Bijlage 1 Notitie School Lyndensteyn - definitiefase
Tekst van het document
Ook voor het bewegingsonderwijs naar de gymzaal (met specifieke voorzieningen voor SO/VSO) moeten leerlingen heen en weer. Verder zullen bepaalde voorzieningen niet makkelijk op twee plekken te organiseren zijn (bibliotheek, muziek, praktijkonderwijs). Los van de extra kosten, gaat hiermee ook veel energie en onderwijstijd verloren; - Werken op twee locaties vraagt extra personele inzet en organisatorische kosten (bv. verpleegkundigen die maar op 1 plek tegelijk kunnen werken); - De verbinding en samenwerking tussen delen van de organisatie is tijdelijk minder goed te organiseren (letterlijk op afstand); Ikenhiem geen optie. Gebruik maken van het leegkomende zorgcentrum is gezien de opvang van statushouders van de baan.
Streven is tijdelijke huisvesting te voorkomen. - Nieuwbouw gymzaal als tijdelijke huisvesting. In het plan wordt vooralsnog uitgegaan van een nieuwe gymzaal, die als laatste in de fasering wordt gerealiseerd. Op de plek van o.a. de oude gymzaal komen nieuwe
Notitie definitiefase – vernieuwbouw School Lyndensteyn | 31 oktober 2024
21
Nuts en netcongestie De nuts-aansluiting en netcongestie zijn een aandachtspunt. School Lyndensteyn heeft geen eigen aansluiting; dit loopt via de grootverbruik-aansluiting van RF). Zoals het nu lijkt kan een oplossing worden gevonden zonder een nieuwe aansluiting voor de school (een nieuwe aansluiting zouden we nu niet krijgen i.v.m. netcongestie). Dan moet er binnen de aanwezige capaciteit extra vermogen aangevraagd worden én moeten er tussenmeters worden geplaatst.
3.4 Duurzaamheid – bouwen voor de toekomst We investeren in de toekomst van onze leerlingen. Daarom streven we naar toekomstbestendige huisvesting van hoge kwaliteit. Een fris, duurzaam, eigentijds en energiezuinig gebouw met een gezond binnenklimaat. Dit heeft een positief effect op het gedrag, welbevinden, leerprocessen en het buitenklimaat. Belangrijke speerpunten voor dit PvE zijn: • Duurzaamheidskaders. - We hebben aandacht voor energietransitie (verandering van huidig fossiele brandstoffen naar duurzame energie), klimaatadaptatie (aanpassing aan het veranderende klimaat om goed voorbereid te zijn op extreem weer), biodiversiteit (alle planten, dieren, micro-organismen en hun omgeving) en circulair gedachtegoed (gebruik van milieuvriendelijke materialen en hergebruik van materialen); - Voldoen aan uitgangspunten van Ruimte OK, Kwaliteitskader Huisvesting (onderwijs), Programma van Eisen ‘Frisse scholen’, BENG (Bijna Energie Neutrale Gebouwen’) en aardgasvrij (all-electric) is de ondergrens. Er wordt onderzocht in hoeverre ENG haalbaar is; • Gezonde exploitatie.
Minimaliseren van energieverbruik, duurzame energiebronnen, minimaliseren van onderhoudskosten; • TCO: ingrepen in gebouwen/voorzieningen gebeuren vanuit een integrale blik waarbij de ‘Total Cost of Ownership’ als uitgangspunt wordt genomen (zakelijke levensloop van een gebouw en duurzaamheid); • Spijtvrij: we denken bewust na over maatregelen die niet nadelig zijn voor de langere termijn. Specifieke technische eisen zijn in het technisch PvE nader uitgewerkt.
Notitie definitiefase – vernieuwbouw School Lyndensteyn | 31 oktober 2024
3.5 Buitenruimte en vergroenen van pleinen We streven naar multifunctioneel gebruik van speelterreinen, duurzame mobiliteit en positieve gezondheid met aandacht voor beweging en een gezonde leefstijl. Bouwplannen en verduurzaming bieden kansen om ook de buitenruimte aan te passen aan de huidige eisen. De functie van de buitenruimte verandert. Buitenlessen, bewegen, bewegend leren en groenbeleving maken steeds vaker onderdeel uit van het onderwijsprogramma. Scholen zetten waar mogelijk meer in op groene pleinen waar leerlingen kunnen rennen, ravotten, ervaren, proberen, vallen en weer opstaan en vooral veel plezier beleven aan spelen en meer bewegen. Daarmee is de buitenruimte een verlengstuk van de binnenruimte. Groen en biodiversiteit levert op deze manier ook een bijdrage aan het leren en ontwikkelen. Deze voorzieningen zijn er niet alleen voor de leerlingen. De pleinen in de gemeente Opsterland hebben het liefst zoveel mogelijk ook een openbaar karakter, waardoor kinderen uit de buurt er eventueel ook gebruik van kunnen maken buiten schooltijd. De buitenruimte biedt voor het praktijkonderwijs ook kansen en mogelijkheden om groen-/techniekonderwijs vorm te geven.
Waarom? Een groen schoolplein ondersteunt de gezonde ontwikkeling van kinderen. Een groen schoolplein draagt bij aan de kennis over en band met de natuur. Een groen schoolplein draagt bij aan een betere kwaliteit van het onderwijs. Een groen schoolplein bevordert klimaatbestendigheid van de gebouwde omgeving. Een groen schoolplein bevordert de biodiversiteit.
3.6 Karakter, sfeer en uitstraling huisvesting in relatie tot visie Onderwijsvisie en de beloftes die je daarbinnen doet moet je zien, voelen en ‘proeven’ binnen de voorziening, zowel in het gebouw als de buitenomgeving. In relatie tot de visie zijn voor School Lyndensteyn een aantal ambities benoemd. • Perspectief. De voorziening biedt letterlijk en figuurlijk perspectief. Het biedt een variëteit aan mogelijkheden en zicht op die mogelijkheden. Het nodigt uit tot het verkennen van interesses en talenten en de ontwikkeling van talenten; • Ruimte, structuur en geborgenheid. Het gebouw geeft binnen en buiten een gevoel van ruimte. Dat zien we terug in passend gebruik van licht, transparantie, zichtlijnen en kleuren, benutten van hoogte, verbinding binnen en buiten, gevarieerde werk-/leer/-speelruimte, buitenruimte met veel natuurlijk groen die ook leerruimte is en een opgeruimd gebouw. Structuur zien we vooral in een georganiseerd, herkenbaar dagritme en onderwijsprogramma; • Hele gebouw als leeromgeving. Er is zo weinig mogelijk ‘loze circulatieruimte’ (gangen). Alle ruimten zijn geschikt voor werken, leren of verblijven;
22
•
•
•
•
Flexibel en multifunctioneel. Het gebouw is flexibel qua opzet en beschikt over ruimten die door iedereen gebruikt kunnen worden, voorzien van een goede ICTinfrastructuur en flexibel en multifunctioneel meubilair; Kind centraal, schaal & maat afgestemd op doelgroep. De leeromgeving is afgestemd op individuen en biedt ruimte voor verschillende leerbehoeften en ambities. Er is een variëteit aan ruimten (groot- klein, rustig-reuring, openafsluitbaar, transparant-afgeschermd, gemengd-gescheiden, etc.) en daarmee keuzemogelijkheden qua leer- en ontmoetingsplek. Daarmee komen we ook tegemoet aan variatie in behoefte aan geborgenheid en zelfstandigheid; Het gebouw houdt rekening met de belevingswereld en ontwikkelingsfase van het kind (gebouw van de leerlingen). Er is een nadrukkelijk verschil in SO (4-12 jaar en VSO (12-18 jaar); Betekenisvol, ervarings-/praktijkgericht en innovatief. Activerend en inspirerend. Het is een uitdagende, eigentijdse omgeving die je nieuwsgierig maakt en uitnodigt om tot ontwikkeling te komen en te ontdekken. Het is voorzien van diverse moderne (praktijk)ruimten. Er is altijd iets te kiezen, maar we gaan wel voor kwaliteit (‘beter een goed loket, dan een slechte winkel’); Ruimte voor talenten.
Er is ruimte voor ontdekken, onderzoeken, ondernemen en creativiteit (kunst & cultuur, muziek, tekenen, handvaardigheid, wetenschap & techniek, natuureducatie, ICT/ programmeren, etc.). Ruimten zijn flexibel in te richten voor verschillende programma’s en thema’s (dit heeft ook te maken met voldoende wandruimte, expositie-plekken, werkplekken, etc.); Ontmoeting en betrokkenheid. De school kenmerkt zich als gezamenlijke ontwikkel- en ontmoetingsplek. Gastvrij. Iedereen is welkom. Het gebouw biedt een fijne en leuke leer- en werkplek, waar je je lekker voelt. Het is open, fris en sprankelend. Een gemoedelijke, speelse, avontuurlijke, natuurlijke omgeving. Je voelt je als ‘bezoeker’ welkom en weet waar je bent. Het is een lichte, ruimtelijke en overzichtelijke omgeving, met een uitnodigende buitenruimte, sfeervolle en herkenbare entree en een duidelijke routing. Het gebouw is inclusief, letterlijk en figuurlijk laagdrempelig; Verbinding. Met elkaar, van elkaar en door elkaar leren (in de klas, multidisciplinair of in het werkveld). Elkaar kunnen zien en ontmoeten en kunnen samenwerken is belangrijk. Dat zie je in situering, zichtlijnen, gezamenlijke ruimten en verspreide en gevarieerde ontmoetingsplekken. Het gebouw heeft een transparante structuur. Het gebouw maakt groepsdoorbrekend/ vakoverstijgend werken mogelijk; Centraal hart.
Gekoppeld aan de hoofdentree is het centrale hart waar specifieke zones omheen zijn gesitueerd;
Notitie definitiefase – vernieuwbouw School Lyndensteyn | 31 oktober 2024
Trefpunten. Er zijn verspreid door het gebouw gevarieerde trefpunten (koffiecorners, ontmoetingspleintjes); Eenheid en eigenheid in balans, kleinschaligheid en persoonlijke aandacht. Nabijheid. Er zijn diverse zones (SO, VSO-PGO en VSO-VMBO). Deze zijn niet vormgegeven als één massale ruimte, maar als ruimten in elkaars nabijheid. Het straalt zo de kracht van kleinschaligheid en persoonlijke aandacht uit; Eigenheid, herkenbaarheid & samenhang. De verbinding SO en VSO is belangrijk, maar beiden hebben een ‘eigen gezicht’ en omgeving. Eigen zones, die onderling verbonden zijn en elkaars voorzieningen kunnen gebruiken. Ze markeren ook de stap van ‘basisschool’ naar ‘middelbare school’. Desondanks blijft de school als geheel herkenbaar. Er is samenhang in interieur en exterieur. Specifieke zones zijn herkenbaar. o SO en VSO hebben elk specifieke voorzieningen. Letterlijk en figuurlijk op maat voor de doelgroep om een sociaal/fysiek veilige leeromgeving te creëren én een passende omgeving. Het programma verschilt en er is een andere focus op bijvoorbeeld zelfredzaamheid en zelfstandigheid. Er zijn daarom ook gescheiden voorzieningen (groot en klein kunnen niet ‘door elkaar’ gehuisvest); o SO en VSO hebben o.a. eigen speel-/leerpleinen (binnen en buiten) en een eigen inrichting (meubels, materialen, sanitair, sfeer/uitstraling) die is afgestemd op de leeftijdsgroep.
Het VSO heeft praktijklokalen en een eigen kantine die daarbij aansluit; o Binnen de SO-zone is aandacht voor de verschillende behoeften van de leerlingen en profielen, maar het straalt uit dat je naar ‘een school’ gaat (in plaats van een ‘speciale school’); Omgeving geïntegreerd. Binnen en buiten verbonden. Het gebouw heeft een natuurlijke en zichtbare verbinding tussen binnen en buiten. De buitenruimte is ook leerruimte. Alle onderwijsgroepen hebben toegang naar buiten vanuit de groepsruimte. Ook zijn er eenvoudige ‘buitenlokalen’ voor SO, PGO en VMBO (afgedekte plek, voorzien van stroom/data en geschikt voor instructie en presentaties); Uitdagende, groene buitenruimte. Er is een uitdagend plein voor alle leeftijden, in het teken van gevarieerd spelen (combinatie plein, groen en natuurlijk spelen, ontdekken, spel en beweging). Zie verder hoofdstuk 5; Passend in/bij omgeving. Qua uitstraling is aan de buitenkant al zichtbaar wat er binnen gebeurt. Het karakter van School Lyndensteyn is herkenbaar. Het gebouw ligt wat verscholen in de mooie, groene en bosrijke omgeving. Het moet hierin passen, maar ook het innovatieve, moderne en bijzondere karakter mag opvallen (‘parel in de oester’). Niet te ‘statig of stoffig’; Goed binnenklimaat.
Het gebouw heeft een goed (binnen)klimaat, biedt genoeg daglicht op veel plekken, is fris (ramen kunnen open), geeft geen tochtproblemen en heeft een goede akoestiek, is niet alleen centraal aangestuurd maar ook per -
•
•
•
23
•
•
• •
ruimte te regelen (licht, temperatuur, zonwering). Ook wordt rekening gehouden met inzichten voortkomend uit Covid-19 (ventilatie, CO2-meters); Duurzaam. Het gebouw is gebouwd met duurzame materialen, onderhoudsvriendelijk en goed schoon te houden. Duurzaamheid mag qua materialen en energieverbruik ook zichtbaar zijn in het gebouw (bv. energieverbruik in beeld brengen met meters), mits het bijdraagt aan de bewustwording en ‘werkbaar’ is; Verschil in leren, werken, bewegen en ontspannen. Inrichtingselementen zorgen voor verschil in karakter en sfeer. De school is zo ingericht dat leerlingen de gelegenheid krijgen te bewegen. Sport en bewegen komt binnen en buiten naar voren. Huisvesting biedt mogelijkheden voor instructie en begeleiding op maat (in diverse vormen, op diverse plekken), coöperatieve werkvormen en zelfstandig werken. Er zijn aantrekkelijke, gevarieerde leer-/werkplekken; Leesonderwijs centraal. De bibliotheek is uitnodigend en zichtbaar; Innovatief (ICT/apparatuur). Qua communicatie alsook qua ondersteuning in het onderwijs en therapie (didactische leermiddelen en toepassingen).
Deze uitgangspunten zijn verder geconcretiseerd in het Technisch PvE.
Belangrijke aandachtspunten • Uitdagende en inspirerende omgeving passend bij de visie van school; • Ruimtelijke samenhang/verbinding: Gebouw en terrein passen bij en in de omgeving; • Verkeersveiligheid en bereikbaarheid: Goede verkeerscirculatie en routing, goed en veilig bereikbaar: o Logische en veilige routing voor halen en brengen (evt. shared space); o Zo veel mogelijk scheiding van snel en langzaam verkeer. Goede afscherming schoolplein en doorgaande weg; o Veilige taxi-, loop- en fietsroute (zo min mogelijk oversteken); Voldoende stallings-/parkeerruimte voor fietsen (leerlingen, personeel en bezoekers) en auto’s (personeel en bezoekers); • Sociale veiligheid rondom: Leerlingen en medewerkers moeten zich veilig voelen in en om het gebouw. Ook als het buiten donker is; De omgeving en activiteiten daarin passen bij de beleefwereld en ontwikkelfase van leerlingen (veiligheid en geborgenheid); Voorkomen van ‘onzichtbare’ hangplekken voor jeugd en zorgen voor voldoende verlichting van het buitenterrein.
3.7 Stedenbouwkundig (locatie, veiligheid, verkeer) School Lyndensteyn ligt in de bosrijke omgeving van Beetsterzwaag, dichtbij de A7. Direct naast de school en met de gang verbonden ligt het gebouw van Revalidatie Friesland. Achter de school liggen de manege (waar leerlingen kunnen paardrijden als onderdeel van hun therapie) en de Ronald McDonaldhoeve. Naast de manege is het gebouw van OIM (orthopedie) waar leerlingen aangepaste schoenen en spalken kunnen krijgen. Het bouwvlak is ca. 7.600 m2, het totale bestemmingsvlak maatschappelijk ca. 12.950 m2 (dat is incl. de toerit vanaf de hoofdweg van ca. 180 m2). Het bestemmingsplan geeft maximaal 5m of 12m hoogte aan; een maximaal bebouwingspercentage is niet aangegeven. De huidige bebouwing is (excl. bergingen en kassen) ca. 5.760 m2 bvo. Bouwlagen en bouwvlak Voor School Lyndensteyn is samenwerking en verbinding tussen leerlingen en medewerkers, veiligheid (mede i.r.t. doelgroep), fysieke zichtbaarheid, de verbinding binnen/buiten en voldoende buitenspeelruimte belangrijk. Er is behoefte aan hoogte, licht en een ruimtelijke beleving in het gebouw. 1 bouwlaag is in basis het uitgangspunt (situering op een verdieping is eventueel wel bespreekbaar voor het VMBO).
Notitie definitiefase – vernieuwbouw School Lyndensteyn | 31 oktober 2024
24
Bijlage 1| Relatieschema (beschrijft ruimtelijke relaties in het gebouw)
Bijlage 2 | Visie- en moodboard met sfeerbeelden t.b.v. karakter, sfeer en uitstraling