteraad en door bepaalde beleidsstukken ter besluitvorming voor te leggen aan de gemeenteraad. Daarnaast neemt het college een actieve houding aan als het gaat over het informeren van de raad.

De verbonden partĳen Publiekrechtelĳke organisaties Gemeenschappelĳke regelingen: 1. GGD Zaanstreek-Waterland 96

2. Omgevingsdienst Ĳmond 3. Vervoerregio Amsterdam 4. Veiligheidsregio Zaanstreek- Waterland 5. Recreatieschap Twiske-Waterland 6. Waterlands Archief Privaatrechtelĳke organisaties Vennootschappen en coöperaties: 1. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) 2. Huisvuilcentrale (HVC) 3. Alliander 4. VOF De Beemster Compagnie 5. InWest Regio BV

Publiekrechtelĳke organisaties 1. GGD Zaanstreek-Waterland Vestigingsplaats

Zaandam

Rechtsvorm

Gemeenschappelĳke regeling: openbaar lichaam

Algemene informatie

De GGD Zaanstreek-Waterland is een samenwerkingsverband van 8 gemeenten in de regio Zaanstreek-Waterland op basis van de Wet gemeenschappelĳke regelingen en gestart per 1 september 2016.

Bestuurlĳke vertegenwoordiger

Dhr. J.R.P.L. Dings

Programma

De Beemster samenleving

Openbaar belang

GGD Zaanstreek-Waterland beschermt, bewaakt en bevordert de gezondheid en de sociale veiligheid van alle mensen in de regio. Daarbĳ staat een preventieve en collectieve aanpak voorop, met specifieke aandacht voor bevordering van participatie en ondersteuning van de eigen regie van mensen. Als uitvoeringsorganisatie van de gemeenten sluit de GGD aan bĳ de gemeentelĳke verantwoordelĳkheden in het sociaal domein.

Bestuurlĳk belang

Een lid van het Algemeen Bestuur (AB) heeft in de vergadering van het AB één stem. In die gevallen waarin Zaanstad en Purmerend zwaarwegende bezwaren hebben tegen een voorstel en met het oog daarop tegenstemmen, leidt die tegenstem tot verwerping van het voorstel. Het voorgaande is niet van toepassing op het voorstel tot vaststelling van de begroting respectievelĳk de jaarrekening van de GGD. Wethouder Dings is lid van het AB.

Zeggenschap

De gemeenschappelĳke regeling heeft geen aandelen. Elk lid van het Algemeen Bestuur (AB) heeft één stem. Dat betekent een stemrecht van 12,5%.

Financiële gegevens

Balansdatum

31-12-2020

31-12-2021

Eigen Vermogen

€ 959.319

€ 1.129.650

Vreemd Vermogen

€ 10.785.071

€ 13.628.182

Ontwikkelingen en beleidsvoornemens

Resultaat na bestemming 2021

€ 148,832

Deelnemersbĳdrage/dividend 2021

€ 376.105

Het Algemeen Bestuur van de GGD Zaanstreek-Waterland heeft in 2020 de wens uitgesproken om een nadere analyse naar het toekomstbestendig maken en houden van de GGD op te stellen en de organisatie en de samenwerking daarnaar in te richten. Om

deze analyse te maken is het project GGD 3.0 in 2021 gestart. Het project wordt vanuit de gemeenten uitgevoerd samen met de GGD. Gemeenten zĳn samen met de GGD bezig om uitwerking van GGD 3.0 te maken waarbinnen op een toekomstbestendige wĳze invulling – zowel inhoudelĳk als financieel – wordt gegeven aan het gewenste niveau van publieke gezondheidszorg. Risico’s

• De decentralisaties leiden tot meer verscheidenheid in (de uitvoering van) beleidskeuzes bĳ de deelnemende gemeenten op gebieden als participatie en (jeugd)gezondheidszorg. Wanneer de behoeften of verwachtingen van de gemeenten in de GR uiteen gaan lopen als het gaat over dienstverlening en bekostiging, maar slechts gestuurd kan worden met elkaar, dan kan een bestuurlĳk spanningsveld ontstaan. Het risico is dat geen vorm gevonden wordt om ruimte te bieden aan het eigen beleid van de deelnemende gemeenten en dat de dienstverlening van de GGD aan de inwoners van Purmerend niet in overeenstemming is met de wens van het bestuur. • De GGD is eigen risicodrager voor de WW. In 2016 is het AB geadviseerd over dit risico en heeft besloten geen aparte stichting in het leven te roepen om risico’s af te wentelen, ook omdat de deelnemende gemeenten een fatsoenlĳk personeelsbeleid willen voeren. WW-risico’s die voortkomen uit het beëindigen van projecten worden via contractafspraken afgedekt. In essentie betekent dit dat het WW-risico terecht komt bĳ de gemeente die de taak bĳ de GGD weghaalt. • Calamiteiten binnen het taakveld van de GGD die een bedreiging vormen voor de volksgezondheid zoals infectieziekten (corona) of rampenbestrĳding.

2. Omgevingsdienst Ĳmond Vestigingsplaats

Beverwĳk

Rechtsvorm

Gemeenschappelĳke regeling

Algemene informatie

Omgevingsdienst Ĳmond voert namens en vóór veertien gemeenten en de provincie Noord-Holland taken uit op het gebied van milieutoezicht en handhaving. OD Ĳmond ondersteunt en adviseert inwoners en bedrĳven op het gebied van milieuvergunningen. Het is een organisatie van circa 120 medewerkers en het werkgebied beslaat ruim 10.000 bedrĳven en circa 560.000 inwoners. OD Ĳmond werkt vanuit twee locaties: Beverwĳk en Wormer.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11555826/1