A02. 20210414 Serviceorganisatie Jeugd ZHZ, Nota van reactie op zienswijzen begrotingswijziging 2021 SOJ.pdf

Wij begrijpen uw zorg over de terugkerende wijzigingen in de begroting. Deze vinden hun oorsprong in het opnemen van forse taakstellingen in de begroting en een groeiende vraag naar jeugdhulp. Tegelijkertijd heeft de meerderheid van gemeenten zich uitgesproken tegen afschaffen van de Nee tenzij-regeling. Het is steeds ook de uitdrukkelijke wens van de

opstapelen, verwijzen wij inhoudelijk naar onze vorige zienswijze van 1 oktober 2020 (zie bijlage). Wij vertrouwen erop dat u gehoor geeft aan de oproepen die wij richting uw bestuur reeds hebben gedaan en verwachten dat u in de loop van het jaar niet wederom komt met nieuwe verzoeken tot zienswijzen voor het begrotingsjaar 2021. De gemeente Papendrecht gaat niet akkoord met de voorgestelde begrotingswijziging, maar draagt het bestuur op om de komende 11 maanden te gebruiken om maatregelen te nemen om binnen de begroting 2021 te blijven. Wij vertrouwen erop dat onze zienswijze met deze brief voldoende helder is verwoord.

meerderheid van gemeenten geweest hoge taakstellingen in de begroting te verwerken. In de begroting waren ook behoedzamere scenario's opgenomen welke gemeenten konden volgen. Er zijn gemeenten die dat hebben gedaan. De stijgende vraag naar jeugdhulp is overigens ook een landelijk fenomeen, zo blijkt uit het landelijk AEF-onderzoek. De tekorten in onze regio zijn aanzienlijk lager dan de in het AEF-rapport opgenomen landelijke tekorten. AEF rapporteert ook dat zij verwacht dat de kosten voor jeugdhulp nog verder zullen stijgen en dat de onderzochte maatregelen hier onvoldoende tegenwicht bieden. Fundamentele discussie over het voorzieningenniveau en of invoering van eigen bijdragen zijn noodzakelijk om de tekorten significant terug te dringen volgens het AEF-rapport. Wij delen natuurlijk uw urgentie op dit onderwerp. Net als u hechten wij veel belang aan de implementatie van de maatregelen en het halen van het daarmee beoogde effect. In het Aanjaagplan zijn 28 maatregelen opgenomen welke moeten leiden tot de beoogde kostenreductie van € 14,7 mln. Voor de meeste maatregelen zijn de gemeenten en Stichting Jeugdteams trekker. Gemeenten hebben in navolging van het Aanjaagteam een dedicated governance-structuur opgezet, waarbij het netwerk MT+ jeugd een cruciale rol speelt in de aansturing.

De Serviceorganisatie neemt de maatregelen waarvoor zij verantwoordelijk is voortvarend ter hand. Dit betreft de nieuwe Inkoop 2022, contractmanagement 3.0 en de businesscase h153/h329.

Sliedrecht

Het Algemeen Bestuur (AB) van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Dienst Gezondheid en Jeugd (DG&J) heeft op 12 november 2020 besloten de begrotingswijziging 2021 van de Serviceorganisatie Jeugd (SO]) ter zienswijze voor te leggen aan de gemeenteraden. Hiervoor hebben wij op 17 november een schriftelijk verzoek ontvangen. Met deze brief informeren wij u over de zienswijze van onze gemeenteraad op de begrotingswijziging voor 2021 van de SO]. Kansen Met een nieuw inkoopkader en een gewijzigde governance voor de jeugdhulp in Zuid-Holland Zuid vanaf 2022 komen meer bevoegdheden lokaal te liggen. Er komen dan meer knoppen waar gemeenten lokaal aan kunnen draaien. Wij zien 2021 als een jaar waarin gemeenten zich kunnen voorbereiden op de nieuwe taken vanaf 2022. Het inrichten van een lokaal perceel voor jeugdhulp in het kader van "jeugdhulp naar de voorkant" is hiervoor naar onze mening een mooi instrument. Hierbij willen wij wel benadrukken dat gemeenten hierbij de

ruimte moeten krijgen om naar eigen inzicht ervaring op te doen met en invulling te geven aan de nieuwe taak. Binnen het nieuwe inkoopkader verwachten wij dat het terugdringen van het aantal gecontracteerde jeugdhulpaanbieders gaat helpen om beter te kunnen sturen. Zo kan er beter contractmanagement worden gevoerd op het moment dat een gelijkblijvende formatie aan contractmanagers bij de SO] te maken heeft met een kleiner aantal gecontracteerde aanbieders. Zoals wij in eerdere zienswijzen al hebben aangegeven zijn wij van mening dat een alternatief voor de "Nee, tenzij regeling" een belangrijk middel is om meer grip te krijgen op de jeugdhulp. Als gemeente Sliedrecht willen we 2021 gebruiken onmogelijkheden te verkennen om strikter te sturen op de toepassing van de "Nee,tenzij regeling". Transformatie Hoewel wij kansen zien in de hiervoor genoemde ontwikkelingen moeten we ook constateren dat de beoogde maatregelen in 2020 niet of nauwelijks van de grond zijn gekomen. Wij zijn wij dan ook van mening dat de transformatie van de jeugdhulp in onze regio te traag verloopt. Al in het Beleidsrijk Regionaal Transitiearrangement uit 2014 waren maatregelen opgenomen die moesten leiden tot de noodzakelijke transformatie van de jeugdhulp.

In het Meerjarenperspectief uit 2018 en de Omdenknotitie uit 2019 zijn veel van deze maatregelen, hier en daar in aangescherpte vorm, en aangevuld met een aantal nieuwe maatregelen, opnieuw op papier gezet en vervolgens bestuurlijk bekrachtigd. In onze eerdere zienswijzen hebben wij er op aangedrongen om de plannen, zoals opgenomen in de genoemde documenten, daadwerkelijk uit te rollen en te implementeren. Echter, ook het aanjaagteam is er in 2020 naar onze mening onvoldoende in geslaagd om de jeugdhulp te transformeren. Jeugdbescherming en jeugdreclassering Met jeugdbescherming en jeugdreclassering warden nieuwe tariefafspraken gemaakt. Naar onze mening hoeft een tariefverhoging om de caseload binnen de jeugdbescherming en jeugdreclassering te verlagen niet noodzakelijk te leiden tot hogere kosten voor de totale jeugdhulp. Wij willen er op aandringen om bij tariefverhoging met als doel om de caseload te verlagen ook inhoudelijk afspraken te maken met de aanbieders om er voor te zorgen dat zij meer samenwerking zoeken met de lokale teams, zowel op het gebied van doorverwijzingen als op het gebied van de daadwerkelijke hulpverlening. Op deze manier kunnen de hogere tarieven binnen de jeugdbescherming en jeugdreclassering leiden tot kostenverlaging elders in de regionale zorgmarkt.

Wij delen dit. Het door het Algemeen Bestuur genomen besluit over jeugdhulp naar voren biedt deze mogelijkheid. Terugdring van het aantal aanbieders is inderdaad een doelstelling in het Inkoopkader. Tegelijkertijd hebben gemeenten aangegeven voldoende keuzevrijheid voor hun burgers te willen behouden, hetgeen grenzen stelt aan de reductie van het aantal aanbieders. Wij ondersteunen dit van harte. Vanuit contractmanagement zal ook strakker gestuurd worden op de nee tenzij-regeling. Daarnaast zullen jeugdteams casus regie (meer) gaan uitvoeren.

Net als u hechten wij veel belang aan de implementatie van de maatregelen en het halen van het daarmee beoogde effect. In het Aanjaagplan zijn 28 maatregelen opgenomen welke moeten leiden tot de beoogde kostenreductie van € 14,7 mln. Voor de meeste maatregelen zijn de gemeenten en Stichting Jeugdteams trekker. Gemeenten hebben in navolging van het Aanjaagteam een dedicated governance-structuur opgezet, waarbij het netwerk MT+ jeugd een cruciale rol speelt in de aansturing. De Serviceorganisatie neemt de maatregelen waarvoor zij verantwoordelijk is voortvarend ter hand. Dit betreft de nieuwe Inkoop 2022, contractmanagement 3.0 en de businesscase h153/h329. De Serviceorganisatie streeft maximaal rendement na op haar projecten en ondersteunt daar waar van toepassing de gemeentelijke projecten.

Vorig jaar heeft het Algemeen Bestuur van de serviceorganisatie besloten om het tarief voor de GI's niet op te hogen voor omlaag brengen van de caseload maar de uitkomst van de verschillende pilots af te wachten en in te zetten op de beweging naar de voorkant. In de regio worden verschillende activiteiten ondernomen om de beweging waar u op doelt te realiseren en wij steunen dat ook zeer. Op dit moment wordt door middel van de doorbraakaanpak gewerkt aan het terugdringen van de wachtlijsten en de keten beter te laten samenwerken rondom de jeugdigen. Wij willen die ontwikkelingen afwachten en daarna bekijken of

Realistische begroting In eerdere zienswijzen hebben wij al aangegeven het een positieve ontwikkeling te vinden, dat de SO3 is overgestapt op wat wordt genoemd "een realistische begroting". Inmiddels vragen wij ons wel af, in hoeverre kan warden gesproken van een realistische begroting, wanneer nog steeds structureel sprake is van forse overschrijdingen. Hoewel de meerjarenbegroting nu niet ter zienswijze voorligt, geeft u aan dat de beoogde kostenbesparingen een jaar opschuiven. Graag vernemen wij van u, op welke wijze u deze doorgeschoven kostenbesparingen denk te gaan realiseren en hoe realistisch u deze kostenbesparingen acht.

Begrotingswijziging 2021 Hoewel wij er moeite mee hebben te moeten constateren dat de beoogde maatregelen opnieuw niet zijn doorgevoerd, dan wel geen effect hebben gehad op de kosten, vinden wij het positief om te zien, dat er wel sprake lijkt te zijn van een trendbreuk in de omvang van de kostenstijging. Echter, wij vinden het vooral zorgwekkend, dat nog steeds sprake is van verdere stijging van de kosten. Omdat wij willen voorkomen dat er onvoldoende hulp en ondersteuning beschikbaar is voor onze inwoners stemmen wij nu, met tegenzin, in met de begrotingswijziging voor 2021.

Zwijndrecht

een hoger tarief voor het verlagen van de caseload (mogelijk in de nieuwe inkoop) nodig is. De begrotingsoverschrijdingen zijn ontstaan door een combinatie van op verzoek van gemeenten opgenomen taakstellingen in de begroting enerzijds en de groei van de vraag naar jeugdhulp anderzijds. De kostenbesparingen zijn onderbouwd met de hierboven genoemde 28 maatregelen uit het Aanjaagplan. In de begroting waren overigens ook behoedzamere scenario's opgenomen welke gemeenten konden volgen. Er zijn gemeenten die dat hebben gedaan. De stijgende vraag naar jeugdhulp is daarbij ook een landelijk fenomeen, zo blijkt uit het landelijk AEF-onderzoek. De tekorten in onze regio zijn aanzienlijk lager dan de in het AEF-rapport opgenomen landelijke tekorten. AEF rapporteert ook dat zij verwacht dat de kosten voor jeugdhulp nog verder zullen stijgen en dat de onderzochte maatregelen hier onvoldoende tegenwicht bieden. Fundamentele discussie over het voorzieningenniveau en of invoering van eigen bijdragen zijn noodzakelijk om de tekorten significant terug te dringen volgens het AEF-rapport. Wij delen uw urgentie op dit onderwerp. Een belangrijke maatregel, het afschaffen van de Nee tenzij-regeling in combinatie met onder andere budgetverantwoordelijkheid gemeenten, is op verzoek van een meerderheid van gemeenten niet doorgevoerd.

Net als u hechten wij veel belang aan de implementatie van de maatregelen en het halen van het daarmee beoogde effect. Hierboven is reeds ingegaan op de verantwoordelijkheden en governance ten aanzien van de maatregelen.

Tot slot Tot slot verwachten wij van u dat u ons, voordat het Algemeen Bestuur het definitieve MJP vaststelt, laat weten op welke manier u invulling gaat geven aan de in onze zienswijze genoemde punten. De raad van de Gemeente Zwijndrecht heeft kennisgenomen van de voorgestelde begrotingswijziging 2021 voor het onderdeel Service Organisatie Jeugd (SOJ). Via deze brief ontvangt u onze zienswijze op de door u voorgestelde begrotingswijziging. In de afgelopen jaren hebben wij als gemeenteraad met regelmaat onze zienswijzen gegeven op tal van begrotingswijzigingen. Wij vragen ons af hoe vaak dit nog nodig is? Wanneer krijgen we grip? In onze zienswijzen hebben wij altijd aangegeven waarde te hechten aan een realistische

Wij begrijpen uw zorg over de terugkerende wijzigingen in de begroting. Deze vinden hun oorsprong in het opnemen van forse taakstellingen in de begroting en een groeiende vraag naar jeugdhulp. Tegelijkertijd heeft de meerderheid van gemeenten zich uitgesproken tegen afschaffen van de

begroting, onderbouwd met heldere cijfers en concrete voorstellen. Met in achtneming van de weerbarstigheid van de jeugdwet en de tijd die nodig is om effect te genereren bij het inzetten van maatregelen. We hebben onze zorgen uitgesproken over de snelheid en haalbaarheid waarmee de reeds ingeboekte financiële taakstellingen voor de komende jaren moeten worden gerealiseerd. We vragen ons af of deze begroting nu wél realistisch is.

Nee tenzij-regeling. Het is steeds ook de uitdrukkelijke wens van de meerderheid van gemeenten geweest hoge taakstellingen in de begroting te verwerken. In de begroting waren ook behoedzamere scenario's opgenomen welke gemeenten konden volgen. Er zijn gemeenten die dat hebben gedaan. De stijgende vraag naar jeugdhulp is overigens ook een landelijk fenomeen, zo blijkt uit het landelijk AEF-onderzoek. De tekorten in onze regio zijn aanzienlijk lager dan de in het AEF-rapport opgenomen landelijke tekorten. AEF rapporteert ook dat zij verwacht dat de kosten voor jeugdhulp nog verder zullen stijgen en dat de onderzochte maatregelen hier onvoldoende tegenwicht bieden. Fundamentele discussie over het voorzieningenniveau en of invoering van eigen bijdragen zijn noodzakelijk om de tekorten significant terug te dringen volgens het AEF-rapport.

Het is duidelijk dat de kostenreductie doelstelling dit jaar niet wordt gehaald. De stijging van het zorggebruik zet door. Wel is de kostenstijging ten opzichte van 2019 afgevlakt. Dit is een voorzichtig positieve ontwikkeling. Maar dit is niet genoeg, er ligt nog een lange weg voor ons. De onzekerheid voor onze gemeente is groot, mede vanwege het afbouwen van de solidariteit en dat baart ons zorgen. Het opschuiven van de reductie-doelen is meer realistisch, vanwege de weerbarstigheid van het veld en de tijd die nodig is om de transformatie op gang te brengen. Daarbij is het noodzakelijk om stevig aan het roer te zitten. Daadkracht en strategische sturing zijn essentieel.

Over de inhoud van de wijzigingen kunnen we verder het volgende zeggen. We hebben begrip voor de tariefharmonisering binnen de jeugdbescherming en jeugdreclassering. We zien een nieuwe kostenpost

U heeft de mogelijkheid één van de meer behoedzame scenario's in uw begroting te verwerken. Wij delen uw opmerking stevig aan het roer te zitten. Net als u hechten wij veel belang aan de implementatie van de maatregelen en het halen van het daarmee beoogde effect. In het Aanjaagplan zijn 28 maatregelen opgenomen welke moeten leiden tot de beoogde kostenreductie van € 14,7 mln. Voor de meeste maatregelen zijn de gemeenten en Stichting Jeugdteams trekker. Gemeenten hebben in navolging van het Aanjaagteam een nieuwe governance-structuur opgezet, waarbij het netwerk MT+ jeugd met bestuurlijke opdrachtgevers van diverse gemeenten een cruciale rol speelt in de aansturing. De Serviceorganisatie neemt de maatregelen waarvoor zij verantwoordelijk is voortvarend ter hand. Dit betreft de nieuwe Inkoop 2022, contractmanagement 3.0 en de businesscase h153/h329.

De in de begroting opgenomen post betreft controle van PGB door een extern bureau. Doelstelling van de controle is zekerheid te krijgen over

met betrekking tot PGB prestatie-controle. Graag krijgen wij uitleg over wat dit precies inhoudt. Valt dit niet binnen de normale check op zorgfraude? We gaan er vanuit dat u al zorgrechercheurs in dienst heeft, klopt dat? Het verrast ons dat de verwachting bestaat dat dit al in 2021 tot €270.000 reductie van kosten zal leiden. Dit lijkt ons onrealistisch. We zien graag een onderbouwing. We begrijpen verder dat er extra middelen nodig zijn om het inkoopproces goed te doorlopen. Wij stemmen, met in achtneming van onze vragen en zorgen, in met deze begrotingswijziging.

We nemen in deze zienswijze de ruimte voor het volgende: we staan voor een grote uitdaging om een duurzame ombuiging van kostenontwikkeling naar een kostendaling in te zetten. De jeugdhulp dreigt onbetaalbaar te worden. Het moet anders. Voor de kinderen en jeugdigen die hulp en ondersteuning nodig hebben; dat is waar het om draait. Er wordt op vele vlakken hard gewerkt, ook lokaal, aan de hand van de transformatieagenda. Daarbij is samenwerking met onze partners noodzakelijk, evenals (regionale) passende contracten, datasturing en contractmanagement. We zijn blij om in de reactie op onze zienswijze op de begrotingswijziging 2020 te lezen dat er een regionale werkgroep 'focus en resultaten jeugdhulp ZHZ' is ingesteld. We willen periodiek op de hoogte gehouden worden van de resultaten en vorderingen. Daarnaast is de invulling van de sturing nog niet belegd. We willen voor het zomerreces van 2021 een plan aanpak zien hoe de strategische sturing wordt ingericht en hoe we tot resultaten komen.

de prestatielevering, zodat dit geen belemmering is voor een goedkeurende accountantsverklaring voor wat betreft PGB. Aanvullende doelstelling is misstanden identificeren en opvolgen. Voor de primaire eerste controle is 70k opgenomen. Aanvullend is een stelpost van 270k opgenomen voor eventuele vervolgonderzoeken bij aanwijzingen van onregelmatigheden. Indien dat aan de orde is, is er in de begroting vanuit gegaan dat deze post wordt 'terugverdiend'. Netto is dus 70k opgenomen. De Serviceorganisatie heeft geen zorgrechercheurs of ander controle personeel in dienst en voert geen controle op fraude uit. De Sociale Verzekeringsbank ontvangt en verwerkt de PGB-zorgdeclaraties en voert een aantal controles uit op de ingediende zorgfacturen, maar controleert niet de prestatie levering en voert ook geen fraudeonderzoek uit. AEF heeft in haar rapportage over de governance in onze regio geadviseerd hard in te zetten op aanpak van mogelijke zorgfraude. Dit is breder dan opvullen van de huidige lacunes PGB en aanbieders <100k zoals in de begroting is opgenomen. Een voorstel voor opvolging van het AEF-advies op dit punt is in de maak. Los daarvan worden voor Zorg in Natura al een groot aantal controles uitgevoerd op de facturen en de rechtmatigheid van de geleverde zorg. Dit neemt niet weg dat de fraudeaanpak steviger kan.

De invulling van de sturing is reeds belegd bij het Netwerk MT+ waaronder ook de werkgroep ‘Focus en resultaten jeugdhulp ZHZ’ opereert. Rapportage hierover zal derhalve plaatsvinden vanuit het Netwerk MT+ via het portefeuillehoudersoverleg.