Perspectiefnota 2025-2030, versie 19052025.pdf

25

2. BELEIDSONTWIKKELINGEN

• Duidelijke strategische keuzes: Infrastructuur, woningbouw en economische ontwikkeling als speerpunten. • Cultuurverandering en eigenaarschap: Meer transparantie, verantwoordelijkheid en samenwerking over organisatiegrenzen heen. Door de implementatie van dit transitieplan zorgen we ervoor dat de regio weerbaar en toekomst-bestendig wordt. Gemeenten, bedrijven en maatschappelijke partners pakken gezamenlijk de regie en bouwen aan een ecosysteem waarin innovatie, duurzame groei en een sterk vestigings-klimaat centraal staan. Het doel is helder: een regio waarin samenwerking niet alleen noodzakelijk is, maar een bron van kracht en vooruitgang. Regio Deal In februari 2024 heeft het Rijk € 25 miljoen toegewezen aan de Smart Delta Drechtsteden Regio Deal. In september 2024 is deze definitief beklonken. Deze financiering ondersteunt projecten die gericht zijn op het verbeteren van de levenskwaliteit, het woon- en werkklimaat in de betrokken gemeenten. Deze deal richt zich op drie hoofdthema’s: Bestaanszekerheid, gezonde en verbonden oevers en inwoners en toegepaste innovatie voor een duurzame delta. In de Regio Deal zitten twee projecten waaraan gemeente Papendrecht deelneemt. Dit betreft “Impuls gezonde wijken en inwoners in de Drechtsteden en Gorinchem” en “Groenblauwe verbindingen en rivieroever ontwikkeling in de Alblasserwaard”.

Specifiek voor Papendrecht betekent dit investeren in gezonde buurten en daarnaast zullen de inwoners betere integratie tussen water en groen ervaren.

2.5 BEDRIJFSVOERING Organisatieontwikkeling De dynamische en complexe omgeving waarin ook de gemeente Papendrecht zich begeeft, vergt het nodige van de organisatie. Er zijn veel uitdagingen op het gebied van onder andere de financiën, de economie, het sociaal domein, de leefomgeving, het klimaat, het milieu, de rol van de overheid etc. Vanuit dat perspectief is het noodzakelijk dat we inzetten op een toekomstgerichte en wendbare organisatie. Aandacht voor organisatieontwikkeling is en blijft dan ook onontbeerlijk, zodat we samen met de medewerkers als organisatie kunnen groeien en bloeien, onze doelen bereiken, zorgen voor continuïteit en steeds weten in te spelen op veranderingen. De veranderingen gaan altijd langs drie nauw verweven invalshoeken: inhoud, structuur en cultuur. Met een programmatische aanpak worden concrete activiteiten opgepakt ten aanzien van de cultuurkant van organisatieontwikkeling. Informatiemanagement en informatiebeveiliging Het regionale transformatieprogramma ‘ICT Beweegt’ zit in een nieuwe fase. De focus ligt op het toekomstbestendig maken van applicaties, wat per applicatie kan verschillen. Naast de test-werkzaamheden is in deze fase ruimte voor het oppakken van ontwikkelingen die tijdelijk waren stilgezet. Zo gaan we regionaal aan de slag met de verbetering van het inkoop- en facturatieproces.

De gevolgen van het uitlopen van ‘ICT Beweegt’ blijven echter zichtbaar en de ruimte voor innovatie is daardoor nog beperkt. 26

2. BELEIDSONTWIKKELINGEN

De trends generatieve AI (Artificiële Intelligentie) en datagestuurd werken zijn essentieel. Dit vraagt om projecten en experimenten voor betere dienstverlening en efficiëntere interne processen. Er ligt een forse opgave om te voldoen aan alle nieuwe wetgeving rondom de ‘digitale decade’ die op overheden van toepassing is. De geopolitieke situatie vergroot de digitale dreiging. Nederland is doelwit van cyberaanvallen of ervaart de impact ervan. Storingen kunnen tot grote uitval leiden. Digitale risico’s zijn complex en onderling verbonden, met mogelijk ontwrichtende gevolgen. Onze gemeente moet samen met de regio investeren in informatiebeveiliging. Europese wetgeving, zoals de Network and Information Security (NIS2/Cyberbeveiligingswet), worden in Nederlandse wetgeving opgenomen en brengen extra verplichtingen en kosten met zich mee. Overheden moeten voldoen aan eisen voor bestuur, zorgplicht, meldplicht en toezicht. Dit vraagt om een integrale aanpak, waarbij informatiebeveiliging vanaf het begin wordt meegenomen bij wijzigingen en nieuwe initiatieven in systemen en processen. Risicomanagement speelt hierin een belangrijke rol, met een zorgvuldige afweging tussen beveiliging, werkbaarheid en financiën. Informatieveiligheid en privacy De aandacht voor informatieveiligheid en privacy binnen onze organisatie blijft groeien.

Dit vraagt om een toenemende bewustwording en zorgvuldige omgang met persoonsgegevens. In lijn met deze ontwikkeling is het afgelopen jaar een privacybeleid en een specifiek Wpgbeleid opgesteld, waarmee de kaders voor gegevensbescherming verder zijn aangescherpt. Daarnaast wordt meer tijd en capaciteit besteed aan risicoanalyses, procesoptimalisatie en naleving van wet- en regelgeving. Voor het komende jaar zien we de volgende belangrijke ontwikkelingen: • Actualisatie verwerkingsregister Alle gegevensverwerkingen (applicaties en het gebruik van apps zoals Signal) worden in kaart gebracht en bijgewerkt. Dit helpt ons om een compleet overzicht van alle verwerkingen te behouden en deze periodiek te herzien om de naleving van de privacy- en informatie¬beveiligingswetgeving te waarborgen. • Project “Processen op orde” Werkprocessen worden beschreven en geoptimaliseerd om de efficiëntie en naleving van wet- en regelgeving te verbeteren. Dit draagt bij aan de borging van privacy en informatieveiligheid binnen de dagelijkse werkwijzen van de organisatie. • Rekenkameronderzoek Privacy Het rekenkameronderzoek naar privacy wordt benut om verdere verbeterpunten te identificeren en onze privacy-aanpak te versterken. De resultaten van het onderzoek bieden waardevolle inzichten die we gebruiken voor de doorontwikkeling van ons beleid en onze uitvoering.

Hierbij denken wij aan het opstellen van periodieke rapportages en afspraken uit verwerkersovereenkomsten periodiek te toetsen via rapportages. • Aanbesteding voor een nieuwe audit Wpg Om de kwaliteit en naleving van het Wpg-beleid verder te versterken, starten we een aanbesteding voor een nieuwe audit op grond van de Wet politiegegevens. Hiermee waarborgen we dat ons beleid en de uitvoering daarvan blijven voldoen aan de wettelijke eisen en best practices. 27

2. BELEIDSONTWIKKELINGEN

Digitaliseringsagenda Op basis van een concept waardenkader voor digitaliseringsvraagstukken wordt geëxperimenteerd met het voeren van de dialoog over kansen en bedreigingen van digitalisering. We gaan in regionaal verband gesprekken voeren in het kader van uiteenlopende digitaliseringsthema’s. De organisatie daarvan vergt de nodige zorgvuldigheid, omdat de uitkomst daarvan naar verwachting tot aan¬scherping van het concept waardenkader zal leiden. De ambtelijke en bestuurlijke samenwerking binnen de regio is afgetast en wordt nader vormgegeven. Communicatie Het nieuwe communicatieraamwerk en uitvoeringsbeleid is opgesteld en door het college vastgesteld. Het communicatieraamwerk laat zich vertalen langs vier lijnen waar de inzet op is gericht. Deze vier lijnen zijn: ‘Wat je binnen niet bent, kun je buiten niet zijn’, ‘In Papendrecht is het fijn wonen, werken en leven’, ‘We zoeken actief het gesprek met de samenleving’ en ‘Toegankelijke dienstverlening en informatievoorziening’. Het communicatie-uitvoeringsbeleid is een nadere uitwerking van het Communicatieraamwerk dat bestaat uit zeven beleidsuitvoeringslijnen. In het communicatiebeleid staat beschreven hoe we als gemeente informeren, het gesprek voeren met de samenleving en toegankelijke dienstverlening bieden. Duidelijke keuzes hierin zorgen voor focus en uitvoeringskracht.

Voor de uitwerking van de beleidslijn Communicatie bij Participatie is gestart met het opstellen van een algemeen beleidskader Participatie en wordt een vertaling hiervan gemaakt in een Participatie¬verordening. Samen met de gemeenteraad is in maart en april 2025 invulling gegeven aan een duidelijke kader. In 2025 zal dit overkoepelend beleid, vertaald in de verordening, door de gemeenteraad worden vastgesteld. De uitvoering hiervan raakt het communicatie-uitvoerings-beleid, dat indien nodig hierop wordt aangepast. Hierbij ligt ook een duidelijke koppeling met bestuurscommunicatie en worden de kansen en verbetermogelijkheden op het versterken van de communicatie verder onderzocht. Integriteitsbeleid 2024/2025 De Ondernemingsraad (OR) heeft begin 2025 ingestemd met het integriteitsbeleid. Dit besluit houdt in dat het beleid voor integriteit wordt opgenomen in het personeelshandboek, en wordt toegevoegd aan de bestaande richtlijnen. Een belangrijk aspect van het beleid is de benoeming van de integriteitscoördinator, waarvan de rol duidelijk is omschreven. Verder is er een regionaal meldpunt voor ongewenst gedrag en integriteit. De vacatures zijn intern uitgezet. Dit meldpunt biedt medewerkers een laagdrempelige manier om integriteitkwesties te melden en zal bijdragen aan het verder versterken van een open en betrouwbare werkomgeving.

Vernieuwing P&C-Cyclus Het vernieuwingstraject om de planning- en controlproducten te verbeteren zal worden voortgezet. We blijven kijken hoe met behulp van betere vormgeving de leesbaarheid en informatie¬waarde van de planning- en controlproducten verder kan worden verbeterd. 28

2. BELEIDSONTWIKKELINGEN

Vanuit de commissie BBV wordt binnenkort de adviesnotitie Verwonderpunten uitgebracht voor het Rijk. Hierin adviseert de commissie BBV om de drie W-vragen ((1) Wat gaan we bereiken?, (2) Wat gaan we ervoor doen? en (3) Wat mag het kosten?) uit te breiden naar zes W-vragen ((4) Welke Verbonden Partijen werken we mee samen?, (5) Welke investeringen zitten in het programma? En (6) Welke (beleidsmatige) risico’s hebben we in dit programma? Afhankelijk van de publicatiedatum van deze adviesnota zullen deze adviezen worden verwerkt in de programmabegroting. In de raad van 27 maart 2025 is de nieuwe programma-indeling vastgesteld en baseren we de programmering in 4 herkenbare programma’s. In de afgelopen jaren is de samenleving steeds complexer geworden waarbij de verschillende maatschappelijke thema’s steeds meer in elkaar vloeien. Tegelijkertijd zien we dat het aantal taakvelden steeds meer uitbreidt terwijl de maatschappelijke opgaven om integrale benadering vragen. Dit alles vraagt om een toekomstbestendige, logische en herkenbare indeling van de programma’s om de leesbaarheid en informatiewaarde te verbeteren. Daarbij gaan we ook met de raad het verdere gesprek aan om met elkaar te bepalen welke indicatoren en streefwaarden ons gaan helpen te sturen op de resultaten. Dit proces zal de komende jaren verder uitgewerkt worden.

29

VERKEER & VERVOER

Financiële Titel met3. onderwerp? Lopende tekst

ontwikkelingen

30

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

3. Financiële ontwikkelingen In dit hoofdstuk zijn verwachte ontwikkelingen financieel vertaald. Denk aan eerdere besluitvorming, areaaluitbreiding, bijdragen verbonden partijen en financiële gevolgen van het rijksbeleid. Daarnaast kan beleidsintensivering ook om extra middelen vragen. 3.1 BIJSTELLING MEER JARENPERSPECTIEF 2025-2030 In het onderstaande overzichten zijn concreet de incidentele en structurele financiële effecten voor het uitvoeringsjaar 2025 en het meerjarenperspectief 2026-2030 uitgewerkt. INCIDENTEEL FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

U/I

I/S

2025

2026

2027

2028

2029

1

Begroting SOJ

U

I

€-

€ 496.000

€-

€-

€-

€-

2

Begroting DG&J

U

I

€-

€ -37.000

€-

€-

€-

€-

2030

3

Speelveldverkenning sociaal domein

U

I

€ -25.000

€ -50.000

€-

€-

€-

€-

4

Onttrekking Algemene Reserve -Huisvesting VO

I

I

€ 27.000.000

€-

€-

€-

€-

€-

5

Storting Bestemmingsreserve Kapitaallasten -Huisvesting VO

U

I

€ -27.000.000

€-

€-

€-

€-

€-

6

Bestrijding Onkruid op verharding

U

I

€ -174.000

€-

€-

€-

€-

€-

7

Afvalstoffenheffing kleptarief

I

I

€ -194.000

€-

€-

€-

€-

€-

8

Dekking Algemene Reserve - Afvalstoffenheffing kleptarief

I

I

€ 194.000

€-

€-

€-

€-

€-

9

Tweejaarlijks Veiligheidsdag

U

I

€-

€-

€-

€-

€-

€ -20.000

10

Projectmatig toezicht bouwen

U

I

€ -35.000

€-

€-

€-

€-

€-

11

Aanpak oneigenlijk gebruik gemeentelijke gronden

U

I

€-

€ -100.000

€ -150.000

€-

€-

€-

12

Inkomsten aanpak oneigenlijk gebruik gemeentelijke gronden

I

I

€-

€ 50.000

€ 136.000

€-

€-

€-

13

Onderhoud Gemeentelijk vastgoed

U

I

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

€-

€-

14

Onttrekking BR Kapitaallasten Toekomstige Investeringen - Onderhoud gebouwen

I

I

€ 2.700.000

€-

€-

€-

€-

€-

15

Storting Bestemmingsreserve Onderhoud Gebouwen

U

I

€ -2.700.000

€-

€-

€-

€-

€-

16

Vastgoedbeheer

U

I

€ -50.000

€-

€-

€-

€-

€-

17

Ontwikkeling op vrijkomende locaties

U

I

€ -75.000

€-

€-

€-

€-

€-

18

Regio Deal - Groenblauwe verbindingen

U

I

€ -75.000

€-

€-

€-

€-

€-

19

Schadeherstel zwembadranden buitenbad Sportcentrum

U

I

€ -170.000

€-

€-

€-

€-

€-

20

Inzet restant middelen CDOKE

U

I

€ -100.000

€ -100.000

€ -100.000

€-

€-

€-

21

Dekking inzet CDOKE

I

I

€ 100.000

€ 100.000

€ 100.000

€-

€-

€-

22

Actualisatie renteresultaat GREX

U

I

€ -55.000

€ 138.000

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

23

Actualisatie Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG)

U

I

€ 892.275

€ -1.415.292

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

24

Actualisatie Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG)

I

I

€ -892.275

€ 1.415.292

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

25

Routekaart Jeugd - Uitvoeringsagenda Eenzaamheid: Join-Us

U

I

€ -70.000

€ -286.000

€-

€-

€-

€-

26

Dekking Egalisatiereserve Rijkstromen Taakmutaties - Routekaart Jeugd

I

I

€ 70.000

€ 286.000

€-

€-

€-

€-

27

Brede SPUK GALA

U

I

€-

€ -100.000

€-

€-

€-

€-

28

Regio Deal - Gezonde buurten en inwoners

U

I

€-

€ -15.000

€-

€-

€-

€-

29

WMO naar de voorkant & Actieagenda Senrioen - ANWB Automaatje

U

I

€-

€ -30.000

€ -30.000

€-

€-

€-

30

SPUK Versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis

U

I

€ -22.000

€ -17.000

€-

€-

€-

€-

31

SPUK Versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis

I

I

€ 22.000

€ 17.000

€-

€-

€-

€-

32

Visie Sociaal Domein

U

I

€ -20.000

€-

€-

€-

€-

€-

33

Dekking Egalisatiereserve Rijksstromen Taakmutaties - Sociaal Domein

I

I

€ 20.000

€-

€-

€-

€-

€-

34

Evenementenbeleid

U

I

€-

€-

€-

€-

€-

€ -40.000

35

Wijk GGD-er

U

I

€-

€-

€-

€-

€ 100.000

€ 100.000

36

Dekking Egalisatiereserve Rijksstromen Taakmutaties - Wijk GGD-er

I

I

€-

€-

€-

€-

€ -100.000

€ -100.000

37

Actualisatie Woonbeleid

U

I

€ -30.000

€-

€-

€-

€-

€€-

38

Dekking Algemene Reserve - Actualisatie Woonbeleid

I

I

€ 30.000

€-

€-

€-

€-

39

Wet Goed Verhuurderschap

U

I

€ -28.000

€-

€-

€-

€-

€-

40

Dekking Algemene Reserve - Wet Goed Verhuurderschap

I

I

€ 28.000

€-

€-

€-

€-

€-

41

Bewegen openbare ruimte

U

I

€ -27.000

€-

€-

€-

€-

€-

42

Dekking Algemene Reserve - Bewegen openbare ruimte

I

I

€ 27.000

€-

€-

€-

€-

€-

43

Nationaal Programma Onderwijs

U

I

€ -80.000

€-

€-

€-

€-

€-

44

Dekking Nationaal Programma Onderwijs

I

I

€ 80.000

€-

€-

€-

€-

€-

45

Inlooplocatie jongeren Kraaihoek

U

I

€ -1.500

€ -16.500

€ -16.500

€ -16.500

€ -80.000

€-

46

Dekking Algemene Reserve - Inlooplocatie jongeren Kraaihoek

I

I

€ 1.500

€ 16.500

€ 16.500

€ 16.500

€ 80.000

€-

47

Maatregelenpakket Centrum

U

I

€ -25.000

€-

€-

€-

€-

€-

48

Tijdelijke inhuur Griffie

U

I

€ -25.000

€-

€-

€-

€-

€-

49

Herinrichting begraafplaats

U

I

€ -24.000

€-

€-

€-

€-

€-

50

Dekking Algemene Reserve - Herinrichting begraafplaats

I

I

€ 24.000

€-

€-

€-

€-

€-

€ -709.000

€ 352.000

€ -44.000

€-

€-

€ -60.000

Totaal Incidenteel

31

( - = hogere lasten / lagere baten) ( + = lagere lasten / hogere baten)

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

1. Begroting SOJ In het raadsvoorstel van de begroting 2025 was al aangegeven dat wij gekozen hebben om de lasten jeugdzorg voor 2025 en 2026 als incidenteel aan te merken omdat er sinds 2023 fors extra incidenteel en structureel geïnvesteerd wordt in lokale preventiemaatregelen. Dit met als doel en opdracht de kosten van jeugdzorg naar de toekomst toe terug te brengen. De provincie heeft in haar brief over het financieel toezicht 2025 (6 december 2024) aangegeven het incidentele karakter niet te ondersteunen en dit aan te merken als structurele last. Vanwege de opstelling van de provincie dient er dus voor 2026 een correctie plaats te vinden van € 1,6 miljoen hetgeen een overheveling van incidenteel naar structureel betekent. Voor het begrotingssaldo verandert er niks echter wel voor het structurele begrotingssaldo. Dit effect is uiteraard opgenomen bij de structurele ontwikkelingen. Op basis van onderbouwde analyse van leeftijdscategorieën en type jeugdzorg wordt geconstateerd dat door uitstroom naar de wet langdurige zorg een bedrag van € 1,1 miljoen in 2026 als incidenteel gelabeld kan worden. 2. Begroting DG&J In de ontwerpbegroting 2026 van de Dienst Gezondheid & Jeugd (DG&J) is voor veilig thuis (€ 27.000) en openbare geestelijke gezondheidszorg (OGGZ) (€ 10.000) een incidenteel bedrag over 2026 opgenomen.

De begroting van de DG&J zal voorzien met een zienswijze separaat worden aangeboden. 3. Speelveldverkenning Sociaal Domein Bijna de helft van de begrotingsuitgaven worden besteed aan het Sociale Domein. Hoewel de situatie rond de ombuigingen in Papendrecht nu onder controle is, bestaat er wel behoefte om een speelveldverkenning Sociaal Domein uit te voeren om meer inzicht te krijgen op een drietal vragen: Wat doen we?, Wie doet wat? en Wat levert het op? Daarbij worden de uitgaven in beeld gebracht (met aandacht voor de wettelijke en niet-wettelijke taken). Ook is een schets van de structuur van het sociaal domein essentieel, waarbij vooral aandacht wordt gegeven aan de inrichting, rolverdeling en (eventuele) dubbelingen in taken. Zo ontstaat als het ware een kaart van het speelveld sociaal domein. Voor de uitvoering van hiervan is externe ondersteuning noodzakelijk. Gevraagd wordt voor 2025 € 25.000 en voor 2026 € 50.000 beschikbaar te stellen. 4. Onttrekking Algemene Reserve – Huisvesting VO Conform het raadsbesluit “Huisvesting Voortgezet Onderwijs” van 6 maart 2025 wordt de dekking voor de kapitaallasten voor de huisvesting VO-scholen financieel verwerkt door een onttrekking uit de algemene reserve. 5.

Storting Bestemmingsreserve Kapitaallasten – Huisvesting VO Conform het raadsbesluit “Huisvesting Voortgezet Onderwijs” van 6 maart 2025 wordt de dekking voor de kapitaallasten voor de huisvesting VO-scholen financieel verwerkt door een storting in de bestemmingsreserve toekomstige investeringen. 6. Onkruid op verharding Het meerjarig bestek voor bestrijding onkruid op verharding is aanbesteed. Rekening houdend 32

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

met de aanbesteding, lopende werkzaamheden en indexering is er voor 2025 incidenteel een aanvullend budget van € 174.000 nodig. De structurele aanvulling vanaf 2026 bedraagt € 110.000 per jaar. Er wordt voorgesteld voor 2025 incidenteel € 174.000 beschikbaar te stellen. 7. Afvalstoffenheffing kleptarief Bij de besluitvorming van de begroting 2025 op 7 november 2024 heeft de gemeenteraad het amendement “Ontgrendeling/lediging tarieven nu niet verhogen” aangenomen. Er is gekozen om de ontgrendelings-/kleptarief voor het jaar 2025 niet te verhogen. De gemiste opbrengsten van € 194.000 worden opgevangen met een onttrekking uit de Algemene Reserve. 8. Dekking Algemene Reserve – Afvalstoffenheffing Kleptarief Bij de besluitvorming van de begroting 2025 op 7 november 2024 heeft de gemeenteraad het amendement “Ontgrendeling/lediging tarieven nu niet verhogen” aangenomen. Er is gekozen om de ontgrendelings-/kleptarief voor het jaar 2025 niet te verhogen. De gemiste opbrengsten van € 194.000 worden opgevangen met een onttrekking uit de Algemene Reserve. 9. Tweejaarlijks Veiligheidsdag De veiligheidsdag wordt één keer per twee jaar georganiseerd. Voor de jaarschijf 2030 wordt het budget van € 20.000 toegevoegd. Bij de ombuigingen wordt wel ingezet om te bekijken hoe we dit anders kunnen inrichten en dus goedkoper kunnen uitvoeren. 10.

Projectmatig toezicht bouwen Vanuit de wettelijke taak moet projectmatig toezicht worden gehouden op de bouwkwaliteit. In verband met continuïteit van toezicht is deze taak belegd bij OZHZ. In 2025 wordt projectmatig toezicht gehouden op het project Sterflat en Toren M. Hiervoor is incidenteel € 35.000 nodig in 2025. 11. Aanpak oneigenlijk gebruik gemeentelijke gronden Er is een onderzoek uitgevoerd naar het oneigenlijk gebruik van gemeentegrond door onze inwoners en bedrijven. Uit dit onderzoek bleek dat er in 406 gevallen sprake was van dit gebruik. Wanneer er niets gedaan wordt aan oneigenlijk in gebruik genomen gemeentegrond leidt dit tot verlies van regie over gemeentegrond, ongelijke behandeling van inwoners en het kwijtraken van gemeentegrond door verjaring. Gezien de vele gemeentelijke opgaven zoals onder anderen klimaatadaptatie en de energietransitie, is het noodzakelijk om gemeentegrond goed in te kunnen zetten. Daarom mogen wij niet de regie verliezen en zeker niet grond kwijtraken. Gelijke behandeling van inwoners bij gelijke gevallen is ook belangrijk. Daarnaast staat in artikel 160, lid 3 Gemeentewet dat het college alle maatregelen neemt en doet wat nodig is, ter voorkoming van verjaring of verlies van recht of bezit. De situaties van oneigenlijk gebruik zijn dusdanig omvangrijk dat aanpak niet binnen de beschikbare ambtelijke capaciteit kan worden uitgevoerd.

Ad hoc behandeling per geval volstaat niet meer. Daarom is het noodzakelijk om eenmalig een project uit te laten voeren om het grondgebruik te regelen. Na uitvoering van het project kunnen eventuele nieuwe situaties binnen de ambtelijke capaciteit worden bijgehouden en per geval worden opgepakt. 33

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

Voor uitvoering van het project is een incidenteel budget van € 250.000 nodig (€100.000 in 2026 en €150.000 in 2027). Daar staan ook (verwachte) inkomsten ad € 186.000 tegenover, omdat het project de insteek heeft om daar waar mogelijk het oneigenlijk grondgebruik via verkoop te legaliseren. Het project gaat van start in het 2e kwartaal 2026, naar verwachting zullen de inkomsten geleidelijk binnenkomen vanaf het laatste kwartaal 2026. Het project kent een doorlooptijd van circa twee jaar. 12. Inkomsten aanpak oneigenlijk gebruik gemeentelijke gronden Vanuit het aanpak oneigenlijk gebruik gemeentelijke gronden wordt tijdens de uitvoering inkomsten verwacht uit het legaliseren van oneigenlijk gebruik van gemeentelijke gronden via verkoop. Hier staan incidenteel inkomsten tegenover van € 50.000 in 2026 en € 136.000 voor 2027. 13. Onderhoud Gemeentelijk vastgoed Het gemeentelijk vastgoed van de gemeente Papendrecht speelt een cruciale rol in het faciliteren van diverse publieke diensten en activiteiten. Om de functionaliteit, kwaliteit, veiligheid en duurzaamheid van deze gebouwen te waarborgen, is het noodzakelijk om regelmatig onderhoud uit te voeren. De begroting voor het beheer en onderhoud (zijnde instandhouding) van het gemeentelijk vastgoed is zorgvuldig samengesteld. Er zijn conditiemetingen uitgevoerd om de huidige staat van het onderhoud nauwkeurig in kaart te brengen.

Deze data zijn gebruikt om een gedetailleerd meerjarenonderhouds¬plan (MJOP) samen te stellen, waarin de benodigde beheer- en onderhouds¬werkzaamheden inclusief kostenindicatie voor de komende jaren zijn opgenomen. Correctief en - preventief onderhoud worden ten laste gebracht van de exploitatie. De uitgaven hiervoor liggen in lijn met wat reeds in de begroting is opgenomen. Voor de dekking van het planmatig onderhoud met betrekking tot de kernpanden en de panden van de RCH is voor een periode van 4 jaar een bedrag van € 2,7 miljoen nodig. Voorgesteld wordt dit bedrag te onttrekken uit de Bestemmings¬¬reserve Kapitaallasten Toekomstige Investeringen en te storten in de bestemmings¬reserve onderhoud gebouwen. Wanneer besluitvorming over de MFA begin juli 2025 heeft plaatsgevonden, kan worden bepaald hoeveel planmatig onderhoud nodig is aan de panden die afgestoten gaan worden. De financiële consequenties zullen worden betrokken bij de begroting 2026. 14. Onttrekking Bestemmingsreserve Kapitaallasten Toekomstige Investeringen – Onderhoud gebouwen Om het planmatig onderhoud van gemeentelijk vastgoed te dekken wordt een Bestemmingsreserve Onderhoud Gebouwen ingesteld. Hiermee kunnen de uitgaven voor onderhoud voor de komende 4 jaar gedekt worden.

Er wordt voorgesteld om een bedrag van € 2.700.000 uit de Bestemmingsreserve Kapitaallasten Toekomstige Investeringen te onttrekken en te storten in de Bestemmingsreserve Onderhoud Gebouwen.

34

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

15. Storting Bestemmingsreserve Onderhoud Gebouwen Om het planmatig onderhoud van gemeentelijk vastgoed te dekken wordt een Bestemmingsreserve Onderhoud Gebouwen ingesteld. Hiermee kunnen de uitgaven voor onderhoud voor de komende 4 jaar gedekt worden. Er wordt voorgesteld om een bedrag van € 2.700.000 te storten in de Bestemmingsreserve Onderhoud Gebouwen. 16. Vastgoedbeheer Met betrekking tot het vastgoedbeheer is het wenselijk om een professionaliseringsslag te maken. De maatschappelijke opgaves liggen namelijk niet in lijn met de vastgoedtaken en bemensing. De vraagstukken rondom onderhoud (werken met MJOP’s), vraag naar verduurzaming/vergroening, processen rondom verkoop en verhuur, wet- en regelgeving zoals Didam-arrest en Bibob worden steeds complexer. In 2025 wordt gewerkt aan een strategisch beleid op vastgoed en grondbeleid en aan een vastgoedstrategie. Tot slot moeten de middelen (personeel en financieel) in overeen-stemming zijn met dit beleid en strategie. Knelpunten worden benoemd, daaraan worden acties gekoppeld en benoemd om deze op te lossen. Tevens wordt aangeven hoe om te gaan met de risico’s die wij lopen en hoe deze te mitigeren. Dit vraagt om een incidentele inzet van € 50.000 in 2025 om deze professionaliseringsslag in vastgoedbeheer te kunnen realiseren. 17.

Ontwikkeling op vrijkomende locaties Op 10 maart 2025 is een motie aangenomen van de SGP, VVD en CDA “Vaart maken met herontwikkeling van vrijkomende locaties”. Naar verwachting is medio zomer 2025 bekend wie de beoogde gebruikers gaan zijn van de multifunctionele accommodatie (MFA) en welke locaties op termijn vrij gaan komen. Voor de versnelde uitvoering van ontwikkeling in de vrijkomende locaties wordt voorgesteld om € 75.000 beschikbaar te stellen. Er wordt gestart met de voorbereiding van ruimtelijke en juridische procedures. 18. Regio Deal – Groenblauwe verbindingen De gemeenten Papendrecht en Sliedrecht hebben gezamenlijk ingetekend op de Regio Deal, 5e tranche met het project Groenblauwe verbindingen en rivieroever ontwikkeling in de Alblasserwaard. Dit project is toegekend en loopt tot 2028. Papendrecht en Sliedrecht pakken samen het versterken van de verbinding tussen de beide gemeenten in de polder boven de A15 op. Daarbij zetten we in het bijzonder in op het fietsen wandel¬netwerk. In algemene zin is het doel om groene verbindingszones te realiseren die het landschap meer verbinden met de dorpskernen. Bij de visieontwikkeling (programma) zorgen Papendrecht en Sliedrecht voor het betrekken van de aangrenzende noordelijke Drechtsteden en Molenlanden.

De beide gemeenten nemen de helft voor hun eigen rekening en van de provincie ontvangen de beide gemeenten de andere helft. Hiervoor is een incidenteel budget van € 25.000 nodig in 2025. De andere twee thema’s die voor Papendrecht zijn opgenomen in de Regio Deal zijn de versterking van recreatie/natuurwaarden van de zone beneden de A15 en het versterken van de recreatieve waarde langs de oever van Slobbegors tot jachthaven. Hiervoor wordt in het kader van het opstellen van een programma een incidenteel bedrag van € 50.000 gevraagd. 35

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

19. Schadeherstel zwembaden buitenbad Sportcentrum Conform het raadsbesluit “Schadeherstel zwembadrand buitenbad Sportcentrum” van 30 januari 2025 wordt het besluit financieel verwerkt voor een bedrag van € 170.000. 20. Inzet restant middelen CDOKE De middelen uit de tijdelijke regeling Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat en Energiebeleid (CDOKE) zijn in de afgelopen jaren niet volledig ingezet. Conform de betreffende SPUK-regeling mogen de restantmiddelen meegenomen en ingezet worden gedurende de periode dat de regeling nog van kracht is. In 2025 tot en met 2027 wordt € 100.000 per jaar ingezet vanuit de restantmiddelen. 21. Dekking inzet CDOKE De middelen uit tijdelijke regeling Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat en Energiebeleid (CDOKE) zijn in de afgelopen jaren niet volledig ingezet. Conform de betreffende SPUK-regeling mogen de restantmiddelen meegenomen en ingezet worden gedurende de periode dat de regeling nog van kracht is. In 2025 tot en met 2027 wordt € 100.000 per jaar ingezet vanuit de restantmiddelen. 22. Actualisatie renteresultaat GREX Bij de jaarrekening 2024 is het Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG) geactualiseerd. Met uitzondering van de aan de grondexploitaties toegerekende rente staan de complexen neutraal in de begroting.

Op basis van het meerjarig perspectief grondexploitaties bedraagt het renteresultaat van de actualisatie in 2025 € 55.000 nadelig en in 2026 € 138.000 voordelig. 23. Actualisatie Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG) Bij de jaarrekening 2024 is het Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG) geactualiseerd. Het verwerken van de aangepaste plannen in de begroting heeft een neutraal karakter en betreft een administratieve wijziging binnen taakvelden 3 en 8. Voor (duo-)raadsleden ligt ter onderbouwing, onder oplegging van geheimhouding door het college (artikel 87 van de Gemeentewet), het MPG ter kennisname bij de griffie. 24. Actualisatie Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG) Bij de jaarrekening 2024 is het Meerjarig Perspectief Grondexploitaties (MPG) geactualiseerd. Het verwerken van de aangepaste plannen in de begroting heeft een neutraal karakter en betreft een administratieve wijziging binnen taakvelden 3 en 8. Voor (duo-)raadsleden ligt ter onderbouwing, onder oplegging van geheimhouding door het college (artikel 87 van de Gemeentewet), het MPG ter kennisname bij de griffie. 25. Routekaart Jeugd De in 2024 opgestarte inzet vanuit de routekaart Jeugd continueren we vanuit de nog beschikbare ontvangen Rijksmiddelen in de reserve Rijksstromen taakmutaties. Gezien het financieel meerjaren¬perspectief zetten we nu in op incidentele verlenging tot en met 2026.

Dit geeft ons ook de tijd gericht te monitoren en evalueren op verschillende projecten en pilots vanuit de routekaart Jeugd.

36

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

26. Dekking Egalisatiereserve Rijkstromen Taakmutaties - routekaart jeugd De incidentele inzet vanuit de routekaart Jeugd kan worden gedekt uit de Egalisatiereserve Rijksstromen Taakmutaties. 27. Brede SPUK GALA De afgelopen jaren financierden we onze inzet op bestaande beleidsdoelstellingen deels vanuit de Brede SPUK Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). De beleidsdoelstellingen komen onder meer voort uit de Uitvoeringsagenda Eenzaamheid, de Actieagenda Wonen en Zorg Senioren en het Lokaal Volksgezondheidbeleid. Enkele onderdelen van deze SPUK (die als geheel einde 2026 afloopt) lopen eerder (einde 2025) al af. Ons voorstel is die onderdelen (gezamenlijke omvang € 100.000) te continueren tot en met 2026, en in de komende periode integraal af te wegen hoe we de inzet op de beleids¬¬doelstellingen zoals nu gefinancierd vanuit de Brede SPUK inhoudelijk en financieel vormgeven. 28. Regio Deal – Gezonde buurten en inwoners Papendrecht doet in de Regio Deal mee met twee projecten, waaronder Impuls Gezonde wijken en inwoners - innovatielabs en bewegen in de buitenruimte. Cofinanciering vindt deels plaats vanuit bestaand budget. Voor de deelname aan innovatielabs is voor 2026 nog incidenteel € 15.000 nodig, omdat het project later start dan eerder voorzien. 29. WMO naar de voorkant & Actieagenda Senioren – ANWB Automaatje In december 2023 is de pilot ANWB automaatje gestart.

Met ANWB automaatje wordt het voorkomen en verminderen van eenzaamheidsgevoelens en verbetering van fysieke en sociale gezondheid bereikt. Uit de evaluatie blijkt het positieve effect op genoemde doelen en een aanbeveling tot structureel vervolg. Gezien het financieel meerjarenperspectief zetten we nu in op incidentele verlenging van twee jaar. 30. SPUK Versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis Vanuit het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft indexering plaatsgevonden op de specifieke uitkering Versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis 2023-2026. Het budget wordt zowel aan de inkomsten- als uitgavenkant incidenteel bijgesteld. 31. SPUK Versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis Vanuit het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft indexering plaatsgevonden op de specifieke uitkering Versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis 2023-2026. Het budget wordt zowel aan de inkomsten- als uitgavenkant incidenteel bijgesteld. 32. Samenlevingsvisie In 2025 wordt een nieuw beleidskader voor het sociale domein aan de gemeenteraad

37

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

aangeboden. Het beleidskader geeft weer wat we de komende jaren willen bereiken in het sociale domein, wat het betekent voor de rol van de gemeente en voor de rol van de verschillende stakeholders. Voor het projectleiderschap wordt een budget van € 20.000 geraamd voor 2025. Dekking vindt plaats vanuit de Egalisatiereserve Rijksstromen Taakmutaties. 33. Dekking Egalisatiereserve Rijksstromen taakmutaties - Samenlevingsvisie Voor het projectleiderschap Samenlevingsvisie wordt een budget van € 20.000 geraamd voor 2025. Dekking vindt plaats vanuit de Egalisatiereserve Rijksstromen Taakmutaties. 34. Evenementenbeleid Er wordt gewerkt aan de verder uitwerking van het evenementenbeleid. Om financiële middelen beschikbaar te houden dient voor jaarschijf 2030 de middelen ter grootte van € 40.000 opgenomen te worden. 35. Wijk GGD-er Via de Perspectiefnota 2023-2027 is een budget van € 100.000 voor de wijk GGD’er beschikbaar gesteld voor een sluitende aanpak voor personen met verward gedrag. De beschikbaarstelling van het budget met dekking ten laste van de Egalisatiesreserve Rijksstromen Taakmutaties loopt tot en met 2028. Bij het toevoegen van de laatste jaarschijven zijn de bedragen per abuis mee gekopieerd. De bedragen van 2029 en 2030 worden nu gecorrigeerd. 36.

Dekking Egalisatiereserve Rijksstromen taakmutaties - Wijk GGD-er Via de Perspectiefnota 2023-2027 is een budget van € 100.000 voor de wijk GGD’er beschikbaar gesteld voor een sluitende aanpak voor personen met verward gedrag. De beschikbaarstelling van het budget met dekking ten laste van de Egalisatiesreserve Rijksstromen Taakmutaties loopt tot en met 2028. Bij het toevoegen van de laatste jaarschijven zijn de bedragen per abuis mee gekopieerd. De bedragen van 2029 en 2030 worden nu gecorrigeerd. 37. Actualisatie Woonbeleid De Wet versterking regie op de volkshuisvesting gaat naar verwachting per juli 2025 in. Om woonbeleid op te stellen en hiervoor onderzoeken uit te voeren is voor het ingaan van de wet een budget van € 30.000 nodig in 2025. Via de resultaatbestemming 2023 is budget beschikbaar gesteld in 2024. Dit is in 2024 voor een deel ingezet. Dekking vindt plaats vanuit de beschikbare middelen in de Algemene Reserve. 38. Dekking Algemene Reserve – Actualisatie Woonbeleid De Wet versterking regie op de volkshuisvesting gaat naar verwachting per juli 2025 in. Om woonbeleid op te stellen en hiervoor onderzoeken uit te voeren is voor het ingaan van de wet een budget van € 30.000 nodig in 2025. Via de resultaatbestemming 2023 is budget beschikbaar gesteld in 2024. Dit is in 2024 voor een deel ingezet.

Dekking vindt plaats vanuit de beschikbare middelen in de Algemene Reserve. 39. Wet Goed Verhuurderschap De implementatie van de Wet Goed Verhuurderschap loopt door in 2025, waarbij met 38

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

name een communicatiecampagne aandacht krijgt. In de Algemene Reserve is vanuit de resultaatbestemming 2023 nog een bedrag van € 28.000 beschikbaar voor de uitvoering van de Wet Goed Verhuurderschap. Dit wordt in 2025 ingezet. 40. Dekking Algemene Reserve – Wet Goed Verhuurderschap De implementatie van de Wet Goed Verhuurderschap loopt door in 2025, waarbij met name een communicatiecampagne aandacht krijgt. Dekking vindt plaats vanuit de Algemene Reserve. 41. Bewegen openbare ruimte Voor onderzoek naar behoefte van inwoners over bewegen in de buitenruimte/in het groen is eerder door de gemeenteraad een budget van € 40.000 beschikbaar gesteld. Ultimo 2023 is door het Onderzoekcentrum Drechtsteden een behoeftenonderzoek onder de inwoners van de gemeente uitgevoerd. In 2024 is voorgesorteerd om hier verder een vervolg aan te geven. Dit geeft ruimte om enerzijds communicatie in te zetten voor terugkoppeling vanuit de rapportage en vooral communicatie over het huidige aanbod en de faciliteiten te verbeteren. Anderzijds bieden de middelen ruimte om aan te sluiten bij de (her)ontwikkelingsprojecten om zo bij te dragen aan een meer beweegvriendelijke omgeving. In de Algemene Reserve is nog een bedrag van € 27.000 beschikbaar voor Bewegen openbare ruimte. Dit wordt in 2025 ingezet. 42.

Dekking Algemene Reserve – Bewegen openbare ruimte De kosten voor de verdere uitvoering van het onderzoek bewegen in de buitenruimte/in het groen worden gedekt uit de Algemene Reserve. 43. Nationaal Programma Onderwijs In 2025 wordt verder uitvoering gegeven aan de uitwerking van de specifieke Rijksregeling Nationaal Programma Onderwijs. Deze regeling loopt tot augustus 2025. 44. Dekking Nationaal Programma Onderwijs In 2025 wordt verder uitvoering gegeven aan de uitwerking van de specifieke Rijksregeling Nationaal Programma Onderwijs. Deze regeling loopt tot augustus 2025. 45. Inlooplocatie jongeren Kraaihoek Op basis van het raadsbesluit “Realisatie inlooplocatie jongeren Kraaihoek” van 23 april 2024 is in de Perspectiefnota 2024-2029 het financiële effect van het besluit verwerkt. In 2024 zijn voorbereidingen getroffen voor het realiseren van de inlooplocatie. Uiteindelijk is gekozen voor aanschaf van de portocabin in plaats van het huren. Hierdoor moet een deel van het budget omgezet worden naar een investering. Voor het project was rekening gehouden met een begroting van € 367.500 over een periode van 5 jaar. De verwerking van de investering, leidend tot kapitaallasten, loopt door tot en met 2029. Na deze periode van 5 jaar wordt de overweging gemaakt over eventuele verdere inzet als inlooplocatie, hergebruiken of verkopen van de portocabin.

De dekking van de kapitaallasten worden conform het voorstel gedekt uit de Algemene Reserve.

39

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

46. Dekking Algemene – Inlooplocatie jongeren Kraaihoek De kosten voor het project Inlooplocatie jongeren Kraaihoek worden gedekt uit de Algemene Reserve. 47. Maatregelenpakket Centrum In de afgelopen periode zijn signalen afgegeven over de (sociale) veiligheid in en rond het centrum. In samenwerking met de ondernemers, inwoners en bezoekers wordt een maatregelenpakket samengesteld om het gevoel van (sociale) veiligheid te vergroten. Hiervoor wordt incidenteel in 2025 een bedrag van € 25.000 gevraagd. 48. Tijdelijke inhuur griffie In de raadsvergadering van januari 2025 heeft besluitvorming plaatsgevonden over de tijdelijke inhuur van personeel bij de griffie. Van de totale kosten ad € 75.000 wordt € 25.000 ten laste van het begrotingsresultaat gebracht, € 25.000 ten laste van de post onvoorzien en € 25.000 ten laste van het budget van de raad en de griffie. 49. Herinrichting begraafplaats In 2024 is gestart met het onderzoek naar de herinrichting van de begraafplaats en loopt door in 2025. Er wordt voorgesteld om restantbudget 2024, groot € 24.000, via de Algemene Reserve beschikbaar te stellen. 50. Dekking Algemene Reserve – Herinrichting begraafplaats De kosten voor het onderzoek naar de herinrichting van de begraafplaats worden gedekt uit de beschikbare middelen van de Algemene Reserve. STRUCTURELE ONTWIKKELINGEN

U/I

I/S

2025

2026

2027

2028

2029

2030

51

Indexatie loonkosten

U

S

€-

€ 123.000

€ -167.000

€ -223.000

€ -373.000

€ -693.000

52

Indexatie subsidies

U

S

€-

€-

€-

€-

€-

€ -100.000

53

Indexatie prijsinflatie

U

S

€-

€-

€-

€-

€ -298.000

€ -611.000

54

Recreatie & Cultuur Holding

U

S

€ -170.000

€ -170.000

€ -170.000

€ -170.000

€ -170.000

€ -210.000

55

Begroting GR Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid

U

S

€-

€ -63.000

€ -63.000

€ -63.000

€ -135.000

€ -207.000

56

Begroting GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid

U

S

€-

€-

€-

€-

€-

€-

57

Begroting GR Dienst Gezondheid & Jeugd

U

S

€-

€ -119.000

€ -100.000

€ -80.000

€ -60.000

€ -85.000

58

Begroting Serviceorganisatie Jeugd

U

S

€-

€ -2.168.000

€ -2.390.000

€ -2.730.000

€ -3.095.000

€ -3.220.000

59

Begroting GR Sociaal

U

S

€ -1.375.000

€ -1.327.000

€ -498.000

€ -30.000

€ 762.000

€ 692.000

60

Begroting Servicegemeente Dordrecht

U

S

€-

€-

€-

€-

€-

€-

61

Claim Algemene Uitkering

I

S

€ 1.395.000

€ 3.569.000

€ 3.425.000

€ 1.483.000

€ 1.516.000

€ 2.195.000

62

Bijstelling Algemene Uitkering - September- en Decembercirculaire 2024

I

S

€ -227.000

€ 369.000

€ 516.000

€ 655.000

€ 815.000

€ 815.000

63

Gelabelde Uitgaven - Algemene Uitkering

U

S

€ -69.000

€ -598.000

€ -525.000

€ -660.000

€ -799.000

€ -799.000

64

Claim Algemene Uitkering - Investering (volumegroei)

I

S

€-

€-

€-

€-

€-

€ 502.000

65

Budget toekomstige investeringen

U

S

€-

€-

€-

€-

€-

€ -670.000

66

Aanpassing OZB - Areaal en indexatie

I

S

€ 37.000

€ 38.000

€ 39.000

€ 41.000

€ 43.000

€ 475.000

67

Kinderburgemeester

U

S

€ -5.000

€ -5.000

€ -5.000

€ -5.000

€ -5.000

€ -5.000

68

Openbare verlichting

U

S

€ 88.000

€ 88.000

€ 88.000

€ 88.000

€ 88.000

€ 88.000

69

Bestrijding Onkruid op verharding

U

S

€-

€ 110.000

€ 110.000

€ 110.000

€ 110.000

€ 110.000

70

Kapitaallasten Investering sportvelden

€-

€-

€-

€-

€ -60.000

€ -60.000

71

Bijstelling inkomsten uit leges en vergoedingen

I

S

€ 32.000

€ 32.000

€ 32.000

€ 32.000

€ 32.000

€ 32.000

72

Impuls Economie

U

S

€ -50.000

€ -110.000

€ -110.000

€ -110.000

€ -110.000

€ -110.000

73

Sinterklaasintocht

U

S

€-

€ -5.000

€ -5.000

€ -5.000

€ -5.000

€ -5.000

74

Verbouwing en uitbreiding Plint Den Briel - Veerweg

U

S

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

75

Plan van Aanpak tegen Huiselijk Geweld en Kindermishandeling

U

S

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

76

Lokaal Vitaliteitsakkoord

U

S

€-

€ 6.000

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

77

Zwemles wereldklas

U

S

€-

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

78

Pilots Actieagenda Wonen en Zorg voor senioren

U

S

€-

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

€ -344.000

€ -230.000

€ 177.000

€ -1.667.000

€ -1.744.000

€ -1.866.000

Totaal Structureel

40

( - = hogere lasten / lagere baten) ( + = lagere lasten / hogere baten)

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

51. Indexatie loonkosten De stelpost indexatie loonkosten houdt rekening met een jaarlijkse looncorrectie van 1,5%. Op basis van deze actualisatie wordt de stelpost vanaf 2027 nadelig structureel bijgesteld met € 167.000, oplopend tot € 693.000 in 2030. Rekening houdend met de inzet op de CAOontwikkeling 2026 ontstaat er een voordeel op het reeds aanwezige budget indexering lonen. 52. Indexatie subsidies Bij het indexeren van subsidies vanaf 2026 is reeds rekening gehouden met de verwachte loon- en prijsstijging van 1,9%. Op basis van de huidige indexering is de stelpost voldoende. Voor de nieuwe jaarschijf 2030 dient de stelpost te worden bijgesteld met € 100.000. 53. Indexatie prijsinflatie De stelpost indexatie prijsinflatie houdt, op basis de prijs materiële overheidsconsumptie (imoc), rekening met een inflatiecorrectie van 2,1% per jaar. Op basis van deze actualisatie wordt de stelpost vanaf 2029 nadelig structureel bijgesteld met € 298.000, oplopend tot € 611.000 in 2030. 54. Recreatie & Cultuur Holding De stijgende gas- en energieprijzen hebben de afgelopen jaren een forse impact gehad op het resultaat van met name het Sportcentrum. Voor de jaren 2022-2023 kon door een (tijdelijke) specifieke uitkering vanuit het Rijk een deel van de hogere energiekosten worden opgevangen.

Ook is in de afgelopen periode getracht de energiekosten te dempen door energiebesparende maatregelen (bijv. vervanging verlichting) te treffen die snel resultaat opleverde. Recentelijk is een duurzaamheidsrapport over het Sportcentrum opgeleverd waarin verdere verduurzamings¬mogelijkheden zijn uitgewerkt. In het rapport genoemde keuzemogelijkheden worden op dit moment gewogen op haalbaarheid (bijv. aansluiting warmtenet) en er vindt een kosten- en batenanalyse plaats. Ondanks de ingezette maatregelen blijven de energiekosten structureel fors hoger. Voor de begroting 2025 e.v. heeft de RCH om loonruimte gevraagd om vroegtijdig vervanging van het zwempersoneel te kunnen organiseren. Door het effect van een krappe arbeidsmarkt van zwempersoneel en het gegeven dat er de komende periode meerdere pensioneringen aankomen wordt het wenselijk geacht op tijd nieuw personeel aan te trekken. Ook de verhuring van de Kooy en Moelenvliet zijn voor het sportcentrum niet rendabel gezien de staat waarin de panden zich bevinden. Bovenstaande kostenontwikkelingen resulteert, ondanks een tariefverhoging van 5% op entreegelden en commerciële verhuringen, in een verhoging van de gemeentelijke bijdrage aan de RCH van € 170.000 per jaar. 55.

Begroting GR Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid De veiligheidsregio heeft aangegeven dat de ontwerpbegroting 2026 is gebaseerd op de zes sporen uit het oude beleidsplan 2022-2025. Dit komt omdat het nieuwe beleidsplan 20262029 nog niet gereed is.

41

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

Door VRZHZ is aangegeven dat het Rijk voornemens is om de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR) niet over te hevelen naar het gemeentefonds, maar te blijven handhaven als Specifieke Uitkering (SPUK). Daarbij is de verwachting dat de BDuR-gelden vanaf 2026 met 10% worden gekort. We wachten een voorstel van de veiligheidsregio af hoe zij hiermee omgaan. De veiligheidsregio is inmiddels gestart met een verkenning rond het thema maatschappelijke weerbaarheid. Er is aangegeven dat deze verkenning gefinancierd zal worden vanuit de reserves. Daarnaast is aan de veiligheidsregio het verzoek gedaan om samen met andere veiligheidsregio’s te lobbyen bij het Rijk en te pleiten voor een gedegen financiering voor de taken om de veiligheid van onze regio te waarborgen. De ontvangen begroting 2026 van de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid hebben wij financieel doorgerekend in onze begroting. De begroting 2026 van de Veiligheidsregio zal via de reguliere zienswijzeprocedure aan u worden voorgelegd. 56. Begroting GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid De ingediende begroting 2026 laat een besparing zien van ca 4% in 2026/2027. Daardoor kan het uurtarief voor 2026 worden verlaagd met 2,7% voor 2026 en nog eens 0,5% voor 2027. Dat is een mooi resultaat.

Helaas wordt deze tariefsverlaging wel weer volledig opgeslokt door loon- en kostenstijgingen waardoor per saldo toch een tariefsverhoging nodig is voor 2026 van 0,34%. Door arbeidsmarktkrapte en toenemende gemeentelijke taken staat de uitvoeringskracht onder druk. Samenwerking en innovatie zijn noodzakelijk. Dit wordt ook onderkend in de begroting van OZHZ waarvoor ook adequate maatregelen worden voorgesteld. Dit onder andere in samenwerking tussen gemeenten voor mogelijk kansrijke overdracht van taken. De ontvangen begroting 2026 van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid hebben wij, inclusief het verscherpt toezicht, financieel doorgerekend in onze begroting. Op basis van de ontvangen begroting van OZHZ hoeft onze begroting niet te worden bijgesteld. De begroting 2026 van de Omgevingsdienst zal via de reguliere zienswijzeprocedure aan u worden voorgelegd. 57. Begroting GR Dienst Gezondheid & Jeugd Het algemene uitgangspunt is dat de taken binnen het beschikbaar gestelde budget worden uitgevoerd. De begroting 2026 is geïndexeerd volgens de kaders zoals aangegeven in de kaderbrief 2026. Het AB heeft op 19 december 2024 besloten de begroting 2025 plus indexatie, met uitzondering van het jeugdhulpbudget, als kader voor de begroting 2026 te gebruiken (nullijn). Net als bij de andere verbonden partijen blijven wij aandacht vragen voor de financiële positie van de gemeente.

We constateren dat er een taakstelling van 8% in de begroting 2026 is verwerkt. In de voorliggende begroting wordt een aantal verzoek gedaan voor extra middelen. Het betreft hier

42

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

• Een structurele inwonerbijdrage voor suïcidepreventie • Privacy officer • Bestuursopdracht Leerplicht • OGGZ (Incidenteel voor 2026) • Veilig Thuis (incidenteel voor 2026) De ontvangen begroting 2026 van de Dienst Gezondheid & Jeugd hebben wij financieel doorgerekend in onze begroting. De begroting 2026 van de Dienst Gezondheid & Jeugd zal via de reguliere zienswijze¬¬procedure inhoudelijk aan u worden voorgelegd. 58. Begroting Serviceorganisatie Jeugd De raming jeugdhulpuitgaven 2025 is vanuit de Serviceorganisatie Jeugd (SOJ) opgesteld met als peilmaand januari 2025. Het laat een fors nadelig resultaat zien. Regionaal en lokaal wordt in het programma “Betaalbare en beschikbare jeugdhulp” gewerkt aan het afbakenen van het recht op jeugdhulp. Vooruitlopend op de uitkomsten hiervan is een verzoek gedaan de begroting van de SOJ te verlagen met een bedrag van € 300.000. Vanwege deze ontwikkeling is voor Papendrecht de geldende raming van € 12,5 miljoen met € 300.000 verlaagd. In de loop van 2025 verwachten we meer inzicht in de mogelijke financiële gevolgen van het programma en de potentiële besparingen.

Vooruitlopend op de maatregelen die volgen uit het programma “Beschikbare en betaalbare jeugdhulp” denken we vooral aan besparingen die te halen zijn uit: • Een betere samenwerking met de huisartsen met als doel bij de verwijzingen door huisartsen meer aandacht te hebben voor voorliggende voorzieningen in plaats van beschikte zorg. • Een betere samenwerking met de Gecertificeerde Instellingen die leidt tot het inzetten van voorliggende voorzieningen waar mogelijk en beter passende zorg. • Het beperken van de toegang tot segment 4, specialistisch veelvoorkomend, door meer in te zetten op collectief, lokaal aangeboden, aanbod. • Een efficiëntere en kostenbesparende samenwerking tussen aanbieders in segment 1, hoog specialistisch, in met name de zorg bij complexe problematiek. Onze voorkeur is om samen te werken met DG&J en de andere gemeenten in de jeugdzorgregio, wat ook meteen de gelegenheid geeft het solidariteitsvraagstuk aan de orde te brengen. In de zienswijze wordt gevraagd aan het bestuur om zo snel als mogelijk in dit kader concrete voorstellen te doen die tot besparingen leiden en eventueel naar aanleiding daarvan de begroting te wijzigen. Verder beoogt de SOJ in 2025 te besparen op jeugdhulpuitgaven door het uitvoeren van

43

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

rechtmatigheidsonderzoeken bij zorgaanbieders. Een vervolg hierop in 2026 is afhankelijk van de ervaringen en het resultaat in 2025. De ontvangen begroting 2026 van de Serviceorganisatie Jeugd hebben wij financieel doorgerekend in onze begroting. De begroting 2026 van de Serviceorganisatie Jeugd zal inhoudelijk via de reguliere zienswijze¬procedure aan u worden voorgelegd. 59. Begroting GR Sociaal Met name door autonome ontwikkelingen nemen de eerste jaren de kosten voor de GR Sociaal toe. Daarnaast zien we dat op het vlak van de Wmo de invoering van de nieuwe (inkomensafhankelijke) eigen bijdrage systematiek helaas opnieuw door de landelijke politiek vertraagd is. Verder constateren we dat de GR Sociaal meer inzet op de beweging hulpverlening ‘naar voren’ (meer lichtere of collectieve vormen van ondersteuning). Die beweging steunen we. Door toenemende gemeentelijke taken staat de uitvoeringskracht onder druk, zowel bij de gemeenten als bij de GR Sociaal. Samenwerking en innovatie zijn noodzakelijk. Bijvoorbeeld door efficiëntere samenwerking met en taakverdeling binnen regiogemeenten. De ontvangen begroting 2026 van de GR Sociaal, inclusief de reeds genomen maatregelen vanuit de bestuurlijke opdracht “toekomstbestendig Sociaal Domein”, zijn financieel doorgerekend in de begroting.

De begroting 2026 van de GR Sociaal zal inhoudelijk via de reguliere zienswijzeprocedure aan u worden voorgelegd. 60. Begroting Bedrijfsvoering Drechtsteden Van de Servicegemeente Dordrecht wordt de begroting 2026 in het najaar van 2025 ontvangen. Uitgangspunt is stabilisering van de lasten. Wanneer de begroting is ontvangen zullen wij dit meenemen bij de begroting 2026. 61. Claim Algemene Uitkering – Dekking inflatie- en looneffecten Op basis van de voorjaarsnota 2025 hebben wij een doorrekening gemaakt naar Papendrecht. In de voorjaarsnota van het Rijk is er voor de komende jaren extra middelen aan het gemeentefonds toegevoegd. Op hoofdlijnen bestaat dit uit drie delen, te weten: 1. Gedeeltelijke compensatie van de terugval algemene uitkering vanaf 2026 (€ 2,4 mld.) met een bedrag van € 400 mln. 2. Er heeft een bijstelling plaatsgevonden voor de loon-, prijs- en volumegroei op basis van de laatste CEP-cijfers. Dit levert een hogere algemene uitkering op van € 490 mln. 3. Tenslotte vindt er voor de jaren 2025, 2026 en 2027 een compensatie plaats voor de extra jeugdzorgkosten. In totaal wordt over deze drie jaren een bedrag van € 3 mld. extra toegevoegd. Voor Papendrecht betekent dit, globaal berekend, voor 2025 € 0,7 mln., voor 2026 € 2,1 mln. en voor 2027 € 1,9 mln. De uitwerking van bovenstaande onderdelen hebben wij opgenomen in de perspectiefnota.

Of er uiteindelijk voldoende gecompenseerd wordt, zal moeten blijken bij de definitieve verwerking in de Meicirculaire 2025.

44

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

62. Bijstelling Algemene Uitkering – September- en Decembercirculaire 2024 Op basis van de RIB “Septembercirculaire 2024“ (d.d. 7 november 2024) en de Decembercirculaire 2024 worden de standen van de Algemene Uitkering meerjarig bijgesteld. 63. Gelabelde Uitgaven – Algemene Uitkering Op basis van de RIB “Septembercirculaire 2024“ (d.d. 7 november 2024) worden de gelabelde uitgaven van de Algemene Uitkering meerjarig verwerkt. Daarnaast vallen een aantal bestaande gelabelde uitgaven vanaf 2025 structureel vrij. Dit gaat om een bedrag van € 52.000 per jaar. 64. Claim Algemene Uitkering – Investeringen (volumegroei) In de RIB “Toekomstig financieel perspectief in relatie tot investeringen” (d.d. 30 januari 2025) is een voorzichtige inschatting gemaakt dat het Rijk zal gaan bewegen binnen de financiële verhouding met de gemeenten. Er is een inschatting gemaakt dat er sprake is van 0,7% volumegroei in de Algemene Uitkering. Deze claim op de Algemene Uitkering wordt vanaf 2030 opgenomen in de begroting. 65. Budget toekomstige investeringen Conform de afspraken die zijn gemaakt rondom de financiering huisvesting VO-scholen en herontwikkeling Van der Palmgebied vindt er jaarlijks een structurele verhoging plaats van het budget toekomstige investeringen ter dekking van de kapitaallasten. 66.

Aanpassing OZB – Areaal en indexatie Conform de afspraken die zijn gemaakt rondom de financiering huisvesting VO-scholen vindt jaarlijks buiten de reguliere indexatie van de OZB een extra verhoging (1,5%) plaats van de OZB. Dit moet nog verwerkt worden voor de jaarschijf 2030. Daarnaast is er vanaf 2025 rekening gehouden met de areaalontwikkeling. Dit betekent dat de OZB-opbrengsten in 2025 aanvullend met € 37.000 worden verhoogd tot een bedrag van € 43.000 in 2029. Vanaf 2030 bedraagt de begrotingsbijstelling € 475.000 inclusief de reguliere indexatie, wat nog niet is opgenomen in het begrotingsjaar 2030. 67. Kinderburgemeester Met het instellen van de functie van de kinderburgemeester verwachten we dat kinderen een sterke band krijgen met de Papendrechtse samenleving. Om inhoudelijke invulling te geven aan de creatieve ideeën vanuit de Papendrechtse jeugd wordt voorgesteld een structureel budget van € 5.000 per jaar beschikbaar te stellen. 68. Openbare verlichting Op basis van huidige inzichten stabiliseren de energiekosten zich nu tot een lager niveau dan verwacht. Op dit niveau is een structurele aframing van € 100.000 per jaar op de energiekosten van openbare verlichting mogelijk. Voor het uitvoeren van onderhoud is een aanvullend structureel budget van € 12.000 per jaar nodig.

Er wordt voorgesteld om het budget voor de openbare verlichting structureel met € 88.000 voordelig bij te stellen.

45

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

69. Bestrijding onkruid op verharding Het meerjarig bestek voor bestrijding onkruid op verharding is aanbesteed. Rekening houdend met de aanbesteding, lopende werkzaamheden en indexering is er voor 2025 incidenteel een aanvullend budget van € 174.000 nodig. De structurele aanvulling vanaf 2026 bedraagt € 110.000 per jaar. 70. Kapitaallasten investeringen sportvelden Dit betreft de bijstelling van de kapitaallasten na verwerking van de investeringen in het hoofdstuk “Bijstelling Investeringsprogramma 2025-2030”. Het betreft hier de vervanging van het sportveld van VV-Drechtstreken. De extra kapitaallasten bedragen € 60.000 vanaf 2029. 71. Bijstelling inkomsten uit leges en vergoedingen De inkomsten uit leges en vergoedingen voor o.a. APV, standplaatsen en gebruik van gemeentelijke gronden kunnen op basis van huidige inzichten structureel met € 32.000 per jaar voordelig bijgesteld worden. 72. Impuls Economie Vanuit economisch perspectief is een impuls nodig. Of dat nu gaat om het vestigingsklimaat, openbaar vervoer, bereikbaarheid in algemene zin, arbeidspotentieel of onderwijs, is meer verbinding nodig met onze (grote) ondernemingen. Het is nodig om daar waar mogelijk met de ondernemers het initiatief nemen om provincie of rijksoverheid te bewegen de sociaal economische structuur van onze regio en met name ook onze gemeente te versterken.

Het gaat daarbij niet alleen om faciliteren, maar juist ook om samen innoveren. Het kan gaan om extra formatieve inzet of impulsbudgetten. 73. Sinterklaasintocht Eerder heeft het college besloten de subsidie voor de Sinterklaasintocht vanaf 2026 structureel op te hogen met € 5.000 per jaar. Hierbij wordt dit besluit verwerkt in de Perspectiefnota en zal ook het subsidieplafond worden verhoogd. 74. Verbouwing en uitbreiding Plint Den Briel - Veerweg Vanuit het Vastgoed- en Accommodatiebeleid Gemeente Papendrecht werken we het vrijgekomen deel binnen de accommodatie aan de Veerweg 125-127 (voormalige locatie bibliotheek) voornamelijk uit voor maatschappelijke hulp- en dienstverlening. We zien hierin meerdere kansen en combineren dit met verschillende ontwikkelingen waaronder de lokale dienstverlening van de SDD, het (daaraan gekoppelde) huidige ruimtegebrek bij Sterk Papendrecht, en de toename van cliëntcontacten en taken. Ook kan er plek worden gerealiseerd voor gewenste beweging hulp naar de voorkant, meer groepsaanbod, ontmoeting en informele zorg voor diverse maatschappelijke partners. In de loop van 2025 wordt duidelijk wat de verbouwingskosten zijn en welke structurele baten en lasten dit met zich meebrengt. 75.

Plan van Aanpak tegen Huiselijk Geweld en Kindermishandeling Onze aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling in de afgelopen periode heeft ertoe geleid dat capaciteit binnen Sterk Papendrecht verschuift naar team Veiligheid, wat impact heeft op de beschikbare uren voor reguliere dienstverlening en op de wachtlijst. Ook vraagt het landelijke programma Toekomstscenario Kind en Gezinsbescherming in nabije toekomst 46

3. FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN

meer inzet van het lokaal team. Op dit moment worden enkele scenario’s uitgewerkt hoe we op deze ontwikkelingen willen anticiperen en komen hier bij u op terug. 76. Lokaal Vitaliteitsakkoord De uitvoering van het sportakkoord wordt gedaan door een lokaal coördinator (buurtsportcoach). Het sportakkoord loopt tot en met 2026. Momenteel wordt deze functie voor 40% bekostigd uit brede regeling combinatiefuncties en 60% vanuit de GALA. Er vinden gesprekken met het Rijk plaats over continuering van beide regelingen, met ingang van 2027. 77. Zwemles Wereldklas In juli 2024 is door de gemeenteraad de motie “Ieder kind een zwemdiploma” aangenomen. De uitvoering van deze motie loopt via twee sporen. In het eerste spoor zijn de leerlingen uit de Wereldklas meegenomen. In het tweede spoor wordt er een onderzoek uitgevoerd voor de groep leerlingen in het reguliere onderwijs. De resultaten van het onderzoek worden in Q4 van 2025 aan de gemeenteraad gepresenteerd. 78. Pilots Actieagenda Wonen en Zorg voor Senioren In de Actieagenda Wonen en Zorg voor Senioren staan meerdere acties waar we in de (nabije) toekomst verwachten mee aan de slag te gaan. Bijvoorbeeld het opzetten van een thuisplusflat, een onderzoek naar optimale dekking van ontmoetingsruimtes en de blijversof verzilverlening.

We maken op een later moment de afweging of aanvullende gelden vrijgemaakt kunnen worden voor enkele concrete acties uit de agenda. 3.2 BIJSTELLING INVESTERINGSPROGRAMMA 2025 – 2030 Naast financiële bijstelling van de exploitatie is ook het investeringsprogramma geactualiseerd. De mutaties worden in onderstaande tabel toegelicht. De financiële consequenties voor kapitaallasten zijn als één bedrag opgenomen onder de post “kapitaallasten” in het hoofdstuk financiële ontwikkelingen. INVESTERINGSKREDIETEN