2024-06-17 - INCL. AANVULLENDE VRAGEN OB: Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

6 GroenLinks 6.1 Vertraging bij regiodeal Blz.11 Regio Deal. Bij welke regio-deal projecten treedt vertraging op? 14

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

Antwoord: De regiodeal is verlengd om een aantal vertraagde of gewijzigde deelprojecten wel succesvol te kunnen voltooien. Concreet lag de aanleiding om deze verlenging aan te vragen in de volgende projecten: (a) Integrale gebiedsontwikkeling Oostelijke Poort Friese Meren (OPFM); (b) Fietspont-verbinding (OPFM); (c) Water voor Natuur en Landbouw (Oldelamer/Nijelamer); (d) Samen doen geeft Energie; (e) Uitvoeringsprogramma Recreatie en Toerisme Zuidoost Friesland; (f) De herziene invulling van het project Glowing Nature. 6.2 Openhiring/Trainees Blz.11/12 Personeelsbeleid. Doet Opsterland ook aan Open Hiring? Hoeveel trainees waren er in 2023 en hoeveel daarvan zijn gebleven als werknemer? Antwoord: De gemeente doet niet aan open hiring. In 2023 waren er zes trainees in OWO-verband. Van deze trainees zijn er vijf gebleven als werknemer bij een van de drie gemeenten. Twee zijn in dienst getreden bij de gemeente Opsterland. 6.3 Beleidsindicator Blz.20 Beleidsindicatoren Graag toelichting. Aanname is dat rechts foutief Opsterland staat afgedrukt, en dat dit Nederland moet zijn? Antwoord: De eerste kolom betreft Opsterland en de tweede kolom zijn landelijke cijfers. Zie ook 1.4.

6.4 Opsterland veilige gemeente Blz.20 Beleidsindicatoren: Op basis van deze indicatoren kunnen we stellen dat Opsterland een relatief veilige gemeente is?! Wat is het beeld in vergelijking met andere gemeenten rondom Opsterland? Antwoord: Opsterland is een relatief veilige gemeente. Dat is vergelijkbaar met de ons omliggende plattelandsgemeenten in Friesland. Gemeenten met (grote) steden kennen vaak andere problematiek en hebben te maken met meer criminaliteit. 6.5 Controle op fraude /ondermijning zorginkoop Blz.18/128 Ondermijning. Er wordt de laatste tijd landelijk meer fraude en ondermijning geconstateerd in de zorg. (a)Hoeveel fraude is er in 2023 geconstateerd bij zorgondernemers die door Opsterland zijn gecontracteerd? (b)Hoe wordt op fraude en ondermijning gecontroleerd tijdens de inkoop van zorg? Antwoord: (a) In 2023 is geen zorgfraude geconstateerd. (b) Tijdens de Wmo aanbesteding in 2019 hebben we kwaliteitseisen opgesteld waar zorgaanbieders aan moeten voldoen voordat zij in aanmerking konden komen voor een contract. Tijdens de looptijd van de overeenkomst voert contractmanagement relatiegesprekken met aanbieders, daarin komen ook allerhande zaken aan bod, zo hebben we steekproeven gedaan met bijv. aanwezigheidsregistraties die we naast de declaraties hebben gelegd.

6.6 Ontwikkeling kosten opvang Oekraïners Blz.130 (a)Verschil in begeleiding 22 en 23 is respectievelijk 160 k naar 60 k… Welke kosten zijn er minder gemaakt? (b)De particuliere opvang is vorig jaar afgenomen. Zijn de oorzaken hiervan nader onderzocht? Zo ja, welke zijn dat? (c)Waar bestond de gemeentelijke ondersteuning uit voor de particuliere opvang in 2023? Antwoord: (a) Code Hans is verantwoordelijk voor de maatschappelijke begeleiding van Oekraïense ontheemden. In 2022 is de oorlog in Oekraïne begonnen, waarbij veel vrijwilligers van Code Hans zich hebben ingezet om de Oekraïners goed op te vangen en te ondersteunen. Inmiddels is er een grote groep Oekraïners die langere tijd verblijft in de gemeente en meer zelfredzaam is geworden. Daarnaast heeft de gemeente inmiddels drie locatiecoördinatoren die nu

15

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

voornamelijk het contact onderhouden met de Oekraïners en ondersteunen waar nodig. Hierdoor is de inzet van Code Hans minder nodig en zijn de kosten daarvan gedaald. (b) De locatiecoördinatoren hebben de particuliere opvangadressen bezocht om te onderzoeken wat hiervan de oorzaak is. Hieruit kwam naar voren dat voor veel opvangadressen de opvang langer duurt dan eerder werd gedacht, waarbij ze de ruimte (bijvoorbeeld een vakantiewoning) weer terug willen voor eigen gebruik. De opvang bij de particulieren verliep overigens goed. (c) De locatiecoördinatoren hebben regelmatig contact met de particulieren die Oekraïners opvangen. Sommigen hebben contact met vrijwilligers van Code Hans. Dit is afhankelijk van de hulpvraag/behoefte van de gastgezinnen en Oekraïners. Daarnaast is er in september 2023 een themabijeenkomst door Code Hans georganiseerd voor alle vrijwilligers en gastgezinnen die betrokken zijn bij Oekraïneopvang. Tijdens deze bijeenkomst konden de gastgezinnen vragen stellen aan elkaar en ervaringen uitwisselen. Deze bijeenkomst werd als zeer waardevol ervaren en wordt in 2024 opnieuw georganiseerd. . 6.7 Rapport bermschade naar raad Blz. 24 Thema verkeer en vervoer Onderzoek naar bermschade is uitgevoerd.

Rapport opgeleverd april 24 Is dat rapport beschikbaar voor de raad? Antwoord: Het onderzoek naar bermschade heeft een prioritering opgeleverd van bermen die als eerste aandacht nodig hebben. Vooruitlopend op het uitvoeringsplan, worden de ergste schades nu al aangepakt. Zo zijn maatregelen genomen aan Weinterp (Wijnjewoude) en Slûsleane (Lippenhuizen). Voor de Bremerwei (Siegerswoude), Dwarswyk (Bakkeveen en Siegerswoude) en Bonteboksleane (Jonkersland) zijn de maatregelen in voorbereiding. We verwachten dat dit jaar nog uit te voeren. Zie ook het antwoord bij 7.3. 6.7.1 Aanvullende vraag OB U schrijft over een uitvoeringsplan. De motie uit 2018 hierover vroeg om te zoeken naar een duurzame oplossing. Kunt u ons de rapportage dienaangaande toezenden? Antwoord: De maatregelen die worden opgenomen in het uitvoeringsplan betreffen een duurzame oplossing. We verwachten het onderzoeksplan en het bijbehorende uitvoeringsplan rond het zomerreces af te ronden en zullen het dan delen met uw raad. 6.8 Ontwikkeling promotie recreatie Blz.31 economische promotie. Er is sprake van lagere kosten promo recreatie van 23k. Wat wordt er nu niet (meer) gedaan? Antwoord: Alle geplande promotie- en marketingactiviteiten zijn in 2023 uitgevoerd. Er is niet minder uitgegeven dan in 2022. De omschrijving in de jaarstukken betreft een boekhoudkundige aanpassing. 6.9 Schoolverzuim Blz.38Schoolverzuim.

Beleidsindicatoren. Flinke toename voortijdige schoolverlaters. Van 1,2 naar 1,7 Hoe zit dat provinciaal? Hoeveel leerlingen betreft het dan? Lijkt dit een trend te zijn? Antwoord: Provinciale cijfers zijn slecht met elkaar te vergelijken. De provincie Friesland is in drie regio’s verdeeld. De drie regio’s verzamelen en monitoren afzonderlijk van elkaar de gegevens vanuit leerplicht en het Doorstroompunt. Gemeente Opsterland valt onder regio De Friese Woud en. In deze regio bijvoorbeeld is er meer concrete data aanwezig over onder andere voortijdig schoolverlaters. Op de raadsvergadering van 27 mei is de raad ge ïnformeerd door middel van een raadsbrief. Hierin staan de gegevens van schooljaar 22/23, waaronde r ook het aantal voortijdig schoolverlaters in de regio en van gemeente Opsterland. In 2022/2023 waren er meer nieuwe voortijdig schoolverlaters (VSV, 5 leerlingen) dan het jaar daarvoor, maar in totaal bleef het aantal VSV ongeveer gelijk (151). 16

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

De landelijke stijging/trend is dus ook in de Regio de Friese Wouden en in Opsterland terug te zien, al is die in Opsterland verhoudingsgewijs wel minder groot. Aantal leerlingen VSV Opsterland Regio de Friese Wouden

Totaal 2020/2021 141 1522

Totaal 2021/2022 152 1578

Totaal 2022/2023 151 1745

6.10 Kap en herplant van bomen Blz.44 Thema openbaar groen -> bomenkap. Er is in kader van compensatie herplant van 120 nieuwe bomen geweest. Hoeveel zijn er gekapt? Antwoord: In 2023 zijn ongeveer 100 bomen gekapt. 6.11 Scholing groen gemeentepersoneel Blz.43 Is er ook een post/taakveld voor scholing van ‘groen’ gemeentepersoneel ergens zichtbaar. Waar staat dat in deze jaarstukken? Antwoord: Er is geen post/taakveld specifiek voor scholing ‘groen’ gemeentepersoneel. Ons groenpersoneel (binnen en buiten) volgt periodiek de noodzakelijke opleidingen zoals de gedragscode flora en fauna. Daarnaast vindt op individueel niveau scholing plaats om de benodigde kennis op peil te houden en mee te groeien met maatschappelijke ontwikkel ingen. 6.12 Besteding toeristenbelasting Blz.41 Recreatie. Opsterland heeft meer dan 10 jaar toeristenbelasting. De opbrengst wordt later in de Jaarstukken nogmaals toegelicht. Waaraan is de jaarlijkse opbrengst in 2023 besteed? Wat gebeurt er met het overschot als de bestedingen lager zijn dan de opbrengst? Wordt dit overgeheveld naar de algemene reserves? Antwoord: De opbrengst vanuit de toeristenbelasting wordt gestort in de Reserve Toeristenbelasting.

In 2023 zijn vanuit de Reserve Toeristenbelasting de volgende uitgaven gedaan: Uitgaven recreatie en toerisme 2023 Recreatieschap Marrekrite € 11.435 Marketing en promotie €25.453 Subsidies dagrecreatie €28.250 Personele kosten €30.000 Overig €85 Totale uitgaven €95.223 Vanuit de Reserve Toeristenbelasting zijn de overige middelen gereserveerd voor grotere toeristische (vaak infrastructurele) projecten. Deze uitgaven vinden niet elk jaar plaats. Er wordt geen bedrag overgeheveld naar de algemene reserves. 6.13 Welzijnsnota Blz.55/65 100k voor welzijnsnota 2024 wordt daar een externe partij voor ingeschakeld? Hoe zit dat? Antwoord: Vanuit de Preventieagenda 2021-2030 wordt een nota Welzijnsnota (Sociale Basis) opgesteld. Dit proces loopt door in 2024. Voor de ontwikkeling van deze nota is capaciteit nodig welke niet in de formatie voorhanden is. Deze formatie wordt tijdelijk ingehuurd. Daarnaast worden in de Welzijnsnota richtingen bepaald om te investeren in het voorliggende veld. Vanuit de Preventieagenda 2021-2030 draagt dit bij aan de kanteling om meer ondersteuningsvragen in het vrijwilligersdomein en welzijn op te lossen. 6.14 Beroep jeugdzorg Blz.49/66 Stijging van aantal kinderen dat beroep doet op jeugdzorg. Wat zijn de aantallen en wat zijn mogelijke oorzaken? Antwoord:

17

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

Gemiddeld aantal unieke cliënten Zorg in Natura (ZIN) en Persoonsgeboden Budget (PGB)

2022

2023

505

526

Verschillende studies tekenen een beeld van een langjarige trend waarin steeds meer kinderen en jongeren problemen lijken te rapporteren in Nederland. Onderzoekers zien dat dit verband houdt met diverse factoren. 1. Prestatie- en geluksdruk in de maatschappij (o.a. door crises) en problematisch sociale mediagebruik. 2. Echtscheiding kan resulteren in een breed scala aan gevolgen, waaronder veranderende gezinsstructuren, sociaaleconomische uitdagingen, geestelijke gezondheidsproblemen en traumatische ervaringen. 3. Groeiende bewustwording over geestelijke gezondheidsproblemen bij jongeren, zoals angststoornissen, depressie en trauma-gerelateerde aandoeningen. Dit leidt tot een grotere vraag naar specialistische zorg en behandelingen ontstaan. 6.15 Uitstroom naar werk Blz.49. Er wordt gesproken over werkervaringstrajecten voor inburgeraars. Hoe lang duurt zo'n traject? 16 mensen hebben hier afgelopen jaar gebruik van gemaakt. Hoeveel van deze inburgeraars hebben dit jaar een betaalde baan? Antwoord: Deze trajecten van Taal op de Werkvloer voor statushouders zijn eind 2023 bij Caparis gestart en duren gemiddeld een half jaar. Hierbij wordt er gekeken naar de behoefte van de individuele statushouder. Op dit moment zijn alle statushouders die eind 2023 zijn gestart met dit traject hier nog mee bezig.

Zij kunnen op dit moment dus nog niet uitstromen naar een andere werkervaringsplaats of een betaalde baan. 6.16 Aanpak energiearmoede: Aanpak energiearmoede: 500 gezinnen niet bereikt. Is er een analyse gemaakt van de aanpak die gevolgd is? Zo ja resultaten daarvan? Antwoord: De uitvoering van de subsidieregeling ‘Aanpak Energiearmoede door Energiebesparing’, ook wel Energie Kado Regeling (hierna EKR), heeft tot mei 2024 plaatsgevonden. Voor de groep huishoudens met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum, was de aanpak als volgt. Deze groep huishoudens is door middel van het verstrekken van de Energietoeslag, bekend bij het Sociaal Domein. Onder de Participatiewet, waar de Energietoeslag onder valt, mogen deze gegevens niet worden gedeeld met anderen. Daarom heeft het Sociaal Domein deze huishoudens een brief gestuurd met hierin de vraag of zij toestemming geven voor het delen van hun gegevens voor het uitvoeringsproces van de EKR. Na het ontvangen van de toestemming, heeft het Energieteam een tweede brief met hierin de verwijzing naar de website van het Duurzaam Bouwloket gestuurd. Hier konden mensen een gesprek met een vrijwillige energiecoach aanvragen, of direct de subsidie van €500,- aanvragen.

Omdat we zagen dat we niet iedereen bereikten door middel van de persoonlijke brieven, hebben we contact gelegd met de woningcorporaties om extra aandacht te leggen op het bereiken van huishoudens in buurten met relatief veel energiearmoede. Hiervoor hebben we de woningen met lage labels ontvangen en zijn de vrijwillige energiecoaches in deze dorpen deur aan deur gegaan met een flyer. Omdat dit een brede aanpak is, is deze niet gebaseerd op wie al een aanvraag heeft gedaan. Deze gegevens mogen namelijk niet gedeeld worden. Hierdoor merkten we dat sommige huishoudens een aanvraag deden via de weg die voor de 140% doelgroep bestemd is, waarbij een inkomenstoets onderdeel is van de aanvraag. Dit betrof ook huishoudens die al eerder vanuit de 120% doelgroep hun gegevens hadden gedeeld. Ook zagen we dat er meerdere huishoudens zij n die in de veronderstelling waren dat het een jaarlijkse subsidieregeling betrof, waardoor zij meermaals het toestemmingsformulier hebben ingevuld. Na de controle vanuit Duurzaam Bouwloket bij de daadwerkelijke subsidieaanvraag, werden zij (nogmaals) geattendeerd op het feit dat het een

18

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

eenmalige subsidie betreft. Dit maakt het lastig om aan te geven hoeveel unieke huishoudens we bereikt hebben door middel van onze ingezette communicatie. Wat we wel uiteen kunnen zetten, zijn de uiteindelijke resultaten van de regeling. Er zijn in totaal bijna 700 subsidieaanvragen gedaan. Van de drie sporen springt het inwisselen van witgoed eruit. Hier hebben 588 huishoudens gebruik van gemaakt. 76 huishoudens hebben energiebesparende producten via de webshops besteld en nog eens een kleine 30 hebben gebruikt gemaakt van cashback. In totaal zijn er 170 uitgebreide energiecoachgesprekken gevoerd en 160 (telefoon)gesprekken waarbij de inwoner al een beeld had van hoe de € 500 te besteden. Er zijn dus sinds de deur aan deur actie nog 200 subsidieaanvragen bij gekomen. In totaal zijn er van de 140% doelgroep zo’n 140 aanvragen gedaan, wat betekent dat 560 van de 1300 huishoudens binnen 120% van het sociaal minimum, gebruik hebben gemaakt van de EKR. Een reden die we meerdere m alen gehoord hebben van huishoudens die wel onder de doelgroep vallen, maar geen uiteindelijke subsidieaanvraag hebben gedaan, is; al kleine maatregelen getroffen door eerdere regelingen, in combinatie met geen ‘slecht’ witgoed om in te ruilen en wonend in een sociale huurwoning waardoor geen grote maatregelen mogelijk zijn.

Voor het proces van onze aanpak binnen de EKR en de resultaten verwijs ik u ook graag naar de Informerende brief (incl. bijlage) aan uw raad die wij u op 15 mei 2024 hebben toegestuurd. Hierin leest u ook wat het vervolg is op de EKR. 6.17 Ecologisch bermbeheer Blz.43 Ecologisch bermbeheer. Hoe vaak wordt dit gemonitord door de gemeente in samenwerking met de natuurverenigingen? Wat is het effect van dit nieuw beleid na een aantal jaren? Antwoord: De vrijwillige ‘werkgroep monitoring wegbermen Opsterland’ inventariseert - in samenwerking met onze ambtenaren – de bermen langs de wegen. Dit is vorig jaar voor het eerst gebeurd (nulmeting). Er is daarom nog geen zicht op een ontwikkeltrend. 6.18 Groenbeheer & bestrijdingsmiddelen Blz.43 Bestrijdingsmiddelen en groenbeheer. Is Opsterland helemaal gifvrij? Antwoord: Bij het beheren van de openbare ruimte wordt door ons en door onze aannemers geen gif gebruikt. Dit gebeurt al niet meer sinds 2018. 6.19 Verdeling woningbouw/voorraad Blz.87 We lezen: 1000 woningen vanaf 2022 tot 2035 300 zal sociale huur zijn (30%), 400 betaalbare koop (40 %) en 300 rest. Hoe ver zijn we gevorderd met deze plannen? Antwoord: In 2022 en 2023 zijn er 157 woningen aan de voorraad toegevoegd. Op de website van de gemeente heeft ons college een overzicht opgenomen van locaties en stand van zaken onder het tabblad Bouwen en Wonen, “wat wordt er gebouwd’.

6.20 Initiatieven vergroting biodiversiteit Blz.90 Vergroting biodiversiteit op lokale schaal is een doel. Hoeveel initiatieven zijn ondersteund en hoeveel is daarvoor geïnvesteerd? Is dat zichtbaar in de jaarstukken? Antwoord: In 2023 zijn zes initiatieven ondersteund die een rechtstreekse bijdrage leveren aan de biodiversiteit. Denk hierbij aan het omvormen of inzaaien van bermen. Er zijn drie initiatieven ondersteund die indirect een bijdrage leveren. Denk hierbij aan het plaatsen van bloembakken of het maken van nestkastjes. De exacte kosten voor alleen deze initiatieven zijn niet inzichtelijk gemaakt. Er is geen post/taakveld specifiek voor de initiatieven.

7 VVD 7.1 Ramp, crisis of incident? Blz.17 Wanneer is er sprake van een ramp, crisis of incident? Antwoord: Onder andere de termen ramp, crisis en incident zijn binnen de crisisbeheersing veelgebruikte begrippen. Wanneer er sprake is van een ramp of crisis staat dan ook gedefinieerd in artikel 1 van de Wet veiligheidsregio’s (Wvr), dezelfde definiëring wordt ook gebruikt in het regionaal crisisplan (2022-2025) van Veiligheidsregio Fryslân. 19

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

1. Ramp: ‘een zwaar ongeval of een andere gebeurtenis waarbij het leven en de gezondheid van veel personen, het milieu of grote materiële belangen in ernstige mate zijn geschaad of worden bedreigd en waarbij een gecoördineerde inzet van diensten of organisaties van verschillende disciplines is vereist om de dreiging weg te nemen of de schadelijke gevolgen te beperken’. 2. Crisis: ‘een situatie waarin een vitaal belang van de samenleving is aangetast of dreigt te worden aangetast’. 3. Het ‘incident’ heeft geen wettelijke definitie vanuit de Wet Veiligheidsregio’s zoals dit voor ramp en crisis wel bestaat. Het incident wordt over het algemeen gezien als een (lokale) verstoring/calamiteit van beperkte omvang en impact. Deze kan goed worden opgevangen door ‘gebruikelijke’ (lokale) hulpdiensten. 7.2 Hekkelen eigen sloten Blz.23 Worden alle sloten en vaarten in eigendom van de gemeente jaarlijks gehekkeld ook waar geen schouw op ligt? Antwoord: De schouwplichtige watergangen worden jaarlijks gehekkeld. Daarnaast worden ook watergangen die niet schouwplichting zijn maar wel een functie hebben voor waterdoorstroming gehekkeld. Wat dan overblijft zijn slootjes en wadi’s die puur en alleen een functie hebben voor waterberging. Deze sloten worden extensief beheert zodat natuur en ecologie hier de ruimte krijgt.

7.3 Ernst Bermschade Blz.23 Kunt u al iets zeggen over de ernst en genomen maatregelen om excessieve bermschade te voorkomen? Antwoord: Het onderzoeksrapport richt zich op de oorzaak van de problemen en is nog in conceptvorm. Op dit moment wordt gewerkt aan een bijbehorend uitvoeringsprogramma om de geconstateerde problemen op te lossen. Zie ook het antwoord bij 6.7. 7.4 Vervanging openbare verlichting door Led Blz.24 De vervanging van armaturen van de openbare verlichting door ledlampen was niet begroot ? Deze vervanging door ledlampen was toch al jaren een beleidsuitgangspunt? Antwoord: In 2019 is een (project)krediet toegekend voor het ombouwen van een groot deel van de verlichting naar LED. Het budget was niet toereikend om het volledige areaal om te bouwen. De laatste middelen hiervan zijn in 2022 gebruikt. De (nu nog) niet omgebouwde lampen in het areaal zijn voornamelijk PLL-spaarlampen. Deze lampen zijn niet langer leverbaar. De PLL-lampen die in 2023 aan het einde van de brandduur waren zijn vervangen door LED met de kostenoverschrijding als gevolg. 7.5 Economisch informatie, advies en ondersteuning Blz.26 Heeft het bieden van informatie, advies en ondersteuning ook daadwerkelijk geleid tot het oplossen van de gevolgen van de coronacrisis? Kunt voorbeelden geven? Antwoord: De problemen die zijn ontstaan vanwege de coronacrisis zijn voor elk bedrijf verschillend.

Bij elk bedrijf waarmee wij in gesprek zijn geweest hebben we getracht maatwerk te leveren. Bij veel ondernemers hebben we de ondersteuningsmaatregelen van de centrale overheid uitgelegd, zodat ze daar op een juiste manier gebruik van konden maken. Ook hebben we bedrijven in contact gebracht met andere professionele partijen (bv. Ynbusiness), die meer deskundig waren. In december hebben we bijgedragen aan de Koop Lokaal actie. Onze middenstanders hebben daarmee voor een deel hun omzet op peil kunnen houden. Onze dienstverlening heeft misschien voor veel ondernemers niet het coronaprobleem opgelost, maar heeft zeker bijgedragen aan het verkleinen van de gevolgen van het coronaprobleem 7.6 Transformatie van bedrijventerreinen Blz.27 Hoe heeft het college de transformatie van bedrijventerreinen door samen te werken gestalte kunnen geven in 2023? Antwoord: Het voltallig college gaat op frequente basis op bedrijfsbezoek bij onze bedrijven op onze bedrijventerreinen. Aldaar worden ze geïnformeerd over hoe het staat bij dat betreffende bedrijf en

20

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

hoe de samenwerking is op het bedrijventerrein. Daarnaast hebben we ook op regelmatige basis overleg met de ondernemersvereniging en is de stand van zake op het bedrijventerrein onderwerp van gesprek. Vanuit verschillende thema’s organiseren we ook klantbijeenkomsten om bedrijven te informeren, te inspireren en met elkaar te verbinden. Het college is dus goed geïnformeerd over wat er speelt op de bedrijventerreinen. De echte transformatie van het bedrijventerrein Overtoom Gorredijk kan pas echt opgestart worden als er nieuwe bedrijfskavels gecreëerd zijn. 7.7 Inloop t.b.v. nieuwe detailhandelsvisie Blz.27 Zijn de drietal inloopbijeenkomsten druk bezocht in de gemeente ter voorbereiding van een nieuwe detailhandelsvisie? Antwoord: Ondanks een campagne, waarbij we een groot aantal winkeliers van te voren persoonlijk hebben uitnodigt, waren de drie inloopbijeenkomsten niet erg druk bezocht. De drie inloopbijeenkomsten hebben we georganiseerd ter voorbereiding op de nieuwe detailhandelsvisie. De kwaliteit van de bijeenkomsten waren prima, maar we hadden graag van meer ondernemers de input gekregen. 7.8 Belangstelling bedrijventerreinen Blz.28/29 Is er geen belangstelling voor bedrijventerreinen in andere dorpen dan Gorredijk en Wijnjewoude? Antwoord: Heel incidenteel zijn er wel vragen over andere bedrijventerreinen dan Gorredijk en Wijnjewoude die bij ons binnen komen.

Vaak gaat de vraag niet over de beschikbaarheid van nieuwe kavels, maar meer over de invulling van een perceel. 7.9 Ontwikkeling arbeidsplaatsen Blz.29 Hoeveel arbeidsplaatsen waren er in 2023 in Opsterland en hoe ontwikkelt zich dat de laatste 10 jaar? Antwoord: In 2023 had Opsterland 12.525 banen. In 2013 was dit aantal 10.485 banen. Dit aantal is de afgelopen 10 jaar dus gegroeid met 2040 banen. Dit komt neer op een groei van 19,5% en dat is hoger dan het gemiddelde van alle Friese Gemeenten (14,3%). (bron; Landelijk Informatiesysteem van Arbeidsplaatsen). 7.10 Forensen Blz.29 Hoeveel mensen uit Opsterland werken in 2023 in buurgemeenten of nog verder weg? En weet u dat m.b.t. de laatste 10 jaar? Antwoord: Opsterland is vooral een woongemeente met 2 sterke stedelijke kernen om ons heen. Werkgelegenheid is een regionale aangelegenheid. De statistieken die betrekking hebben op hoeveel mensen uit Opsterland werken in 2023 in buurgemeenten of nog verder weg en hoe zich dat ontwikkeld heeft in de laatste 10 jaar beheren wij niet. Hier hebben we dus ook geen inzicht in. 7.11 Ontwikkeling samenwerking musea Blz.39 Jarenlang wordt al ingezet op samenwerking tussen de twee musea in Opsterland. Zijn daar in 2023 ook daadwerkelijk stappen ingezet en resultaten in behaald? Zo ja welke? Antwoord:. In 2023 zijn er concrete samenwerkingsafspraken gemaakt op het gebied van cultuureducatie.

Het doel van de samenwerkingsafspraken is om de musea een plek te geven in het aanbod voor cultuureducatie. De focus ligt enerzijds op samenwerking en anderzijds op de uniciteit van elk museum. Door hun eigen thema’s uit te lichten, kunnen de musea een gevarieerd aanbod presenteren aan de scholen. Het afgelopen jaar hebben verschillende bijeenkomsten plaatsgevonden met Museum It Damshûs, Museum Opsterlân, Keunstwurk, schoolverenigingen en onze cultuurcoach. 7.12 Doelen bibliotheken Blz.40 Zijn de beleidsdoelen van bibliotheek(en) in Opsterland ook gehaald in 2023. Antwoord: Er is een uitvoeringsovereenkomst voor de jaren 2023-2026 gekoppeld aan het beleid voor de bibliotheek. In deze uitvoeringsovereenkomst zijn concrete activiteiten benoemd voor deze jaren. Het afgelopen jaar is actief aan deze doelen en activiteiten gewerkt.

21

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

7.13 Opsterland pas Blz.41 Hoe staat het met het onderzoek naar de Opsterland-pas. Wordt er ook gedacht aan één pas in Zuidoost Fryslân? Antwoord: Deze maand wordt gestart met een haalbaarheidsonderzoek naar de Opsterlandpas. In dit onderzoek wordt ook de mogelijkheid meegenomen tot een regionaal scenario. 7.14 Ontwikkeling bijstand t.o.v. gemiddelden Blz.49 Hoeveel mensen zaten er op 1 januari 2023 en op 31 december 2023 in de bijstand? Hoe verhouden deze aantallen zich met de Fryske en Nederlandse gemiddelden? Antwoord: Voor het bijhouden van het aantal uitkeringen rekenen we niet in mensen maar in het aantal uitkeringen. Gehuwden/samenwonenden tellen voor de bijstand namelijk als 1 uitkering. Op 1 januari 2023 verstrekten we in Opsterland 470 uitkeringen. Op 31 december 2023 waren dit er nog 453. Dit betekent dat ruim 3,2% van de inwoners in Opsterland een bijstandsuitkering ontvangt. Dit zit onder het Friese en Nederlandse gemiddelde. In Friesland ontvangt gemiddeld 5% van de inwoners een bijstandsuitkering. Voor heel Nederland is dit ruim 4,7%.

7.15 Ontwikkeling inburgering Blz 52 Hebben alle inburgeringsplichtigen in Opsterland in 2023 een inburgeringstraject gevolgd? Kunt u per leerroute (B1, onderwijsroute, zelfredzaamheidsroute) aangeven hoeveel mensen die hebben gevolgd en wat de uitkomsten zijn? Antwoord: In Opsterland hebben in 2023 alle 81 inburgeringsplichtigen (op basis van de Wet inburgering 2021) een inburgeringstraject gevolgd. De verdeling per leerroute was daarin als volgt: 1. B1-route: 36 statushouders. 2. Onderwijsroute: 2 statushouders. 3. Z-route: 43 statushouders. De uitkomsten van deze trajecten zijn nog niet bekend. Dit is namelijk nog niet mogelijk. Dit komt doordat de Wet inburgering 2021 begin 2022 is gestart en de genoemde leerroutes 3 jaar duren. De eerste statushouders die binnen dit nieuwe stelstel hun leerroute afronden doen dit dus niet eerder dan (in de loop van) 2025. 7.16 Status dorpenwethouder Blz.61 Is het idee van de dorpenwethouder (dicht bij de inwoners, korte lijntjes, ontlasting ambtelijke organisatie) in 2023 al tot volle wasdom gekomen? Zo ja/nee, hoe/waarom? Antwoord: Nee het is nog niet tot volle wasdom gekomen. In de loop van 2022 zijn de wethouders gekoppeld aan dorpen. Het was in het begin wennen en zoeken naar de juiste weg. Het vraagt enige tijd om volledig ingeburgerd te raken.

De dorpswethouders hebben regelmatig contact met de Plaatselijk Belangen en besturen van andere verenigingen in de dorpen. De dorpswethouder voert minimaal jaarlijks (maar meestal vaker) met ieder Plaatselijk Belang een overleg en bezoekt de Algemene Leden Vergadering van PB. Dit wordt zeer gewaardeerd en op bijna elke ALV voert de wethouder het woord over een onderwerp of geeft antwoord op vragen uit de zaal. De besturen hebben in eerste instantie contact met de dorpencoördinator, maar weten de wethouder ook te vinden als het nodig is. Tot volle wasdom komen was in 2023 niet het doel en ook niet realistisch om te verwachten. De afstand tussen inwoners en wethouders/gemeente is duidelijk verkleind en de contacten zijn goed en plezierig. In 2024 zetten we deze ontwikkeling ve rder voort. 7.17 Stimuleren groengas Blz.76 Heeft het college in 2023 actief geadviseerd en gestimuleerd om de productie van groen gas te stimuleren? Antwoord: De gemeente heeft een stimulerende, faciliterende en adviserende rol gehad bij de initiatieven van WEN Wijnjewoude en Agrigas Nij Beets. In beide gevallen betreft het ideeën om centraal groengas te produceren uit monomestvergisting, dus uit mest afkomstig van diverse veehouderijbedrijven.

22

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

7.18 Verantwoording implementatie rekenkameronderzoeken Blz.111 We missen een verantwoording over hoe het college de aanbevelingen van de rekenkameronderzoeken heeft geïmplementeerd. Eerder hebben volgens ons afgesproken dat dit een vast onderdeel is van de jaarstukken? Klopt toch? En graag ontvangen we deze verantwoording dus alsnog over de openstaande aanbevelingen. Antwoord: Het college heeft alle aanbevelingen gedaan in 2023 overgenomen. We werken op dit moment aan de inwonersparticipatievisie en -verordening. De aanbevelingen uit het rekenkamerrapport worden hierin opgenomen. Ondertussen hebben we tijdens verschillende doarpspetearen met inwoners over participatie gesproken en op 17 juni gaan we ook nog met u hierover in gesprek. Naar verwachting ontvangt u in Q4 de inwonersparticipatievisie en -verordening ter besluitvorming. In de jaarstukken wordt kort en bondig door ons aangegeven of de aanbevelingen zijn overgenomen c.q. zijn opgevolgd. Hierbij gaan we niet inhoudelijk in op de manier waarop dat is ingericht c.q. vormgegeven in de organisatie.

8 D66 De D66 fractie heeft laat weten geen vragen in te dienen.

23

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

Bijlage 1: Overzicht kredieten Nummer Omschrijving 7004100 Verbouw werkcafé 7040100 Verduurzaming gemeentelijke gebouwen 7040115 Nieuwbouw zoutloods GK 7123002 Bergplaats gemeentewerf Ureterp 7123006 Finne openbare ruimte 7123206 Kortezwaag bouwkundig 7123210 IHP: Nwbw de Twirre UP (de opdracht) 7123215 Kindcentrum de Finne BG 7123219 Nieuwbouwaccomodatie V.V. De Sweach BG 7123280 Nieuwbouw Burg. Harmsma school 7123283 OBS Wjukslach-De Hoekstien LG 7123288 IHP: de verbinding UP school en kov 7123291 IHP: de verbinding openbare ruimte 7123501 Kortezwaag vaste inrichting 7123502 Kortezwaag onderzoeken en leges 7123504 Kortezwaag openbare ruimte 7123505 Kortezwaag installaties 7124005 Woonpl welkom go compagnonsstrjitte 7124024 Doorfietsroute Drachten-Heerenveen 7124025 Vervanging brug Moanleane Wijnjewoude 7124026 Vervanging Poasen BG/Poostweg HK 7124027 Vervanging Geawei Nijbeets 7124028 Wijkvernieuwing Gorredijk herstr elkien 7124213 MFA De Tynje 7124214 MFA Tynje herinricht. openb. ruimte 7124283 MFA Gorredijk gebied naast De Treffer 7125323 VNT-46-R Volkswagen Caddy (2022) 7125324 VNS-67-H Volkswagen Caddy (2022) 7125325 Werkbus Riool 7125329 Opel Movano VZN-69-X 7125330 Opel Movano VZF-96-F 7125331 Opel Movano VZS-23-K 7125332 Opel Movano VZF-04-G 7125333 Opel Movano VZV-45-X 7126448 Votex Roadmaster 190-Klepermaaier met ar 7129395 Gladheidmeldsysteem t.l.v.

groep 3 7129396 Calcium opslagtank Up t.l.v. groep 4 7129397 Calcium opslagtank Gk 7129555 Pilot Tiny houses GK 7290560 Verwerving gronden Overtoom GK 7290561 Voorber.k. Grex Uitbreiding Overtoom 7290562 Voorbereidingsk. Grex Loevestein fase 4 7290563 Voorbereidingsk. Grex kolderveen 7290564 Voorbereidingsk. Grex Aylvalan 7290565 Voorbereidingsk. Grex Loevestein fase 5 7331106 IHP: MFA Tynje lening stichting MFA De T 7420100 IHP: De Sinnewizer WE 7420105 IHP: School Lyndensteyn BG 7420110 IHP: De Arke & De Jasker 7420115 IHP: PCBS de Librije kinderopvang 7420120 IHP: Betrouwen en de Oanrin BN 7420130 IHP: De Finne BG 7610300 De Skans GK

€ € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € € €

Krediet 335.000 € 3.000.000 € 60.000 € 278.000 € 60.000 € 7.164.799 € 954.631 € 262.638 € 369.000 € 3.840.291 € 2.264.326 € 3.847.477 € 86.067 € 210.000 € 270.000 € 588.500 € 4.782.310 € 147.010 € 1.800.000 € 490.000 € 175.000 € 300.000 € 650.000 € 5.366.454 € 258.105 € 400.000 € 70.000 € 70.000 € 140.000 € 80.000 € 80.000 € 80.000 € 80.000 € 80.000 € 25.850 € 50.000 € 25.000 € 25.000 € 182.030 € 1.500.000 € 120.000 € 25.000 € 81.000 € 90.000 € 80.000 € 175.000 € 2.921.402 € 791.175 € 2.714.863 € 170.000 € 2.457.584 € 3.490.763 € 953.000 €

Realisatie 329.428 € € 38.600 € 12.161 € € 709.020 € 2.500 € 82.520 € 3.600 € 233.608 € € 182.076 € € € € 5.000 € € 61.815 € 29.784 € 5.815 € 88.868 € 79.875 € € 1.773.017 € € € 30.524 € 30.524 € € € € € € € € 19.989 € € € 11.517 € € 19.550 € 8.285 € 7.993 € 23.480 € € € € € € 127.601 € € € 10.000 €

Restant 5.572 3.000.000 21.400 265.839 60.000 6.455.779 952.131 180.118 365.400 3.606.683 2.264.326 3.665.401 86.067 210.000 270.000 583.500 4.782.310 85.195 1.770.216 484.185 86.132 220.125 650.000 3.593.437 258.105 400.000 39.476 39.476 140.000 80.000 80.000 80.000 80.000 80.000 25.850 30.012 25.000 25.000 170.514 1.500.000 100.450 16.715 73.008 66.520 80.000 175.000 2.921.402 791.175 2.714.863 42.399 2.457.584 3.490.763 943.000

Status

Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend Lopend

24

Beantwoording technische vragen Jaarstukken 2023

Nummer Omschrijving 7123211 IHP: de Opdracht voorbereidingskosten 7123290 SUVIS School Lyndensteyn binnenmilieu 7123292 Noodlokalen OBS De Oanrin BN 7123500 Verb. en verd. vml. Groene Kruis geb. Gd 7124013 Woonpl Welkom Gorredijk de Vlecke e.o. 7124022 Brink Bakkeveen 7124023 Snelfietsroute Hegebrechsterleane 7124428 Niet beschermde oevers de Nije Feart 7125312 VVJ-45-J Opel E-Vivaro 7125326 John Deere 4066 R-trekker 7125327 VTR-88-D Toyota Hilux - 2023 7125328 Werkbus VTJ-75-Z Vivaro-2023 7126449 McConnel PA3430-Klepelmaaier met arm Hol

€ € € € € € € € € € € € €

Krediet 153.014 € 525.000 € 269.492 € 247.538 € 467.884 € 489.504 € 210.000 € 118.517 € 60.000 € 55.000 € 65.000 € 55.000 € 32.000 €

Realisatie 153.014 € € 225.576 € 303.656 € 84.028 € 110.125 € 246.096 € 115.596 € 60.515 € 55.045 € 63.825 € 53.761 € 31.695 €

Restant 525.000 43.916 -56.118 383.856 379.379 -36.096 2.921 -515 -45 1.175 1.239 305

Status

Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten Afgesloten

25