2023-06-20 - Antwoorden technische vragen Perspectiefbrief 2023.pdf

Beantwoording technische vragen Perspectiefbrief 2023

Datum: 20 juni 2023

Inhoudsopgave 1

2

3

4

Opsterlands Belang .......................................................................................................................... 1 1.1

Pagina 18: Openbare orde en veiligheid. (Jaarstukken 2022) ................................................. 1

1.2

Pagina 3: Structureel vs incidenteel ........................................................................................ 1

1.3

Pagina 3: “inhuren kost extra geld”......................................................................................... 1

1.4

Pagina 4: Calamiteitenfonds.................................................................................................... 1

1.5

Pagina 5 Laatste zin: “wat dit betekent voor de bemensing en organisatie van al dit werk.” 1

1.6

Waar zien we dergelijke informatie terug in de jaarstukken 2022 ......................................... 2

1.7

Inzicht in het effect t.o.v. het huidige budget ......................................................................... 2

1.8

CZ001 - Opleidingen organisatie breed - Uitvoering spoor 3 (€ 75.000) ................................ 2

1.9

CZ003 - Externe bestuursadvisering – structurele verlaging budget (€ -44.190) .................... 2

1.10

CZ004 - Werving en selectie personeel (€ 90.000) .................................................................. 2

1.11

CZ007 - Communicatie (€ 10.000) ........................................................................................... 2

1.12

CZ009 - Participatieverordening (€ 46.800) ............................................................................ 3

1.13

FBU05 - Inkoop bio diesel (€ 25.000) ...................................................................................... 3

1.14

OOV03 - Instellen egalisatiereserve - Opvang en begeleiding ontheemden (€ 500.000) ....... 3

1.15

ORD09 - Aanvullende doorbelasting beleidsadviseur R&T (0,33 fte) (€ -30.000) ................... 3

1.16

ORD19 - Afschrijvingsreserve Projecten (€ 10 mln., neutraal) ................................................ 3

1.17

OSD12 - Opstellen dorpenbeleid (€ 38.000) ........................................................................... 3

FNP ................................................................................................................................................... 4 2.1

Fraag ferkiezings ...................................................................................................................... 4

2.2

Buurtbemiddeling .................................................................................................................... 4

2.3

Skoalferlitters .......................................................................................................................... 4

2.4

Langer thús wenje ................................................................................................................... 5

2.5

Fertrouwen tusken ynwenners en oerheid ............................................................................. 5

2.6

De opfang fan de Oekraynske flechtelingen ........................................................................... 5

2.7

It ferduorsumje fan wenten .................................................................................................... 5

PvdA ................................................................................................................................................. 5 3.1

Pagina 5: Duurzaamheid en klimaat ........................................................................................ 5

3.2

OSD07 - Volwassenenfonds 2024 (€ 28.500) .......................................................................... 6

3.3

OSD13 - Uitvoeringsagenda dorpshuizen en dorpstafels (€ 56.000) ...................................... 6

CDA ................................................................................................................................................... 6 4.1

Pagina 3: Uitvoeringskosten .................................................................................................... 6

4.2

Pagina 4: Vluchtelingen ........................................................................................................... 7

4.3

Pagina 4: Preventie .................................................................................................................. 7

I

5

6

4.4

Pagina 4: Beleid ....................................................................................................................... 7

4.5

Pagina 5: Opgaven ................................................................................................................... 7

4.6

Pagina 6: Technische begrotingswijziging april ....................................................................... 8

4.7

Pagina 7: 2026 (financiële tabel) ............................................................................................. 8

4.8

AC001 - Informatiebeveiliging (€ 25.000)................................................................................ 8

4.9

AC003 - FG / adviseur interne controle (1 fte / € 90.000) ....................................................... 8

4.10

CZ001 - Opleidingen organisatie breed - Uitvoering spoor 3 (€ 75.000) ................................ 8

4.11

CZ008 - Uniformeren communicatie en arbeidsmarkt communicatie (€ 20.000) .................. 8

4.12

CZ015 - Wet Open Overheid (€ 39.333) .................................................................................. 9

4.13

DV010 - Functioneel beheer iBurgerzaken (0,22 fte / € 19.800) ............................................ 9

4.14

DV015 - Effect 5 -> 10 jaar geldigheid reisdocumenten (€ - 60.000 & 0,3 fte / € 18.000) ...... 9

4.15

FBU07 - Krediet voor nieuwbouw zoutopslag Gorredijk (€ 60.000 / € 1.500 p/j)................... 9

4.16

OOV01 - Uitbreiding capaciteit Openbare Orde en Veiligheid (0,55 fte / € 24.750) .............. 9

4.17

OOV02 - Ophoging budget subsidie oudejaarsactiviteiten (€ 6.000) .................................... 10

4.18

OSD02 - Indexatie Musea (€ 1.600) ....................................................................................... 10

4.19

OSD05 - Gemeentedichter (€ 1.500) ..................................................................................... 10

4.20

OSD11 - Budgetaanpassing leerlingvervoer (€ 200.000) ....................................................... 10

4.21

OSD16 - medewerker terugvordering en verhaal (0,66 fte / € 59.400) ................................ 11

4.22

OSD17 - Correctie verwerking uitkomst arbitrage Jeugd (€ 535.000) .................................. 11

4.23

OSD18 - Kwartiermaker beleid Jeugd (€ 56.000) .................................................................. 11

CU ................................................................................................................................................... 12 5.1

Pagina 4: vergoeding voor de opvang van Oekraïners .......................................................... 12

5.2

CZ004 - Werving en selectie personeel (€ 90.000) ................................................................ 12

5.3

CZ005 - Verduurzaming gemeentelijke gebouwen - Afschrijvingsreserve en krediet .......... 12

5.4

DV012 - Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering - VNG GGU (€ 25.000) .................. 12

5.5

OOV04 - Specifieke uitkering opvang ontheemden Oekraïne (neutraal) ............................. 12

5.6

OSD02 - Indexatie Musea (€ 1.600) ....................................................................................... 13

GroenLinks ..................................................................................................................................... 13 6.1

Hoe komt dat er zoveel onderuitputting is? ......................................................................... 13

6.2

Is er ook geld in perspectief voor het funderingsloket?........................................................ 13

6.3

AC001 - Informatiebeveiliging (€ 25.000).............................................................................. 13

6.4

CZ001 - Opleidingen organisatie breed - Uitvoering spoor 3 (€ 75.000) .............................. 13

6.5

CZ002 - Communicatie - Voorlichting gemeentepagina (€ 20.000) ...................................... 14

6.6

CZ004 - Werving en selectie personeel (€ 90.000) ................................................................ 14

6.7

CZ008 - Uniformeren communicatie en arbeidsmarkt communicatie (€ 20.000) ................ 14

6.8

CZ009 - Participatieverordening (€ 46.800) .......................................................................... 14 II

7

8

6.9

DV011 - Bestuursondersteuning (0,44 fte / € 27.120) .......................................................... 15

6.10

FBU04 - Proef toepassing plastic roads (€ 50.000)................................................................ 15

6.11

OOV03 - Instellen egalisatiereserve - Opvang en begeleiding ontheemden (€ 500.000) ..... 15

6.12

OOV04 - Specifieke uitkering opvang ontheemden Oekraïne (neutraal) ............................. 15

6.13

ORD04 - Ontwikkelen visie bedrijventerrein (€ 50.000) ....................................................... 15

6.14

ORD08 - Doorbetaling opbrengsten zonnepanelen Groenleven – de Wier (neutraal) ......... 15

6.15

ORD10 - Landerijen (€ -54.868) ............................................................................................. 15

6.16

ORD23 - Resultaatbestemming Uitvoeringsprogramma energietransitie (€ 40.000) ........... 16

6.17

ORD26 - Resultaatbestemming budget natuurbescherming (€ 20.000) ............................... 16

6.18

OSD05 - Gemeentedichter (€ 1.500) ..................................................................................... 16

6.19

OSD11 - Budgetaanpassing leerlingvervoer (€ 200.000) ....................................................... 16

6.20

OSD14 - Verhogen calamiteitenfonds (€50.000)................................................................... 16

6.21

OSD18 - Kwartiermaker beleid Jeugd (€ 56.000) .................................................................. 16

VVD................................................................................................................................................. 17 7.1

CZ002 - Communicatie - Voorlichting gemeentepagina (€ 20.000) ...................................... 17

7.2

CZ003 - Externe bestuursadvisering – structurele verlaging budget (€ -44.190) .................. 17

7.3

CZ014 - Lidmaatschap P10 - Contributieverhoging (€ 7.500)................................................ 17

7.4

DV011 - Bestuursondersteuning (0,44 fte / € 27.120) .......................................................... 17

7.5

FBU05 - Inkoop bio diesel (€ 25.000) .................................................................................... 17

7.6

GR002 - Friestalige ondertiteling raadsvergadering (€ 7.500) .............................................. 17

7.7

OOV03 - Instellen egalisatiereserve - Opvang en begeleiding ontheemden (€ 500.000) ..... 18

7.8

ORD04 - Ontwikkelen visie bedrijventerrein (€ 50.000) ....................................................... 18

7.9

ORD08 - Doorbetaling opbrengsten zonnepanelen Groenleven – de Wier (neutraal) ......... 18

7.10

OSD03 - Versterken organisatie museum Opsterland incidenteel (€ 25.000) ...................... 18

7.11

OSD14 - verhogen calamiteitenfonds (€50.000) ................................................................... 18

D66 ................................................................................................................................................. 19 8.1

Hoe sluit onderstaande (op programmaniveau aan) met bijlage 1 en de perspectiefbrief? 19

8.2

AC003 – FG / adviseur interne controle (1 fte / € 90.000) .................................................... 19

8.3

DV006 - Kosten kerstpakketten en kerstmarkt (€ 20.000) .................................................... 19

8.4

DV010 - Functioneel beheer iBurgerzaken (0,22 fte / € 19.800) .......................................... 19

8.5

DV011 - Bestuursondersteuning (0,44 fte / € 27.120) .......................................................... 19

8.6

GR002 - Friestalige ondertiteling raadsvergadering (€ 7.500) .............................................. 20

8.7

OOV03 - Instellen egalisatiereserve - Opvang en begeleiding ontheemden (€ 500.000) ..... 20

8.8

ORD04 - Ontwikkelen visie bedrijventerrein (€ 50.000) ....................................................... 20

8.9

ORD19 - Afschrijvingsreserve Projecten (€ 10 mln., neutraal) .............................................. 20

8.10

OSD14 - verhogen calamiteitenfonds (€50.000) ................................................................... 20 III

9

8.11

OSD16 - medewerker terugvordering en verhaal (0,66 fte / € 59.400) ................................ 21

8.12

OSD17 - Correctie verwerking uitkomst arbitrage Jeugd (€ 535.000) .................................. 21

8.13

OSD21 - Budgetaanpassing Beschermd Wonen (€ -500.000, aflopend in de tijd) ................ 21

8.14

OSD26 - Resultaatbestemming budget versterken toegang (€ 120.000) ............................. 21

8.15

OSD30 - Zwembad Dundelle – Verduurzaming waterbeheer met dekkleden (neutraal) ..... 21

8.16

OWO01 - Kaders 2024 en OWO02 - 1e Marap 2023 ............................................................. 22

Bijlage 1: Overzicht samenhang perspectiefbrief, raadsvoorstel en bijlage 1 ............................... 23

IV

1 Opsterlands Belang Jaarstukken 2022 1.1 Pagina 18: Openbare orde en veiligheid. (Jaarstukken 2022) Er is 1 ton minder besteed dan een jaar eerder, terwijl de inzet geïntensiveerd zou worden (in een jaar dat de apparaatskosten met 15% zijn gestegen). Hoe is dit te verklaren? Antwoord: In de jaarrekening is een analyse gemaakt tussen de begroting en werkelijkheid van 2022. Dit verschil is toegelicht. Het verschil tussen de realisatie van 2021 en 2022 is een voordeel van €69.000 (afgerond €100.000). Dit verschil is hoofdzakelijk ontstaan door een wijzigde doorberekening van personele lasten bij de begroting 2022. Zie ook de financiële analyse bij begroting 2023, taakveld 1.2. De doorberekende personele lasten geven in 2022 bij de jaarrekening geen resultaat (begroting = werkelijkheid). De kosten voor handhaving zijn onderdeel van taakveld 0.4. Vragen over de perspectiefbrief 2023 1.2 Pagina 3: Structureel vs incidenteel “Met incidentele middelen mogen we geen structurele verplichtingen aangaan”. Middelen onttrekken aan de reserves: dat is toch ook een structureel middel? En tot hoever kan (mag) dat in relatie tot de omvang van de reserves? Antwoord: Nee, het onttrekken van middelen aan een reserve is niet structureel maar incidenteel. In principe kan je alles onttrekken.

Als de totale omvang van de reserves lager wordt dan het minimaal benodigd weerstandsvermogen dan zal de toezichthouder hierover vragen gaan stellen. 1.3 Pagina 3: “inhuren kost extra geld”. In de jaarstukken staat dat bij inhuur/inkoop resultaatverplichtingen worden opgelegd. Is het dan per saldo (effectief) nog duurder? Antwoord: Over het algemeen geldt dat het inhuren van personeel duurder is dan het zelf in dienst hebben van personeel. Soms ontkomen we er niet aan om in te huren. Bijvoorbeeld omdat we door krapte op de arbeidsmarkt de mensen niet kunnen krijgen of omdat de benodigde expertise maar voor een beperkte tijd nodig is. Als we inhuren dan maken we duidelijke afspraken over de scope van de opdracht, de te leveren dienst/het te leveren product, de termijn waarbinnen de opdracht wordt afgerond het maximum aantal te declareren uren. 1.4 Pagina 4: Calamiteitenfonds Dit is een correctief fonds; achteraf steunen maar niet positie verbeteren. Waarom wordt het preventieve fonds “verminderen energieverbruik” hier niet genoemd? Antwoord: In de perspectiefbrief gaan we in op de aanpassingen van de begroting, in dit geval de verhoging van het calamiteitenfonds. Een aanpassing is bij het preventieve fonds “verminderen energieverbruik” niet aan de orde.

1.5 Pagina 5 Laatste zin: “wat dit betekent voor de bemensing en organisatie van al dit werk.” Wat heeft u daarin het verleden aan gedaan? Er staat niets over in de jaarstukken 2022. Antwoord: Het vinden van voldoende en geschikte medewerkers in een krappe arbeidsmarkt is een pittige opgave. Deze krapte is er al een poosje. We lossen dat zoveel mogelijk op door actief en positief te werven. Lukt dat niet, dan zoeken we naar externe inhuur. Soms is het daarbij nodig om in de planning te schuiven. Tot slot zetten we er in zijn algemeenheid op in om een aantrekkelijk werkgever te zijn en te blijven. Dat gaat van de presentatie naar buiten toe tot aan het bieden van een passende beloning en ontwikkelmogelijkheden aan de nieuwe medewerker. In de jaarstukken 1

2022 hebben we aan de krapte op de arbeidsmarkt onder andere aandacht gegeven op pagina 14 onder het thema Dienstverlening en Organisatie en op pagina 106 in de paragraaf Bedrijfsvoering. Vragen over bijlage 1: Aanvragen - perspectiefbrief 2023 1.6 Waar zien we dergelijke informatie terug in de jaarstukken 2022 Op zich staat er interessante informatie t.b.v. beeldvorming in de aanvragenlijst. Waar zien we dergelijke informatie terug in de jaarstukken 2022 (m.b.t. de lijst uit perspectiefbrief 2022). Of te wel: we keuren nu iets goed (of niet), maar waar zien we de resultaten ervan later terug? Antwoord: De aanvragen worden verwerkt in de begroting. Een aantal aanvragen hebben tot doel om beleid te realiseren. Of dat is gelukt wordt in de jaarstukken bij de betreffende maatregelen vermeld. Aanvragen die puur te maken hebben met autonome kosten ontwikkelingen, zoals loonkosten, zijn terug te zien in de jaarstukken bij de financiële analyses per programma. Als de budgetaanpassingen goed zijn berekend dan leidt dat tot het niet overschrijden van budgetten. 1.7 Inzicht in het effect t.o.v. het huidige budget We willen ons wel graag een beeld kunnen vormen wat de aanvragen betekenen in wijziging t.o.v. de huidige situatie. Er wordt vermeld wat de (financiële) verandering is, maar niet altijd wat de uitgangssituatie is.

bijvoorbeeld: CZ014 - Lidmaatschap P10 - Contributieverhoging (€ 7.500): hoeveel bedraagt het totale lidmaatschap van de P10? Dan kunnen we beter een oordeel vormen over de betekenis van de € 7.500,-- Kan daar ook een tabel voor worden geleverd? Antwoord: In de begroting 2023 is € 11.000,- opgenomen voor de P10. Met de bijstelling van € 7.500,- is het totaal budget voor de P10 € 18.500,-. 1.8 CZ001 - Opleidingen organisatie breed - Uitvoering spoor 3 (€ 75.000) Hier hebben we toch de Reserve organisatiedoelstellingenfonds voor? Antwoord: Deze reserve is in principe bedoeld voor kosten die we niet konden voorzien en waarop we ook niet meer konden anticiperen met een begrotingswijziging. 1.9 CZ003 - Externe bestuursadvisering – structurele verlaging budget (€ -44.190) 72 uur formatie omvang in 2024. Dat is 2 weken in een jaar. Hoe moeten we deze informatie begrijpen; er worden wel grotere bedragen op 1 hoop geveegd? Antwoord: Er wordt bedoelt 72 uur per week. Dat is 2 fte op jaarbasis. 1.10 CZ004 - Werving en selectie personeel (€ 90.000) Wat betekent “in afwachting van ontwikkeling in OWO-verband”. Wat gaat dat dan mogelijk betekenen? Het gaat hier om een verhoging van 1.000%, omdat er voorgaande jaren (jaar) tekorten waren.

Waar zien we dat tekort in de jaarstukken 2022? Antwoord: Ambtelijk wordt er in de OWO-samenwerking gekeken naar mogelijkheden om meer samen te doen bij het werven en selecteren van personeel. Daarmee kunnen de kosten mogelijk iets lager worden. Het tekort op deze post maakt in de jaarstukken 2022 onderdeel uit van het saldo van programma 0. Op het totaal van programma 0 is het tekort op dit budget opgevangen door onderuitputting op andere budgetten. Bij het begroten voor het nieuwe jaar maken we bij ieder budget weer een realistische inschatting van de inkomsten en uitgaven. Op het budget voor de werving en selectie van nieuw personeel is daarom deze verhoging nodig. 1.11 CZ007 - Communicatie (€ 10.000) Waarom worden dorpskranten niet gebruikt, waarop is dit gebaseerd? Wordt de Sa! beter gelezen dan dorpskranten?

2

Antwoord: De SA! is door de gemeente aangewezen als officieel communicatiekanaal. De SA! wordt elke week uitgebracht en kan zowel in papieren vorm als ook digitaal worden gelezen. De meeste dorpskranten worden maandelijks uitgebracht. Dat maakt dat door de SA! te gebruiken we zekerder zijn dat alle inwoners wekelijks op hetzelfde moment de gemeentepagina kunnen lezen. Hiermee voorkomen we ook dat er inwoners zijn die de informatie later lezen puur omdat hun dorpskrant twee of drie weken later uitkomt. 1.12 CZ009 - Participatieverordening (€ 46.800) Deeltijdwerken levert meer overhead uren dan voltijd. Waarom halve weken werken gedurende een jaar en niet een half jaar voltijd? Antwoord: We rekenen de kosten van overhead naar rato toe. Dus het maakt niet uit of iemand een jaar halve weken werkt of een half jaar hele weken. De keuze voor een jaar halve weken wordt ingegeven door onze inschatting van hoe zo’n proces in de praktijk verloopt. In dit geval: we verwachten dat er voor pakweg een halve week werk ligt, en dan een jaar lang. Zie ook antwoord 6.8. 1.13 FBU05 - Inkoop bio diesel (€ 25.000) Hoe luidt de berekening om tot € 25.000,-- aanvraag te komen. Deze vraag is mede ingegeven, omdat er tot op heden geen cijfers zijn verstrekt over ontwikkelingen energieverbruik. Antwoord: Dat is de meerprijs gebaseerd op het huidige verbruik.

Dat verbruik is redelijk constant zolang er geen grote verschuivingen in het type voertuig mogelijk zijn. Aanvulling: de term biodiesel is hier per abuis verkeerd gebruikt. Het gaat om de toepassing van hernieuwbare diesel (HVO). 1.14 OOV03 - Instellen egalisatiereserve - Opvang en begeleiding ontheemden (€ 500.000) Betekent dit dat de raad na goedkeuring geen rol meer heeft bij besteding van deze middelen? (vraag geldt in zijn algemeenheid voor egalisatiereserves). Antwoord: Bij bestemmings- en egalisatiereserves kan de raad altijd besluiten om de omvang of het doel van de reserve te wijzigen. Een afschrijvingsreserve kan de raad alleen opheffen maar dan moeten de lasten die deze reserves dekken structureel in de begroting worden verwerkt. Alleen voorzieningen zijn niet beïnvloedbaar omdat die dient voor het kunnen voldoen aan (toekomstige) externe verplichtingen. 1.15 ORD09 - Aanvullende doorbelasting beleidsadviseur R&T (0,33 fte) (€ -30.000) Kunt u aangeven wat er dan nu niet goed gaat en wat gaat dit opleveren? Antwoord: Dit inzet op R&T gaat niet wezenlijk veranderen. In het lopende jaar werden de kosten voor deze inzet gedekt uit andere budgetten. Deze doorbelasting nu formaliseert deze inzet.

1.16 ORD19 - Afschrijvingsreserve Projecten (€ 10 mln., neutraal) Hoe flexibel zijn we met deze afschrijvingsreserve? Er is blijkbaar arbitrair gekozen voor € 10 mln., maar kan de raad dat naar bevind van zaken aanpassen in de komende maanden, jaren? Antwoord: De raad kan altijd de omvang en doel van deze reserve aanpassen. Deze reserve is namelijk niet gekoppeld aan af te schrijven gebouw maar is bedoeld als een bron waarmee een specifieke afschrijvingsreserve kan worden gevuld. Zie ook het antwoord bij vraag 1.14 1.17 OSD12 - Opstellen dorpenbeleid (€ 38.000) Wat is het verschil met OSD29 (Resultaatbestemming dorpsregisseurs (€ 25.000)) en OSD13 (Uitvoeringsagenda dorpshuizen en dorpstafels (€ 56.000))? Of andersom: wat is de samenhang? Antwoord: Het dorpenbeleid is nu nog een losse verzameling van instrumenten, zoals onder andere de inzet van dorpscoördinators ( voorheen dorpsregisseurs) en dorpswethouders, de uitvoeringsagenda dorpshuizen en de dorpstafels. Hoewel alle instrumenten gericht zijn op het bevorderen van participatie vanuit de samenleving, vereisen de ontwikkelingen vanuit de 3

samenleving een meer geïntegreerde aanpak en inzet van deze instrumenten. Momenteel ontbreekt echter een specifiek beleidskader voor dorpen waarin de samenhang tussen de instrumenten, zowel op fysiek als sociaal gebied, wordt beschreven. Zowel het opstellen van een uitvoeringsagenda op basis van de koersplannen voor dorpshuizen, de implementatie van de dorpstafels als de ontwikkeling van het dorpenbeleid vereisen extra personele capaciteit, aangezien het team sociaal domein hiervoor niet over voldoende capaciteit beschikt.

2 FNP Fragen FNP by jierstikken: 2.1 Fraag ferkiezings By program 0 stiet elts jier wer dat wy ferkiezings organisearre: der wurdt stelt dat stim-proses en it telproses goed ferrûn is. Njonken dizze twa prosessen fasiliteard de gemeente ek kampanjes mei spesifyk beleid oangeande bygelyks kampanje(materiaal) yn de publike romte, wurdt hjir ek op werom sjoen. Antwurd: De ferkiezings wurde op alle fronten evaluearre: fan de gong fan saken op de stimburo's oant it stimmen telle, it kampanjefieren en de kommunikaasje. Dêr leare wy fan en sa kinne wy de prosessen (wêr mooglik) by de kommende ferkiezings ferbetterje. Tema Iepenbiere feiligens: 2.2 Buurtbemiddeling Bin der sifers bekend oer de ynset fan buurtbemiddeling en is hjir ek in tendins fan groei of delgong yn te sjen de ôfrûne jierren of is it gelyk bleaun? Antwurd: Yn 2021 binne der yn totaal 19 kasussen oanmeld by buertbemiddeling. Yn 2022 binne der 21 kasussen oanmeld. Der binne dus twa oanmeldingen mear y.f.m. it jier dêrfoar. Dizze groei betsjut dat der mear ynwenners it paad fine kinne nei buertbemiddeling, dus dat is posityf. Fan de 21 kasussen yn 2022 binne der 15 ôfrûn mei in posityf resultaat. Dat hâldt yn dat de kasus oplost is. Foar de oare 6 jildt dat buertbemiddeling wegere hat oft de kasus ûngeskikt bliek te wêzen foar buertbemiddeling.

Tema ûnderwiis: 2.3 Skoalferlitters Der komt noch in rapport wurdt sein, mar dochs noch in fraach oangeande de 152 skoalferlitters dy’t harren skoalle net ôfmeitsje. Hoe ferhâld dit har ta it gemiddelde fan oare gemeente of dy fan de provinsje? Antwurd: Opsterlân hat mei 152 foartidige skoalferlitter it op ien nei leechste oantal binnen de regio súdeast-Fryslân. Allinnich Tytsjerksteradiel skoart leger mei 142 foartidige skoalferlitters. Dat binne it totaal tal foartidige skoalferlitters dêr 't ek de skoalferlitters út oare jierren yn meirekkene binne. Foar in ferliking op lanlik en provinsjaal nivo binne allinnich de nije foartidige skoalferlitters beskikber. Dit binne spesifyk de skoalferlitters út it skoaljier 2021 -2022. Prosintueel hat Opsterlân yn dat skoaljier 1,59% skoalferlitters. Lanlik is it persintaazje skoalferlitters 2,34%. Yn Fryslân skoart allinnich Achtkarspelen leger as Opsterlân mei 1,45%. De heechste oantallen skoalferlitters sitte yn de gemeenten Ljouwert (3,06% ), Smellingerlân (2,90%) en Waadhoeke (2,35%).

4

Tema maatskiplike stipe: 2.4 Langer thús wenje Oangeande it fasilitearen om langer thús te wenje wurdt sprutsen oer gearkomsten dy’t it langer thús wenjen en de troch de gemeente beskikber stelde middels op nij besjocht: is dit al dien? Antwurd: Wy hawwe ferskate gearkomsten hân mei sawol ynwenners as (frijwilligers) organisaasjes. Dizze gearkomsten brûke wy oanhâldend om ynformaasje op te heljen en út te jaan. Dizze ynformaasje kin liede ta wizigingen yn it oanbod. Fragen FNP by de perspektyfbrief: 2.5 Fertrouwen tusken ynwenners en oerheid Oangeande it sketste dalende fertrouwen tusken ynwenners en oerheid wirdt hjir stelt dat der mear omtinken wêze moat foar partisipaasje: mar is transparânsje ek net in tema op dit mêd of is it idee dat dit hjir net te heljen falt of falt dit ûnder partisipaasje? Antwurd: Yn jo fraach binne de antwurden al dúdlik ferwurde. Alderearst binne wy it mei jo iens dat transparânsje helpt om it betrouwen te werstellen. Dat hiene wy der dus ek by opskriuwe kinnen. Op it twadde plak helpt partisipaasje der yndied oan mei dat ús hanneljen as oerheid mear transparant wurdt. 2.6 De opfang fan de Oekraynske flechtelingen Is der in idee wat om wat foar in bedrach it giet as yn 2024 de fergoeding foar de opfang fan de Oekraynske flechtelingen fuort falt? Antwurd: De fergoeding foar de opfang foar Oekraynske flechtlingen krije wy oer it hiele jier 2024.

Yn de maitiidsnota fan it Ryk stiet dat de útjefte yn prinsipe rûsd wurdt oant ein 2024, mar oant 2025 trochgean kin foar de opfang fan Oekraynske flechtlingen. Dat is ôfhinklik fan de juridyske status fan de dan noch oanwêzige Oekraynske flechtelingen. Ofhinklik fan de status kinne der ek ekstra middels oan it reguliere budzjet taheakke wurde. Mar op dit stuit is der noch gjin nijere ynformaasje hjiroer beskikber. 2.7 It ferduorsumje fan wenten Wer it giet oer it ferduorsumje fan wenten wurdt stelt dat eigners foar in grutte opjefte stean, as sy soks bygelyks net finansjeare kinne wurdt hjir dan yn de brief stelt dat der in taak foar de gemeente lijt? En hoefier giet dizze taak? Antwurd: De Ryksoerheid hat dêr middels foar beskikber steld. De oanfraach yn de perspektyfbrief hat as doel om dizze middels beskikber te stellen, sadat wy in passende regeling meitsje kinne foar dizze groep ynwenners. Hoewol 't it om in grut bedrach giet, is it yn ferliking mei de opjefte noch altyd in beheind bedrach.

3 PvdA Vragen over de Perspectiefbrief 3.1 Pagina 5: Duurzaamheid en klimaat Er wordt gesproken over de blauwe drager, wat wordt daarmee bedoeld? En wat is blauw/groene dooradering? Antwoord: De term 'Blauwe drager' heeft betrekking op de BOVI (Blauwe omgevingsvisie, de omgevingsvisie van het waterschap) enerzijds en de doorwerking daarvan in de provinciale Omgevingsvisie en programma's. Het meest recente document heeft recent onder de naam “Fryslân klimaatbestendig 2050+” als ontwerpvisie in de inspraak gelegen. Met blauw/groene dooradering 5

wordt de opgave bedoeld dat het landschap doortrokken wordt met blauwe of groene natuur. Onder andere struiken en beken. Vragen over bijlage 1: Aanvragen - perspectiefbrief 2023 3.2

OSD07 - Volwassenenfonds 2024 (€ 28.500) 1) Er is een verzoek gedaan voor volwassenen fonds, een bedrag van €28.000,-. Hoe is dit bedrag tot stand gekomen? 2) De pilot wordt nu verlengd, waarom is dat en waarom wordt deze niet definitief ingevoerd? Antwoord: 1) Om 70 inwoners met een minimum inkomen een jaar te kunnen laten sporten door contributie en sportkleding te financieren aangevuld met licentie- en coördinatiekosten is een bedrag van € 28.500 benodigd. 2) Er is gestart in december 2021 met het volwassenenfonds in Opsterland. Om een compleet beeld te krijgen van het nut en noodzaak van dit fonds is een pilot gewenst van 3 volledige jaren. Op het moment van starten waren de middelen niet toereikend voor een meerjarige pilot. Na 2024 volgt een evaluatie. 3.3 OSD13 - Uitvoeringsagenda dorpshuizen en dorpstafels (€ 56.000) Er is budget aangevraagd voor een project medewerker vanaf 1 juli voor het opstellen van de uitvoeringsagenda en om de dorpstafels te implementeren. Vallen de activiteiten van het sociaal cultureel werk hier ook onder? Antwoord: Nee, de activiteiten van het sociaal cultureel werk vallen niet binnen dit kader. De gemeente subsidieert de huisvestingskosten voor deze activiteiten. In het najaar van 2023 zal er een evaluatie plaatsvinden van de manier waarop we deze subsidie verstrekken.

Op basis van de resultaten van deze evaluatie zullen we een nieuwe subsidieregeling opstellen. Zowel de evaluatie als het opstellen van de nieuwe subsidieregeling kunnen worden uitgevoerd binnen de bestaande capaciteit. Het is echter belangrijk op te merken dat veel van deze activiteiten plaatsvinden in de dorpshuizen. Daarom bestaat er wel een relatie tussen de dorpshuizen en de activiteiten van het sociaal cultureel werk.

4 CDA Vragen over de Perspectiefbrief 4.1 Pagina 3: Uitvoeringskosten Uitvoeringskosten zitten niet alleen buiten maar ook binnen onze eigen organisatie: Het betekent ook dat het van belang is om (financieel) in onze organisatie te investeren om een aantrekkelijke werkgever te zijn. Stilstand (ook ten opzichte van andere gemeenten/werkgevers) betekent achteruitgang. Dit zien we ook door vele personeelswisselingen en niet uitgevoerd beleid. Vraag: Hoe gaan we dit omdraaien? Waar halen we de informatie daarvoor op en kunnen we inschatten wat dit gaat kosten en belangrijke wat levert dat uiteindelijk op??? Antwoord: De vraag hoe we een aantrekkelijke werkgever zijn, kent verschillende aspecten. Het begint bij hoe we ons naar buiten presenteren. Daarnaast spelen ook andere zaken een rol: hoe is de sfeer in de organisatie, hoe ziet je werkplek er uit, welke mogelijkheden zijn er om je te ontwikkelen, wat is het salaris, welke secundaire arbeidsvoorwaarden zijn er, kun je ook thuiswerken enzovoort? Voor een deel gaat het om aspecten die geld kosten, voor een deel ook niet. De huidige krapte op de arbeidsmarkt speelt daarin ook een rol. Een aantal plannen in de Perspectiefbrief helpen bij het verstevigen van onze organisatie. De komende jaren zal blijken of er nog meer maatregelen nodig

6

zijn, al dan niet samen met andere gemeenten. Het is niet goed mogelijk om dit vraagstuk op één bedrag aan geld te zetten. 2 Ontwikkelingen in het Sociaal Domein 4.2 Pagina 4: Vluchtelingen Op basis van de Voorjaarsnota van het kabinet is al wel duidelijk dat de vergoeding voor de opvang van Oekraïners na 2024 zal verdwijnen. Het resultaat van 2022 gaf aan overschot op gelden voor opvang Oekraïners. Gaan we dat dan hiervoor bewaren of komen er andere structurele middelen voor de opvang van vluchtelingen en niet meer specifiek voor Oekraïners. Antwoord: Dat is op dit moment nog niet bepaald. Het huidige voorstel voor de reserve is gericht op het kunnen bekostigen van de ondersteuningsbehoefte in het brede vlak van (jeugd)zorg en begeleiding. Hieronder valt niet huisvesting en inkomensondersteuning. 4.3 Pagina 4: Preventie Er worden extra middelen gevraag voor een extra budgetcoach. Kunnen we al ergens zien dat de middelen die we inzetten voor preventie ook daadwerkelijk wat opleveren?? Antwoord: Het is moeilijk om de effecten van preventie meetbaar te maken. Met de nieuwe wettelijke taak rondom vroegsignalering krijgen wij als gemeente in een eerder stadium informatie over betalingsachterstanden van zogenaamde “vaste-lasten-partners” binnen.

Voorafgaand aan deze wetswijzigingen werd de hoogte van een betalingsachterstand niet bijgehouden, waardoor we deze cijfers niet met elkaar konden vergelijken. Wel zien woningbouwverenigingen de totale schuldenlast per huurder verminderen. Daar staat tegenover dat het aantal huurders met betalingsachterstanden wel is toegenomen door de crisis rondom bestaanszekerheid. In zijn algemeenheid komt financiële problematiek nu vaker voor en om de wettelijke taak rondom vroegsignalering goed uit te kunnen voeren zijn er extra middelen nodig voor een extra budgetcoach. 4.4 Pagina 4: Beleid Het zelf niet kunnen uitvoeren, komt dit door onderbezetting en doen we daarom tijdelijk hiervoor extra inhuur of is dit sowieso extra boven op de formatie? Antwoord: Het gaat hier inderdaad om tijdelijk extra inhuur. Op het beleidsterrein Jeugd zijn veel ontwikkelingen gaande en is sprake van achterstallig onderhoud. Dit is veroorzaakt door personele wisselingen (o.a. pensionering), waardoor ervaring uit de organisatie is verdwenen. Daarnaast is een belangrijke opgave om de vertaling van beleid naar uitvoering te verbeteren. Voor het beleidsterrein dorpen geldt dat er door een hoog ambitieniveau extra taken zijn, die niet in de reguliere formatie kunnen worden uitgevoerd. Dit geldt onder andere rond de uitwerking van de koersplannen voor de dorpshuizen.

3 Ontwikkelingen in het Ruimtelijk Domein 4.5 Pagina 5: Opgaven Aan welke grote opgaven moeten we hier dan aan denken? Antwoord: Hierbij kan gedacht worden aan het Frysk Programma Landelijk Gebied (FPLG) en de uitwerking daarvan op het landelijk gebied: de ontwikkelrichting van de agrarische sector wordt opnieuw bepaald. Ook het versterken van de natuurwaarden is een grote opgave, net als bijvoorbeeld klimaatadaptatie en een andere manier waarop we met water omgaan. Ook de MIRTverkenning Lelylijn werpt zijn schaduw al vooruit. Na een periode waarin sommigen dachten dat Nederland “af” was, doemen nu deze grote opgaven voor ons op.

7

4 Financieel beeld 4.6 Pagina 6: Technische begrotingswijziging april Waar komt dat miljoen (1.023.000) vandaan? Want dit is nog niet vanuit de meicirculaire toch? Antwoord: Dat is de bijstelling voor 2023 die in de decembercirculaire 2022 was opgenomen. Die maakte onderdeel uit van de begrotingsmutatie die in de raad van 8 mei is vastgesteld 4.7 Pagina 7: 2026 (financiële tabel) Begrijp ik goed dat hier het worst-case-scenario geschetst wordt? Klopt het dat dit is op basis van wat we zeker kunnen verwachten aan inkomsten, waarbij in acht genomen moet worden dat de "grote" projecten niet zijn meegenomen nog in de cijfers? Antwoord: Dat is correct. Bij het opstellen van prognoses voor de P&C-stukken wordt het voorzichtigheidsprincipe gehanteerd. Daarbij wordt dus alleen dat meegenomen wat in redelijkheid aannemelijk is. Hierop wordt de begroting ook door de toezichthouder getoetst. Vragen over bijlage 1: Aanvragen - perspectiefbrief 2023 4.8 AC001 - Informatiebeveiliging (€ 25.000) Iets is niet uitgevoerd, wordt nu wel uitgevoerd, en kost nu 25.000 meer? Waarom? En wat was het begrootte bedrag? Antwoord: Voor de begroting 2022 was gepland om de werkzaamheden (bewustwordingscampagne, verantwoordingscyclus) in zijn geheel in 2022 uit te voeren. Dat is niet gelukt. Deze werkzaamheden lopen door in 2023 en daarvoor is dus een deel van de middelen uit 2022 nodig.

Er wordt, over de jaren 2022 en 2023 gezien, niet om meer gevraagd maar om een verschuiving. 4.9 AC003 - FG / adviseur interne controle (1 fte / € 90.000) Is dit alleen voor Opsterland of is dit in OWO verband? Antwoord: De uitbreiding is enkel voor Opsterland. Ooststellingwerf en Weststellingwerf hebben een eigen FG. De formatie wordt tijdelijk aangevraagd zodat geëvalueerd kan worden of structurele uitbreiding van FG/IC werkzaamheden noodzakelijk is. Onderdeel van die evaluatie is ook het bepalen of werkzaamheden in OWO-verband kunnen worden opgepakt. 4.10 CZ001 - Opleidingen organisatie breed - Uitvoering spoor 3 (€ 75.000) Wat zijn de plannen voor de opgenomen organisatie brede opleidingen ter waarde van € 250.000 in het opleidingsplan voor 2023? Hoe zijn deze opleidingen geselecteerd en wat is de verwachte impact op de organisatie en medewerkers? Antwoord: In 2023 vindt er een inhaalslag plaats voor de opleidingen in het kader van de organisatieontwikkeling. Deze hadden we al eerder willen uitvoeren, in 2021 en 2022. Door de Corona-pandemie en de bijbehorende beperkende maatregelen is die uitvoering vertraagd. De middelen uit die jaren zijn niet meer beschikbaar in 2023 waardoor het extra budget noodzakelijk is. Over de hele looptijd van het traject wordt het nauwelijks duurder. De uitgaven verschuiven echter van 2021/2022 naar 2023.

De te geven opleidingen zijn geselecteerd op het specifiek activeren en stimuleren van het behalen van de doelen zoals geformuleerd in het organisatie kompas 4.11 CZ008 - Uniformeren communicatie en arbeidsmarkt communicatie (€ 20.000) Hoe is communicatie in onze organisatie opgezet. Beschikken we over eigen communicatiemedewerkers die ook echt uitvoering geven aan communicatie, opstellen van berichten voor zowel interne als externe communicatie, meedenken in projecten over communicatie e.d. of hebben we met name adviseurs en wordt de uitvoering uitbesteedt? (geldt eigenlijk ook in combi met CZ007, dus communicatie in de breedte).

8

Antwoord: We hebben zelf de communicatie medewerkers in dienst. Deze medewerkers zijn zowel als adviseur als uitvoerend actief. 4.12 CZ015 - Wet Open Overheid (€ 39.333) Krijgen we nu wel of niet voldoende middelen hiervoor vanuit het rijk, dat is ons niet helemaal duidelijk? Zo niet, wordt daar actie op ondernomen?? Antwoord: Dat is op dit moment nog niet duidelijk. De middelen die we nu vragen zijn gelijk aan het bedrag dat daarvoor in het Gemeentefonds is opgenomen. Als de komende jaren blijkt dat die middelen niet toereikend zijn, verwachten wij dat de VNG dat aan de orde zal stellen. We komen er op dat moment dan weer op terug. 4.13 DV010 - Functioneel beheer iBurgerzaken (0,22 fte / € 19.800) Is dit een reële verwachting, maar 8 uurtjes extra nodig in de week voor functioneel beheer??? Antwoord: Ja, dat is naar verwachting genoeg voor de aanvullende werkzaamheden. 4.14 DV015 - Effect 5 -> 10 jaar geldigheid reisdocumenten (€ - 60.000 & 0,3 fte / € 18.000) In verband met de te verwachten piek in de aanvragen van reisdocumenten (paspoorten en Nederlandse ID kaarten) is extra formatie nodig. De huidige formatie is erop gericht om tijdens de openingstijden 1 balie open te houden (minimale dienstverlening). Alternatief is dat inwoners langere tijd (meerdere dagen) moeten wachten voor ze terecht kunnen voor het aanvragen / afhalen van een reisdocument.

Vraag: Wordt tegenwoordig niet alles op afspraak geregeld? Is er nu geen inschatting te maken van hoe lang met moet wachten, hoeveel ruimte er in de planning zit, is hier ook nog efficiency voordeel te halen? Ik noem maar een gek voorbeeld....op dinsdag doen we alleen Paspoorten. M.a.w. we zijn echt benieuwd hoe noodzakelijk dit is? Antwoord: Op dit moment wordt op afspraak gewerkt. De agenda zit regelmatig vol. Het opvangen van de piek in het aantal aanvragen reisdocumenten is binnen de huidige formatie niet op te vangen. Het afblokken van de agenda voor alleen paspoorten zou tot gevolg hebben dat de overige dienstverlening (rijbewijzen, huwelijken, aangifte overlijden enz.) deze dag niet door kan gaan en wordt verplaatst naar de overige dagen. Daarnaast zouden inwoners die voor meerdere producten een afspraak maken meerdere dagen terug moeten komen.: 4.15 FBU07 - Krediet voor nieuwbouw zoutopslag Gorredijk (€ 60.000 / € 1.500 p/j) Waarom is de zoutopslag Ureterp niet gelijk meegenomen? Voldoet die nog wel aan de geldende milieu-eisen? Het is in de regel toch voordeliger om 2 te combineren? Je hebt dan misschien wel 2 jaar afschrijving dat je moet verrekenen, maar is hier een afweging in gemaakt? Antwoord: De zoutopslag in Ureterp is in een betere staat dan die in Gorredijk en er wordt geprobeerd de vervanging zo lang mogelijk uit te stellen.

Dit weegt op tegen het relatief lage combinatievoordeel. 4.16 OOV01 - Uitbreiding capaciteit Openbare Orde en Veiligheid (0,55 fte / € 24.750) De tekst vermeldt dat een deel van de ondermijningsproblematiek zich naar het Noorden verplaatst. Is dit niet meer iets voor de Veiligheidsregio Fryslan? Voor regionale samenwerking om deze problematiek aan te pakken en te voorkomen dat het zich verder verspreidt? Adequate inzet is essentieel om gelijke tred te houden met de ontwikkelingen op het gebied van openbare orde en veiligheid. We zien niets over een proactieve aanpak. Zetten we in op ‘gelijke tred houden’ met de genoemde ontwikkelingen of op het voorkomen ervan?

9

Antwoord: De Veiligheidsregio is er voor de brandweerzorg, rampenbestrijding, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening in de regio maar heeft geen taak in de aanpak van ondermijning. Het is, zoals in de vraag weergegeven, wel nodig om samen te werken en om proactief te werken. In 2022 zijn we daarom lokaal gestart met de uitvoering van de intentieverklaring Friese Norm Ondermijning. We nemen preventieve en repressieve maatregelen tegen ondermijnende criminaliteit. We maken ondernemers, bewoners en de gemeentelijke organisatie beter bewust van en weerbaar tegen ondermijning. We monitoren en bundelen signalen en geven hier indien nodig opvolging aan. Tevens werken we nauw samen met partijen zoals de politie en het RIEC (Het Regionaal Informatie- en Expertisecentrum). 4.17 OOV02 - Ophoging budget subsidie oudejaarsactiviteiten (€ 6.000) De tekst zegt: Helaas is door corona de beschikbare subsidie voor de jaarwisseling 2021/2022 niet gebruikt. De Oudejaarsactiviteiten gingen niet door. Het plafond ( € 15.220,-) voor de afgelopen jaarwisseling 2022/2023 is wel ingezet. Kunt u dit nog toelichten? De subsidie is niet gebruikt omdat de activiteiten niet doorgingen, maar het budget is wel ingezet. Waar is dat geld dan voor gebruikt? Antwoord: De subsidies worden voorafgaande aan de jaarwisseling aangevraagd en toegekend.

Dus de subsidies voor de jaarwisseling 2021/2022 waren aangevraagd in 2021. Die zijn toen niet benut door de lockdown in december en januari. Het niet benutte budget is verwerkt in het resultaat van de Jaarstukken 2021. Voor de jaarwisseling 2022/2023 is het budget wel benut. 4.18 OSD02 - Indexatie Musea (€ 1.600) Subsidie voor musea Tropische Kas, it Damshûs en Museum Opsterland worden geïndexeerd. Is een indexatie van 2,4% wel toereikend? Helemaal vergeleken met de inflatie. Waarom is dit zo laag? Antwoord: Het algemene hoge inflatiecijfer wordt voor een belangrijk deel beïnvloed door de kosten van energie. Maatschappelijke instellingen die door de hoge energiekosten financieel in de knel komen worden uit een separaat budget ondersteund. In de perspectiefbrief zijn daar apart middelen voor aangevraagd (OSD32 - Regeling tegemoetkoming Energielasten maatschappelijke organisaties). Het voor de begroting 2023 gebruikte indexatiepercentage is gebaseerd op het indexatiepercentage van de meicirculaire 2022. Met dit percentage worden zowel de subsidies als ook de leges en heffingen (zoals de OZB) geïndexeerd. 4.19 OSD05 - Gemeentedichter (€ 1.500) In perspectief met het vorige punt OSD02, gezegd wordt dat we lokale cultuur promoten. Voor de dichter is dat 1500,-. Bijna evenveel dus als de indexatie voor de musea.

Dat staat toch in geen verhouding tot elkaar? Van museum Opsterland is bekend dat ze het moeilijk hebben, hoe verhoudt € 1.500 voor een dichter zich dan tot de € 1.600 die over 3 instanties moet worden verdeeld? Antwoord: Het indexatiepercentage van 2,4% is wat de musea aanvullend op de gemeentelijke subsidies krijgen. Om Museum Opsterlân daarnaast extra te ondersteunen, is voor het versterken van hun organisatie incidenteel € 25.000,- aangevraagd middels een perspectiefbrief [OSD02]. Om de lokale cultuur te promoten is voor het project van gemeentedichter structureel € 1.500,aangevraagd. 4.20 OSD11 - Budgetaanpassing leerlingvervoer (€ 200.000) 1) Wat zijn de specifieke voordelen van het werken met lokale en kleinere vervoerders in termen van kwaliteit en kosten? Zijn er, omdat het vervoer gemeentegrens overschrijdend is, mogelijkheden om samen te werken met andere gemeenten (OWO, Smallingerland) om de efficiëntie en kostenbeheersing verder te verbeteren? 2) Wat zijn de redenen waarom de verwachte kostenbesparing als gevolg van de consulent leerlingenvervoer niet wordt gehaald? Hoe gaat het college ervoor zorgen dat de beoogde besparingen wel worden gerealiseerd?

10

3) Kan het college meer informatie verstrekken over de specifieke doelstellingen en meetbare resultaten van de consulent leerlingenvervoer? Hoe gaat deze inzet bijdragen aan de kwaliteit van het leerlingenvervoer en het vergroten van zelfstandig reizen Antwoord: 1) De voordelen van werken met lokale en kleinere vervoerders zijn vooral kwalitatief van aard. Deze vervoerders hebben korte lijnen met zowel de leerlingen en hun ouders als met de gemeente. Er wordt in maatwerkgevallen zeker samengewerkt met andere gemeenten. 2) De consulent leerlingenvervoer is dit jaar gestart. Het invullen van de vacature heeft langer geduurd dan verwacht. Zij wordt ingewerkt en zal gefaseerd het hele bestand leerlingenvervoer volgens de nieuwe werkwijze gaan verwerken. Het kost tijd om deze werkwijze goed te implementeren en daar een kostenbesparing mee te realiseren. 3) De inzet zal vooral zijn om de zelfstandigheid te vergroten, waardoor op termijn er minder leerlingen gebruikmaken van het taxivervoer. Ook is er meer maatwerk mogelijk, waardoor er uiteindelijk kosten bespaard zullen worden. Naast een eventuele kostenbesparing wordt er verwacht dat deze werkwijze gaat zorgen voor een meer integrale aanpak, waarbij ook eventuele andere problemen eerder gesignaleerd zullen worden. We monitoren dit intern en evalueren regelmatig.

Daarnaast worden er door onderzoeksbureau Oberon regelmatig bredere onderzoeken uitgevoerd. Opsterland doet hier ook aan mee. 4.21 OSD16 - medewerker terugvordering en verhaal (0,66 fte / € 59.400) Hoeveel denkt men meer te verhalen? (kosten <> baten). Of te wel, levert dit daadwerkelijk wat op? Antwoord: Terugvordering en verhaal is een wettelijke taak. Door de extra werkzaamheden binnen het cluster Inkomen vanwege maatschappelijke ontwikkelingen (inflatie/energie-armoede en Oekraïense vluchtelingen) zijn de verhaal- en terugvorderingswerkzaamheden blijven liggen. Daarnaast neemt het aantal zaken al langere tijd toe. Door middel van uitbreiding in deze formatie kunnen we onze wettelijke taken weer naar behoren uitvoeren en realiseren we kwetsbaarheidsreductie door de taken bij 2 medewerkers onder te brengen. 4.22 OSD17 - Correctie verwerking uitkomst arbitrage Jeugd (€ 535.000) Het budget Jeugd is in de begroting van 2020 voor de jaren 2022 en 2023 incidenteel verhoogd met een stelpost van € 535.000. Dit naar aanleiding van de uitkomst arbitragecommissie Jeugd. Bij het verwerken van de circulaire waarin de uitkomsten arbitragecommissie definitief zijn gemaakt is in het nieuwe budget deze stelpost niet structureel meegenomen. De consequentie is dat het budget van 2023 naar 2024 structureel daalt met € 535.000 terwijl dit niet geldt voor de uitgaven zelf.

Hierdoor is het budget vanaf 2024 te laag Kunt u dit toelichten, is de stelpost wel opgebruikt en moet het dus structureel worden?? Antwoord: De stelpost is onderdeel van het regulier budget. Bij de analyse van het meerjarig perspectief voor de perspectiefbrief is zo ook ontdekt dat deze correctie niet goed was verwerkt. Er ontstond namelijk een tekort t.o.v. de geprognosticeerde kosten. 4.23 OSD18 - Kwartiermaker beleid Jeugd (€ 56.000) Achterstallig onderhoud. Hoe is dit ontstaan? Hoe zit dat met prioritering?? Graag nadere toelichting Antwoord: Op het beleidsterrein Jeugd zijn veel ontwikkelingen gaande, zoals de Hervormingsagenda Jeugd en complementaire ondersteuning. Daarnaast is er sprake van achterstallig onderhoud. Dit is veroorzaakt door personele wisselingen (o.a. pensionering), waardoor ervaring uit de organisatie is verdwenen. Daarnaast is een belangrijke opgave om de vertaling van beleid naar uitvoering te verbeteren.

11

5 CU Vragen over de Perspectiefbrief 5.1 Pagina 4: vergoeding voor de opvang van Oekraïners De landelijke vergoeding voor de opvang van Oekraïners stopt waarschijnlijk per 2025. Wordt dit dan opgevangen uit de egalisatiereserve? Antwoord: De reserve is bedoeld voor kosten die gemaakt worden die het rijk nu al niet vergoed. Denk hierbij aan ondersteuning jeugdzorg, traumaverwerking e.d. Uiteraard kan de reserve ook worden ingezet voor de opvang zelf. Echter als alle kosten van opvang (huisvesting, dagvergoeding) e.d. uit de reserve moeten worden betaald dan is het nu voorgestelde bedrag van € 0,5 mln. nog niet genoeg om dat een half jaar te kunnen financieren. Vragen over bijlage 1: Aanvragen - perspectiefbrief 2023 5.2 CZ004 - Werving en selectie personeel (€ 90.000) Is dit een incidentele verhoging voor 2023 en 2024? Is het 90.000 per jaar? Kunt u aangeven wat er in 2022 is uitgegeven aan werving en selectie? Waar wachten we op voor wat betreft OWO? Antwoord: Dit is inderdaad een incidentele verhoging. Over 2022 bedroeg de uitgaven € 35.000,-, geraamd was € 10.000. Het kost ambtelijke voorbereidingstijd om te kijken of we in OWO-verband meer samen kunnen doen op dit terrein. Overigens kan er ook dan nog sprake blijven extra kosten door de krappe arbeidsmarkt.

5.3 CZ005 - Verduurzaming gemeentelijke gebouwen - Afschrijvingsreserve en krediet De extra 700.000 voor 2024 en verder, waar is deze voor bedoeld, voor betaling energielasten, deze worden toch weer lager, of voor investeringen? Kunt u deze post nader uitleggen? Antwoord: Het staat er inderdaad wat onduidelijk. Er word echter geen € 0,7 mln. extra gevraagd. Dat is het bedrag wat in de begroting 2023 meerjarig is opgenomen voor de stijging energielasten. Onderdeel van dit voorstel is dat door de verduurzaming de meerjarig de energielasten ongeveer € 0,2 mln. lager zullen uitvallen dan bij de begroting 2023 nog gedacht. Dat betekent dat effectief die opgenomen € 0,7 mln. met € 0,2 mln. wordt verlaagd. 5.4 DV012 - Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering - VNG GGU (€ 25.000) Kunt u aangeven waar deze extra bijdrage aan wordt uitgegeven? Antwoord: Het fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU) is de financiering voor de diensten die de VNG richting de gemeenten levert. Daarvoor ontwikkelt de VNG dus instrumentarium die wij in de uitvoering gebruiken. Welke instrumenten dat zijn, dat is door de VNG in hun kadernota 2024 nader toegelicht.

De kadernota VNG is op de site van de VNG te vinden (https://vng.nl/sites/default/files/2023-05/06b-kadernota-2024-incl-ggu-begroting.pdf) 5.5 OOV04 - Specifieke uitkering opvang ontheemden Oekraïne (neutraal) de verwachting is dat de uitkering van 4,1 miljoen voor de opvang voor Oekraïners volledig zal worden gebruikt dit jaar. Vorig jaar was dat niet het geval en is er juist veel geld overgebleven. Waar is deze verwachting op gebaseerd? Antwoord: Dit is de administratieve verwerking van de specifieke uitkering (SPUK). Dat betekent dat de verwachtte inkomsten én de baten neutraal in de begroting 2023 wordt verwerkt. In het najaar, als er zicht is op het effect van het voorjaarsoffensief, zal er een uitnuttingsprognose worden opgesteld en de begroting conform worden aangepast. Deze aanpassing zal onderdeel van een bredere begrotingsbijstelling met andere mutaties die nodig zijn om de begrotingsrechtmatigheid te bevorderen.

12

5.6 OSD02 - Indexatie Musea (€ 1.600) De indexatie voor musea is 2,4 %. Is dit conform landelijk beleid? Is het toereikend gezien de huidige inflatie? Antwoord: Het algemene hoge inflatiecijfer wordt voor een belangrijk deel beïnvloed door de kosten van energie. Maatschappelijke instellingen die door de hoge energiekosten financieel in de knel komen worden uit een separaat budget ondersteund. In de perspectiefbrief zijn daar apart middelen voor aangevraagd (OSD32 - Regeling tegemoetkoming Energielasten maatschappelijke organisaties). Het voor de begroting 2023 gebruikte indexatiepercentage is gebaseerd op het indexatiepercentage van de meicirculaire 2022. Met dit percentage worden zowel de subsidies als ook de leges en heffingen (zoals de OZB) geïndexeerd.

6 GroenLinks Algemeen 6.1 Hoe komt dat er zoveel onderuitputting is? Hoe komt dat er zoveel onderuitputting is? Antwoord: Voor 2023 wordt een positief saldo geraamd van € 0,3 mln. op en totale begroting van € 84,5 mln. Dit resultaat bestaat uit een positief saldo van € 0,73 mln. incidenteel en € 0,42 mln. negatief voor de structurele inkomsten en uitgaven. De saldo’s voor 2024 e.v. zijn nog een prognose. Het uiteindelijk saldo voor 2024 wordt bepaald bij het opstellen van de begroting 2024. Daarnaast zijn de saldo’s onderhevig aan externe invloeden zoals specifieke uitkeringen en de diverse circulaires gemeentefonds. Specifiek voor 2024 en 2025 is dat een deel van het positief saldo wordt veroorzaakt door het financieel effect van beleidsimpulsen kabinet Rutte IV. Dit is echter niet structureel. Mede daardoor is er vanaf 2026 sprake van een negatief saldo. Dat maakt het lastig om de ruimte in 2024 en 2025 duurzaam in te zetten. 6.2 Is er ook geld in perspectief voor het funderingsloket? Is er ook geld in perspectief voor het funderingsloket? Antwoord: In de raadsvergadering van 6 februari j.l. is voor de funderingsaanpak Veenweidegebied Fryslân voor 2023 een bedrag van € 10.860 en voor 2024 t/m 2030 een bedrag van € 8.640 beschikbaar gesteld. Per punt 6.3 AC001 - Informatiebeveiliging (€ 25.000) Vreemd. Je hebt niet alles gebruikt en wilt 25 K meer.

Wat is de logica hierachter? Antwoord: Voor de begroting 2022 was gepland om de werkzaamheden (bewustwordingscampagne, verantwoordingscyclus) in zijn geheel in 2022 uit te voeren. Dat is niet gelukt. Deze werkzaamheden lopen door in 2023 en daarvoor is dus een deel van de middelen uit 2022 nodig. Er wordt, over de jaren 2022 en 2023 gezien, niet om meer gevraagd maar om een verschuiving. 6.4 CZ001 - Opleidingen organisatie breed - Uitvoering spoor 3 (€ 75.000) Hoe ziet dat eruit? Wat zijn de criteria/indicatoren die hier gehanteerd worden? Antwoord: Het vitaliteitsbeleid is gericht op het stimuleren van duurzame inzetbaarheid van medewerkers. Het beleid richt zich op: mentale-, fysieke-, sociale- en financiële fitheid van medewerkers. In 2023 vindt er een inhaalslag plaats voor de opleidingen in het kader van de organisatieontwikkeling. Deze hadden we al eerder willen uitvoeren in 2021 en 2022. Door de Corona-pandemie en de bijbehorende beperkende maatregelen is die uitvoering vertraagd. De 13

middelen uit die jaren zijn niet meer beschikbaar in 2023 waardoor het extra budget noodzakelijk is. Over de hele looptijd van het traject wordt het nauwelijks duurder. De uitgaven verschuiven echter van 2021/2022 naar 2023. 6.5 CZ002 - Communicatie - Voorlichting gemeentepagina (€ 20.000) Verhoging met € 20.000. Wordt dit na 1 jaar geëvalueerd? Antwoord: Ja, elk jaar wordt bepaald welke communicatiebehoeften er zijn. Afhankelijk van die behoeften wordt de inzet van de beschikbare communicatie middelen, waaronder de gemeentepagina, bepaald. Dat kan er toe leiden dat de kosten voor de diverse onderdelen worden bijgesteld. 6.6 CZ004 - Werving en selectie personeel (€ 90.000) Wat is de meerwaarde van werving en selectiebureaus? Zijn er (goedkoper) alternatieven om het tekort aan personeel op te lossen? Wordt er in Opsterland gebruik gemaakt van stagiairs, mede om hen proberen vast te houden in onze gemeente? Wordt er geadverteerd op social media? Antwoord: Zoals de vraag al duidelijk maakt: er zijn veel instrumenten die kunnen helpen om geschikt personeel te vinden. Als dat kan, maken we daar ook gebruik van. Denk hierbij aan stageires en trainees. Als desondanks de respons op een vacature nihil blijft en inhuur ook niet (meer) een optie is, dan is de inzet van een bureau een andere optie om personeel te werven.

In sommige gevallen is de inzet van zo’n bureau sowieso een goede keuze. 6.7 CZ008 - Uniformeren communicatie en arbeidsmarkt communicatie (€ 20.000) Op professionele wijze films maken en monteren…. Moeten we dat zelf wel willen? Welke apparatuur en software wordt aangeschaft? En wat kost dat? Ook structureel. Antwoord: Communicatie maakt een sterke (digitale) ontwikkeling door. Dit jaar zetten we in op het consequent en consistent maken van alle communicatie uitingen. De huisstijl is hierin leidend en wordt aangescherpt en opgefrist met als doel dat in alle communicatie die we doen (intern en extern) duidelijk herkenbaar is de het om de gemeente Opsterland gaat. Het communicatielandschap is ook aan verandering onderhevig. Steeds vaker communiceren we d.m.v. korte filmpjes. Dit omdat het communiceren in beelden de boodschap voor een breder publiek toegankelijk maakt dan alleen inzetten op het geschreven woord. Intern beschikken we al over de kennis en kunde om via beelden te communiceren. De apparatuur die daarvoor gebruikt wordt is echter verouderd en moet nodig worden vervangen. De vervangingskosten van de apparatuur en software worden geschat op € 2.000. De kosten voor het stroomlijnen en opfrissen van alle communicatie middelen wordt geschat ongeveer € 18.000,-. De structurele kosten zijn marginaal en worden gedekt uit het reguliere budget.

6.8 CZ009 - Participatieverordening (€ 46.800) Participatie medewerker gevraagd voor een jaar halve baan… ik zie de zin hiervan nog niet. Wat wordt de taakomschrijving van deze persoon? Antwoord: Zoals ook uit het recent verschenen rapport van de Rekenkamercommissie blijkt, doen we het als gemeente in veel opzichten goed met onze participatie. Tegelijk missen we nog heldere kaders die ons van het begin tot het eind van het proces kunnen helpen. Ook hebben we als gemeente regelmatig te maken met participatie waarbij verschillende participanten verschillende opvattingen en belangen hebben. Ook dat vraagt om een duidelijke en zorgvuldige aanpak. Al met al staan we voor een update van onze participatieaanpak. Daarbij nemen we gelijk de aangekondigde wetswijziging mee, waarin waarschijnlijk het opstellen van een participatieverordening een verplichting wordt. Het hele traject om deze update vorm te geven en te stroomlijnen vraagt naar verwachting beschikbaarheid van een halve fte.