2025-062 06 Bijlage 3 bij Toelichting - MER 27 juni 2023

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel Rapport

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel Deel A - Rapport

Rapportnummer:

P217712.008

Opdrachtgever:

Gemeente Peel en Maas Postbus 7088 5980 AB PANNINGEN

Status:

definitief

Datum:

27 juni 2023

Ves tigingen te Nijmegen, Vught, Baexem en Voerendaal St. Stevenskerkhof 2 6511 VZ Ni jmegen T (024) 322 45 79 i nfo@pouderoyentonnaer.nl pouderoyentonnaer.nl

Op onze dienstverlening zijn de DNR 2011 van toepassing die u vindt op pouderoyentonnaer.nl

Inhoud Samenvatting ..................................................................................................................... 6 1

Inleiding ..................................................................................................................... 25 1.1 Aanleiding voor het kaderstellend bestemmingsplan ................................................... 25 1.1 Initiatiefnemer en bevoegd gezag.............................................................................. 28 1.2 M.e.r.-plicht............................................................................................................ 28 1.3 M.e.r-procedure...................................................................................................... 30 1.4 Consultatie ............................................................................................................. 33 1.5 Leeswijzer .............................................................................................................. 33

2

Bestaande en beoogde situatie ................................................................................ 34 2.1 Begrenzing plangebied ............................................................................................. 34 2.2 Bestaande situatie ................................................................................................... 35 2.3 Beoogde situatie ..................................................................................................... 38

3

Beleidskaders ............................................................................................................ 44 3.1 Inleiding ................................................................................................................. 44 3.2 Geldend planologisch regime .................................................................................... 44 3.3 Perspectievennota Toekomst in beeld; perspectieven voor Peel en Maas....................... 45 3.4 Structuurvisie buitengebied ...................................................................................... 46 3.5 Omgevingsvisie Peel en Maas ................................................................................... 46 3.6 Beleidsdocumenten Landbouwontwikkelingsgebied (LOG) ........................................... 47 3.7 POL 2014 (Provinciaal omgevingsplan Limburg 2014)................................................... 49 3.8 Omgevingsvisie en omgevingsverordening Limburg (2021) ........................................... 53 3.9 Natuurbeleid .......................................................................................................... 55 3.10 Geurbeleid .............................................................................................................

60 3.11 Beleid huisvesting arbeidsmigranten 2021 .................................................................. 63

4

Referentiesituatie ..................................................................................................... 66 4.1 Inleiding ................................................................................................................. 66 4.2 Geldend planologisch regime .................................................................................... 66 4.3 Feitelijke situatie met autonome ontwikkeling (referentie MER) ................................... 67

4.3.1

Woningen en gevoeli ge functies ........................................................................................................67

4.3.2

Veehouderi j binnen het plangebied...................................................................................................67

4.3.3

Veehouderi j bui ten het plangebied ...................................................................................................69

4.4 Huidige waarden en kenmerken binnen het plangebied ............................................... 70

5

4.4.1

Ruimteli jke en functionele s tructuur .................................................................................................70

4.4.2

Verkeer ...............................................................................................................................................71

4.4.3

Leidingen ............................................................................................................................................73

4.4.4

Na tuur.................................................................................................................................................76

4.4.5

Lands cha p...........................................................................................................................................77

4.4.6

Bodem en wa ter.................................................................................................................................80

4.4.1

Cul tuurhistorie en a rcheologie...........................................................................................................86

4.4.2

Leefbaa rheid en gezondheid ..............................................................................................................87

Alternatieven............................................................................................................. 88 5.1 Inleiding ................................................................................................................. 88 5.2 Te onderzoeken alternatieven / scenario’s ................................................................. 88 5.3 Toegepaste modellen .............................................................................................. 89

6

Milieueffecten ........................................................................................................... 91 6.1 Verkeer .................................................................................................................. 91 6.1.1

Li chte verkeersbewegingen................................................................................................................91

6.1.2

Zwa re verkeersbewegingen ...............................................................................................................91

6.1.1

Betekenis voor het bestemmingsplan................................................................................................92

6.2 Stikstof en Natura2000 gebieden .............................................................................. 92 6.2.1

Kaders s tiks tof en Na tura 2000...........................................................................................................92

6.2.2

Na tura 2000 gebieden........................................................................................................................95

6.2.3

Milieugebruiks ruimte .........................................................................................................................96

6.2.4

Effecten s cena rio’s .............................................................................................................................98

6.2.5

Betekenis voor het bestemmingsplan..............................................................................................102

6.3 Geur .................................................................................................................... 103 6.3.1

Kaders geur.......................................................................................................................................103

6.3.2

Milieugebruiks ruimte geur...............................................................................................................104

6.3.3

Effecten s cena rio’s ...........................................................................................................................107

6.3.4

Betekenis voor het bestemmingsplan..............................................................................................113

6.4 Fijn stof en endotoxinen......................................................................................... 114 6.4.1

Kaders fijn s tof en endotoxinen ......................................................................................................114

6.4.2

Milieugebruiks ruimte fi jn s tof en endotoxinen ...............................................................................118

6.4.3

Effecten s cena rio’s ...........................................................................................................................121

6.4.4

Betekenis voor het bestemmingsplan..............................................................................................126

6.5 Geluid .................................................................................................................. 127 6.5.1

Kaders geluid ....................................................................................................................................127

6.5.2

Milieugebruiks ruimte geluid ............................................................................................................129

6.5.3

Effecten s cena rio’s ...........................................................................................................................129

6.5.4

Betekenis voor het bestemmingsplan..............................................................................................133

6.6 Gezondheid .......................................................................................................... 134 6.6.1

Wa t beïnvloedt de gezondheid? ......................................................................................................134

6.6.2

Veehouderi j......................................................................................................................................135

6.6.3

Mes tbe- en verwerking ....................................................................................................................141

6.6.4

Hoogspanningsleiding ......................................................................................................................142

6.6.5

Betekenis voor het bestemmingsplan..............................................................................................143

6.7 Externe veiligheid .................................................................................................. 144 6.8 Landschappelijke inpassing ..................................................................................... 147 6.9 Flora en fauna ....................................................................................................... 148 6.10 Klimaatadaptatie en verduurzaming ........................................................................ 154 6.11 Overige aspecten .................................................................................................. 155

7

Effectvergelijking..................................................................................................... 155 7.1 Beoordelingsschaal................................................................................................ 155 7.2 Effectscores .......................................................................................................... 156 7.2.1

Verkeer .............................................................................................................................................156

7.2.2

Na tuur (gebieden en soorten)..........................................................................................................156

7.2.3

Geur..................................................................................................................................................157

7.2.4

Fi jns tof en endotoxinen ...................................................................................................................158

7.2.5

Geluid ...............................................................................................................................................158

7.2.6

Gezondheid ......................................................................................................................................159

7.2.7

Klimaa tadapta tie en verduurzaming................................................................................................159

7.2.8

Overi ge milieuaspecten....................................................................................................................160

7.2.9

Totaal overzi cht effects cores ...........................................................................................................161

8

Beleidskeuzen voor het bestemmingsplan ............................................................ 162

9

Leemten in informatie en kennis............................................................................ 164 9.1 Leemten in informatie ........................................................................................... 164 9.2 Leemten in kennis ................................................................................................. 165 9.2.1

Kaders tellend plan en detailni veau..................................................................................................165

9.2.2

Ammoniak ........................................................................................................................................165

9.2.1

Sti kstof ..............................................................................................................................................166

9.2.1

Geur..................................................................................................................................................167

10 Monitoring en evaluatie ......................................................................................... 169 11 Conclusies en aanbevelingen.................................................................................. 171

P218712.008

Samenvatting Dit is een publieksvriendelijke samenvatting. Voor uitleg over beleid en wet- en regelgeving en verdiepende informatie in kaarten, cijfers en onderbouwingen moet het MER geraadpleegd worden. Deel A is het MER rapport en Deel B bevat de bijlagen, waaronder een verklarende woordenlijst, overzicht van wet- en regelgeving, kaarten, berekeningen en onderzoeksrapportages. 1. Aanleiding Voor locatie ‘De Horsten’ in het landbouwontwikkelingsgebied Egchelse Heide is een bestemmingsplan in voorbereiding. Omdat dit bestemmingsplan het planologisch kader vormt voor de uitbreiding van een grootschalige varkenshouderij moet een onderzoek naar de milieueffecten van het plan uitgevoerd worden. De zogenaamde m.e.r.-procedure en het MER rapport. De eigenaar van de al bestaande varkenshouderij en de nog onbebouwde landbouwgrond aan De Horsten heeft met de gemeente afspraken gemaakt over planologisch mogelijk maken van de totale bedrijfsopzet die de betreffende ondernemer op De Horsten voor ogen heeft. De ondernemer wil dit plan komende jaren gefaseerd gaan uitwerken en realiseren binnen de kaders die gesteld worden in het bestemmingsplan. Er is nu nog geen concrete uitwerking voor een vergunningaanvraag voor (een deel van) dit plan. Het plangebied ligt aan De Horsten in Egchel en ligt in het landbouwontwikkelingsgebied tussen de woonkern Egchel en het afwateringskanaal.

Globale begrenzing plangebied – rood omkaderd (bron: ruimtelijke plannen)

2. Ontwikkeling LOG Egchelse Heide De voormalige gemeente Helden heeft in 2008 in het gebied Egchelse Heide grond gekocht voor de ontwikkeling van een landbouwontwikkelingsgebied (LOG). Bij de verkoop van de gronden aan de ondernemer, die hier een toekomstbestendig duurzame varkenshouderij wil gaan ontwikkelen, zijn tussen gemeente en de ondernemer afspraken gemaakt over de ontwikkelmogelijkheden op deze nieuwe bedrijfslocatie in het LOG. Voor het hele LOG Egchelse Heide is in 2013 een bestemmingsplan vastgesteld, waarna de Raad van State dit plan in 2015 heeft vernietigd. De gemeenteraad heeft op 29 september 2015 ingestemd met het opstellen van een nieuw bestemmingsplan met verbrede kaders, en om meer aansluiting te vinden bij de behoefte van de agrarische sector is besloten ruimte te bieden aan nieuwvestiging of uitbreiding van intensieve

6

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

veehouderijbedrijven uit de gemeente Peel en Maas (de voorwaarde dat het een knelpunt moet oplossen is in 2015 door de Raad losgelaten) met maximaal 4 ha bouwvlak per kavel. In 2017 heeft de laatste grondtransactie plaatsgevonden. In januari 2017 en februari 2018 is de gemeenteraad bijgepraat over de op stapel zijnde ontwikkelingen. 3. Notitie reikwijdte en detailniveau (NRD) Voor het PlanMER is een Notitie reikwijdte en detailniveau (hierna: NRD) opgesteld. Deze notitie beschrijft de opzet en inhoud van het op te stellen MER. Burgemeester & wethouders van de gemeente Peel en Maas hebben op 22 augustus 2022 ingestemd met de ter inzagelegging van de NRD. De NRD heeft vervolgens ter inzage gelegen van 14 september 2022 tot en met 25 oktober 2022. Iedereen kon een zienswijze geven op de inhoud van de NRD en aangeven wat in het milieueffectrapport moet worden onderzocht. Tijdens het Dorpsoverleg Egchel van 28-9-2022 zijn omwonenden en het dorp Egchel door de gemeente geïnformeerd. Hier waren ongeveer 40 mensen aanwezig. De wettelijke adviseurs en betrokken overheids- en maatschappelijke organisaties (onder andere provincie, waterschap, buurgemeenten en de GGD) zijn apart geraadpleegd. 4. De procedure Formeel is voor het bestemmingsplan en de m.e.r.‐procedure de gemeente Peel en Maas zowel initiatiefnemer als bevoegd gezag.

Praktisch betekent dit dat het college van burgemeester en wethouders het bestemmingsplan en het MER voorbereidt en dat de gemeenteraad het bestemmingsplan vaststelt. Bij de vaststelling van het bestemmingsplan maakt de gemeenteraad gebruik van het MER en de ontvangen reacties en adviezen naar aanleiding van de ter inzagelegging. De gemeente legt het ontwerp bestemmingsplan samen met het MER ter inzage. Iedereen wordt in de gelegenheid gesteld om binnen 6 weken een zienswijze naar voren te brengen. De gemeente vraagt weer de wettelijke adviseurs en enkele betrokken overheids- en maatschappelijke organisaties (waaronder provincie, waterschap en GGD) om een advies uit te brengen. De Commissie m.e.r. wordt gevraagd het MER te toetsen. Deze commissie bestaat uit onafhankelijke deskundigen en toetst de kwaliteit en juistheid van het MER en beoordeelt of alle essentiële informatie aanwezig is om het besluit over de vaststelling van het bestemmingsplan te kunnen nemen. Als de gemeente hierom verzoekt worden ook de ontvangen zienswijzen betrokken in de advisering. De gemeente stelt een zienswijzennota op. 5. Het planvoornemen De ondernemer heeft een totaal bedrijfsontwikkelingsplan dat in de komende jaren in fasen gerealiseerd zal worden. Het voorgenomen bestemmingsplan biedt het planologisch kader voor de beoogde totale bedrijfsopzet.

Het beoogde plangebied is ongeveer 12 ha groot, met 3 bouwvlakken van in totaal 8,66 ha: 1. Bouwvlak voor intensieve veehouderij op kavel De Horsten 20: 28.093 m2 (2,8 ha) 2. Bouwvlak voor intensieve veehouderij op kavel De Horsten 17: 30.548 m2 (3,1 ha) 3. Bouwvlak voor mestverwerking, bedrijfswoning e.v. op kavel Melkweg: 27.965 m2 (2,8 ha). Binnen dit bouwvlak worden geen dierenverblijven toegestaan. Het bouwvlak per kavel voor intensieve veehouderij mag volgens het Raadsbesluit van 29 september 2015 maximaal 4 ha bedragen. Er zit een relatie tussen de bouwvlakken. De twee kavels voor de varkenshouderij zijn samen met de kavel voor de mestverwerking, bedrijfswoning e.v., eigendom van dezelfde varkenshouderij (tevens eigenaar van de varkenshouderij op Jacobusstraat 42).

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

7

P218712.008

De bestaande ‘bouwvlakken’ zijn o.b.v. de verleende omgevingsvergunningen samen ongeveer 2,65 ha groot, waarmee de uitbreiding van bouwvlakken ten opzichte van bestaand / vergund afgerond 6 ha omvat. Nu slechts twee bedrijven in plaats van zes bedrijven de gronden in het LOG hebben aangekocht en de begrenzing van het LOG door de Raad in 2015 niet is gewijzigd, is het een logisch gevolg dat dit veehouderijbedrijf op De Horsten drie bouwvlakken < 4 ha krijgt, waarvan er twee bestemd zijn voor intensieve veehouderij (= stallen toegestaan) met een gezamenlijk oppervlakte van ongeveer 6 ha. De afspraken met de inwoners van Egchel over (met name geur) zijn hierdoor niet in het geding. Doordat de drie bouwblokken een relatie met elkaar hebben wordt de geuremissie uit alle beoogde bouwblokken (stallen) betrokken in de berekening van voorgrondbelasting en getoetst aan de geurnormen (voorgrond). Als dit drie afzonderlijke intensieve veehouderijen zouden zijn geweest (zoals aanvankelijk beoogd voor het LOG) dan zou de voorgrondbelasting berekend worden op basis van de geuremissie per afzonderlijk veehouderijbedrijf en afzonderlijk getoetst worden aan de voorgrondnormen en is per bedrijf een hogere geuremissie mogelijk.

Dit is vooral relevant voor de woningen in de directe omgeving (in het buitengebied), aangezien alleen voor de kern Egchel en de bufferzone is bepaald dat het leefklimaat t.a.v. geur niet mag verslechteren. Doordat het nu één intensieve veehouderij betreft met twee bouwvlakken voor stallen, is de voorgrond geurbelasting op de Karissendijk 10 de beperkende factor voor de ontwikkelingsmogelijkheden en is een lagere totale geuremissie vergunbaar dan als het drie afzonderlijke bedrijven zouden zijn geweest. Voorgenomen bedrijfsopzet Naast de al aanwezige stallen, zoals opgenomen in de omgevingsvergunning van 22 oktober 2020, zullen nog 3 nieuwe biggenstallen en 3 nieuwe zeugenstallen worden gerealiseerd. Alle stallen worden voorzien van gecombineerde luchtwassers met watergordijn en biologische wasser met een emissiereductie van 85% ammoniak, 45% geur en 80% fijnstof (huidige BWL 2010.02.V7). Het totale ontwikkelplan ziet toe op de volgende dieraantallen:

Vanwege de toename in mestproductie moet ook de mestopslagcapaciteit uitgebreid worden. De ondernemer wil het aantal mestsilo’s uitbreiden en een mestbassin realiseren. De opgeslagen drijfmest wordt gescheiden in een nieuw te bouwen mestverwerkingsloods. De mestverwerkingscapaciteit is maximaal 35.000 m3 per jaar. Alleen ter plaatse geproduceerde mest en de drijfmest van de locatie Jacobusstraat 42 wordt hier gescheiden. De verwerking van de mest van Jacobusstraat 42 is een bestaande, legale situatie. Deze locatie is van dezelfde ondernemer en ligt tegen de woonkern Egchel. Op deze locatie is, net als op De Horsten, periodieke mestscheiding in de buitenlucht door middel van een mobiele mestscheider vergund. Door deze activiteit te laten plaatsvinden op de locatie De Horsten worden piekemissies en geurhinder door mestscheiding op korte afstand van de woonkern Egchel voorkomen.

8

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

Voor het mengen van enkelvoudige grondstoffen en premixen wil de ondernemer een voerloods en enkele sleufsilo’s realiseren. Er worden geen afvalstoffen uit de levensmiddelenindustrie (bijproducten) verwerkt tot brijvoer. De ondernemer wil tijdelijke ‘short stay’ huisvesting kunnen bieden aan maximaal 8 arbeidsmigranten, onder de voorwaarde dat ze uitsluitend op het eigen varkensbedrijf werken. Dit biedt medewerkers die voor langere tijd op het bedrijf willen werken de mogelijkheid om permanente huisvesting te zoeken in de omgeving. Het idee is om een aparte woonvoorziening achter de bedrijfswoning en naast de voerloods te realiseren. Op dit moment is er nog geen bedrijfswoning aanwezig, maar het plan is om een nieuwe bedrijfswoning te bouwen op het perceel aan de Melkweg (voormalige Melkweg 22), met de voorzijde gericht op de Melkweg. De hele inrichting wordt landschappelijk ingepast met bomen en groenelementen die een groene omzoming van het plangebied vormen. Ook worden twee natuurlijke poelen gerealiseerd binnen de inrichting. Dit biedt niet visuele afscherming, maar ook een verbetering voor de biodiversiteit.

Situatieschets van het globale beoogde bedrijfsontwikkelingsplan

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

9

P218712.008

Dierbezetting totale ontwikkelplan Rav code

Diersoort

Aantal

De Horsten 20 (biggenstallen 2-3-4-8 zijn hetzelfde uitgevoerd) Bestaand D1.1.15.4 Gespeende biggen 12.960 stal 1+2 Nieuw D1.1.15.4 Gespeende biggen 20.160 stal 3-4-8 De Horsten 17 (alle zeugenstallen zijn hetzelfde uitgevoerd) Bestaand D1.3.12.4 Guste en dragende 835 stal 5 gewijzigd zeugen D1.2.17.4 Kraamzeugen 265 D3.2.15.4 Opfokzeugen 150 D2.4.4 Dekberen 4 Nieuw D1.3.12.4 Guste en dragende 2.505 stal 6-7-9 zeugen D1.2.17.4 Kraamzeugen 795 D3.2.15.4 Opfokzeugen 450 D2.4.4 Dekberen 12 Totaal (afgerond)

Ammoniak [kg NH3]

Geur [Ou]

Fijnstof [gr PM10]

1.296

55.728

194.400

2.016

86.688

302.400

526,05

8.600,5

29.225

344,5 67,5 3,32 1.578,15

4.054,5 1.905 41,2 25.801,5

8.480 4.650 144 87.675

1.033,5 202,5 9,96 7.077,5

12.163,5 5.715 123,6 200.821

25.440 13.950 432 666.796

Vergunning Wet natuurbescherming van 20 augustus 2020 Voor het totale ontwikkelplan met een ammoniakemissie van 7.077,5 kg ammoniak is op 20 augustus 2020 een natuurvergunning in het kader de Wet Natuurbescherming verleend en deze is ook al onherroepelijk. Deze vergunning is een wijziging van de natuurvergunning die op 1 oktober 2015 is verleend op grond van de voormalige Natuurbeschermingswet voor De Horsten 20 voor een emissie van 8.455,5 kg ammoniak. 6. Referentiesituatie In een milieueffectrapport worden de milieueffecten vergeleken met een referentiesituatie. De referentiesituatie wordt gevormd door de feitelijke situatie rekening houdend met voorzienbare ontwikkelingen waarover al besluitvorming heeft plaatsgevonden. Niet-gerealiseerd gebruik en illegale situaties horen niet bij de referentiesituatie van het MER. Woningen en gevoelige functies in de omgeving van het plangebied In de omgeving van het plangebied liggen burgerwoningen, (voormalige) bedrijfswoningen bij veehouderijen, een camping en de kern Egchel. Binnen het plangebied zijn geen woningen aanwezig. Afstand plangebied tot bestemmingsvlak gevoelige bestemmingen

Woningen / gevoelige bestemming Karissendijk 10 Rongvenweg 8 Rongvenweg 5 Melkweg 12 Melkweg 5 Melkweg 4a

10

Afstand in meters 145 m (de woning ligt op 220 m) 550 m 680 m 550 m 840 m 910 m

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

Melkweg 4 Camping T Vosseveld Roggelseweg 131 Woonkern Egchel

990 m 1,15 km 1,15 km

Veehouderij binnen het plangebied De vigerende omgevingsvergunning van 2020 vormt het uitgangspunt bij het bepalen van de referentiesituatie, omdat de vergunde activiteiten feitelijk ook gerealiseerd zijn. De bestaande situatie bestaat uit drie deelgebieden met een totaal oppervlak van 26.500 m 2 :  Deelgebied 1: twee biggenstallen aan De Horsten 20-18.  Deelgebied 2: twee mestsilo’s met verharding.  Deelgebied 3: Een zeugenstal aan De Horsten 17. Rondom de gerealiseerde stallen en mestsilo’s zijn de gronden nog in gebruik als landbouwgrond. Tussen deelgebied 2 en 3 ligt een onbebouwd stuk grond met een ven. Dit perceel is eigendom van de gemeente en fungeert als waterbergingsvoorziening. Alle stallen op De Horsten zijn voorzien van een gecombineerde luchtwasser (BWL 2010.02.V7) met watergordijn en biologische wasser met een emissiereductie van 85% ammoniak, 45% geur en 80% fijn stof. Stalemissies in de bestaande situatie

Rav code

Diersoort

De Horsten 20 D1.1.15.4 Gespeende biggen De Horsten 17 D1.1.15.4 Gespeende biggen D3.2.15.4 Opfokzeugen D1.2.17.4 Kraamzeugen D1.3.12.4 Guste en dragende zeugen D2.4.4 Dekberen Totaal

Aantal

Ammoniak [kg NH3]

Geur [Ou]

Fijnstof [gr PM10]

12.960

1.296

55.728

194.400

689 50 212 635

68,9 22,5 275,6 400,05

2.962,7 635 3.243,6 6.540,5

10.335 1.550 6.784 22.225

2

1,66 2.064,71

20,6 69.130,4

72 235.366

Er is toestemming om maximaal 12x per jaar met een mobiele mestscheider in de buitenlucht mest te scheiden in een dunne en dikke fractie. Behalve de ter plaatse geproduceerde drijfmest, wordt hier ook drijfmest van de Jacobusstraat 42 (andere locatie van de ondernemer) opgeslagen en gescheiden, met als doel dat de daar vergunde mestscheiding feitelijk op grotere afstand van de bebouwde kom plaatsvindt. Er wordt op De Horsten geen mest van derden opgeslagen en bewerkt. Veehouderij buiten het plangebied De emissies van de veehouderijen die in de omgeving buiten het plangebied liggen zijn relevant voor de cumulatie van milieueffecten die kunnen optreden. De nertsenhouderijen Karissendijk 7 en 9 (gekoppeld bouwblok) is beëindigd vanwege het verbod op pelsdierenhouderij. Ten zuiden van het afwateringskanaal ligt in de gemeente Leudal ook nog een beëindigde nertsenhouderij. Omdat de

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

11

P218712.008

nieuwe functies nog niet bekend zijn ten tijde van opstellen van dit MER wordt nog uitgegaan van de aanwezige vergunde rechten. Dit is met name ten aanzien van de achtergrondbelasting van geur relevant. Nabij de kern Egchel ligt de varkenshouderij Jacobusstraat 42. Dit bedrijf is van dezelfde eigenaar als de varkenshouderij op De Horsten en gerelateerd aan de ontwikkeling op De Horsten. Er zijn voor deze locatie geen contractuele afspraken over bedrijfsverplaatsing of beëindiging op een specifieke datum. De ondernemer is wel voornemens om op termijn de varkenshouderij op deze locatie te beëindigen als de beoogde bedrijfsopzet op De Horsten is gerealiseerd. Een voorzienbare ontwikkeling waarover nog geen besluitvorming heeft plaatsgevonden, is uitbreiding van het naastgelegen bedrijf Rongvenweg 14. Dit is ook een ontwikkelende veehouderij binnen het LOG. Voor deze locatie is al een tijd een aanvraag omgevingsvergunning in procedure, maar hierover is ten tijde van het opstellen van dit MER nog geen besluit genomen. In het MER is vanwege de optelsom van geur de aanvraag die in procedure is ook betrokken in de effectbeoordeling, met name het aspect geur. Leidingen Door het plangebied loopt de bovengrondse 380 kV hoogspanningslijn Maasbracht – Boxmeer. Binnen het plangebied liggen geen buisleidingen. Natuurgebieden Natura2000 gebieden liggen op 5,5 km (Leudal) en verder.

Het dichtstbijzijnde gebied wat deel uitmaakt van het Natuurnetwerk ligt op circa 1,1 km van het plangebied. Op 2,4 km en 2,8 km liggen ‘overige zeer kwetsbare natuurgebieden’ (zogenaamde Wav-gebieden). Beschermingsgebieden Het plangebied ligt niet in een boringsvrije zone, waterwin- of grondwaterbeschermingsgebied. In het plangebied zijn geen aardkundige, cultuurhistorische of archeologische waarden aanwezig. Waterhuishouding In en nabij het plangebied liggen de waterlopen Egchelhoekerbeek en Egchelbeek. Deze waterlopen zijn op de legger aangeduid als ‘primair water’. In het kader van de inrichting van het LOG Egchelse Heide is door de gemeente een waterretentievoorziening aangelegd waarnaar het niet-verontreinigd hemelwater van verhard oppervlak kan worden afgevoerd om ter plaatse te infiltreren. Deze retentievoorziening ligt in het midden van het plangebied. Bodemkwaliteit In opdracht van de gemeente zijn meerdere bodemonderzoeken uitgevoerd voor het LOG Egchelse Heide en met name de voormalige locatie Melkweg 22, waar de bedrijfswoning en short stay huisvesting is voorzien. De locatie Melkweg 22 is in 2021 als 'onverdacht' aangemerkt. Sindsdien zijn de onbebouwde en onverharde gronden alleen landbouwkundig in gebruik geweest. De kwaliteit van de bodem kan dan ook als onveranderd worden beschouwd.

12

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

7. Te beschouwen alternatieven De locatieafweging heeft al uitgebreid plaatsgevonden in de visie- en besluitvorming ten aanzien van het LOG Egchelse Heide. Voor dit planMER is het van belang om ten aanzien van het planvoornemen de bandbreedte aan mogelijke milieueffecten in kaart te brengen die op kunnen treden bij het volledig benutten van de planologische ruimte die in het bestemmingsplan geboden wordt. Het alternatievenonderzoek maakt inzichtelijk welke deel van het ontwikkelplan met de huidige kaders direct planologisch toegestaan kan worden en welk deel op dit moment (nog) niet. Het bestemmingsplan zal hierop moeten worden afgestemd, eventueel met toepassing van maatwerkregels. In het MER worden de volgende twee scenario’s onderzocht en vergeleken met de referentiesituatie: 1. het totale ontwikkelplan (maximale ontwikkelscenario); 2. het deel van het ontwikkelplan dat inpasbaar is binnen de huidige milieugrenzen en beleidskaders (inpasbaar alternatief). 8. Milieueffecten en effectbeoordeling 8.1 Verkeer Met de uitbreiding in aantallen varkens en toename in mestopslag en -verwerkingscapaciteit nemen de verkeersbewegingen ook toe. Dit is geen evenredige toename, aangezien er ook schaalvoordelen benut kunnen worden. Alle stallen worden, net als de bestaande stallen, met pijpleidingen aangesloten op de mestsilo’s en de drijfmest wordt gescheiden in een dunne en dikke fractie.

Er is geen opgave van de verkeersbewegingen van de ondernemer. Het aantal verkeersbewegingen in de bestaande situatie en in het totale ontwikkelplan is ingeschat op basis van kengetallen en praktijkcijfers. Het plan heeft geen effect op de verkeersveiligheid. Geschatte maximale zware transportbewegingen per jaar in de bestaande situatie en planvoornemen (indicatief)

Mest Bestaand, vergund Planvoornemen

1.224 1.900

Aantal geschatte zware transportbewegingen (indicatief) Voer Dieren Overig Totaal geschat Totaal geschat per jaar gemiddelde per week 240 954 104 2.522 48 760 1.740 312 4.712 91

8.2 Natuur Voor effecten op gevoelige natuurgebieden en beschermde soorten is de Wet natuurbescherming bepalend. De ontwikkeling van veehouderijen worden in belangrijke mate bepaald door de eisen en randvoorden die voortvloeien uit de Wet natuurbescherming en het nieuwe stikstofbeleid. Gebiedsbescherming De afstanden tot de dichtstbij gelegen Natura 2000-gebieden:  Leudal (Habitatrichtlijngebied) ca. 5,3 km.  Swalmdal (Habitatrichtlijngebied) ca. 6,8 km  Deurnsche peel & Mariapeel (Vogel- en Habitatrichtlijngebied) ca. 7,4 km  Groote Peel (Vogel- en Habitatrichtlijngebied) ca. 8,3 km  Sarsven en De Banen (Habitatrichtlijngebied) ca. 10,9 km  Duitse Natura 2000 gebieden ca. 11,5 km

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

13

P218712.008

Gezien de ligging van het plangebied ten opzichte van Natura 2000 gebieden zijn alleen (mogelijke) effecten door stikstofdepositie afkomstig van NH3-emissies en (in mindere mate) NOx-emissies relevant. Overige effecten zoals verstoring voor Natura2000 gebieden is op voorhand uit te sluiten gezien de grote afstand. In het planvoornemen neemt de stikstofdepositie op Natura2000 gebieden ten opzichte van de bestaande situatie toe. Voor het totale planvoornemen is een onherroepelijke Wnb-vergunning aanwezig (Besluit van Gedeputeerde Staten van Limburg van 20 augustus 2020). Ten opzichte van de aanwijsdata van de beschermde natuurgebieden is sprake van een afname van de vergunde ammoniakemissie en geen sprake van een verslechtering ten gevolge van stikstofdepositie. Zonder een stikstofplafondregeling in het bestemmingsplan is niet uit te sluiten dat het bestemmingsplan niet kan leiden tot een toename van de stikstofdepositie en aantasting van de natuurlijke kenmerken van beschermde Natura2000-gebieden. Voor het Natuurnetwerk en Wav-gebieden is geen stikstofplafondregeling nodig.

Als de stikstofplafondregeling in het bestemmingsplan wordt gebaseerd op de zogenaamde één op één inpassing van de onherroepelijke natuurvergunning, dan is er ten opzichte van de referentiesituatie geen sprake van nadelige effecten ten gevolge van het bestemmingsplan voor stikstofgevoelige habitattypen in Natura2000 gebieden. Er is vanwege de gefaseerde realisatie flexibiliteit voor tijdelijke toename van NOx-emissie tijdens de realisatiefasen, omdat de ammoniakemissie pas ontstaat zodra de varkens in de nieuw gebouwde stal gehouden worden. Op de dichterbij gelegen zeer kwetsbare Wav-gebieden en Natuurnetwerk is de toename van stikstofdepositie groter dan op de verder weg gelegen Natura2000 gebieden, maar het Natuurnetwerk in de omgeving dat niet is aangewezen als Wav-gebied is niet stikstofgevoelig. Soortenbescherming In zijn algemeenheid is bij ruimtelijke ingrepen sprake van directe, indirecte, tijdelijke en permanente effecten planten en dieren. De Wnb kent drie algemene beschermingsregimes waarin de voorschriften van de Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn en twee verdragen (Bern en Bonn) zijn geïmplementeerd. Provincies hebben de bevoegdheid om bij provinciale verordening vrijstelling te verlenen voor nationaal beschermde soorten. Er is dan geen ontheffing nodig voor werkzaamheden.

Voor soorten die ook niet in de bijlagen van de Wnb worden genoemd, fungeert de zorgplichtbepaling als vangnet. Binnen het plangebied is in 2019 en 2023 in opdracht van de gemeente door de IVN (afdeling Helden) een quickscan flora en fauna met veldbezoek uitgevoerd. De situatie waarvoor de flora en fauna quickscan is gedaan in 2019 is vergelijkbaar met 2023. Door het IVN is aangegeven dat er geen bijzonderheden aanwezig zijn binnen het plangebied. Dit blijkt ook uit een inventarisatie van geregistreerde waarnemingen. Het plangebied is geen geschikt leefgebied voor de Das en hier zijn ook geen dassenburchten of dassenwissels aangetroffen. Delen van het plangebied waar gebouwen toegestaan worden zijn nu als agrarische landbouwgrond in gebruik, waaronder een in 2023 braakliggende akker met maïsteeltresten. Naast de recent gebouwde zeugenstal op De Horsten 17 ligt nog zand en gebroken puin opgeslagen. Het voorkomen van overige en streng beschermde soorten is op deze percelen onwaarschijnlijk. Voor het

14

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

planvoornemen hoeven geen gebouwen gesloopt te worden, geen struiken of bomen verwijderd te worden en geen sloten gedempt te worden. Het landschappelijk inpassingsplan zorgt voor een groene inpassing die ten goede komt aan soorten en de biodiversiteit in het gebied. Het deel met het ven en omliggende groen heeft een waterbergingsfunctie en heeft een verhoogde ecologische waarde. Hier vinden geen wijzigingen in plaats. Gezien het bestaande gebruik van de percelen, de vegetaties rondom het plangebied en op basis van de beschikbare natuurgegevens is het aannemelijk dat eventueel aanwezige (beschermde) broedvogel- of diersoorten zullen zich zullen bevinden in de vegetaties rondom de percelen, het ven, en de holle weg-vegetaties aan De Horsten en het kleine natuurontwikkelingsgebied tegenover de zeugenlocatie. 8.3 Geur De gemeente Peel en Maas heeft sinds 1 oktober 2015 de Verordening op grond van de Wet geurhinder en veehouderij voor Egchel en woonwijk Giel Peetershof in werking. Deze verordening is opgesteld voor het gebied rondom de kern Egchel, om het woon- en leefklimaat in deze kern en het aansluitende ontwikkelgebied te borgen. Deze geurverordening stelt een geurnorm van 5,5 Ou voor een bufferzone tussen de kern Egchel en het LOG Egchel. Deze bufferzone is aangeduid op een bijbehorende kaart.

Verder gelden de landelijke geurnormen van 3 Ou voor de bebouwde kom en 14 Ou in het buitengebied. Aan deze geurverordening ligt de Gebiedsvisie geur in het kader van de gebiedsontwikkeling Egchel ten grondslag. Voor de kern Egchel is vastgelegd dat bij de beoogde gebiedsontwikkeling in het (voormalige) LOG de leefbaarheid in het dorp voorop staat en dat het woon- en leefklimaat minimaal gelijk moet blijven (peildatum is 22 december 2008): een milieukwaliteit van ‘redelijk goed’. De gemeentelijke geurnormen voor de kern Egchel en de bufferzone hebben een sturende functie. In de omgeving van het plangebied zijn meerdere intensieve veehouderijen die mogelijk nog ontwikkelen en de cumulatieve milieugebruiksruimte benutten. Als de varkenshouderij aan De Horsten in fasen verder zal uitbreiden en voor de laatste fase(n) over enkele jaren pas een omgevingsvergunning gaat aanvragen, dan is de achtergrondbelasting geur op dat moment bepalend voor de vergunbaarheid en kan het niet uitgesloten worden dat door tussentijdse uitbreiding van andere bedrijven de achtergrondbelasting van geur in de kern Egchel dusdanig is toegenomen, dat bij iedere volgende toename het woon- en leefklimaat verslechterd t.o.v. 2008. In dat geval kan de ondernemer niet alle stallen realiseren of binnen de beschikbare geurruimte het totale ontwikkelplan aanpassen naar minder varkens per vierkante meter stal.

Het bestemmingsplan biedt het planologisch kader, maar reserveert geen geurruimte. In de effectbeoordeling wordt de beoogde (autonome) ontwikkeling van de naastgelegen varkenshouderij aan de Rongvenweg 14 betrokken in de effectbeoordeling van de achtergrondbelasting van geur. De gestopte nertsenhouderijen in de omgeving zijn nog betrokken op basis van vergund recht (dit geldt ook voor eventuele andere gestopte intensieve veehouderijen). Het onderzoek is daarmee gebaseerd op een worstcase situatie. De milieugebruiksruimte voor geur was ten tijde van het opstellen van de beleidskaders voor het LOG Egchelse Heide voor zowel de voorgrondbelasting als de achtergrondbelasting groter, aangezien op dat moment de geuremissiefactoren voor gecombineerde luchtwassers nog gebaseerd waren op 85% geurreductie. Intussen is dit bijgesteld naar 45% geurreductie voor biologische gecombineerde luchtwassers.

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

15

P218712.008

Door de voorgenomen uitbreiding in het aantal varkens neemt de geuremissie toe. Met toepassing van gecombineerde, biologische luchtwassers wordt de emissie 45% gereduceerd. Dit type luchtwasser wordt als geur reducerende maatregel aangemerkt als Best Beschikbare Techniek (BBT). Geuremissies in scenario’s

Geur (OU/m3 )

Bestaand, vergund

Planvoornemen

69.130

200.821

Uitvoerbaar scenario in 2023 (indicatief) 152.821 (48.000 Ou minder dan planvoornemen)

Het uitvoerbaar scenario is de indicatieve geuremissie waarbij nog voldaan kan worden aan de geldende geurnormen op basis van de huidige geuremissiefactoren voor de gecombineerde biologische luchtwassers en dezelfde situering en dimensionering van de emissiepuntparameters. De geuremissie in het uitvoerbaar scenario is bepaald met een indicatieve optimalisatieberekening waarbij de berekende voorgrondbelasting nog net binnen de geldende voorgrondnormen valt. Berekende voorgrondbelasting geur uit stallen in scenario’s (V-stacks Vergunning v2020)

Adres GGO

Karissendijk 10 Melkweg 11 Melkweg 12 Rongvenweg 8 Karissendijk 4 Jacobusstraat 37 Jacobusstraat 16 Doorbrand 2

Geurnorm voorgrond 14 14 14 5,5 5,5 3 3 10

Berekende voorgrondbelasting geur (OU/m3 ) Bestaand, Planvoornemen Uitvoerbaar scenario vergund (totale ontwikkelplan) (indicatief) 10,2 16,4 14 2,3 5,0 4,3 2,4 5,2 4,5 2,4 5,5 4,8 1,4 3,2 2,8 1,2 2,6 2,3 1,3 2,9 2,5 1,5 3,3 2,9

Uit de effectbeoordeling blijkt dat in de bestaande situatie de voorgrondbelasting overal voldoet aan de gezondheidskundige advieswaarden, behalve op Karissendijk 10. Als de geuremissiefactoren van gecombineerde luchtwassers worden verlaagd in de Regeling geurhinder en veehouderij kan de laatste fase van het totale ontwikkelplan pas gerealiseerd worden. Aangezien er vanuit het Rijk concrete onderzoeken en trajecten lopen voor verbetering van de werking van luchtwassers en certificering is er wel zicht op mogelijkheden voor volledige realisatie. De ondernemer kan ook nog kiezen voor een andere bedrijfsopzet met minder varkens per vierkante meter stal. Achtergrondbelasting geur uit stallen en woon- en leefklimaat Voor de kern Egchel is vastgelegd dat bij de beoogde gebiedsontwikkeling in het (voormalige) LOG de leefbaarheid in het dorp voorop staat en dat het woon- en leefklimaat minimaal gelijk moet blijven (peildatum is 22 december 2008): een milieukwaliteit van ‘redelijk goed’. De bestaande, vergunde situatie is bij vergunningverlening aan dit beleidsstandpunt getoetst en heeft ten aanzien van de milieukwaliteit in de woonkern Egchel geen verslechtering ten gevolg t.o.v. de peildatum. In dit MER kan daarom worden volstaan met de vergunde situatie als referentie, er vanuit gaande dat de achtergrondbelasting cijfermatig beperkt is toegenomen t.o.v. de peildatum vanwege de

16

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

uitbreiding in OU, maar dat het woon- en leefklimaat in de woonkern Egchel hetzelfde is gebleven als op de peildatum. Het rekenmodel V-Stacks gebied kunnen gemeenten als hulpmiddel gebruiken om de achtergrondbelasting van geur te berekenen. De milieukwaliteit ‘matig’ voor de woonkern Egchel op peildatum 22 december 2008 is vastgesteld op basis van berekening met een oude versie van het rekenprogramma V-stacks gebied. Voor dit MER is de actuele versie gebruikt. Alleen als voor de bestaande situatie én het planvoornemen gerekend is met V-stacks gebied V2020 is er een eenduidige effectvergelijking mogelijk. Uit de berekeningsresultaten volgt dat in de bestaande situatie de milieukwaliteit in de woonkern Egchel ‘redelijk goed’ is. Achtergrondbelasting geur naar classificatie woon- en leefmilieu in absolute aantallen verblijfsobjecten, voor zover niet behorend bij (voormalige) veehouderij, o.b.v. woningenbestand afkomstig van gemeente Leudal. Woon- en leefmilieu

Goed

redelijk goed

Matig

tamelijk slecht

Slecht

Geurbelasting (Ou) Kans op hinder (%)

3,1-7,4 Ou 5-10%

7,5-13,1 Ou 10-15%

13,2-20 Ou 15-20%

20,1-28,3 Ou 20-25%

28,4-38,5 Ou 25-30%

totaal

Bes taand,

Kern Egchel

0

97

0

0

0

97

vergund

Bufferzone Bui tengebied

0 1

1 2

1 0

1 0

0 0

3 3

0

0

0

1

1

2

Tota al

1

100

1

2

1

105

Kern Egchel

0

97

0

0

0

97

Bufferzone

0

1

1

1

0

3

Bui tengebied

0

3

0

0

0

3

Bui tengebied Peel en Maas

0

0

0

1

1

2

Tota al

0

101

1

2

1

105

Vergunde,

Kern Egchel

0

97

0

0

0

97

bes taande situatie i ncl . aanvra ag

Bufferzone Bui tengebied

0 0

1 3

2 0

0 0

0 0

3 3

ui tbreiding

Leudal

Rongvenweg 14

Bui tengebied

0

0

0

1

1

2

Totaal

0

101

2

1

1

105

Pl a nvoornemen

Kern Egchel

0

97

0

0

0

97

i ncl . aanvra ag

Bufferzone

0

1

1

1

0

3

ui tbreiding

Bui tengebied

0

3

0

0

0

3

Rongvenweg 14

Leudal 0

0

0

0

2

2

0

101

1

1

2

105

Leudal Bui tengebied Peel en Maas Pl a nvoornemen

Leudal

Peel en Maas

Bui tengebied Peel en Maas Totaal

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

17

P218712.008

Geconcludeerd kan worden dat ten gevolge van het planvoornemen geen wijziging van de milieukwaliteit optreedt voor de woningen in de kern Egchel en in de bufferzone. Ook niet in cumulatie met de aangevraagde uitbreiding van de varkenshouderij op Rongvenweg 14. De achtergrondbelasting overschrijdt wel in de bestaande situatie en het planvoornemen de gezondheidskundige advieswaarden. Geur door mestverwerking Bij mobiele mestscheiding in de bestaande situatie is sprake van periodieke piekemissies in de buitenlucht. In het planvoornemen is sprake van een toename van de mestverwerkingscapaciteit, maar daar staat tegenover dat de mestscheiding inpandig en continu plaats gaat vinden waardoor geen piekemissies meer optreden. Lokale mestbe- en verwerking op boerderijniveau past binnen de gemeentelijke visie voor het ontwikkelingsgebied intensieve veehouderij en het plangebied ligt op een duurzame, toekomstgerichte locatie. De risico’s voor het optreden van geuremissies is beperkt, vooral als de mestscheiding inpandig plaatsvindt. De mestsilo’s en het mestbassin zijn afgedekt en ook hier is een afstand van 100 meter tot de bebouwde kom en 50 meter tot woningen buiten de bebouwde kom genoeg om geurhinder te voorkomen. Binnen 100 meter van de beoogde mestverwerkingsloods zijn geen woningen aanwezig.

De bedrijfswoning en tijdelijke huisvesting van arbeidsmigranten zijn op kortere afstand dan 50 meter toegestaan, omdat deze niet beschermd worden tegen geurhinder van het eigen bedrijf. De mestverwerkingsloods is in het midden van het plangebied gesitueerd. Het is qua ruimte wel mogelijk om de huisvesting van arbeidsmigranten op een afstand van minimaal 50 meter van de mestverwerkingsloods te realiseren omwille van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. 8.4 Fijn stof en endotoxinen De achtergrondconcentratie fijn stof (PM10) lag in 2019 volgens de Grootschalige Concentratiekaart Nederland (GCN) in en rondom het plangebied en in het verlengde hiervan de kern Egchel rond de 17-18 µg/m3. In 2020 lag deze in en rondom het plangebied en de kern Egchel (naar boven afgerond) op 16 µg/m3. In 2020 is er een positief effect zichtbaar door minder verkeer ten tijde van de Covid19 lockdowns. Tussen 2019 en 2022 is lokaal de fijnstofbelasting van de twee nieuwste stallen binnen het plangebied bijgekomen en zijn ook andere grootschalige varkenshouderijen in de directe omgeving ontwikkeld. Verder zijn in 2020/2021 de nertsenhouderijen gestopt, onder andere direct ten noordwesten van het plangebied. En zijn er elders in de gemeente meerdere varkenshouderijen gestopt met ook een positief effect op onder andere de woonkern van Egchel.

De cumulatieve bronbijdrage van de veehouderijen aan de totale heersende achtergrondconcentratie fijnstof PM10 is beperkt tot < 1 µg/m3 en daarmee beperkt en lokaal van aard. De gezondheidskundige advieswaarden worden wel overschreden zoals in alle vee-rijke gebieden.Met het planvoornemen neemt de fijn stof emissie toe, maar de toename van de concentratie fijnstof ter plaatse van woningen is beperkt, vanwege de afstand. De invloed van het planvoornemen op de concentratie fijn stof in de omgeving, rekening houdend met cumulatieve effecten, beperkt zich tot de directe omgeving van de veehouderij aan De Horsten en met name het noord/noordwestelijke deel van het plangebied. Waar de toename plaatsvindt bevinden zich geen woningen van derden, waardoor de bijdrage fijnstof aan de achtergrondconcentratie als neutraal wordt beoordeeld. Er zijn geen verhoogde gezondheidsrisico’s ten gevolge van endotoxinen uit stallen en die ontstaan ook niet in het planvoornemen. Zowel in de bestaande situatie als in het planvoornemen worden gecombineerde biologische luchtwassers toegepast, wat aangemerkt kan worden als de best beschikbare technieken voor de reductie van fijn stof uit stallen.

18

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

Verkeer De verkeersgeneratie neemt op basis van kengetallen toe met 3.590 verkeersbewegingen per jaar. (weekdaggemiddelde: 10 verkeersbewegingen). Om te bepalen of de NO2- en PM10-emissie ten gevolge van de toename in verkeersbewegingen aan te merken is als ‘Niet In Betekenende Mate’, maar ook voor het vaststellen van grenzen voor het aantal extra voertuigbewegingen dat niet zal leiden tot een concentratietoename die groter is dan de NIBM-grens, kan de NIBM-tool versie 2022 van het Ministerie van I&M gebruikt worden. De rekentool rekent met worstcase-gegevens. Het omslagpunt waarbij de concentratietoename grote is dan de NIBM-grens ligt voor het jaar 2022 op 186 extra voertuigbewegingen en voor het jaar 2030 op 200 extra voertuigbewegingen gemiddeld per weekdag. Hieruit kan geconcludeerd worden dat de verkeersbewegingen ten gevolge van het hele planvoornemen niet in betekende mate bijdraagt aan de concentratie fijnstof en ook niet leidt tot een toename die groter is dan de NIBM-grens. De emissies door verkeer zijn te verwaarlozen ten opzichte van de emissies uit stallen. Mestverwerking Bij transport en opslag van drijfmest en dunne fractie en het gesloten mestscheidingsproces treedt geen emissie van fijn stof op. Bij opslag van dikke fractie in de buitenlucht kan wel fijn stof emissie plaatsvinden, maar dit is beperkt bij mobiele mestscheiding vanwege de tijdelijke opslag.

Bij continue mestscheiding wordt fijn stof emissie voorkomen door de dikke fractie afgedekt of inpandig op te slaan. Endotoxinen Voor endotoxinen gelden in de gemeente Peel en Maas geen lokale toetsingskaders, alleen de gezondheidskundige WHO-advieswaarde van 30 EU/m3 . Bij ruimtelijke ontwikkelingen moet beoordeeld worden of sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat en deze advieswaarde kan hiervoor gebruikt worden. Voor het omrekenen van de fijnstof emissie naar endotoxinenrisicocontour (afstand) is het ‘Brabantse’ Endotoxine toetsingskader 1.0 als hulpmiddel gebruikt. De milieugebruiksruimte ten aanzien van endotoxinen wordt bepaald door de (bedrijfs)woningen Karissendijk 9 en 11. De bedrijfswoning en tijdelijke huisvesting van arbeidsmigranten die op het eigen bedrijf werkzaam zijn hoeven niet beschermd te worden tegen emissies vanuit de eigen stallen. De woongelegenheid voor tijdelijke (short stay) huisvesting van arbeidsmigranten wordt qua bescherming gelijkgesteld aan een bedrijfswoning, onder de voorwaarde dat de arbeidsmigranten uitsluitend werkzaam zijn binnen het eigen bedrijf. Er is gezien voorgaande overwegingen ten aanzien van endotoxinen in relatie tot gezondheid en een aanvaardbaar woon- en leefklimaat voldoende milieugebruiksruimte aanwezig.

8.5 Geluid Bij het aspect geluid in het ruimtelijk spoor gaat het om bescherming van mensen tegen geluidhinder, maar ook tegen gezondheidseffecten door geluid. In de ruimtelijke ordening wordt voor functies deels bescherming tegen geluid geboden door de Wet geluidhinder (Wgh) en deels door de Wro/Wabo (in het kader van een goede ruimtelijke ordening). Door de gemeente Peel en Maas is geen gemeentelijk geluidbeleid voor het plangebied vastgesteld. Het plangebied ligt niet op of nabij een gezoneerd industrieterrein of binnen zone voor railverkeerslawaai.

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

19

P218712.008

Milieuzonering De VNG-publicatie Bedrijven en milieuzonering hanteert voor varkenshouderijen een richtafstand voor geluid van maximaal 50 meter. De bedrijfswoning Karissendijk 9 ligt op ca. 100 meter van de bestemming intensieve veehouderij. Andere woningen van derden liggen op meer dan 200 meter afstand van de bestemming intensieve veehouderij. Op basis van milieuzonering is er voldoende afstand tussen de milieubelastende activiteiten in het planvoornemen en bestaande woningen. Dit geeft aan dat ten aanzien van geluid milieugebruiksruimte aanwezig is. Short stay huisvesting voor arbeidsmigranten wordt niet als een gevoelige functie beschouwd op basis van het VNG-handboek Bedrijven en Milieuzonering. De bedrijfswoning is een gevoelige functie, maar wordt niet beschermd tegen geluid van het eigen bedrijf. Wegverkeerslawaai In een akoestisch onderzoek is voor de nieuwe bedrijfswoning en short stay huisvesting van arbeidsmigranten de gevelbelasting onderzocht. De geluidbelasting als gevolg van wegverkeer op De Horsten overschrijdt de voorkeursgrenswaarde van 48 dB niet op het perceel waar de nieuwe bedrijfswoning en huisvesting arbeidsmigranten is beoogd. De functieaanduiding ‘bedrijfswoning toegestaan’ is zo gesitueerd dat er geen hogere waarde voor wegverkeerlawaai van de Melkweg aangevraagd hoeft te worden en ook voldaan kan worden aan de eisen uit het Bouwbesluit 2012.

Ook de arbeidsmigrantenhuisvesting voldoet aan de geluidsnormen ten aanzien van wegverkeerslawaai. Circulaire beoordeling geluidhinder wegverkeer (indirecte hinder) Indirecte hinder door de verkeersaantrekkende werking van het planvoornemen is niet aan de orde, aangezien op De Horsten en aan de splitsing met de Melkweg geen woningen van derden aanwezig zijn. Op de Melkweg gaat het inrichtingsgebonden verkeer op in het heersende verkeersbeeld. Bij de eerste woning van derden onderscheidt dit verkeer zich niet meer in snelheid en rij- en stopgedrag van het overige verkeer dat zich op de betrokken weg kan bevinden. Handreiking industrielawaai en vergunningverlening (directe hinder) De geluidsbelasting door de varkenshouderij aan De Horsten moet aan de Handreiking industrielawaai en vergunningverlening worden getoetst. Dit betreft met name de ventilatoren en laad- en losactiviteiten binnen de inrichting. Ten aanzien van het planvoornemen wordt geconcludeerd dat er genoeg milieugebruiksruimte aanwezig is ten aanzien van geluid en dat het mogelijk is om, al dan niet met maatregelen, aan de geluidsnormen te voldoen. De bestaande activiteiten in de nachtperiode zullen naar verwachting niet meer geheel of nog slechts gedeeltelijk mogelijk zijn. Mestverwerking in een afgesloten mestverwerkingsloods zorgt voor een reductie van de geluidsemissie.

Laden en lossen kan zoveel mogelijk overdag plaatsvinden, maar het is ook mogelijk om geluidsschermen te plaatsen of te kiezen voor een inpandig laaddock, bijvoorbeeld om de geluidsemissie bij het laden van biggen te reduceren. Nader geluidsonderzoek naar industrielawaai is aan de orde in het vergunningenspoor. Omdat het een kaderstellend bestemmingsplan betreft is het nu nog niet mogelijk industrielawaai onderzoek te verrichten. Als waarborg voor een aanvaardbaar woon- en leefklimaat ter plaatse van de short stay huisvesting voor arbeidsmigranten kunnen geluidsnormen voor de avond en nacht in de planregels opgenomen worden.

20

Plan-MER Bestemmingsplan De Horsten Egchel

P218712.008

8.6 Gezondheid Hoewel er al het nodige onderzoek is uitgevoerd, bestaan er ook nog veel vragen over de relatie tussen veehouderijen en de gezondheid van omwonenden. In de afgelopen jaren is er in Nederland groot onderzoek uitgevoerd onder de naam Veehouderij en gezondheid omwonenden (VGO). Onderzocht is of het wonen in de buurt van veehouderijen effect kan hebben op de gezondheid van de omwonenden. Hieruit komen een aantal positieve en een aantal negatieve gezondheidseffecten naar voren. De VGO-onderzoeken I, II en III hebben invloed op het beleid voor veehouderijen. Het Kabinet zet onder andere in op een maatschappelijk innovatieprogramma voor duurzame veehouderij. Ook zullen nieuwe fijn stof beperkende maatregelen versneld erkend worden. Om de ammoniakemissie uit stallen terug te dringen wordt aanscherping van de reductie-eisen voorgesteld. Gemeenten hebben ondersteuning in de belangenafweging gekregen in de vorm van de ‘Handreiking veehouderij en volksgezondheid’. Om de gezondheidsrisico’s van veehouderijen te beperken, heeft de GGD een aantal adviezen uitgebracht. Het gaat onder meer om het instellen van een minimumafstand van 250 meter tussen veehouderijen en woningen en het verplichten van bedrijven om hun geur en fijnstofuitstoot te beperken. De GGD-adviezen kunnen als handvatten dienen bij de besluitvorming door het bevoegd gezag.

Er ligt in het beoogde plan slechts één burgerwoning binnen een afstand van 250 meter. Karissendijk 10 ligt op 220 meter. Kern Egchel ligt op 1,1 km afstand. De grote afstand tot woningen en woonkernen is ook de reden dat dit gebied als IV-ontwikkelingsgebied is aangewezen. Dit is in lijn met de GGD-adviezen. Mestverwerking In de emissies van mestbewerkingsinstallaties kunnen dezelfde contaminanten worden verwacht als in stalemissies. Onderzoeken hebben tot op heden niet geleid tot het vaststellen van direct aanwezige risico’s voor de gezondheid door mestbe- en verwerking. Mogelijke maatregelen om negatieve gezondheidseffecten te voorkomen zijn:  Verplicht mest hygiëniseren door deze te verhitten tot minimaal 70 graden;  De uitstoot van stof naar de buitenlucht aantoonbaar minimaliseren, voor zover dat technisch en economisch haalbaar is.  Op- en overslag van mest alleen inpandig, bij voorkeur in een luchtdicht systeem of een luchtdicht afgesloten ruimte.  Toepassen van de best beschikbare technieken om emissies te minimaliseren. Alleen de verwerking van ‘eigen mest’ wordt planologisch toegestaan, waaronder ook de drijfmest van de thuislocatie Jacobusstraat 42. Dit is specifieke regeling, met als doel het woon- en leefklimaat in de woonkern al te verbeteren.

De drijfmest wordt binnen het plangebied vanuit de stallen aangevoerd via pijpleidingen en de mestverwerking vindt in het planvoornemen inpandig plaats. Aangezien het plangebied in een ontwikkelgebied intensieve veehouderij ligt is sprake van een toekomstgerichte duurzame locatie waar voldoende milieugebruiksruimte is voor mestbe- en verwerking zonder dat de gezondheid van omwonenden in het geding komt. Het gebied leent zich bij uitstek om in het bestemmingsplan binnen de bestemming intensieve veehouderij alle vormen van lokale mestbe- en verwerking toe te staan. Het uitsluiten van dierenverblijven in het deelgebied waar de mestverwerkingsactiviteiten zijn beoogd geeft indirecte sturing aan de plek waar de mestverwerking wordt gesitueerd.