Cultuurnota Verbinden door Cultuur actualisatie mei 2025

pagina 22/32

7 Cultuureducatie Cultuureducatie biedt kinderen de mogelijkheid om zowel binnen- als buitenschools doelbewust te leren over en bezig te zijn met kunst, erfgoed en media middels gerichte instructie. Het draagt bij aan het opdoen van kennis over cultuur als fenomeen en als expressiemiddel, de persoonlijke ontwikkeling en biedt gelegenheid tot maatschappelijk bewustzijn. Met cultuureducatie ontwikkelen kinderen met plezier hun verbeeldingskracht, waarnemingsvermogen en communicatievaardigheden. Door de samenwerking tussen scholen culturele instellingen kunnen kunst, cultuur en erfgoed een vast onderdeel worden van het curriculump. Stand van zaken 2025 In onze gemeente komen leerlingen in aanraking met Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) door de Cultuurtrein, een project dat hier onderdeel van uitmaakt. In CmK werken scholen en culturele instellingen in het hele land samen om kunst en cultuur een vast onderdeel van het lesprogramma te maken. Doordat leerlingen in aanraking komen met verschillende vormen zoals muziek, dans, beeldende kunst, theater, hiphop en erfgoed ontwikkelen ze hun creatieve en culturele vaardigheden en groeien ze ook in persoonlijk en sociaal opzicht. In 2025 wordt gestart met de derde periode CmK met leerlijnen die door de Cultuurtrein in samenwerking met vakdocenten ontwikkeld zijn.

Hierbij wordt bijvoorbeeld ook gekeken in hoeverre een onderwerp als burgerschap als leerlijn vanuit de Cultuurtrein aangeboden kan worden. Voorstellingen die vanuit het Kunstgebouw aangeboden worden in het kader van Kijk|Kunst, vinden plaats in CulturA & Zo. Hierdoor doen leerlingen uit onze gemeente lokaal een theaterervaring op. Beleid tot 2030 CmK wordt deels gefinancierd met subsidie vanuit het Rijk. Er is sprake van een zogenaamde matchingsregeling, waarbij de gemeente en penvoerder Kunstgebouw eenzelfde bedrag inzetten voor de bekostiging van CmK. Deze periode CmK loopt van 2025 t/m 2028. Het is op dit moment nog niet bekend hoe het beleid rondom CmK er na 2028 uit gaat zien.

Rol van de gemeente We hebben een stimulerende en waar mogelijk ondersteunde rol in het samenbrengen van partijen als het om cultuureducatie. We geven sturing aan het vergroten van draagvlak door de leerlingen van de basisscholen in onze gemeente kennis te laten maken met de lokale culturele uitingen. Bereikt in 2030 o Voortzetting Cultuurtrein 2025-2028 o KijkIKunst in CulturA. o Afstemming en samenwerking tussen de cultuurcoördinator, de Cultuurtrein en het culturele veld.

p

Cultuureducatie met Kwaliteit, z.d.

pagina 23/32

8 Cultuurcoördinator Een grote wens vanuit het culturele veld in aanloop naar de cultuurnota was een cultuurcoördinator. Met het vaststellen van de cultuurnota is er in 2020 gestart met de inzet van een cultuurcoördinator. Stand van zaken 2025 Maart 2020 is de cultuurcoördinator gestart om als verbinder en uitvoerder aan de slag te gaan met de Cultuurnota. De cultuurcoördinator is van onschatbare waarde als het gaat om de praktische uitvoering van de Cultuurnota. Niet alleen in het initiëren van activiteiten zoals de etalagekunst in het voormalige Rabobankgebouw, maar ook als het gaat om het faciliteren van zaken zoals de totstandkoming van de erfgoedborden in samenwerking met de historische verenigingen; het Historisch Genootschap Oud Pijnacker en de Noitdorpsche Historiën. De cultuurcoördinator informeert en betrekt het culturele veld, is aangehaakt bij lokale, regionale en landelijke ontwikkelingen en speelt als contractmanager een belangrijk rol als het gaat om de culturele subsidieaccounts. Hiernaast promoot en beoordeelt de cultuurcoördinator de aanvragen vanuit de Cultuurknip. Beleid tot 2030 De cultuurcoördinator is de spin in het web als het gaat om cultuur in Pijnacker-Nootdorp. Vanuit het culturele veld en onze inwoners is veelvoudig naar voren gekomen dat er behoefte is aan een soort cultuurmakelaar.

Hierbij moet gedacht worden aan een zogenaamde spin in het web, iemand die behoeften ophaalt bij inwoners, het culturele veld kent en weet waar hun behoeften liggen en deze partijen en het culturele veld zelf nader tot elkaar kan brengen. CulturA & Zo laat zien wat de meerwaarde is als functies en mensen bij elkaar komen. De cultuurcoaches van Team4Talent en de Cultuurtrein hebben de afgelopen jaren ingezet op de samenwerking met het onderwijs, waardoor de aanvulling om ook het culturele veld en inwoners mee te nemen een goede is en ook van meerwaarde is voor hun samenwerking met het onderwijs. In de rol van cultuurcoördinator is het van belang dat de cultuurcoördinator zich bezighoudt met onder andere de onderlinge samenwerking van culturele instellingen, denk hierbij bijvoorbeeld aan cultuurhistorische educatie in samenwerking met de historische verenigingen en de regie voert over een gezamenlijke uit-agenda. De cultuurcoördinator werkt hierin nauw samen met het culturele veld en de beleidsadviseur Cultuur. Rol van de gemeente Als gemeente zijn wij werkgever voor de cultuurcoördinator. De cultuurcoördinator vervult een belangrijke rol als het gaat om het verbinden van het beleid en met het veld en het uitvoeren van de activiteiten in de uitvoeringsagenda. Bereikt in 2030 o Uitvoeren van de Uitvoeringsagenda cultuur.

o Aanbod van culturele instellingen is (deels) afgestemd op basis van de behoeften van inwoners. o Organiseren van de Pitch Parade in samenwerking met Bibliotheek Oostland en Kunstgebouw. o Organisatie van de jaarlijkse Open Monumentendag. o Promotie van de Cultuurknip. o Betrekken van het culturele veld en maatschappelijke organisaties gericht op samenwerking, relevante en actuele maatschappelijke thema’s, afstemming en planning op het gebied van culturele activiteiten. o Coördinatie en onderhoud uit- agenda. o Informeren en betrekken van het culturele veld met betrekking tot de realisatie van het SCC.

pagina 24/32

9 Sociaal Culturele Centra Een sociaal cultureel centrum is een plek waar mensen samen komen voor ontmoeting en samenzijn. Een sociaal cultureel centrum kan getypeerd worden als laagdrempelige en toegankelijke plek waar mensen zich kunnen ontspannen, kunnen ontmoeten, kunnen ontwikkelen en kunnen verwonderen.

9.1 CulturA & Zo Sinds 2019 is CulturA & Zo in Nootdorp het sociaal-cultureel kloppende hart in de Dorpsstraat. Hier komen het sociaal domein en kunst en cultuur samen en is er altijd iets te doen, te beleven of te zien. Stand van zaken 2025 CulturA & Zo is tussen 2019 en 2025 gegroeid in de rol van sociaal cultureel centrum. Het is een bruisende locatie waar allerlei activiteiten op het gebied van het sociaal domein en kunst en cultuur plaatsvinden. CulturA & Zo biedt een divers theaterprogramma waarbij professionele programmering, sociaal-culturele en lokale programmering elkaar afwisselen. In 2024 heeft de gemeenteraad ingestemd met het structureel maken van de aanvullende subsidie, waardoor de huidige inzet van CulturA & Zo voortgezet kan worden. Beleid tot 2030 We zijn met Stichting CulturA & Zo overeengekomen dat zij verantwoordelijk zijn voor de exploitatie en programmering voor CulturA & Zo, waarbij middels een subsidierelatie geïnvesteerd wordt in de ontwikkeling en programmering. De realisatie van het SCC in Pijnacker leidt tot verdere verbreding van het sociaal-culturele aanbod in onze gemeente. Rol van de gemeente We hebben een faciliterende rol als het gaat om CulturA gezien vanwege de subsidierelatie.

Het is gezien de rol die CulturA speelt voor onze inwoners van belang om in gesprek te blijven over de rol als sociaal cultureel centrum en hoe aangesloten kan worden bij de wensen en behoeften van onze inwoners. De door het college vastgestelde kaders en de op basis hiervan afspraken conform de beleidsgestuurde contractfinanciering (BCF) zijn de leidraad voor de activiteiten die door Stichting CulturA & Zo verricht worden. Deze rol geldt ook voor (de realisatie van) het SCC. Bereikt in 2030 o CulturA & Zo functioneert op basis van de vastgestelde kaders en verantwoord de inzet op basis van de afspraken conform de BCF. Het SCC is gerealiseerd en geopend. Ook het SCC Zo functioneert op basis van de vastgestelde kaders en verantwoord de inzet op basis van de afspraken conform de BCF.

9.2 SCC Pijnacker Met het vaststellen van de Cultuurnota ‘Verbinden door cultuur’ is er gestart met een onderzoek naar een sociaal cultureel centrum (SCC) in Pijnacker-Nootdorp. Op basis van het onderzoek van Berenschot zijn er diverse locaties voor deze ontwikkeling naar voren gekomen, waar een haalbaarheidsonderzoek naar uitgevoerd is. Uit dit onderzoek kwamen een tweetal potentiële locaties, die vervolgens op basis van enkele door de raad vastgestelde uitgangspunten onderzocht zijn. Één van de uitgangspunten was dat de afstand tot het centrum zwaarwegend was. Op basis hiervan is een derde locatie onderzocht. Deze locatie, het voormalige Rabobank gebouw aan het Emmapark, bleek bij uitstek geschikt voor het realiseren van een sociaal cultureel centrum. Naar aanleiding van een ontwikkeltraject tussen 2021 en 2024 is er een ontwerp opgesteld door NL Architects en heeft de gemeenteraad september 2024 ingestemd met de realisatie van het SCC op de locatie van de voormalige Rabobank aan het Emmapark.

pagina 25/32

Stand van zaken 2025 NL Architects heeft tussen 2022 en eind 2023 het ontwerp van het SCC vormgegeven vanuit het ontwikkeltraject. Samen met gebruikers uit het sociaal culturele veld en een afvaardiging van direct omwonenden en ondernemers is gekeken naar het ontwerp en de inpassing op het Raadhuisplein. Na een schetsontwerp en voorlopig ontwerp door de architect is na het besluit van de gemeenteraad gestart met het afronden van het definitief ontwerp. Hiermee is de volgende stap in de ontwikkeling ingegaan en wordt gestart met de daadwerkelijke realisatie van het SCC. Het proces rondom de aanbesteding van de bouw is in gang gezet en de sloop van het voormalige Rabobank gebouw staat gepland voor het eerste kwartaal van 2026. De planning is om het SCC eind 2027 te openen. Beleid tot 2030 Om aan te kunnen blijven sluiten bij de ontwikkelingen in het culturele veld, waaronder de groei van onze gemeente en hierdoor het aantal beoefenaars van verschillende kunstvormen, en daarbij tegemoet te komen aan de wensen van het culturele veld en onze inwoners, wordt er een sociaal cultureel centrum in Pijnacker gerealiseerd. Hierbij wordt rekening gehouden met de behoeften op het gebied van verschillende functionaliteiten en mogelijkheid tot ontmoeting, kruisbestuiving en samenwerking. Ook de behoefte aan oefenruimte, vergaderruimte en lesruimten wordt meegenomen in de ontwikkeling.

De programmering van het SCC richt zich op muziek en dans en is aanvullend op de programmering van CulturA & Zo. De financiële kaders vanuit de gemeenteraad voor de realisatie van het SCC zijn leidend voor de realisatie en exploitatie. Stichting Bibliotheek Oostland wordt als bibliotheek de voornaamste huurder en Stichting CulturA & Zo vervult, net als voor CulturA Nootdorp, de rol als exploitant. Hiermee zorgen we voor continuïteit in de verhuur en exploitatie voor de beide culturele centra. De functies van de sociaal culturele centra bieden mogelijkheden om maatschappelijke thema’s onder de aandacht te brengen, in samenwerking met maatschappelijke partners, culturele partners en inwoners. Rol van de gemeente We hebben een initiërende en faciliterende rol als het gaat om het vormgeven en in stand houden van sociaal culturele centra. Hierbij gaat het niet alleen om een plek waar mensen kunnen ontmoeten en ontwikkelen. De sociale culturele centra bieden ook om een podiumfunctie die aansluit bij de wensen van de gebruikers en werk- en oefenruimte, waardoor inwoners en het sociale-culturele veld een plek hebben om deel te nemen aan activiteiten of om activiteiten te organiseren. Bereikt in 2030 CulturA & Zo o CulturA & Zo functioneert op van de vastgestelde kaders en verantwoord de inzet op basis van de afspraken conform de BCF.

o Maatschappelijke thema’s belichten, in samenwerking met maatschappelijke partners, culturele partners en inwoners. SCC Pijnacker o Ontwikkeling en realisatie van het SCC Pijnacker op basis van de financiële kaders. o SCC Pijnacker heeft een definitieve naam gekregen. o Er worden kaders en afspraken conform de beleidsgestuurde contractfinanciering (BCF) vormgegeven voor het SCC. o Communitybuilding in het SCC op basis van het Storyhouseq concept en naar voorbeeld van CulturA & Zo. o Het culturele veld wordt blijvend betrokken bij de invulling en het gebruik van het SCC. o Met de opening van het SCC ontstaat een uitbreiding van het aantal voorstellingen en uitvoeringen. o Het SCC functioneert op basis van de vastgestelde kaders en verantwoord de inzet op basis van de afspraken conform de BCF. o Maatschappelijke thema’s belichten, in samenwerking met maatschappelijke partners, culturele partners en inwoners. q

https://www.storyhouse.com/

pagina 26/32

10 Bibliotheken De bibliotheek is een voorziening die voor iedereen toegankelijk en laagdrempelig is en als doel heeft het bewaren, beheren en toegankelijk maken van een breed aanbod van publieke informatie voor inwoners. Bibliotheek Oostland, met een vestiging in Pijnacker, Nootdorp en Delfgauw, biedt vanuit de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen, mogelijkheid tot het vinden van informatie, ruimte tot lezen en leren, ontmoeting en discussie en kennismaking met kunst en cultuur. Stand van zaken 2025 In de periode tussen 2010 en 2020 is de maatschappelijke functie en impact van bibliotheken aanzienlijk gegroeid. Deze uitbreiding is juridisch verankerd in vijf maatschappelijke functies: ter beschikking stellen van kennis en informatie; bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie; bevorderen van lezen; laten kennismaken met literatuur; organiseren van ontmoeting en debat; laten kennismaken met kunst en cultuur. Sinds 1 januari 2023 zijn gemeenten verantwoording voor de regie en financiering van het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO). Onze inwoners kunnen bij het IDO terecht voor alle vragen over de overheid. Denk aan vragen over huurtoeslag, AOW, werk, uitkering, belastingen, rijbewijs, zorg en toeslagen. De medewerkers van het informatiepunt helpen zoeken naar de juiste informatie.

Bij persoonsgebonden vragen wordt doorverwezen naar lokale partners, zoals bijvoorbeeld de SWOP. Eind 2024 is het vernieuwde Bibliotheekconvenant (2024-2027) bekrachtigd. In dit convenant staan drie doelen centraal: geletterde samenleving; participatie in de informatiesamenleving; leven lang ontwikkelen. In 2025 en 2026 heeft het rijk middelen beschikbaar gesteld via een decentralisatie-uitkering om te investeren in bibliotheken. Het doel van de uitkering is om gemeenten in staat te stellen zich, voor het versterken van het lokale bibliotheek aanbod, voor te bereiden op de invoering van de wettelijke zorgplicht. Het voornemen van het kabinet is om de zorgplicht per 1 januari 2026 in te laten gaan. De bibliotheek speelt een belangrijke rol bij het aanpakken van uitdagingen waar wij als gemeente dagelijks mee te maken hebben. De bibliotheek is en blijft een plek waar al onze inwoners terecht kunnen, bijvoorbeeld om te werken aan basisvaardigheden zoals lezen, rekenen en digitaal meedoen. Op deze manier dragen we er aan bij dat iedereen volwaardig deel kan nemen aan onze samenleving. Bibliotheek Oostland neemt een belangrijke plek in het voorliggende veld en werkt hierin samen met verschillende maatschappelijke partners, waaronder met de SWOP en gro-up vanuit het samenwerkingsverband SBJ Samen Sterk.

Bibliotheek Oostland heeft in het meerjarenbeleidsplan voor 2026-2029 opgenomen dat zij zich richten op de community library, de bibliotheek op school, de online bibliotheek en duurzaamheid en de nieuwe vestigingen. Beleid tot 2030 De bibliotheek voert de taken uit zoals opgenomen in de bibliotheekwet, is een basisvoorziening in onze gemeente en voor onze inwoners een laagdrempelige toegang tot informatie, kennis over hoe informatie verkregen kan worden en over het verschillende culturele aanbod dat ons gemeente rijk is. De bibliotheek is een belangrijke ontmoetingsplek voor onze inwoners en is een belangrijke schakel als het gaat om bijvoorbeeld taalontwikkeling en laaggeletterdheid. Er wordt gestreefd naar aanbod dat zo effectief en efficiënt mogelijk is voor onze inwoners en waar mogelijk opgezet in samenwerking met lokale (culturele) partners.

pagina 27/32

Rol van de gemeente We hebben een faciliterende rol als het gaat om de bibliotheek vanwege de subsidierelatie. Met de bibliotheek blijft het gesprek gevoerd worden over welke activiteiten aangeboden worden in onze gemeente en hoe deze het beste aansluiten bij de behoeften van onze inwoners. Bereikt in 2030 o Behoud van een goed functionerende bibliotheekvoorziening. Vanaf 2026 op basis van de op handen zijnde zorgplicht. o De bibliotheek werkt vanuit het principe van community building.

pagina 28/32

11 Media Op basis van de Mediawet kan per gemeente één lokale omroep worden aangewezen, waarbij de gemeente zorgt voor bekostiging van de lokale omroep. Stand van zaken 2025 Stichting Omroep Pijnacker-Nootdorp is sinds 2002 de lokale omroep voor onze gemeente en bestaat uit drie merken; Pijnacker-Nootdorp.TV, Feel Good Radio en Feel Good TV. In 2022 zijn zij opnieuw een aanwijzing gekregen voor de periode 2022-2026. De omroep heeft de verplichting om lokaal en betrokken te zijn en brengt dan ook lokaal nieuws. Stichting Omroep Pijnacker-Nootdorp brengt via radio, televisie en online kanalen lokaal nieuws en combineert geplaatste persberichten met berichten van de eigen redactie. In 2024 hebben Stichting Omroep Pijnacker-Nootdorp en Stichting Omroep Rijswijk gezamenlijk een subsidie gekregen van het rijk van €250.000 voor de professionalisering van de lokale omroepen. Het geld is toegekend voor het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek. Met dit geld kan de omroep het team van journalisten uitbreiden in 2025 om nog actueler nieuws te brengen voor de inwoners van Pijnacker-Nootdorp. Het stelsel en de regelgeving rond lokale omroepen gaan de komende jaren flink veranderen. Zo verdwijnt de wettelijke zorgplicht (en verplichte financiering) door gemeenten.

Daardoor komt de financiering van de lokale en streekomroepen voortaan vanuit het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (OCW). Ook krijgen de meeste gemeenten te maken met een streekomroep in plaats van een lokale omroep. Voor Pijnacker-Nootdorp is op dit moment nog niet zeker hoe de streekomroep eruit gaat komen te zien. Naar verwachting worden de omroepen vanaf 2028 ingedeeld in streekomroepen. Beleid tot 2030 Vanuit de Mediawet zijn we als gemeente verplicht tot bekostiging van een lokale omroep. Deze gemeentelijke taak wordt middels de subsidierelatie met de lokale omroep vervuld. Deze verantwoordelijkheid komt mogelijk te veranderen naar aanleiding van de vorming van de streekomroepen. Rol van de gemeente Vanuit de subsidierelatie die onze gemeente heeft met de omroep wordt voldaan aan de eisen zoals gesteld in de Mediawet. Bereikt in 2030 o Faciliteren van lokaal nieuws via radio, televisie en online kanalen.

pagina 29/32

12 Het uitzetten van de hoofdlijnen Cultuur heeft een belangrijke maatschappelijke functie waarbij de laatste jaren vanuit de landelijke politiek meer aandacht en geld richting cultuur gaat. Het landelijke cultuurbeleid gaat uit van verschillende thema’s waarbij ervaring, ontwikkeling, historie en verbinden een belangrijke rol spelen. In onze gemeente willen we een divers aanbod hebben van culturele activiteiten en ervoor zorgen dat al onze inwoners toegang hebben tot cultureel aanbod. We willen onze jonge inwoners kennis laten maken met cultuur en hiermee een bijdrage leveren aan hun persoonlijke ontwikkeling. Cultuur heeft een positief effect op de sociale ontwikkeling van individuen, participatie en binding van onze inwoners en draagt bij aan een leefbare omgeving. Onze ligging tussen verschillende grote steden benadrukt het belang van het creëren van een passend cultureel aanbod. Het feit dat we een groeigemeente zijn en ons inwoneraantal in 2025 gestegen is tot bijna 60.000 inwoners, draagt bij aan de ambities op het gebied van cultuur om hiermee onze inwoners een passend cultureel aanbod te bieden. De ambities van de cultuurnota zijn samengevat in een achttal hoofdlijnen, die aan het begin van de nota reeds geschetst zijn. Deze hoofdlijnen leiden tot verschillende ontwikkelingen, acties en activiteiten die we de komende jaren in gang gaan zetten en uit gaan voeren.

Om deze reden is het van belang om niet alleen deze ontwikkelingen samen te vatten, maar om hier ook het financiële kader bij te schetsen dat nodig is om onze ambitie waar te maken.

Hoofdlijn 1 Uit-agenda

€10.000

Gezamenlijke promotie van activiteiten Promotie van letteren Uitbreiden van de uit-agenda Uit-agenda toevoegen aan beschikkingen subsidies en evenementen

Hoofdlijn 2 Film

€5.000

Profileren filmaanbod Filmvoorstellingen op basis van maatschappelijke thema’s door samenwerking met maatschappelijke organisaties, onderwijs e.d.

Hoofdlijn 3 Meer aanbod voor de jeugd Voortzetting Cultuurtrein 2025-2028 Versterking samenwerking Cultuurtrein en culturele veld Aandacht voor talentontwikkeling van jongeren Initiatieven die tot stand komen door samenwerking tussen de cultuurcoördinator, jongerenwerk, jongeren en het culturele veld Kijk Kunst in CulturA Pitch Parade

pagina 30/32

€30.000

Hoofdlijn 4 Sociaal culturele centra

Reguliere begroting

CulturA & Zo SCC Pijnacker Maatschappelijke thema’s belichten, in samenwerking met maatschappelijke partners, culturele partners en inwoners.

Hoofdlijn 5 Expositieruimte

€5.000

Expositieruimte in het SCC Wisselende kunst in de openbare ruimte

Hoofdlijn 6 Kunst in de openbare ruimte Verkiezing kunst in de openbare ruimte Verbeelding Expositieruimte in SCC

Hoofdlijn 7 City marketing en promotie

€15.000

€10.000 en begroting city marketing

Bewaarmagazine Natuurlijk Pijnacker-Nootdorp Subsidie voor gemeentelijke monumenten Aandacht voor cultureel erfgoed Meerjarenvergunning aanvragen mogelijk op website Rolstoelmatten Tweemaandelijkse promotie cultuur Uitbreiding van de beeldbank Uitreiking cultuurprijs Hoofdlijn 8 Cultuurcoördinator

€40.000

Aanbod van culturele instellingen is (deels) afgestemd op basis van behoeften van inwoners Uit-agenda Verbinden culturele veld Viering jaarlijkse Open Monumentendag Cultuurknip Onderzoeken mogelijkheid cultuurraad Expositieruimte

Cultuurknip Beschikbaar budget voor lokale initiatieven

pagina 31/32

€5.000

Colofon Deze cultuurnota is tot stand gekomen in samenwerking met het culturele veld, het Cultuurplatform en betrokken inwoners van Pijnacker-Nootdorp. Fotomateriaal dat gebruikt is in de nota is verstrekt door Brigitte Oostvogels, Han Geijp, Sjaak Oudshoorn, Linda Vaandering, Jessica Davilar en Stichting Omroep Pijnacker-Nootdorp.

pagina 32/32