Advies Toekomstige Organisatievorm kermis
Tekst van het document
De stichting organiseert inm iddels alles en is (ook financieel) verantwoordelijk. De gem eente ontvangt geen pachtgelden. De gem eente doet wat nodig is net als bij andere evenem enten, dus toetsing vergunningsaanvraag, controle ras-num m ers, afstem m ing m et veiligheidsdiensten, vergunningverlening, handhaving en facilitair (zoals dranghe kken uitlenen). Enige afspraken “op papier” is de vergunning m et de vergunningsvoorwaarden (zoals schoonm aak, verkeersplan, veiligheidsplan). De stichting regelt zelf de verpachting m et andere exploitanten, de indeling van de kerm is, de ritprijzen, prom otie etc. In Venlo binnenstad, in Blerick en in de andere kernen is geen randprogram m ering. Horeca binnenstad is niet (extra) actief tijdens de kerm is. Beperkte afstem ming met ondernemers, bv voor de terrassen, regelt de stichting. De gem eente heeft wel een bijzondere bepaling over de kermissen in het terrassenbeleid opgenom en: “ Jaarlijks tijdens de opbouw- en afbraakfase en gedurende de kermis moet de terrasruimte op de openbare weg indien nodig 30% inkrimpen op de locaties waar de kermis in de binnenstad van Venlo plaatsvindt”. Met deze werkwijze heeft de gemeente geen omkijken naar de kerm is (geen verantwoordelijkheid). Het regelen van aantrekkelijke attracties en de contacten m et de kerm isexploitanten vond de gem eente best lastig en nu is dat alles buiten de deur gezet.
Door de com binatie van binnenstad Venlo (een gunstige kerm is om dat deze laat in het seizoen valt) in één stichting m et de andere stadsdelen (die losstaand niet echt rendabel zijn) kan ook hier een kerm is blijven bestaan. Nadeel is dat de gem eente volledig afhankelijk is van de keuze van de stichting of een andere exploitant om wel of geen kerm is te organiseren.
30
Nationale Bond van Kermisbedrijfhouders BOVAK Juni-augustus 2023 Wat betreft het organiseren van een kermis is de kerm isbond van m ening dat de gem eente altijd eindregie m oet behouden en leading blijft. Dit vanwege het intensieve gebruik van de openbare ruim te en de vele belangen van ondernem ers, horeca, bewoners en kerm isexploitanten die daar spelen. Het uitbesteden van praktische zaken en delen van de voorbereiding is geen probleem aldus de kerm isbond, m aar dat m oet niet leiden tot het uitbesteden van het geheel. We bespreken enkele m anieren voor het uitbesteden. Door enkele gemeenten is geopperd om als gemeenten m eer sam en te werken bij de organisatie van de kerm is. Bijvoorbeeld om (m et name vanwege scheiding van petten) een andere gem eente m ee te laten kijken m et de beoordeling van de vergunningsaanvraag. Bij de kerm isbond is wel bekend dat er tussen gem eenten sam enwerking wordt gezocht, bijvoorbeeld in de vorm van m enskracht voor uitvoeringsbegeleiding. Bij de kerm isbond is niet bekend dat er gem eenten zijn die een andere gem eente ondersteunt bij de beoordeling van de vergunningsaanvraag. De kerm isbond staat hier niet negatief tegenover. Andere optie is het inhuren van “technische” ondersteuning. Bijvoorbeeld is het m ogelijk om , m et een onderhandse aanbesteding, daarvoor een bureau te kiezen.
Een grote speler is Bureau De Kerm isgids, er zijn niet veel anderen. Bureau De Kerm isgids heeft veel m ogelijkheden qua keuze welke taken je hen laat doen en welke niet. Voordeel kan tevens zijn dat dit eventuele verborgen kosten (van de gem eentelijke organisatie die het zelf d eed) inzichtelijk m aakt. In deze vorm blijft het een gemeentekerm is. Dit wordt veel toegepast in den lande. Deze werkwijze heeft de steun van Kerm isbond, zonder uitgesproken voorkeur. Verder zijn er verschillende gemeenten die gebruik m aken van een stic htingsvorm . De vraag is of de Kerm isbond een gem eente weet waar sprake is van een Stichting die de kerm is organiseert, waarbij de gem eente participeert in de stichting. Het antwoord is nee, bij de kerm isbond zijn geen gem eenten bekend die m et een Stichting werken waarbij de gem eente participeert. Voor zover bekend zijn de stichtingen die kermissen organiseren, stichtingen zonder aandeel gem eenten. De optie uit het Respons rapport (stichting waarin gem eente participeert), is volgens de kerm isbond geen werkwijze die wordt toegepast in den lande. Er zijn gem eenten die een aandeel hebben of hadden m aar dit afbouwen en (gaan) stopzetten. Als voorbeeld wordt Meierijstad en Land van Cuijk genoem d. Een stichting heeft niet de voorkeur van kerm isbond, vanwege de veelheid aan belangen in de openbare ruim te.
Bovendien is er een risico qua continuïteit als bij de stichting (vooral) m et vrijwilligers wordt gewerkt. Algem een geldt bij de organisatie van de kerm is door de gem eente: aandachtspunt is wel de zakelijke benadering. Mensen zien m aar 1 gem eente, m et verschillende petten kan dat lastig zijn. Het is niet uit te leggen als je bij kerm is zaken anders benadert dan bij een ander evenem ent.
31
Overzicht van de top 10-kermissen in Nederland
Nr. Plaats 1 Tilburg
Locatie centrum
2 Leiden 3 Weert 4 Uden
centrum centrum centrum
5 6 7 8
Datum juli
Attracties 230
oktober 150/175 september 125/130 juli 110 (vh 90) 100+ (vh Best centrum juni/juli 90) Den Haag Malieveld april 100 (vh 65) 90+ (vh Eindhoven Kennedylaan augustus 110) Roosendaal centrum september 85
9 Nijm egen centrum sept./okt. 10 Oss centrum augustus Bron: kermisbond BOVAK, september 2023
80+ (vh 90) 80 (vh 85)
32
Organisator gem eente
Uitvoering
Dé 3-October Vereniging Kerm isgids gem eente gem eente gem eente Dé Kerm isgids Eindhoven 247 gem eente gem eente gem eente
Dé Kerm isgids
Respons Juni-septem ber 2023 Eerder onderzoek Het rapport “Een nieuwe toekom st voor de kerm is in Oss” (14 nov. 2022) geeft veel inform atie over de zaken die van belang zijn voor de toekomstige organisatie van de kerm is. Wat opvalt is de volgende opsomming van elementen die door Respons worden geadvise erd om te kom en tot een betere organisatie van de nieuwe kerm is: 1. Scheiden opdrachtgever-/opdrachtnemerschap (duidelijke scheiding tussen programmering en veiligheid) 2. Vergroten organisatorische slagkracht en expertise 3. Vergroten draagvlak en sam enwerking. Meerdere opties om dit te bereiken, worden beschreven. Het advies van Re spons luidt uiteindelijk om de organisatie van de nieuwe kermis in Oss onder te brengen in een stichting waar m eerdere partijen in de stad bij betrokken zijn en verantwoordelijkheid nem e n. Met nadruk wordt verwezen naar het rapport voor een volledige weergave van het onderzoek van Respons. Aanvulling Om een beter beeld te krijgen van het scenario waarbij een stichting wordt opgericht, en om te horen welke gemeenten m et een dergelijke vo rm werken (en hoe), is nogm aals contact gezocht m et Respons. Respons heeft de m ogelijkheden van een stichtingsvorm nader geanalyseerd.
Hieruit blijkt dat van bij Respons bekende stichtingen de gemene deler is dat de gem eente geen rol in het bestuur/Raad van Toezicht heeft van de stichting die ze zelf op afstand heeft gezet. Dat betekent voor het advies van Respons dat zij, als gevolg van voortschrijdend inzicht, adviseert om de gem eente niet te laten participeren in de stichting als gekozen wordt voor een s tichtingsvorm. Een stichting waarbij de gem eente participeert (in het bestuur of raad van toezicht) blijkt geen gebruikelijke of bekende werkwijze. In den lande zijn hier voor zover bekend, geen voorbeelden van beschikbaar. Wel kan de gem eente een rol als adviseur hebben, bijvoorbeeld in een raad van advies. De volgende toelichting wordt daarop door Respons gegeven: Gemeente als founding partner Het dilem m a zit in het feit dat je als gem eente voldoende afstand hebt m aar toch ook voldoende invloed houdt op het resultaat. Dat heb je als gem eente natuurlijk door beleid, de vergunningverlening m aar ook door founding partner te zijn van de op te richten organisatie. Die sam enwerking is waardevol om dat binnen een stichting net even effectiever geanticipeerd kan worden op de commerciële vraagstukken die bij de organisatie van evenem ent of kerm issen zich voordoen. Bovendien kom je als gem eente in de juiste positie.
Door als gem eente betrokken te zijn bij de oprichting van de organisatie (vaak een Stichting) kan je als gem eente het stuur nem en bij het form uleren van de doelstelling van de op te richten Stichting Kerm is Oss (SKO).
33
Gemeente Oss en de kermis De gem eente Oss kan kiezen voor een concessieovereenkom st m et SKO. SKO dient een onafhankelijk bestuur van m ensen zonder een functie in Oss. Onafhankelijkheid is echt een pre om geen belangenverstrengeling te krijgen. Onafhankelijk om dat de RvT of bestuur sturen op het resultaat wat is opgesteld in de concessieovereenkom st en daarm ee de doelen van de founding partner. Niet in het bestuur/RvT, wel in Adviesraad Het advies van Respons is om de gem eente niet in de RvT of het bestuur te laten plaatsnem en om dat de gem eente vergunningverlener is en op afstand in de juiste positie kom t. Wel kan de gem eente wanneer m eer verbinding is gewenst in de “raad van advies” plaatsnem en. Door het uitgeven van een concessieovereenkomst m et een concessievergoeding houdt de gem eente Oss voldoende sturing op het resultaat. Als concessiehouder m oet de stichting nam elijk elk jaar verantwoording afleggen aan de concessiegever (gem eente). Ook heeft de gem eente vanuit de gebruik gevende /de vergunning gevende rol verplichting naar de stichting en daarom is een vergoeding vaak wel op zijn plaats. De gem eente rekent nam elijk vaak kosten voor evenem enten door zoals, kostenvergunning, parkeren gebruik ruim te, voorzie ning, ect. De rekening die de stichting krijgt voor verschillende voorzieningen kom t via de concessievergoeding als concessiebijdrage terug.
Ook is een subsidie op bepaalde activiteiten denkbaar. Voorbeeld Een voorbeeld is de kerm is in de gem eente Eindhoven (park Hilaria) waarbij de gem eente een overeenkom st heeft gesloten m et Stichting Eindhoven247. Hierin is een aantal inhoudelijke randvoorwaarden geform uleerd. In de opdrachtform ulering zijn zaken opgenom en als het behouden van het sociaal historisch karakter, evenwicht tussen belang van toegankelijkheid voor een breed publiek, kwalitatief aanbod en econom isch rendem ent. Dat het betaalbaar dient te blijven voor bezoekers en dat als de organisator er wijzigingen aan willen brengen in het concept Park Hilaria en/of de locatie m oet dit eerst aan de gem eente worden voorgelegd. De gem eentelijke accountmanager van de overeenkomst is op die m anier inhoudelijk betrokken om te controleren of de stichting zich aan de voorwaarden houdt.
34