B1 visie-programma-Binnenstad-Purmerend-(digitaal-toegankelijk)
Tekst van het document
Melkwegbrug, via de bootjes aan de Kanaalschans en de
onderbroken door wegen of kades die niet ingericht
groene plantsoenstraten in het noorden, om dan uit te
zijn om te verblijven.
komen in het Plantsoengrachtpark. Waar mogelijk worden
Referentie: Stadsstrand, Zwolle
groene ruimtes uitgebreid, zodat het park ook ruimte biedt
De potentie van het water herontdekken
voor andere activiteiten, zoals picknicken of bootcampen (en
Hoeveel waarde gecreëerd wordt door deze groenblau-
tegelijkertijd maakt het de binnenstad minder gevoelig voor
we netwerken aan elkaar te knopen, laten ze zien in
gevolgen van klimaatverandering!). Door de eerder voorge-
Leiden. Hier is men druk bezig met het daadwerkelijk
stelde herinrichting van de Gedempte Where is het
realiseren van één verbonden Singelpark. Mensen
Singelpark goed verbonden met de rest van de binnenstad.
kunnen, zonder onderbreking, een rondje wandelen
Zo wordt de binnenstad een veel fijnere, gezondere en
langs het water en zelfs om de gehele historische
aantrekkelijkere plek om te verblijven voor al haar bezoekers.
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
https://www.buitengewoonanders.be/24u-in-rotterdam/
Referentie: Luchtsingel, Rotterdam
33 van 53
Het toekomstige Singelpark van Purmerend, een combinatie van parken (groen) en kades (geel)
https://www.visitcopenhagen.com/
https://www.basel.com/en/attractions/rheinpromenade
Referentie: Rijnpromenade, Basel (onder) en Harbour Bath, Kopenhagen (boven)
Referentie: Singelpark Leiden (ontwerp: DELVA)
34 van 53
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
3.4 Stap 3: Het publieksgerichte circuit Een leuk, onderscheidend en divers aanbod zorgt ervoor dat de binnenstad van Purmerend een aantrekkelijke plek blijft. Door een aantal duidelijke keuzes gaat het publieksgerichte circuit beter functioneren, en blijft de binnenstad een levendige plek.
Een bloeiende binnenstad als motor voor de stad
Het overgrote deel van het voetgangersgebied (de
Voor een toekomstbestendige binnenstad is het
groen aangeduide gevels op de kaart op blz. 37) moet
belangrijk om die levendigheid vast te houden en een
publieksgericht gebied blijven. Hier kan op de begane
aantrekkelijke plek te zijn voor verschillende bezoekers.
grond geen sprake zijn van het toevoegen van een
Een bloeiende binnenstad zorgt voor werk, en is het
woonfunctie, omdat aaneengesloten actieve plinten
visitekaartje van je stad. Zo kan het centrumgebied één
van groot belang zijn voor de aantrekkelijkheid van dit
van de motoren zijn voor heel Purmerend. Hierbij is de
gebied. Een belangrijke keuze is om de nadruk te
De binnenstad is het hart van de stad en de regio (met de
groei van de stad een kans om in de binnenstad een
leggen op de Breedstraat/Dubbele Buurt. Deze straten
ambitie om het aantal bezoekers uit omliggende ge-
steeds completer aanbod te realiseren.
doen ertoe als verbinding tussen de Koemarkt, de
meenten te verdubbelen). Om een aantrekkelijk aanbod
Kaasmarkt (ook het middelpunt van de markt) en het
te realiseren zijn genoeg passanten in een binnenstad
Transformatie op de juiste plekken
Eggert Winkelcentrum. Gevolg hiervan is dat de
nodig. Door de groei van het aantal inwoners van
Het winkelaanbod neemt af, op cruciale plekken
Weeshuissteeg en de Schoolsteeg geen deel uitmaken
Purmerend en het versterken van de regiofunctie
ontstaat leegstand (zie de Breedstraat). Om dit te
van het primaire publieksgerichte circuit. Hierdoor
verwachten we dat het aantal passanten kan toenemen
voorkomen en ervoor te zorgen dat het publieksgerich-
zullen passantenstromen zich weer op de Breedstraat
van zo’n 67 duizend per week naar 100 duizend passan-
te circuit aantrekkelijk en compact blijft, moeten er
en Dubbele Buurt concentreren.
ten per week (vergelijkbaar met andere middelgrote
strategische keuzes worden gemaakt. Dit doen we
steden, zie bijlage 3 voor verdere uitwerking).
door op de juiste plekken transformatie naar andere functies toe te staan, maar ook door duidelijk te zijn
De aanwezigheid van verschillende typen winkels, horeca
over welke straten publieksgericht moeten blijven (zie
en andere functies zorgt ervoor dat er in dit gebied veel
kaart op de volgende pagina) en waar dus geen nieuwe
te beleven is. Dit publieksgerichte circuit trekt bezoekers
woonfunctie op de begane grond mogelijk is. De
en daarmee levendigheid naar de binnenstad. De
transformatievoorwaarden conform het Voorberei
binnenstad is hiermee een plek van kansen. Een plek om
dingsbesluit zorgen voor het behoud van een levendig
elkaar te ontmoeten, om te genieten en om dingen mee
winkelrondje, door ontwikkeldynamiek naar de juiste
te maken.
plaats te sturen. Levendigheid zorgt voor een aantrekkelijke binnenstad
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
35 van 53
Gemengde gebieden als overgang tussen het levendige
functies of een kantoorfunctie. De Achterdijk en de
aanloopstraten uitgesloten van transformatie naar
publieke hart en het fijne woonmilieu aan de rand
Plantsoenstraat zijn plekken waar dit milieu mag ontstaan.
wonen op de begane grond. Juist de hoeken van een
Naast het publieksgerichte gebied zijn er ook gemengde
Een dergelijk kader met een minimum aan publieksgerichte
straat zijn zichtbaar voor bezoekers. Met een publieke
gebieden (paars). Hier wordt op de begane grond gestreefd
functies wordt ook vanuit de kopgroep commercieel
invulling kunnen dit soort panden als entree dienen
naar een mix van wonen en werken. Deze gemengde
vastgoed onderschreven. Een aantal gebieden aan de
voor het publieksgerichte circuit en mensen verleiden
gebieden dienen als overgangszone tussen het functionele
randen van de binnenstad kunnen in hun geheel verkleuren
om een aanloopstraat in te lopen die uitkomt bij het
hart van de binnenstad en de woongebieden die zich meer
naar een woonmilieu. Verder worden ook hoekpanden van
publieksgerichte hart van de binnenstad.
richting de randen bevinden. Transformatie van publieke functies naar woningen (ook op de begane grond) zijn in deze gebieden in beperkte mate mogelijk (zie transformatievoorwaarden). De druk op de huidige woningmarkt kan er echter voor zorgen dat deze gebieden, wanneer regels te veel speelruimte bieden, volledig verkleuren naar woongebied en dat is niet wenselijk voor publieksgericht gebied. Om dit te voorkomen is er een aantal belangrijke kaderstellende keuzes te maken. Om het gemengde karakter van deze straten te beschermen, maar ook transformatie mogelijk te maken, is het gewenst om een percentage (minimaal 25%) aan publieksgerichte functies op de begane grond vast te stellen per aaneengesloten gevelwand (zie ook het uitvoeringsprogramma). Voor tussenstraten in het binnengebied (oranje), gelden nadere transformatievoorwaarden conform het Voorbereidingsbesluit. Hierbij gaat het uitdrukkelijk om een breed functiepalet, waaronder bijvoorbeeld ook maatschappelijke functies, culturele
36 van 53
Publieksgericht gebied en mogelijke transformatiegebieden in binnenstad Purmerend 2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
Verschillende sfeergebieden met unieke kwaliteiten
De Padjedijk en de Peperstraat worden plekken waar je bij
Een bloeiende binnenstad met leuk, onderscheidend
kleinere winkeltjes een lokaal en ambachtelijk aanbod
en divers aanbod maakt van Purmerend een fijnere
vindt. Eggert Winkelcentrum vult dit, samen met de
plek voor al haar bewoners en bezoekers. Om dit waar
Hoogstraat en de Strada, aan door juist te voorzien in een
te maken zetten we in op het maken van verschillende
mix met grotere winkels (bijvoorbeeld ketens). De
sfeergebieden met ieder hun eigen unieke aanbod (zie
Breedstraat en Dubbele Buurt worden, na herinrichting,
ook bijlage 5 voor een verdieping). De Koemarkt als
juist prachtige groene straten met een nadruk op nieuwe
horecaplein is een mooi voorbeeld van zo’n uniek
winkelconcepten en het versterken van local heroes.
De Koemarkt: Het horecaplein van Purmerend
Padjedijk, Peperstraat & Kaasmarkt: Lokaal en ambachtelijk winkelen
sfeergebied. Het aanwezige aanbod versterkt elkaar, en de inrichting van de openbare ruimte sluit hier ook
Het Waagplein en de Kaasmarkt voorzien in een inspire-
naadloos aan op de gewenste sfeer. Dit samenspel
rend cultureel aanbod. Hiervoor zijn, met het Purmerends
maakt van de Koemarkt een leuke en aantrekkelijke
Museum, theaters De Purmaryn en ‘t Stamhuis en de
plek.
kerken, al veel ingrediënten aanwezig. De oostzijde van de Westerstraat en de Gedempte Singelgracht wordt een Stop
Door meerdere van dit soort sfeergebieden te maken,
& Go-milieu, waar winkels met grotere spullen (en dus
met ieder hun eigen functiemix, wordt de binnen-
enigszins autoafhankelijk) zich kunnen vestigen. Hier
stad meer divers en aantrekkelijker. Ook de inrichting
kunnen mensen een nieuwe televisie halen zonder de hele
van de straten is in ieder sfeergebied anders, maar de
binnenstad door te moeten lopen met een grote doos, en is
gebieden horen wel duidelijk bij elkaar. De verschil-
er dus ook enige ruimte voor kort parkeren. Dit is een
lende gebieden versterken elkaar, in plaats van dat er
vestigingsplek voor (nieuwe) pakket- en maaltijdbezorgers.
concurrentie ontstaat. Je bent in de huiskamer van de regio, waar je kan genieten van een compleet aanbod
Met deze onderscheidende sfeergebieden, en de toekom-
plus activiteiten: ontmoeten, bezoeken, afspreken,
stige ontwikkeling van de Schapenmarkt tot multifunctio-
laneren, kopen, eten, drinken, wandelen, shoppen,
nele en beeldbepaldende plek (hierover later meer), worden
boodschappen doen, vermaken, ontspannen, bijpraten,
bestaande kwaliteiten versterkt en krijgt de binnenstad van
geïnspireerd raken, overnachten, sporten.
Purmerend een nog sterker en verrassender aanbod.
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
De Eggert, de Strada & de Hoogstraat: Winkelen bij de grotere ketens De Breedstraat & Dubbele Buurt: Prachtstraat met hippe concepten Waagplein & Kaasmarkt: Inspirerend cultureel aanbod Westerstraat en Gedempte Singelgracht: Stop & Go voor grotere aankopen
37 van 53
Toekomstige sfeergebieden in de binnenstad van Purmerend
38 van 53
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
Een veelzijdige binnenstad voor diverse doelgroepen De binnenstad van Purmerend wordt een plek waar iedereen zich thuisvoelt. Dit betekent ook dat het een veelzijdige plek is. Niet iedereen wordt enthousiast van dezelfde dingen. Zo willen jongeren bijvoorbeeld plekken
Jongeren Urban plekken met cultuur en horeca in een speciaal gebouw, arcadehal, koffiebar met studeerplek, vegan cafés, conceptstores
die aansluiten bij de laatste trends (vintage winkels, een instagram-museum, etc.). Gezinnen zijn daarentegen, logischerwijs, op zoek naar kindvriendelijke plekken waar ze zelf ook wat kunnen doen. Inzicht in de wensen van de verschillende doelgroepen zorgt ervoor dat er, bijvoorbeeld aan de hand van de eerder beschreven sfeergebieden, beter ingespeeld kan worden op specifieke behoeftes die deze mensen hebben. Zo komt de binnenstad echt tot leven en kan het huiskamergevoel bij verschillende type mensen opbloeien (zie ook bijlage 5 voor een verdere verdieping).
Gezinnen Kindvriendelijk, dependance bibliotheek, speelvoorzieningen in de openbare ruimte
De belangrijkste doelgroepen voor de binnenstad van Purmerend zijn de volgende: •
De gezinnen
•
De jongeren
•
De senioren
•
De regiobezoekers
•
De toeristen
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
39 van 53
Senioren Ontmoeten van anderen, speciaalzaken, een buurthuis of culturele plek met cursusaanbod, bankjes in een park Regiobezoekers Komen om te winkelen of voor de markt, horeca bezoek, avondje theater of bioscoop, bijzondere evenmenten zoals kermis Toeristen Unieke publiekstrekkers, iconische plekken, boetiekhotel met moderne uitstraling, uitvalsbasis binnen ´Old Holland´
40 van 53
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
3.5 De binnenstad als toneel van het stadsleven In de binnenstad is ruimte om het stadsleven, met veel verschillende activiteiten en ontmoeting op allerlei manieren, te laten bloeien. De warenmarkt, georganiseerde evenementen en aandacht voor toerisme maken van de binnenstad van Purmerend een nog levendigere en aantrekkelijkere plek.
We zien de gehele binnenstad als één evenementengebied. We gaan voor het optimaal mogelijk maken van passende evenementen in de gehele binnenstad. Hoe we dat vorm gaan geven, wordt uitgewerkt in het evenementenbeleid (een project in het uitvoeringsprogramma).
Marktstad Purmerend verdient een prettige markt De warenmarkt is een belangrijke publiekstrekker op dinsdag en refereert aan de regionale positie van
De binnenstad als evenemententerrein vol beleving
Purmerend als Marktstad. De warenmarkt wist ook
Door de toenemende concurrentie van de binnenste-
afgelopen jaren haar aantrekkingskracht en brede
den onderling en van het online aanbod wordt het
klantenkring te behouden en verdient een centrale rol in
steeds belangrijker een beleving te creëren in de
het publieksgerichte circuit. De komende jaren zal
binnenstad. Evenementen maken zeker deel uit van
onderzoek uitgevoerd worden naar de beste positione-
deze beleving. De beleving wordt gecreëerd door het
ring van de markt, centraal in de binnenstad. Het beter
faciliteren van een dynamische context waarbij diverse
betrekken van de Koemarkt bij de weekmarkt zal ook
onderdelen (cultuur, detailhandel, horeca en andere
bekeken worden. Op het moment dat er zowel in het
ondernemers) samen de binnenstadsbeleving vormen.
publiekscircuit (o.a. Schoolsteeg, hoek Zuidersteeg) als
Een levendige warenmarkt op dinsdag
aan de stadsboulevards herinrichtingsplannen worden Er is nu te weinig interactie tussen deze partijen en
uitgewerkt (bijv. voor vergroening of ontmoetingsplek-
daardoor ontbreekt vaak de samenhang. We willen
ken), wordt op maat gekeken hoe een meer optimale
deze samenhang versterken en ook gaan inzetten op
opstelling voor de markt mogelijk is en waar eventueel
onder andere het bijzondere en typerende aanbod van
meer marktondernemers centraler in het voetgangersge-
lokale producten.
bied een plek kunnen krijgen. Ook zal er in de toekomst ruimte zijn voor nieuwe themamarkten in de binnenstad. Ook voor evenementen en themamarkten zoals de Matsmarkt blijft ruimte
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
41 van 53
Toerisme in de binnenstad van Purmerend
Op langere termijn zullen er meer plekken met passend
Toegankelijkheid van de binnenstad
De binnenstad is het visitekaartje van de gehele stad en
aanbod voor de toerist moeten komen. Gedacht kan
Toegankelijkheid is een inmiddels veelbesproken onder-
gemeente. We zien vooral kansen om meer regiobezoe-
worden aan de programmering van de kerken en de
werp binnen de gemeente Purmerend. College en raad
kers te trekken (naast de inwoner uit de gemeente zelf).
markthal. Dit zijn interessante locaties waar mogelijk
zijn de afgelopen twee jaar een aantal keer met elkaar in
De internationale toerist ligt op dit moment minder voor
aanvulling op de culturele programmering zou kunnen
gesprek gegaan over de toegankelijkheid van bijv. de
de hand. Het begint met een duidelijke thematiek: voor
plaatsvinden. Maar ook de nog te ontwikkelen
openbare ruimte en maatschappelijke voorzieningen en
wie is de binnenstad, en wat heeft het gebied te bieden.
Schapenmarkt (zie projectpagina ) speelt hierin een
diensten. De gemeente zet zich er (samen met (belangen)
Als dit op orde is voor inwoner en regiobezoeker, kun je
rol.
organisaties en maatschappelijke partners) voortdurend voor in om aandacht voor toegankelijkheid stapsgewijs te
aan de volgende stap gaan denken. Er liggen volop kansen: mensen trekken voor bijvoorbeeld een week-
Overnachten in een boetiekhotel of op het water, goede
vergroten en te verankeren en zo de samenleving
endje Purmerend-Beemster; de binnenstad ligt in
informatie, goede bewegwijzering, een markt voor
toegankelijker te maken.
Metropoolregio Amsterdam (met publiekstrekkers als de
lokale producten, met ruimte om te eten en te drinken,
Zaanse Schans en Volendam). Deze potenties benutten
koken met lokale producten; het zijn allemaal zaken die
Wat betekent dit voor het Programma Binnenstad? Een
is alleen haalbaar als je op een goede manier de kracht
nodig zijn om aantrekkelijk te zijn voor de regiobezoe-
toegankelijke binnenstad betekent bijvoorbeeld het verbin-
van de Beemster (zie de status van dit landschap als
ker en de (inter)nationale toerist.
den en verbeteren van gidslijnen. Bewustwording over het
UNESCO Werelderfgoed) weet te benutten en dat kan
vrijhouden van gidslijnen (geen tijdelijke plantenbakken,
combineren met het aanbod van de stad.
los geparkeerde fietsen of andere objecten die als obstakel werken) is belangrijk om toegankelijkheid te
Door de aanwezigheid van ’t Stamhuys, de Purmaryn en
waarborgen. Het plaatsen van een middenstrook en een
het Purmerends Museum is er op cultureel vlak veel te
stoplicht bij oversteekplaatsen helpt ook. Toewerken naar
doen. De winst voor de binnenstad op korte termijn zit er
een toegankelijke samenleving is een marathon, geen
vooral in dit beter zichtbaar maken,bijvoorbeeld door op
sprint. Daarom vraagt het om blijvende aandacht. Een
ludieke manieren te laten zien wat Purmerend te bieden
goede toegankelijkheid voor inwoners en bezoekers met
heeft (voor mensen in Purmerend en lokale bezoekers van buiten).
een beperking is een randvoorwaarde voor uitvoerings(Bron foto: Albertine Slotboom)
projecten in de openbare ruimte.
De Beemsterpolder: UNESCO werelderfgoed op fietsafstand
42 van 53
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
Project: Aankleding en vergroening van de binnenstad De binnenstad kan aantrekkelijker ingericht worden. Vergroening en aankleding kunnen de verblijfskwaliteit verbeteren. Dit versterkt het huiskamergevoel. De Breedstraat en Dubbele Buurt verdienen hierbij, als belangrijke verbindingsstraten, speciale aandacht.
Groenslingers in het straatbeeld
Groene gevel Geveltuintjes met stokrozen, Groningen
Vergroening voor een leuker straatbeeld De binnenstad van Purmerend wordt op verschillende
Vergroening van het straatbeeld
manieren vergroend. Zo kunnen er, waar mogelijk, extra bomen geplant worden. Daarnaast worden gevels (bijvoorbeeld van het Eggert Winkelcentrum) vergroend. In de straten kunnen geveltuintjes komen met stokrozen, plantenbakken en blauwe regen boven de straat. Zo wordt de binnenstad
Tuinstraat, Antwerpen
Vergroening met bomen, Kopenhagen
groen en gezellig, en ook toekomstbestendig.
Creativiteit en aankleding, hand in hand
Creativiteit in het straatbeeld
3D-kunst op straat, Zwolle
De bezoekers van de binnenstad worden in de toekomst verrast met creatieve aankleding op verschillende plaatsen. Street-art op blinde gevels, 3D-kunst op straat of een beeld op een plein maken van de binnenstad een leukere plek. Het verhaal en de historie van Purmerend kan daarmee verteld worden. Op die manier gaan uniforme aankleding en identiteit hand in hand, en weet de bezoeker van de binnenstad dat die in Purmerend is en niet ergens anders in Nederland. Identiteit en aankleding hand in hand, Winterswijk
Kunst op straat, Den Haag
Spel in openbare ruimte, Capelle aan de IJssel
De Breedstraat en Dubbele Buurt als prachtstraat Voor het publieksgerichte circuit zijn de Breedstraat en de Dubbele Buurt belangrijke straten om verschillende sfeergebieden (Koemarkt, Kaasmarkt, Eggert Winkelcentrum) met elkaar te verbinden. Op dit moment zijn deze twee straten, mede vanwege de uitstraling, geen vanzelfsprekend onderdeel van de routes die het winkelend publiek a legt. Met een herinrichting zorgen we dat de straat groener, leuker en aantrekkelijker wordt (en met voldoende ruimte voor marktkramen). Zo worden de Breedstraat en de Dubbele Buurt weer prachtige winkelstraten, die verschillende plekken in de binnenstad van Purmerend aan elkaar verbinden.
van 53
Project: Ontwikkeling van de Schapenmarkt De Schapenmarkt biedt een kans om iets speciaals neer te zetten in de binnenstad. Op deze plek is nu geen bebouwing. Hier kan een nieuw beeldbepalend gebouw voor de binnenstad van Purmerend gemaakt worden.
De Koemarkt als voorbeeld
Plantsoengrachtpark en het toekomstige Singelpark). Met
Eerder is de Koemarkt met een nieuwe inrichting omgeto-
de ontwikkeling van het Waterlandkwartier kan de
verd van een parkeerplein in een van de meest geliefde
Schapenmarkt als nieuwe verblijfsplek en entree van de
plekken van de binnenstad van Purmerend. Daar liggen
binnenstad in de toekomst nog belangrijker worden. De
ook kansen voor de Schapenmarkt. We zien de
bewoners van deze wijk zullen grotendeels fietsend of
Schapenmarkt als een levendige plek, die bijdraagt aan
lopend naar de binnenstad komen, via een route die over de
Op de Schapenmarkt ontstaat een enorme kans,
het huiskamergevoel. Daar hoort een aantrekkelijke
Schapenmarkt loopt. Een combinatie van een gebouw met
wanneer de auto’s van het maaiveld verdwijnen (in lijn
openbare ruimte bij, met veel groen, waar we fijn kunnen
voldoende openbare ruimte daaromheen is gewenst op
met de ambities vanuit dit Programma Binnenstad en
wandelen, winkelen, spelen, en elkaar ontmoeten.
deze locatie. Het perceel van de Schapenmarkt zal deels
vanuit het Mobiliteitsplan) en parkeren in de binnenstad
onbebouwd blijven om ruimte te bieden aan een aantrekke-
op een andere manier opgelost wordt. Dit opent de weg
De Schapenmarkt als verbindende schakel
naar een ontwikkeling op deze plek. Juist in een verder
De Schapenmarkt kan een verbindende schakel zijn
compacte en relatief volgebouwde binnenstad is dit een
tussen de pleinen van de binnenstad (bijv. de Koemarkt)
unieke situatie.
en de groene structuur rondom de binnenstad (zoals het
De Koemarkt, anno 2008
De Koemarkt, anno 2021
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
lijke openbare ruimte rondom het nieuwe gebouw.
45 van 53
‘Het Groene Schaap’: een nieuw uniek groen beeldbepalend gebouw voor de binnenstad van Purmerend Een gebouw op de Schapenmarkt, omgeven door openbare ruimte, kan beeldbepalend worden voor de binnenstad van Purmerend. Door nieuwe technieken te gebruiken (zoals houtbouw, een daktuin, groene gevels,
Stadhuis, Deventer
Groene gevel, Hyderabad Houtbouw, Vancouver
etc.) kan het gebouw ook uitstralen dat de binnenstad
Het gebouw van de toekomst...
van Purmerend klaar is voor de toekomst. Daarnaast gaat het niet alleen over hoe het er van buiten uitziet, maar juist ook over wat je er kan doen. Hierover hebben we veel ideeën gehoord. Zo is een plek voor jongeren of een spelletjeshal op de begane grond samen
Stadsforum, Groningen
Dakpark, Rotterdam
met een daktuin met restaurant veel genoemd (juist ook in het gesprek met de jongeren zelf). Er liggen ook
... met een invulling voor de toekomst! Spelletjeshal
kansen voor unieke tentoonstellingen of een link met Esportlocatie H20. Op verdieping kan het gebouw gevuld worden met woningen en/of een boetiekhotel. Een Boetiek-hotel
ondergrondse garage kan ruimte bieden voor kort parkeren in de binnenstad. Met dit soort functies zorgt de invulling van het gebouw ook voor ruimte voor de toekomstige generaties van Purmerend. Een beeldbepalend gebouw, met een moderne invulling! Een plek voor ontmoeting 46 van 53
Jeu-de-boules-bar
Een plek voor jongeren (skate-café)
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
3.6 Wonen in de binnenstad van Purmerend De binnenstad van Purmerend is er niet alleen voor bezoekers, maar is ook een bijzonder woonmilieu. Wonen in de binnenstad, tussen al het leven, biedt enorme kwaliteiten. Tegelijker-tijd bestaat er een fragiele balans tussen het toevoegen van woningen en het beschermen van andere functies in de binnenstad.
Kleinere woningen, voor jongeren en voor ouderen Op dit moment is de binnenstad vooral populair onder jongeren, jonge gezinnen en de oudere doelgroep. Dit is logisch, gezien de relatief kleine omvang van woningen in de binnenstad (minimaal 40 m2). Ook in de toekomst blijven jongeren en ouderen de logische doelgroepen. Zij willen een (betaalbare) woning van beperktere omvang en hebben zo alle voorzieningen binnen handbereik.
De druk op de huidige woningmarkt is groot, ook in Purmerend. In een gemengd gebied zoals de binnenstad
Zorgwoningen of woon-zorgcomplexen verdienen
is het belangrijk deze ontwikkeldynamiek op de juiste
speciale aandacht, zodat het voor ouderen mogelijk
manier te sturen. Een woonfunctie kan op meerdere
blijft om in de binnenstad te gaan wonen (of te blijven
manieren een toegevoegde waarde hebben voor de
wonen).
Fijn wonen in de binnenstad en aan de groene singels
binnenstad. Bewoners zorgen voor levendigheid, juist op momenten dat bijvoorbeeld winkels gesloten zijn. Ook
Bescherm het kleinschalige en historische karakter
zorgen transformatiemogelijkheden van winkelen naar
Op dit moment loopt de binnenstad op sommige
wonen (mits op de juiste plekken) ervoor dat het
plekken al tegen haar grenzen aan. Hierdoor komt de
bestaande publieksgerichte gebied compact kan blijven.
leefbaarheid onder druk te staan, bijvoorbeeld door geparkeerde fietsen voor de deur in de toch al relatief
Juist in de schil van de binnenstad, niet in het voetgan-
smalle straatjes. De Hoogstraat, de Westersteeg
gersgebied maar aan het water, mag de woonfunctie nog
Padjedijk, Peperstraat, Dubbele Buurt, Breedstraat en
belangrijker worden. Hier is het prettig wonen aan het
Kolkstraat zijn voorbeelden van ‘volle’ straten, waar
nieuwe Singelpark, op loopafstand van de levendigheid
geen woningen op verdieping meer worden toege-
die de binnenstad te bieden heeft. Deze loopafstand is
voegd, behoudens bestaande lege verdiepingsruimten
heel waardevol, bijvoorbeeld voor de oudere doelgroep.
of reeds lopende planinitiatieven.
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
Op sommige plekken ontstaat druk op de kwaliteit van wonen
47 van 53
Sturen op leefbaarheid en kwaliteit van wonen
30% sociale woningbouw, 40% middeldure huur en
De binnenstad is al volop in beweging als woongebied
Voor de binnenstad concluderen we dat het historische
koop en 30% vrije keuze bij een groter transformatie- of
De druk op de woningmarkt met bijbehorende ontwik-
karakter (en de bijbehorende schaal) niet verenigbaar
nieuwbouwproject. Een transformatieproject van
keldynamiek is nu al duidelijk zichtbaar in de binnen-
is met het toevoegen van grote aantallen woningen.
verouderde panden kan het historische karakter juist
stad van Purmerend. Er lopen meerdere woningbouw-
Om aan de woningbouwopgave te voldoen zijn in de
ten goede komen (bijvoorbeeld de Achterdijk en de
ontwikkelingen, bijvoorbeeld op het Slotplein en rond
rest van Purmerend voldoende andere ontwikkelloca-
Kanaalkade) en kwaliteit toevoegen.
de Vijfhoek. Deze projecten passen goed in de visie op
ties voorzien (o.a. Waterlandkwartier). Het toevoegen
wonen die vanuit dit Programma Binnenstad geformu-
van woningen in de binnenstad is, gelet op de leefbaar-
Hoogbouw is in de binnenstad van Purmerend niet
leerd is, en voorzien in nieuwe woonkwaliteit in het
heid, daarom alleen wenselijk als het ook woonkwali-
gewenst. Conform het huidige bestemmingsplan is de
gebied. De kwaliteit van deze projecten (bijv. in
teit oplevert en zolang de woonfunctie in de binnenstad
maximale bouwhoogte in de binnenstad 12,5 meter
uitstraling) onderstreept dat bestaande kaders voor
niet dominant wordt. Met kwaliteit wordt bedoeld:
(conform het huidige bestemmingsplan), met mogelijk-
nieuwe ontwikkelingen een mooi resultaat kunnen
voldoende ruime woningen en een divers aanbod,
heid tot beperkte afwijking op kwalitatieve gronden.
opleveren. Een duidelijke reden om bestaande voor-
conform huisvestingsverordening en de verdeelsleutel
schriften uit het bestemmingsplan en de huisvestingsverordening te bewaken.
Duurzaam en toekomstbestendig wonen Ook nieuwe woonontwikkelingen zullen bijdragen aan de toekomstbestendige binnenstad. We onderzoeken welke nieuwe woonvormen passen in de binnenstad. We bouwen duurzaam (bijvoorbeeld met hout) en maken waar mogelijk gebouwen die op een goede manier kunnen transformeren naar andere functies (bijvoorbeeld door een hoger plafond op de begane grond). https://thevirtualdutchmen.com
Bron foto: EWP Ingenieurs
Sfeerimpressie van de herontwikkeling van de PostNL-locatie
Sfeerimpressie van het woningbouwproject aan het Slotplein
48 van 53
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
3.7 Een prettige, complete en toekomstbestendige binnenstad Wat een fijne plek wordt die binnenstad van Purmerend. Lekker winkelen met de familie, een rondje hardlopen door het Singelpark, met je vrienden chillen op de Schapenmarkt, of juist rustig een kopje koffie drinken, terwijl je vanaf je balkon uitkijkt op het leven om je heen. Dit alles krijgt een plek in de toekomstige binnenstad van Purmerend. Het is de plek waar iedereen uit de stad en de regio naartoe komt. Even op de fiets om wat lekkers te halen voor de visite die in de middag langskomt, en wat is het dan leuk dat je in de binnenstad ook lokale producten uit de Beemster kunt krijgen. In de avond met z’n allen naar een voorstelling in De Purmaryn, om af te sluiten met een drankje op de Koemarkt. Het is ook goed wonen in de binnenstad, voor jong en oud. De een loopt de binnenstad in voor wat laatste dingen voor het feestje van vanavond. De ander komt net terug van zijn wandelrondje met de hond langs het water, en begroet de buurvrouw die lekker een krantje zit te lezen voor haar huis. Wat wordt die historische binnenstad toch een aangenaam, levendig en verrassend stukje Purmerend. Er is voor iedereen wat te beleven, en dat blijft ook zo!
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
49 van 53
Visie voor de binnenstad van Purmerend
Belangrijkste conclusies van hoofdstuk 3 op een rij: •
De toekomstbestendige binnenstad van Purmerend is de huiskamer voor stad en regio, met sociale en maatschappelijke meerwaarde.
•
Er wordt zoveel mogelijk ingezet op het stimuleren van ontmoeting en een gezonde leefomgeving.
•
Verschillende sfeermilieus in het voetgangergebied zorgen voor een diversiteit aan functies en een kwalitatief aanbod, met een aantrekkelijke en groene openbare ruimte als verblijfsgebied.
•
Duidelijke kaders voor transformatie sturen nieuwe woonontwikkelingen naar de juiste plek (en dus niet midden in het publieksgerichte gebied).
•
Het opwaarderen van een aantal wegen tot groene stadsboulevards zorgt voor ruimtelijke kwaliteit en herstelt de historische (singel)structuur.
•
Een verbonden Singelpark biedt een nieuw en groen verblijfsmilieu langs het water.
•
Op de Schapenmarkt komt een nieuwe ontwikkeling: een beeldbepalend gebouw met een moderne invulling.
50 van 53
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
Uitvoeringsprogramma & samenwerking
4.1 Samen uitvoering geven aan de visie Dit document is onderdeel van een tweeluik: dit deel (de visie) beschrijft in de voorgaande hoofdstukken de stip op de horizon. In het tweede deel (het uitvoeringsprogramma) beschrijven we hoe er de komende vijf jaar concreet stappen gezet kunnen worden om van deze visie een realiteit te gaan maken.
Van gouden driehoek naar gouden cirkel
Met dit breed gedragen Programma Binnenstad en het
Tegelijkertijd blijven de betrokken partijen niet beperkt
bijbehorende uitvoeringsprogramma kunnen al deze
tot de gemeente, de ondernemers en de vastgoedeige-
verschillende partijen samen uitvoering gaan geven
naren. Centrumgebieden bieden ruimte voor een
aan de visie. Zo krijgen de betrokkenheid en energie uit
veelheid van functies en doelgroepen. Dit betekent ook
het intensieve proces direct een concreet vervolg, en
dat er in de werkelijkheid veel meer partijen inspraak
kunnen er meteen stappen gezet worden richting de
moeten hebben in processen die spelen in deze
toekomstbestendige binnenstad.
gebieden. Vandaar dat tegenwoordig steeds vaker Een aantrekkelijkere binnenstad maak je samen. Het is
gesproken wordt over de ‘gouden cirkel’ in plaats van
een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Ondernemers,
over de ‘gouden driehoek’. Immers, de binnenstad
vastgoedeigenaren en gemeente hebben elkaar nodig
wordt ook gemaakt door bewoners, jongeren, de markt,
om de binnenstad van de toekomst te maken. In het
evenementen, de toeristische sector en culturele en
eerste deel van het uitvoeringsprogramma wordt
maatschappelijke instellingen.
verder ingegaan op deze samenwerking en de rolverdeling tussen de verschillende betrokken partijen.
Opzetten van gouden driehoek Een intensieve en professionele samenwerking tussen gemeente, binnenstadsondernemers en eigenaren van commercieel vastgoed is nodig om de binnenstad aantrekkelijk en toekomstbestendig te krijgen. De verschillende groepen in deze zogeheten ‘gouden driehoek’ hebben samen de sleutel in handen om verandering in gang te zetten. Het intensieve proces verdient een concreet uitvoeringsprogramma
52 van 53
Van gouden driehoek naar gouden cirkel, samen werken aan de toekomstige binnenstad
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
4.2 Uitvoeringsprogramma Om als binnenstad daadwerkelijk de keuzes uit deze visie (de sociale meerwaarde vergroten, de verblijfskwaliteit en leefkwaliteit opwaarderen, ontmoeting stimuleren, een aantrekkelijker winkelaanbod, een bredere functiemix, etc.) te realiseren zijn verschillende uitvoeringsprojecten nodig. Dit zijn de uitvoeringsprojecten en acties waarmee iedere stakeholder zelf of samen met andere betrokkenen aan de slag kan gaan.
overzicht is geen vaststaand gegeven, maar een dynamisch overzicht van alles waar de gouden cirkel aan werkt.
Drie strategische sleutelprojecten In de visie komen drie projecten naar voren die van groot strategisch belang zijn om deze ambities te realiseren, vanwege de cruciale bijdrage die ze leveren (bijv. op economisch én sociaal-maatschappelijk vlak) aan de
Opgewaardeerde stadsboulevards
binnenstad. Het zijn concrete projecten die als vliegwiel kunnen dienen voor de verdere ontwikkeling van de
Hoofdstuk 2 van het Uitvoeringsprogramma bevat een
binnenstad. Bij deze strategische sleutelprojecten trekt
compleet overzicht van de projecten, zowel de grote
de gemeente de regie naar zich toe, maar zoekt ze ook
als de kleine bouwstenen. Ook wordt er ingegaan op de
nadrukkelijk de afstemming en samenwerking met
vraag wie verantwoordelijk is voor welk project, en
betrokkenen op. De gemeente is bij deze projecten niet
welke projecten prioriteit moeten hebben, omdat ze
alleen verantwoordelijk voor het algemene belang, maar
andere deelprojecten in gang zetten. De projecten
ook, als eigenaar van de (openbare) ruimte, voor een
vallen uiteen in uitvoeringsprojecten en projecten met
toekomstbestendige ontwikkeling op deze locaties.
Een verbonden Singelpark
betrekking tot samenwerking. Concreet gaat het om:
Projectenoverzicht
1.
Bij de uitvoeringsprojecten is er onderscheid gemaakt tussen de drie strategische sleutelprojecten, een groot
tot groene stadsboulevards; 2.
Creëren van een aaneengesloten Singelpark langs het water, verbonden met de omgeving;
aantal kleinere projecten, en een aantal projecten gericht op een betere samenwerking. Het projecten-
Opwaardering van binnenstedelijke verkeersaders
3.
Een nieuw groen beeldbepalend gebouw op de Schapenmarkt.
2256.0521 Programma Binnenstad Purmerend_DEFIINITIEF 03-11-2022 - 17 november 2022
https://gbdmagazine.com/kmc-corporate-office/
Een nieuw beeldbepalend gebouw op de Schapenmarkt 53 van 53
Droogh Trommelen en Partners (DTNP) - Adviseurs voor Ruimte en Strategie Graafseweg 109, 6512 BS Nijmegen | T 024 - 379 20 83 | E info@dtnp.nl | W www.dtnp.nl