nota van zienswijzen
Tekst van het document
Nota van zienswijzen en wijzigingen ontwerp omgevingsvergunning en ontwerp verklaring van geen bedenkingen ‘tijdelijke opvanglocatie vluchtelingen, Spitsbergerweg in Oss’ I. INLEIDING Deze nota bevat de volgende onderdelen: • een weergave van de gevolgde procedure • een samenvatting van de reacties (‘zienswijzen’) over de ontwerp omgevingsvergunning en ontwerp verklaring van geen bedenkingen • een beoordeling van de zienswijzen • ons besluit over de zienswijzen • een beschrijving van de gevolgen van ons besluit • een overzicht van de wijzigingen in de omgevingsvergunning ten opzichte van het ontwerp die wij ambtshalve aanbrengen (dat wil zeggen: die niet het gevolg zijn van zienswijzen) Deze nota behoort bij het voorstel van burgemeester en wethouders aan ons, en bij ons besluit over het afgeven van de verklaring van geen bedenkingen en het afgeven van de omgevingsvergunning door burgemeester en wethouders. Volgens de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) mogen wij naw-gegevens (naam, adres en woonplaats) en enkele andere persoonsgegevens niet digitaal aanbieden.
Een uitzondering geldt voor gegevens van • ondernemingen die behoren tot een rechtspersoon (zoals een bv of een vof) • personen die beroepsmatig betrokken zijn bij de procedure, bijvoorbeeld advocaten en gemachtigden Als het voor de uitoefening van een publieke taak moet, mogen wij persoonsgegevens wel digitaal aanbieden. Wij bieden deze nota digitaal aan. Daarom noemen wij geen naw-gegevens, behalve waar de wet dat toelaat. II. PROCEDURE Iedereen kon de ontwerp omgevingsvergunning en ontwerp verklaring van geen bedenkingen met bijbehorende stukken van 28 september 2023 tot en met 8 november 2023 in het gemeentehuis bekijken. Ook stonden de ontwerp omgevingsvergunning en ontwerp verklaring van geen bedenkingen met bijbehorende stukken in deze periode op het internet. Dit hebben burgemeester en wethouders bekendgemaakt in Oss Actueel en in het Gemeenteblad van 27 september 2023 en op www.oss.nl. Van 28 september 2023 tot en met 8 november 2023 kon iedereen schriftelijk en mondeling op de ontwerp omgevingsvergunning en ontwerp verklaring van geen bedenkingen reageren. De gemeente heeft 48 reacties (‘zienswijzen’) ontvangen. III. ZIENSWIJZEN Wij vinden de zienswijzen ontvankelijk, met uitzondering van de zienswijze met nummer 47. ‘Ontvankelijk’ betekent dat de indieners aan alle eisen hebben voldaan om een zienswijze in te dienen.
Op zienswijzen die niet ontvankelijk zijn, hoeven wij niet inhoudelijk in te gaan. Hieronder vatten wij alle ontvankelijke zienswijzen samen. Daarna volgen per zienswijze een beoordeling, ons besluit en een beschrijving van de gevolgen van ons besluit voor de inhoud van de ruimtelijke onderbouwing. Het kan zijn dat wij een deel van een zienswijze niet of niet helemaal beschrijven. Dan hebben wij bij de beoordeling toch rekening gehouden met dat deel. Als wij vinden dat de indiener van een (ontvankelijke) zienswijze gelijk heeft, verklaren wij de zienswijze gegrond. Als wij vinden dat de indiener geen gelijk heeft, verklaren wij de zienswijze ongegrond. Wij kunnen een zienswijze ook gedeeltelijk gegrond en gedeeltelijk ongegrond verklaren. De gemeenteraad van Oss
Pagina 1 van 51
IV. BEOORDELING ZIENSWIJZEN ZIENSWIJZEN 1, 3, 5, 6, 7, 11, 12, 15, 17, 18, 19, 25, 27, 31, 33, 36, 38, 41, 43, 44, 45 EN 48 Deze zienswijzen betreffen inhoudelijk een en dezelfde zienswijze die door bewoners van 22 adressen separaat zijn ingediend. Om de nota van zienswijzen en wijzingen overzichtelijk te houden hebben vatten we deze zienswijzen hier samen als één zienswijze. Samenvatting zienswijzen a. Vrees voor aantasting van woon- en leefklimaat Reclamanten vrezen voor overlast en in geding komen van de eigen veiligheid, mede gezien de grootschaligheid van de opvang i.c.m. de relatief korte afstand tot de woningen. Voorbeelden van excessen bij dergelijke opvanglocaties in den lande zijn talrijk. Verveling ligt op de loer en zij zullen dan ook veelvuldig gebruik gaan maken van de omgeving van reclamanten. De kans op criminaliteit, vernieling en vervuiling neemt hierdoor toe. Het (vrijwillig) beheer en toezicht buiten de opvang is daarop beperkt. Ook heeft de opvanglocatie negatieve impact op het woongenot. De eerder afgegeven beloftes van wonen tussen stad en platteland en dat er niets meer gebouwd zou worden ten noorden van de Spitsbergerweg, blijken niets meer waard. In plaats daarvan krijgen reclamanten een AZC in de welke het uitzicht belemmert en het risico op verval van de wijk omdat niemand hier zo wil wonen. b.
Draagvlak/participatie De opvang wordt door reclamanten in deze vorm en op deze locatie niet omarmd. Reclamanten zijn vooraf niet gehoord en niet meegenomen in de besluitvorming. Het is juist van belang om de omgeving mee te laten denken over de omvang, duur en andere relevante zaken om overlast te beperken. Juist dit zorgt voor draagvlak maar u heeft dit verzaakt, terwijl dit een belangrijk aspect is in de visie van de gemeente. Er is tevens niet eens feitelijk onderzocht naar de aanwezigheid van draagvlak onder de omwonenden. Een gebruikelijke klankbordgroep nadien oprichten doet daar niets aan af. De locatiekeuze, duur en omvang zijn immers bepaald. Reclamanten verfoeien dat naar de buitenwacht het beeld is gecreëerd dat omwonenden wel hierover mogen meepraten, enkel en alleen om te laten zien dat moeten worden voldaan aan de rol van burgerparticipatie. De betreffende uitspraken hierover in de media door de portefeuillehouder zijn ongefundeerd. Ook dat leidt tot minder draagvlak. c. Locatiekeuze Beoogde locatie voor vluchtelingenopvang ligt in de polder met agrarische bestemming, aangrenzend aan een beschermd natuurgebied en, opmerkelijk, in de directe omgeving van veel omwonenden met kinderen. De keuze van de locatie wordt betwist. Er zijn betere en goedkopere alternatieven beschikbaar die beter passen in de omgeving dan nu het geval is.
Zo staat de verkeersveiligheid van de Macharenseweg nu al onder druk, hetgeen onderschreven wordt door een rapport van VVN uit 2021. Laat staan als daar straks 500 vluchtelingen, toezichthouders en leveranciers bij komen. Met de keuze van deze locatie wordt geheel aan de verkeersveiligheid voorbij gegaan. Met nu het voornemen om met haastige lapmiddelen de verkeersveiligheid alsnog aan te pakken, gepaard gaande met vele extra kosten, wordt aangetoond dat deze locatie initieel niet geschikt is maar nu geschikt wordt gemaakt. Met een weloverwogen en zorgvuldig keuzeproces door een onafhankelijk extern bureau had dit voorkomen kunnen worden. Ook ageren reclamanten tegen de omvang en duur van de opvang. De grootschaligheid en periode zorgt voor structurele ontwrichting van de wijk. Daarnaast zien reclamanten regionaal juist een tegenovergestelde ontwikkeling: kleinschalige locaties, verspreid, met tevens een kortere duur. d. Flora en fauna De beslissing heeft ook forse impact op de flora & fauna. De locatie is nabij een natuurbeschermend gebied gelegen. Het betreffende gebied, als ook het weiland waar straks de opvang wordt gevestigd, is rijk aan beschermende diersoorten zoals de ooievaar en vleermuis. Reclamanten vinden dat hier geen uitgebreid veldonderzoek naar is gedaan, ook niet in het juiste jaargetijde.
De aangewezen locatie zal niet bijdragen aan bescherming van deze diersoorten maar eerder schadelijk zijn.
Pagina 2 van 51
Tevens vinden reclamanten het bijzonder dat er geen Milieu Effect Rapportage (MER) nodig is, omdat huns inziens nadelige gevolgen voor het milieu te verwachten zijn. In de vormvrije MER-beoordeling die heeft plaats gevonden is onvoldoende gekeken naar het potentiële effect van het gebruik van de locatie. Reclamanten sluiten dan ook niet uit dat bij een juiste beoordeling van de impact op de omgeving een MER-beoordeling alsnog passend is. Beoordeling door de gemeenteraad a. Vrees voor aantasting van woon- en leefklimaat De huidige opvanglocatie in het voormalige belastingkantoor ligt in het centrum van Oss en op korte afstand van woningen. De huidige en nieuwe opvanglocatie zijn qua opvangcapaciteit vergelijkbaar. Sinds de ingebruikname van het voormalige belastingkantoor (ruim 1,5 jaar geleden) zijn er geen meldingen van overlast en/of criminaliteit geweest vanuit de omgeving. Ook zijn er geen signalen van omwonenden ontvangen die zich onveilig voelen door de aanwezigheid van de bewoners van de opvanglocatie in hun woonomgeving. Een vergelijking met andere locaties in Nederland is daarom niet terecht. De nieuwe locatie biedt zowel binnen als buiten meer ruimte voor activiteiten (o.a. sport, spel, educatie en ontspanning) dan de huidige locatie. Dit voorkomt de kans op verveling onder bewoners van de locatie. b.
Draagvlak/participatie Wij zijn ons bewust van het feit dat een locatiekeuze voor een vluchtelingenopvang een gevoelig onderwerp is voor alle buurten en wijken in de gemeente. Door de Stuurgroep opvang vluchtelingen zijn daarom voorafgaand aan de het locatieonderzoek criteria (waaronder de omvang) opgesteld waar de locatie aan moest voldoen. De afweging is zorgvuldig gebeurd, waarbij zo veel mogelijk met alle maatschappelijke belangen rekening is gehouden. De ervaring leert dat een van tevoren georganiseerd draagvlakonderzoek onder omwonenden meestal niet leidt tot een geschikte locatie. Het principe “not in my back yard” neemt dan vaak de overhand en kan tot ongewenste polarisatie leiden. Dit wilden wij voorkomen. Omwonenden en verenigingen van sportpark Rusheuvel zijn direct per brief geïnformeerd over de locatiekeuze. In dezelfde brief is gevraagd deel te nemen in een klankbordgroep om zo mee te denken over de inrichting van de omgeving van de nieuwe opvang. Direct na de bekendmaking van de locatiekeuze is via de klankbordgroep het gesprek aangegaan met de omgeving over andere relevante zaken zoals bijvoorbeeld ontsluiting van het terrein, verkeersveiligheid, terreininrichting, beeldkwaliteit, uiterlijk woonunits, en veiligheid. De klankbordgroep was bij aanvang in principe voor alle omwonenden toegankelijk.
De input door de leden van de klankbordgroep is onder andere meegenomen in de aanbesteding voor de aanschaf van de tijdelijke gebouwen, het ontwerp van het terrein en de omgeving (groen en verkeersveiligheid). De input wordt daarnaast gebruikt bij de voorbereidingen van de gemeente en Thuis in Oss om er, na ingebruikname van de locatie, voor te zorgen dat omwonenden en bewoners van de locatie op een prettige en veilige manier samen kunnen leven. Samen met de betrokken maatschappelijke organisaties zullen er activiteiten worden georganiseerd waar omwonenden en bewoners van de opvanglocatie elkaar ontmoeten en leren kennen. c. Locatiekeuze Het college van burgemeester en wethouders heeft op 6 december 2022 gekozen voor de locatie aan de Spitsbergerweg-Macharenseweg. Het keuzeproces voor de locatie is weloverwogen en zorgvuldig geweest. In opdracht van ons heeft het college van burgemeester en wethouders een alternatieve tijdelijke locatie gezocht ter vervanging van de huidige opvanglocatie in het voormalige belastingkantoor Er is een locatieonderzoek uitgevoerd waarvoor de Stuurgroep opvang vluchtelingen de kaders en het proces van de zoekopdracht heeft vastgesteld. Het onderzoek heeft geresulteerd in een lijst van 31 potentiële locaties. Een toetsing van deze locaties aan de wegingsfactoren heeft geresulteerd in een shortlist van 7 geschikte locaties.
De Stuurgroep heeft per locatie van de shortlist een bestuurlijke afweging gemaakt. Hierbij is nadrukkelijk meegenomen dat een locatie niet de bestaande of toekomstige plannen voor woningbouw mag doorkruisen en er is gekeken naar de draagkracht van de omgeving van de locatie. De eerste voorkeurslocatie bleek na contacten met de eigenaar toch niet beschikbaar.
Pagina 3 van 51
Wij denken niet dat een opvanglocatie van deze omvang leidt tot ontwrichting van de wijk. In Oss worden al ruim 1,5 jaar vluchtelingen opgevangen in het voormalig belastingkantoor. Dit is een locatie met een vergelijkbare opvangcapaciteit. Er zijn in deze periode geen meldingen van overlast en/of criminaliteit geweest vanuit de omgeving die betrekking hadden op deze locatie. Ook zijn er geen signalen van omwonenden ontvangen die zich onveilig voelen door de aanwezigheid van de bewoners van de opvanglocatie in hun woonomgeving. De manier waarop Thuis in Oss de vluchtelingenopvang organiseert draagt daar in grote mate aan bij. Deze stichting gaat ook op de nieuwe locatie de opvang organiseren. De regionale ontwikkeling waarnaar verwezen wordt, herkennen wij niet. De omvang van vluchtelingenopvang is gerelateerd aan de omvang van een gemeente en daarom zal een kleinere gemeente kleinere locaties hebben/realiseren. Daarnaast zijn de toevallig beschikbaarheid van geschikte panden en gronden en de manier waarop toezicht en woonbegeleiding is georganiseerd van invloed op de omvang. Ook zijn er verschillen in crisisnoodopvang (tijdelijk) en langjarige structurele opvang zoals die in de gemeente Oss wordt geboden. Om te komen tot een verantwoorde organisatie voor de opvang van vluchtelingen, zoals wij die in onze gemeente hebben georganiseerd, is een bepaalde omvang nodig.
Dit geldt niet alleen voor de opvang zelf maar ook voor de beveiliging (24/7), huisartsenzorg en ander partijen die spreekuur houden zoals het COA, Vluchtelingenwerk en de GGD. Ten aanzien van het aspect verkeersveiligheid willen wij als volgt reageren. De vluchtelingenlocatie kan veilig worden aangesloten op de Spitsbergerweg. Door middel van een kruispuntplateau wordt de snelheid van het gemotoriseerd verkeer op de Spitsbergerweg geremd, zodat bewoners van de opvanglocatie veilig kunnen oversteken. In het kader van de plannen voor de toekomstige noordelijke ontsluitingsweg, en ook de Koersnota Mobiliteit, wordt duidelijk welke functie de Macharenseweg (gedeelte tussen Koornstraat en Spitsbergerweg) gaat vervullen in het wegennet. Tot op heden is hier nog geen besluit over genomen. Nadat dit besluit is genomen, kan de inrichting van de Macharenseweg worden aangepast. Tot die tijd kunnen kleinschalige maatregelen helpen om de veiligheid van alle verkeersdeelnemers te waarborgen. Naar aanleiding van het VVN-rapport is al markering aangebracht op de overgang tussen de rijbaan en het verhoogd fietspad. Daarnaast is nabij de komgrens een wegversmalling aangebracht. In de toekomstig situatie, mét noordelijke ontsluitingsweg, wordt in het ontwerp rekening gehouden met de aanwezigheid van de opvanglocatie.
Ter hoogte van aansluiting van het vluchtelingenterrein wordt een veilige oversteek gecreëerd. De exacte uitwerking hiervan moet nog plaatsvinden. Voetgangers vanaf het vluchtelingenterrein richting Koornstraat/centrum kunnen gebruik maken van een route over het sportterrein. Hiervoor worden enkele voorzieningen gerealiseerd (trottoir, drempels, oversteek). Ter hoogte van het Wrijfschaalpad steken zij de Macharenseweg over, waarna zij gebruik kunnen maken van het aanwezige voetpad. Fietsers vanaf het vluchtelingenterrein richting Koornstraat/centrum kunnen gebruik maken van de aanwezige fietsvoorzieningen langs de Macharenseweg. d. Flora en fauna De locatie ligt op korte afstand van gronden welke behoren het Natuur Netwerk Brabant (NNB). Er is een effectenanalyse uitgevoerd. Er is gekeken naar de effecten van het realiseren van een opvanglocatie met betrekking tot het natuurgebied, NNB. Uit de effectenanalyse blijkt niet dat het realiseren van de opvang niet mogelijk is. Het enig effect is een toename van geluidsverstoring. Dit moet worden gecompenseerd. In overleg met provincie Noord-Brabant is gekozen voor een financiële compensatie. Het klopt dat een ooievaar een beschermde soort is. In of nabij het plangebied zijn geen ooievaarsnesten aanwezig, deze zouden ook te zien kunnen zijn in februari. Het plangebied wordt als foerageergebied gebruikt door de ooievaar.
Omdat er nog voldoende alternatieven in de omgeving aanwezig zijn, levert dit geen verstoring op voor de ooievaar. In de ecologische quickscan ‘Macharense weg, Oss” van 3 maart 2023 is geconcludeerd dat het perceel door vleermuizen niet als foerageergebied wordt gebruikt. Er is inderdaad aangegeven dat nabij de opvanglocatie vliegroutes zijn. Er zal dus rekening gehouden
Pagina 4 van 51
moeten worden met verlichting. Dit wordt meegenomen met de inrichting van het terrein van de opvanglocatie. Om te bepalen of er een milieueffectrapportage of een m.e.r.-beoordeling noodzakelijk is, dient bepaald te worden of de ontwikkeling (activiteiten) de drempelwaarde uit lijst C (m.e.r.-plicht) of D (m.e.r.-beoordelingsplicht) van het Besluit m.e.r. overschrijdt, of de ontwikkeling in een kwetsbaar gebied ligt en of er belangrijke milieugevolgen optreden. De ontwikkeling van een tijdelijke opvanglocatie voor vluchtelingen is aan te merken als stedelijk ontwikkelingsproject als bedoeld in onderdeel D 11.2 van de bijlage bij het Besluit m.e.r. Hierin is het volgende opgenomen ten aanzien van ontwikkelingen: “De aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen. In gevallen waarin de activiteit betrekking heeft op (kolom 2 onderdeel D van de bijlage van het Besluit m.e.r.): 1. een oppervlakte van 100 hectare of meer, 2. een aaneengesloten gebied en 2000 of meer woningen omvat, of 3. een bedrijfsvloeroppervlakte van 200.000 m2 of meer.” De oppervlakte van de te realiseren opvanglocatie ligt ver onder de drempelwaarde als genoemd in kolom 2 van onderdeel D 11.2. Er is daarmee geen sprake van een m.e.r.plicht of een formele m.e.r.-beoordelingsplicht.
Burgemeester en wethouders moeten echter ook bij kleinere stedelijke ontwikkelingsprojecten beoordelen of een m.e.r.-beoordeling nodig is. Achterliggende gedachte is dat in bepaalde gevallen een activiteit die van kleinere omvang is dan de drempelwaarde ook belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu kan veroorzaken, bijvoorbeeld doordat die activiteit in of vlak bij een kwetsbaar gebied is gepland. Dit gebeurt via een vormvrije m.e.r.-beoordeling. De vormvrije m.e.r.-beoordeling is bedoeld om te waarborgen dat belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu niet over het hoofd worden gezien en om, als toch belangrijke nadelige milieugevolgen kunnen worden verwacht, een milieueffectrapportage noodzakelijk is. Er is voor het plan een aanmeldnotitie opgesteld. Hieruit blijkt (samengevat) dat bij elk plan sprake is van invloed op het milieu, maar deze is in onderhavig geval niet zodanig dat normen worden overschreden. De potentiële effecten van het plan, in relatie tot de kenmerken en de plaats van het plan, zijn, mede gelet op een integrale beoordeling van de relevante criteria van bijlage III bij de m.e.r-richtlijn, dusdanig beperkt van aard en omvang dat dit geen belangrijk nadelige milieugevolgen tot gevolg heeft die het doorlopen van een m.e.r.procedure noodzakelijk maken. Besluit Wij vinden de zienswijzen ongegrond.
Wijzigingen in de ruimtelijke onderbouwing ZIENSWIJZE 2 Samenvatting zienswijze a. Vrees voor overlast van woon- en leefklimaat Reclamant vreest voor overlast, mede gezien de grootschaligheid van de opvang i.c.m. de relatief korte afstand tot mijn woning. Ook heeft de opvanglocatie negatieve impact op woongenot en marktwaarde van de woning van reclamant. Gelet op de eerder afgegeven beloftes van wonen tussen stad en platteland, dat er niets meer gebouwd zou worden ten noorden van de Spitsbergerweg en het thans vigerende ruimtelijke onderbouwing, is sprake van schending van het vertrouwensbeginsel. b. Draagvlak/participatie De opvang wordt door reclamant in deze vorm en op deze locatie niet omarmd. Er wordt eerst een besluit genomen en vervolgens wordt een communicatiestrategie opgesteld. De locatiekeuze, duur en omvang waren reeds bepaald, vóórdat een klankbordgroep werd ingesteld. Van burgerparticipatie is dan ook geen sprake.
Pagina 5 van 51
c. Locatiekeuze Beoogde locatie voor vluchtelingenopvang ligt in de polder met agrarische bestemming, aangrenzend aan een beschermd natuurgebied. Reclamant betwist dat dit de best beschikbare locatiekeuze is. Er zijn betere en goedkopere alternatieven beschikbaar die beter passen in de omgeving dan nu het geval is en waarvoor geen afwijking van het ruimtelijke onderbouwing/verklaring van geen bedenkingen nodig is. Het desondanks kiezen voor de locatie Spitsbergerweg-Macharenseweg - hetgeen strijdt met de ruimtelijke onderbouwing oplevert en waarvoor een verklaring van geen bedenkingen nodig is - is in het licht van het voorgaande dan ook onlogisch. Door de beperkte tijd die er is/was om een alternatieve locatie te vinden en te realiseren, zijn de factoren "beschikbaarheid" en "ruimtelijk planologische mogelijkheden" zwaarder gaan wegen dan de andere factoren. Dit mag niet leiden tot schending van het zorgvuldigheidsbeginsel en tot doelredenering. Het is voorts onduidelijk wat het "zoekgebied" is geweest. Dat de kernen buiten het zoekgebied te klein zouden zijn om een grootschalige opvanglocatie te dragen, is een aanname die nergens op gebaseerd is. Verder vraagt reclamant zich af hoe klein die kernen zijn in relatie tot Horzak-Noord, dat wel groot genoeg wordt geacht voor een grootschalige vluchtelingenopvang.
Ook is onduidelijk waarom afstand tot voorzieningen in de kernen buiten het zoekgebied te groot zouden zijn. Het is onduidelijk welke voorzieningen er aldaar niet zouden zijn (en in Horzak-Noord wel), die zo essentieel onmisbaar zijn dat dit met zich brengt dat mensen er niet gehuisvest kunnen worden. Op grond van het voorgaande is ten onrechte de locatie Spitsbergerweg-Macharenseweg als beste locatie uit de bus gekomen. De verkeersveiligheid van de Macharenseweg staat overigens nu al onder druk, hetgeen onderschreven wordt door een rapport van VVN uit 2021. Laat staan als daarstraks 500 vluchtelingen, toezichthouders en leveranciers bij komen. De vele extra kosten tonen aan dat deze locatie initieel niet (het meest) geschikt is, maar geschikt gemaakt moet gaan worden. Ook ageert reclamant tegen de omvang en duur van de opvang. De grootschaligheid en periode zorgt voor structurele ontwrichting van de wijk. Daarnaast ziet reclamant regionaal juist een tegenovergestelde ontwikkeling; kleinschalige locaties, verspreid, met tevens een kortere duur. De verklaring van geen bedenkingen is door de gemeenteraad afgegeven voor de duur van vijf jaar. Uit de onderliggende stukken blijkt echter dat wordt ingezet voor een periode van minimaal 10 jaar. Thans is ook gebleken dat wordt afgeweken van de COA-normen voor een AZC. d.
Flora & Fauna De beslissing heeft ook forse impact op de flora & fauna waar reclamant moeite mee heeft. Locatie is nabij een natuurbeschermend gebied. Het betreffende gebied als ook het weiland waar straks de opvang wordt gevestigd, is rijk aan beschermende diersoorten zoals de ooievaar en vleermuis. In optiek van reclamant is hier geen uitgebreid veldonderzoek naar gedaan, ook niet in het juiste jaargetijde. De aangewezen locatie zal niet bijdragen aan bescherming van deze diersoorten maar eerder schadelijk zijn. Tevens vindt reclamant het bijzonder dat er geen Milieu Effect Rapportage (MER) nodig is omdat zijns inziens nadelige gevolgen voor het milieu te verwachten zijn. In de vormvrije MER-beoordeling die heeft plaats gevonden is onvoldoende gekeken naar het potentiële effect van het gebruik van de locatie. Reclamant sluit dan ook niet uit dat bij een juiste beoordeling van de impact op de omgeving een MER-beoordeling alsnog passend is. Beoordeling door de gemeenteraad a. Vrees voor overlast van woon- en leefklimaat Zie beoordeling zienswijze 1 onder a. b. Draagvlak/participatie Zie beoordeling zienswijze 1 onder b. c. Locatiekeuze Zie beoordeling zienswijze 1 onder c, beoordeling zienswijze 8 onder 9 en beoordeling zienswijze 9 onder g.
Pagina 6 van 51
In aanvulling hierop willen wij als volgt reageren op de zienswijze van reclamant ten aanzien van de termijn van 5 jaar. Op 26 januari 2023 hebben wij een investeringskrediet beschikbaar gesteld voor realisatie van vervangende huisvesting voor een vluchtelingenopvang door middel van het plaatsen van tijdelijke woonunits op de locatie Macharenseweg–Spitsbergerweg voor de duur van 5 jaar met een optie tot verlenging. Om deze reden is dan ook een aanvraag omgevingsvergunning ingediend voor het realiseren van opvanglocatie voor vluchtelingen aan de Spitsbergerweg in Oss voor een termijn van 5 jaar. Vóór het verstrijken van deze termijn zal een evaluatie plaatsvinden of er een verlenging dient plaats te vinden. Is dit het geval, dan zal de procedure tot het verlenen van de nieuwe omgevingsvergunning volledig opnieuw doorlopen moeten worden. Ook dienen wij opnieuw een verklaring van geen bedenkingen af te geven. Een ruimtelijke onderbouwing moet worden opgesteld (inclusief onderzoeken). d. Flora & Fauna Zie beoordeling zienswijze 1 onder d. Besluit Wij vinden de zienswijze ongegrond. Wijzigingen in de ruimtelijke onderbouwing ZIENSWIJZE 4 Samenvatting zienswijze a. Zeer korte afstand De afstand van de woning van reclamanten tot aan de locatie is ongeveer 160 meter. Om deze reden dienen reclamanten te worden aangemerkt als belanghebbenden. b.
Ontbreken participatie bij locatiekeuze Er heeft geen participatie voor omwonenden plaatsgevonden voorafgaand aan deze besluitvorming. De omgeving heeft niet kunnen meedenken over de grootte van de opvang, de duur van de opvang en alle te nemen maatregelen om overlast te voorkomen dan wel te beperken. Maar zeker ook niet over de locatiekeuze. Reclamanten achten deze locatiekeuze onevenwichtig, onzorgvuldig, onvoldoende objectief, ondoorzichtig en dus ook onrechtmatig. Zo zijn wegingsfactoren inconsequent en foutief beoordeeld, worden lopende de beoordeling alsnog nieuwe kaders gevormd en komt tweemaal een andere voorkeurslocatie naar voren. c. Ontbreken draagvlak Reclamanten zijn van mening dat er onvoldoende draagvlak is voor een dergelijk omvangrijk project op deze locatie. Hier speelt de afwezigheid van participatie bij de locatiekeuze een grote rol. Ook zijn reclamanten van mening dat er betere alternatieve locaties in de gemeente zijn waar een opvang van deze omvang tot minder bezwaren zal leiden. Kwalijk is dat een aanwezigheid van draagvlak ook niet nader is onderzocht, terwijl bijvoorbeeld uit het Amendement ‘Duidelijkheid over opgave vluchtelingenopvang' d.d.10 november 2022 blijkt dat draagvlak bij de inwoners van Oss een belangrijke factor is en moet zijn met betrekking tot wat het maximum aan opvang is in Oss. d.
Strijd met de Interim omgevingsverordening (lOV) Het realiseren van een opvanglocatie op de onderhavige locatie in strijd is met de lOV. De betreffende locatie betreft immers een landelijk gebied en in een dergelijk gebied is een opvanglocatie voor vluchtelingen niet toegestaan. Weliswaar biedt de lOV enkele mogelijkheden voor maatwerk, echter kan géén gebruik worden gemaakt van de maatwerkbepaling in artikel 3.78 van de lOV. Dat artikel kan namelijk alleen worden toegepast als een ontwikkeling volledig tot doel heeft een versterking te geven van de omgevingskwaliteit en voor dat doel de middelen genereert. Daarvan is in de onderhavige situatie geen sprake.
Pagina 7 van 51
Het project Tijdelijke opvanglocatie vluchtelingen Spitsbergenweg Oss’ heeft niet tot doel de omgevingskwaliteit op de boogde locatie of elders te versterken, maar om een tijdelijke opvanglocatie voor vluchtelingen te realiseren. Dat daarbij een landschappelijke inpassing wordt gerealiseerd die deels een definitieve inrichting vormt, namelijk voor wat betreft de moeraszone, de knotbomen en de houtwal, doet daaraan niet af. Ook uit de ruimtelijke onderbouwing volgt dat het doel van de landschappelijke inpassing meervoudig is en dat die derhalve niet volledig tot doel heeft een versterking te geven van de omgevingskwaliteit. De versterking van de omgevingskwaliteit, als daar al sprake van is, is niet het doel, maar een bijkomend effect bij de realisatie van de opvanglocatie. Daar is artikel 3.78 van de lOV niet voor bedoeld. e. Mer-beoordelingsplichtig Uit de aanmeldnotitie m.e.r. Opvanglocatie Oss is op te maken dat er een vormvrije m.e.r.-beoordeling heeft plaatsgevonden en dat de uitkomst is dat er geen m.e.r.procedure nodig is. Belangrijke nadelige milieugevolgen zijn volgens dit onderzoek uitgesloten. De toetsing heeft plaatsgevonden aan de hand van de criteria die zijn genoemd in een bijlage van de EEG-richtlijn milieueffectbeoordeling.
Opvallend is dat onder 1.2 ‘Toetsing besluit m.e.r.’ van de aanmeldnotitie blijkt dat teksten zijn geknipt en geplakt uit een andere aanmeldnotitie, te weten die voor de realisatie van de drive-in voor de Hornbach. Dit maakt het op voorhand discutabel welke tekstgedeelten nu correct zijn en van toepassing op onderhavig project en welke hier niet in thuishoren. Dit maakt alleen al de m.e.r. beoordeling in strijd met het zorgvuldigheidsbeginsel. Verder zijn reclamanten van mening dat vooral de kenmerken van het potentiële effect onjuist zijn beoordeeld. Zo worden bij de beoordeling van het bereik van het effect (geografische zone en grootte van de getroffen bevolking), het grensoverschrijdend karakter van het effect, de waarschijnlijkheid van het effect en de duur, frequentie en de omkeerbaarheid van het effect ten onrechte slechts de effecten van de aanleg van de opvanglocatie genoemd. Er is onvoldoende gekeken naar het potentiële effect van het gebruik van de locatie. Dat de duur slechts voor vijf jaar is, wordt in de ogen van cliënten te veel zwaarte aangehangen. De impact op de omgeving kan ook in een periode van vijf jaar substantieel zijn. Ze sluiten niet uit dat bij een juiste weging van de impact op de omgeving/omwonenden een m.e.r.beoordeling op zijn plaats zou zijn. f.
Vrees onevenredige aantasting woon- en leefklimaat Het perceel waarop de opvang gerealiseerd zal worden, ligt in een polder met een agrarische bestemming. Deze grond ligt ingeklemd tussen twee kinderrijke woonwijken en een beschermd natuurgebied. De directe nabijheid van veel omwonenden maakt het sowieso opmerkelijk dat hier uiteindelijk voor is gekozen in deze omvang. Een opvang op meerdere locaties van geringere omvang lijkt meer voor de hand te liggen, zeker de bestaande leegstand in ogenschouw nemend. In aangrenzende gemeenten (Maashorst en Den Bosch) zie je deze spreiding over kleinere locaties juist wel, hetgeen de weerstand tegen opvang ook zal verkleinen (meer versnipperd). De meest gevreesde vorm van overlast is onveiligheid. Ervaringen in vele andere delen van Nederland met dergelijke grootschalige opvanglocaties is helaas negatief voor wat betreft de directe impact op omwonenden. Dit komt ook doordat de opvang ook ziet op alleenstaande jongemannen vanuit andere culturen (anders dan de vluchtelingen uit Oekraïne), wel of niet getraumatiseerd en ook min of meer aan hun lot overgelaten met enkel wat huisregels. Ze hebben geen werk en zullen weinig anders om handen hebben, zodat ze logischerwijze voor een groot deel van de tijd zullen gebruik maken van de omgeving als leefgebied voor hen.
Doordat het zo’n omvangrijke groep vluchtelingen is, maakt dat de kans groter dat er onbedoelde of opzettelijke aanvaringen zullen zijn met de huidige bewoners in de omgeving. De kans op een toename van criminaliteit maakt dat omwonenden zich terecht hierover grote zorgen maken. Reclamanten vrezen dat alle te nemen maatregelen om dit te voorkomen (huisregels, beheerder ter plaatse) onvoldoende zullen zijn, te meer dit beheer en toezicht gedaan zal worden door vrijwilligers. Ook is de verkeersveiligheid een punt van zorg. Reclamanten maken uiteraard gebruik van de aanliggende wegen. Nu deze vluchtelingen veelal zich te voet zullen verplaatsen, kan dit tot problemen leiden, in het geval men zich niet zal houden aan de verkeersregels. De
Pagina 8 van 51
onduidelijkheid bij cliënten over een aan te leggen rotonde en rondweg maakt de vrees voor overlast niet kleiner. Daarnaast vrezen reclamanten voor een verrommeling van de buurt. Een belangrijk punt is de voorziene looproute vanaf de projectlocatie tot de voorzieningen in de stad. Deze looproute maakt gebruik van de sportvelden en parkeerplaats hiervan om zo uit te komen op de Macharenseweg. Reclamanten hebben groot belang bij een gebruik van deze looproute. Ze willen voorkomen dat de voorzieningen worden gezocht via hun straat langs hun woning, hetgeen zeker logisch is, gelet op de stratenstructuur en de ligging van de woning van cliënten ten opzichte van de projectlocatie en de te bezoeken voorzieningen in het centrum, zoals een supermarkt. Er dient dan ook een voorschrift aan de omgevingsvergunning te worden toegevoegd waaruit volgt dat deze looproute gevolgd moet worden. Ook zal dit sterk gestimuleerd moeten worden via de huisregels en door het beheer en toezicht. Kortom, de te volgen looproute naar de voorzieningen in het centrum dient beter geborgd te worden in de vergunning. Los van deze punten zijn reclamanten van mening dat het project beter landschappelijk ingepast dient te worden, althans dusdanig dat het omzoomd zal zijn met een aarden wal met daarop ingepland aaneengesloten wintervast opgaand groen.
Dit om te voorkomen dat er overlast kan plaatsvinden in de zin van zicht en licht. Ook op dit punt achten cliënten de participatie te gering. Deze te treffen maatregelen dienen dan ook dusdanig als voorschrift gekoppeld te worden aan de omgevingsvergunning, dat ze als voorwaardelijke verplichting hebben te gelden. g. Flora & fauna Er is onvoldoende (veld)onderzoek gedaan naar aanwezige beschermde diersoorten, zoals vleermuissoorten. Tevens is ook niet in het juiste jaargetijde gekeken ter plaatse. h. Waardedaling woning Reclamanten willen voorkomen dat ze indirecte planschade zullen lijden in de vorm van een (tijdelijke) waardedaling van de woning. Beoordeling door de gemeenteraad a. Zeer korte afstand Reclamanten worden aangemerkt als belanghebbenden. b. Ontbreken participatie bij locatiekeuze Zie beoordeling zienswijze 1 onder c. c. Ontbreken draagvlak Zie beoordeling zienswijze 1 onder b. d. Strijd met de Interim omgevingsverordening (lOV) In artikel 3.1 van de Interim omgevingsverordening (Iov) is het toepassingsbereik van de instructieregels van de verordening aan gemeenten opgenomen. In dit artikel is opgenomen dat de instructieregels van hoofdstuk 3 van de Iov alleen van toepassing zijn op: 1. een wijzigings- of uitwerkingsplan als bedoeld in artikel 3.6, eerste lid, onder a of b, Wet ruimtelijke ordening; 2.
een beheersverordening als bedoeld in artikel 3.38 Wet ruimtelijke ordening; 3. een omgevingsvergunning waarbij met toepassing van artikel 2.12, eerste lid, onderdeel a, onder 3°, Wet algemene bepalingen omgevingsrecht van het bestemmingsplan of de beheersverordening wordt afgeweken; 4. een projectuitvoeringsbesluit als bedoeld in artikel 2.10 Crisis- en herstelwet. Er is, aangezien sprake is van een tijdelijke afwijking op grond van artikel 2.12, eerste lid, onderdeel a, onder 2° van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) sprake van geen van de vier genoemde planvormen. Dat betekent dus dat in casu de vergunningsaanvraag niet rechtstreeks aan de instructieregels van de Iov hoeft te worden getoetst en dat dus dit plan ook niet hoeft te voldoen aan alle regels van hoofdstuk 3 van de Iov. Wij hebben het plan onderbouwd in de van het besluit deel uitmakende ruimtelijke onderbouwing en daarbij ook een relatie gelegd met het provinciaal beleid. Ten overvloede merken wij nog op dat het plan sowieso niet hoeft te voldoen aan artikel 3.78 Iov. In casu is sprake van een stedelijke ontwikkeling, die weliswaar tijdelijk is maar wel als stedelijke
Pagina 9 van 51
ontwikkeling moet worden gezien. Een stedelijke ontwikkeling is toegestaan onder de voorwaarden in artikel 3.42 Iov e.v. Een ontwikkeling op basis van dit artikel hoeft niet te worden getoetst aan de criteria van artikel 3.78 Iov. Formeel hoeft ook een stedelijke ontwikkeling met een tijdelijke afwijking niet aan de Iov te worden getoetst. Maar wij hebben in de onderbouwing gemotiveerd dat hieraan wel wordt voldaan. Dat het plan voldoet aan het provinciaal beleid blijkt ook uit het feit dat de provincie in het kader van het vooroverleg heeft aangegeven dat het provinciaal beleid goed is vertaald in de ontwerpbesluiten en de daarbij behorende bijlagen. Hoewel in het algemeen ook een gemeente een plan moet toetsen aan de Iov, is het in eerste instantie vooral de provincie die moet bepalen of er wel of geen strijd is met de provinciale regels in de Iov. Wij passen dit aan in de ruimtelijke onderbouwing, zodat het vorenstaande ook duidelijker uit de ruimtelijke onderbouwing blijkt. e. Mer-beoordelingsplichtig Zie beoordeling zienswijze 1 onder d. Aanvullend willen we opmerken dat onder 1.2 ‘Toetsing besluit m.e.r.’ van de aanmeldnotitie m.e.r. onjuist de realisatie van de drive-in voor de Hornbach wordt genoemd. Wij passen dit aan. Dit heeft geen ruimtelijke consequenties. f.
Vrees onevenredige aantasting woon- en leefklimaat Zie beoordeling zienswijze 1 onder a en beoordeling zienswijze 1 onder c. Wij willen als volgt reageren op de zienswijze ten aanzien van de looproute. Voetgangers zijn gevoelig voor onnodig omlopen. De kortste route vanaf de vluchtelingenlocatie richting het centrum loopt via het terrein van de sportvelden – Macharenseweg – Koornstraat. Overigens hebben de bewoners van de opvanglocatie alle bewegingsvrijheid. Zij mogen in elke straat in Oss lopen, mits deze openbaar is uiteraard. Uiteraard moeten ook de bewoners van de opvanglocatie zich aan de verkeersregels houden. Mocht dit tot problemen leiden, dan kan voorlichting en/of educatie helpen. De gemeente kan hierin ondersteunen/faciliteren. g. Flora en fauna Zie beoordeling zienswijze 1 onder d. h. Waardedaling woning Indien reclamanten van mening zijn dat zij schade zullen ondervinden door de bouw van de tijdelijke opvanglocatie, dan kunnen zij een verzoek om planschade indienen bij de gemeente na het onherroepelijk worden van de omgevingsvergunning. Voor verdere details wordt verwezen naar de “Verordening advisering planschade gemeente Oss 2008”. Besluit Wij vinden de zienswijze gedeeltelijk gegrond en gedeeltelijk ongegrond.
Wijzigingen in de ruimtelijke onderbouwing Wij wijzigen de tekst ‘de realisatie van de drive-in voor de Hornbach’ op bladzijde 4 van de aanmeldnotitie m.e.r. in ‘de realisatie van een tijdelijke opvanglocatie voor vluchtelingen’. Wij voegen de volgende tekst toe aan paragraaf 3.2.2 van de ruimtelijke onderbouwing: “In artikel 3.1 van de Iov is het toepassingsbereik van de instructieregels van de verordening aan gemeenten opgenomen. Er is, aangezien sprake is van een tijdelijke afwijking op grond van artikel 2.12, eerste lid, onderdeel a, onder 2° wabo sprake van geen van de vier genoemde in artikel 3.1 Iov genoemde planvormen. Dat betekent dus dat de vergunningsaanvraag niet rechtstreeks aan de instructieregels van de Iov hoeft te worden getoetst en dat dus dit plan ook niet hoeft te voldoen aan alle regels van hoofdstuk 3 van de Iov. Zorgvuldigheidshalve wordt het plan navolgend, in het kader van een goede ruimtelijke ordening, wel getoetst aan de instructieregels van de Iov om na te gaan in hoeverre het plan voldoet aan de uitgangspunten en het gedachtengoed van het provinciaal beleid.”
Pagina 10 van 51
ZIENSWIJZE 8 Samenvatting zienswijze a. Locatiekeuze Het is onduidelijk hoe de locatiekeuze tot stand is gekomen. Reclamanten zijn van mening dat er een onafhankelijk onderzoek gedaan moet worden naar een geschikte locatie waarbij gekeken wordt of de locatie binnen de ruimtelijke onderbouwing past en permanent kan blijven staan. Ook blijkt uit cijfers van het CBS dat de leegstand in 2022 is gegroeid ten opzichte van 2021 en het meest uit de categorie kantoren, winkels en industriegebouwen. Wellicht dat er gebruik gemaakt kan worden van een leegstand pand net zoals nu de opvang in het oude Belastingkantoor is gevestigd. Een andere optie zou zijn om de opvang in het oude Belastingkantoor te handhaven. b. Investering Naar aanleiding van de gemeenteraadsvergadering d.d. 26 oktober 2023 is gebleken dat er in plaats van 12 miljoen nu een investering van ruim 20 miljoen benodigd is ten behoeve van de nieuwe opvanglocatie. Reclamanten vinden het absurd dat er zo'n hoog bedrag wordt geïnvesteerd voor een tijdelijke opvang van 5 jaar en is complete kapitaalvernietiging. Wellicht dat het oude Belastingkantoor als opvang behouden kan blijven. Uit stukken van de raadsvergadering d.d. 6 juli 2023 blijkt dat de verkoopprijs van het oude Belastingkantoor € 3.350.000,- te zijn.
Het is reclamanten onduidelijk of het reeds verkocht is aan de projectontwikkelaar, maar voorgesteld wordt om het oude Belastingkantoor terug te kopen en om daar de noodopvang in te behouden. c. Natuurnetwerk Brabant De beoogde locatie van de opvang aan de Spitsbergerweg grenst direct aan het NNB (Natuurwerknetwerk Brabant). In de Ecologische quickscan staat dat op basis van de uitgevoerde quickscan de negatieve effecten op het NNB niet kan worden uitgesloten en daarvoor een Voortoets dient te worden opgesteld. Deze Voortoets ontbreekt echter in de stukken. Deze Voortoets zal eerst dienen te worden uitgevoerd. d. Verkeersveiligheid De beoogde locatie van de opvang is in het kader van verkeersveiligheid geen geschikte locatie. Er is op dit moment geen voetpad aan de Spitsbergerweg en het eerste gedeelte van de Macharenseweg richting het centrum van Oss. Hierdoor zullen voetgangers vanaf de opvanglocatie over de weg of het fietspad moeten lopen om het centrum van Oss te kunnen bereiken. Aan de Macharenseweg (het gedeelte tussen de Spitsbergerweg en Koornstraat) zal waarschijnlijk ook geen voetpad gerealiseerd kunnen worden vanwege ruimtegebrek. Daarnaast is uit een rapport Veilig Verkeer Nederland d.d. maart 2021 geconstateerd dat de verkeersveiligheid in 2020 al niet voldoet op basis van de verkeersbewegingen en het huidige aantal inwoners van de wijk.
Sindsdien zijn er nauwelijks aanpassingen gemaakt om de wegen veiliger te maken en is het aantal inwoners in de wijk Horzak door nieuwe woningen en de nieuwe wijk Oijense Zij Noord en daardoor het aantal verkeersdeelnemers alleen maar toegenomen. Als daar ook de opvanglocatie met 500 bewoners en medewerkers erbij komt zal de situatie nog onveiliger worden voor alle verkeersdeelnemers. Reclamanten zijn van mening dat er een onafhankelijk onderzoek gedaan moet worden naar de impact op de verkeersveiligheid. e. Toename verkeersdrukte De verkeersdrukte in de directe omgeving zal aanzienlijk toenemen. Naar schatting zal het aantal verkeersbewegingen met 20% toenemen t.o.v. de huidige. Naast de toename van de verkeersdrukte door voertuigen zal er ook een toename van 'verkeersdrukte' zijn door fietsers en voetgangers. f. Aantasting groene landschap De wijk Horzak is nu een mooie groene wijk aan de rand van Oss met uitzicht op de weilanden. Met dit idee hebben wij destijds in 2017 een huis gekocht in de Horzak. Aangezien de beoogde opvanglocatie aan de Spitsbergerweg een agrarische bestemming heeft, hadden wij niet kunnen voorzien dat dit in de toekomst zou gaan veranderen. Reclamanten vinden deze bebouwing op een agrarische bestemming een aantasting op het mooie groene landschap.
Pagina 11 van 51
g. Grootschalige opvang De opvang is erg grootschalig met 500 bewoners. Volgens cijfers van het COA zijn er gemiddeld gezien zo'n 260 bewoners in een opvang. De spreidingswet is nog niet van kracht dus de gemeente Oss heeft op dit moment ook niet de wettelijke verplichting om deze hoeveelheid vluchtelingen op te vangen of überhaupt om vluchtelingen op te vangen. Reclamanten zijn van mening dat er meerdere kleinschaligere opvanglocaties gerealiseerd moeten worden in de Gemeente Oss. h. Veiligheid Reclamanten maken zich zorgen over de veiligheid in de wijk als de opvanglocatie aan de Spitsbergerweg gerealiseerd gaat worden. Door de verhuizing van de opvanglocatie naar de Spitsbergweg zal deze 'sociale controle' van het politiebureau verdwijnen. i. Draagvlak Er is geen onderzoek gedaan naar draagvlak onder omwonende voor de opvang aan de Spitsbergerweg. Er zal hier een onafhankelijk onderzoek naar gedaan moeten worden. Indien er niet voldoende draagvlak is, zal er naar een andere locatie gezocht moeten worden. j. Waardedaling woning De komst van een opvanglocatie leidt zeer waarschijnlijk tot een waardedaling van de woning van reclamanten. Beoordeling door de gemeenteraad a. Locatiekeuze Zie beoordeling zienswijze 1 onder c. b. Investering De tijdelijke huisvesting wordt ingezet voor een periode van 5 jaar met optie voor verlenging van 5 jaar.
Het is mogelijk de units tussentijds (of na afloop) in te zetten voor een andere doelgroep, op een andere locatie. Daardoor is geen sprake van kapitaalvernietiging. Het oude belastingkantoor is verkocht aan een projectontwikkelaar. Met de projectontwikkelaar zijn contractuele afspraken gemaakt over de levering van het gebouw en de grond. Terugkoop is niet mogelijk en daarmee niet beschikbaar als alternatief voor de nieuwe locatie opvanglocatie aan de Spitsbergerweg. c. Natuurnetwerk Brabant Een Voortoets is niet nodig, wel een effectenanalyse. Deze is uitgevoerd. Er is gekeken naar de effecten van het realiseren van een opvanglocatie met betrekking tot het Natuurnetwerk Brabant (NNB). Uit de effectenanalyse blijkt niet dat het realiseren van de opvang niet mogelijk is. Het enig effect is een toename van geluidsverstoring. Hiervoor dient er gecompenseerd te worden. Met de inrichting van het terrein van de locatie van de opvang zal dit worden gerealiseerd. Zie ook beoordeling zienswijze 1 onder d. d. Verkeersveiligheid Zie beoordeling zienswijze 1 onder c. Wij willen hieraan toevoegen dat nu niet het juiste moment is om (on)afhankelijk onderzoek te doen. In het kader van de noordelijke ontsluitingsweg worden nadere uitwerkingen gedaan. Als daar verkeersonderzoek voor nodig is, dan zal daar een opdracht voor worden uitgezet. e.
Toename verkeersdrukte Zie beoordeling zienswijze 1 onder c.
Pagina 12 van 51
f. Aantasting groene landschap Het klopt dat in 2017 niet voorzien kon worden dat hier een opvanglocatie zou komen. Het perceel blijft een agrarische bestemming houden. Met deze procedure regelen we dat het perceel tijdelijk mag worden gebruikt voor de opvang van vluchtelingen. Met de inrichting van het terrein is rekening gehouden met het zicht op het landschap door een groene inpassing te maken. Hierdoor wordt de opvanglocatie niet onzichtbaar, maar zal deze wel voor een deel aan het zicht worden onttrokken. g. Grootschalige opvang De nieuwe opvanglocatie betreft een gemengde gezinslocatie waar zowel Oekraïense vluchtelingen als asielzoekers worden opgevangen. Er wordt gestreefd naar een gelijke verdeling van het aantal Oekraïense vluchtelingen en asielzoekers op de locatie. Dat gebeurt op de huidige locatie ook. Cijfers van het COA hebben betrekking op asielzoekers en niet op vluchtelingen uit Oekraïne. De omvang van vluchtelingenopvang is gerelateerd aan de omvang van een gemeente en daarom zal een kleinere gemeente kleinere locaties hebben/realiseren. Daarnaast zijn de toevallige beschikbaarheid van geschikte panden en gronden van invloed. Ook de manier waarop toezicht en woonbegeleiding is georganiseerd van invloed op de omvang.
Om te komen tot een efficiënte organisatie voor de opvang van vluchtelingen, zoals wij die in onze gemeente hebben georganiseerd, is een bepaalde schaalgrootte nodig. Dit geldt niet alleen voor de opvang zelf, maar ook voor de beveiliging (24/7), huisartsenzorg en anderen partijen die spreekuur houden zoals het COA, Vluchtelingenwerk en de GGD. h. Veiligheid Zie beoordeling zienswijze 1 onder a. i. Draagvlak Zie beoordeling zienswijze 1 onder b. j. Waardedaling woning Zie beoordeling zienswijze 4 onder h. Besluit Wij vinden de zienswijze gedeeltelijk gegrond en gedeeltelijk ongegrond. Wijzigingen in de ruimtelijke onderbouwing Wij hebben de Effectenanalyse NNB d.d. 13 september 2023 en de memo Beoordeling NNB omgeving beoogde huisvesting aan de Macharenseweg – Spitsbergerweg in Oss van De Roever d.d. 12 september 2023 aan de ruimtelijk onderbouwing toegevoegd. ZIENSWIJZE 9 Samenvatting zienswijze a. Locatie Reclamanten zijn het niet eens met de locatie voor de opvang van vluchtelingen. Voor het inventariseren van mogelijk geschikte percelen voor het realiseren voor een grootschalige opvang van vluchtelingen is een intern en extern onderzoek verricht. In eerste instantie is op basis van het ruimtelijk programma van eisen beoordeeld welke locaties qua omvang mogelijk geschikt zijn. Dit heeft geleid tot een zogenaamde long-list met 31 ruimtelijk geschikte locaties.
Aan de hand van de volgende wegingsfactoren in combinatie met een zogenaamd stoplichtenmodel zijn deze 31 geïnventariseerde locaties verder beoordeeld. In de collegevergadering van 22 november 2022 heeft het college uiteindelijk gekozen voor de locatie Macharenseweg-Spitsbergerweg te Oss. In een intern memo aan de Stuurgroep vluchtelingenopvang Oss van 18 november 2022 wordt op pagina 2 geschreven dat “gezien de beperkte tijd die er is om een alternatieve locaties te vinden en te realiseren wegen de factoren beschikbaarheid en ruimtelijke planologische mogelijkheden zwaarder dan andere factoren”. Reclamanten kunnen zich niet in deze stelling vinden. Er dient een goede afweging gemaakt te worden tussen de verschillende locaties, hetgeen niet is gebeurd.
Pagina 13 van 51
In hetzelfde memo wordt op pagina 4 aan de stuurgroep geschreven dat de BosschepadHeihoekstraat te Oss het beste scoort ten opzichte van de andere 6 locaties van de shortlist. Dan is onbegrijpelijk waarom is gekozen voor de onderhavige locatie aan de Spitsbergerweg- Macharenseweg. In een Woo-verzoek van 23 maart 2023 is aan het college gevraagd het verslag van de stuurgroep te mogen ontvangen waar de uiteindelijke keuze voor de SpitsbergerwegMacharenseweg te Oss is gemaakt. In antwoord op dit Woo-verzoek meldt het college bij brief van 4 mei 2023, dat de uiteindelijke keuze niet gemaakt is in een vergadering van de stuurgroep maar in een informeel overleg waar, hoe opmerkelijk, geen verslag van is gemaakt. Dit is in strijd met de vereiste transparantie. Nergens is dus schriftelijk vastgelegd hoe het college uiteindelijk op de locatie Spitsbergerweg-Macharenseweg in Oss is uitgekomen en waarom is afgeweken van het advies aan de stuurgroep van 18 november 2022 om te kiezen voor de locatie Bosschepad-Heihoekstraat te Oss. Op basis van deze weging en kwantificering van de stoplichten ontstaat er een score en dus rangschikking van de zogenaamde shortlist van meer naar minder geschikte locaties voor de grootschalige opvang van vluchtelingen.
Het college heeft in zijn ontwerpbesluit voor de grootschalige opvang te kiezen aan de Spitsbergerweg-Macharenseweg te Oss op basis van eigen onderzoeken en beleidsuitgangspunten niet gekozen voor de meest geschikte locatie. Het ontwerpbesluit is in strijd met de goede ruimtelijke ordening, het zorgvuldigheidsvereiste en het motiveringsbeginsel. Het college had uit consistentie van het beleid en transparantie van de besluitvorming voor de locatie Bosschepad-Heihoekstraat in Oss moeten kiezen. Door de keuze van het college worden reclamanten op verschillende manieren in enige betekenis en op verschillende manieren in mijn belangen geschonden. Ten onrechte is onvoldoende gemotiveerd waarom niet is gekozen voor de betere locatie en de Bosschepad-Heihoekstraat. b. Flora en fauna en milieu-effectrapportage Reclamanten zijn het er niet mee eens dat er geen milieu-effectrapportage noodzakelijk is, omdat er geen belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu te verwachten zijn. Reclamanten vinden dat zolang er geen effectenanalyse Natuurnetwerk Brabant, zoals benoemd in het rapport van BRO, gemaakt is hier geen uitsluitsel over gegeven kan worden. Ooievaars verblijven regelmatig op het agrarische perceel op de locatie waar de opvang vluchtelingen zou moeten komen. Een ooievaar is een beschermde vogel, wat betekent dat hij niet verstoord en verjaagd mag worden.
Op 27 februari 2023 heeft een ecoloog de locatie bezocht. “Een veldbezoek voor een quikscan Flora en fauna is nadrukkelijk geen volledige inventarisatie. Dat betekent dat het voorkomen van soorten met dit veldbezoek per definitie niet uit te sluiten is”, zoals beschreven staat in de ecologische quickscan Macharenseweg, Oss. De eerste ooievaars keren vanaf half februari terug. De laatste ooievaars komen pas eind maart of begin april terug. De kans is dus klein dat er eind februari ooievaars waargenomen worden op locatie. Reclamanten zijn van mening dat de ooievaars tot de groep behoort die de ecoloog niet heeft waargenomen. De beschermde ooievaar zal op de locatie worden weggejaagd door de bouw van de opvang vluchtelingen. Derhalve kan de onderhavige omgevingsvergunning niet worden verleend. De opvang vluchtelingen is gelegen naast een foerageergebied van vleermuizen. Twee vliegroutes van vleermuizen komen langs de opvanglocatie. Verlichting afkomstig van de opvang vluchtelingen zal op beide routes invloed hebben. Een vleermuis is een beschermde diersoort. Reclamanten vinden, dat de aangewezen locatie voor opvang van vluchtelingen niet bijdraagt aan de bescherming van de vleermuizen maar juist schade zal berokkenen bij deze beschermde diersoort.
De buitenste woningen bij de in aanbouw zijnde wijk de Oijense Zij Noord hebben de verplichting om in verband met poldergebied de hoofdgebouwen en bijgebouwen “groene daken” te realiseren. Dit zou een kwalitatieve verplichting zijn. Bij de vluchtelingenopvang krijgt alleen het activiteitengebouw een sedum dak. In deze regeling zouden de woongebouwen ook een sedum dak moeten krijgen en geen “witte platen” om de hitte tegen te houden. Die witte platen vallen niet binnen het natuurbeeld en een sedum dak is veel effectiever dan isolatie. Onduidelijk is waarom er geen eenduidigheid met de “groene daken” is met betrekking tot de overloop van stad naar platteland, juist omdat de locatie grenst aan het Natuurnetwerk Brabant (NNB).
Pagina 14 van 51
c. Verkeersveiligheid Reclamanten vinden dat het verkeersveiligheidsadvies van VVN, dd. Maart 2021, volledig genegeerd wordt door het college en hierdoor de veiligheid van alle verkeersdeelnemers op de Macharenseweg in het geding komt. Daarom is verlening van de omgevingsvergunning in strijd met de goede ruimtelijke ordening. Bij de vluchtelingenopvang komt er een fietsenstalling voor 450 fietsen. De stroom fietsers zal aanzienlijk toenemen op de Macharenseweg en zoals in het rapport beschreven wordt is fietsen op de Macharenseweg “riskant en zeker niet hoogwaardig”. Wethouder Van Kessel heeft reclamanten toegezegd dat een verkeersdeskundige van de gemeente Oss dit zou bekijken. Zoals bekend is, zal een voetganger met zware boodschappentassen de kortste weg belopen. Dat is over de Macharenseweg en over de Veekraal. Bij de Macharenseweg is op dat stuk geen voetpad. Hierdoor zullen er voor de fietsers en voetgangers onveilige situaties ontstaan op de Macharenseweg. Daarnaast worden de poorten van de aangewezen looproute 's avonds gesloten op het sportpark en zullen de vluchtelingen over de Macharenseweg op het fietspad moeten lopen om de opvang te bereiken. Reclamanten vinden dat er onvoldoende maatregelen op het gebied van verkeersveiligheid zijn genomen waardoor de veiligheid van alle verkeersdeelnemers op de Macharenseweg niet gewaarborgd kan worden. Dit is onacceptabel. d.
Welzijn vluchtelingen en verkeerde participatie Op 22 maart 2023 heeft er in de klankbordgroep een stemming plaats gevonden over de situering van de units van de vluchtelingenopvang. Het college heeft toch gekozen voor de “verliezende” variant 2. Reclamanten vinden dat hierbij niet gedacht is aan het welzijn van de vluchtelingen om de volgende reden. Op het heetst van de dag in de zomer is er alleen een klein beetje schaduw aan de achterzijde van het activiteitengebouw. En dit voor 500 mensen. Was er voor variant 1 gekozen dan hadden de mensen profijt gehad van 3 lange zijden met schaduw. Daarnaast is poldergebied in de winter erg guur met zijn noordoostenwind. De vluchtelingenopvang ligt naast een laagvlieggebied van defensie. Hier mogen en komen regelmatig helikopters op een hoogte van 45 meter overvliegen, ook in de nacht. Hoe zorgvuldig is deze locatie uitgekozen voor de getraumatiseerde vluchtelingen? Reclamanten denken dat de gemeente hier niet eens van op de hoogte is. Daarmee heeft uw college in strijd met het zorgvuldigheidsbeginsel gehandeld. Risico op oprakelen trauma’s met de psychische consequenties van dien. Wat gaat het college hieraan doen met betrekking tot het veilige gevoel voor de vluchtelingen en de veiligheid van de omwonenden om accidenten van psychische aard te voorkomen? e.
Sociale veiligheid en participatie De reuring in de woonomgeving van reclamanten zal anders worden met een vluchtelingen opvang als overburen. Dit gegeven heeft voor polarisatie in de wijk gezorgd. Daarnaast vragen reclamanten zich steeds af hoe wethouder Van Kessel kan praten over een draagvlak bij omwonenden. Reclamanten missen op zijn minst een enquête in deze en niet de vertegenwoordiging van 4 personen uit een klankbordgroep. De vragen van reclamanten als omwonenden met betrekking tot veiligheid zijn tot nu toe onbevredigend beantwoord. Het antwoord dat steeds terugkomt is dat het om 22.00 uur stil moet zijn bij de vluchtelingenopvang. Reclamanten zouden graag een veiligheidsplan op papier opgesteld zien wat onrust wegneemt en duidelijkheid biedt aan alle partijen. Reclamanten vinden dat er geen draagvlak is voor een grote groep vluchtelingen in de omgeving van de opvanglocatie. Om het draagvlak groter te maken zou het aantal vluchtelingen minstens gehalveerd moeten worden. Hierdoor zal ook de integratie beter verlopen. Daarnaast zullen de omwonenden bij een kleinere groep vluchtelingen eerder een gevoel van veiligheid ervaren. Nu de vragen van omwonenden niet afdoende zijn beantwoord, is onvoldoende geparticipeerd. f. Thuis in Oss Thuis in Oss wordt via de media neergezet als een vrijwilligersorganisatie.
Na berekening blijkt dat de werknemers een bovenmodaal salaris ontvangen. Reclamanten vrezen of er voldoende “echte” vrijwilligers. Zijn er voldoende vrijwilligers voor de aankomende 5 jaar om de vluchtelingenopvang fatsoenlijk draaiende te houden? Wat als de vrijwilligers in aantallen afnemen? Reclamanten vinden dat het aantal onbetaalde vrijwilligers niet gewaarborgd is voor de aankomende 5 jaar waardoor de kwalitatieve begeleiding van de vluchtelingen tekort zal schieten en er maatschappelijke problemen zullen voordoen.
Pagina 15 van 51
g. Spreidinqswet In alle brieven, adviezen, besluiten wordt door het college steeds gesproken over landelijke ontwikkelingen zoals invoering Spreidingswet. Deze wet is er nog steeds niet maar hier verschuilt het college zich steeds achter. De gemeente Oss is nog helemaal niet verplicht om vluchtelingen op te vangen. Reclamanten vinden dat het college consequent foutieve informatie verstrekt of voordoet dat deze regeling er spoedig komt terwijl hier nog helemaal geen besluit over is genomen in de Eerste Kamer. h. Archeologie Eind oktober 2023 wordt er een aanvullend archeologisch onderzoek verricht op het perceel met dubbelbestemming agrarisch gebied en Waarde archeologie met een middelhoge verwachtingswaarde. Reclamanten vinden dat de resultaten van dit onderzoek eerst bekend moeten zijn om archeologische vindplaatsen uit te sluiten voordat een omgevingsvergunning kan worden verleend. i. Burgerparticipatie Er is geen burgerparticipatie geweest met de locatiekeuze. Via de klankbordgroep zouden cliënten hun zorgen en/of vragen kunnen uiten. Na de “variantkeuze” door het college werd verzocht alleen constructief te zijn. Als omwonenden hebben reclamanten gevraagd zoveel mogelijk hun zicht op de locatie te beperken. Er komen nu welgeteld 3 bomen die dan nog eens de helft van het jaar niet bladdragend zijn.