Document · PDF

2. Jaarstukken Opsterland 2021.pdf

Raadsvergadering 4 juli 2022, gemeente OpsterlandBij agendapunt: Vaststelling Jaarstukken 2021 inclusief de sisa-verantwoording (B)32.865 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Jaarstukken 2021

Inhoudsopgave Inhoudsopgave .............................................................................................................................................. 2 Inleiding ......................................................................................................................................................... 4 Programma 0 | Bestuur en ondersteuning .................................................................................................... 6 Thema Bestuur .......................................................................................................................................... 7 Thema Dienstverlening en Organisatie ................................................................................................... 11 Programma 1 | Veiligheid ............................................................................................................................ 18 Thema Openbare orde en veiligheid ....................................................................................................... 18 Programma 2 | Verkeer en vervoer ............................................................................................................. 21 Thema Verkeer, vervoer en wegen .........................................................................................................

21 Programma 3 | Economie ............................................................................................................................ 25 Thema Werken ........................................................................................................................................ 25 Thema Grondexploitatie - bedrijventerreinen .......................................................................................... 27 Programma 4 | Onderwijs ............................................................................................................................ 30 Thema Onderwijs .................................................................................................................................... 30 Programma 5 | Sport, cultuur en recreatie .................................................................................................. 37 Thema Cultuur ......................................................................................................................................... 37 Thema Toerisme en recreatie ................................................................................................................. 38 Thema Openbaar groen ..........................................................................................................................

41 Thema Sport ............................................................................................................................................ 43 Programma 6 | Sociaal domein ................................................................................................................... 46 Thema Uitvoering sociale wetgeving ....................................................................................................... 47 Thema Maatschappelijke ondersteuning ................................................................................................. 53 Thema Jeugdhulp .................................................................................................................................... 56 Thema Dorpenbeleid en dorpshuizen ..................................................................................................... 59 Programma 7 | Volksgezondheid en milieu ................................................................................................. 66 Thema Milieu ........................................................................................................................................... 66 Thema Gezonde samenleving.................................................................................................................

68 Thema Duurzaamheid ............................................................................................................................. 70 Programma 8 | Bouwen, wonen en gronden ............................................................................................... 78 Thema Ruimtelijke ordening .................................................................................................................... 78 Thema Wonen ......................................................................................................................................... 81 Thema Grondexploitatie - niet bedrijventerreinen ................................................................................... 82 Paragrafen ................................................................................................................................................... 86 Lokale heffingen ...................................................................................................................................... 86 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................................. 89 Onderhoud kapitaalgoederen .................................................................................................................. 91

Financiering ............................................................................................................................................. 97 Bedrijfsvoering ....................................................................................................................................... 101 Toezicht en controle op de gemeente ................................................................................................... 102 Verbonden partijen ................................................................................................................................ 105 Grondbeleid ........................................................................................................................................... 118 Projecten................................................................................................................................................ 122 OWO samenwerking ............................................................................................................................. 123 Corona ................................................................................................................................................... 128 Jaarrekening ..............................................................................................................................................

130 Grondslagen jaarrekening ..................................................................................................................... 130 Balans en toelichting ............................................................................................................................. 133 Overzicht van baten en lasten met toelichting ....................................................................................... 153 Uiteenzetting financiële positie .............................................................................................................. 166 Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen (SiSa) ............................................................. 168 Overzicht gerealiseerde baten en lasten per taakveld .......................................................................... 189 Algemene dekkingsmiddelen................................................................................................................. 191 Kosten Overhead ................................................................................................................................... 191 Vennootschapsbelasting .......................................................................................................................

191 Onvoorzien ............................................................................................................................................ 191

Inleiding Inleiding Hierbij bieden wij u de jaarstukken met onze verantwoording van het gevoerde bestuur in het jaar 2021 aan. De jaarstukken bestaan uit drie delen, namelijk: 

Het jaarverslag met de beleidsinhoudelijke verantwoording.



De jaarrekening met de financiële verantwoording.



De controleverklaring.

De jaarrekening is in overeenstemming met de daarvoor geldende voorschriften opgesteld.

Het in de begroting, inclusief wijzigingen, verwachte resultaat was € 0,6 miljoen voordelig. De jaarrekening geeft een voordelig resultaat van € 2,9 mln. Het verschil van € 2,3 mln. wordt voor € 4,5 mln. veroorzaakt door meevallende structurele baten en lasten en voor € 2,2 mln. tegenvallende incidentele baten en lasten. Dit structurele voordeel is in belangrijke mate veroorzaakt in het sociaal domein. Het voordeel betreft 0,8 mln op inkomensregelingen, 0,8 mln op uitvoering WMO en beschermd wonen en 0,6 op Jeugd, met name Hoog Specialistische hulp. Dit zijn voordelen waarvan we verwachten dat die in 2022 niet weer terugkomen. Daarnaast zijn er ook voordelen behaald doordat bepaalde werkzaamheden niet uitgevoerd konden worden. Deze voordelen zullen met een resultaatbestemming overgezet worden naar 2022. Per programma vindt u de nadere toelichting voor de totale baten en lasten. In de jaarrekening is een staat van incidentele baten en lasten opgenomen.

Financieel overzicht Jaarrekening 2021 (bedragen x € 1.000) Omschrijving

Jaarrekening

Begroting

Begroting 2021 incl.

Jaarrekening

2020

2021

wijzigingen

2021

Saldo baten en lasten

2.365

1.476

1.289

6.200

Saldo toevoegingen en onttrekkingen aan

-259

-1.745

-669

-3.265

2.106

-269

620

2.935

Incidenteel saldo

-616

866

-496

-2.716

Structureel saldo

2.722

-1.135

1.116

5.651

reserves Saldo Verdeeld in

Toelichting gerealiseerd beleid Het beleid wat wordt verantwoord in de jaarstukken 2021 is het beleid dat is gebaseerd op het “Coalitieakkoord 2018 – 2022”, aangevuld met de specifieke beleidskaders die de raad in het recente verleden heeft vastgesteld en de langetermijnvisie die is vastgelegd in “Romte en ferskaat 2013”. Het jaar 2021 zal ook als een bijzonder jaar de geschiedenisboeken ingaan. Opnieuw heeft de Coronapandemie het jaar stevig in zijn greep gehouden. Daardoor is het een uitdaging geworden om de doelen zoals vastgesteld in de begroting 2021 te realiseren. Zeker voor die sectoren die door deze crisis het zwaarst zijn getroffen, zoals cultuur, recreatie en gezondheid, geldt dat een aantal doelen in 2021 niet zijn gehaald. In de betreffende programma's wordt daar dieper op ingegaan. Daarnaast leggen we in een

aparte "Coronaparagraaf" verantwoording af over het gevoerde beleid, de gemaakte kosten en de ontvangen compensatie in verband met de coronacrisis. Toelichting resultaat Het resultaat wordt per programma toegelicht. In deze analyse wordt op taakveldniveau benoemt wat de afwijkingen waren voor het programma in kwestie. Dat geldt voor de nadelen én de voordelen. Daarnaast is in het hoofdstuk Jaarrekening in de paragraaf "Overzicht van baten en lasten met toelichting" een algemene toelichting op het resultaat, een cijfermatig overzicht totaal, een cijfermatig overzicht per programma en een volledig overzicht van de incidentele baten en lasten opgenomen.

De controleverklaring De jaarstukken 2021 zijn door de accountant gecontroleerd. Deze heeft voor de getrouwheid en rechtmatigheid een goedkeurende controleverklaring afgegeven. Wij verwachten dat wij met de beleidsmatige en financiële inhoud van dit document opnieuw een transparante verantwoording hebben afgelegd. Beetsterzwaag, 4 juli 2022.

de secretaris

de burgemeester

Marjan van der Weij

Ellen van Selm

Financieel resultaat

Programma 0 | Bestuur en ondersteuning Programma 0 | Bestuur en ondersteuning In 2018 is de coalitie van Opsterlands Belang, PvdA en ChristenUnie gestart. In het coalitieakkoord is gekozen voor een nieuwe manier van besturen: modern besturen. Juist in de gemeente staat de overheid dichtbij mensen en moet duidelijk zijn wat je wel of niet van die overheid kan verwachten. Ook moet duidelijk zijn hoe besluiten tot stand komen en hoe en wanneer je daar invloed op kan hebben. De gemeenteraad komt meer aan bod aan de voorkant van het proces. Daarnaast gaan we door met het integriteitsbeleid van de afgelopen jaren. De kernwaarden van modern bestuur zijn transparantie, openbaarheid en resultaatgerichtheid. Opsterland is een zelfstandige gemeente in Zuidoost-Friesland en wil die zelfstandigheid behouden. De gemeente Opsterland zoekt naast de samenwerking in OWO-verband ook de verbinding met andere gemeenten, zoals met Heerenveen en Smallingerland, maar ook breder. Wij maken deel uit van de P10, momenteel als voorzitter, het snelgroeiende samenwerkingsverband van inmiddels 30 grote plattelandsgemeenten. Burgemeester Van Selm is voorzitter. Vanuit deze positie brengen wij onze ambities en uitdagingen onder de aandacht van de landelijke en Europese politiek. Dit doen wij bijvoorbeeld via de VNG en de VFG. Adequate en persoonlijke dienstverlening is belangrijk.

Naast de dienstverlening in het gemeentehuis zullen steeds meer producten digitaal beschikbaar zijn voor inwoners en bedrijven. Over onze dienstverlening en andere onderwerpen communiceren we actief en professioneel. We zijn een professionele organisatie, met aandacht voor modern werkgever- en werknemerschap. De strategische personeelsplanning (juiste persoon op de juiste plaats op het juiste moment) is hier een belangrijk onderdeel van. Maar we kijken ook naar de beschikbare kantoorruimte en de (digitale) werkprocessen. Hierbij hebben we de ervaringen die we in 2020 en 2021 hebben opgedaan met thuiswerken meegenomen. Kaderstellende documenten Coalitieakkoord 2018-2022 - Brêge nei de takomst Informatiebeleidsplan OWO-gemeenten 2017-2020 Raadsbesluit samenwerken met andere gemeenten Standpuntbepaling voortgang OWO-samenwerking (2016) OWO-Visie (2021) Romte en ferskaat 2013 Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren

Eenheid

2019

2020

2021

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

7,3

7,4

7,6

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

7,1

7,0

7,1

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

692

688

735

Externe inhuur

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

11,0%

10,3%

14,4%

Overhead

% van totale lasten

9,0%

11,4%

13,0%

Bron: eigen gegevens De berekening van deze indicatoren is gebaseerd op het document van de VNG ´Definities beleidsindicatoren ‘bestuur en organisatie´.

Toelichting beleidsindicatoren De formatie is in 2021 gestegen met 13 fte. Deze stijging kent twee oorzaken. De eerste oorzaak is dat inhuur die een structureel karakter blijkt te hebben in de perspectiefbrief 2021 is omgezet in formatie. Deze omzetting is op de langere termijn voordeliger omdat dezelfde capaciteit minder kost.

Waar formatie voor de maximale omvang van de organisatie staat is bezetting de feitelijke omvang van de organisatie. Voor de jaarstukken 2021 is het gepresenteerde cijfer de realisatie. Hieruit is ook af te leiden dat de ophoging van de formatie met 13 fte nauwelijks tot een hogere bezetting heeft geleid. Dit komt omdat de arbeidsmarkt krap is waardoor werving moeizaam is. Ook is het een gemiddeld cijfer over het hele jaar terwijl de besluitvorming over de uitbreiding pas halverwege het jaar heeft plaats gevonden. De stijging van de apparaatskosten komt vooral doordat de loonsom is toegenomen. Die stijging wordt gedeeltelijk veroorzaakt doordat budget ingezet voor inhuur is overgezet naar de loonsom. Daarnaast zijn de loonkosten gestegen door de nieuwe CAO-afspraken. De externe inhuur is gestegen omdat niet alle formatieplaatsen kunnen worden ingevuld door de krapte op de arbeidsmarkt. Omdat een aantal taken (en daarmee dus functies) uitgevoerd moeten worden is er meer ingehuurd dan in 2020. Ook het hogere ziekteverzuim door Corona heeft aan de hogere inhuur bijgedragen. De kosten door Corona zoals ziekteverzuim en inhuur zijn hoger uitgevallen dan begroot. Ook waren er tegenvallers in de overige bedrijfsvoeringskosten, zoals loonkosten en OWO-kosten, die onder de overhead vallen. Het effect hiervan is dat het aandeel overhead van de totale lasten met 1,6% is gestegen t.o.v.

2020. Voor verdere details zie de financiële toelichting van programma 0.

Thema Bestuur Thema Bestuur

Doelstellingen We werken samen met inwoners aan een duurzame, sociale en leefbare gemeente

Maatregelen Wij dragen met de Regiodeal Zuidoost-Friesland bij aan de brede welvaart Wat wilden we bereiken In 2020 is de aanvraag Regio Deal Zuidoost-Friesland (vijf gemeenten samen met Provincie en Wetterskip) gehonoreerd met een rijksbijdrage van €15.000.000,- voor de periode 2020 - 2023. De cofinanciering van de rijksbijdrage is gevonden binnen bestaande projecten en middelen In ZuidoostFriesland die bijdragen aan de doelen van de Regio Deal. Nadien is een en ander verder uitgewerkt tot de Regio Deal Zuidoost-Friesland. Opsterland is op grond van de samenwerkingsovereenkomst penvoerder / regiokassier. Het kabinet sluit met de regionale partners Regio Deals af ter versterking van de regio’s en daarmee de samenleving. Uitgangspunt is de eigen regionale kracht. In de deals werken Rijk en regio samen aan meervoudige opgaven die bijdragen aan de Brede Welvaart.

Wat hebben we er voor gedaan De eerste projecten Regio Deal Zuidoost Friesland zijn uit de startblokken. Met de rijksbijdrage Regio Deal investeren we in Opsterland vanaf 2021 in het nog verder uit te werken programma Geweldig Gorredijk en in vernieuwing van de Brink in Bakkeveen. Hiervoor ontvangt de gemeente een rijksbijdrage van €1.600.000,-. In 2021 zijn we begonnen met de zogeheten quick wins in Gorredijk. Deze betreffen bijdragen voor 1) de pilot tweerichtingsverkeer Hoofdstraat, 2) Vitale netwerken Gorredijk (Preventie-agenda) en voor 3) het bewonersinitiatief Gordykster Túntsjes. De Regio Deal omvat meer dan het uitvoeren van een waaier aan samenhangende projecten. Er is ook extra aandacht voor uitwisseling van kennis en expertise tussen de verschillende overheden (gemeenten, 7

Provincie, Wetterskip en Rijk). In dat kader staat de regionale samenwerking prominent op de agenda van het Regiobestuur, waarvan onze burgemeester voorzitter is. Daarnaast zijn er in de periode van de Regio Deal meerdere regiobrede projecten die ook hun uitwerking krijgen in Opsterland: - het regionale project Natuur & Landschap, (herstel landschapselementen); - een extra impuls op het gebied van duurzaamheid/energietransitie; - een nadere uitwerking van het programma van het regionale team Recreatie &Toerisme; - in de regiodealperiode kunnen lokale initiatieven een aanvraag indienen bij het Regiofonds waarin een Rijksbijdrage van €1.000.000,- is opgenomen. De eerste tranche van het Regiofonds is in het laatste kwartaal 2021 opengesteld. - er is een Regiobudget Dorpsontwikkelingsmaatschappijen van 10 x €25.000,-; - de provincie zet een plus op de gebiedsontwikkeling Koningsdiep (€500.000,-); - het Wetterskip is aan de slag met projecten om bij droogte water langer vast te houden met regelbare stuwen en duikers; - en met het thema Zorgeconomie zetten we in op een leefbare- en betaalbare regio waar onze inwoners prettig kunnen (blijven) wonen en werken (rijksbijdrage €400.000,-). Wij voeren de ontwikkelagenda's uit Wat wilden we bereiken Op basis van het coalitieakkoord 2018-2022 zijn in 2019 drie ontwikkelagenda's vastgesteld door de raad.

Voor de thema's Inclusieve samenleving, Leefbaarheid en Duurzaamheid zijn tien ambities geformuleerd. In de ontwikkelagenda's staat hoe tot 2022 aan het realiseren van deze ambities wordt gewerkt.

Wat hebben we er voor gedaan In 2021 is in de midterm review 2018-2020 uitgebreid verslag gedaan van de realisatie van de ontwikkelagenda's. Het grootste deel van de afspraken is inmiddels gerealiseerd.

Doelstellingen Wij bewaken en bevorderen rechtsstatelijke en democratische waarden en burgerschap in de samenleving en we hebben een modern bestuur met als kernwaarden transparantie, openbaarheid en resultaatgerichtheid.

Maatregelen Wij betrekken de samenleving meer bij de besluitvorming Wat wilden we bereiken De krêft fan de mienskip blijft belangrijk. Wij zoeken waar mogelijk actief de samenwerking met inwoners, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties.

Wat hebben we er voor gedaan Door de coronacrisis is het in 2021 vaak lastig gebleken om bijeenkomsten te organiseren om in gesprek te gaan met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. In sommige gevallen konden bijeenkomsten gelukkig digitaal worden georganiseerd. Wij hebben de lopende samenwerking in projecten als MFA Tijnje en het mienskipsinitiatief in Gorredijk voortgezet. De gemeente(raad) is ook vanuit de mienskip actief benaderd om in dialoog te gaan, bijvoorbeeld over het mienskipsinitiatief Gorredijk. Er zijn ook veel kleinere initiatieven door inwoners gestart. Inwoners hebben bijvoorbeeld samen speeltuinen verbeterd, initiatieven voor woningbouw gestart of bermen mooier gemaakt. Inwoners zijn daarnaast uitgedaagd om taken van de gemeente over te nemen via right to challenge. Dit heeft in 2021 nog niet tot overname van taken geleid. 8

Wij organiseren verkiezingen Wat wilden we bereiken Een belangrijke activiteit is het organiseren van de verkiezingen. Dit kunnen verkiezingen zijn voor de tweede kamer, provinciale staten, waterschappen, gemeenteraad of voor het Europese parlement.

Wat hebben we er voor gedaan In 2021 hebben de Tweede Kamerverkiezingen plaatsgevonden. Tijdens deze verkiezingen zijn er drie ‘vroegstembureaus’ (Beetsterzwaag, Gorredijk en Ureterp) ingericht en is er tijdens de verkiezingsdag (17 maart) een mobiel stembureau ingezet. Dit mobiele stembureau is succesvol ingezet bij een aantal woonvormen voor ouderen. Zowel het stemals het telproces is in de gemeente Opsterland goed verlopen. Opsterland nam deel aan de pilot centraal stemmen tellen, waarbij in MFC de Wier daags na de verkiezingen op 1 dag alle uitgebrachte stemmen van Opsterland zijn geteld door een groep uitgeruste tellers. Er waren voldoende vrijwilligers uit de gemeente voor bemensing van de stembureaus en het telproces, onder wie een groot aantal nieuwe vrijwilligers. Tot slot zijn in 2021 de voorbereidingen voor de Gemeenteraadsverkiezingen van 16 maart 2022 gestart.

Doelstellingen Wij zorgen dat onze organisatie voldoet aan de AVG, zodat de privacy van burgers gewaarborgd is De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) stelt strengere eisen aan de verwerking van persoonsgegevens door onze gemeente van haar inwoners en haar medewerkers. Ook zijn de rechten voor betrokkenen verbeterd.

Maatregelen Wij hanteren een stappenplan om te voldoen aan de AVG Wat wilden we bereiken De gemeente Opsterland heeft gekozen om een stappenplan te volgen om de voortgang van de invoering van de nieuwe privacywetgeving te monitoren en werkbaar uit te voeren. Doel hiervan is om ons te kunnen verantwoorden over waar we staan met betrekking tot privacy en gegevensbescherming. Als gemeente hebben we de eigen verwerkingen in kaart gebracht (via het model van de VNG) en maken we de afspraken met ketenpartners op het gebied van uitwisselen van (persoonsgegevens) inzichtelijk.

Wat hebben we er voor gedaan In 2021 wordt er verder gewerkt aan het bevorderen van het bewustzijn rondom informatiebeveiliging

Doelstellingen Opsterland is bestuurlijk zelfstandig en in staat om toekomstige opgaven uit te voeren, zelf of in samenwerking met (keten)partners

Maatregelen De raad houdt sturing op verbonden partijen Wat wilden we bereiken Het is efficiënt en soms verplicht gemeentelijke taken samen met andere gemeenten uit te voeren. De gemeenteraad wil grip houden op wat verbonden partijen doen en wat dat kost.

Wat hebben we er voor gedaan De raad is geïnformeerd over begrotingen en jaarstukken van de verbonden partijen. Daarnaast zijn er informatiebijeenkomsten georganiseerd door bijvoorbeeld SDF en Bedrijvenpark A7. De raad is ook actief geïnformeerd over actuele kwesties bij verbonden partijen, bijvoorbeeld over de situatie bij Caparis of Veiligheidsregio Fryslân. In OWO-verband werken wij samen op ambtelijk niveau en trekken wij samen op in regionale verbanden Wat wilden we bereiken De gemeente zet de samenwerking met Ooststellingwerf en Weststellingwerf voort. OWO heeft de volgende gezamenlijke afdelingen: 

Bedrijfsvoering (financiële administratie, personeels- en salarisadministratie, inkoop en aanbesteding, ICT, documentaire informatievoorziening en verzekeringen); gehuisvest te Wolvega.



Beheer en Registratie (belastingen, vastgoedinformatie en backoffice Werk, inkomen en zorg); gehuisvest te Oosterwolde;



Vergunningverlening, toezicht en handhaving; gehuisvest te Gorredijk.

De resultaten van deze samenwerking vloeien voort uit de afspraken in de Bestuursovereenkomst 2015. Voor meer inhoudelijke informatie over het OWO-verband wordt u verwezen naar de OWO-paragraaf verderop in de jaarstukken.

Wat hebben we er voor gedaan De OWO-samenwerking is in 2021 voortgezet. Naast de gezamenlijke afdelingen is er ook afstemming over beleid en voorbereiding van bijvoorbeeld bestuurlijke overleggen van FUMO en SDF. Verder is in 2021 de OWO-visie vastgesteld door de drie gemeenteraden. De OWO-visie is een bevestiging van de huidige samenwerking en de uitgangspunten. Daarnaast bevat het een aantal prioriteiten en opgaven om de samengevoegde OWO-afdelingen verder te ontwikkelen en de samenwerking op (beleids)thema’s nog beter te benutten. De raden gaan de visie nog verder uitwerken. Meer informatie staat in de aparte paragraaf over de OWO-samenwerking. Via het voorzitterschap van de P10 dragen wij bij aan verbetering van de leefbaarheid van het platteland Wat wilden we bereiken De gemeente Opsterland is voorzitter van de P10, het netwerk van dertig grote plattelandsgemeenten. De P10 werkt vanuit verschillende thema's aan de verbetering van de leefbaarheid van het platteland. P10 lobbyt bijvoorbeeld voor meer aandacht van het Rijk voor de specifieke problemen van plattelandsgemeenten, maar laat ook zien dat het platteland ruimte biedt voor oplossingen voor problemen die in heel Nederland spelen. Dit biedt ook kansen en voordelen aan Opsterland.

Wat hebben we er voor gedaan De P10 is in 2021 gegroeid tot dertig deelnemende gemeenten. Samen behartigen zij de belangen van grote plattelandsgemeenten, bijvoorbeeld met de in 2020 gelanceerde Agenda Platteland. Deze agenda is in 2021 aangeboden aan de nieuwe Tweede Kamer en de formateur van de nieuwe coalitie. In 2021 heeft de P10 daarnaast voor meerdere specifieke thema's gelobbyd. De belangrijkste thema's waren de tekorten op de middelen voor de uitvoering van Wmo en Jeugdzorg en de herverdeling van het Gemeentefonds. Daarnaast laat de P10 zijn stem horen over onderwerpen als energietransitie, stikstof,

wonen en onderwijs. Burgemeester Van Selm is, als voorzitter van de P10, lid van het bestuur van de VNG en van de Corona klankbordgroep VNG.

Thema Dienstverlening en Organisatie Thema Dienstverlening en Organisatie

Doelstellingen De gemeente heeft de bedrijfsvoering op orde

Maatregelen Invoeren van Anders werken daar waar het past Wat wilden we bereiken Medewerkers worden zo veel mogelijk gefaciliteerd om ‘anders te werken’ in de nieuwe netwerksamenleving.

Wat hebben we er voor gedaan Om hybride werken mogelijk te maken zijn in 2021 verschillende aanpassingen gedaan. Zo zijn er vergaderruimtes ingericht met een videovergadersysteem en zijn er kleine kantoren vrijgespeeld en belcellen aangeschaft om te kunnen zoomen (wanneer je alleen bent). Daarnaast zijn bijna alle medewerkers voorzien van een laptop en is het merendeel van de werkplekken op kantoor uitgerust met een docking station (ter vervanging van een fat/thin client). Visie strategisch vastgoed Wat wilden we bereiken Wij zijn bezig met het analyseren van het vastgoedbeleid om zorg te dragen voor een toekomstbestendige vastgoedportefeuille.

Wat hebben we er voor gedaan In 2021 is de nieuwe kadernota vastgoedbeleid opgesteld en deze is door de gemeenteraad vastgesteld. Wij versterken het opdrachtgeverschap Wat wilden we bereiken Sturen op resultaat in plaats van op inspanning betekent dat we onze rol als opdrachtgever willen versterken. Als we als gemeente niet tevreden zijn over geleverde diensten, gaan we op zoek naar andere aanbieders of oplossingen. Het gaat zowel om het versterken van intern opdrachtgeverschap via programma gestuurd werken, als om de manier waarop we omgaan met onze partners buiten het gemeentehuis.

Wat hebben we er voor gedaan In de nieuw afgesloten contracten is, daar waar van toepassing, duidelijk geformuleerd wat de te leveren prestatie is. Hierdoor is tijdens de looptijd van het contract de feitelijke levering goed af te zetten tegen de te leveren prestatie en worden discussies met de toeleverancier zoveel mogelijk beperkt.

Doelstellingen Dienstverlening is adequaat en persoonlijk

Maatregelen In 2024 voldoen we aan de Digitale Agenda 2024 Wat wilden we bereiken De Digitale Agenda Gemeenten 2024 is de opvolger van de eerste gemeente brede Digitale Agenda (2015-2020) en vormt de invulling van de meerjarige agenda voor de opgave 'Informatiesamenleving'. Digitalisering is niet meer alleen een onderwerp van de ICT-afdeling, maar verschuift naar de kern van de samenleving en het functioneren van de overheid. Dat leidt tot een aantal veranderingen ten opzichte van de Digitale Agenda 2020. De nadruk komt meer te liggen op ‘(digitale) samenleving’ en ‘overheid’, in plaats van op digitale infrastructuur en overheid.

Wat hebben we er voor gedaan In 2021 is de nieuwe website van de gemeente Opsterland ‘live’ gegaan. Met deze nieuwe website is wederom een stap gezet om de dienstverlening voor onze inwoners zo soepel mogelijk te laten verlopen. Er is een onafhankelijk onderzoek gedaan naar de toegankelijkheid van deze nieuwe website. Met de implementatie van deze website zijn hier stappen in gezet door bijvoorbeeld de implementatie van een goede 'lees voor'-functie en een functie voor het voorlezen van PDF-documenten. De website is beoordeeld op niveau B en daarmee wordt gedeeltelijk voldaan aan de toegankelijkheidseisen (WCAG 2.1 niveau AA). Er is gestart met de totstandkoming van een verbeterplan met als doel te komen tot niveau A.

Tevens is het aantal producten dat digitaal beschikbaar is het afgelopen jaar uitgebreid met de volgende producten: bezwaar maken, aangifte toeristenbelasting, aanvraag stookhout, aanvraag tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (TONK-regeling), aanvraag subsidieregeling compensatie OZB, overige aanvraag subsidie en het aanvragen van tegemoetkoming leerlingenvervoer. Waardering van de dienstverlening Wat wilden we bereiken Voor het bepalen van waar de dienstverlening kan worden verbeterd is het belangrijk om te weten wat wel en wat niet wordt gewaardeerd.

Wat hebben we er voor gedaan

Door de coronacrisis in 2021 hebben we onze dienstverlening moeten aanpassen. Het onderzoek naar de waardering van onze dienstverlening pakken we op zodra onze dienstverlening weer “normaal” is. We hopen dit onderzoek het 2e kwartaal van 2022 te kunnen starten. Verbonden partijen  CSV Amsterdam B.V. (voormalig Claim Staat Vennootschap B.V.) voortgekomen uit de verkoop van Essent. 

NV Bank Nederlandse Gemeenten.

Vennootschapsbelasting In de begroting 2021 is voor vennootschapsbelasting geen last opgenomen. De belastingaangifte over 2021 is nog niet definitief, we zijn nog in overleg met de belastingdienst. Er is geen voorlopige aanslag over 2021 opgelegd. Onvoorzien Voor onvoorziene uitgaven was in 2021 € 37.500 beschikbaar (€ 1,26 per inwoner). Hiervan is € 15.000 gebruikt voor het door Synarchis opgestelde rapport voor de MFA de Tynje. Daardoor resteerde er €22.500.

Wat heeft het gekost? ->Resultaat programma Exploitatie

x € 1.000

Realisatie

Begroting 2021

Begroting 2021 (incl

Realisatie

Mutatie begroting/

2020

(primair)

wijzigingen)

2021

realisatie 2021

Lasten

17.617

15.652

16.004

17.332

1.327

Baten

59.272

58.566

60.994

62.443

1.448

Saldo voor bestemming

41.656

42.914

44.990

45.111

121

Lasten

1.906

1.900

2.249

3.402

1.153

Baten

1.197

269

688

423

-265

Saldo na bestemming

40.946

41.283

43.429

42.132

-1.297

Mutaties reserves

Specificatie per taakveld x € 1.000 Specificatie

Begroting 2021

Realisatie

Mutatie begroting/

2021

realisatie 2021

Saldo per taakveld 0.1 Bestuur

-1.278

-1.083

195

0.10 Mutaties reserves

-669

-3.263

-2.594

0.11 Resultaat van de rekening van

-621

-2.936

-2.316

0.2 Burgerzaken

-980

-1.015

-36

0.3 Beheer overige gebouwen en

751

-568

-1.320

0.4 Overhead

-10.633

-11.738

-1.104

0.5 Treasury

-102

161

0.61 OZB woningen

2.322

2.321

-2

0.62 OZB niet-woningen

1.545

1.473

-72

baten en lasten

gronden

0.64 Belastingen overig

1.998

2.387

389

0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds

51.392

53.264

1.872

-25

43.701

38.912

-4.789

0.8 Overige baten en lasten Saldo voor bestemming Stortingen reserves Algemene reserve precariorechten

-1.900

Corona egalisatiereserve 2020

-349

Corona egalisatiereserve 2021

-1.153

Organisatiedoelstellingenfonds

-2.249

-3.402

-1.153

Totaal stortingen reserves Onttrekkingen reserves AR vrije deel resultaat begroting en perspectiefbrief

269

Onttrekking AR OWO-bedrijfsvoering

-269 -

Onttrekking AR Juridische kosten

sportgebouw Kortezwaag Organisatiedoelstellingenfonds

Onttrekking AR tbv Corona

349

688

423

-265

42.140

35.933

-6.207

egalisatiereserve 2020 Totaal onttrekkingen reserves Saldo na bestemming

Tussen het hoofdoverzicht en de specificatie per taakveld vor bestemming zit een verschil van -6.199 (-1.289 begroting). Dit ontstaat door dat alle mutaties reserves op taakveld 0.10 geboekt zijn. In de specificatie laten we deze echter zien in het programma waar de reserve betrekking op heeft. Daarnaast is in de specificatie het resultaat opgenomen op taakveld 0.11.

Toelichting op de financiën Het saldo na bestemming van dit programma is in 2021 € 1.297.000 nadeliger dan geraamd. Dit saldo kan als volgt worden gespecificeerd: Taakveld 0.1 Bestuur geeft in 2021 een voordeel van € 195.000 ten opzichte van de raming. In 2021 is een bedrag van € 90.000 vrijgevallen aan de voorziening wethouderpensioenen. Per balansdatum 31 december 2021 zijn de actuariële berekeningen van toekomstige pensioenverplichtingen voor wethouderpensioenen geactualiseerd. Door een stijging van de wettelijk verplichte rekenrente was deze onttrekking mogelijk. De voorziening is per balansdatum toereikend om de toekomstige pensioenverplichtingen te dekken. Bij de begroting was rekening gehouden met een storting van € 25.000. Dus per saldo een voordeel van € 115.000 ten opzichte van de raming. Daarnaast waren de wachtgeldverplichtingen € 45.000 lager dan waar in de begroting rekening mee was gehouden. Verder waren de kosten van de bestuurlijke samenwerking (€ 12.000) en voor de Friese projectenmachine (€ 5.000) lager dan geraamd. De overige voordelen op dit taakveld waren per saldo € 18.000. Taakveld 0.10 Reserves geeft in 2021 een nadeel van € 1.418.000 ten opzichte van de raming De mutaties in de reserves worden steeds bij het desbetreffende programma toegelicht. Het resultaat van de reserves binnen programma 0 geeft per saldo een nadeel van € 1.418.000.

Hier is een storting in de egalisatiereserve corona van € 1.153.000 verwerkt. Voor een totaaloverzicht van de uitgaven en inkomsten op het gebied van corona wordt verwezen naar de paragraaf Corona. Daarnaast was er een onttrekking uit de algemene reserve van € 269.000 geraamd vanwege een verwacht nadelig saldo over 2021 van € 269.000. In afwachting van besluitvorming door de raad is de mutatie in de reserve van het werkelijke resultaat over 2021 nog niet geboekt. Verder is een onttrekking van € 4.000 uit de reserve organisatiedoelstellingenfonds verantwoord. Taakveld 0.11 Resultaat van de rekening baten en lasten. Hier is het resultaat van de Verantwoording 2021 verwerkt. Taakveld 0.2 Burgerzaken geeft in 2021 een nadeel van € 36.000 ten opzichte van de raming. In 2021 is er € 58.000 uitgegeven aan coronakosten. Dit waren de extra kosten die gemaakt werden om de Tweede kamer verkiezingen volgens de toen geldende richtlijnen van de landelijke overheid te laten verlopen. Voor een totaaloverzicht van de coronakosten kan verwezen worden naar de paragraaf corona. Verder waren in 2021 de kosten voor de dienstverlening € 11.000 hoger dan geraamd. Hier staat tegenover dat de opbrengsten voor leges burgerzaken en reisdocumenten dit jaar € 33.000 hoger waren dan geraamd. Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden geeft in 2021 een nadeel van € 1.320.000 ten opzichte van de raming.

In de begroting 2021 is als een bezuiniging een incidentele opbrengst van € 1.450.000 opgevoerd in verband met de verkoop van gemeentelijke gebouwen (niet voor openbare dienst). Deze bezuiniging is in 2021 niet gerealiseerd, er zijn geen gemeentelijke gebouwen verkocht omdat aan aantal gebouwen die op de nominatie stonden om verkocht te worden inmiddels een andere bestemming is toegewezen. Dus een incidenteel nadeel van € 1.450.000 ten opzichte van de raming. Daarnaast waren er niet geraamde kosten voor externe ondersteuning bij het ontwikkelen van zowel dorpshuizen- als vastgoedbeleid (€ 80.000). De exploitatiekosten voor de overige gebouwen en landerijen waren per saldo € 18.000 lager. 15

Tenslotte was er een niet geraamde opbrengst van € 192.000 door verkopen van gemeentelijke groenstroken en -gronden. Taakveld 0.4 Overhead geeft in 2021 een nadeel van € 1.059.000 ten opzichte van de raming Het totaal van de personeelskosten geeft nadeel van € 293.000 (ongeveer 2% van het totale budget). Het budget wat beschikbaar was voor inhuur bij ziekte (€115.000) was lang niet toereikend en is met € 195.000 overschreden. Het ziekteverzuim was in 2021 hoger dan verwacht mede door de coronacrisis. Daarnaast is er eind 2021 een nieuwe CAO afgesloten. Het effect hiervan was voor 2021 € 60.000 nadeliger dan vooraf werd ingeschat. Verder moet volgens de verslaggevingsrichtlijnen jaarlijks het verlofstuwmeer van het personeel als schuld op de balans worden opgenomen. Deze was eind 2021 hoger dan eind 2020. Dit gaf in 2021 een nadeel van € 107.000 op de exploitatie. Hier staat tegenover dat op reis- en verblijfkosten er een voordeel was van € 60.000, dit vanwege het vele thuiswerken. De overige personeelskosten gaven per saldo een voordeel van € 9.000. De kosten voor bedrijfsvoering (niet zijnde personeelskosten) geven een nadeel van € 161.000. Een belangrijke oorzaak hiervan is dat dit jaar een storting van € 181.000 in de voorziening dubieuze debiteuren noodzakelijk was (raming € 40.000) door o.a. een failliete debiteur.

Verder waren er hogere kosten voor juridische inhuur en hogere onderhoudskosten, daartegenover staat lagere kosten voor anders werken, huishoudelijke dienst, repro etc. (dit i.v.m. meer thuiswerken als gevolg van de coronacrisis). Voorgesteld wordt het voordeel op het budget voor anders werken (€ 30.000) via resultaatbestemming over te hevelen naar 2022. Zodat dit budget ingezet kan worden om de transitie naar het hybride werken zo snel mogelijk te realiseren. Ook was er in 2021 sprake van een nadeel op de kosten voor het derde deel van de OWO-afdelingen van € 182.000. Dit heeft te maken doordat er meer inhuur van personeel nodig was door ziekte en langdurige vacatures. Ook was er extra capaciteit nodig vanwege de invoering van de omgevingswet en een grote toename van de omgevingsvergunningen. De extra opbrengsten hiervan zijn in programma 8 verantwoord. Op het gebied van bedrijfsvoering is aan coronakosten een bedrag van € 155.000 uitgegeven. Voor een totaaloverzicht van de uitgaven en inkomsten op het gebied van corona kan worden verwezen naar de paragraaf Corona. Verder was er een nadeel in dit taakveld van € 254.000 als gevolg van minder doorberekende uren naar andere programma's. Dit betreft met name een lagere doorberekening naar de bouwgrondexploitatie. De overige kosten op dit taakveld waren per saldo € 14.000 nadeliger.

Taakveld 0.5 Treasury geeft in 2021 een voordeel van € 116.000 ten opzichte van de raming. In 2021 waren de werkelijke dividendopbrengst hoger dan geraamd (€50.000). Enerzijds werd meer dividend ontvangen van Omrin (€ 120.000), anderzijds was er een lagere dividendopbrengst Bank Nederlandse Gemeenten (€ 69.000). Verder waren de rentekosten voor de gemeente in 2021 € 65.000 lager dan geraamd (langlopende leningen en bouwgrondexploitatie). Taakvelden 0.61 OZB woningen en 0.62 OZB niet woningen geven in 2021 een nadeel van € 74.000 ten opzichte van de raming. De OZB-opbrengst is in 2021 € 74.000 lager dan geraamd. Voor een toelichting kan verwezen worden naar de paragraaf lokale heffingen. Taakveld 0.64 Belastingen overig geeft in 2021 een voordeel van € 389.000 ten opzichte van de raming. De Precariobelasting is in 2021 voor het laatst geraamd en opgelegd. De totale incidentele opbrengst bedroeg € 2.327.000, een incidenteel voordeel van € 427.000. Daarnaast was er nog een nadeel van € 38.000, dit met name doordat er minder aanmaningskosten in rekening zijn gebracht dan geraamd. Taakveld 0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds geeft in 2021 een voordeel van € 1.872.000 ten opzichte van de raming. De uitkering uit het gemeentefonds was per saldo € 1.872.000 voordeliger dan geraamd.

Dit hoofdzakelijk doordat er in 2021 via het gemeentefonds een extra uitkering van € 1.674.000 voor coronacompensatie. Voor een totaaloverzicht van de uitgaven en inkomsten op het gebied van corona kan worden verwezen naar de paragraaf coronakosten.

Over voorgaande jaren was er een voordelig afwikkelingsverschil van € 84.000. Verder was er over 2021 via het gemeentefonds € 114.000 meer ontvangen dan geraamd, met name door wat aanpassingen in de hoeveelheden bij de maatstaven. Taakveld 0.8 Overige baten en lasten geeft in 2021 een voordeel van € 37.000 ten opzichte van de raming. In de begroting is een structurele raming opgenomen van € 37.500 voor onvoorzien. In 2021 is hiervan € 15.000 besteed aan advisering ontwikkeling MFA de Tynje. Dit geeft een voordeel van € 22.500. Daarnaast was hier nog een voordeel van € 14.500 door een nagekomen specifieke uitkering van het rijk over 2019. Deze was niet geraamd.

Programma 1 | Veiligheid Programma 1 | Veiligheid Doel Opsterland is een veilige en gezonde leefomgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers. Introductie op het programma en relevante trends en ontwikkelingen Het gemeentelijk veiligheidsbeleid omvat een groot aantal onderwerpen, variërend van personen met verward gedrag tot georganiseerde criminaliteit. Veiligheid dient integraal te worden benaderd. Het strekt zich namelijk uit tot alle schakels van de veiligheidsketen, benut de mogelijkheden van alle partijen en bewaakt en benut de dwarsverbanden tussen de diverse beleidsterreinen. De gemeente Opsterland ziet het als haar taak om eigen initiatieven van inwoners, maatschappelijke organisaties in het kader van veiligheid te stimuleren en om omstandigheden te creëren die het mogelijk maken dat burgers deze initiatieven ook daadwerkelijk kunnen oppakken en waarmaken. Kaderstellende documenten Integraal Veiligheidsbeleid Opsterland 2019-2022 Beleidsplan Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving 2019-2022 Veiligheidsagenda 2020-2022

Thema Openbare orde en veiligheid Thema Openbare orde en veiligheid Opsterland is een veilige en gezonde leefomgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers.

Doelstellingen Wij vergroten het veiligheidsbewustzijn en de zelfredzaamheid van inwoners, ondernemers en bezoekers

Maatregelen We willen het aantal woninginbraken laten dalen of minimaal gelijk houden Wat wilden we bereiken Vanwege de coronacrisis is het aantal woninginbraken in ons gebied heel laag. Deze trend zien wij ook op landelijk niveau. Voor 2022 is onze ambitie om het aantal woninginbraken op gelijk niveau te houden als in 2021.

Wat hebben we er voor gedaan In 2021 was het doel het Digitaal Opkopers Register (DOR) te implementeren in risicovolle branches waar gehandeld wordt in tweedehandsgoederen. De concept beleidsregels (DOR) zijn opgesteld maar nog niet vastgesteld. Dit gebeurt in 2022 en dan zal ook uitvoering worden gegeven aan de beleidsregels.

Doelstellingen Wij pakken vormen van ondermijnende criminaliteit transparant en consequent aan

Maatregelen Het creëren van bewustwording rondom het thema ondermijnende criminaliteit Wat wilden we bereiken Wij creëren bewustwording omtrent ondermijning om inwoners, ondernemers, medewerkers en bestuurders weerbaarder te maken tegen ondermijnende criminaliteit en daarmee de kans op 18

ondermijning te verkleinen in onze gemeente. Daarnaast vergroten we de meldingsbereidheid onder inwoners, ondernemers, medewerkers en bestuurders.

Wat hebben we er voor gedaan Start aanpak ondermijning In 2021 hebben we een start gemaakt met de aanpak van ondermijning. In het loop van het jaar hebben we dat in het OWO samenwerkingsverband verder aangepakt. Zo heeft er een bewustwordingssessie met het college plaatsgevonden. De resterende bewustwordingssessies vinden in 2022 plaats. In 2021 hebben we een start gemaakt met een communicatiecampagne om de verschillende doelgroepen bewuster te maken van ondermijning. Deze wordt in 2022 gecontinueerd. In 2021 is het digitale meldpunt ondermijning voor medewerkers en bestuurders gereed gemaakt. Daarnaast is er gewerkt aan het digitale meldpunt voor inwoners en ondernemers. Deze treedt 2022 in werking.

Doelstellingen Wij voorkomen en verminderen overlast

Maatregelen Het realiseren van een daling van het aantal overlastmeldingen Wat wilden we bereiken Wij realiseren een daling van het aantal overlastmeldingen. Dit kan betrekking hebben op huiselijk geweld, zorgmijders, personen met verward gedrag en (jeugd)criminaliteit.

Wat hebben we er voor gedaan In 2021 hebben we samen met onze ketenpartners gewerkt aan de aanpak van overlast. Daarnaast hebben wij bij complexe casuïstiek procesregie gevoerd. Ook hebben wij buurtbemiddeling ingezet bij burenruzies, zijn de beleidsregels Wet aanpak woonoverlast geïmplementeerd en hebben we een integrale en persoonsgerichte aanpak gevoerd in de aanpak van overlast gevende jeugd(groepen).

Beleidsindicatoren Opsterland

Nederland

Beleidsindicatoren

Eenheid

2018 2019 2020 2021

Winkeldiefstallen

Per 1.000 inwoners

0,3

0,5

0,3

2,2

2,3

2,0

Diefstallen uit woning

Per 1.000 inwoners

1,8

1,7

0,8

0,2

2,5

2,3

1,8

0,4

Geweldsmisdrijven

Per 1.000 inwoners

2,9

3,0

1,8

4,8

4,5

Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)

Per 1.000 inwoners

2,9

3,4

5,4

5,9

6,2

Verwijzingen Halt

Per 1.000 jongeren

2,0

8,0

3,0

12,0 13,0 11,0

* voor deze periode zijn (nog) geen cijfers bekend (gemaakt). Bron: www.waarstaatjegemeente.nl - Bron geraadpleegd op 24 maart 2022

Verbonden partijen De gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Fryslân voert voor ons taken op het gebied van de publieke gezondheidszorg, publieke gezondheidszorg rondom crises en rampen, de brandweerzorg, de geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR), de rampenbestrijding en crisisbeheersing en het in stand houden van een gemeenschappelijke meldkamer uit. Ook verzorgt de Veiligheidsregio het uitvoeren van brandveiligheidscontroles in het kader van de vergunningverlening. De gemeente werkt met de andere Friese gemeenten en partners als politie en reclassering samen in het Veiligheidshuis Fryslân. Het Veiligheidshuis Fryslân houdt zich voor de gehele provincie Friesland bezig met de persoonsgerichte aanpak van onder andere huiselijk geweld, overlast gevende personen en exgedetineerden (nazorg). De samenwerking is vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst. Wat heeft het gekost?->Resultaat programma x € 1.000 Exploitatie

Realisatie

Begroting 2021

Begroting 2021 (incl

Realisatie

Mutatie begroting/

2020

(primair)

wijzigingen)

2021

realisatie 2021

Lasten

1.919

2.073

2.049

-24

Baten

-19

-1.911

-2.048

-2.049

-2.044

Lasten

Baten

-1.911

-2.048

-2.049

-2.044

Saldo voor bestemming Mutaties reserves

Saldo na bestemming

Specificatie per taakveld x € 1.000 Specificatie

Begroting 2021

Realisatie

Mutatie begroting/

2021

realisatie 2021

Saldo per taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid Saldo voor bestemming

-1.826

-1

-223

-218

-2.049

-2.044

-2.049

-2.044

Stortingen reserves Totaal stortingen reserves Onttrekkingen reserves Totaal onttrekkingen reserves Saldo na bestemming

Toelichting op de financiën Het saldo na bestemming van dit programma is in 2021 € 5.000 voordeliger dan geraamd. Dit saldo kan als volgt worden gespecificeerd: De kosten in dit programma zijn nagenoeg in overeenstemming met de raming.

Programma 2 | Verkeer en vervoer Programma 2 | Verkeer en vervoer Door de ligging aan de A7 en de aanwezigheid van meerdere provinciale wegen is Opsterland goed bereikbaar en worden de woon- en werkfunctie goed uitgewisseld met het omliggende stedelijke gebied. Het gemeentelijke wegenstelsel is van groot belang voor de bereikbaarheid en leefbaarheid in onze gemeente. Het in stand houden van het wegennet (en waterwegen) vraagt om aandacht. De verschillende arealen zoals wegen, bruggen, duikers, kades worden onderhouden zoals vastgesteld in het beeldkwaliteitsplan openbare ruimte. Hierin zoeken we naar een verantwoorde balans in de kwaliteitsniveaus van deze kapitaalgoederen. Veiligheid en bereikbaarheid staan hierin centraal. Het netwerk van fiets- en voetpaden heeft in het kader van bereikbaarheid (binnen de gemeente) een belangrijke fijnmazige functie. Ook heeft dit netwerk een toegevoegde waarde voor recreatie & toerisme in de gemeente. Fiets- en voetpaden moeten goed onderhouden worden en uitnodigen tot gebruik. Gelet op de leefbaarheid en vitaliteit van het platteland is het openbaar vervoer een belangrijke voorziening voor onze inwoners. De vergrijzing van de bevolking zal de vraag naar (passend) openbaar vervoer vergroten. Er wordt voortdurend naar maatwerk gezocht om het aanbod bereikbaar en betaalbaar te houden en aan te laten sluiten op de vraag.

Kaderstellende documenten Gemeentelijk verkeer en vervoerplan 2010 Bereikbaar zijn en blijven (GVVP) Evaluatie Gemeentelijk verkeer en vervoerplan 2010 Meerjaren uitvoerend beleidsplan gladheidsbestrijding (2011) Beeldkwaliteitsplan openbare ruimte 2021 - 2025 (2021) Inkoop- en aanbestedingsbeleid gemeenten Ooststellingwerf, Weststellingwerf en Opsterland 2014 Fietsagenda Zuidoost-Fryslân 2019

Thema Verkeer, vervoer en wegen Thema Verkeer, vervoer en wegen Dit jaar zijn de wegen die door droogte schade hebben opgelopen in kaart gebracht en zijn de wegen geprioriteerd naar urgentie van onderhoud.

Doelstellingen De 16 dorpen moeten goed toegankelijk zijn.

Maatregelen Wij onderzoeken de mogelijkheid van een fietssnelweg tussen Drachten en Heerenveen Wat wilden we bereiken Met de doorontwikkeling van de e-bike en speed pedelec is de actieradius van de fiets vergroot. Het is een duurzaam alternatief geworden voor de auto op de langere afstanden. Door het aanleggen van fietssnelwegen wordt ingespeeld op deze ontwikkeling.

Wat hebben we er voor gedaan Vanuit de ambities van de Fietsagenda Zuidoost-Fryslân is een snelfietspad Drachten – Heerenveen als concreet fietsproject aangedragen. Deze snelfietsverbinding is door de provincie aangemerkt als één van de vijf kansrijke routes. Hierover is bestuurlijk overleg gevoerd. In 2021 zijn er geen concrete plannen uitgewerkt. Wij realiseren een fietssnelweg tussen Ureterp en Drachten

Wat wilden we bereiken Wij willen de verkeersveiligheid van de kwetsbare verkeersdeelnemers verbeteren. Met name voor fietsers. Met de doorontwikkeling van de e-bike en speed pedelec is de actieradius van de fiets vergroot. Met de aanleg van de fietssnelweg Drachten – Ureterp wordt ingespeeld op deze ontwikkeling.

Wat hebben we er voor gedaan Voor de fietssnelweg Drachten – Ureterp is het proces van aanbesteding doorlopen. De werkzaamheden zijn inmiddels gegund.

Doelstellingen Wij dragen bij aan de provinciale ambitie om 20% minder ongevallen te hebben in 2025 Daarvoor zijn de onderstaande toegezegde maatregelen uitgevoerd: • Bij regulier onderhoud zijn waar mogelijk maatregelen genomen die de verkeersveiligheid vergroten, zoals maatregelen in de bestaande 60 km gebieden aan de westzijde van de gemeente; • Bij kap en herplant is rekening gehouden met de verkeersveiligheid; • Samen met het ROF integraal inzet gepleegd voor verkeerseducatie. • Bij de herinrichting van De Vlecke in Gorredijk is de rijbaan ingericht als verblijfsgebied; • Bij de herinrichting van de Mjumsterwei in Bakkeveen is de rijbaan ingericht als verblijfsgebied; • Een deel van de Sweachtsterwei en een deel van de Gordyksterwei zijn ingericht als erftoegangsweg en hierbij is de maximumsnelheid teruggebracht naar 60 km/uur.

Maatregelen Wij richten de Sinneblom in Gorredijk kind- en fietsvriendelijk in Wat wilden we bereiken We gaan de weg duurzaam veilig inrichten naar zijn eindfunctie (verzamelweg) volgens eisen van het Gemeentelijk Verkeer en VervoersPlan (GVVP) met als bijkomende doel de snelheid voor het gemotoriseerd verkeer te verlagen.

Wat hebben we er voor gedaan De Sinneblom is ingericht naar zijn eindfunctie (verzamelweg) volgens de eisen van het Gemeentelijk Verkeer en Vervoersplan (GVVP) en de principes van Duurzaam Veilig Verkeer. Er zijn snelheid remmende maatregelen getroffen in de vorm van verkeersdrempels en schijngoten, waardoor de weg visueel smaller lijkt. Verbonden partijen Het vegen van goten is uitbesteed aan de NV Fryslân Miljeu– OMRIN. Het beheren en onderhouden van de openbare verlichting wordt in samenwerking met andere Friese gemeenten en de provincie opgepakt en gecoördineerd vanuit de Coöperatie Openbare Verlichting & Energie Fryslân UA. Formeel is dit geen verbonden partij.

Wat heeft het gekost? ->Resultaat programma x € 1.000 Exploitatie

Realisatie

Begroting 2021

Begroting 2021 (incl

Realisatie

Mutatie begroting/

2020

(primair)

wijzigingen)

2021

realisatie 2021

Lasten

3.410

3.278

3.494

3.175

-318

Baten

190

188

247

236

-10

-3.219

-3.090

-3.247

-2.939

308

Lasten

248

545

297

Baten

348

248

521

-3.119

-3.090

-2.974

-2.963

Saldo voor bestemming Mutaties reserves

Saldo na bestemming

Specificatie per taakveld x € 1.000 Specificatie

Begroting 2021

Realisatie

Mutatie begroting/

2021

realisatie 2021

Saldo per taakveld 2.1 Verkeer en vervoer 2.5 Openbaar vervoer

-3.234

-2.934

300

-13

-4

-3.247

-2.939

308

-248

-297

-248

-545

-297

Onderhoud verharding

248

Onttrekking AR GVVP Snelfietsroute Drachten-Ureterp

173

Onttrekking AR GVVP Sweachsterwei

100

Totaal onttrekkingen reserves

521

-2.974

-2.963

Saldo voor bestemming Stortingen reserves Onderhoud verharding Onderhoud wegen Totaal stortingen reserves Onttrekkingen reserves

Saldo na bestemming

Toelichting op de financiën Het saldo na bestemming van dit programma is in 2021 € 11.000 voordeliger dan geraamd. Dit saldo kan als volgt worden gespecificeerd: Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer geeft in 2021 een voordeel van € 300.000 ten opzichte van de raming. Het voordeel wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door het uitstellen van projecten. Het snelfietspad Hegebrechsterleane Drachten-Ureterp is uitgesteld door hoge criteria eisen in het bestek. Het beton fietspad Wijnjewoude-Bakkeveen is niet aangelegd vanwege het natte najaar. Als gevolg van coronaeffecten heeft de aannemer de verkeersmaatregelen Wyngaerden Luxwoude niet uit kunnen voeren. Het niet bestede budget voor het onderhoud is toegevoegd aan de egalisatiereserve Onderhoud wegen (€ 297.000). 23

Het saldo van de overige posten binnen dit taakveld bedraagt € 3.000 voordelig. Taakveld 2.5 Openbaar vervoer geeft in 2021 een voordeel van € 9.000 ten opzichte van de raming. De kosten van dit taakveld komen nagenoeg overeen met de raming. De mutatie in de reserves wordt toegelicht in taakveld 2.1.

Programma 3 | Economie Programma 3 | Economie Doelstelling Opsterland heeft een gezonde lokale economie. Introductie op het programma en relevante trends en ontwikkelingen Met ons economisch beleid werken we aan een duurzame en evenwichtige groei van de Opsterlandse economie. Dat is van belang voor het behoud van bestaande en het creëren van nieuwe werkgelegenheid. De zorgsector, de agrarische sector, het MKB, de detailhandel en Recreatie en Toerisme zijn belangrijke pijlers van de Opsterlandse economie. Zij zorgen niet alleen voor werk maar ook voor bestedingen en leveren een bijdrage aan de instandhouding van het voorzieningenniveau. De Opsterlandse economie is steeds in beweging, omdat de omgeving verandert. Goed en structureel overleg tussen gemeente en bedrijfsleven is van groot belang voor de vitaliteit van de Opsterlandse economie. Ons economisch beleid willen we gestalte geven in nauwe samenspraak met ondernemers in de gemeente. Samen met het bedrijfsleven werken wij aan behoud van duurzame werkgelegenheid en het bevorderen daarvan. De gevolgen van de coronacrisis zijn nog niet geheel duidelijk. Waar dat binnen onze mogelijkheden ligt bieden we informatie, advies en ondersteuning. Op basis van een adviesrapport is de Lelylijn op de noordelijke en landelijke agenda gekomen.

Met de provinciale lobby voor de Lelylijn komt ook de economische potentie van de A7-as nadrukkelijker naar voren. In dit verband kunnen we verwijzen naar het Deltaplan voor Noord-Nederland dat wordt opgesteld door de provincie na een in de 2e Kamer aangenomen motie (december 2020). Kaderstellende documenten Bedrijventerreinplan 2019- 2026 voor de regio Zuidoost Fryslân Detailhandelsvisie 2015 Beleidsnota economische zaken 2013-2014

Thema Werken Thema Werken De huidige lokale en regionale werkgelegenheid is stabiel gebleven.

Doelstellingen Ondernemers waarderen het ondernemingsklimaat in Opsterland hoger dan het Friese gemiddelde

Maatregelen Werkbezoeken bij bedrijven en ondernemers Wat wilden we bereiken Wij vinden persoonlijk contact met ondernemers belangrijk. Om een helder beeld te krijgen van wat er leeft bij bedrijven en hoe we onze dienstverlening kunnen verbeteren, bezoekt het college van B&W bedrijven. Ook ambtelijk zijn er bedrijfsbezoeken. In geval van personele en werkgelegenheidsvraagstukken treden we, indien gewenst en nuttig, in overleg.

Ze leveren veel nuttige bedrijfscontacten op; ze zijn wederzijds informatief. Ook zijn ze van belang voor de zichtbaarheid van de gemeente en dragen ze bij aan extra aandacht voor de inzet van de gemeente. Wij verbeteren de dienstverlening aan ondernemers. Wat wilden we bereiken In een onderzoek (2018) naar de MKB-vriendelijkste gemeente scoorde de dienstverlening van de gemeente minder gunstig. Daarom is in 2020 een project gestart om onze dienstverlening te verbeteren. De uitkomsten van het volgende onderzoek MKB-vriendelijkste gemeente gebruiken we om de resultaten en effecten van het project te monitoren.

Wat hebben we er voor gedaan In een raadsbrief van 26 oktober 2021 is de raad geïnformeerd over bedrijfsbezoeken, hoe we toewerken naar een integraal “ondernemersloket” en de positieve uitkomsten van het onderzoek MKB-vriendelijkste gemeente. Ten opzichte van de vorige editie van het onderzoek MKB-vriendelijkste gemeente kan in zijn algemeenheid gesteld worden dat er voor Opsterland een duidelijke stijgende lijn is te zien. Waar we in 2018 nog een onvoldoende scoorden is er gemiddeld genomen nu een voldoende gehaald. Een belangrijk gegeven bij de verbetering van onze dienstverlening is dat economie meer is dan enkel EZ; het raakt de manieren waarop ondernemers ondernemen en waarop mensen hun salaris, inkomen en werk hebben, houden, kwijtraken en verdienen. Vanuit dat perspectief zijn we aan de slag met het volgende: 

Het verder toewerken naar een integraal “ondernemersloket”; d.w.z. verbeterde interne samenwerking en afstemming tussen medewerkers die contact hebben met ondernemers.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Opsterland&id=6d466637-a4e2-488d-975f-edee679e97ee