Lokale gezondheidsagenda 2021-2024.pdf

Het regionale beweeg- en sportakkoord wordt in 2021 vertaald in een lokaal uitvoeringsplan.

Nee. In het lokale uitvoeringsplan sport- en bewegen willen we wel sterker de koppeling met gezondheid maken. Dit doen we o.a. door sterker de relatie te leggen tussen bewegen & voeding.

-

Ja, zie bijlage 2

-

Ja, zie bijlage 2

-

Lokale visie sociaal domein ‘Naar het hart van de beweging’

-

Lokaal beleidsplan schuldhulpverlening 2020; Lokaal uitvoeringsplan schuldhulpverlening (2021)

Ja, zie bijlage 2 Ja, zie bijlage 2 Ja, weerbaarheid, eenzaamheid is meegenomen in het speerpunt mentale gezondheid. Geen extra acties in de bijlage. In het speerpunt mentale gezondheid is aandacht voor financiële stress opgenomen. Dit wordt uitgewerkt in het lokale uitvoeringsplan schuld-hulpverlening dat in 2021 wordt opgesteld, Geen extra acties in dit document.

24

Bijlage 2 Maatregelenplan gezonde leefstijl Thema: roken In het Nationaal Preventieakkoord zijn de volgende doelen geformuleerd: in 2040 hebben we een rookvrije generatie. Dat betekent dat kinderen niet meer beginnen met roken en dat zwangere vrouwen niet meer roken. Ook is in 2040 het aantal rokende volwassenen gedaald van 23% naar maximaal 5%. Cijfers Oude IJsselstreek: 17% van de volwassenen rookt, waarvan 22% lage SES; 10% hoge SES. 15% jongeren rookt, waarvan 27% vmbo en 7% havo/vwo. Er is een regionaal plan van aanpak ‘Achterhoek Rookvrij’ waar gemeenten, huisartsen, IrisZorg, de GGD, de regionale ziekenhuizen en Proscoop bij betrokken zijn. Doelgroepen in dit plan van aanpak zijn: (1) jongeren, (2) aanstaande en jonge ouders en (3) volwassenen, m.n. met lage SES en (4) werknemers. Er is sprake van een ketenbrede aanpak met bestaande interventies met een communicatiecampagne. Regionaal doel Selectie van wat we al doen en blijven continueren Wat gaan we extra doen in 2021-2024 Voorkomen dat Jongeren Jongeren jongeren gaan roken - Helder op School. Voor elk leerjaar is een lessenserie met ouderparticipatie - We gaan met IrisZorg en de GGD in gesprek of nog nadrukkelijker beschikbaar.

Leerjaar 1 Frisse Start, leerjaar 1 en 2 Smoke Free Challenge aandacht geschonken kan worden aan de relatie roken-stress en of er een leerjaar 2 en/of 3 Samen Fris, leerjaar 3 vmbo-tl is een pilot ontwikkeld: Debat aanbod stresspreventie kan worden ontwikkeld. van NIX waar een onderzoek aan gekoppeld is. (GGD, IrisZorg) - We betrekken ook Syrische vaders bij de themabijeenkomst (GGD, - Voor leerlingen vanaf 16 jaar is er In Charge. In alle projecten komt roken aan sleutelpersonen) de orde, in de meesten geïntegreerd met andere middelen (GGD, IrisZorg) - Voorlichting voortgezet onderwijs (GGD) - Gezonde school adviseur van de GGD heeft regelmatig contact met Buurtzorg Jong en IrisZorg over gezondheid op school (GGD, Buurtzorg Jong, IrisZorg) - Themabijeenkomst Syrische moeders met pubers over genotmiddelen (GGD, IrisZorg, sleutelpersonen) - Themabijeenkomst met Turkse ouders over genotmiddelen. (GGD, IrisZorg) Voorkomen van Jongeren Jongeren meeroken door een - Kinderopvang is rookvrij (2020) - We maken de grotere speelplekken rookvrij (we plaatsen een stoeptegel rookvrije omgeving te - Schoolpleinen zijn rookvrij (bij wet geregeld: 2020) en communiceren met de inwoners hierover). creëren - Kinderboerderij is rookvrij (2020) - We stimuleren dat alle sportclubs rookvrij worden.

- Aantal sportclubs in gemeente is rookvrij (ambitie preventieakkoord: 2025 alle sportclubs rookvrij) Alle inwoners/medewerkers gemeente - Gemeentehuis is rookvrij Ondersteunen van Jongeren Volwassenen rokers bij het stoppen - Trainingen (GGD en IrisZorg) - We gaan de campagne Stoptober actief onder de aandacht brengen van met roken Volwassenen, m.n. lage SES inwoners (informatie op gemeentepagina?) - Er is een aanbod stoppen met roken in de basisverzekering. Deze wordt door - Organiseren van themabijeenkomsten met Turkse en Syrische mannen huisartsen onder de aandacht gebracht. Huisartsen houden rekening met (GGD/sleutelpersonen inburgeraars) inwoners met lage SES. Er is ook aandacht voor zwangere vrouwen. - Campagne Stoptober (GGD). De campagne wordt onder de aandacht gebracht van werknemers van de gemeente

25

Thema: alcohol In het Nationaal Preventieakkoord zijn de volgende doelen geformuleerd: in 2040 drinken jongeren en zwangere vrouwen geen alcohol meer. Ook is in 2040 het aantal volwassen Nederlanders dat teveel alcohol drinkt gedaald van 8,8% naar maximaal 5%. Cijfers Oude IJsselstreek: 13% van de volwassenen is zware drinker, waarvan 11% lage SES en 17% hoge SES. 74% 16-17-jarigen drinkt alcohol; 30% is zware drinker. Regionaal doel Selectie van wat we al doen en blijven continueren Wat gaan we extra doen in 2021-2024 Vergroten van kennis Jongeren Jongeren over alcohol - GGD en IrisZorg bieden diverse lespakketten voor scholen aan Gezonde - Ouders beter/meer informeren dat alcoholgebruik en ander middelengebruik school adviseur van de GGD heeft regelmatig contact met Buurtzorg Jong niet normaal is en slecht voor de ontwikkeling van hersenen van jongeren. en IrisZorg over gezondheid op school (GGD, Buurtzorg Jong, IrisZorg) (GGD/IrisZorg) - Bijeenkomst met Syrische moeders met pubers over het thema genotmiddelen en opvoeding (GGD en IrisZorg) - Bijeenkomst met Turkse ouders met pubers over het thema genotmiddelen en opvoeding (IrisZorg) Ouderen Ouderen We gaan de folder actief onder de aandacht brengen, gekoppeld aan een - Er is een folder over bier, wijn en sterke drank bestemd voor ouderen voorlichtingsbijeenkomst in ontmoetingscentra ouderen.

(IrisZorg) Het uitstellen van het Jongeren Jongeren eerste gebruik of - Landelijke campagne horeca ’18 jaar? Bewijs het maar! - We onderzoeken samen met IrisZorg of we ouders nog meer en eerder kunnen risicogedrag - Landelijke campagne supermarkten: vragen om ID 18 jaar en alcohol betrekken. Het gedrag van ouders (toestaan van drinken) is zeer bepalend hoe - Handhaven en straffen als minderjarige alcohol drinkt of drugs gebruikt jongeren omgaan met alcohol (gemeente, IrisZorg, scholen) (gemeente) - Inzet van mobiel Haltloket bij evenementen en feesten gesprekken/ begeleiding, Haltstraf; ondersteuning ouders (Halt) Het verminderen van het gebruik

Jongeren - Landelijke campagne Dranquilo.nl - Groepsvoorlichting aan ouders, zoals bijvoorbeeld ouderbijeenkomsten via scholen of homeparties, waar ouders in besloten kring informatie, ervaringen en adviezen uitwisselen. - Individuele advies en/of toeleidingsgesprekken met jongeren en hun naasten, zoals Moti-4 (IrisZorg) - Vroegsignalering. We hebben afspraken opgenomen in een prestatieovereenkomst (woningcorporaties) - Deskundigheidsbevordering van en afstemming met intermediairs o.a. in signaleren en begeleiden (buurtzorg jong, boa, IrisZorg) Volwassenen Landelijke campagne IkPas. (GGD) Ouderen - Moti-55: Interventie speciaal voor 55-plussers met beginnende alcoholproblemen en hun naasten (IrisZorg)

26

Jongeren - Stimuleren verantwoorde alcoholconsumptie in sportkantines. We stimuleren dat medewerkers en vrijwilligers die alcohol schenken in sportkantines een cursus doen. (vanaf 2025 verplicht) (gemeente, sportvereniging) - Stimuleren dat sportkantines geen happy hours of meters bier aanbieden - Verbeteren de afstemming in de uitvoering bij de zuipketen om jongeren eerder te bereiken en toe te leiden naar een interventie (Buurtzorg Jong, IrisZorg) Volwassenen - Gemeente gaat als werkgever de campagne IkPas actief onder de aandacht brengen bij werknemers Ouderen - Samen met professionals en ouderen onderzoeken welk alternatief we kunnen bieden aan jonge ouderen (55-plussers) die veel drinken (activiteit? alcoholvrije consumptie?) (IrisZorg/GGD/ouderenbonden) - In de ontmoetingscentra voor ouderen gaan we ouderen informeren over het risico van teveel drinken en alternatieve aanbieden. (Sociaal Werk/GGD)

Thema: drugs Geen onderwerp in het landelijk preventieakkoord. Cijfers Oude IJsselstreek: 23% vmbo-scholieren heeft in de laatste 4 weken softdrugs gebruikt; 21% havo/vwo-scholieren. 8% vmboscholieren heeft laatste 4 weken andere middelen gebruikt; 13% havo/vwo scholieren. Regionaal doel Selectie van wat we al doen en blijven continueren Wat gaan we extra doen in 2021-2024 Inwoners informeren over Jongeren Jongeren de gevolgen van het - Voorlichting op scholen (IrisZorg) - Ouders meer betrekken bij de voorlichting. gebruik van middelen - Moti-4 interventie, individueel niveau (IrisZorg) Bijvoorbeeld via ouderbijeenkomsten op scholen of homeparties, waar ouders - Bijeenkomst met Syrische moeders met pubers over het thema in besloten kring informatie, ervaringen en adviezen uitwisselen (GGD/IrisZorg) genotmiddelen en opvoeding (GGD) - Bijeenkomst met Turkse ouders met pubers over het thema genotmiddelen (IrisZorg) - Gezonde school adviseur van de GGD heeft regelmatig contact met Buurtzorg Jong en IrisZorg over gezondheid op school (GGD, Buurtzorg Jong, IrisZorg) Maatschappelijke Jongeren Jongeren discussie bevorderen over - Voorlichting op middelbare scholen (IrisZorg) - IrisZorg en Buurtzorg Jong gaan hun afstemming en samenwerking het gebruik van middelen - Jongerenwerkers gaan in gesprek met jongeren op optimaliseren jongerenontmoetingsplekken over middelengebruik (Buurtzorg

Jong)

27

Thema: voeding en gewicht In het Nationaal Preventieakkoord zijn de volgende doelen geformuleerd: in 2040 is 38% van de volwassen Nederlanders te zwaar en heeft 7,1% obesitas (dit is nu 14,5%). Cijfers Oude IJsselstreek: 59% van de inwoners heeft overgewicht. Bij inwoners met lage SES is dit 68% en bij ouderen 69%. Om de bovengenoemde doelen te bereiken wordt ingezet op drie thema's: gezonde voeding, meer sporten en bewegen en gezonde omgeving. Regionaal doel Selectie van wat we al doen en blijven continueren Wat gaan we extra doen in 2021-2024 Inwoners helpen om Jongeren Jongeren gezonde voeding te - Een aantal basisscholen neemt lespakketten af bij de GGD over - Met aantal basisscholen maken we afspraken maken om op gestructureerde verkiezen boven gezonde voeding (GGD) wijze aandacht te besteden aan een gezonde leefstijl. Daarbij hebben we ook ongezonde voeding - Alle basisscholen hebben aandacht voor waterdrinken (GGD) aandacht voor gezonde voeding. Gemeente zet middelen lokaal - Aantal basisscholen ontvangt EU-subsidie voor het 10uurtje (20 weken preventieakkoord hiervoor in. Watertappunten en een gezond schoolplein lang); kunnen hier een onderdeel van zijn. (Yunio, GGD, kinderopvang, gemeente, - De Gezonde school adviseur van de GGD heeft regelmatig contact met scholen, ouders).

Buurtzorg Jong en IrisZorg over gezondheid op school (GGD, Volwassenen Buurtzorg Jong, IrisZorg) - We gaan kookworkshops geven aan mensen die gebruik maken van de Volwassenen voedselbank. De lessen zijn erop gericht om op simpele wijze een gezonde en - Gezonde leefstijlinterventie (GLI), zoals Beweegkuur, SLIMMER, lekkere maaltijd klaar te maken met ingrediënten uit het voedselpakket. CooLen Samen Sportief in Beweging. Gericht op leefstijl, voeding, - We gaan onderzoeken wat we kunnen doen om (meer) gezonde voeding aan te bewegen, slaap/ontspanning. Huisarts indiceert. Financiering via de bieden in de gemeentekantine (gemeente) basiszorgverzekering. Gratis voor inwoners met BMI > 30 of BMI > 25 - We gaan onderzoeken wat we kunnen doen om sportverenigingen te stimuleren + gezondheidsklachten. gezonde voeding aan te bieden in de sportkantine. Dit nemen we dan mee in het uitvoeringsplan sporten & bewegen 2021 (gemeente, sportverenigingen). - Minima met een MenzisGarantVerzekering en een BMI hoger dan 25 zonder gezondheidsklachten kunnen vanaf 2021 gratis een GLI volgen. Gemeente gaat actief minima benaderen (Menzis, huisarts, gemeente, Buurtsportcoaches) - Gemeente gaat als werkgever onderzoeken hoe zij kan stimuleren dat werknemers gezonder gaan eten (bijvoorbeeld gezonde kantine).

Ouderen - We gaan in aantal ontmoetingscentra voor ouderen aandacht schenken aan een gezonde leefstijl. We gaan ook samen koken/eten (besturen ontmoetingscentra, SociaalWerk). Stabiliseren of Alle inwoners - Geen extra interventies terugdringen van ziekten - Interventies door (para)medici, zoals huisarts, POH, fysiotherapeut ontstaan door een ongezond gewicht Vroegsignalering Volwassenen Jongeren ongezonde leefstijl Gemeente biedt als werkgever elke 3 jaar aan medewerkers een - Met aantal basisscholen maken we afspraken maken om op gestructureerde gezondheidscheck aan. Medewerkers kunnen vervolgens cursussen of wijze aandacht te besteden aan een gezonde leefstijl. Gemeente zet middelen trainingen volgen om leefstijl te verbeteren. lokaal preventieakkoord hiervoor in. (Yunio, GGD, kinderopvang, gemeente, Jongeren scholen, ouders). - Onderdeel van takenpakket jeugdartsen en verpleegkundigen

28