Bijlage 1. Begroting 2024-2028.pdf

Gemeenten hebben met de Wet op de bedrijveninvesteringszones (Wet BIZ) de bevoegdheid om een gebied aan te wijzen (de bedrijveninvesteringszone (BIZ)) waarbinnen een bestemmingsbelasting (de BIZ-bijdrage) mag worden geheven ter financiering van door een meerderheid van de bijdrageplichtigen gewenste extra voorzieningen. De voorzieningen dienen zowel het gezamenlijk belang van de ondernemers als het algemeen belang. De BIZ kan echter niet worden ingezet voor de financiering van concrete verantwoordelijkheden die de wetgeving exclusief aan de gemeente opdraagt. De BIZ is alleen bedoeld om een hogere kwaliteit aan voorzieningen tot stand te brengen die de gemeente op grond van een optimale verdeling van de beschikbare middelen zelf niet kan en hoeft te realiseren. Papendrecht kent sinds 2018 deze heffing voor Centrum Papendrecht. Het doel van deze BIZ is om de concurrentiekracht van het winkelgebied te vergroten.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 91

Deze bijdrage wordt geheven van eigenaren en gebruikers van onroerende zaken in het centrum, zijnde de niet-woningen. Gebruikers van de panden betalen een vast bedrag, eigenaren betalen een percentage van de WOZ-waarde. Deze BIZ liep in 2022 af en is inmiddels met vijf jaar verlengd, tot en met 2027. -

Lijkbezorgingsrechten Berekening kostendekkendheid 2024

Lijkbezorgingsrechten €

160

€

-

Overige toe te rekenen kosten:

€

-

Overhead incl. (omslag)rente

€

270

Kosten taakveld(en) incl. (omslag)rente Inkomsten taakveld(en), excl. Heffingen

-/-

Netto kosten taakveld

BTW

%

€

160

€

270

€

430

+

Totale overige kosten Totale kosten (a) €

Opbrengst heffingen (b)

408

Dekking (b/a*100)

95%

bedragen (x 1.000)

-

Leges Omgevingsvergunningen Berekening kostendekkendheid 2024

Omgevingsvergunning

Kosten taakveld(en) incl. (omslag)rente Inkomsten taakveld(en), excl. Heffingen

-/-

€

234

€

-

Netto kosten taakveld Overige toe te rekenen kosten:

€

-

Overhead incl. (omslag)rente

€

236

BTW

%

€

234

€

236

€

470

+

Totale overige kosten Totale kosten (a) €

Opbrengst heffingen (b)

100%

160

Dekking (b/a*100)

34%

bedragen (x 1.000)

-

Overige leges Berekening kostendekkendheid 2024

Overige leges

Kosten taakveld(en) incl. (omslag)rente Inkomsten taakveld(en), excl. Heffingen

-/-

€

593

€

-

€

-

€

566

Netto kosten taakveld Overige toe te rekenen kosten: Overhead incl. (omslag)rente BTW

%

€

593

€

566

€

1.159

+

Totale overige kosten Totale kosten (a) Opbrengst heffingen (b)

€

964

Dekking (b/a*100) bedragen (x 1.000)

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 92

83%

Kwijtschelding Als een belastingplichtige als gevolg van financiële omstandigheden niet in staat is een belastingaanslag geheel of gedeeltelijk te betalen, kan gehele of gedeeltelijke kwijtschelding worden verleend. De regels voor het toekennen worden bepaald door de rijksoverheid. Deze regels komen erop neer dat kwijtschelding mag worden verleend aan belastingplichtigen die een inkomen hebben dat niet hoger ligt dan 90% van de bijstandsnorm. Gemeenten mogen hier in die zin van afwijken, dat deze inkomensgrens wordt verruimd naar 100% van de bijstandsnorm. Onze gemeente hanteert de zogeheten 100%-norm, wat betekent dat inwoners met een inkomen op bijstandsniveau in beginsel voor kwijtschelding in aanmerking komen. Tevens vindt een vermogenstoets plaats. Onlangs is de wettelijke vermogensnorm verhoogd. Ook hier geldt dat de gemeente de ruimste norm toepast. Een groot deel van de kwijtscheldingen wordt geautomatiseerd getoetst. Het doel hiervan is om zo de administratieve lasten voor de burger te verminderen. Gemeenten mogen zelf bepalen voor welke belastingen kwijtschelding wordt verleend. Er kan kwijtschelding worden verleend voor: • Afvalstoffenheffing Naar verwachting wordt in 2024 voor de volgende bedragen kwijtschelding verleend:

x € 1.000 Afvalstoffenheffing

Werkelijk 2022 223

Begroting 2023 210

Begroting 2024 210

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 93

5. Grondbeleid Algemeen Het grondbeleid van de gemeente Papendrecht is ondersteunend aan het ruimtelijk beleid zoals dat onder andere in de Structuurvisie, Dijkvisie, Visie op het Groen- Blauwe Netwerk en diverse andere regionale en lokale sectorale visies wordt benoemd. Papendrecht kent sinds de actualisatie van haar beleid een actief situationeel grondbeleid om de doelstellingen uit deze visies te realiseren. In de praktijk is sturing via grond in Papendrecht beperkt. Vrijwel de gehele gemeente is volgebouwd en er is nog slechts één, relatief kleine, uitleglocatie in ontwikkeling. De gemeente heeft in vergelijking met andere gemeenten relatief weinig grond in eigendom en er wordt nauwelijks actief aangekocht. Een randvoorwaarde bij het grondbeleid is namelijk, dat er geen onaanvaardbaar maatschappelijk en/of economisch risico gelopen wordt. In praktijk wordt hierdoor met verwerving zeer terughoudend omgegaan. Ruimtelijke ontwikkelingen in Papendrecht vinden hoofdzakelijk plaats binnen bestaand stedelijk gebied. Dat betekent automatisch dat er veel meer spelers zijn met een grote diversiteit aan belangen. Ontwikkelingen zijn daardoor complex, duren lang, vragen relatief veel (ambtelijke) inzet en de uitkomsten kennen een hoge mate van onzekerheid.

De woningmarkt kenmerkt zich momenteel door een aanzienlijke terugval, onder meer door koopkrachtverlies, sterk gestegen bouwkosten en de opgelopen hypotheekrente. Met name appartementen vormen een risico, omdat deze niet gefaseerd gebouwd kunnen worden, waardoor een koper moet wachten tot er voldoende inschrijvingen zijn. Vanwege hogere financieringslasten wordt het duurdere segment moeilijker verkoopbaar, wat de doorstroming op de hele huizenmarkt remt. Wat niet helpt is de demissionaire status van het kabinet, waardoor overheidsingrijpen op korte termijn niet voor de hand ligt. Gelijktijdig blijft de onderliggende vraag echter groot. De beperkte hoeveelheid grond in eigendom maakt dat de financiële risico's in omvang beperkt zijn. Deze financiële risico’s in grondexploitaties zijn bij de twee lopende complexen Centrum en het Land van Matena in aflopende mate aanwezig. Werkwijze De afgelopen jaren zijn de taken bij het voeren van de grondexploitatie over meerdere personen verdeeld. De uitvoering en control zijn van elkaar gescheiden. Voor alle projecten worden aparte dossiers opgesteld, waarin alle relevante financiële gegevens, taxaties, ramingen en onderliggende contracten verzameld zijn. Deze werkwijze zal in 2023 voortgezet worden. Afronding projecten In 2024 is de verwachting dat nog aan 1 grondexploitatieproject gewerkt wordt: het Centrum.

Deze is in de eindfase maar kon nog niet in 2023 afgerond en afgesloten worden. Het meerjarenperspectief geeft aan dat na 2024 4 geen grondexploitatie complexen in uitvoering zijn, tenzij het complex Centrum verdere vertraging oploopt. Deze vertraging kan ontstaan door het mislukken van de aanbesteding van de resterende twee deelprojecten. Nieuwe ontwikkelingen Een aantal ruimtelijke (her)ontwikkelingen kunnen leiden tot actieve grondexploitatie complexen. Het betreffen de locatie aan de Douwes Dekkerlaan en de schoollocaties. Andere ontwikkelingen zijn op dit moment te prematuur om deze conclusie te kunnen trekken. Meerjarenperspectief Grondexploitaties De exploitatieberekeningen worden jaarlijks bij de jaarstukken herzien. Enerzijds wordt daarbij teruggeblikt op de daadwerkelijke inkomsten en uitgaven ten opzichte van de ramingen, anderzijds wordt vooruitgekeken. Door middel van (her)taxaties worden de ingeschatte opbrengsten opnieuw gewaardeerd en de ramingen voor de nog uit te voeren werkzaamheden worden geactualiseerd. Zo nodig worden de fasering en de looptijd van het project aangepast en de parameters voor rente en inflatie opnieuw beoordeeld.

Voor de berekening van de financieringslasten wordt vanaf 2021 uitgegaan van een rentepercentage van 0,7% bij zowel een positieve boekwaarde (inkomsten groter dan de uitgaven) als bij een negatieve boekwaarde (uitgaven groter dan inkomsten). De geraamde kosten voor latere jaren vanaf 2024 zijn gecorrigeerd met 2% kostenstijging.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 94

Niet in exploitatie genomen gronden De strategische grondposities zijn opgenomen onder de materiële vaste activa en vallen onder de zogenaamde warme gronden. Dit zijn gronden die door de gemeente zijn aangeschaft met het oog op ontwikkeling op afzienbare termijn, maar die nu nog niet in een operationele grondexploitatie zijn opgenomen. Het betreft percelen ten noorden van de A15 en een perceel ter hoogte van de Douwes Dekkerlaan. In exploitatie genomen gronden Jaarlijks worden de exploitatieberekeningen van complexen geactualiseerd. Voor complexen waar een tekort wordt verwacht, wordt een voorziening gevormd. Omdat het enige complex (Centrum) verliesgevend is hiervoor een verliesvoorziening voor gevormd Winstneming Winsten op grondexploitaties worden tussentijds genomen of bij afsluiting van een complex. Dit is, afhankelijk van de grootte van het complex, per deelgebied of voor het hele complex. Bij winstneming wordt het behaalde resultaat verrekend met de risicoreserve grondexploitaties. Winstneming geschiedt volgens de voorschriften van het BBV volgens de poc (naar rato van realisatie) methode. Risicoreserve grondexploitatie De risicoreserve grondexploitaties vormt het weerstandsvermogen voor grondexploitaties en is bedoeld om financiële risico’s op te kunnen vangen en tekorten op lopende grondexploitaties af te dekken.

Komt de risicoreserve boven of onder het gewenste niveau, dan zal dit in lijn met het gemeentelijk beleid worden geëgaliseerd. Risicobepaling grondexploitaties In lijn met de nota grondbeleid worden risico’s in de grondexploitatie per complex geïnventariseerd. Van deze risico’s wordt een inschatting gemaakt hoe groot de kans is dat een bepaald risico zich voordoet. Uitgangspunt bij het bijstellen van exploitatieberekening is, dat risico’s waarvan de kans dat het zich voordoet groter dan of gelijk is aan 50% volledig worden verwerkt in de exploitatieopzet van betreffend complex. Risico’s worden situationeel beoordeeld, en afhankelijk van het ingeschatte risico, voorzien van een wegingsfactor. Voor deze wegingsfactor wordt 10%, 20%, 30% en 40% gehanteerd. Het totaal gewogen risico (risicobedrag x kans) is berekend op € 0,5 miljoen. Meerjarenbegroting 2019 – 2023 Budgetten van de grondexploitatie zijn onderdeel van de gemeentebegroting. In onderstaande tabel uit het MPG 21 is een specificatie opgenomen per kostensoort van de verwacht uitgaven en inkomsten. Actualisatie van de begrotingscijfers vindt steeds plaats bij herziening van het MPG als onderdeel van het jaarrekening proces.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 95

Totaal grondexploitiaties per 1-1-2023 expl oi tatieKos tens oort opzet 1-1-2023

boekwa a rde 31-12-2022

begroot 2023

begroot 2024

Rentekos ten Pl a nkos ten en VTU Verwervi ngen Sl oop Mi l i eukos ten Bouw- en woonri jpma ken Ti jdel i jk beheer Overi ge Wi ns tnemi ng kos tens tijgi ng Totaal uitgaven

15.951.678 14.686.816 26.016.350 195.356 2.142.073 26.308.503 329.002 43.782 3.599.327 146.561 89.419.447

15.591.908 14.302.066 26.016.350 155.356 2.142.073 23.415.747 314.002 43.782 3.599.327 0 85.580.611

170.462 330.750 0 40.000 0 2.391.756 15.000 0 0 95.709 3.043.676

189.308 54.000 0 0 0 501.000 0 0 0 50.853 795.161

Woni ngbouw Bedri jventerrei n Ka ntoren Wi nkel s en horeca Voorzi eni ngen Bi jdra gen Rente en expl oi tatieba ten Opbrengs tens tijgi ng Totaal inkomsten

32.307.606 1.823.287 1.964.690 3.853.769 8.408.959 14.839.413 681.225 0 63.878.949

29.657.606 1.823.287 1.964.690 3.853.769 8.408.959 14.839.413 681.225 0 61.228.949

600.000 0 0 0 0 0 0 0 600.000

2.050.000 0 0 0 0 0 0 0 2.050.000

Totaal Saldo

25.540.499

24.351.662

2.443.676

-1.254.839

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 96

6. Verbonden partijen Inleiding De uitvoering van een aantal gemeentelijke taken is overgedragen aan verbonden partijen. De gemeente ervaart een duidelijke meerwaarde van samenwerking met deze partijen. Met behoud van eigen karakter en identiteit zal continuering van regionale samenwerking plaatsvinden. Hoewel de gemeente de bij verbonden partijen belegde taken niet meer zelf uitvoert, blijft zij hiervoor wel verantwoordelijk. Uitgangspunt is dat verbonden partijen een bijdrage leveren aan het gemeentelijk beleid. Waar verbonden partijen betrokken zijn bij de uitvoering van de speerpunten uit het bestuursakkoord wordt hier extra op toegezien. Uiteraard wordt hierbij wel gekeken naar de mate van invloed. Waar de gemeente relatief weinig invloed heeft wordt minder gestuurd. Hierdoor kan de (ambtelijke) capaciteit gerichter worden ingezet op verbonden partijen waar invloed groter is. De gewenste sturing per verbonden partij is geïnventariseerd en in deze paragraaf opgenomen (paragraaf 6.1). Verbonden partijen zijn rechtspersonen waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft.

Het financiële belang bestaat uit de middelen die aan de verbonden partij beschikbaar zijn gesteld en die niet verhaalbaar zijn bij een faillissement van de verbonden partij, dan wel uit een bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt. Het bestuurlijk belang verwijst naar hetzij de zeggenschap uit hoofde van vertegenwoordiging in bestuur, hetzij uit hoofde van stemrecht. Hieronder wordt een opsomming gegeven van deze samenwerkingsverbanden. Gemeenschappelijke regelingen 1. GR Sociaal 2. GR Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid 3. GR Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid 4. GR Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid 5. GR Bureau Openbare Verlichting Lek-Merwede 6. GR Gevudo Vennootschappen en coöperaties 7. Stedin groep N.V. 8. Bank Nederlandse Gemeenten N.V. 9. Oasen N.V. 10. Regionale OntwikkelingsMaatschappij Drechtsteden (ROM-D) 11. Gemeente Papendrecht Slobbengors Beheer B.V. 12. Recreatie en Cultuur Holding B.V. In deze paragraaf kijken we vooruit op de door verbonden partijen uit te voeren taken en processen, bestuurlijke- en financiële ontwikkelingen en overige noemenswaardige trends voor 2024 en mogelijk verder. Inzicht in de ontwikkelingen, zowel de bestuurlijke als de financiële, zijn voor de gemeente Papendrecht belangrijk. Het maakt het mogelijk om effectiever te sturen op onze verbonden partijen.

Voor de beleidsmatige ontwikkelingen wordt verwezen naar de betreffende programma’s. 6.1 Algemene ontwikkelingen Op 1 juli 2022 is de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) ingegaan voor samenwerkingen van provincies, gemeente en waterschappen. Met deze wetswijziging worden de mogelijkheden van volksvertegenwoordigers om de eigen controlerende- en kaderstellende rol bij gemeenschappelijke regelingen te versterken aangepast en uitgebreid. Ook wordt de democratische legitimatie van de besluitvorming binnen zo’n samenwerkingsverband vergroot. 1 juli 2024 is de datum waarop de implementatieperiode van twee jaar vervalt. Dan dienen de gemeenschappelijke regelingen aangepast te zijn aan de nieuwe wet.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 97

6.2 Risicoprofiel Per verbonden partij wordt volgens de stoplichtenmethode in beeld gebracht welke risico's de gemeente loopt in haar financiële, informatieverstrekkende en bestuurlijke relatie met de verbonden partij. Ook algemene omstandigheden, bijvoorbeeld ‘jonge’ regeling, worden meegewogen. De wijze van risicobepaling is gebaseerd op basis van de Nota Verbonden Partijen 2017. Indien het bestuurlijk en/of financieel risico beperkt is, is het stoplicht groen. Kunnen enkele opmerkingen gemaakt worden, kleurt het stoplicht oranje. Mocht de relatie met de verbonden partij risicovol zijn dan is het stoplicht rood. De risico's van de verbonden partijen zijn (nader) toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. In tabel 1 is een overzicht opgenomen van de bijdragen aan de gemeenschappelijke regelingen. De tabel geeft ook inzicht in de overige verbonden partijen en het in het boekjaar ontvangen dividend. Tabel 1: Overzicht bijdragen verbonden partijen Relatie met programma

Vertegenwo ordiging

Begroting 2024 (prlm)

Rekening 2022*

6 4, 6, 7 7 1 6 2

AB/DB AB AB AB AB/DB AB

Relatie met programma

0 0 0 0, 3, 8 0, 3, 8 0, 3 5

Kleur stoplicht

Vertegenwo ordiging

x € 1.000 24.921 10.704 124 2.748 81 -60 38.518 Geïnvesteerd vermogen

x € 1.000 23.915 9.883 111 2.351 64 -31 36.293 Dividend in 2022

Kleur stoplicht

AVA AVA AVA AVA AVA Extern AVA

x € 1.000 3.569 15 13 150 194 18 450

x € 1.000 131 16 0 0 0 0 0

Maatwerk Passief Passief Passief Passief Passief Actief

Gemeenschappelijke regelingen 1. Sociaal 2. Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland-Zuid 3. Omgevingsdienst Zuid-Holland-Zuid 4. Veiligheidsregio Zuid-Holland-Zuid 5. Bureau Openbare Verlichting Lek-Merwede 6. Gevudo Totaal

Actief Actief Maatwerk Maatwerk Maatwerk Passief

Vennootschappen en coöperaties 7. Stedin Groep N.V. 8. Bank Nederlandse Gemeenten N.V. 9. Oasen N.V. 10. ROM-D Holding ROM-D CV KIL III 11. Gemeente Papendrecht Slobbengors Beheer B.V. 12. Recreatie en Cultuur Holding B.V.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 98

1. Gemeenschappelijke regeling Sociaal Vestigingsplaats

Dordrecht

Rechtsvorm

Gemeenschappelijke regeling

Onderdelen

Sociale Dienst Drechtsteden (SDD): Dordrecht; Sinds 01-01-2023 valt Drechtwerk onder het bestuur en leiding van de GRS.

Deelnemers

Alblasserdam, Dordrecht, Hardinxveld-Giessendam, Hendrik-Ido-Ambacht, Papendrecht, Sliedrecht en Zwijndrecht.

Website(s)

www.socialedienstdrechtsteden.nl bestuur.grsociaal.nl

Doel(en)

1. De GRS heeft tot doel, binnen de kaders als genoemd in en voortvloeiend uit deze Regeling, bij te dragen aan de beleidsontwikkeling van de gemeenten op de gebieden van het sociaal domein en sociale werkvoorziening en uitvoering te geven aan het op deze gebieden vastgestelde beleid. 2. Ter verwezenlijking van de in het eerste lid genoemde doelstelling behartigt de GRS de gemeenschappelijke regionale belangen op de terreinen van sociaaleconomische versterking, sociaal domein en sociale werkvoorziening.

Programma

06. Sociaal domein

Belang

Openbaar Het in algemene zin behartigen van regionale belangen op het terrein van de sociale zekerheid en – ontwikkeling en de sociale werkvoorziening. Financieel De gemeente betaalt jaarlijks een gemeentelijke bijdrage. Verwezen wordt naar de in de inleiding opgenomen bijdragen gemeenschappelijke regelingen en de onderverdeling binnen de GRS (tabel 1). Bestuurlijk Vertegenwoordiging in het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur door wethouder J.L. van Erk.

Kerncijfers Jaarresultaat 2022

€ 145.000

* 31-12-2022

Eigen vermogen

€ 145.000

Vreemd vermogen € 36.738.000 Begrotingsresultaat €0 2024 na resultaatbestemming

31-12-2021 * * €0 voor resultaatbestemming

Eigen vermogen €0 Ultimo 2024 2024 Vreemd vermogen € 36.222.000 Ultimo 2024 2024 *De GR Sociaal bestaat sinds 1 januari 2022. Derhalve zijn er geen eerdere financiële resultaten voorhanden.

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 99

Vooruitblik 2024 De aanhoudende inflatie en lagere koopkracht van huishoudens, de oorlog in Oekraïne en de krappe arbeidsmarkt, de economische ontwikkeling onder druk. Dit heeft effect op de verschillende opgaven van de GR Sociaal. In 2024 blijft het de uitdaging om ook de bijstandsgerechtigden met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt – die relatief gezien een steeds groter aandeel in het bijstandsbestand vormen- aan werk te helpen. Dit vraagt meer inspanning van de GRS en inzet van instrumenten. Met de doorontwikkeling van de integratie van de GR Sociaal en Drechtwerk en via de herijking Participatiewet, beogen we in 2024 daarin stappen te zetten. Bij de opgave Zorg voor Ondersteuning speelt de schaarste van personeel de dienstverlening parten. Zeker in relatie tot de groeiende vraag, de wachtlijsten in de zorg en de stijgende kosten door inflatie. Na de herijking Wmo in 2023 werken we in 2024 met de GR Sociaal samen aan maatregelen aan de vraagkant en de aanbodkant, om de continuïteit van de ondersteuning naar de toekomst te borgen. De invloed van de inflatie en lagere koopkracht voor huishoudens, blijft een rol spelen bij de opgave Bestaanszekerheid. Inzet op een goed bereik van inkomensondersteunende maatregelen en preventie van en hulp bij armoede en schulden blijven belangrijke onderwerpen van inzet.

Vraag is of het kabinet in 2024 doorgaat met regelingen ter compensatie van de hoge kosten of dat deze aflopen. Bovenstaande ontwikkelingen zorgen voor een aantal onzekerheden en risico's in onze begroting. Dit leidt tot stijging van de gemeentelijke bijdrage in 2024. We volgen hierin de begroting van de GR Sociaal waarbij we reëel ramen en rekening houden met onzekerheden voor zover dat kan.

Stoplicht

Rood

Sturingsarrangement

Actief

Programmabegroting 2024-2028 – Gemeente Papendrecht Pagina | 100