D05. 20210519 RIB Ombuigingen subsidies.pdf

We vroegen de kinderen ook naar hun wensen voor de jeugdafdeling. Naar aanleiding hiervan startten we met het Bieblab. Hier heeft elk kind de mogelijkheid talenten te ontdekken én te ontwikkelen op het gebied van 21e eeuwse vaardigheden. De jeugd dacht ook mee over de aankleding en inrichting van de jeugdhoek. Hier kwamen de tofste ideeën uit waar we in 2021 zeker iets mee gaan doen. Cijfers De coronacrisis heeft een grote invloed op onze cijfers over activiteiten en uitleningen in 2020. De aantallen wijken erg af van 2019. We richten ons dan ook alleen op cijfers van 2020. Leden en bereik Het totaal aantal leden was 7.924 in Papendrecht. We bereikten 25% van het totaal aantal inwoners met ons lidmaatschap. De verdeling van het aantal leden onder onze verschillende leeftijdsgroepen is als volgt:

83

Uitleningen collectie Het totaal aantal uitleningen van onze collectie in Papendrecht is 134.917, inclusief verlengingen. De collectie bestaat uit 32.860 materialen. In de loop van het jaar gingen steeds meer leden gebruik maken van de boeken afhaalservice. Dit blijkt uit het aantal uitleningen. Tijdens de eerste lockdown in maart, april en mei haalden leden ruim 16.500 boeken af. In november en december waren dit er meer dan 17.700. Activiteiten Het grootste gedeelte van de fysieke activiteiten in Papendrecht kon vorig jaar niet doorgaan. De activiteiten die wel doorgingen in de bieb werden over het algemeen goed bezocht. Er waren 512 deelnemers aan 34 activiteiten. Online aanbod Een groot deel van onze dienstverlening vond vorig jaar online plaats. Veel mensen uit ons werkgebied hebben hier enthousiast gebruik van gemaakt. Het aantal bezoeken van de virtuele vestiging steeg, er werden meer e-books en luisterboeken uitgeleend en het online bereik groeide.

Marktpenetratie de Bibliotheek AanZet februari 2021.

84

85

Totstandkoming besparing door deelname aan de Bibliotheek AanZet. Besparing als gevolg van deelname AanZet De bibliotheek in Papendrecht maakt met bibliotheken in 11 andere gemeenten onderdeel uit van de bibliotheek AanZet. Door de omvang van AanZet heeft iedere gemeente een efficiency voordeel, dit voordeel is minimaal ongeveer € 1,90 per inwoner. Voor Papendrecht is dat een besparing van ruim € 61.000.

De besparing van € 1,90 bestaat uit:

Ad 1. Door de omvang heeft AanZet de mogelijkheid om functionarissen met een groot dienstverband op het gebied van innovatie en productontwikkeling, marketing, vrijwilligersbegeleiding, control, HR, content etc. in dienst te nemen. Deze werken voor het hele werkgebied en zitten ook opgenomen in bovenstaande personeelskosten. De kosten hiervoor zitten ook in het standalone scenario meegenomen, maar het aantal contracturen dat voor de individuele functionaris beschikbaar is irreëel laag (max 2,5 uur per week). Het alternatief in dit scenario is duurder inhuren of de een aantal functies beleggen bij 1 medewerker wat effect kan hebben op de kwaliteit. Ad 2. Het verschil in kosten automatisering is wellicht minder groot dan verwacht. Dit wordt met namelijk veroorzaakt door de kosten voor de Website. AanZet heeft er voor gekozen een eigen website te hosten in plaats van gebruik te maken van het goedkopere landelijke platform. Deze keuze was alleen mogelijk door de omvang van AanZet. De website van AanZet is flexibeler, eigentijdser en – belangrijker – sluit veel beter aan op de functies van de bibliotheek. Tijdens de lockdown heeft de website zijn meerwaarde bewezen; AanZet was in tegenstelling tot collega bibliotheken veel sneller in staat een goede digitale dienstverlening neer te zetten.

1 Betreft de in de aanvraag 2021 aan Papendrecht toegewezen kosten overhead en Shared Service. 2Gebaseerd op de gemiddelde kosten per bibliotheek 2019 uit het Dossier Bibliotheekstatistiek 2019 van de Koninklijke Bibliotheek.

86

Gespreksverslag 18 februari 2021 Verslaglegging ombuiging subsidie Bibliotheek AanZet 18 februari 2021 Aanwezigen namens gemeente Papendrecht: Kees de Ruijter, Peter Naeije, Hans van Rijsbergen, Lana Cehajic (verslaglegging) Aanwezige(n) namens organisatie: Ankie Kesseler, Jacqueline Parel, Eline de Visser, Suzanne Maquelin Aanleiding Papendrecht is en was een financieel gezonde gemeente. Papendrecht heeft, net als vrijwel alle gemeenten in Nederland, te maken met financiële tekorten die onder meer worden veroorzaakt door de oplopende tekorten in het sociaal domein, onzekerheid over compensatie vanuit het rijk, maar bijvoorbeeld ook vanwege de economische gevolgen van de coronamaatregelen. Zoals eerder aangekondigd werkt de gemeente Papendrecht op dit moment aan een grootschalig traject van ombuigingen om te voorkomen dat de tekorten oplopen tot 8 miljoen euro in 2025. In de afgelopen maanden heeft het college daarom alle subsidies die worden verleend zorgvuldig en kritisch bekeken. Op basis hiervan zijn op 2 februari 2021 een aantal voorlopige keuzes gemaakt over het subsidiepakket. Deze maatregelen treffen helaas een groot deel van de subsidies in Papendrecht. De maatregelen treffen ook de bibliotheek AanZet Papendrecht.

Voorgenomen besluit Het college heeft het voornemen om de subsidie voor de bibliotheek AanZet Papendrecht vanaf het kalenderjaar 2022 gefaseerd te verlagen met een bedrag van € 200.000,-. Het gesprek Het gesprek van heden is bedoeld om aanwezigen namens de bibliotheek in de gelegenheid te stellen om hun zienswijze toe te lichten en een goed beeld te krijgen van de praktische consequenties van het besluit. Voor de gemeente is het belang groot dat de voorziening van de bibliotheek overeind blijft en de gevolgen van het voorgenomen besluit op de dienstverlening in kaart te hebben. Mevrouw Kesseler wil in dit gesprek meer uitleg over hoe de gemeente het vervolg financieel voor zich ziet en wat de visie is op de bibliotheek. Deze informatie is nodig om de consequenties goed in beeld te brengen. Mevrouw Kesseler stelt dat Papendrecht nu qua subsidiebijdrage tot de minst betaalde gemeenten (bedrag per inwoner) zal behoren, behoudens de 7 á 8 kleine gemeenten die niet subsidiëren. Over de consequenties van het voorgenomen besluit geeft mevrouw Kesseler aan dat ze in dit gesprek nog weinig uitspraken kan doen. De bibliotheek is gebonden aan de wettelijke verplichting en verhoudingen met andere gemeentes die meebetalen.

Er zal bij AanZet intern nog goed gekeken en gesproken moeten worden over de gevolgen en er zal een tweede gesprek gepland worden met de gemeente om dit te bespreken (voor 21 maart). Mevrouw Kesseler geeft aan dat zij de komende tijd zullen benutten om met de politiek in gesprek te gaan. Het beïnvloeden van het democratische proces vraagt door de huidige lockdown een andere manier van werken. AanZet zal kijken hoe ze het gevoel en de gevolgen goed naar buiten kunnen brengen en de landelijke kijk erop kunnen zetten. Ook is een actie "Red jouw bieb" gestart en hierover zal de gemeente transparant op de hoogte gehouden worden. Verder geeft mevrouw Kesseler aan dat ze een regionale organisatie zijn, zodat ze de kwaliteit en innovatiekracht van de dienstverlening kunnen waarborgen. De gevolgen van de subsidieverlaging door Papendrecht, kan de kwaliteit in een andere gemeente doen afnemen. Het brengt dus tevens een stuk onverwachts complex managementprobleem met zich mee. Mevrouw De Visser benoemt dat de bezuinigingen gevolgen hebben voor de regioplannen en daarmee de inwoners. Papendrecht heeft ongeveer 1.200 mensen die onder de noemer laaggeletterd vallen. Een laaggeletterde kost de gemeente ongeveer €500,- per jaar. Dit is een bedrag van €600.000,- per jaar.

Op lange termijn zal het de gemeente dus geld kosten als AanZet Papendrecht geen budget meer heeft om te werken aan de geletterdheid van inwoners. Mevrouw Parel benadrukt hierbij ook de bijdrage van de bibliotheek aan de digivaardigheden, als dit wegvalt zal de kloof groter worden. Op de vraag van mevrouw De Visser of het mogelijk is om een onderzoek te doen naar de consequenties van de subsidieverlaging op andere domeinen, geeft de heer Naeije aan dat dit kan, maar geen antwoord zal geven op het financiële vraagstuk. De gemeente is zich bewust van de positieve invloeden van de bibliotheek en is het op inhoud eens dat

87

de bibliotheek activiteiten onderneemt die maatschappelijk relevant zijn. Het is echter primair een financieel vraagstuk, waarbij ingewikkelde keuzes gemaakt moeten worden. Mevrouw Kesseler vraagt naar de rol van de ingevulde formats en hoe deze zijn gebruikt bij de besluitvorming. Zij vraagt zich af waarom er voor de meest vergaande variant is gekozen. De heer Naeije licht toe dat voor alle subsidies een ambtelijke quickscan heeft plaatsgevonden. Hierbij is gebruik gemaakt van uitwerkingen in 4 categorieën (A t/m D). Variant D is meest vergaande en zou stoppen met subsidiëren betekenen. Daarvoor is bij een aantal subsidies voor gekozen, maar niet bij de bibliotheek. De uitwerkingen zijn globaal en hebben een ambtelijke status. Het college heeft deze wel gezien, maar niet bestuurlijk vastgesteld. Het college heeft met alle input een voorgenomen besluit genomen, waarin de subsidie van de bibliotheek met €200.000,- wordt verlaagd. Deze gesprekken die we nu voeren is om goed de consequenties in beeld te brengen. Uiteindelijk is het een politiek-bestuurlijke keuze, maar belangrijk is dat dan de consequenties helder zijn.

Hoewel de rollen van de gemeente als subsidiënt en verhuurder aan de bibliotheek verschillend zijn (en los van elkaar staan), geeft de heer Naeije aan dat college zich bewust is dat er een substantieel deel van het bezuinigingsbedrag gevonden moet worden binnen de post huisvestingskosten. Op de vraag van de bibliotheek hoe de gemeente dat voor zich ziet wordt aangegeven dat het een gedachte is onderzoek te doen naar de mogelijkheden om de bibliotheek in het gemeentehuis te vestigen, om een besparing op de huisvesting te realiseren. Dit zal naar verwachting een bijdrage leveren aan invulling van de taakstelling, maar hiermee zal zeker niet het hele probleem opgelost worden. Mevrouw Kesseler geeft aan dat dit aansluit op de visie van AanZet en zij ook los van de bezuinigingen hier voor open staan. Voor de vervolgafspraak zal mevrouw Kesseler de basistaken en functies van de bibliotheek uitwerken op de situatie van Papendrecht, rekening houdend met de relaties met onderwijsachterstand, laaggeletterdheid, de informatiefunctie en het sociale domein. Er zal gekeken worden wat binnen de gemeentelijke velden te verschuiven valt en wat uit de landelijke subsidies te halen is. Hierna is het mogelijk om samen oplossingen te zoeken en toekomstgericht te kijken.

Gemaakte afspraken - AanZet zal intern op basis van de huidige informatie de gevolgen onderzoeken voor de bibliotheek - Een vervolgafspraak zal gepland worden om de consequenties en mogelijke oplossingen te bespreken (4 maart 2021)

Gespreksverslag 4 maart 2021 Verslaglegging subsidie AanZet - vervolg 4 maart 2021 Aanwezigen namens gemeente Papendrecht: Kees de Ruijter, Peter Naeije, Hans van Rijsbergen, Lana Cehajic (verslaglegging) Aanwezige(n) namens de Bibliotheek AanZet: Ankie Kesseler, Jacqueline Parel, Eline de Visser, Suzanne Maquelin Voorgenomen besluit Het college heeft het voornemen om de subsidie voor de bibliotheek AanZet Papendrecht vanaf het kalenderjaar 2022 gefaseerd te verlagen met een bedrag van € 200.000,-. Het gesprek Het vervolggesprek van heden is bedoeld om aanwezigen namens de bibliotheek in de gelegenheid te stellen om de consequenties van de bezuinigingsmaatregelen voor de basistaken en de functies van de Bibliotheek toe te lichten. Mevrouw Kesseler geeft aan dat het voorgenomen besluit intern is besproken met de Raad van Toezicht. Met oog op de financiën is de conclusie dat met een bezuiniging van 200.000 euro, de gecertificeerde bibliotheek zal verdwijnen uit Papendrecht. Reden hiervoor is het dan te lage bedrag per inwoner (5,75 euro (exclusief huisvestingskosten)), waarmee geen bibliotheekwerk

88

meer mogelijk is. De bezuiniging is een gat in de AanZet samenwerking, waarbij het risico dat andere gemeenten gaan opdraaien voor het tekort van Papendrecht moet worden voorkomen. In aanvulling hierop geeft mevrouw Kesseler aan dat ze ook hebben gekeken naar mogelijke extra inkomsten van leners. Het vooruitzicht is dat veel leners dan zullen afhaken, omdat ze niet meer willen betalen voor minder. Mevrouw De Visser geeft aan dat ook de incidentele subsidies geen financiële zelfredzaamheid van de bibliotheek in Papendrecht kunnen borgen. Mevrouw Kesseler geeft aan dat ze de druk op de subsidiemiddelen al langer ervaren en hebben gekeken hoe ze als bibliotheek kunnen werken aan extra inkomsten door het verdienmodel te bezien. In Papendrecht komt dat dit jaar neer op ongeveer 60.000 euro bijverdienen, dit is een hele uitdaging. De bibliotheek kwam al geld tekort en is al langer bezig, los van de bezuinigingen, om de tekorten op te vullen. Met de bezuiniging van 200.000 euro zal dit onmogelijk zijn. Omwille van de organisatie kan de bibliotheek zo niet verder en zal de bibliotheek niet voldoen aan de wettelijke verplichtingen. Op de vraag van de heer Naeije wat het minimum van het minimum is om nog een openbare bibliotheek te blijven, geeft mevrouw Kesseler aan dat ze daar nu al op zitten.

Mevrouw De Visser stelt voor om domein overschrijdend te kijken, bijvoorbeeld richting Wmo, jeugd of participatie. Naast de leden is er ook de doelgroep gebruikers, die niet betalen maar heel dankbaar gebruik maken van de voorzieningen. Als er bezuinigd wordt op de bibliotheek, dan worden de partijen waarmee wordt samengewerkt nog meer gekort. De heer Naeije geeft aan dat dit voorstel vanuit de inhoud logisch is, alleen dat in die domeinen ook taakstellingen liggen en geen suggestie gewekt moet worden dat daar geld te vinden is. Mevrouw Kesseler geeft aan dat doordat het een financieel besluit is, het bijna onmogelijk is om op de inhoud te reageren. Door niet goed samen te kunnen kijken naar mogelijke oplossingen, laten de gemeente en de bibliotheek kansen links liggen. De heer De Ruijter geeft aan dat het college beperkt is in zijn mogelijkheden om de lokale lasten te verhogen maar wel een keuze voor bezuinigingen zal moeten maken. Mevrouw Parel kaart aan dat uit reacties van inwoners naar voren komt dat niet duidelijk is, dat bepaalde besluiten die zijn genomen, tot deze bezuiniging leiden. Mevrouw Kesseler geeft aan dat er geen onderbouwing is of visie zit achter de bezuiniging. Het voorgenomen besluit is een bezuiniging van 200.000 euro, met het idee dat een substantieel deel kan worden gevonden in de huisvesting.

Daarnaast zal het bedrag gefaseerd worden bezuinigd, wat zou betekenen dat de bibliotheek volgend jaar 50.000 euro minder krijgt. Op de vraag van de heer Naeije of bij een uitnodiging voor een businesscase op de huisvesting de bibliotheek bereid is om mee te praten, geeft mevrouw Kesseler aan dat ze dit zeker zijn. Wat betreft de huisvesting stelt mevrouw Kesseler dat in het huurcontract staat dat de bibliotheek tijdelijk zal verhuizen, in opmaat naar de kennismarkt. Echter is de huisvesting in de afgelopen jaren een zich voortslepend dossier geweest, waardoor de bibliotheek nu niet zondermeer kan vertrouwen op de goede bedoelingen van de gemeente. Daarnaast zal het ook geen oplossing zijn op de bezuiniging van 200.000 euro. Mevrouw Kesseler geeft aan dat met de bezuiniging van 200.000 euro de bibliotheek enkel een boeken uitleenpost zal zijn, met veel minder betalende leden. Mogelijk zullen vrijwilligers bereid zijn dit op te starten, maar dit kan niet lang worden volgehouden, omdat de collectie moet worden vernieuwd. Verwijzen naar omliggende gemeenten is ook geen oplossing, omdat de doelgroep vaak ook jonge kinderen of senioren zijn. Het gevolg is een bibliotheek die niet binnen het wettelijk kader valt en niet meer kan aansluiten bij de landelijke digitale bibliotheek. Een andere gemeente kan de voorziening niet goedkoper uitvoeren dan de bibliotheek AanZet.

Bibliotheek AanZet is een netwerk om kennis te delen en om zo efficiënt mogelijk te werken, waarbij continu wordt gekeken naar de kosten. Gemaakte afspraken - Bibliotheek AanZet ontvangt beide verslagen en een brief dat ze op de verslagen mogen 89

reageren. - Bibliotheek AanZet dient een zienswijze in. - Het college van burgemeester en wethouders neemt een definitief besluit, waarbij de verslagen en de zienswijze van Bibliotheek AanZet worden betrokken. - Na het definitieve besluit is er voor Bibliotheek AanZet nog de mogelijkheid om een formeel bezwaar in te dienen. - De heer Naeije nodigt Bibliotheek AanZet uit voor een gesprek over de huisvesting.

90

S37 Studievaart B.V. Naam instelling: Studievaart B.V. Subsidietoekenning 2021:

€ 12.670

Voorgenomen besluit B&W om subsidie te verlagen met:

€ 12.670

Definitief besluit om subsidie te verlagen met: vanuit specifieke hiervoor bestemde rijksmiddelen)

€ 12.670 (en per 2022 te bekostigen

Voorgenomen besluit Het college heeft op 2 februari 2021 besloten tot het voornemen om de subsidie aan Studievaart B.V. vanaf kalenderjaar 2022 te beëindigen. Gesprek Op 23 februari 2021 heeft er samen met wethouder de Ruijter een gesprek plaatsgevonden met Monique Meulenkamp en Gertrude Punt-Stoopendaal (Studievaart BV) en Rianne Golverdingen (Samenwerkingsverband Passend Onderwijs Drechtsteden) over de voorgenomen ombuiging op logopedische screening. Mevrouw Golverdingen geeft aan dat de gemeente naar het Samenwerkingsverband is gestapt met de vraag om logopedische screening uit te voeren in Papendrecht. Wat mevrouw Golverdingen betreft is het dus geen subsidie aangevraagd door het Samenwerkingsverband of Studievaart BV. De heer De Ruijter geeft aan dat het op papier een subsidie is en Studievaart BV deel uitmaakt van de subsidiebundel waarop wordt bezuinigd. Mevrouw Golverdingen geeft aan dat de screening eerst door Rivas werd uitgevoerd. Rivas is hiermee gestopt, maar de beleidsambtenaren onderwijs (van Sliedrecht, Alblasserdam en Papendrecht) vonden de screening erg belangrijk en wilden dit laten doorgaan. Het samenwerkingsverband is in het kalenderjaar 2019 benaderd met de vraag of zij de coördinatie van de screening op zich wilden nemen.

Het samenwerkingsverband heeft coördinatie op zich genomen en een betrouwbare partner buiten het gebied benaderd voor de screening (Studievaart BV). Begin 2020 heeft het samenwerkingsverband samen met Spreekvaart de screening binnen Papendrecht (en Sliedrecht en Alblasserdam) opgezet. De screening maakt deel uit van de doorgaande lijn TAAL (van 2-14 jaar) die momenteel binnen de gemeenten SPA neergezet wordt binnen alle scholen voor PO en VO. In aanvulling hierop geeft mevrouw Golverdingen aan dat het de afspraak was om de logopedische screening voor vijf jaar uit te voeren. Er zijn ter voorbereiding op deze vijf jaar veel dingen ontwikkeld (o.a. brieven en formulieren voor ouders en scholen). Met de kennis van nu waren deze investeringen niet gedaan. Het stoppen van vroegtijdige logopedische screening heeft de volgende gevolgen: Wanneer kinderen niet vroegtijdig worden gescreend en ze niet naar een logopedist gaan voor hulp, kan dit gevolgen hebben voor hun schoolcarrière. In de logopedische praktijken komen kinderen nu vaak te laat binnen, waardoor er al forse taalachterstanden zijn ontstaan. Laaggeletterdheid wordt generatie op generatie doorgegeven. Met logopedische screening kan er preventiegericht gewerkt worden. De screening zorgt ervoor dat je vroegtijdig interventies kunt plegen.

Als dit wegvalt, kun je lees en spellingsproblemen – die ten grondslag liggen aan spraak- of taalproblemen – niet meer voor zijn. Ook zorgen de vroegtijdige interventies voor kostenbesparing op lange termijn. De screening is laagdrempelig en creëert bewustheid. Sommige ouders zijn zich niet bewust van de mogelijke gevolgen van logopedische problemen, of kan het voor hen een flinke stap zijn om naar een logopediepraktijk te gaan. Kinderen hebben vaak moeite met uitspraak, dit gaat over het herkennen van klanken. Als kinderen klanken niet herkennen, kunnen zij deze ook niet uitspreken. Het klanksysteem is niet alleen belangrijk voor uitspraak, maar ook een voorwaarde om te kunnen lezen en schrijven. Hierdoor zal de ontwikkeling van de woordenschat achterlopen, waardoor zij niet

91

goed teksten kunnen begrijpen. Het gevolg hiervan is dat kinderen kunnen vastlopen in hun hele ontwikkeling. De volgende praktische consequenties worden door de aanwezigen van Studievaart BV genoemd voor het beëindigen van de subsidie: Een stukje communicatiemanagement; scholen, ouders en logopedisten moeten op de hoogte gebracht worden. De logopediste die in dienst is genomen voor de screening is heel specifiek geschoold. Zij kan binnen de organisatie niet zomaar op een andere plek aan het werk. Dit heeft ook gevolgen voor de backoffice die hier uren voor maakt. Op de vraag of het zou helpen om de subsidie te verminderen of af te bouwen, antwoordt mevrouw Golverdingen dat de screening nu al zo efficiënt mogelijk wordt uitgevoerd. De huidige subsidie is het minimum om te kunnen screenen in Papendrecht. Mevrouw Meulenkamp geeft aan dat er weinig samenwerkingsverbanden zijn die in staat zijn om zo'n mooie doorgaande lijn neer te leggen, die zijn vruchten zal afwerpen. Op de vraag wat de screening tot nu toe heeft opgeleverd antwoordt mevrouw Golverdingen dat overzichten liggen van de logopediste die gescreend heeft. Daarnaast zijn er kwaliteitsslagen gemaakt, waaronder het vervroegen van de screening en verbinding creëren in de regio en tussen scholen en logopedisten.

Het voorgenomen besluit zal echter geen invloed hebben op de twee gemeentes waarmee de logopedische screening is opgezet (Sliedrecht en Alblasserdam). Zienswijze Studievaart B.V. heeft op 25 maart 2021 een zienswijze ingediend. Hieronder vindt u puntsgewijs de zienswijze en de gemeentelijke reactie hierop: Zienswijze

Reactie vanuit de gemeente

Het initiatief voor het weer opstarten van de logopedisch screening, na een periode waarin geen screening had plaatsgevonden, heeft bij de gemeente Papendrecht gelegen. De gemeente Papendrecht is met deze specifieke vraag in 2019 bij het Samenwerkingsverband Drechtsteden gekomen. Het samenwerkingsverband heeft toen alles in het werk gesteld om een logopedische screening in 2020 van de grond te krijgen. Juist omdat de gemeente hierin het initiatief heeft genomen, valt het een ieder zeer rauw op het dak dat deze screening nu al moet worden beëindigd. Daarnaast wordt de logopedische screening onder het kopje subsidie gerekend, maar het betreft hier naar onze mening geen subsidie.

Wij nemen kennis van uw zienswijze. Wij hebben gekeken naar andere (financiële) mogelijkheden om de logopedische screening te kunnen blijven voortzetten. Het is mogelijk om de screening te financieren vanuit de geoormerkte Rijksmiddelen Onderwijsachterstandenbeleid.

Er is veel werk verzet om deze screening goed vorm te geven, zo is er speciaal een screeningsinstrument ontwikkeld voor deze jonge doelgroep. In het verleden werden leerlingen op latere leeftijd gescreend en zodoende kwamen deze leerlingen te laat in beeld. De huidige screening maakt een essentieel onderdeel uit van de doorlopende lijn Taal (2 tot 14 jaar) die momenteel binnen de gemeenten SPA neergezet wordt binnen alle scholen van het PO en VO. Door tijdig te signaleren en in te grijpen worden achterstanden voorkomen o.a. op het gebied van de taalontwikkeling en het lezen. Deze visie sluit eveneens aan bij de visie van de gemeente Papendrecht zoals in 2017 verwoord door Wethouder Joke Reuwer: “de gemeente Papendrecht is blij met de regionale aanpak en de ambitie om het bereik van het aantal laaggeletterden te vergroten. 'We mogen de problemen van laaggeletterden niet onderschatten. Voor henzelf en hun

92

dagelijks leven, maar ook voor de maatschappij als geheel. We zien verband tussen laaggeletterdheid en bijvoorbeeld armoede. Een kind van laaggeletterde ouders heeft drie keer zoveel kans om zelf laaggeletterd te worden. Ook in Papendrecht zijn we intensief met dit onderwerp bezig.” Het nu stoppen van deze subsidie lijkt op korte termijn geld te besparen, maar zal de gemeente op een later tijdstip voor substantiel hogere kosten doen komen te staan. Als organisatie hebben wij een logopedist voor de logopedische screening in vaste dienst genomen. Zij was voorheen werkzaam bij Rivas (Rivas voerde voorheen de screening uit.) Door een mondelinge toezegging dat deze screening minimaal voor vijf jaar zou worden gegund, hebben wij het risico genomen om deze logopedist in vaste dienst te nemen en zodoende uit de ww te houden. Deze medewerker is voor ons ook slechts inzetbaar op deze functie binnen het bedrijf. De hierboven genoemde punten worden niet alleen gedragen door ons als logopedische praktijk en het samenwerkingsverband Drechtsteden, maar ook breed gedragen door de schoolbesturen, de diverse schooldirecteuren en intern begeleiders. Zij onderschrijven het belang van deze logopedische screening daar deze een onmisbare schakel is in de preventie. In de bijlagen treft u de diverse reacties op het stoppen van de logopedische screening aan.

Besluit: Besloten is de logopedische screening vanaf 2022 (en verder) niet meer te bekostigen uit gemeentelijke middelen, maar ten laste te brengen van de geoormerkte Rijksmiddelen onderwijsachterstandenbeleid.

Zienswijze Geachte burgemeester en wethouders, In antwoord op uw voorgenomen besluit om de subsidie t.b.v. de logopedische screening per 1 januari 2022 te beëindigen hierbij ons verweer: Het initiatief voor het weer opstarten van de logopedisch screening, na een periode waarin geen screening had plaatsgevonden, heeft bij de gemeente Papendrecht gelegen. De gemeente Papendrecht is met deze specifieke vraag in 2019 bij het Samenwerkingsverband Drechtsteden gekomen. Het samenwerkingsverband heeft toen alles in het werk gesteld om een logopedische screening in 2020 van de grond te krijgen. Juist omdat de gemeente hierin het initiatief heeft genomen, valt het een ieder zeer rauw op het dak dat deze screening nu al moet worden beëindigd. Daarnaast wordt de logopedische screening onder het kopje subsidie gerekend, maar het betreft hier naar onze mening geen subsidie. Er is veel werk verzet om deze screening goed vorm te geven, zo is er speciaal een screeningsinstrument ontwikkeld voor deze jonge doelgroep. In het verleden werden leerlingen op latere leeftijd gescreend en zodoende kwamen deze leerlingen te laat in beeld. De huidige screening maakt een essentieel onderdeel uit van de doorlopende lijn 93

Taal (2 tot 14 jaar) die momenteel binnen de gemeenten SPA neergezet wordt binnen alle scholen van het PO en VO. Door tijdig te signaleren en in te grijpen worden achterstanden voorkomen o.a. op het gebied van de taalontwikkeling en het lezen. Deze visie sluit eveneens aan bij de visie van de gemeente Papendrecht zoals in 2017 verwoord door Wethouder Joke Reuwer: “de gemeente Papendrecht is blij met de regionale aanpak en de ambitie om het bereik van het aantal laaggeletterden te vergroten. 'We mogen de problemen van laaggeletterden niet onderschatten. Voor henzelf en hun dagelijks leven, maar ook voor de maatschappij als geheel. We zien verband tussen laaggeletterdheid en bijvoorbeeld armoede. Een kind van laaggeletterde ouders heeft drie keer zoveel kans om zelf laaggeletterd te worden. Ook in Papendrecht zijn we intensief met dit onderwerp bezig.” Het nu stoppen van deze subsidie lijkt op korte termijn geld te besparen, maar zal de gemeente op een later tijdstip voor substantiel hogere kosten doen komen te staan. Als organisatie hebben wij een logopedist voor de logopedische screening in vaste dienst genomen.

Zij was voorheen werkzaam bij Rivas (Rivas voerde voorheen de screening uit.) Door een mondelinge toezegging dat deze screening minimaal voor vijf jaar zou worden gegund, hebben wij het risico genomen om deze logopedist in vaste dienst te nemen en zodoende uit de ww te houden. Deze medewerker is voor ons ook slechts inzetbaar op deze functie binnen het bedrijf. De hierboven genoemde punten worden niet alleen gedragen door ons als logopedische praktijk en het samenwerkingsverband Drechtsteden, maar ook breed gedragen door de schoolbesturen, de diverse schooldirecteuren en intern begeleiders. Zij onderschrijven het belang van deze logopedische screening daar deze een onmisbare schakel is in de preventie. In de bijlagen treft u de diverse reacties op het stoppen van de logopedische screening aan. Daarnaast verwijzen wij u naar het gespreksverslag van d.d. 23-02-2021. We hopen van ganser harte dat u terugkomt op het voorgenomen besluit. Met vriendelijke groet, Gertrude Punt-Stoopendaal Monique Meulenkamp

SPREEKVAART / STUDIEVAART / BASISVAART

IKC de Wielen: Beste lezer, Met zorg hebben wij als IKC de Wielen vernomen dat de gemeente Papendrecht voornemens is de logopedische screening op de basisscholen niet meer te ondersteunen. Wij als school vinden dit zeer zorgelijk omdat wij vinden het belangrijk is dat de spraaktaalontwikkeling van een kind in een vroeg stadium door een professional op dit gebied wordt beoordeeld. Vroeg signaleren van deze problemen zorgt voor eerder ingrijpen zodat dit geen of minder invloed heeft op de ontwikkeling en schoolloopbaan van een kind. Hiermee kunnen eventuele later 94

ongemak en kosten voor de leerling voorkomen worden. Voorkomen is, in onze optiek, een betere optie dan verhelpen. Met vriendelijke groet, Heidi Woerlee Intern begeleider IKC de Wielen OPOPS:

23-maart 2021 Geachte gemeente Papendrecht, Met zorg hebben wij als Openbaar onderwijs Papendrecht, Sliedrecht vernomen dat de gemeente Papendrecht voornemens is de logopedische screening op de basisscholen niet meer te ondersteunen. Wij als stichting vinden dit zeer zorgelijk omdat wij het belangrijk vinden dat de spraaktaalontwikkeling van een kind in een vroeg stadium door een professional op dit gebied wordt beoordeeld. Vroeg signaleren van deze problemen zorgt voor eerder ingrijpen zodat dit geen of minder invloed heeft op de ontwikkeling en schoolloopbaan van een kind. Hiermee kunnen eventuele later ongemak en kosten voor de leerling voorkomen worden. Voorkomen is, in onze optiek, een betere optie dan verhelpen van problemen. Hartelijke groet, Cindy Ligt Bestuurder Openbaar Primair Onderwijs Papendrecht en Sliedrecht Poldermolen 12 - 3352 TH Papendrecht - Tel. 078-6449880

Prins Constantijn: Papendrecht, 22 maart 2021 Beste heer De Ruijter, Tot mijn verbazing en ongenoegen heb ik het voorgenomen besluit vernomen om de logopedische screening bij onze kleuters stop te zetten. Naar mijn mening (en die van mijn collega's) is dit een onwenselijke ontwikkeling Om je als volwassene goed te kunnen redden in de maatschappij is het van groot belang dat de mondelinge taalvaardigheid zich al op jonge leeftijd goed ontwikkelt. Mocht er iets mis gaan in deze ontwikkeling dan kunnen logopedisten dit herkennen, zij zijn gespecialiseerd in het herkennen van taal- of spraakachterstanden. Onze leerkrachten zijn zeer deskundig maar deze specialiteit bezitten zij niet. 95

Met dit korte schrijven hoop ik dat het voorgenomen besluit nog eens heroverwogen kan worden, liefst natuurlijk met een positief besluit voor alle Papendrechtse kleuters. Met vriendelijke groeten

Marieke Bakema Directeur Kindcentrum Prins Constantijn Daltonschool de Leilinde:

VCOPS:

96

Prins Florisschool:

Aan het College van B&W van de gemeente Papendrecht Papendrecht, 24 maart 2021 Geacht college, Als directeur van de Prins Florisschool van de locatie Zuidkil maak ik me zorgen om het voornemen tot stopzetten van ondersteuning van de voorziening Studievaart. In het primair onderwijs hebben wij o.a. van onze demissionaire minister dhr. A. Slob de opdracht gekregen om leerachterstanden in kaart te brengen. Wij hebben de inspanningsverplichting en de verantwoordelijkheid om deze achterstanden terug te dringen en kinderen die boost te geven om hun ontwikkeling weer in een versnelling te laten komen. Als school zijn wij gebaat bij maximale ondersteuning van diverse externen waaronder de expertise van Studievaart en o.a. het gebruik van bijvoorbeeld logopedische screeningen. Het stopzetten van gelden voor Studievaart zorgt ervoor dat ontwikkelingen van kinderen niet goed ondersteund kunnen worden. Als directeur van een basisschool betreur ik het besluit en maak ik bezwaar tegen het voorgenomen besluit om de ‘subsidie’ stop te zetten. Hartelijke groet, Wilco Heijkoop directeur Prins Florisschool

97

IKC Beatrix:

De Knotwilg:

Noodzaak screening logopedie op de Knotwilg:

Wij vinden, dat de screening van de logopediste heel belangrijk is. Wij merken namelijk de laatste jaren, dat we steeds meer kinderen op school krijgen met problemen op het gebied van de spraak- en taalontwikkeling. Ook als ze van de peuterspeelzaal komen. Een logopedist kan het onderscheid maken tussen een spraaktaalachterstand en een spraaktaalstoornis. Wij vinden het daarom heel belangrijk, dat problemen tijdig gesignaleerd worden om deze te voorkomen: bijv. gedragsproblemen en uitstroom naar het speciaal onderwijs. In de praktijk hebben we hier al vaker mee te maken gehad en dit baart ons zorgen. Hoe belangrijk is het niet, dat kinderen zich goed kunnen uiten. Dit geeft minder problemen in de opvoeding, maar ook in het onderwijs. De preventieve logopedie kan ouders/verzorgers, consultatiebureaus, peuterspeelzalen en scholen adviezen geven over het stimuleren van de spraakontwikkelingen de taalstimulering, maar ook kunnen zij een verwijzing geven indien noodzakelijk voor een nader onderzoek. Kortom: hoe eerder problemen gesignaleerd worden, hoe beter!! Wij vinden als school, dat het echt niet kan om deze screeningen te laten vallen, daar wij op school juist signaleren, dat de taal- en spraakproblemen bij kinderen vermeerderen. Wij zouden eerder zeggen meer screeningen om verdere problemen te voorkomen. Amanda Bezemer en Carolien Schreurs, IB-ers van de Knotwilg.

Vic Michielse, Directeur van de Knotwilg.

98