2026-022 03 Ruimtelijke motivering
Tekst van het document
Noorderhof 16 | 5804 BV Venray | (+31) 077 – 208 6099 contact@bureauleefomgeving.nl | www.bureauleefomgeving.nl
TAM-omgevingsplan
1
Concept: Ontwerp: Vastgesteld:
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22ai Woningbouw Nelisveld, Beringe
NL.IMRO.1894.TAMOPH22AI-VG01
20 mei 2025 11 november 2025 10 maart 2026
2
COLOFON
Projectnaam: Identificatienummer:
INHOUDSOPGAVE
1
INLEIDING............................................................................................................................................................6 1.1
Aanleiding............................................................................................................................................................................................................... 6
1.2
Ligging van het plangebied .............................................................................................................................................................................. 7
1.3
Vigerend omgevingsplan .................................................................................................................................................................................. 8
2
HUIDIGE SITUATIE ........................................................................................................................................ 10
3
BEOOGDE SITUATIE..................................................................................................................................... 11
4
BELEIDSKADER ............................................................................................................................................... 14 4.1
4.1.1
Nationale Omgevingsvisie .............................................................................................................................................................. 14
4.1.2
Instructieregels Rijk (AMvB’s) ...................................................................................................................................................... 15
4.1.3
Ladder voor duurzame verstedelijking .................................................................................................................................... 17
4.2
Provinciaal beleid ............................................................................................................................................................................................. 17
4.2.1
Provinciale Omgevingsvisie Limburg ......................................................................................................................................... 17
4.2.2
Omgevingsverordening Limburg................................................................................................................................................. 19
4.3
Regionaal beleid................................................................................................................................................................................................ 20
4.3.1
Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024............................................................................................................. 20
4.3.2
Woondeal 2023.................................................................................................................................................................................. 21
4.4
5
Rijksbeleid ........................................................................................................................................................................................................... 14
Gemeentelijk beleid ....................................................................................................................................................................................... 21
4.4.1
Omgevingsvisie Peel en Maas ....................................................................................................................................................... 21
4.4.2
Gids Ruimtelijke Kwaliteit.............................................................................................................................................................. 23
4.4.3
Kaderstelling Ruimte ........................................................................................................................................................................ 24
4.4.4
Beleidsregel woningbouw Peel en Maas .................................................................................................................................. 25
FYSIEKE LEEFOMGEVING EN MILIEU ..................................................................................................... 27 5.1
Milieueffectrapportage .................................................................................................................................................................................. 27
5.2
Bodem- en grondwaterkwaliteit .............................................................................................................................................................. 28
5.3
Bedrijven en milieuzoneringen .................................................................................................................................................................. 29
5.4
Geluid ................................................................................................................................................................................................................... 30
5.5
Luchtkwaliteit .................................................................................................................................................................................................... 32
5.6
Geur ...................................................................................................................................................................................................................... 33
5.7
Externe veiligheid ............................................................................................................................................................................................ 35
5.8
Trillingen .............................................................................................................................................................................................................. 37
3
5.9
Water ................................................................................................................................................................................................................... 37
5.9.1
Waterbeleid ......................................................................................................................................................................................... 37
5.9.2
Waterhuishoudkundige situatie plangebied (huidige situatie)........................................................................................ 38
5.9.3
Water in relatie tot de ontwikkeling (nieuwe situatie)..................................................................................................... 38
5.10
Kabels, leidingen en straalpaden ........................................................................................................................................................ 39
5.11
Natuur ........................................................................................................................................................................................................... 39
5.11.1
Flora en fauna....................................................................................................................................................................................... 39
5.11.2
Natura2000........................................................................................................................................................................................... 40
5.11.3
Natuurnetwerk Nederland ........................................................................................................................................................... 42
5.12
Archeologie, cultuurhistorie en landschap .................................................................................................................................... 42
5.12.1
Archeologie .......................................................................................................................................................................................... 42
5.12.2
Cultuurhistorie.................................................................................................................................................................................... 43
5.13
Verkeer en parkeren .............................................................................................................................................................................. 43
5.13.1
Verkeer................................................................................................................................................................................................... 44
5.13.2
Parkeren ................................................................................................................................................................................................. 44
5.14
Gezondheid ................................................................................................................................................................................................. 45
5.14.1
Endotoxinen ......................................................................................................................................................................................... 45
5.14.2
Geitenhouderij .................................................................................................................................................................................... 45
5.14.3
Spuitzones ............................................................................................................................................................................................. 46
5.15 6
UITVOERBAARHEID...................................................................................................................................... 48 6.1
Financieel - economische uitvoerbaarheid........................................................................................................................................... 48
6.2
Juridische aspecten.......................................................................................................................................................................................... 48
6.2.1
Omgevingswet..................................................................................................................................................................................... 48
6.2.2
Wijziging omgevingsplan van rechtswege ............................................................................................................................... 49
6.3
7
Niet-gesprongen explosieven ............................................................................................................................................................. 47
Maatschappelijke uitvoerbaarheid............................................................................................................................................................ 49
6.3.1
Participatie ............................................................................................................................................................................................. 49
6.3.2
Vooroverleg ......................................................................................................................................................................................... 49
6.3.3
Zienswijzen ........................................................................................................................................................................................... 49
PROCEDURE..................................................................................................................................................... 50
BIJLAGEN: 1. Verkennend bodemonderzoek, HMB (kenmerk: 24294001A) 2. Verkennend bodemonderzoek, AERES Milieu (kenmerk: AM24513) 3. Aanvullend onderzoek bodem, AERES Milieu (kenmerk: AM24513-3) 4. Akoestisch onderzoek inclusief aanvulling, HMB (kenmerk: 24298901N) 5. Geurberekeningen 4
6. Bergingsberekening, INFRA20 7. Quickscan flora en fauna, BrabantEco (kenmerk: 2024-BE-1163) 8. Nader onderzoek Rugstreeppad, BrabantEco (kenmerk: 2025-BE-1163) 9. AERIUS berekeningen 10. Archeologisch onderzoek, RAAP (kenmerk: BERP) 11. Archeologisch onderzoek, AERES (kenmerk: 24513) 12. Landschappelijk inpassingsplan, Ron Janssen Erf- en Landschapsverfraaiing (datum: 8 oktober 2025) 13. Beeldkwaliteitsplan woningbouwlocatie 14. Omgevingsdialoog
5
1 INLEIDING
1.1
Aanleiding
In de gemeente Peel en Maas is sprake van een urgent woningtekort, zo ook in de kern Beringe. De woningmarkt is flink aangetrokken waardoor de woningbehoefte hoger is dan de woningvoorraad. In de afgelopen jaren zijn er dan ook al diverse nieuwe woningen gerealiseerd binnen de kern. Desondanks deze ontwikkelingen blijft de behoefte aan woningen groot. Nu de vraag naar woningen blijft groeien is gezocht naar een passende locatie om extra woningen te realiseren. Deze locatie is gevonden aan de Kampweg, ten zuidwesten van de kern. Het voornemen bestaat om 15 woningen te realiseren op de hoek van de Kampweg met de Peelstraat. Het plangebied staat kadastraal bekend als gemeente Helden, sectie H, nummer 3415. Aan de overzijde van de woningbouwlocatie is thans een agrarische bedrijfslocatie, Peelstraat 44, gelegen. Deze bedrijfslocatie vormt een milieukundige belemmering voor een gedeelte van de beoogde woningbouwlocatie. Om deze belemmering op te heffen zal gelijktijdig de agrarische bedrijfslocatie gesaneerd worden en de bedrijfswoning omgezet worden tot een burgerwoning. Daarnaast zijn er twee nieuwe burgerwoningen voorzien, beide beoogd aan de Kampweg.
Afbeelding 1 Ligging en omgeving
De locatie waar de nieuwe woningen zijn beoogd maakt onderdeel uit van het juridisch-planologische regime van het omgevingsplan ‘Kernen Beringe, Egchel, Grashoek en Koningslust’. De agrarische bedrijfslocatie maakt onderdeel uit van het juridisch-planologische regime van het omgevingsplan ‘Ruimte voor Ruimte woning Kampweg (ong.) te Beringe’. Conform dit omgevingsplan is de woningbouwlocatie voorzien van de functie ‘Groen’. De voor ‘Groen’ aangewezen gronden zijn niet bestemd voor woondoeleinden, daarnaast ontbreekt de mogelijkheid tot het oprichten van gebouwen. Derhalve is op basis van het huidige juridisch-planologische kader niet mogelijk op deze locatie woningen te realiseren. Om de beoogde ontwikkeling te kunnen realiseren is een wijziging van het omgevingsplan (van rechtswege) noodzakelijk, conform de Omgevingswet. Gedurende de overgangsfase zal een wijziging van het omgevingsplan verlopen middels de tijdelijke alternatieve maatregel, ofwel een TAM-omgevingsplan. 6
1.2
Ligging van het plangebied
Het plangebied bestaat uit twee delen, enerzijds de woningbouwlocatie en anderzijds de agrarische bedrijfslocatie. In onderhavige onderbouwing worden de beide gebieden samen aangemerkt als ‘het plangebied’. Indien het specifiek over een deelgebied gaat, zal deze ook als dusdanig benoemd worden. Woningbouwlocatie De woningbouwlocatie is gelegen op de hoek van de Kampweg en de Peelstraat, in het zuidwesten van de kern Beringe. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Helden, sectie H, nummer 3415 (ged.) en heeft een oppervlakte van circa 6.700 m². De noord- en oostzijde van het plangebied worden begrensd door de omliggende woningen. Aan de zuidzijde vormt de Kampweg de begrenzing. De westzijde wordt begrensd door de Peelstraat, met aan de overzijde gelegen de agrarische bedrijfslocatie. Agrarische bedrijfslocatie De agrarische bedrijfslocatie is gelegen aan de Peelstraat 44, ten zuidwesten van de kern Beringe. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Helden, sectie H, nummers 3450, 3451 en 3566 (ged.) en heeft een oppervlakte van circa 2 ha. De locatie wordt aan twee zijde (noord en west) begrenst door landbouwgronden. De zuidzijde wordt begrensd door de Kampweg met daaraan meerdere woningen gelegen.
Woningbouwlocatie Agrarische bedrijfslocatie
Afbeelding 2 Ligging en omgeving plangebied
Agrarische percelen Rondom de locatie liggen diverse agrarische percelen. Deze percelen maken weliswaar geen onderdeel van de ontwikkeling, maar zijn wel van belang voor het waarborgen van een goed woon- en leefklimaat. Deze percelen worden meegenomen op de verbeelding om een spuitvrije zone toe te kennen. Zie voor een nadere motivering hiervan paragraaf 5.14.3. De locaties Kampweg 25-27 vormen geen onderdeel van de voorgenomen ontwikkeling, echter is hier een omissie ontstaan. Er zijn thans twee, bestaande, legale woningen aanwezig, echter is er maar één bouwvlak toegekend. Derhalve wordt op deze locatie de omissie opgelost middels het toekennen van twee bouwvlakken.
7
1.3
Vigerend omgevingsplan
Het tijdelijke deel van het omgevingsplan bestaat uit de geldende bestemmingsplannen, de verordeningen, het omgevingsplan en de bruidsschat. Op dit moment geldt voor de woningbouwlocatie het omgevingsplan ‘Kernen Beringe, Egchel, Grashoek en Koningslust’. De agrarische bedrijfslocatie maakt onderdeel uit van het juridisch-planologische regime van het omgevingsplan ‘Ruimte voor Ruimte woning Kampweg (ong.) te Beringe’. Woningbouwlocatie Op grond van het tijdelijke omgevingsplan kent de woningbouwlocatie de functie ‘Groen’ met de aanduiding ‘Waarde – Archeologie 4’ en ter plaatste van de bestaande wadi is de aanduiding ‘waterberging’ opgenomen. Aan de noordzijde van het plangebied geldt de aanduiding ‘wro-zone – wijzigingsgebied 1’ en de maatvoeringseis ‘maximaal aantal woonheden: 1’. De voor ‘Groen’ aangewezen gronden zijn bestemd voor groenvoorzieningen en parken met daaraan ondergeschikt o.a. parkeer-, water-, speel- en nutsvoorzieningen. Op de voor ‘Groen’ aangewezen locaties is het niet toegestaan. Op basis van het vigerende omgevingsplan is het niet mogelijk om op de locatie nieuwe woningen te realiseren. De gronden zijn niet bestemd voor woondoeleinden en daarnaast ontbreekt de mogelijkheid tot het oprichten van gebouwen.
Afbeelding 3 Uitsnede vigerend omgevingsplan (woningbouwlocatie)
Agrarische bedrijfslocatie Op grond van het tijdelijke omgevingsplan kent de woningbouwlocatie de functie ‘Agrarisch - Grondgebonden’ en is deze voorzien van een bouwvlak met de aanduidingen ‘specifieke vorm van agrarisch – rundveehouderij uitgesloten’ en ‘Waarde – Archeologie 4’. In de bocht van de Kampweg is de aanduiding ‘specifieke vorm van agrarisch – emissiepunten dierenverblijven uitgesloten’ opgenomen, ten bescherming van de woning Kampweg 27a. Ook gelden de gebiedsaanduidingen ‘overige zone - kernrandzone’, ‘reconstructiewetzone - verwevingsgebied’ en ‘wetgevingszone – wijzigingsgebied 1’. Op de westzijde van de locatie geldt de aanduiding ‘wetgevingszone – wijzigingsgebied 1 ob’ en op de oostzijde ‘wetgevingszone – wijzigingsgebied 4 go’.
8
De voor ‘Agrarisch - Grondgebonden’ aangewezen gronden zijn bestemd voor agrarisch bedrijfsmatig gebruik, specifiek op deze locatie uitgesloten een rundveehouderij. Daarnaast is wonen toegestaan in de bedrijfswoning. Het wonen in een bedrijfswoning is uitsluitend toegestaan voor personen met een functionele binding met het bedrijf. Burgerbewoning is uitgesloten in een bedrijfswoning en daarom strijdig met het omgevingsplan. Daarnaast is het op basis van het vigerende omgevingsplan niet mogelijk om een nieuwe woning op te richten op de agrarische bedrijfslocatie. Ook een deel van de woningen op de woningbouwlocatie kan door de milieukundige belemmeringen van het bedrijf niet gerealiseerd worden. Derhalve dient de gehele locatie te worden voorzien van een passende woonfunctie.
Afbeelding 4 Uitsnede vigerend omgevingsplan (agrarische bedrijfslocatie)
Het initiatief voor de herontwikkeling van de locatie past niet binnen het vigerende omgevingsplan. Om de gehele herontwikkeling is een juist juridisch-planologisch kader te plaatsen dient het omgevingsplan gewijzigd te worden.
9
2 HUIDIGE SITUATIE Het plangebied is gelegen ten zuidwesten van de kern Beringe. Tot en met 2009 maakte de kern Beringe deel uit van de voormalige gemeente Helden, die per 1 januari 2010 samen met de voormalige gemeente Kessel, Maasbree en Meijel is opgegaan in de gemeente Peel en Maas. De gemeente Peel en Maas is gelegen in het noorden van Limburg. Ruim 2.200 inwoners bevolken de kern. De kern Beringe is gelegen in het westelijke gedeelte van de gemeente, aan het uiteinde van de door Napoleon aangelegde ‘Grand Canul du Nord’, de huidige Noordervaart. De Noorderbaan (N275) langs de Noordervaart vormt een belangrijke structuurdrager van het landschap. Woningbouwlocatie Het plangebied is gelegen ten zuidwesten van de bebouwde kom. De bebouwde kom van Beringe kenmerkt zich door de kleinschalige bebouwing met een dorps karakter. In tegenstelling tot het buitengebied rondom Beringe dat juist bestaat uit vrijstaande bebouwing met veel open ruimte. De locatie is thans volledig onbebouwd en wordt gebruikt als grasveld, deels omheind. De locatie is thans in gebruik als waterberging waar regenwater van de Kampweg op een duurzame manier in de bodem kan infiltreren. Agrarische locatie De locatie is thans bebouwd met een bedrijfswoning aan de Peelstraat, achter de woning zijn de bedrijfsgebouwen en sleufsilo’s gelegen.
De woning is weliswaar gelegen aan de Peelstraat, maar de gehele locatie wordt ontsloten via de Kampweg.
Afbeelding 5 Luchtfoto omgeving en plangebied
10
3 BEOOGDE SITUATIE Op dit moment is er sprake van een grote woningbehoefte, zowel in Beringe als ook in de rest van de gemeente Peel en Maas. Er is op dit moment veel vraag naar diverse soorten woningen binnen de kern. Tot aan 2030 is er behoefte aan 15 nieuwe woningen in de kern Beringe. Juist in de kleine dorpen zijn deze relatief kleine plannen van groot belang voor de lokale woningbehoefte en het waarborgen van de leefbaarheid. Door de huidige krappe woningbouwmarkt is het niet tot nauwelijks meer mogelijk om een woning in eigen dorp te kunnen bemachtigen. Hierdoor vallen veel mensen tussen wal en schip. Veel starters moeten dan ook noodgedwongen thuis blijven wonen of vertrekken naar elders. Aan de andere kant willen senioren graag hun vaak, te grote eengezinswoning verruilen voor een kleinere beter passende woning, maar ook deze zijn niet tot nauwelijks beschikbaar. Hierdoor moeten valide en mindervalide ouderen noodgedwongen hun dorp, waar zij hun hele leven hebben gewoond, verlaten. De leefbaarheid in dit soort kleine kernen kan hierdoor niet meer gewaarborgd worden.
3
4
2
1
Afbeelding 6 Beoogde woningbouwontwikkeling
Om een bijdrage te kunnen leveren aan dit heersende woningtekort bestaat het voornemen om 15 woningen te realiseren. De woningen zijn beoogd op de thans onbebouwde percelen gelegen op de hoek Kampweg met de Peelstraat. De gronden maken planologische gezien onderdeel uit van de bebouwde kom van Beringe. De woningen voorzien hiermee dan ook een passende uitbreiding van de bestaande kern. In totaliteit zijn er 15 woningen beoogd die gerealiseerd worden in 4 ‘blokken’: Blok 1 is bestemd voor 3 vrijstaande woningen; Blok 2 is bestemd voor maximaal 5 starters en levensloopbestendige woningen in diverse typologieën; Blok 3 is bestemd voor 5 sociale rij woningen; Blok 4 is bestemd voor 2 twee onder een kap woningen. 11
De woningen dienen te voldoen aan het beeldkwaliteitsplan. De woningen zijn geschikt voor diverse doelgroepen, waaraan aantoonbare behoefte is binnen de kern Beringe. De woningen sluiten goed aan bij de omliggende woningen. De woningen zijn bereikbaar middels een entree aan de Peelstraat. Aan de voorzijde, op de hoek Kampweg – Peelstraat is een groene ‘buffer’ voorzien ruimte voor waterberging. Bij de entree zijn parkeervoorzieningen beoogd, vanaf hier kunnen bewoners hun weg te voet vervolgen. De nieuwe weg, betreft een doodlopende weg, verbonden is met de Waalsestraat middels een voet- en fiets doorgang. De 3 woningen aan de Kampweg beschikken allen over een eigen inrit met parkeerplaats. Agrarische locatie Gelijktijdig met de ontwikkeling van de woningbouwlocatie zal ook de agrarische bedrijfslocatie aan de overzijde van de Peelstraat herontwikkeld worden. Deze bedrijfslocatie vormt nu een milieukundige belemmering voor een gedeelte van de beoogde woningbouwlocatie. Om deze belemmering op te heffen zal gelijktijdig de agrarische bedrijfslocatie gesaneerd worden en de bedrijfswoning omgezet worden tot een burgerwoning. Tevens worden twee nieuwe burgerwoningen opgericht ten oosten van de bestaande woning.
Afbeelding 7 Luchtfoto Peelstraat 44
Landschapsplan Peelstraat - Kampweg Voor de locaties Peelstraat – Kampweg is voorzien in een landschappelijk inpassingsplan1. Hiermee worden de om te zetten woning, alsook de nieuwe woningen in een passende groen kader geplaatst. De visie is om deze beeldbepalende plek op een waardige manier vormt te geven als onderdeel van de randzone van het open akkerland. De bestaande boerderij vormt hierbij een karaktervolle parel in het landschap. Met behoud en versterking van het aanwezige groen wordt dit erf de basis voor een samenhangend geheel. Door de twee nieuwe woningen op en direct grenzend aan het erf te situeren, worden zij onderdeel van het bestaande boerenerfcluster aan de zijde van straat. 1
Landschappelijk inpassingsplan, Ron Janssen Erf- en Landschapsverfraaiing (datum: 8 oktober 2025)
12
De nieuwe erven worden landschappelijk ingepast met hagen, bomen en hoogstamfruit, waardoor zij zich voegen in het agrarische karakter van de omgeving een aansluiten bij het bestaande erf. Belangrijk is dat het doorzicht vanuit de nieuwe woningen naar het open veld behouden blijft, zodat de relatie met het achterliggende landschap zichtbaar blijft. Het groen vormt een natuurlijk decor rond de bebouwing en versterkt tegelijkertijd de karakteristieke openheid van het gebied. Binnen de gedachte van het traditionele boerenerf wordt een duidelijke opdeling gemaakt tussen tuin, erf en landschap. De tuinen zijn meer verzorgd ingericht met strak groen en leibomen aan de zonzijde, terwijl de aangrenzende erfkamers ruimte bieden aan een boomgaard, moestuin en bloementuin. Hagen zorgen voor een logische indeling en bieden tegelijkertijd privacy. Rondom het erf sluit het geheel aan op het open agrarische landschap, waar een beeldbepalende solitaire boom het geheel markeert. Biodiversiteit De samenhang van bestaande en nieuwe beplanting zorgt in het open agrarische landschap voor een grote variatie aan biotopen. Dit komt de biodiversiteit sterk ten goede en biedt waardevolle schuil- en nestgelegenheid voor diverse soorten. Vanuit het omliggende akkergebied kunnen dieren hier foerageren en verblijven. Door het erf extensief te beheren ontstaat een rijke leefomgeving voor flora en fauna.
Het tuindeel wordt iets intensiever gebruikt, terwijl de erfzones met kruidenrijke ondergroei en boomgaard juist extensiever worden onderhouden. Een beheer dat hierop is afgestemd, vergroot de natuurwaarde en vraagt bovendien minder onderhoud. Minder maaien betekent immers meer ruimte voor bijen, vlinders en andere insecten — een eenvoudige, maar waardevolle meerwaarde. Beleving De opbouw van het erf rond de drie wooneenheden, met zones voor tuin, erf en landschap, zorgt voor een grote mate van beleving. De deels omsloten tuinen bieden beschutting en privacy, terwijl de erfkamers met onder andere een groentetuin, weitje en hoogstamboomgaard een gevarieerd en levendig geheel vormen. Samen creëren zij een groen erfkader dat de identiteit van het boerenerf versterkt. De beleving van het cluster van boerderij en woningen in het landschap sluit aan bij de hedendaagse invulling van het landelijke wonen. De landelijke architectuur, gecombineerd met authentieke beplanting, zorgt voor een rustieke en tijdloze uitstraling die harmonieert met de omgeving.
13
4 BELEIDSKADER
4.1
Rijksbeleid
4.1.1 Nationale Omgevingsvisie Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en water robuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut.
Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw.
Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte;
14
2.
3.
Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten komst gaat van die van toekomstige generaties.
Op basis van de vier verschillende prioriteiten en de drie afwegingsprincipes zijn 21 nationale belangen geformuleerd, waarmee het Rijk aangeeft waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Relevante nationale belangen voor onderhavig initiatief zijn als volgt: ▪ Bevorderen van een duurzame ontwikkeling van Nederland als geheel en van alle onderdelen van de fysieke leefomgeving; ▪ Realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit; ▪ Waarborgen en bevorderen van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving; ▪ Zorgdragen voor een woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften. Alhoewel de NOVI zich niet specifiek uit laat over dergelijke kleinschalige initiatieven betreft het een initiatief waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en waarbij er geen sprake is van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Geconcludeerd wordt dat met het initiatief wordt ingespeeld op de geformuleerde nationale belangen. 4.1.2
Instructieregels Rijk (AMvB’s)
Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) In hoofdstuk 5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan instructieregels voor het omgevingsplan. Het grootste deel heeft betrekking op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (afdeling 5.1 Bkl). De instructieregels zijn van toepassing op het stellen van regels in het omgevingsplan als bedoeld in artikel 4.2, eerste lid, van de omgevingswet. Aan deze regels mogen geen economische motieven ten grondslag liggen, die leiden tot strijd met de dienstenrichtlijn (artikel 5.1a Bkl). Het Bkl bevat instructieregels voor de volgende hoofdonderwerpen: ▪ Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); ▪ Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); ▪ Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; ▪ Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; ▪ Het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; ▪ Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en luchtvaart,
fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën; ▪ Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8). Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van belemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en rijkswegen. In enkele bijzondere gevallen kan het college van burgemeester en wethouders de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructieregels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl.
15
Instructieregels van afdeling 5.1 Bkl gelden, zoals gezegd, alleen voor de omgevingsplanregels die nodig zijn met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Het grootste deel van de Bkl-instructieregels is dus niet van toepassing op omgevingsplanregels met een ander oogmerk. Over de onderwerpen waarvoor het Bkl geen instructieregels heeft opgenomen (onderwerpen die buiten het toepassingsbereik van de instructieregels vallen) is de gemeente vrij om regels te stellen, mits dat past binnen de andere kaders natuurlijk. Het Rijk hanteert verschillende typen instructieregels, die meer of minder afwegingsruimte bieden: 1. Betrekken bij: de gemeente moet aandacht schenken aan feiten of verwachtingen over feiten, maar heeft daarbij veel keuzeruimte; 2. Rekening houden met: deze formulering stuurt inhoudelijk de belangenafweging; als de gemeente daar goede redenen voor heeft, is afwijken gemotiveerd toegestaan; 3. In acht nemen of een vergelijkbare dwingende formulering: de gemeente moet zich bij de uitoefening van de bevoegdheid aan de achterliggende norm houden. Een belangrijke verbeterdoelstelling van de Omgevingswet is dat decentrale overheden meer bestuurlijke afwegingsruimte krijgen. Deze afwegingsruimte is in de instructieregels van het Bkl vormgegeven door voor een aantal thema´s (geluid, geur en trillingen) standaardwaarden en grenswaarden op te nemen.
Overname van de standaardwaarde kan in beginsel zonder aanvullende motivering. Gebruikmaking van de ruimte tussen standaard- en grenswaarde vergt wel een aanvullende motivering. Samenvattend is de afwegings- of beslisruimte afhankelijk van: 1. het type instructieregel (zie hierboven); 2. de aard van de norm (open of gesloten); en 3. flexibiliteitsopties die binnen de instructieregel worden geboden. Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) Als het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) voor een bepaalde activiteit geen regels stellen, heeft de gemeente in principe de beleidsvrijheid om in het omgevingsplan daar zelf regels over te stellen. Daarbij gelden uiteraard grenzen: ▪ het moet de fysieke leefomgeving betreffen; ▪ als het al uitputtend geregeld in wetgeving die niet opgaat in de Omgevingswet, kan het niet in het omgevingsplan geregeld worden, tenzij het met een ander oogmerk gebeurt; ▪ de instructieregels van het Bkl kunnen bepalen dat voor een bepaald onderwerk regels moeten worden gesteld in het omgevingsplan en daarbij ook hoe. Als het Bal of Bbl voor bepaalde activiteiten of bouwwerken wel regels stellen, in het mogelijk dat er maatwerkregels worden opgenomen in het omgevingsplan.
Maatwerkregels zijn gebiedsgerichte algemene regels in het omgevingsplan waarmee wordt afgeweken van Bal- of Bbl-regels. Bij de regels uit het Bal is generiek maatwerk mogelijk, tenzij er specifieke uitzonderingen worden aangegeven. Bij de regels in het Bbl is dat andersom: maatwerkregels zijn alleen mogelijk als dat specifiek wordt toegestaan. Als maatwerkregels mogelijk zijn, geven Bal en Bbl aan binnen welke grenzen daarmee kan worden afgeweken of nader worden ingevuld ten opzichte van de Bal-/Bbl-regels. De gemeente heeft op grond van het Bal en Bbl vaak ook de bevoegdheid om maatwerkvoorschriften te stellen. Maatwerkvoorschriften landen niet in het omgevingsplan, maar zijn afzonderlijke besluiten die gericht zijn tot één initiatiefnemer. Toch zijn ook verleende maatwerkvoorschriften van belang bij het opstellen van het omgevingsplan. In ieder geval moet de gemeente, bij het beoordelen of maatwerkregels zullen worden gesteld, ook nagaan of over het betreffende onderwerp al eerder maatwerkvoorschriften zijn gesteld. Die maatwerkvoorschriften kunnen mogelijk worden geïntegreerd in de maatwerkregels, en dan (na inwerkingtreding van de wijziging van het omgevingsplan) worden ingetrokken.
Met name als er voor een bepaald onderwerp in het verleden veel maatwerkvoorschriften zijn gesteld, is het aan te raden om te bekijken of maatwerkregels in het omgevingsplan niet tot een evenwichtiger en toekomstbestendiger resultaat kunnen leiden.
16
4.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking Conform artikel 5.129g Bkl geldt dat bij een wijziging van het omgevingsplan en buitenplanse omgevingsplanactiviteit voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling de ladder van toepassing is, dit om zorgvuldig ruimtegebruik te bevorderen. De ladder is uitsluitend van toepassing als een ‘stedelijke ontwikkeling’ wordt gerealiseerd. Het begrip “stedelijke ontwikkeling” is daarbij als volgt gedefinieerd: “ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.” De Afdeling is in een eerdere zaak van oordeel geweest dat er sprake is van een ruimtelijke ontwikkeling van woningbouwlocatie of een andere stedelijke voorziening indien er in er meer dan 11 woningen mogelijk gemaakt worden. (ABRvS, 16 september 2015, ECLI:NL:2015:2921). Onderhavig planvoornemen voorziet in de ontwikkeling van 17 woningen derhalve is er sprake van een stedelijke ontwikkeling. In dat geval dient er een behoefte onderbouwing ten aanzien van de beoogde ontwikkeling plaats te vinden. Het initiatief voorziet in de realisatie van 17 woningen, bestaande uit diverse typologieën waaronder levensloopbestendige woningen. De beoogde woningbouwontwikkeling vindt plaats aan de rand van de kern en vormt hierdoor een passende toevoeging aan de kern.
De toevoeging van deze extra woningen speelt in op de behoefte van de lokale woningmarkt en de concrete woonwensen van de burgers. Met onderhavig planvoornemen worden in het gebied meerdere typen woningen zoals starters- en seniorenwoningen mogelijk gemaakt, waardoor flexibiliteit ontstaat binnen het plangebied en het woningaanbod. Om de woningbehoefte in kaart te krijgen zijn er door de werkgroep Wonen van dorpscoöperatie Steingood enquêtes uitgevoerd. Hieruit bleek dat er een grote behoefte is aan passende woningen, juist in de kleine dorpen zijn dit soort plannen van groot belang voor de lokale woningbehoefte en het waarborgen van de leefbaarheid. Uit de woonagenda 2023-2024 blijkt, dat er in Beringe tot 2030 nog behoefte is aan 15 nieuwe woningen. Het plan past in deze behoefte. De beoogde woningbouwontwikkeling voorziet in een gevarieerd woningbouwprogramma. Het woningbouwprogramma voorziet in een invulling van een deel van de kwantitatieve en kwalitatieve woningbouwopgave voor de gemeente Peel en Maas, specifiek voor de kern Beringe. Het plan is gericht op de opvang van een lokale behoefte, met naar verwachting een zeer beperkte regionale invloed. Het onderhavige planvoornemen voorziet derhalve in de kwalitatieve en kwantitatieve woningbouwbehoefte (zie nadere motivering paragrafen 4.3.1 en 4.4.3) en past binnen de regionale woningbouwafspraken.
Met deze ontwikkeling is sprake van zorgvuldig ruimtegebruik beoordeeld op basis van de Ladder voor duurzame verstedelijking.
4.2
Provinciaal beleid
4.2.1 Provinciale Omgevingsvisie Limburg Op 1 oktober 2021 hebben Provinciale Staten de Provinciale Omgevingsvisie Limburg, met bijbehorend m.e.r vastgesteld. De Provinciale Omgevingsvisie is per 25 oktober 2021 in werking getreden. De Provinciale Omgevingsvisie Limburg vervangt het voormalige ‘Provinciaal Omgevingsplan Limburg’ (POL2014). In de Omgevingsvisie wordt de lange termijnvisie (2030-2050) beschreven. Er wordt continu gezocht naar de goede balans tussen beschermen én benutten van de fysieke leefomgeving. In de Omgevingsvisie komen vraagstukken aan bod, die er op provinciaal niveau echt toe doen. Daarnaast komen er ook autonome vraagstukken aan bod die van groot provinciaal belang zijn. Het Rijnlands model, dat staat voor overleg en samenwerking, solidariteit en vakmanschap en dat zich richt op de lange termijn, op waarden als kwaliteit en geluk, is hierbij het uitgangspunt. Het document is dynamisch en flexibel, dit biedt mogelijkheden om het document te actualiseren met het oog op (eventuele) toekomstige veranderingen. 17
In de provinciale omgevingsvisie Limburg zijn een aantal hoofdopgaven te onderscheiden, namelijk: 1. Een aantrekkelijke, sociale, gezonde en veilige leefomgeving; a. In stedelijk c.q. bebouwd gebied; Zowel in de stedelijke centra als in de landelijke kernen liggen er diverse uitdagingen. In stedelijke centra heeft dit met name te maken met de versterking van de stedelijkheid, in de landelijke kernen met het behoud van de leefbaarheid. Limburg is rijk aan volkscultuur en tradities en heeft een rijk verenigingsleven. Hoewel sociale verbanden zoals verenigingen vroeger vanzelfsprekend waren, staan deze nu steeds meer onder druk. Er zijn daarnaast uitdagingen op het gebied van de verbetering en verduurzaming van de woningvoorraad, de toegankelijkheid, beschikbaarheid en bereikbaarheid van voorzieningen en het klimaatbestendig maken van de bebouwde omgeving. Ook kent het bebouwd gebied opgaven met betrekking tot de arbeidsmarkt en ruimte voor bedrijvigheid. b. In landelijk gebied; Limburg kent een uniek landschap en prachtige natuurgebieden. Dit is niet vanzelfsprekend. In het landelijk gebied ligt de nadruk op uitdagingen die te maken hebben met onder meer klimaatadaptatie, de transitie van de landbouw, de inpassing van energie en het zoeken van de balans tussen natuur(behoud), ruimtelijke kwaliteit en het mogelijk maken van ontwikkelingen.
Daarnaast zijn schaalvergroting en leegstand van agrarische bebouwing, toeristisch-recreatief (mede)gebruik, biodiversiteit, stikstof en (grond)waterkwaliteit belangrijke thema’s. 2. Een toekomstbestendige, innovatieve en duurzame economie; inclusief landbouwtransitie; Tot 2020 groeit het aantal banen in Limburg. De welvaart en het gemiddelde opleidingsniveau nemen toe, maar niet voor iedereen. Hoewel de werkloosheid gelijk is aan het landelijk gemiddelde (peildatum 2019, 3e kwartaal), is de bruto participatiegraad in Limburg relatief laag. In sectoren als de bouw, horeca en toerisme, zorg en ICT wordt een krapte op de arbeidsmarkt ervaren. Demografische ontwikkelingen maken dat de beroepsbevolking slinkt en het aantal ouderen toeneemt. Een bijzonder punt van zorg is de groeiende maatschappelijke tweedeling die zich ook fysiek uit in de vorm van de ruimtelijke concentratie van kwetsbare groepen. Samen met het verhogen van de arbeidsparticipatiegraad en het aantrekken van internationale werknemers kunnen ontwikkelingen als digitalisering, robotisering en automatisering het tekort aan arbeidskrachten – onder meer als gevolg van demografische ontwikkelingen – tegengaan. 3. Klimaatadaptatie en energietransitie; Klimaatverandering vergroot de kans op overstromingen en wateroverlast, hittegolven en hittestress en langdurige perioden van droogte.
Dit brengt uitdagingen en veiligheidsoverwegingen, maar ook kansen met zich mee. Bijvoorbeeld het koppelen van thema's. Deze klimaatontwikkelingen hebben invloed op onze voedselvoorziening, de leefbaarheid, gezondheid en de natuur. Ook verandert de komende jaren de energievoorziening in Nederland fors. Deze energietransitie zal ook een grote impact hebben op de woon- en leefomgeving in Limburg. Energiebesparing in industrie, landbouw, woningen en mobiliteit én het accommoderen van de ruimtevraag voor de opwekking van duurzame energie, zoals zonne- en windenergie, zijn hierbij uitdagingen met impact op de omgeving. De Omgevingsvisie Limburg bestaat uit twee delen: ▪ Een thematisch deel waarin gedetailleerd wordt ingegaan op de provinciale ambities en opgaven voor de diverse thema’s; ▪ Een gebiedsgericht deel waarin de thema’s op hoofdlijnen verbonden worden op regionale schaal voor de drie regio’s Noord-, Midden en Zuid-Limburg. De POVI houdt vast aan een dynamisch en flexibel woonbeleid, de woonbehoeften van de Limburger zijn daarbij leidend. Verder liggen hierin ook mogelijkheden bij te dragen aan klimaat-, energie-, en duurzaamheidsdoelstellingen. Vanuit de wetgeving is de rol van de provincie op dit terrein beperkt. Daarom opereert de provincie, met betrekking tot dit thema, vanuit een agenderende, stimulerende, meesturende en verbindende rol.
De POVI is hierbij een op hoofdlijnen richtinggevend kader. Aangezien de toekomst onderhevig zal zijn aan veranderingen, en elke specifieke regio voor een andere aanpak vraagt zijn meer gerichte uitwerkingen in provinciale, regionale en/of gemeentelijke programma’s, agenda’s en instrumenten noodzakelijk.
18
Op het gebied van wonen wordt er specifiek gekeken naar welke behoeften er zijn. De grootste opgave op korte- en middellange termijn zit in het toekomstgeschikt maken van de verouderde en niet-courante bestaande woningvoorraad. Uitgangspunten zijn dat deze woningen in eerste instantie levensloopbestendig dienen te worden gemaakt, en daarna ook verduurzaamd. Getalsmatig zijn er voldoende woningen, kwalitatief gezien zijn dit echter niet overal de juiste woningen en de juiste plannen. Met name in de middenhuur en sociale huur is er een steeds diverser wordende groep mensen aangewezen op nieuwe woon(zorg)concepten. Verder is er ook speciale aandacht voor de betaalbaarheid van woningen, aangezien kansen voor sommige doelgroepen afnemen door de stijgende prijzen. Een belangrijk instrument om de kwaliteit van het bebouwde gebied op orde te maken is de ladder voor duurzame verstedelijking. Hierdoor wordt de ruimte in bebouwd gebied optimaal benut. Uitgangspunt hierbij is dat leegstaand vastgoed wordt hergebruikt en herbestemd wordt. Wonen is in principe alleen toegestaan in daarvoor bestemde woongebieden, hierop kunnen – tijdelijke – uitzonderingen worden gemaakt in de vorm van een flexibele schil. Samen met hun partners wil de provincie een voortreffelijk woon- en leefomgeving realiseren; een leefomgeving waar mensen zich prettig voelen.
Het is belangrijk dat mensen kunnen wonen in een zelfgekozen woning en woonomgeving (die past bij hun mogelijkheden en levensfase) waar ze zich thuis voelen. Dit doet de provincie door toe te werken naar een toekomstbestendige Limburgse woningmarkt met voldoende woningen van de juiste kwaliteit op de juiste plek, die waar mogelijk op het juiste moment beschikbaar én betaalbaar zijn. De provincie faciliteert daarbij flexibiliteit op de woningmarkt en stimuleert flexibele woonvormen waardoor aan de veranderde woonwensen en -behoeften van een diverse groep mensen tegemoetgekomen kan worden. Onderhavige ontwikkeling voorziet in het oprichten van 17 woningen in Beringe. Mede gelet op de regionale en gemeentelijke beleidskaders past het onderhavige initiatief binnen het POVI. 4.2.2 Omgevingsverordening Limburg In de Omgevingsverordening Limburg staan regels op het gebied van milieu, wegen, water, grond, landbouw, natuur, wonen en ruimte. Alle regels die betrekking hebben op het omgevingsbeleid zijn ondergebracht in één verordening, die grofweg twee typen regels bevat: ▪ Instructieregels gericht tot gemeenten of het waterschap; ▪ Regels voor activiteiten die rechtstreeks voor eenieder gelden of voor specifieke doelgroepen. De volgende regels uit de Omgevingsverordening zijn in dit geval van toepassing: ▪ Wonen, werken en recreëren.
Wonen, werken en recreëren In de Omgevingsverordening Limburg 2021 is opgenomen dat de motivering bij een plan dat betrekking heeft op de realisatie van een of meerdere woningen beschrijft dat: a. Rekening is gehouden met de hoofdstukken 3 (Limburgse principes en algemene zonering) en 5 (wonen en leefomgeving) van de provinciale omgevingsvisie; b. Sprake is van behoefte in kwaliteit en kwantiteit op basis van actueel onafhankelijk behoefteonderzoek; c. Over de behoefte aan realisatie van deze woningen overeenstemming bestaat binnen de regio Noord-Limburg of Midden-Limburg of Zuid- Limburg. De regio’s bepalen eigenstandig de regionale overeenstemming, organiseren hun eigen regionale overleggen en dragen zorg voor actuele regionale woonvisies en regionale onderzoeken; d. Het omgevingsplan is opgenomen in de Limburgse systematiek van monitoring, bedoeld in Afdeling 14.5; e. Realisatie van de woningen beoogd is binnen 5 jaar na vaststelling van het omgevingsplan en dat, als deze termijn niet wordt gehaald, hoe en wanneer de mogelijkheid tot realisatie van deze woningen komt te vervallen.
19
Conclusie Onderhavig initiatief is hierboven getoetst aan het rijksbeleid en het provinciaal beleid en wordt hieronder getoetst aan het regionale en gemeentelijk beleid (zie paragrafen 4.3.1 en 4.4.3 voor een nadere motivering) en is hierin passende bevonden. Gelet op bovenstaande blijkt dan ook dat de voorgenomen ontwikkeling passend is.
4.3
Regionaal beleid
4.3.1 Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024 De gemeente Peel en Maas heeft samen met de gemeenten in Noord-Limburg (Beesel, Bergen, Gennep, Horst aan de Maas, Mook en Middelaar, Venlo, Venray en de provincie Limburg) afspraken gemaakt over de regionale woningmarkt. In 2016 resulteerde dit in de ‘Regionale Structuurvisie wonen Noord-Limburg’. Ondertussen is op 22 september 2020 de geactualiseerde ‘Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020 – 2024’ vastgesteld. Voor de gemeente Peel en Maas gold in het kader van de ‘Regionale Structuurvisie wonen Noord-Limburg’ een reductieopgave van 156 woningbouwplannen in de periode 2016-2020. Uit de recent vastgestelde Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024 blijkt dat de gemeente Peel en Maas de gestelde opgave heeft overtroffen. Een van de centrale opgave in de Regionale Woonvisie is de kwalitatieve mismatch tussen de (toekomstige) woningbehoefte en de bestaande woningvoorraad. Hierover staat aangegeven dat bij nieuwbouw bij voorkeur ingezet dient te worden op de realisatie van toekomstbestendige en flexibele woonsegmenten. Hierbij dienen de huishoudprognose van E’til (Progneff) als referentieprognose ten aanzien van het aantal nog toe te voegen nieuwbouwwoningen. Echter, de kwalitatieve toets is leidend.
Progneff wordt daardoor als basis gehanteerd, maar er is (indien kwalitatief wenselijk) ruimte om ‘goede dingen’ te blijven realiseren. Daarvoor gelden de volgende regionale uitgangspunten: ▪ Toevoegen van woningen in principe alleen in de kernen; ▪ Gekeken dient te worden naar koppelkansen; ▪ Toevoegen van woningen leidt niet tot het vergroten van het kwetsbare woningoverschot; ▪ Het type toe te voegen woning moet passen binnen de kwalitatieve behoefte; ▪ De regio streeft sociale en duurzame woonconcepten na; ▪ Er wordt gezocht naar aansluiting op de landelijk, regionale en lokale duurzaamheidsdoelen. Aanvullend is daarnaast in de Regionale Woonvisie tevens opgenomen dat: ▪ Naast nieuwbouw dient er ook gekeken te worden naar de potentie van de bestaande voorraad en hoe deze zich verhoudt tot de veranderende (kwalitatieve) behoefte. ▪ Ook dient er aandacht te zijn voor de huisvesting van specifieke doelgroepen, zoals starters en ouderen. Ten aanzien van deze doelgroepen wordt vooral ingezet op het realiseren van geschikte woningen voor ouderen, daar op deze manier de doorstroming wordt bevorderd. Zo ontstaat er tevens ruimte voor de starter op de woningmarkt. ▪ Vraag en aanbod dienen in de regio beter met elkaar in evenwicht te zijn. De oplossing hiervoor ligt grotendeels binnen de bestaande woningvoorraad. ▪ Leefbaarheid in kleine kernen staat onder druk.
Toevoegen van woningen (in kleine mate) kan helpen om de leefbaarheid te verbeteren, maar vooral om de doorstroming te bevorderen. Volgens de Regionale Woonvisie is aansluiting op de vraag van de consument noodzakelijk (de marktvraag). Woningen zijn in de huidige woningmarkt alleen af te zetten wanneer deze qua prijs, locatie en kwaliteit aansluiten bij de vraag van de kritische consument. Dit is niet alleen in het voordeel van de consument, maar ook in het belang van de verschillende belanghebbenden op de woningmarkt (gemeente en marktpartijen). De betrokken gemeenten voegen in principe alleen plannen toe die aansluiten bij de kansrijke segmenten (passend binnen regionale en lokale kwalitatieve woningbehoefte).
20
Beoogd wordt om als uitbreiding van de kern Beringe 16 nieuwe woningen te realiseren. De bouw van de woningen sluit aan bij de actuele vraag naar woningen. De realisatie van de nieuwe woningen is daarmee passend binnen de Regionale Woonvisie Noord-Limburg 2020-2024. 4.3.2 Woondeal 2023 Op 9 maart 2023 is door de Minister voor VRO, Provincie Limburg, Limburgse Gemeenten, Waterschap Limburg en Limburgse Woningcorporaties de 'Woondeal Limburg' ondertekend. In de Woondeal staat dat er in Limburg 26.550 woningen bijkomen in de periode tot en met 2030 met een ambitie voor 20.000 extra. Het grootste deel in de sociale huur, de middenhuur en de betaalbare koop. In Limburg zijn er drie woonregio’s te onderscheiden binnen de Woondeal, te weten Noord-, Midden- en Zuid-Limburg. Gennep maakt onderdeel uit van de regio Noord-Limburg. Noord-Limburg heeft de grootste groeipotentie en hiermee de grootste bouwopgave om de huishoudensgroei te faciliteren van Limburg. Vanuit het perspectief rust en ruimte is er aandacht voor meer leefbaarheid en woonkwaliteit in alle kernen van Noord-Limburg, door het toevoegen van duurzame toekomstgerichte woningen voor senioren en starters, met hierbij voldoende keuzemogelijkheden voor alle inwoners van de gemeenten.
Dit is kenmerkend voor de specifieke identiteit en eigenheid van alle dorpskernen in Noord-Limburg en draagt bij aan de vitaliteit om te (blijven of gaan) wonen in een aantrekkelijk deel van de provincie, dat gunstig gelegen is ten opzichte van de andere provincies. De komende tijd worden de bouwplannen voor Limburg verder uitgewerkt. Gemeenten, regio, provincies en het Rijk werken samen met woningbouwcorporaties en marktpartijen om dit proces te versnellen. De Provincie Limburg ondersteunt gemeenten hierbij door partijen aan elkaar te verbinden, kennis te delen en te ondersteunen. Conclusie De toevoeging van 17 woningen levert een bijdrage aan het realiseren van een gevarieerd woningaanbod, zoals beoogd in de woondeal, waarin differentiatie naar type, prijsklasse en doelgroep een belangrijk uitgangspunt vormt. Het project sluit aan bij de ambitie om kwalitatieve woningbouw te realiseren op locaties die aansluiten bij bestaande kernen, met behoud van landschappelijke en ruimtelijke kwaliteit. Daarmee draagt deze ontwikkeling bij aan een toekomstbestendige, leefbare en vitale kern, in lijn met de doelstellingen van de Woondeal Limburg.
4.4
Gemeentelijk beleid
4.4.1 Omgevingsvisie Peel en Maas De gemeente Peel en Maas heeft op 5 juli 2022 de Omgevingsvisie Peel en Maas vastgesteld. De Omgevingsvisie geeft een visie over de fysieke leefomgeving op hoofdlijnen voor de gehele gemeente. De visie gaat over de woon- en leefomgeving en de mensen die daarin samenleven, werken, ondernemen en verblijven. De omgevingsvisie blijft een dynamisch document. Op dit moment is de eerste versie van de omgevingsvisie opgesteld, met het bestaande beleid als uitgangspunt. De komende jaren werkt de gemeente verder waar dat nodig is en evalueert of aanpassing nodig of wenselijk is. De gehele gemeente is opgedeeld in deelgebieden met ieder hun eigen waarden en kenmerken. Aanvullend aan deze waarden hanteert de gemeente een aantal overkoepelende waarden die niet gebiedsafhankelijk zijn. Dit zijn de waarden die de basis vormen; zelfsturing, diversiteit en duurzaamheid. In de Omgevingsvisie wordt geen nieuwe koers vastgelegd. De reeds ingezette koers uit de kaderstellingen en de beleidsdocumenten wordt samen in één document gevoegd. Dit alles is samengebracht in 6 opgaven van beleid, waarvan de eerste 3 overkoepelend zijn: 1. Zo worden we duurzamer; Het realiseren van een duurzame toekomstig bestendige gemeente, duurzaamheid wordt opgesplitst in de deelonderwerpen: klimaatadaptie, energietransitie en circulariteit. Bij iedere ruimtelijke 21
ontwikkeling en bij nieuwe initiatieven dient gekeken te worden naar de mogelijke adaptieve maatregelen op het gebied van onder andere hittestress of wateroverlast. Daarnaast wordt gekeken naar de mogelijkheden voor het (lokaal) opwekken van duurzame energie en het inzetten op circulariteit. 2. Een gezonde en veilige leefomgeving; De gemeente zet in op gezondheid en veiligheid als belangrijke afwegingsfactoren bij ruimtelijke plannen. Het gaat hierbij om aspecten zoals luchtkwaliteit, hittestress, gezondheid maar ook het stimuleren van de bewoners tot meer bewegen en ontmoeten. 3. Het versterken van natuur en biodiversiteit; Een groene en gezonde leefomgeving draagt bij aan een positieve gezondheid en het goede leven. Ruimtelijke ontwikkelingen dienen gerealiseerd te worden met een meerwaarde voor de natuur en de biodiversiteit, waarbij natuurinclusief bouwen de norm is. 4. Goed wonen voor iedereen; De gemeente zet in op het in balans brengen van de vraag en het aanbod van woningen ten behoeve van vitale gemeenschappen. De juiste woning op de juiste plek en met de juiste kwaliteit. De gemeente blijft in gesprek met het dorpsoverleg, initiatiefnemers en ontwikkelaars over het thema wonen. Het doel is een leefomgeving te creëren die rekening houdt met het veranderde klimaat en daarnaast bijdraagt aan de gezondheid, biodiversiteit en veiligheid van de inwoners.