B -jaarstukken-2022-gemeente-purmerend
Tekst van het document
Voorzieningen Voorziening gemeentelijke watertaken Per jaareinde 2021 was € 2.501.000 beschikbaar in de voorziening gemeentelijke watertaken. Dit betreft met name een saldering van doorgeschoven werk uit voorgaande jaren. Als gevolg van het resultaat op het product riolering is in 2022 per saldo € 57.951 toegevoegd aan de voorziening gemeentelijke watertaken. Het saldo van de voorziening gemeentelijke watertaken bedraagt ultimo 2022 € 2.559.000. Voorziening onderhoud begraafrechten Per jaareinde 2021 was € 1.413.000 beschikbaar in de voorziening onderhoud begraafrechten ter egalisering van meerjarig afgekochte begraafrechten en afkoopsommen onderhoud. In 2022 is er wegens afkoopsommen € 207.000 toegevoegd aan de voorziening en is er € 292.000 onttrokken aan de voorziening. De stand van de voorziening is per einde 2022 € 1.328.000.
Investeringen Er zijn geen afwijkingen te melden op de investeringen van dit programma.
56
Programma 7
Ruimtelijke ordening Portefeuillehouders: N. Saaf,
Inleiding Purmerend is zichtbaar aan het veranderen. De gemeente streeft daarbij naar een kwalitatief hoogwaardige leefomgeving voor iedereen, met een goede balans tussen wonen, werken, recreëren en verblijven. Daartoe jaagt de gemeente zelfstandig en samen met initiatiefnemers ontwikkelingen aan. Dit doen we onder andere vanuit de paraplu van het programma Purmerend 2040. De afgelopen jaren heeft dit geresulteerd in meerdere beleidsstukken, plannen en ontwikkelingen. Ook in de komende jaren zal programma Purmerend 2040 een essentieel onderdeel zijn van onze inzet.
Wat willen we bereiken Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Ruimtelijke ordening Voor wat betreft droogmakerij de Beemster steunen we de ambitie om het predicaat Werelderfgoed beter te benutten en de bekendheid van ons gebied te vergroten. Dat biedt kansen voor toerisme en lokale economie. We zoeken naar een balans tussen de relatief strikte regels van het Werelderfgoed en de ontwikkelvragen van inwoners en ondernemers. Purmerend groeit steeds meer naar een hoogwaardig en duurzaam ingerichte stad met een sterke samenhang tussen de historische binnenstad en de wijken, de wijken onderling en de omliggende regio. Purmerend intensiveert, verduurzaamt en groeit verder naar een compacte en volwaardige stad. De doelstellingen daarbij zijn onder andere meer evenwicht in wonen en werken, meer diversiteit in woonmilieus, voldoende aanbod van voorzieningen, versterken van de groene infrastructuur en goede verbindingen met de wijken. De ontwikkeling van het Waterlandkwartier en het Wagenweggebied spelen hierin een belangrijke rol. Samen met de historische binnenstad vormen deze gebieden straks het centrumgebied. We willen de samenhang tussen deze ontwikkelingen en gebieden bewaken. We zien dat de stad verandert. Dit heeft invloed op meerdere beleidsterreinen. Die gaan we continu monitoren en aanpassen waar deze niet meer volstaan.
Wij willen het karakter van de historische binnenstad behouden en versterken. De ingeslagen weg van historiserend bouwen draagt bij aan de historische binnenstad. Tegelijkertijd is verdere ontwikkeling van belang voor de vitaliteit en de leefbaarheid van de binnenstad met een combinatie van detailhandel, horeca, woningen en voorzieningen. Verdichten in de stad is geen sinecure. Het heeft effect op de directe woon- en leefomgeving en daarmee de direct omwonenden. Tegelijkertijd staan we voor een grote taak om in de woonbehoefte te voorzien en de verwante opgaven als mobiliteit, klimaat en duurzaamheid daarin ook een plek te geven. We voeren daarom al in een vroegtijdig stadium het gesprek 57
met de omgeving over de waarom, de wat en de hoe vraag. Per ontwikkeling kijken we welke participatievorm hiervoor passend is. Wij initiëren, stimuleren en werken mee aan de ruimtelijke planvorming en staan voor maatwerk op het gebied van flexibiliteit, rechtszekerheid en ruimtelijke kwaliteit.
Wat hebben we daarvoor gedaan • Het werkpakket van onze nieuwe gemeente is meer dan vol en de uitdagingen enorm. Terugkijkend op het eerste jaar na de bestuurlijke fusie van de gemeenten Purmerend en Beemster is - ook in 2022 - aanhoudend sprake (geweest) van een flinke krachtsinspanning van zowel algemeen en dagelijks bestuur als van de ambtelijke organisatie. Als onderdeel van het inwerkprogramma hebben raadsleden onder meer kennisgemaakt met de Purmerendse wijken en de Beemster dorpen. Diverse thema's van verschillende orde vroegen om de nodige aandacht, zoals (aandacht voor) opvang van gevluchte mensen uit Oekraïne, duurzame ontwikkeling van bestaand stedelijk gebied, ook in relatie tot mobiliteit, en de beoogde invoering van de Omgevingswet . En dit naast verschillende gebiedsontwikkelingen, zoals het Waterlandkwartier, Wheermolen-Oost, het bedrijventerrein De Koog en het IKC in het vierde kwadrant van Middenbeemster. • Door geplande, en ook onverwachte wisselingen in het college heeft in het najaar heroverweging plaatsgevonden van het werkpakket in het ruimtelijke domein vanuit het besef dat niet alles tegelijk kan en moet gebeuren. Ook de raad vroeg om temporisering met het oog op afstemming van - de volle agenda. Een aantal bestuurlijke producten zijn daarom doorgeschoven. De inzet in 2022 was om te komen tot een optimalisatie van stedelijke en ook gemeentelijke regie.
Onder de paraplu van programma Purmerend 2040 is onder andere gestart met de voorbereiding van een investeringsagenda, zodat inzicht ontstaat over een langere periode dan de meerjarenraming. In het ruimtelijk domein wordt het gemeentelijk grondgebied onderverdeeld in drie aandachtsvelden: 1. het sleutelgebied-bestaande stad, 2. de westflank (werelderfgoed De Beemster) en 3. de oostflank (droogmakerij De Purmer). • De ontwikkelfocus ligt primair op het sleutelgebied-bestaande stad. Zo zijn voor de transformatie van het Waterlandkwartier, dat samen met de historische binnenstad en het Wagenweggebied één groot centrumgebied gaat vormen, een kwaliteitsplan, Mobiliteitsprogramma van Eisen en grondexploitatie verder voorbereid. Voor het Wagenweggebied zijn diverse bouwplanontwikkelingen in uitvoering en met het oog op de historische binnenstad is een visie en uitvoeringsprogramma vastgesteld. De wijkvernieuwing van Wheermolen-Oost, samen met woningcorporatie Intermaris, vordert gestaag en voor het bedrijventerrein De Koog is in 2022 de gebiedsvisie (ondermeer e-sports en campusontwikkeling) nagenoeg afgerond. Tot slot is gestart met de herinrichting van het Kooimanpark . • Het tweede aandachtsveld, het werelderfgoed De Beemster, is als 'voedselkamer van de regio' van heel andere orde.
Daar gaat, naast focus op de diverse dorpen, in dat verband vooral ook aandacht uit naar de agrarische (voedsel)productie. Dit gaat in samenhang met, de zoektocht naar en (voldoende) waardering voor, de kernkwaliteiten van deze droogmakerij. Het afgelopen jaar is aanzet gegeven om tot besluitvorming te komen in het kader van de discussie over het 58
gebied 'Nekkerzoom' en over (eerder aangenomen moties met betrekking tot) stolpenbeleid, vrijkomende agrarische bebouwing en het Beemster erf. Het fenomeen 'stikstof' speelt in dit gedeelte van onze gemeente ook een duidelijke rol. Dorpsontwikkelingsvisies worden omgezet naar concrete plannen. Met de gemeente Wormerland is in 2022 overlegd over het gebied, grenzend aan (het hotel in) de Kom A7 richting kern Neck. Ook is, in het verlengde van de door de provincie opgerichte taskforce, gestart met de pilot Purmerend-Wormerland met het oog op voldoende stroomvoorziening in de regio. • Voor droogmakerij De Purmer, het derde aandachtsveld, is met samenwerkingspartners Bouwfonds Property Development (BPD) en Staatsbosbeheer (SBB) in 2022 ingezet op integrale ontwikkeling van de gebieden Golfcomplex, Purmerbos, Purmer-Zuid Zuid ('de Oostflank'). Daarvoor is een intensief participatietraject doorlopen met de omgeving. Parallel aan het vormen en voorbereiden hiervan is samen met de gemeenten Edam-Volendam en Waterland gewerkt aan de strategische visie voor de totale droogmakerij. Edam-Volendam zet ondermeer in op het planologisch mogelijk maken van bedrijvenpark Baanstee-Noordoost.
• Op deze plek mag ook het werk niet onvermeld blijven aan diverse (vaak gecompliceerde) dossiers, zoals de tijdelijke woningen, de gebiedsvisie voor het Karekietpark/Leeuwerikplein en de binnenwijkse ontwikkellocaties (BOL). Ontwikkeling van woningbouwlocaties Kop West, Nieuwe Tuinderij-Oost en De Keyser is in volle gang en/of naderen hun voltooiing. Voor zover de raad hiervoor (nog) planologische maatregelen moest vaststellen, kan worden verwezen naar het onderdeel 'bestuurlijke producten'. In 2022 zijn ruim 800 woningen opgeleverd. • Binnen de MRA en met name in onze deelregio Zaanstreek-Waterland is in 2022 veel gebeurd. Een viertal onderwerpen, waarin Purmerend een trekkersrol had, is vermeldenwaardig. ◦ Implementatie Verstedelijkingsstrategie (Rijk/Regio) in Zaanstreek-Waterland: In februari 2022 is het Verstedelijkingsconcept 2050 “Metropool van grote klasse met menselijke maat” onderschreven door de MRA partners. Het verstedelijkingsconcept is hiermee een gezamenlijk beeld over hoe de MRA zich de komende jaren kan ontwikkelen en welke uitdagingen en ambities de MRA hierin ziet. Voor de verstedelijkingsstrategie blijft commitment van raden en Staten nodig. Zonder dit commitment kunnen geen goede vervolgstappen worden gezet. Om deelnemers mee te nemen in het vervolgtraject van de verstedelijkingsstrategie zijn onder andere de regionale raadsledenbijeenkomsten georganiseerd.
◦ Opstellen van het regionaal handelingsperspectief Landschap Zaanstreek-Waterland: In december 2022 is het rapport (“Gebiedsopgaven regio Zaanstreek – Waterland”) over het handelingsperspectief voor de regio afgerond en besproken in het PHO Ruimte en Landschap. In het rapport zijn de groenblauwe opgaven gestructureerd beschreven en wat de rol van gemeenten daarbij is of zou kunnen zijn. Op grond daarvan zijn aanbevelingen gedaan voor de samenwerking in Zaanstreek-Waterland. Het portefeuillehoudersoverleg ZaanstreekWaterland heeft de vervolgopdracht meegegeven om daarmee verder aan de slag te gaan. ◦ Vervolg geven aan Gebiedsplannen Purmerend en Zaanstad in het kader van Bereikbare Steden (Versnellingsopgave Woningbouw): In 2021 zijn gebiedsplannen van Zaanstad en Purmerend afgerond. In samenwerking met het Rijk, provincie en de VRA is aanscherping van de gebiedsplannen afgerond om in aanmerking te (kunnen) komen voor de beschikbare budgetten in het kader van versnellingsopgave woningbouw. Inmiddels
59
zijn de diverse (deel)budgetten gezamenlijk aangewezen en vervolgen we de belangrijke locatieontwikkelingen van de steden. ◦ Gezamenlijke, regionale aanpak met betrekking tot o.a. Omgevingsverordening, Gebiedsvisie, RES en de verbinding tussen MRA Klimaatadaptatie en Klimaatadapdatie Zaanstreek-Waterland: Dit betreft diverse, in 2022 regionaal opgepakte activiteiten. Het regionale klimaatadaptatieplan en de lokale klimaatadaptatieplannen zijn vastgesteld in de raden. Daaraan gekoppeld heeft de MRA tevens klimaatbestendig nieuwbouw vastgesteld. De intentieovereenkomst met externe partners is inmiddels ondertekend. • Ook dit jaar zijn diverse stappen gezet op het gebied van de Omgevingswet. Het uitgangspunt van de aanpak is te voldoen aan de minimale acties en vereisten uit de wet en tegelijkertijd op zoek te gaan naar de ruimte die de Omgevingswet biedt om het voor Purmerend nog beter te doen en onze manier van werken te versterken. Ambtelijk is met het programma Implementatie Omgevingswet gewerkt aan de verschillende onderdelen en benodigde acties.
Met het oog op invoering van de Omgevingswet - eerst gepland op 1 juli 2022, maar daarna doorgeschoven met twee maal een half jaar - zijn afgelopen jaar opnieuw diverse werkbijeenkomsten georganiseerd voor de raad en is ook op diverse onderdelen besluitvorming tot stand gebracht: ◦ adviesrecht gemeenteraad Purmerend 2022 ◦ delegatiebesluit omgevingsplan Purmerend ◦ Purmerendse participatie (nota van uitgangspunten) ◦ verordening nadeelscompenatie Purmerend ◦ verordening uitvoering en handhaving omgevingsrecht, gemeente Purmerend 2022 ◦ verordening op de gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit Purmerend Gelet op de volle agenda is opstelling van het startdocument Omgevingsvisie doorgeschoven naar volgende jaar. De implementatie van de Omgevingswet stopt niet na de inwerkingtreding, maar vraagt ook de komende jaren nog veel aandacht. Ook na de beoogde invoeringsdatum wordt verder gewerkt aan onder andere de omgevingsvisie en het omgevingsplan. Dit zijn trajecten die een aantal jaren in beslag nemen. • In het najaar van 2022 is gestart met een evaluatie van de nota's grondbeleid van de voormalige gemeenten Beemster (2017) en Purmerend (2019). Het actualiseringsproces loopt door tot in 2023. De Purmerendse nota, die daarbij het uitgangspunt vormt, is niet een traditionele nota, maar ook een afwegingskader voor ruimtelijke ontwikkelingen.
Deze insteek is onder meer ingegeven doordat Purmerend niet veel eigen grond meer heeft en voor veel ruimtelijke ontwikkelingen afhankelijk is van particuliere initiatieven. Dit vraagt inzet van andere (ruimtelijke) instrumenten, maar vooral ook een andere houding en gedrag. Dat betekent ook een actieve(re) houding als het gaat om instrumenten, die deze gewijzigde houding (kunnen) ondersteunen. In 2022 is het instrument van voorkeursrecht ingezet bij bedrijventerrein De Koog, terwijl na overleg met de gemeenteraad - ook sprake was van een gelegenheidsaankoop (i.c. het voormalige perceel van ABN Amro, Kalversteeg 1). • Conform de Purmerendse nota Grondbeleid bieden we jaarlijks het Meerjarenprogramma Grondexploitaties (MPG) ter vaststelling aan de gemeenteraad aan. De effecten van het MPG zijn verwerkt in deze jaarrekening. Het MPG wordt vastgesteld voorafgaand aan besluitvorming over de jaarrekening. In het MPG wordt verslag gedaan over door de gemeente in exploitatie genomen gronden. Naast een financieel verslag is in dat verband ook sprake van (inhoudelijke) toelichting op samenwerkingsverbanden, strategische grondposities en projecten, waarbij 60
faciliterend grondbeleid aan de orde is. De nota Gebiedsoverstijgende Kosten Purmerend (GKP) is in 2022 geactualiseerd om een evenredig deel van de gebiedsoverstijgende investeringen te (kunnen) verhalen op de nieuwbouwplannen in de hele gemeente. Voor de ontwikkelgebieden Waterlandkwartier, De Koog, Middenbeemster en Zuidoostbeemster is een aanvullingsbesluit vastgesteld, waarmee gebiedseigen kosten (openbare infrastructuur in deze ontwikkelgebieden) verhaald kunnen worden op nieuwbouwplannen in die gebieden. • In het coalitieakkoord “Samen op koers” is beschreven dat Purmerend in het kader van verduurzaming een actieve, stimulerende en adviserende rol wil innemen. We werken bewust aan de verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed. Hiertoe is in 2022 een inventarisatie gedaan met als uitgangspunt om alle gemeentelijke panden te voorzien van A-label. Op basis van een strategische aanpak wordt het gemeentelijk vastgoed verduurzaamd. Deze aanpak wordt in 2023 voorgelegd aan de gemeenteraad. Voor de verduurzaming van gemeentelijke panden wordt zoveel mogelijk aangesloten bij de meerjarenonderhoudsplannen gemeentelijke gebouwen. • Voor beheer heeft Purmerend een set aan actuele bestemmingsplannen. Bij nieuwe ontwikkelingen in strijd met een geldend bestemmingsplan geven wij de voorkeur aan vaststelling van een nieuwe planologische regeling; een zogenaamd projectbestemmingsplan.
Incidenteel wordt een beheerverordening vastgesteld. De mate van (rechts)zekerheid die we aan inwoners en bedrijven garanderen door een bestemmingsplan is (steeds meer) per en door de situatie bepaald. Ongelijkheid bestaat en is uitlegbaar. De eigen kracht van de gemeenschap proberen we nadrukkelijk ook aan te boren. Waar nodig heeft het college voor bedrijvenpark Baanstee-Noord gebruik gemaakt van de door de gemeenteraad in het verleden overgedragen bevoegdheid. Bij enkele initiatieven is, na de afgifte van de verklaring van geen bedenkingen, meegewerkt aan (uitsluitend) een afwijking van het bestemmingsplan. Bestuurlijke producten 2022 • De volgende (planologische) maatregelen zijn in 2022 geagendeerd voor bespreking door de gemeenteraad. Met betrekking tot bedrijvenpark Baanstee-Noord heeft de raad in het verleden de bevoegdheid om het bestemmingsplan uit te werken, dan wel daarvan af te wijken, overgedragen aan het college van B&W.
61
Soort (planologische) maatregel
Onderwerp
Stand van zaken / situatie per ultimo 2022
Structuurvisie Purmerend 2005-2020
partiële herziening Waterlandkwartier
in werking
Structuurvisie Purmerend 2005-2020
addendum 'doorrekening gebiedsoverstijgende kosten 2022'
in werking
Structuurvisie Beemstermaat
addendum 'spelregels Nekkerzoom'
in voorbereiding / procesvoorstel
Bestemmingsplan (project)
Hotel Kom A7
reactieve aanwijzing / beroep bij Raad van State
Bestemmingsplan (project)
Parkeergarage Purmersteenweg
onherroepelijk: ja
Bestemmingsplan (project)
Gorslaan 10
onherroepelijk: ja
Bestemmingsplan (project)
Oostdijk 20, Zuidoostbeemster
raadsbesluit: 17-02-2022 / onherroepelijk: ja
Bestemmingsplan (project)
Hobrederlaan 1, Zuidoostbeemster
raadsbesluit: 02-06-2022 / onherroepelijk: ja
Bestemmingsplan (project)
Riekstraat / Gaffelstraat, Purmerend (BOL)
raadsbesluit: 30-06-2022 / onherroepelijk: ja
Bestemmingsplan (project)
Hobrederweg 19, Middenbeemser
raadsbesluit: 15-09-2022 / onherroepelijk: ja
Bestemmingsplan (project)
Overweerse polderdijk 4, Purmerend (BOL)
raadsbesluit: 27-10-2022 / onherroepelijk: ja
Bestemmingsplan (project)
Vredenburghweg
raadsbesluit: 22-12-2022 / onherroepelijk: nee
Kwadijkerpark
raadsbesluit: 30-06-2022 / in werking
Beeldkwaliteitsplan Verklaring van geen bedenkingen (vvgb) VVGB
Kolkpad 8, Zuidoostbeemster
raadsbesluit: 24-03-2022 / onherroepelijk: ja
Volgerweg 79, Zuidoostbeemster
raadsbesluit: 21-04-2022 / onherroepelijk: ja
VVGB
lichtmasten voetbalvereniging ZOB
raadsbesluit: 15-09-2022 / onherroepelijk: ja
VVGB
Hobrederweg 40A, Middenbeemster
raadsbesluit: 27-10-2022 / onherroepelijk: nee
Voorbereidingsbesluit
Kop West
in werking
Voorbereidingsbesluit
Kernwinkelgebied binnenstad
in werking
bedrijvenpark Baanstee-Noord, deelgebied A, zone 13A en 13B
raadsbesluit: 24-11-2022 / in werking
Beeldkwaliteitsplan Uitwerkingsplan (B&W) VVGB
bedrijvenpark Baanstee-Noord, deelgebied A, zone 13A en 13B
in werking
bedrijvenpark Baanstee-Noord, aangewezen categorie van gevallen
8 maal toegepast door B&W
Wat heeft het gekost PGR07
Realisatie 2021
Begroting 2022 primitief
Begroting 2022 bijgesteld
Realisatie 2022
Afwijking
Lasten
-24.618
-34.655
-50.205
-37.320
12.885
Baten
25.998
32.160
46.269
40.555
-5.715
Saldo
1.380
-2.495
-3.936
3.235
7.171
Het programma Ruimtelijke ordening heeft per saldo een voordelige afwijking van € 7.171.000 dit komt door € 12.885.000 lagere lasten en € 5.715.000 lagere baten. De belangrijkste verschillen worden hieronder toegelicht.
Afwijkingen beleidsveld Ruimtelijke ordening BV071 Ruimtelijke ordening
Lasten
Baten
Baanstee Noord Op basis van de herziende grondexploitatiebegroting (MPG 2023) wordt er een winst verwacht. Conform BBV is er een tussentijdse winstneming genomen van € 6.248.082 Dit
62
6.248
BV071 Ruimtelijke ordening
Lasten
Baten
bedrag komt voor € 3.124.041 ten gunste van de bestemmingsreserve gronden en voor € 3.124.041 en gunste van de algemene reserve. Binnenwijkse Ontwikkellocaties (BOL) Op basis van de herziende grondexploitatiebegroting (MPG 2023) wordt er meer verlies verwacht en is er een dotatie van € 712.675 gedaan aan de eerder gevormde verliesvoorziening ten lasten van de bestemmingsreserve gronden. Deze verslechtering is het gevolg van de hogere indexering van de kosten bouw- en woonrijp maken.
-713
Brantjesstraat Per 31-12-2022 is deze Grex afgesloten met een eindresultaat van € 562.222 voordelig. Conform BBV is er in voorgaande jaren een tussentijdse winstgenomen van € 26.272. De in 2022 te nemen winst bedraagt € 535.386. Dit bedrag komt voor € 267.973 ten gunste van de bestemmingsreserve gronden en voor € 267.973 ten gunste van de algemene reserve.
535
Burgemeester Kooimanweg Als gevolg van de hoge dichtheid (aantal woning per m2 perceeloppervlakte) is de complexiteit van de planvorming van het project Kop Wagenweg groter dan we gewend zijn in Purmerend. Hiervoor was meer onderzoek en onderlinge afstemming nodig dat was voorzien. Ook was er meer tijd nodig om met de ontwikkelaar overeenstemming te bereiken over het vinden van passende (ontwerp)oplossingen voor het gebouw en voor de openbare ruimte op basis van een brede maatschappelijke belangenafweging. Dit heeft geleid tot hogere gemeentelijke plankosten dan waarmee bij aanvang van het project is gerekend. Er was contractueel geen mogelijkheid meer om de aanvullende plankosten in rekening te brengen.
-148
Erfpacht In het laatste kwartaal van 2022 is er een groot perceel grond aan canon recht afgekocht. Dit heeft geresulteerd in een voordeel van 137.000.
137
Faciliterend grondbeleid De baten en lasten met betrekking tot het Faciliterend grondbeleid behoren in evenwicht te zijn (het is immers kostenverhaal). Er zijn € 1.642.000 minder kosten gemaakt dan geraamd en om die reden is er ook sprake van € 1.642.000 lagere baten
1.642
-1.642
-133
133
12.609
-12.609
Gebiedsvisie De Koog De overschrijding van de kosten bedraagt € 133.000 en heeft te maken met de kosten voor het vestigen van de Wet Voorkeursrecht Gemeente. Aan de batenkant is € 133.000 meer ontvangen dan begroot. Dit zijn ontvangen gelden met betrekking tot de versnellingsopgave voor bereikbare steden, welke werkzaamheden en kosten, maar ook baten niet eerder begroot waren. Grexen De verantwoording van de grondexploitatie verloopt via de exploitatie van dit programma. Dit resulteert in € 12.609.185 lagere baten en € 12.609.185 lagere lasten lasten.Conform regelgeving worden jaarlijks in de programmarekening van baten en lasten zowel de werkelijke lasten van het bouwrijp maken als de werkelijke verkopen getoond. Het saldo daarvan is de mutatie onderhanden werk (OHW). Grondverkoop Vijfhoek Conform de in 2021 afgesloten Anterieure Overeenkomst heeft de gemeentelijk grondverkoop van de Vijfhoek ten behoeve van de realisatie van een appartementencomplex in 2022 plaats gevonden. Kop West
63
844
BV071 Ruimtelijke ordening
Lasten
Op basis van de herziende grondexploitatiebegroting (MPG 2023) wordt er een winst verwacht. Conform BBV is er een tussentijdse winstneming genomen van € 155.085 Dit bedrag komt voor € 77.543 ten gunste van de bestemmingsreserve gronden en voor € 77.543 ten gunste van de algemene reserve.
Baten 155
Oostflank Het budget voor 2022 voor de Oostflank was gebaseerd op afronding van de gebiedsvisie in juli 2022 en bestuurlijke vaststelling na de zomer van 2022. De extra kosten zijn gemaakt ten behoeve van diverse onderzoeken zoals een visie voor mobiliteit en het woningbouwprogramma. Tezamen met de extra ambtelijk inzet heeft dit geresulteerd in een overschrijding van € 108.000 in 2022. Conform de nota grondbeleid geldt de reserve gronden als dekkingsbron voor ruimtelijke ontwikkelingen en daarmee samenhangende verkenningen en komt dit bedrag in 2022 ten lasten van deze reserve. Voor 2023 is er middels de Najaarsrapportage 2022 een budget van € 150.000 beschikbaar gesteld ten lasten van de bestemmingsreserve gronden.
-108
Steltenloper 2 Kavel 2 Steltenloper aan de Helsinkihaven is verkocht voor een bedrag van 153.000.
153
Waterlandkwartier In 2022 is ten opzichte van de begroting € 285.000 nog niet besteed. Diverse voor 2022 geplande werkzaamheden om tot een grondexploitatie te komen moeten nog uitgevoerd worden in 2023. Aan de batenkant is € 295.000 meer ontvangen dan begroot. Dit zijn ontvangen gelden met betrekking tot de versnellingsopgave voor bereikbare steden, welke werkzaamheden en kosten, maar ook baten niet eerder begroot waren. Per saldo wordt in 2022 € 285.000 minder onttrokken aan de bestemmingsreserve gronden en in 2023 weer onttrokken voor uitvoering van de genoemde activiteiten in de exploitatie.
295
Wheermolen-Oost Op basis van de herziende grondexploitatiebegroting (MPG 2023) wordt er meer verlies verwacht en is er een dotatie van € 214.588 gedaan aan de eerder gevormde verliesvoorziening ten lasten van de bestemmingsreserve gronden. Deze verslechtering is het gevolg van de hogere indexering van de kosten bouw- en woonrijp maken.
-215
Diverse Afwijkingen lager dan € 100.000. Totaal
-54
38
13.034
-5.400
Reserves Bestemmingsreserve gronden In 2022 is € 3.512.971 toegevoegd aan de bestemmingreserve gronden en in totaal € 3.554.084 onttrokken vanwege: • Winstneming 2022: € 3.469.557 • Verliesneming 2022: -€ 927.263 • Afwikkeling van enkele anterieure overeenkomsten: -€129.276 • Afwikkeling Burgemeester Kooijmanweg: € -148.885 • Afwaardering opstallen Waterlandlaan: € -377.523 • Purmerend 2040 / voortzetting programma: € -345.047 • Purmerend 2040 / verkeer:€ -300.000 64
• Purmerend 2040 / budget stimulering economie: -124.813 • Aankoop Jaagweg 16 / kapitaal- en beheerslasten: € - 45.329 • Aankoop Geulenstaat 64-70/ kapitaal- en beheerslasten: € - 87.148 • Nieuwstraat 107-107A / rentelasten: € -8.011 • Visie Noord- en Westbeemster: €-42.338 • Ontwikkelvisie Purmer-Zuid / Oostflank: € -333.570 • Gebiedsontwikkeling De Koog: €-211.415 • Transformatie Plantsoenstraat/Schapenmarkt: € -7.667 • Visie Waterlandkwartier: -€ 422.382
Voorzieningen Voorziening persleiding Rivierenlaan Dit betreft een ontvangen bijdrage conform een afgesloten anterieure overeenkomst ten behoeve van de verplaatsing van de persleiding. De in 2022 gemaakte kosten zijn ten laste van de voorziening gebracht. Voorziening kostenverhaal infrastructuur Wagenweggebied Per 31-12-2021 was de stand van de voorziening € 116.182. In 2022 zijn er geen bijdragen ontvangen en zijn er wel kosten ten lasten van de voorziening gebracht. Ultimo 2022 bedraagt deze voorziening € 0.De werkelijke uitgaven ten behoeven van de infrastructuur waren in 2022 hoger en zijn verantwoord onder de overige overlopende activa. Uiteindelijk worden deze kosten met de toekomstige bijdrage verrekend. Voorziening groot onderhoud gebouwen De voorziening is gevormd ter egalisatie van het in de tijd onregelmatig verloop van kosten voor het groot onderhoud aan kapitaalgoederen. Bij de Najaarsrapportage 2022 is besloten deze voorziening om te vormen tot een reserve, hierdoor is de stand ultimo 2022 €0. Voorziening bijdragen nota Prof In 2022 zijn er geen bijdrage ontvangen. De volledige voorziening bijdragen nota prof is in 2022 aangewend. Ultimo 2022 bedraagt deze voorziening € 0.
Investeringen Er zijn geen afwijkingen te melden op de investeringen van dit programma.
65
Programma 8
Veiligheid Portefeuillehouders: E. van Selm en M. Hegger
Inleiding Op het gebied van veiligheid is Purmerend een stad die constant in ontwikkeling is. Wij zien dat de accenten in de veiligheidsthema’s langzamerhand op andere gebieden komt te liggen. Zo is het aantal woninginbraken gedaald, maar stijgen de cijfers van gedigitaliseerde criminaliteit. Deze verschuiving in het werkveld, die niet alleen voor Purmerend geldt, vergt een andere kijk op veiligheid en een integrale aanpak waarbij we nog meer willen samenwerken met onze inwoners. Als gemeente hebben we te maken gehad met diverse veiligheidsvraagstukken, zoals woonoverlast, jeugdcriminaliteit en ondermijnende criminaliteit. De aanpak hiervan doen we niet alleen. Samen met onder andere politie, maatschappelijke partners, Openbaar Ministerie en de veiligheidsregio prioriteren en ontwikkelen we met de inwoners en ondernemers de beste aanpak binnen onze gemeentelijke grenzen.
Wat willen we bereiken Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Veiligheid Inwoners (en bezoekers) van de gemeente Purmerend voelen zich veilig en zijn veilig. Zij letten op elkaar, zijn zich bewust van en betrokken bij hun (woon)veiligheid en nemen hun eigen verantwoordelijkheid. Inwoners voelen zich gesteund door de gemeente en de betrokken partners. We willen ervoor zorgen dat overlast van jeugd, drugsoverlast, gebruik van lachgas, afval, parkeren en vervoer tot een minimum wordt beperkt. We sluiten aan bij landelijke en regionale initiatieven en kijken hierbij wel of die passend zijn bij de situatie die wij zelf waarnemen in de stad en dorpen. Op het gebied van alcoholgebruik willen we het volgende bereiken: • een afname van (schadelijk) alcoholgebruik door jongeren; • de realisatie van een gedragsverandering bij jongeren, volwassenen en alcoholverstrekkers. Iedereen moet het vanzelfsprekend gaan vinden dat jongeren onder de 18 jaar geen alcohol drinken.
Wat hebben we daarvoor gedaan Cybercrime De gemeente Purmerend heeft zich het afgelopen jaar voornamelijk gericht op de preventieve aanpak van gedigitaliseerde criminaliteit. Dit doen we in samenwerking met de betrokken partners, zoals de politie, scholen, bibliotheek en andere gemeenten in de regio. Dit heeft ons in staat gesteld ervaringen te delen en van elkaar te leren. De projecten die we samen oppakken zijn geïnitieerd door het samenwerkingsverband Noord Holland Samen Veilig en hebben bijgedragen aan de bewustwording van de inwoners van Purmerend op het gebied van cybercrime. In het leven van jongeren speelt de digitale wereld een grote rol. Daarom hebben we ingezet op 66
bewustwording in de vorm van een ‘Re_B00TCMP’. Jongeren met IT talent werden uitgenodigd voor een interactieve dag, waarop zij kennis maakten met de wettelijke grenzen van de online wereld. Daarnaast kregen ze verschillende toekomstperspectieven geboden, waarmee dit project hoopt dat zij hun skills later inzetten voor de juiste doeleinden. We zijn gestart met project Hackshield, een game die kinderen kunnen spelen op de computer of op hun telefoon. Spelenderwijs worden zij bewust gemaakt van de gevaren die ze online lopen. Hackshield heeft als doel om de vaardigheden van kinderen op het internet te verbeteren, maar ook om kinderen te activeren om hun kennis over te dragen naar oudere generaties. Daarnaast is er een lespakket beschikbaar dat scholen kunnen uitrollen tijdens hun lessen. Overvallen Hoewel het ook afgelopen jaar weer rustig was met het aantal woninginbraken werden we in september verrast door een plofkraak, vervolgens een brandbom en ook vonden er eind vorig jaar twee overvallen plaats. Direct na een plofkraak/overval komt, naast de gebruikelijke hulpdiensten, ook de gemeente in actie door onder andere nazorg en een luisterend oor te bieden. Een dergelijk delict heeft grote impact op zowel de slachtoffers als omwonenden. De ondernemers hebben tevens een overvaltraining aangeboden gekregen ( deze vond half februari plaats).
Versterken ketensamenwerking Zorg en veiligheidsdomein Allen voor één Onder de vlag ‘Allen voor één’ brachten in de regio Zaanstreek-Waterland gemeenten, politie, OM, Raad voor de Kinderbescherming, Reclassering Nederland, Veilig Thuis, GGD en zorginstanties de werelden van zorg en veiligheid bij elkaar. Het doel hiervan is inwoners passende, snelle en betere hulp aan te bieden. Hoe eerder signalen (h)erkend worden, hoe sneller hulp kan worden geboden en erger wordt voorkomen. Er is samenwerking binnen ons Zorg- en Veiligheidshuis op het gebied van diverse doelgroepen, zoals langdurig verslaafden met psychiatrische problemen en een risico op gevaarlijk gedrag. We hebben met elkaar gezorgd voor eerdere signalering en beoordeling van en hulp voor personen met onbegrepen gedrag. En ook het terugdringen van de wachtlijsten bij Veilig Thuis en het aansluiten van lokale hulpverleners bij de contacten met gezinnen waar geweld achter de voordeur plaatsvindt. Mensenhandel In 2022 is het regionaal beleidsplan mensenhandel door het college vastgesteld. De acties van het bijbehorende activiteitenplan zijn belegd bij de netwerkorganisatie van het Zorg- en Veiligheidshuis Zaanstreek-Waterland (sub werkgroep mensenhandel). Hierin werken we aan voorstellen voor een (mogelijk gezamenlijke) aandachts- of sleutelfunctionaris mensenhandel.
Gezamenlijk om zo ook casuïstiek in de kleinere gemeenten op te kunnen pakken en het bekende waterbedeffect te voorkomen. Er komt een duidelijke meldroute voor signalen van mensenhandel en casuïstiek wordt integraal opgepakt. Jeugd en veiligheid In het centrum heeft een project gedraaid rondom aanhoudende overlast in het centrum van Purmerend. Door goed met alle partijen samen te werken aan plannen van aanpak is de overlast enorm afgenomen en zijn de meldingen erover nagenoeg gehalveerd. Daarnaast is het veiligheidsgevoel bij ondernemers toegenomen en hebben meerdere jongeren persoonlijke aandacht gekregen. 67
Er is één criminele jeugdgroep vastgesteld. De aanpak is steeds integraal met zorg- en justitiepartners opgepakt. We zagen daarbij drillrap-problematiek, diverse dossiers waarbij jongeren uit huis geplaatst werden of waren, een groot aandeel licht verstandelijk beperkte jongeren en veelal zorgelijke gezinssituaties. Via combinaties van straf en een passend zorgaanbod is per groep en op individueel niveau gezorgd dat groepen uit elkaar vielen en jeugdigen hun gedrag aanpasten. De TopX jeugd aanpak was daarbij een vast onderdeel. De rode draad is dat de leeftijd van de geprioriteerde jongeren lager wordt en de heftigheid van de criminele feiten toeneemt. Door de integrale aanpak hebben we steeds eerder zicht op afglijdende jongeren Ondermijning Na een start in coronajaar 2021 draaide het Team Ondermijning Purmerend in 2022 op volle toeren, de aanpak van ondermijning neemt een steeds groter aandeel in het bevorderen van de veiligheid van onze stad. Integrale controles Tijdens de vijf integrale controles van bedrijven in Purmerend en de Beemster zijn 104 panden en een boxenopslag van 533 boxen gecontroleerd. Dit gebeurde in samenwerking met politie, douane, veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland, Liander en de omgevingsdienst IJmond.
Sluiting panden Naar aanleiding van het aantreffen van hennepkwekerijen (of een voorbereiding daartoe), wapens, handelshoeveelheden drugs of een combinatie hiervan zijn acht panden voor bepaalde tijd gesloten en zijn vijf waarschuwingen opgelegd. De sluiting is bedoeld om het imago “drugspand” te beëindigen en om de openbare orde te herstellen. Inwoners worden geïnformeerd over deze bestuurlijke aanpak door een persbericht en een poster op het pand met de tekst ‘verzegeld’ en ‘drugspand’. Her-controles Tien panden die voor bepaalde tijd waren gesloten in verband met het aantreffen van een hennepkwekerij zijn opnieuw gecontroleerd. Deze panden krijgen verhoogde aandacht om te voorkomen dat er opnieuw criminaliteit of veiligheidsrisico’s plaats vinden. Bij de hercontroles werden geen nieuwe kwekerijen of andere bijzonderheden aangetroffen. Aanpak Outlaw Motorcycle Gangs (OMG) De aanpak op het gebied van de OMG’s is voortgezet. Eén van de acties is een controle en hercontrole bij een clubhuis. De opgelegde dwangsom wegens strijdigheden met het bestemmingsplan en de Alcoholwet hebben ertoe geleid dat de motorclub het clubhuis heeft verlaten. Bij een tweede clubhuis is een preventieve last onder dwangsom opgelegd, wat ertoe heeft geleid dat een aangekondigd feest niet is doorgegaan.
Zichtbaarheid Door zichtbaar te maken wat er in onze stad gebeurt op het gebied van ondermijning groeit de bewustwording hiervan. Onze overtuiging is dat bewoners en ondernemers bereid zijn om een melding te doen als zij zien dat de overheid de melding serieus oppakt. Na elke controle en bij elke sluiting van een pand volgt een persbericht waarin we inwoners en
68
ondernemers informeren over onze acties, signalen benoemen en uitleggen hoe een vermoeden van ondermijning gemeld kan worden. Demonstratierecht Demonstraties tegen de coronamaatregelen, rondom Black Life Matters, maar bijvoorbeeld ook de omgekeerde vlaggen als protest tegen het stikstofbeleid hebben het demonstratierecht weer duidelijk neergezet. Als gemeente hebben we, meer dan andere jaren, ondersteund bij de diverse vormen van meningsuiting. Door in gesprek te blijven met de organisatoren is gezocht naar een goed moment, een passende locatie, maar ook een veilige manier om hier vorm aan te geven. Toezicht en Handhaving We hebben het aantal wijkhandhavers per wijk opgeschaald. Er is regelmatig contact en goede samenwerking met alle partners in de wijken. Hierdoor zijn we in staat om knelpunten snel op te pakken en op te lossen. Er zijn spreekuren in de wijken georganiseerd om contact met inwoners en ondernemers te onderhouden en te verbeteren. Er is projectmatig op een aantal taakgebieden ingezet, zoals verkeersveiligheid en verkeerd aanbieden van afval. Wekelijks maken handhavers, samen met collega’s van Team Uitvoering, een ronde langs hotspots afvaldumpingen. De gemaakte kosten voor het opruimen van afvaldumpingen zijn verhaald op de overtreders. Er is ingezet op cameratoezicht. Dit heeft bijgedragen aan het vergroten van de leefbaarheid van het centrum.
Politie en team Handhaving ervaren het cameratoezicht als meerwaarde voor de uitvoering van de taken. Jaarlijks wordt een uitvoeringsprogramma opgesteld, waarin de toezicht- en handhavingsactiviteiten zijn opgenomen. De thematische en projectmatige activiteiten maken deel uit van het uitvoeringsprogramma. De resultaten worden gerapporteerd in het Evaluatieverslag VTH 2022. Handhaving Inwoners maken nog steeds goed gebruik van de mogelijkheid tot het doen van meldingen. De samenwerking met politie is afgelopen jaar verder geïntensiveerd, onder andere met betrekking tot aanpak jeugdoverlast, overlast vuurwerk, wijkgericht werken, vaaroverlast en verkeersveiligheid. Dit heeft geleid tot een efficiëntere aanpak en het terugdringen en voorkomen van overlast. Handhavers zetten zich dagelijks in om het gevoel van veiligheid in stand te houden en de stad leefbaar te houden. Bij het afhandelen van de meldingen wordt bij de inzet gekeken naar beschikbare capaciteit en de urgentie van de melding. Verder is voortdurend en in samenwerking met partners (Politie, Spurd, wijkmanagers) ingezet om jeugdoverlast, parkeeroverlast, drugsoverlast, gebruik van lachgas tot een minimum te beperken. Met name het aantal hotspots jeugdoverlast is hierdoor flink afgenomen. Preventie en handhaving alcohol Vanwege de fusie tussen Beemster en Purmerend zijn de gemeentelijke regels gelijkgetrokken.
Zo ook de regels over de horeca. In 2022 zijn alle alcoholverstrekkers in de gemeente Purmerend bij brief geïnformeerd over de wijzigingen en wat dit voor de horecaondernemers betekent. In de informatiebrief is ingegaan op de nieuwe Algemene plaatselijke verordening Purmerend 2021, de sluitingstijden van horecabedrijven, intrekking van het horecaconvenant, terrasvergunning, nieuw terrassenbeleid, de looptijd van vergunningen en ontheffing en de gewijzigde sanctiestrategie horeca. 69
Via de brief is ook informatie met de alcoholverstrekkers gedeeld die hen kan helpen bij het verantwoord verstrekken van alcohol. Zo zijn links gedeeld waar materialen gedownload kunnen worden die helpen om NIX18 uit te dragen. Ook is een link gedeeld naar e-learnings waar horecapersoneel eenvoudig zelf kan leren over het verantwoord verstrekken van alcohol. Verder zijn in het laatste kwartaal van 2022 testkopers ingezet bij vijf commerciële horecabedrijven in Purmerend. Hierbij worden personen die niet onmiskenbaar de leeftijd van 18 jaar hebben bereikt, ingezet om te controleren of er in de horeca een leeftijdscontrole plaatsvindt bij het verstrekken van alcohol. Bij alle vijf de horecazaken is alcohol verstrekt zonder dat er een leeftijdscontrole heeft plaatsgevonden. De betrokken ondernemers worden in een persoonlijk gesprek geïnformeerd over de resultaten. De overige horecaondernemers worden tevens geïnformeerd over het belang van naleving van de regels. Bestuurlijke producten 2022 Bestuurlijk product
Jaartal
Kwartaal
Evaluatieverslag Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Purmerend 2021
Jaarlijks
1e
Uitvoeringsprogramma Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving Purmerend
Jaarlijks
4e
Wat heeft het gekost PGR08
Realisatie 2021
Begroting 2022 primitief
Begroting 2022 bijgesteld
Realisatie 2022
Afwijking
Lasten
-9.385
-9.759
-10.057
-10.141
-85
Baten
113
11
1
41
40
Saldo
-9.273
-9.747
-10.056
-10.100
-44
Het programma Veiligheid heeft per saldo een nadelige afwijking van € 44.000 Dit komt door € 85.000 hogere lasten en € 40.000 hogere baten.
Afwijkingen beleidsveld Veiligheid BV081 Veiligheid
Lasten
Baten
Afwijkingen lager dan € 100.000
-85
40
Totaal
-85
40
Diverse
Reserves Dit programma heeft geen reserves.
70
Voorzieningen Dit programma heeft geen voorzieningen.
Investeringen Er zijn geen afwijkingen te melden op de investeringen van dit programma.
71
Programma 9
Economie Portefeuillehouder: M. Hegger
Inleiding In 2021 is de economische visie Beemster+Purmerend #datwerkt vastgesteld. In de economische visie hebben we, samen met de ondernemers, een aantal ambities vastgelegd die moeten bijdragen aan de groei van onze economie, toerisme en recreatie. Het afgelopen jaar is deze visie verder tot uitvoering gebracht en is Purmerend door onder andere het programma Binnenstad, de visie voor De Koog, de ontwikkeling van Baanstee Noord en de vele samenwerkingsvormen ook zichtbaar op economisch gebied aan de weg aan het timmeren. Voor veel ondernemers was 2022 een pittig jaar. De nasleep van de coronacrisis, stijging van de energieprijzen en inflatie hebben er in gehakt. Ook het aantal bestedingen in de binnenstad is ten aanzien van de periode voor corona afgenomen. De krapte op de arbeidsmarkt is in 2022 nog verder toegenomen. In 70 procent van de sectoren wordt momenteel krapte ervaren door omscholing, baanverandering en de toenemende vergrijzing. Als gemeente ondersteunen we de ondernemers zoveel als mogelijk.
Wat willen we bereiken Beoogd maatschappelijk effect beleidsveld Economie Voor de economische, (en recreatieve en toeristische) ontwikkeling van Purmerend is het van belang dat marktpartijen, organisaties en gemeente samen optrekken. De rol van de gemeente is vooral het stimuleren en faciliteren van de stedelijke economie (inclusief recreatie en toerisme) zodat Purmerenders in hun eigen gemeente en regio kunnen werken, winkelen en recreëren en bezoekers van de stad en polder kunnen genieten. We doen dat door de lokale en regionale economie te versterken en te stimuleren, door actief op zoek te gaan naar kansen en door het scheppen van randvoorwaarden om die kansen te benutten. We zoeken daarbij zo veel mogelijk naar initiatieven die (reeds) door ondernemers zijn of worden opgepakt, en faciliteren hen bij het uitvoeren van deze initiatieven. Op die manier willen we bedrijvigheid en werkgelegenheid in de stad behouden en nieuwe bedrijvigheid aantrekken.
Wat hebben we daarvoor gedaan Zoals in de begroting 2022 is aangegeven, heeft de crisisperiode consequenties voor de wijze waarop wij onze ambities op het gebied van economie, recreatie en toerisme hebben kunnen uitvoeren. Mede als gevolg van de crisis hebben we de uitvoering van een aantal ambities versneld opgepakt. De in maart 2021 vastgestelde economische visie is onze economische basis voor de uitwerking op sectoren en gebieden, zoals recreatie en toerisme, de binnenstad, de detailhandel en de agrarische sector. Uiteraard houden we ons daarnaast ook met andere projecten/zaken bezig die verderop worden benoemd.
72
In de uitvoeringsagenda 2021-2022 zijn drie pijlers opgenomen waarbinnen projecten met voorrang opgepakt zijn: • Uitbouwen van de innovatieve voedselkamer en werelderfgoed De Beemster; • Tech stimuleren in samenhang met de esports-ontwikkeling; • Centrumontwikkeling. Uitbouwen van de innovatieve voedselkamer en werelderfgoed De Beemster Het afgelopen jaar is gewerkt aan de verbetering van de dienstverlening tussen gemeente en de agrarische sector door betere communicatie (website, nieuwsbrieven, agrarische avonden, bestuurlijke gesprekken en bedrijfsbezoeken). In samenwerking met de provincie Noord-Holland hebben we subsidie aangevraagd en gehonoreerd gekregen voor een pilot project KPI Kringlooplandbouw als onderdeel van een landelijk project van het ministerie van LNV. Het doel van deze pilot is om agrarische ondernemers voor hun bovenwettelijke inspanningen om duurzaamheidsdoelen te behalen te kunnen belonen. En daarmee als gezamenlijke regionale overheden duurzame landbouw te stimuleren. Met het samenwerkingsproject 'Beemsterboeren zetten de polder in bloei’ hebben 18 agrarische ondernemers in 2022 akkerranden en bijenlinten gerealiseerd met een totale oppervlak van 14 ha, die bijdragen aan het versterken van de biodiversiteit. Vanuit het Beemster Fonds, dat dit jaar opgericht is, zijn zaadmengsels, inzaaikosten en eventuele inkomstenderving vergoed.
Gemeente Purmerend heeft een bijdrage geleverd aan het organiseren van kennisbijeenkomsten onder melkveehouders die geïnteresseerd zijn in regeneratieve landbouw. Om de duurzaamheidsontwikkeling in het agrarisch buitengebied in Beemster te stimuleren is onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor ruimtelijke inpassing om duurzame energie te besparen, op te wekken en op te slaan. In samenwerking met Spurd heeft GreenDish in 2022 de Your Choice Campagne met 8 lokale restaurants in georganiseerd. De acht restaurants hebben een lokaal en duurzaam gerecht ontwikkeld en tijdens de Dutch Food Week en de week daarna op de kaart gezet. Tijdens de Dutch Food Week heeft de gemeente campagne gevoerd om inwoners te stimuleren om in contact te komen met de lokale voedselproducenten, onder andere via de Beemster Food Tour. Spurd heeft het project van de Baby Groente Tas voortgezet waarbij ouders met jonge kinderen gestimuleerd worden de smaakontwikkeling van hun baby’s met verse groenten uit de regio te versterken. Aanvullend daarop vond in de zomer 2022 het Baby Groente Tas Festival in het Leeghwaterpark plaats. In december 2022 is de eerste makersmarkt op de Kaasmarkt in de binnenstad georganiseerd. Een markt met lokale producten uit de regio, de zogenaamde korte keten. De markt wordt in 2023 verder uitgebouwd.
En in december is extra aandacht in de Koop Lokaal Campagne gegeven aan regionale voedselproducten en -makers. Ook nemen we actief deel aan Voedsel Verbindt: een activerend en verbindend netwerk dat een overzicht biedt van relevante Agri & Food initiatieven, ontwikkelingen, projecten en partijen uit de regio. Wij zijn bestuurlijk mede-trekker van het thema Voedsellandschappen, naast Greenport NHN. Hierdoor kunnen we de innovatieve voedselkamer Beemster extra op de kaart zetten. In 2022 is verder gewerkt aan het uitdragen van het werelderfgoed. Met onder meer de openstelling van de kerktoren in Middenbeemster: de ‘Keyserklim’, waarbij de bezoeker het werelderfgoed van boven kan bekijken. En met de ontwikkeling van een nieuwe, bewegwijzerde, wandelroute: Werelderfgoed in het Kwadraat. Deze wandeling is ook opgenomen in een nieuwe folder ‘Wandelen in Purmerend’, in het wandelroutenetwerk Noord-Holland en op de nieuwe TOP (Toeristisch Overstap Punt), die in begin september is gerealiseerd aan de Beemsterburgwal. 73
Tech stimuleren in samenhang met de e-sports ontwikkeling Het afgelopen jaar hebben we hard gewerkt aan een afronding van de gebiedsvisie voor De Koog en een gezamenlijk convenant met de stakeholders voor de ontwikkeling van een (e)sports Tech Campus. Met de visie wordt een toekomstperspectief geschetst voor bedrijventerrein De Koog naar een innovatieve werk-woon locatie. Onderdeel van dit perspectief is het gebied van de campusontwikkeling met de kaders en kansen waarbinnen de ontwikkeling kan plaatsvinden. Naast de organisatie (orgware) en programmering (software) van de campus vormt de fysieke, ruimtelijke ontwikkeling van het gebied, de gebouwen en de faciliteiten (hardware) een essentieel onderdeel. Bij het opstellen van de gebiedsvisie zijn alle belanghebbende partijen, zoals ondernemers, eigenaren, H20, sportverenigingen, scholen, omwonenden en woningbouwcorporaties betrokken. Het uitgebreide participatieproces van De Koog en de vele gesprekken met de stakeholders rondom het convenant zorgen voor een goede relationele basis die we nodig hebben voor het vervolg. Met de gebiedsvisie die er nu in concept ligt, kunnen we de volgende ruimtelijke stappen maken in de ontwikkeling van de campus. Het convenant is in maart 2023 ondertekend.
De samenwerking tussen onderwijs, ondernemers en overheid (O3), gericht op arbeidsmarkt vraagstukken, is dit jaar verder uitgebreid met meer bedrijven en onderwijspartners. Om O3 te bestendigen zijn sectortafels opgericht. Hier werken onderwijs en bedrijfsleven, ondersteund door de gemeenten, samen aan een betere samenwerking en aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt per sector. In november 2022 vond de kick-off sectortafel techniek plaats en is ook de sectortafel hospitality van start gegaan. Als gemeente zijn we nauw betrokken bij de sectortafels en in het netwerk. In april 2022 vond de PurmerValley Experience plaats. Op diverse locaties in de stad konden leerlingen kennis maken met al het nieuws op het gebied van ICT, technologie en digitalisering. Daarnaast werden er Techtalks gehouden. Activiteiten vanuit de RIF subsidie (penvoerder Horizoncollege) zijn dit jaar onverminderd voortgezet. Hierin zijn goede resultaten behaald met betrekking tot het verbeteren van het ICT onderwijs, het ontwikkelen van een doorlopende leerlijn en meer instroom in het ICT onderwijs. Gekeken wordt naar meer regionale samenwerking onder andere met Techlands en Techport en naar goedlopende PPS-en in Nederland, die van meerwaarde kunnen zijn voor onze regio. Ook wordt gekeken naar het maken van cross-overs om technologie en ICT meer te stimuleren in andere sectoren.
Centrumontwikkeling In november 2022 zijn we gestart met het opzetten van een BIZ Purmerend Binnenstad (ondernemers) en het verlengen van de BIZ Koemarkt (ondernemers). Beide Biz’en lopen voor de periode 2023-2027. In maart 2022 is de Regionale Detailhandelsvisie Zaanstreek-Waterland vastgesteld door de regio. Deze regionale visie heeft vijf kernpunten waar we ons op het gebied van detailhandel in de toekomst op willen focussen, waaronder de versterking van de twee centrumgebieden: Purmerend en Zaandam. Een ander kernpunt is de profilering van de regio als leverancier van lokale producten. Om de binnenstad aantrekkelijk te houden en te maken, zijn we vanaf september 2021 tot en met najaar 2022 samen aan de slag gegaan met het programma Binnenstad. We hebben van 7.250 inwoners, bezoekers, ondernemers, jongeren, vastgoedeigenaren en culturele en maatschappelijke instellingen input ontvangen om te komen tot een visie waar we naar toe willen. In december is het programma Binnenstad (visie en uitvoeringsprogramma 2023-2027) vastgesteld. De combinatie van ontmoeten, aantrekkelijk winkel- en cultureel aanbod in een fijne omgeving staan centraal. De 74
nabijheid van het werelderfgoed en de producten uit Beemster zorgen voor een onderscheidende binnenstad. De uitwerking van de visie vraagt om een goede samenwerking tussen diverse partijen uit alle verschillende hoeken: winkelen, horecabezoek, cultuur, maatschappelijke voorzieningen, bewegen, werken en wonen. Bij het maken van het programma is gezamenlijk opgetrokken met het Waterlandkwartier en het Mobiliteitsplan. Vestigingsklimaat In 2022 is door de gemeente opdracht gegeven voor het opstellen van een update van de Kantorenvisie 2017. De visie Binnenstad, de ontwikkelingen in het Waterlandkwartier en de gebiedsvisie voor de Koog vragen om een actuele onderlegger om de werkruimten in deze gebieden te laten vestigen. Hierin spelen de effecten van thuis werken en, als gevolg daarvan anders ontmoeten, op centrale plekken een rol. Hierdoor verandert de traditionele kantoorfunctie. In vervolg op de in maart 2022 door de colleges van Zaanstreek-Waterland vastgestelde regionale detailhandelsvisie voor Zaanstreek-Waterland is in 2022 opdracht gegeven om een kader voor commerciële voorzieningen in de stad op te stellen. Dit op te stellen kader bevat ook een deel maatschappelijke voorzieningen in de stad. Deze beide delen vormen de onderlegger voor een evenwichtige spreiding van voorzieningen in de stad vanuit het vertrekpunt dat de wijkwinkelcentra het hart van de wijk vormen.
Ook na de opheffing van de coronamaatregelen blijven veel ondernemers het zwaar hebben. Niet alleen als gevolg van de hoge energieprijzen en inflatie, maar ook doordat zij nog leningen, NOW en belasting moeten terugbetalen. De waarde van het Ondernemersloket van de gemeente is afgelopen jaar duidelijk gebleken. Ondernemers weten het Ondernemersloket steeds beter te vinden. Ook gaan de adviseurs van het Ondernemersloket proactief het gesprek aan met ondernemers, werken ze nauw samen met andere afdelingen, zoals schuldhulpverlening en team belastingen, en met meerdere externe partners om zodoende de dienstverlening te optimaliseren. Door samenwerking met het Regionaal Mobiliteitsteam (RMT) biedt het Ondernemersloket ook omscholingstrajecten, loopbaan coaching en begeleiding aan. De diensten van het Startersloket zijn onverminderd voortgezet. In november dit jaar werd het jaarlijkse Startersevenement voor de regio georganiseerd in het stadhuis van de gemeente Purmerend. Daarnaast worden ook de webinars van het Startersloket goed bezocht. De kosten van het Startersloket worden betaald door het Regionaal Werkbedrijf (RWB) tot en met 2023. We blijven inzetten op versterking van het vestigingsklimaat voor winkels, kantoren, bedrijven en instellingen.
Samen met alle betrokken partijen werken we aan behoud van bereikbaarheid, profilering en promotie van bedrijventerreinen, kantoorlocaties en overige vestigingsmilieus. Baanstee Noord is en blijft een bedrijventerrein voor de regio. Ook blijven we ondernemers faciliteren bij de realisering van uitdagingen op het gebied van aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, de energietransitie en de circulaire economie. Zo kunnen zij een bijdrage leveren aan het bewerkstelligen van deze uitdagingen en onze ambities op de genoemde terreinen. Baanstee Noord In 2022 is op het bedrijventerrein ruim acht hectare in erfpacht en/of koop uitgegeven. In relatie tot Houtbouw is een kavel in optie gegeven voor de realisering van een Crossed Laminated Timber ( CLT) fabriek. In het voorjaar van 2023 wordt duidelijk of deze vestiging doorgang vindt. De gemeenteraad heeft in november 2022 een beeldkwaliteitsplan vastgesteld voor de twee kavels in Baanstee Noord. Met de vaststelling van de planologische uitwerkingsregeling voor deze kavels door het college van B&W is ruim 6,5 hectare (66.815 m2) nieuw bedrijventerrein voor uitgifte 75
beschikbaar. In totaal is daarmee, met de nog voor uitgifte beschikbare ruimte in het bestaande gebied, 7 hectare beschikbaar. De druk op uit te geven terrein blijft toenemen. De planvorming voor Baanstee Noord-Oost is om die reden van groot belang. Verder heeft de gebiedsvisie De Koog impact op de beschikbare capaciteit vanwege transformatie van een deel van dit bedrijventerrein en mogelijk op Baanstee Noord-Oost. We streven naar zoveel mogelijk duurzame energieneutrale bedrijfspanden door middel van duurzame- en klimaatadaptieve maatregelen. We stimuleren het nemen van deze maatregelen door korting op de leges te verlenen aan bedrijven die zich willen vestigen op Baanstee Noord en een bepaalde GPR score halen en/of gebruik maken van zogenoemde ‘groene daken’. Ook zetten we in op het koppelen van initiatieven die bijdragen aan minder afval en meer hergebruik van materialen. In grote delen van Noord-Holland heeft het stroomnetwerk de maximale capaciteit bereikt. Dit geldt ook voor Purmerend. Deze beperking blijft in ieder geval van toepassing totdat het onderstation op bedrijventerrein Baanstee Noord operationeel is. Dit is volgens de meest recente planning pas in het vierde kwartaal van 2025 het geval. Concreet betekent dit dat er een stagnatie in de uitgifte van bedrijfsgronden op Baanstee Noord ontstaat in 2024 tot en met 2026.
Voor 2023 staan er nog een aantal grondverkopen gepland waarvoor in 2022 nog vergunning is verkregen. Om voor bedrijven, woningbouw en maatschappelijke voorzieningen versneld tot een oplossing van het stroomprobleem te komen zijn de gemeenten Wormerland en Purmerend, als één van de tien clusters in Noord-Holland, een gezamenlijk project gestart. Hiervoor onderzoeken de gemeenten en Liander samen welke haalbare mogelijkheden er zijn om buiten het overbelaste stroomnet oplossingen te realiseren, zodat er toch stroom kan worden geleverd. Dit onderzoek wordt in het tweede kwartaal van 2023 afgerond. Duurzaamheidscoach Om de doelen voor meer duurzame en energieneutrale panden te realiseren hebben we ook in 2022 gebruik gemaakt van een duurzaamheidscoach. Deze begeleidt bedrijven die zich willen vestigen op bedrijventerrein Baanstee Noord in het realiseren van een hogere GPR score. Met subsidie van de provincie Noord-Holland hebben we de duurzaamheidscoach ook in kunnen zetten voor bedrijven op de bestaande bedrijventerreinen. In 2022 is gestart om circa vijftien bestaande bedrijfspanden en bedrijfsprocessen verder te verduurzamen. In 2023 krijgt deze inzet een vervolg. Ook bekijken we in samenwerking met de TU Delft of in 2023 gestart kan worden met een platform om afvalstromen terug te dringen en het hergebruik van materialen te stimuleren. Dit geeft een grote bijdrage aan de korte keten.
Regionale samenwerking Purmerend neemt deel aan tal van regionale (reguliere) overleggen in Zaanstreek-Waterland en de Metropoolregio Amsterdam. Deze overleggen hebben tot doel om specifieke beleidsonderwerpen en projecten op het gebied van economie en toerisme nader af te stemmen en hiervoor eventueel bij mede0verheden gezamenlijk te lobbyen. De onderlinge samenwerking is door onder meer de corona- en energiecrisis versterkt. In het afgelopen jaar is een programma voor watertoerisme opgesteld. Er zijn onderzoeken uitgevoerd naar de gezamenlijke toeristische promotie van Zaanstreek-Waterland. Er is ook gekeken naar de wijze waarop kan worden voldaan aan de vraag naar (nieuwe) vestigingslocaties voor bedrijven in onze regio (vraagraming kantoren en bedrijventerreinen). Deze kwantitatieve raming van benodigde ruimte voor bedrijventerreinen en kantoren wordt nu vertaald in een bedrijvenstrategie voor de MRA . De bedrijvenstrategie vraagt 76
bestuurlijke keuzes ten aanzien van de vraag welke bedrijven een plek houden en krijgen in de MRA op basis van de beschikbaar te stellen ruimte voor werken in de metropool. Binnen de MRA is gewerkt aan een strategisch programma voor toerisme en de economische profielen voor alle deelregio’s. Afgelopen jaar was na Purmerend Werkt (2019) het de beurt aan de 1e editie van Waterland Werkt. Ruim 80 bedrijven en instellingen uit verschillende sectoren presenteerden zich op bedrijventerrein De Koog. Vooral de zorg en techniekbranche waren ruim vertegenwoordigd. De techniekbranche kon zich goed profileren door nieuwe technologie, waaronder VR, te laten zien. Leerlingen vanuit het Voortgezet onderwijs uit de hele regio Waterland, ondernemers, baanveranderaars en werkzoekenden hebben Waterland Werkt bezocht. Vanuit de Stichting Purmerend 2000 plus heeft gemeente Purmerend een belangrijk aandeel in de organisatie en het aanjagen van dit belangrijke evenement op het gebied van onderwijs en arbeidsmarkt. Bestuurlijke producten 2022 Bestuurlijk product
Jaartal
Kwartaal
Regionale detailhandelsvisie
2o22
1e
Strategie evenementen
2022
4e
Toekomstige uitbreiding Baanstee Noord als onderdeel van Visie op de Purmer
2022
2e
Visie op toeristische promotie/informatievoorziening Laag Holland (op basis van onderzoeksresultaten)
2022
2e
Visie binnenstad en uitvoeringsprogramma
2022
3e
Wat heeft het gekost PGR09
Realisatie 2021
Begroting 2022 primitief
Begroting 2022 bijgesteld
Realisatie 2022
Afwijking
Lasten
-1.390
-1.823
-1.951
-1.898
52
Baten
391
619
685
773
89
Saldo
-999
-1.204
-1.266
-1.125
141
Het programma Economie heeft per saldo een voordelige afwijking van € 141.000 Dit komt door € 52.000 lagere lasten en € 89.000 hogere baten. De belangrijkste verschillen worden hieronder toegelicht.
Afwijkingen beleidsveld Economie BV091 Economie
Lasten
Baten
Afwijkingen lager dan € 100.000.
52
89
Totaal
52
89
Diverse
77
Reserves Reserve Regionaal samenwerkingsverband Zaanstreek-Waterland Het restant van de SRA middelen dient nog beschikbaar te zijn voor bekostiging van de regionale projecten op basis van de visie en samenwerkingsagenda Zaanstreek -Waterland. Er is in 2022 € 52.171 onttrokken ter dekking van de gemaakte kosten vanuit de reserve. Reserve collegeprogramma (Beemster oud) Deze reserve is per 2022 opgeheven.