Agendabundel

al

te

er

is

of

of

in te

hij

Handhaving op beeldkwaliteitsplan

in

er

is

geeft aan dat het handhavingsverzoek ook gesproken wordt over handhaving op het beeldkwaliteitsplan. Hoe staat de vereniging hier tegenover? geeft aan dat de Vereniging achter de handhaving op het beeldkwaliteitsplan staat. Sterker nog, veel eigenaren ergeren zich aan de camperbussen, uitbouwen en schuttingen die geplaatst worden. Echter het bestemmingsplan voor het Buitengebied Ooststellingwerf van 2018 geeft ruimere kaders voor het plaatsen van bijgebouwen dan het beeldkwaliteitsplan. Daarnaast het zo dat veel van de huidige aanbouwen en bijgebouwen het verleden gewoon door de gemeente zijn vergund. Ook ergert de vereniging zich aan de niet recreatieve verhuur aan bijvoorbeeld arbeidsmigranten.

in

is

is

geeft aan dat een uitsterfconstructie rust geeft op korte termijn, maar dat dat geen oplossing voor de toekomst van de Hildenberg. Het feit dat, door dat er een bepaald deel van de woningen min meer permanent bewoont wordt, een veilig en saamhorigheid ontstaat, wat essentieel voor het aantrekken van nieuwe eigenaren en recreanten.

er

of

is

is

er

in

ze

Vereniging(en) BdH Verder geeft VdH aan dat te

de toekomst het liefst ziet dat 1 vereniging op het park om aanspreekpunt zijn voor alle eigenaren en o.a. externe partijen. Daarbij zou het wenselijk zijn als alle eigenaren zich aansluiten, want alleen dan kun elkaar ook aanspreken op zaken die overlast veroorzaken bijvoorbeeld afbreuk doe aan de recreatieve uitstraling. De VdH geeft aan het jammer vinden dat heeft bemerkt dat de VVE BdH niet meer wil samenwerken. Gelukkig wordt de toekomstvisie onveranderd onderschreven door 80% van hun leden.

je

of

zij

te

KvK-inschrijvingen er

is

vraagt hoe ze aankijken tegenbedrijvigheid op BdH, c.q. de KvK inschrijvingen. Volgens ligt dit genuanceerd, omdat dit mogelijk pensioen B.V's zijn en ZZP ers die advies werkzaamheden doen en slechts een computer thuis hebben. Dan natuurlijk geen sprake van het gebruik van het gebouw voor andere doeleinden dan waar het voor bestemd is. Dit niet alleen gekoppeld aan de permanente bewoning, maar gaat bijvoorbeeld ook over de B.V's die zijn opgericht voor de verhuur van woningen..

is

er

Overige besproken zaken geeft aan dat de afgelopen drie jaar juist voornamelijk inwoners van de gemeente Ooststellingwerf en de aanpalende gemeenten op de Hildenberg woningen hebben gekocht. Dit omdat huizen die levensloopbestendig zijn, nl. alle faciliteiten gelijkvloers en rolstoel toegankelijk, vrijwel niet

te

in

te

elders de regio beschikbaar zijn. Indien deze mensen dus gedwongen worden hun huizen verlaten dan zullen velen weer een beroep moeten doen op de WMO om andere woningen laten aanpassen op basis van hun gezondheidsbeperkingen.

Slot

in

in

er

is

licht tot slot het proces toe dat de komende tijd gevolgd zal worden. Op 13 december 2023 een informatieve themaraad. Dit kan online en live het gemeentehuis worden gevolgd. Het onderdeel betreffende de Hildenberg wordt van 20:00uur tot 20:45 uur behandeld. Hierna zal begin 2024 een formeel besluit de raad genomen worden.

in

Bijlage 1 – Samenvatting van de visie op de toekomstbestendigheid van Buitenplaats de Hildenberg (BdH) 24 november 2023

➔ Uw vraag is: hoe ziet Vereniging de Hildenberg (VdH) de recreatieve toekomst voor zich? ➔ Ons antwoord hiernavolgend: De leden van VdH1 hebben een gezamenlijke toekomstvisie voor Buitenplaats de Hildenberg opgesteld. Kort en goed luidt deze als volgt: “Recreëren, Wonen en Golfen in het groen”

2

Een omgeving waar recreëren, wonen en golfen in harmonie en daarmee naar tevredenheid naast elkaar plaatsvindt. Met als belangrijkste kernwaarden: gemeenschapszin, het zgn. ‘Mienschip’, veiligheid, respect voor elkaar en de natuur en de verantwoordelijkheden die je hebt door het recreëren en wonen op een golfbaan. Onze visie gaat dus verder dan alleen een visie op de recreatieve functie. Een recreatieve toekomst kan alleen in samenhang worden gezien met ‘wonen’ en uiteraard ‘golfen’. Waarom? - De bezettingsgraad van woningen in de verhuur is altijd laag geweest (corona periode uitgezonderd) en zal laag blijven; - Veel eigenaren die hun woningen voor eigen gebruik hebben, zijn slechts beperkt aanwezig; - Daarom is het essentieel dat een aantal woningen permanent bewoond zijn. Dit moet je koesteren. Omdat permanente bewoning in combinatie met recreëren zorgt jaarrond voor een natuurlijke levendigheid en veiligheid op BdH. - Blijft deze combinatie niet dan zal BdH afglijden naar een plek, waar criminaliteit weer een basis krijgt (zoals in het verleden). Uitgebreide toelichting en onderbouwing van deze visie is te vinden in het document “Visie op de toekomstbestendigheid van Buitenplaats de Hildenberg”, versie 1.7.

Deze is bij u bekend en anders te vinden op de website: www.verenigingdehildenberg.nl Een aantal highlights uit de visie: (1) BdH is van oorsprong ontwikkeld vanuit de volgende visie: “de woningen – met prijzen in het boven segment van € 200K tot € 400K (toenmalig prijsniveau) hebben voor de doelgroep vijftigplussers vooral de functie van een tweede woning. Vaak vindt geen verhuur plaats”. Van origine is het dus niet opgezet als (commercieel) verhuur park. En dat is gezien het zeer beperkte aantal woningen dat (nog) in de verhuur is, dus ook nu nog steeds van toepassing. (2) De recreatieve uitstraling en functie wordt geborgd door vooral: ▪ Golfpark de Hildenberg en het Grandcafé/Restaurant de Hildenberg; ▪ En het in stand houden en borgen van het zgn. ‘Beeldkwaliteitsplan’. ▪ De directe ligging aan het Drents-Friese Wold met uitgebreide wandel- en fietsmogelijkheden (3) Golfpark de Hildenberg – met haar meer dan 500 leden - heeft een sportieve en recreatieve functie voor uiteraard de eigenaren van BdH, die veelal lid zijn van de golfvereniging. En daarnaast ook zeker voor inwoners uit de wijde omgeving. Daarbij is zij een belangrijke, stabiele en lokale werkgever.

1 Deze visie wordt door alle leden van VdH onderschreven: eigenaren van meer dan 100 woningen/kavels op BdH (van de in totaal 140 verkochte kavels). Deze eigenaren hebben hun woning: ▪ Of voor eigen recreatief gebruik ▪ Of wonen er ▪ Of hebben hun woning (al dan niet gedeeltelijk) in de verhuur via diverse verhuurbemiddelingsorganisaties.

1

(4) In de loop der jaren (BdH bestaat nu zo’n 19 jaar) is deze Buitenplaats op een natuurlijke manier getransformeerd naar een hybride vorm (dubbelfunctie). (5) Een groot aantal eigenaren heeft de woning voor eigen recreatief gebruik. Zij zijn met enig regelmaat op BdH te vinden. Zij zullen hun woning niet gaan verhuren. (6) Wonen op BdH wordt vanaf het begin (2005) door de gemeente gedoogd. Deze bewoners hebben hier hun eigen sociale leven opgebouwd. En een aantal ook een werkkring. Deze relatief kleine groep verblijft dus vaak in de eigen woning. Waardoor er permanent een soort levendigheid is. Daarnaast zorgt dit voor veiligheid. Zij houden een oogje in het zeil. Niet alleen naar elkaar, maar ook naar heel BdH. Heel belangrijk omdat het overgrote merendeel van de woningen leeg staat. Ook zij zullen hun woning niet gaan verhuren. (7) Ten opzichte van het totaal aantal woningen, wordt een beperkt aantal woningen verhuurd. Iedere eigenaar is vrij om te bepalen hoe hij dit doet. Er zijn diverse verhuurbemiddelingsorganisaties op BdH. Het blijkt wel dat het aantal woningen in de verhuur nog steeds afneemt. Het bezettingspercentage en het te behalen rendement is voor veel eigenaren (te) laag ten opzichte van de investeringen in de relatief dure woningen. Bovendien is de doelgroep beperkt.

Door de ligging van de woningen op een golfbaan is het niet veilig om kleine kinderen zonder toezicht van volwassenen te laten spelen op BdH. (8) Het blijkt dat deze verschillende groepen prima in harmonie met én naast elkaar kunnen leven. (9) De oorspronkelijke zes woningmodellen op BdH zijn gebouwd volgens het ‘bouwbesluit Wonen’. De woningen staan op eigen grond en ieder heeft zijn eigen nutsvoorzieningen. Zij liggen aan een openbare weg. Er is geen sprake van enig gezamenlijk eigendom. En de kavels zijn 100% uitgepond. (10) Het handhaven van het beeldkwaliteitsplan wordt als belangrijk gezien. Maar ook zaken als het verbod op plaatsen van schuttingen, het parkeren van auto’s alleen op de eigen grond. (11) Er is door een enkeling kritiek op bij- en/of aanbouwen. De gemeente heeft als het goed is de aanvragen voor deze bij- en/of aanbouwen zelf goed gekeurd. (12) Handreikingen vanuit de overheid ondersteunen/onderschrijven de visie die VdH heeft op BdH. De woningnood is hoog. Daartoe geeft de overheid inmiddels een heel aantal handreikingen om recreatiewoningen toe te voegen aan het woonaanbod: ▪ Maart 2021: Vitale Vakantieparken gebruikt een ”Vitaliteitsmeter vakantieparken”. Een methodiek om de economische vitaliteit van recreatieparken te analyseren en te beoordelen. Kan een park vitaliseren of moet het juist moet transformeren.

▪ Augustus 2021: BKZ heeft een rapport opgesteld ‘wonen in recreatiewoningen; een kwaliteits- & afwegingskader’. Een kader waarmee de gemeente in samenspraak een zorgvuldige, transparante afweging kan maken. Waarbij de samenhang met de vitaliteitsmeter wordt aangegeven. ▪ September 2022: aangenomen motie om recreatiewoningen toe te voegen aan het woonaanbod. ▪ Januari 2024: de nieuwe omgevingswet maakt het gemeenten mogelijk om gedoogvergunningen af te geven voor permanente bewoning in een recreatiewoning. Deze gedoogvergunningen mogen met ingang van 1 januari 2024 worden verstrekt aan recreatiewoningen die voor 1 januari 2020 zijn gebouw cf. het ‘bouwbesluit Wonen’. ▪ Diverse politieke partijen hebben het standpunt ingenomen dat recreatiewoningen toegevoegd moeten worden aan het woonaanbod. (13) De opzet en uitstraling van BdH is nog slechts voor een beperkte doelgroep aantrekkelijk. Het sluit niet aan bij de eisen en wensen van de jongere huurders en jonge gezinnen. (14) En last but not least: de eerdergenoemde ‘visie op de toekomstbestendigheid op BdH’ is ook volledig onderschreven door de eigenaar en het management van Golfpark de Hildenberg en door 80% van de leden van VvE BdH.

(15) Er zijn slechts 2 handhavingsverzoeken: (1) van de facilitair beheerder van de woningen die alléén in de verhuur zijn via Summio en (2) van twee eigenaren, waarvan er één inmiddels zijn woning in de verkoop heeft staan en de tweede persoon die recentelijk is toegetreden tot het bestuur van VvE BdH. (16) Laat de stem van een zeer, zeer, zeer kleine minderheid de toekomstbestendigheid van BdH niet frustreren.

2

Bijlage 2 (1) Een aantal feiten voor wat betreft de recreatieve toekomst van Buitenplaats de Hildenberg (BdH); feiten waarom BdH géén vitaal vakantiepark kan en zal worden. (2) Mogelijke reactie op twee aangedragen scenario’s door de gemeente Versie 231124

(1) Aantal feiten Recreatieve functies: •

•

• •

Belangrijkste recreatieve functie van Buitenplaats de Hildenberg voor de toekomst is de golfbaan en het restaurant. Hier is een golfclub met ruim 500 leden. Daarbij trekt zij ook veel dagrecreatie aan door de nieuwe ”pitch en put” die gerealiseerd is in 2023. De eigenaar van de golfbaan en het restaurant heeft nog veel plannen voor investeringen in het restaurant (uitbreiding met extra zalen om bedrijven te trekken voor vergader/golf arrangementen) en golfbaan (één van de mooiste en duurzaamste 9 holes in Nederland). De golfbaan en restaurant zijn werkgever voor ongeveer 40 fte. Door de aanwezigheid van de golfbaan is het niet veilig om kleine kinderen zonder toezicht van volwassenen te laten spelen op het terrein van Buitenplaats de Hildenberg. Dit maakt dat het niet aantrekkelijk is voor gezinnen met opgroeiende kinderen, zeker omdat er geen verdere voorziening zijn voor deze kinderen, anders dat een klein speeltuintje.

Recreatieve verhuur: •

•

•

•

• •

•

•

Er zijn verschillende verhuurbemiddelingsorganisaties op Buitenplaats de Hildenberg actief, geen van alle hebben ze de exclusiviteit op de Hildenberg. Op dit moment loopt een klacht tegen de uitingen van Summio Parcs op de Hildenberg omdat zij het beeld creëren dat de Hildenberg een park uitsluitend Summio Parcs is. Er zijn nog vier andere verhuurbemiddelingsorganisaties actief op de Hildenberg. Deze exploiteren specifieke woningen aan een specifieke doelgroep. Deze vorm van verhuur is rendabeler voor eigenaren dan de wijze waarop Summio Parcs de woningen in de markt zet. Summio Parcs is uitsluitend een verhuurbemiddelingsorganisatie op basis van contracten met individuele eigenaren. Er is geen sprake van een contractuele relatie tussen Summio Parcs en Beheer de Hildenberg. Deze facilitair dienstverlener is verantwoordelijk voor o.a. sleutelbeheer, linnen- & lakenpakketten en schoonmaak voor alleen die woningen die in de verhuur zijn via Summio. De bezettingsgraad in het seizoen 2023 was de slechtste ooit. Maximaal 10 tot 15 van de 30 woningen, die recreatief verhuurd worden via Summio Parcs, waren per week bezet. Er zijn dus meer woningen beschikbaar voor de recreatieve verhuur dan dat er daadwerkelijk gemiddeld verhuurd worden.

Het aanbod is vele malen groter dan de vraag met uitschieters in de stille periode (november en februari tot half april) Het aantal woningen voor de recreatieve verhuur neemt af, er staan momenteel vijf woningen die voorheen verhuurd werden te koop en een aantal daarvan is ook actief uit de verhuur gehaald. Van de vier nieuwgebouwde recreatiewoningen worden er slechts twee (gedeeltelijk) voor verhuur aangeboden. Beide verhurende eigenaren hebben veel klachten over de wijze waarop Summio Parcs voor deze woningen de verhuurbemiddeling organiseert. Summio Parcs richt zich op het middensegment van de recreatieve verhuurmarkt. Daarom hebben zij de prijzen van de ‘oudere’ vakantiewoningen significant verlaagd. Hierdoor is het nog minder een fatsoenlijk rendement te verkrijgen met de relatief dure woningen (zowel in aanschaf als in onderhoud) die op de Hildenberg zijn gebouwd. Eigenaren (nu nog maar zo’n 23 eigenaren) van de woningen die verhuurd, worden hebben weinig binding met Buitenplaats de Hildenberg, al was het maar omdat ze er vrijwel nooit verblijven.

1

Nieuwbouw van recreatiewoningen: •

• •

•

• •

Hoewel er nu een vergunning ligt op de bouwplannen van nieuwe recreatieve woningen (met als door looptijd april 2024 t/m oktober 2026) worden er nauwelijks woningen verkocht. Dit heeft de volgende oorzaken: o Verhoging van de belasting op het fictief rendement uit een tweede woning. o Verhoging van de hypotheekrente. o Onzekerheid omtrent economische ontwikkelingen. o Kavels worden als te klein ervaren (nu al is er een kavel gekocht door twee huidige eigenaren om hun perceel te vergroten). o ENEVA-model heeft een ongunstige prijs/kwaliteit verhouding. Nog geen enkele woning van dit model is in de afgelopen 2,5 jaar verkocht. o Bouwkosten lopen op door snelle toename van de prijs van materialen. De verkoop stagneert mogelijk ook door de verhoging van de overdrachtsbelasting naar 10,2% Het is niet voorspelbaar hoeveel van de nieuw te bouwen huizen uiteindelijk voor verhuur worden aangeboden. Van de huidige vier die verkocht zijn worden er slechts twee (gedeeltelijk) voor verhuur aangeboden. Mogelijk worden deze nog uit de verhuur genomen omdat de eigenaren zeer ontevreden zijn over de dienstverlening vanuit Summio Parcs. Op de Koele ontwikkelt een projectbureau drie woningen. Deze zullen alle drie in eigen beheer voor verhuur worden aangeboden. Deze huizen komen dus niet beschikbaar voor Summio Parcs en/of Beheer de Hildenberg.

De nieuw te bouwen woning op Ofslag 10 wordt niet voor verhuur aangeboden. Sterke concurrentie van vakantiepark Brinckerduyn waardoor onzekerheid bestaat over verhuurpotentieel

Eigen recreatief gebruik van de woningen: •

•

•

• •

Het grootste deel van de eigenaren van woningen op de Hildenberg gebruikt de woning uitsluitend voor eigen recreatief gebruik (tweede huis). Dit betekent dat alle woningen op de Hildenberg zijn geïndividualiseerd, of te wel ze zijn zowel aan de binnenkant als aan de buitenkant (inclusief tuin) aangepast aan de smaak en wensen van de eigenaren. Dit leidt tot een heterogene uitstraling van de woningen (mede ook door het feit dat er veel verschillende type woningen op de Hildenberg zijn gebouwd). Deze eigenaren zijn regelmatig op de Hildenberg en dragen als grootste groep het meeste bij aan de uitstraling en kwaliteit van de woningen en tuinen op de Hildenberg. Vrijwel al de eigenaren zijn uitsluitend lid van de Vereniging de Hildenberg. De sociale cohesie die deze groep creëert op de Hildeberg is belangrijk, niet alleen omdat ze frequent gebruikmaken van de golfbaan en restaurant (lid van de golfclub), maar zij spelen ook de belangrijkste rol in de economische bijdrage van de Hildenberg aan Appelscha en de omliggende recreatieve voorzieningen (zwembad, restaurants, markten enz.). De meeste bezetting van de woningen op de Hildenberg komt vanuit deze groep eigenaren. (ongeveer 50 tot 70 bezette woningen per week in vergelijking tot 10 tot 15 verhuurde woningen per week).

De juridische realiteit op Buitenplaats de Hildenberg is dat er geen verplichting is om de woningen voor verhuur aan te bieden, de woningen liggen aan de openbare weg, er is geen gezamenlijk eigendom en er is geen organisatie die zeggenschap heeft over de inrichting/indeling/faciliteiten op Buitenplaats de Hildenberg. Alle eigenaren zijn zelfstandig bevoegd te beslissen over de wijze van gebruik van de woning en grond die in hun eigendom zijn.

2

(2) Mogelijke reacties op aangedragen scenario’s door de gemeente Het mag duidelijk zijn dat de toekomstvisie van BdH het scenario is van: transformeren naar een hybride functie. Echter er werd ook de vraag gesteld hoe wij denken over 2 andere scenario’s. Zie hieronder onze reactie. Aangedragen scenario door de gemeente 1.

Handhaven op permanente bewoning.

Mogelijke reactie?

Vraag hierbij is: wat wil/denkt de gemeente hiermee te bereiken? Eerste reactie: dit is zeer onverstandig Waarschuwingen voor effect op korte-middellange termijn: - Door grote leegstand woningen wordt BdH een onaantrekkelijke vakantieomgeving en het risico op onveiligheid is groot. Woningen zullen nl. niet in de verhuur komen. - Groot risico op (ondermijnende) criminaliteit. - Verdere achteruitgang verhuur (die er nog is), vanwege sfeer die niet past bij een vakantiegevoel. - Achteruitgang door vermindering van sociale cohesie en de daarbij behorende kenmerken. - Verloedering. - Onderhoud wordt onvoldoende gepleegd. - Verhuur aan arbeidsmigranten, prostituees (zoals in het verleden), actoren in de ondermijnende criminaliteit. -

Claims van eigenaren m.b.t. waardevermindering van hun woning Grote kans op procedures: • Waarom maakt de gemeente geen gebruik van de inmiddels ook wettelijke mogelijkheden? • Waarom laat de gemeente zich leiden/ ‘gijzelen’ door 2 handhavingsverzoeken? Beiden komen vanuit één bron (zichzelf noemend als parkbeheerder, -eigenaar. Echter deze partij is slechts contractpartner voor facilitair beheer voor alléén de woningen in de verhuur via Summio; voor VvE BdH.

-

Waarom gaat een gemeente – zeker gezien de grote woningnood – niet mee in de gezamenlijke visie op BdH? Deze wordt door 95% van de eigenaren en het management van Golfpark de Hildenberg onderschreven? Het niet meegaan is contraproductief voor het oplossen van het woningtekort en gaat bovendien regelrecht in tegen het overheidsbeleid. 2e Kamerverkiezingsuitslag laat duidelijk zien dat overheid meer moet luisteren naar de burgers. Mensen die nu permanent wonen zullen zich inschrijven bij de gemeente als woningzoekenden. Gemeente is verantwoordelijk voor passende woning als mensen uit hun woning worden gezet. Eigenaren kopen een woning in Appelscha of omgeving en gaan daar samen in wonen.

-

-

Gemeente werkt willens en wetens mee aan burgerlijk ongehoorzaam gedrag van eigenaren. Zij schrijven zich elders noodgedwongen in, maar verblijven op BdH.

3

➔ Handhaven leidt niet tot meer (commerciële) verhuur. Het zal geen vitaal vakantiepark worden. Dit gezien de specifieke context van BdH. 2.

Uitsterfconstructie; gedoog huidig aantal ingeschreven, maar bij vertrek/overlijden houdt de gedoogconstructie op.

Ook hierbij is de vraag: wat wil/denkt de gemeente hiermee te bereiken? Wellicht op korte termijn ‘rust’. En de tijd zal zijn werk doen. Echter woningen - waar gedoogconstructie aan gekoppeld is – en die in de verkoop komen, zullen niet verkocht worden voor verhuur.

4

Bijlage 3 - Cijfers Buitenplaats de Hildenberg (BdH) Peildatum november 2023

Twee verenigingen zijn actief op BdH Vereniging de Hildenberg

VvE Buitenplaats de Hildenberg

Opmerkingen

Aantal leden

99

45 13 eigenaren zijn lid van beide verenigingen

Eigenaar van aantal kavels

103

46 13 kavels van eigenaren die van beide verenigingen lid zijn.

Waarvan: Aantal verhuurorganisaties

5

1

Woningen (gedeeltelijk) in de verhuur

5

25 verhuur zijn gehaald voor 2024)

excl. 3 woningen voor lang verhuur via Beheer de Hildenberg (5 woningen staan nu in de verkoop, waarvan 3 uit de

Circa 7 eigenaren zijn géén lid van deze vereningen

Raadsvoorstel Commissievergadering Titel Onderwerp Portefeuillehouder/Teamleider Extern zaak ID (zaakcode):

: : : : :

Ruimte Kadernota 2025 Recreatieschap Drenthe Kennisname Jan van Weperen/Walter Buijs 0085195301

Datum collegevergadering 13 februari 2024

Voorgesteld besluit 1) Kennis te nemen van de inhoud van de Kadernota 2025 van het Recreatieschap Drenthe en geen zienswijzen in te dienen.

Openbaar Ja, passief via openbaar verslag

Inleiding De kadernota is voor het Recreatieschap het eerste document in de jaarlijkse planning & control cyclus. Het vaststellen van de Kadernota is een bevoegdheid van het Algemeen Bestuur (AB) van het Recreatieschap Drenthe. De Kadernota 2025 is op 25 januari jl. in het AB vastgesteld. In de Kadernota 2025 worden de inhoudelijke en financiële kaders voor het beleid en de uitvoering in 2025 van het Recreatieschap Drenthe beschreven. Het dagelijks bestuur van het Recreatieschap Drenthe duidt daarmee de koers van 2025. De basis van de kadernota vormt de input voor de begroting 2025.

Argumenten 1.1 Het Recreatieschap Drenthe is een gemeenschappelijke regeling. Het Dagelijks Bestuur van gemeenschappelijke regelingen dient op grond van de Wet op de Gemeenschappelijke Regeling de algemene financiële en beleidsmatige kaders, begroting en de voorlopige jaarrekening aan de raden te sturen. 1.2 De sector R&T is gebaat bij ondersteuning vanuit de publieke sector Hoewel de R&T sector weer is opgekrabbeld na de corona-periode bevinden we ons in een dynamische omgeving met hectische ontwikkelingen zoals de energiecrisis, krapte op de arbeidsmarkt, stikstofproblemen, een stevige inflatie, de mogelijke herinrichting van het landelijke gebied en de gevolgen van oorlogen. Een stevige R&T sector heeft veerkracht, zorgt voor werkgelegenheid en zorgt voor een leefbare en levendige omgeving. De maatschappelijke behoefte aan recreatie neemt toe en zal de komende jaren blijven groeien. Dit alles vergt ondersteuning vanuit de gemeenten. 1.3 Acties Recreatieschap Drenthe 2025 sluiten aan op de ambities van R&T in Ooststellingwerf. Het Recreatieschap wil in 2025 inzetten op: - Het op orde houden van een kwalitatief goed routenetwerk (fietsen/wandelen) en de spin off hiervan verder stimuleren en versterken (o.a. productontwikkeling) door het routebureau.

- Projectontwikkeling en hiervoor indien mogelijk gebruik maken subsidieprogramma’s - Ondersteunen en adviseren van de aangesloten gemeenten en de sector om de voor ons liggende landelijke en provinciale opgaven aan te pakken.

-

-

Duurzaam toerisme; het is voor recreatie en toerisme van belang om de balans te behouden tussen de positieve impact van toerisme en recreatie en behoud van de natuurlijke en culturele integriteit van landelijke gebieden. Het Recreatieschap zet zich hiervoor in door o.a. sturen van bezoekersstromen en vergroten van recreatieruimte in het landelijk gebied. Ontwikkeling data voor het bepalen van de koers en inzicht in de waardering.

De acties zijn in lijn met de ambities voor de verdere ontwikkeling van de R&T sector in onze gemeente (positionering Buitensport Walhalla en Het andere Friesland). De voor ons liggende landelijke opgaven (o.a. stikstof, klimaat, herinrichting landelijk gebied, brede welvaart) vragen om een gezamenlijke aanpak.

Kanttekeningen 1.1 Het stroomlijnen met gemeentelijke en regionale plannen blijft een belangrijk aandachtspunt Op gemeentelijk niveau is Coöperatie Appelscha 3.0 actief met de uitvoering van haar plannen. Op regionaal niveau timmert Toeristische Regiomarketing Zuidoost Friesland (TRZF) hard aan de weg met de promotie en marketing van “Het Andere Friesland”. Als gemeente blijven we erop toezien dat we de plannen van deze en andere organisaties en van het Recreatieschap Drenthe zoveel mogelijk stroomlijnen en op elkaar aan laten sluiten. De samenwerking met de Marrekrite is daarin ook een belangrijk punt. In 2024 stellen we een toeristische ontwikkelagenda op met een koers voor de bevordering van toerisme en recreatie en daarin de beoogde inzet van de toeristische organisaties voor de komende jaren. 1.2 Aannames kaderbrief 2025 De begroting van het Recreatieschap wordt jaarlijks aangepast voor de stijging van lonen en prijzen. Op moment van opstellen van deze kadernota is uitgegaan van het nu voorhanden zijnde inzicht en derhalve gebaseerd op aannames. Op basis hiervan wordt uitgegaan van een indexering van de begroting voor 2025 van 5,3 % voor de salarislasten en 2% voor de overige lasten. Het werkelijke indexcijfer kan aanleiding zijn voor een begrotingswijziging gedurende het jaar.

Financiële toelichting Het dagelijks bestuur streeft ernaar om nieuwe activiteiten zoveel mogelijk binnen de bestaande begroting te ontwikkelen. Voor de gemeente Ooststellingwerf wordt in 2025 vooralsnog uitgegaan van een bijdrage van € 94.069,-. Dit is een verhoging van € 1.947,- ten opzichte van onze bijdrage in 2024.

Publicatie voor bekendmaking Niet van toepassing

Vervolg Naar verwachting leggen wij eind juni de begroting 2025 van het Recreatieschap Drenthe voor aan het College en de Raad. De Raad heeft vervolgens in juli de gelegenheid op zienswijzen aan het Algemeen Bestuur kenbaar te maken.

Bijlagen 1. Kadernota 2025 Recreatieschap Drenthe 2. RB Kadernota 2025 Recreatieschap Drenthe

Extern zaak ID (zaakcode) : 0085195301

De raad van de gemeente Ooststellingwerf; nr. gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van ; 13 februari 2024 gelet op Wet op de Gemeenschappelijke Regeling;

Besluit 1. Kennis te nemen van de inhoud van de Kadernota 2025 van het Recreatieschap Drenthe en geen zienswijze in te dienen

Besloten in de openbare vergadering van 26 maart 2024. , griffier.

, voorzitter.

Drift 11c | 7991 AA | Dwingeloo | 0521 593 210 info@recreatieschap.nl recreatieschap.nl

Aan: College van B en W van de gemeente Ooststellingwerf Datum: Behandeld door: Ons kenmerk: Onderwerp: Bijlagen:

25 januari 2024 R. Stam/r.stam@recreatieschap.nl UR2024.005 Kadernota 2025 -

Geacht college, Tijdens de vergadering van het Algemeen Bestuur van Recreatieschap Drenthe op 25 januari jl. heeft het bestuur ingestemd met de opgestelde Kadernota 2025. In deze nota worden de inhoudelijke en financiële kaders voor het beleid en de uitvoering in 2025 van Recreatieschap Drenthe beschreven. De kadernota treft u achter deze brief aan. De Kadernota 2025 is tevens ter informatie verzonden aan de gemeenteraad op 26 januari. Mocht u nog vragen hebben over de Kadernota, dan kunt u contact opnemen met mevrouw R. Stam: telefonisch 0521-59 32 10 of per e-mail: r.stam@recreatieschap.nl. Met vriendelijke groet, Namens Dagelijks Bestuur Recreatieschap Drenthe

Dick Dijkstra Directeur

Drift 11c | 7991 AA | Dwingeloo | 0521 593 210 info@recreatieschap.nl recreatieschap.nl

KADERNOTA 2025 Recreatie en toerisme brengt Drenthe in beweging

1

INHOUDSOPGAVE

VOORWOORD .......................................................................................................................................... 3 DE ORGANISATIE ..................................................................................................................................... 4 BASISBEHOEFTE RECREATIE .................................................................................................................... 5 ONTWIKKELINGEN 2023 .......................................................................................................................... 6 RECREATIESCHAP DRENTHE - kerntaken ............................................................................................... 8 BELEIDSONTWIKKELING EN ONDERSTEUNING ................................................................................... 8 PROJECTONTWIKKELING EN BEHEER STIMULERINGSFONDS.............................................................. 9 ROUTES EN NETWERKEN ................................................................................................................... 10 RECREATIESCHAP DRENTHE - 2025 ...................................................................................................... 10 FINANCIELE KADERS ..............................................................................................................................

15 BIJLAGE I Baten en lasten ………………………………………………………………………………………………………………. 17 BIJLAGE II Totale bijdragen gemeenten 2025 …………………………………………………………………………………. 18

2

VOORWOORD Beste lezers, Voor u ligt de kadernota 2025 aan van het Recreatieschap Drenthe. Een kadernota waarin we onze beleidsvoornemens kenbaar maken. Daarbij gaan we uit van onze taakopdracht en kijken we naar ontwikkelingen, kansen en uitdagingen zoals we die zien binnen de sector Recreatie en Toerisme. Graag willen we alvast onze beleidsvoornemens vroegtijdig kenbaar maken in deze nota zodat deze als input kan dienen voor de te organiseren voorjaarsmarkten. De kadernota is het jaarlijks document waarin de belangrijkste (beleidsmatige) items worden benoemd en waarbij de financiële kaders voor het jaar 2025 worden aangegeven. Het Dagelijks Bestuur van het Recreatieschap Drenthe (RSD) duidt daarmee de koers voor 2025. De basis van de kadernota vormt de input voor de op te stellen begroting 2025. Op basis van deze informatie vraagt Recreatieschap Drenthe de gemeenteraden om kader stellende uitspraken te doen voor de uitwerking van de programmabegroting 2025 die komend voorjaar zal verschijnen. De ontwerpbegroting 2025 van Recreatieschap Drenthe zal, conform de afspraken binnen de nota ‘Samen werken aan Drenthe’, aan de deelnemende gemeenten voor 11 april 2024 worden aangeboden. We zullen u meenemen in wat we in 2023 zien aan ontwikkelingen, wat we in 2024 geformuleerd hebben aan doelstellingen in de begroting. Dit koppelen we aan de voortgang die we in 2025 willen boeken.

Namens het Dagelijks Bestuur, Dick Dijkstra, directeur

N.B.: De deelnemers aan de regeling Recreatieschap Drenthe zijn de Drentse gemeenten en de Friese gemeente Ooststellingwerf. Voor de leesbaarheid wordt hierna in deze nota gesproken over Drenthe en Drentse ontwikkelingen maar dit betreft uiteraard ook gemeente Ooststellingwerf, onze Friese deelnemer.

3

DE ORGANISATIE Het Recreatieschap Drenthe is een kleine, pragmatisch ingestelde uitvoeringsorganisatie, waarbij 12 personen (8,9 fte) werkzaam zijn. Indien nodig maken we gebruik van een zogenaamde flexibele schil; inhuur van medewerkers voor de uitvoer van een specifiek project. Doelstelling: Het Recreatieschap Drenthe is een gemeenschappelijke regeling (GR), een samenwerkingsverband tussen de (12) Drentse gemeenten en de Friese gemeente Ooststellingwerf. De GR behartigt de gemeenschappelijke belangen van de (13) deelnemende gemeenten op het gebied van recreatie en toerisme. Strategische doelen: Gemeenten voeren een breed scala aan publieke taken uit. Om efficiëntie te bevorderen en middelen effectief te benutten, worden sommige taken gemeenschappelijk uitgevoerd door andere partijen. Deze samenwerking betekent bundeling van krachten. We bevorderen samenwerking tussen de deelnemende gemeenten en versterken netwerken en relaties. Door verschillende perspectieven en ideeën te combineren kunnen nieuwe oplossingen, producten of diensten worden ontwikkeld die anders niet/ moeilijker mogelijk zouden zijn geweest. Dit is efficiënter, effectiever, er is meer expertise, men kan van elkaar leren en er is sprake van een grotere bestuurlijke kracht. Recreatieschap Drenthe vervult haar taken zonder eigen belang.

De financiële middelen die het Recreatieschap ontvangt van de Drentse gemeenten en Ooststellingwerf investeert zij direct in de vrijetijdssector van de betreffende gemeenten. Het Recreatieschap zorgt voor Drenthe-brede afstemming van beleid tussen de diverse gemeenten. En zij behartigt de belangen van de Drentse gemeenten en Ooststellingwerf. Het Recreatieschap levert door haar reguliere werkzaamheden en projecten een directe bijdrage aan deze opgaven. Dit uit zich in het bijdragen aan het uitwisselen en combineren van kennis, leggen en/of verbeteren van onderlinge contacten, adviseren, ontwikkelen van beleid, ontwikkelen, afstemmen en in stand houden van de toeristische infrastructuur, participatie in en coördinatie van projecten en inzet en beheer van financiële middelen van het fonds voor Recreatie en Toerisme.

4

BASISBEHOEFTE RECREATIE Recreatie en toerisme kunnen worden beschouwd als menselijke basisbehoefte (art. 22 Grondwet), zij het op meer aanvullend en niet-essentieel niveau. Essentiële basisbehoeften, zoals voedsel, onderdak en gezondheidszorg zijn cruciaal voor het overleven. Recreatie en toerisme vervullen belangrijke rollen op sociaal, emotioneel en cultureel gebied. Recreatie biedt mensen de mogelijkheid om te ontspannen, te ontstressen en plezier te hebben. Het stelt individuen in staat om tijd door te brengen met familie en vrienden, hun mentale gezondheid te verbeteren en hun welzijn te vergroten.

Toerisme omvat het reizen naar andere plaatsen, het stelt mensen in staat om nieuwe ervaringen op te doen, andere culturen te verkennen, nieuwe plaatsen te ontdekken en te genieten van verschillende landschappen en attracties. Toerisme draagt bij aan het genereren van inkomsten voor lokale economieën, stimuleert werkgelegenheid en bevordert uitwisseling tussen verschillende culturen. De sector vervult verschillende functies die bijdragen aan de algehele kwaliteit van leven: •

Ontspanning en stressvermindering ➔ vind mentale rust naast de dagelijkse verantwoordelijkheden

5

• • • •

Gezondheid en welzijn ➔ draagt bij aan een gezonde levensstijl en verbetert de fysieke conditie Sociale verbinding ➔ biedt kansen voor sociale interactie, het bouwen en versterken van relaties Persoonlijke groei en ontwikkeling ➔ leert nieuwe vaardigheden en hobby’s en vergroot creativiteit Verbeterde kwaliteit van leven ➔ draagt bij aan gevoel van tevredenheid en geluk

Naast bovengenoemde speelt toerisme ook een significante rol bij het versterken van de trots en het behoud van de eigen cultuur. Mensen gaan vaak hun eigen erfgoed en tradities meer waarderen als ze merken dat anderen erin geïnteresseerd zijn. •

Versterken trots en behoud cultuur ➔ draagt bij aan een verstrekt gevoel van identiteit

De vraag naar recreatie en toerisme zal de komende jaren toenemen door bevolkingsgroei, vergrijzing en groeiend inkomend toerisme terwijl de ruimte hiervoor schaars is. Bovendien beïnvloeden technologische ontwikkelingen en maatschappelijke veranderingen ons vrijetijdsgedrag.

ONTWIKKELINGEN 2023

In 2023 zijn er op allerlei vlak ontwikkelingen geweest die grote invloed hebben op het dagelijks leven. Deze ontwikkelingen beïnvloeden zeker ook de vakantie- en vrijetijdsmarkt. Gelukkig kunnen we stellen dat vakanties in trek zijn en blijven en dat recreatie en toerisme een basisbehoefte is. Hieronder zullen we een aantal ontwikkelingen benoemen.

6

ONZEKERHEID Landelijk zien we dat onzekerheid heerst De situatie in Oekraïne en het conflict in Israël/Gaza en de bredere impact ervan blijven voortduren en veranderen. Naast menselijk leed en ontheemding geeft het politieke spanningen en veranderen de internationale betrekkingen. De gevolgen (gevoel van onveiligheid en onzekerheid) van dit conflict zullen waarschijnlijk nog lange tijd voelbaar zijn, niet alleen in Oekraïne, maar ook daarbuiten. De verstoring komt ook tot uiting in de inflatie. In eerste instantie dus vooral veroorzaakt door de ontwikkeling van de energieprijzen, maar inmiddels zien we hier een dalende tendens. Inflatie en economische onzekerheid zorgen ervoor dat de consument minder uitgeeft. Hoewel we ons vakantiegeld nog steeds daadwerkelijk uitgeven aan vakantie, heeft de inflatie wel een rol gespeeld. We zien al een aantal jaren het aantal vakanties in Drenthe mede hierdoor toenemen. ARBEIDSMARKT Tekorten De gastvrijheidssector kent een personeelstekort; een complex probleem dat vraagt om een combinatie van oplossingen op het gebied van werving, opleiding en arbeidsomstandigheden om het hoofd te bieden aan de uitdagingen waar de sector voor staat. Voordat de pandemie begon, werd in veel landen al een tekort aan gekwalificeerd personeel in de horeca gemeld.

Dit tekort is verergerd door demografische factoren, zoals vergrijzing van de beroepsbevolking en een afname van jongeren die traditionele horecabanen verkiezen. De gevolgen van het personeelstekort in de horeca zijn merkbaar, met name in langere wachttijden, verminderde servicekwaliteit, beperktere openingstijden van restaurants en zelfs sluitingen van vestigingen. Om de sector aantrekkelijker te maken, moet er worden ingezet op het verbeteren van goed werkgeverschap en arbeidsvoorwaarden, meer vaste dienstverbanden en doorgroeimogelijkheden en zal robotisering/AI meer toegepast gaan worden. RUIMTELIJK Ruimtelijke ontwikkelingen Naast bovengenoemde ontwikkelingen zijn er ook volop veranderingen gaande die de invulling van het Nederlandse grondgebied raken. Vanuit ‘Den Haag’ worden plannen ontwikkeld (waarbij op provinciaal niveau de invulling regionaal gaat plaatsvinden) die vergaande gevolgen zullen hebben voor de agrarische sector. Hoe de vrijkomende ruimte wordt ingevuld is belangrijk voor de aantrekkelijkheid van het landelijk gebied en dus zeker ook voor de recreatieve sector.

7

Het stikstofprobleem beperkt ook de ontwikkelruimte van bedrijven. In of dichtbij Natura-2000 gebieden zijn bijna geen mogelijkheden voor het aanpassen van toeristische bedrijven. Ook het organiseren van evenementen is lastig en staat onder druk. De maatschappelijke behoefte aan recreatie neemt echter toe en zal ook in de komende jaren blijven groeien. Bevolkingsgroei is een feit én vanuit het oogpunt van gezondheid en welzijn wordt een steeds groter belang gehecht aan een actieve leefstijl, waarvan recreatie deel uitmaakt. Ook in de corona-periode heeft men de eigen directe leefomgeving opnieuw ontdekt en opnieuw leren waarderen.

RECREATIESCHAP DRENTHE - kerntaken Het Recreatieschap kent een aantal kerntaken: BELEIDSONTWIKKELING EN ONDERSTEUNING Recreatieschap ondersteunt met kennis over de sector de deelnemende gemeenten. Ontwikkelen beleidsvisies en kennisuitwisseling (cursussen en overleggen voor o.a. de recreatieambtenaren (het

8

AORTA), excursies, recreatiecongres, recreatiesociëteit, open colleges en studiereizen) ter inspiratie en ondersteuning van de deelnemers.

Recreatiecongres 2023 Door periodiek georganiseerde bijeenkomsten zorgen we voor onderling contact tussen beleidsmakers, bestuurders en de (recreatie-)ondernemers. In de praktijk blijkt dat deze werkvorm efficiënt en prettig. We voorkomen het onnodig opnieuw uitvinden van wielen en dragen bij aan afstemming op Drents niveau. Immers, veel recreanten en toeristen oriënteren zich op Drenthe als bestemming; daarom is het van belang om een groot aantal projecten en activiteiten op een Drents schaalniveau af te stemmen.

PROJECTONTWIKKELING EN BEHEER STIMULERINGSFONDS Recreatieschap Drenthe voert veel projecten uit. Deze zijn veelal gemeentegrens overschrijdend. Vaak probeert het Recreatieschap de uitvoer van projecten mogelijk te maken door aan te sluiten bij subsidieprogramma’s (provinciaal, landelijk en Europees). Vanuit de deelnemende gemeenten wordt ook jaarlijks een bijdrage ontvangen die wordt gestort in het zgn. stimuleringsfonds. De hoogte van de bijdrage is voor een deel gebaseerd op de opbrengst toeristenbelasting . Dit fonds maakt het mogelijk om snel en efficiënt financiële middelen ter beschikking te kunnen stellen aan nieuwe, gemeentegrensoverschrijdende ontwikkelingen in recreatie en toerisme. Hierbij zien we dat, via de inzet van het fonds, ook andere subsidiegelden worden gegenereerd. We creëren al jaren een multiplier van minimaal 4.

9

ROUTES EN NETWERKEN Het routebureau van Recreatieschap Drenthe verzorgt de recreatieve basisstructuur: ontwikkeling, beheer en onderhoud van bewegwijzerde routes en knooppuntnetwerken voor fietsers en wandelaars en ondersteuning van gebruikersgroepen van MTB-ers en ruiters en menners bij het onderhoud van hun eigen routes. Ook wordt, indien gewenst, ondersteuning gegeven aan lokale initiatieven op het gebied van bewegwijzering (hardlooproutes, dorpsommetjes ed.).

De toerist én bewoner beschikken zo over talloze mogelijkheden om, goed bewegwijzerd, de provincie te verkennen. Het betreft hier bewegwijzerde fietsroutes, fietsknooppuntensysteem, wandelroutes, wandelknooppuntensysteem, de TT-route voor motoren en fietsers, kanosteigers en onderhoud van enkele toiletgebouwen voor de recreatievaart. Daarnaast ondersteunen we gebruikersgroepen van ruiters, menners en MTB-ers in het beheer en onderhoud van hun routes. Bij het onderhoud van de wandelknooppunten en themaroutes kunnen we inmiddels rekenen op de inzet van ruim 100 vrijwilligers. Zij doen dat met veel passie en zorg. Een goed georganiseerd routenetwerk fungeert als het visitekaartje voor ondernemers en leidt recreanten langs de rijde verhalen van Drenthe, bezienswaardigheden en lokale bedrijven. Naast het fysieke onderhoud aan de routenetwerken draagt Recreatieschap Drenthe ook zorg voor het digitaal aanbieden van routeinformatie (zie drenthe.nl). Dit draagt bij aan een uitnodigende en gevarieerde ervaring in de provincie De recreant/gebruiker staat ook binnen het Routebureau van Recreatieschap Drenthe altijd centraal. Wat is zijn/haar behoefte en hoe kan het Recreatieschap deze het beste invullen? Op basis hiervan ontwikkelt het Recreatieschap het aanbod. RECREATIESCHAP DRENTHE - 2025 Het Recreatieschap werkt jaarlijks met een motto.

In 2025 is ons motto: ‘Recreatie en Toerisme brengt Drenthe in beweging’. Het Recreatieschap wil gemeenten en de sector ondersteunen om de nu voor ons liggende landelijke en provinciale opgaven gezamenlijk aan te pakken. Kernwaarde: Recreatie en Toerisme is een spil in veel ontwikkelingen. De overheid moet de waarde van de gastvrijheidssector voor economie, maatschappij en welzijn onderkennen, zowel nationaal, provinciaal als gemeentelijk. Het uitdragen van deze kernwaarde is cruciaal; een doorlopend proces dat betrokkenheid en consistentie op alle niveaus binnen organisaties en bedrijven vereist.

10

Als we naar het jaar 2025 kijken willen we vanuit en met onze organisatie (binnen onze basistaken) extra, naast onze reguliere opdracht, inzetten op: •

Gebiedstafels

Aan de hand van het Nationaal Programma Landelijk Gebied worden er Provinciale Programma’s Landelijk Gebied (bij ons DPLG) ontwikkeld. Aan de gebiedstafels wordt de herinrichting van het landelijk gebied besproken. Het vrijetijdsdomein wordt niet standaard aan de gebiedstafels meegenomen. Om het belang van de toeristisch recreatieve sector aan gebiedstafels kenbaar te maken is goede lobby noodzakelijk. Dit zal al in 2024 spelen, maar naar verwachting ook in 2025 ev. noodzakelijk zijn. Het Recreatieschap zal hier zijn ondersteunende rol pakken. Doel zou moeten zijn om het landelijk gebied toekomstbestendiger en duurzamer te ontwikkelen zodat ook andere opgaves worden meegenomen zoals recreatie. Sector- overschrijdende samenwerking is daarin een must. •

Duurzaam toerisme

Het is van belang om de balans te houden tussen de positieve impact van toerisme en recreatie en het behoud van de natuurlijke en culturele integriteit van landelijke gebieden. Duurzaam toerisme, dat rekening houdt met ecologische, sociale en economische aspecten, is van cruciaal belang om de voordelen van recreatie en toerisme op lange termijn te behouden zonder schade aan te richten aan de omgeving of de lokale gemeenschappen. De natuur kan niet zonder recreatie (als mensen de natuur niet kennen gaan ze dat ook niet waarderen), maar recreatie kan ook niet zonder natuur (een belangrijk bezoekmotief). Het Recreatieschap zet zich in om, veelal in de vorm van projecten, te werken aan duurzaam toerisme, passend bij Drenthe én essentieel voor Drenthe. Bij deze ontwikkeling is er een belangrijke rol weggelegd voor de ontvangstlocaties. Een logische plek, het liefst bereikbaar met openbaar vervoer en dicht bij de snelweg en voorzien van routestructuren waarbij de gasten zoveel mogelijk worden gescheiden (bijv. aparte routes voor wandelaars en mountainbikers). Een ander instrument voor duurzaam toerisme is sturen op spreiding van bezoekersstromen en vergroting van recreatieruimte door het landelijk gebied meer geschikt te maken voor recreatie. •

Agrotoerisme

Muurschildering project Van Gogh; Hoogeveen

Door de landbouwtransitie gaan meer agrariërs multifunctionele activiteiten ontwikkelen. Om agrariërs te helpen een duidelijk beeld te krijgen of deze sector hen past willen we onderzoeken of we om kennissessies kunnen organiseren om hen te informeren en te inspireren. Hierin zoeken we het netwerk op met bijvoorbeeld LTO, AND en andere brancheorganisaties. Verder is het belangrijk om mogelijke veranderingen in de agrarische bedrijfsvoering Drenthe-breed op elkaar af te stemmen.

11

•

Verduurzaming

In 2024 (en waarschijnlijk ook in 2025) zal volop gewerkt gaan worden aan de vormgeving van het verduurzamen van de sector. Kennisdeling, inspiratie en stimuleren van verduurzaming is belangrijk. Hierbij willen we duurzaam vervoer stimuleren, aandacht vragen voor maatregelen om verduurzaming bedrijfsvoering te bevorderen, bewustwording en vermarkting hiervan. •

Routegebonden recreatie

In het voorjaar van 2024 beschikken we na afronding van het laatste grote wandelproject over gebiedsdekkende, up-to-date knooppuntennetwerken en routes voor wandel- en fietsplezier. Ook hebben we veel andere organisaties geholpen met het uitstippelen van hun routes, met als resultaat vele ommetjes en hardloop-, mountainbike- en hippische routes. Nu focussen we ons op de volgende fase. We willen een stap verder gaan dan enkel beheren en onderhouden. Want, hoewel het fietsen en wandelen nu ook al waardevol bijdraagt aan recreatie en toerisme, betekent dit niet dat we niets meer hoeven te doen. Stilstand betekent achteruitgang.

Door het gebruik van onze routes en die van anderen te stimuleren, willen we ook in de toekomst bijdragen aan een sterke en vitale sector die van grote waarde is voor bezoekers, bedrijven, bewoners en bestemming. Om dit gestructureerd aan te pakken werken we aan het opstellen van een visie op routegebonden recreatie die we begin 2024 presenteren. Hierin omarmen we routebonden recreatie als een cruciaal en waardevol instrument, gezien de toegevoegde waarde die het nu al heeft én de kansen voor de toekomst.

12

Met deze visie positioneren we Recreatieschap als dé expert en spin in het web op het gebied van routes in Drenthe en Ooststellingwerf, met de best onderhouden netwerken van Nederland. Inhoudelijk sluiten we aan op de ambities uit bestaande plannen. In Drenthe streven we ernaar om Fietsprovincie nummer 1 te zijn én Drenthe te ontwikkelen als een toonaangevende wandelprovincie.

We beschikken over vele kilometers goed onderhouden fietspaden. Maar we hebben te maken met een gewijzigde vraag; de opkomst en het vele gebruik van e-bikes en andersoortige vervoermiddelen (hogere snelheden) leidt tot de vraag naar bredere fietspaden die goed comfort geven en veilig zijn in het gebruik. Samen met terrein beherende organisaties (TBO’s), gemeenten en Provincie werken we aan een fietsinfrastructuur die écht toekomstbestendig zal zijn en zorgen voor een goede onderhoudsstructuur; dit omvat zowel het maken van beleidsadvies als het ontwikkelen van projecten. Dit is belangrijk om ook in de toekomst Drenthe als fietsprovincie te kunnen blijven promoten. De vraag is hoe vertalen we dit naar acties? Daartoe zetten we de komende jaren in op activiteiten binnen drie speerpunten, waarbij we samen optrekken met partners en vanuit diverse rollen te werk gaan. 1. De basis op orde! Kwalitatieve, comfortabele en aantrekkelijke routes en paden. 2. Routes en netwerken om te beleven en bewegen. 3. De kracht van de samenleving (lokale initiatieven benutten)

Uitzicht vanaf De Bosbergtoren; Appelscha

13

•

Ontwikkeling / interpretatie data, opkomst AI

Data is steeds belangrijker en kan helpen bij het bepalen van je koers. Het verzamelen, analyseren en interpreteren van toeristische data is van cruciaal belang voor beleidsmakers, toeristische bedrijven en bestemmingen om strategieën te ontwikkelen die gericht zijn op het verbeteren van de toeristische ervaring en het maximaliseren van de voordelen van het toerisme voor een regio. Het Recreatieschap ziet hierin een taak voor het uitvoeren van een vertaalslag; van kwantitatieve cijfers naar kwalitatieve cijfers om gemeenten en ondernemers op basis van cijfers de juiste beslissingen te laten nemen (Ecorys-rapport/ Dashboard Impactmodel). Daarnaast willen we inzicht geven in de waardering van ontwikkelde (route)infrastructuur. Zodat we ook cijfermatig de waardering bepaalde investeringen kunnen monitoren. De integratie van AI in de toeristische sector zal leiden tot verbeterde efficiëntie, meer gepersonaliseerde diensten en een verbeterde algehele reiservaring voor zowel reizigers als bedrijven. Het delen van kennis hiervan met de sector zien we als een opgave. •

Versterken kwaliteit sector In 2024 loopt het project Vitale Vakantieparken (VVP) af. We hopen dat dit project in de nog resterende looptijd verder bijdraagt aan versterking van de sector. In 2024 willen we samen met gemeenten, ondernemers/ HISWARECRON, provincie Drenthe en ondernemers bekijken hoe we de impuls van VVP verder kunnen doorzetten naar toekomstige jaren. De sector verdient de positieve impuls zoals deze is ontstaan door uitvoer van dit project. Het Recreatieschap draagt zowel financieel als met bestuurlijke inzet bij aan de uitvoering van VVP. Tevens willen we in 2025, samen met de Provincie en de sector het Expertteam voor Horeca, dagrecreatie en groepen voortzetten. Dit team houdt de ondernemers een spiegel voor en ondersteunt hen om hun bedrijf toekomstbestendig te maken.

• Gevraagd en ongevraagd (proactief) de deelnemende gemeenten ondersteunen Via bijeenkomsten en middels ons netwerk signaleren we beleidsvoornemens. Middels een aantal adviezen en onderzoeken (sociaal-economische impact rapportages / onderzoek lokale lasten / adviezen t.a.v. trends en ontwikkelingen) ondersteunen we onze gemeenten met kennis zodat dit de basis vormt voor te nemen besluiten binnen de gemeenten.

14

•

Gevraagd en ongevraagd (proactief) de ondernemers en het onderwijs ondersteunen

De sector biedt verschillende carrièremogelijkheden, maar brengt ook de nodige uitdagingen met zich mee, zoals onregelmatige werktijden en seizoensgebonden werkgelegenheid. Daarnaast is de krapte op de arbeidsmarkt een structureel probleem. We willen meedenken met vraagstukken zoals ‘hoe bind ik werknemers aan mijn bedrijf?’ en ‘het bevorderen van bijv. stageplaatsen’, ‘hoe zorgen we voor seizoensverlenging zodat arbeidskrachten langdurig kunnen worden aangetrokken’, ‘hoe zorgen we voor een goede aansluiting tussen scholing en werk’. Samen met het onderwijs en de sector houden we dit onderwerp op de agenda zowel bij de ondernemers als bij de politiek. PERSPECTIEF DRENTHE 2030 Bovenstaande past binnen het ontwikkelde Perspectief Drenthe 2030. Ambitie van dit Perspectief is toerisme en recreatie te laten bijdragen aan de samenleving door van waarde te zijn voor bezoekers, bedrijven, bewoners én de bestemming Drenthe. Het doel toerisme en recreatie duurzaam te laten groeien met oog voor de balans tussen economie (bestedingen en banen), maatschappij (leefbaarheid, levendigheid en voorzieningenniveau) en omgeving (cultuur/erfgoed, natuur en landschap).

Dit komt tot uiting in de drie streefbeelden van het Perspectief op bestemming Drenthe 2030: (1) het versterken en uitdragen van trots op de Drentse cultuur en identiteit, (2) het benutten van de natuurlijke waarden om Drenthe te profileren als dé Oerprovincie van Nederland en (3) het creëren van een aantrekkelijke bestemming voor Drenten, ook met voorzieningen in de steden. In Ooststellingwerf sluiten we aan bij de ambitie om de gemeente te positioneren als een Buitensport Walhalla, dat deel uit maakt van de bestemming 'Het Andere Friesland', zonder meren, wadden of elf steden maar met bos, heide en een rijke historie! In 2024/2025 willen we graag het opgestelde Perspectief Drenthe 2030 herijken en bekijken of de uitgangspunten nog van toepassing zijn en het Perspectief aanpassen en aanscherpen zodat het aansluit bij de veranderende omgevingsfactoren. FINANCIELE KADERS Het Recreatieschap Drenthe werkt met een klein personeelsbestand (8,9 fte). Een deel van de werkzaamheden is projectgebonden. Indien het Recreatieschap voor de uitvoer hiervan extra menskracht nodig heeft, doet zij dit door middel van inhuur. Dus flexibele inhuur naast een vaste formatie. Het Recreatieschap is gehuisvest in Dwingeloo. Hier delen we de huisvesting met Marketing Drenthe en het programma Vitale Vakantieparken (tot dec. 2024).

Deze gecombineerde huisvesting heeft als voordeel dat de contacten gemakkelijk tot stand komen en wij elkaar snel weten te vinden. INDEXERING De begroting van het Recreatieschap wordt jaarlijks aangepast voor de stijging van lonen en prijzen. Op moment van opstellen van deze kadernota gaan we uit van het nu voorhanden zijnde inzicht en derhalve is het gebaseerd op aannames.

15

Basis van de opgestelde cijfers vormt de begroting 2024, aangevuld met indexering die afkomstig is uit de Macro Economische Verkenningen van het Centraal Planbureau (MEV 2024, versie aug. 2023) van het kerngegeven “Loonvoet Sector Overheid” en “Prijs materiële overheidsconsumptie”. Op basis hiervan wordt uitgegaan van een indexering van de begroting voor 2025 van 5,3% voor de salarislasten en 2% voor de overige lasten. Het werkelijke indexcijfer kan aanleiding zijn voor een begrotingswijziging gedurende het jaar. WIJZIGINGEN Het Recreatieschap heeft in het jaar 2020 gronden welke in erfpacht waren uitgegeven verkocht aan de erfpachters. Een deel van de winstopbrengst is in 2021 ontvangen en direct bestemd. Een deel van de opbrengst zal binnenkomen vanaf 2024 in (16) jaarlijkse termijnen Deze opbrengst hangt samen met de exploitatie van een windmolen op de verkochte locatie (dit is notarieel in de akte opgenomen). In de begroting wordt deze verwachte bate verantwoord in de post “buitengewone bate” ter grootte van € 13.500. De afschrijvingskosten zijn verhoogd door de aanschaf van 1 bedrijfsauto ter vervanging van een afgeschreven bedrijfsauto. We ramen geen renteopbrengsten gezien de fluctuaties van de rentevoet en de (subsidiabele) projecten. We gaan uit van de bij de begroting 2024 gehanteerde cijfers. De begroting 2023 is aangevuld met een begrotingswijziging (t.a.v.

de post “personeel”) van € 60.000 in 2023.

16

BIJLAGE I BATEN EN LASTEN BATEN Buitengewone bate (opbrengst Pottendijk) Overige opbrengsten*

13.500 21.200 34.700

Bijdragen gemeenten in exploitatie Bijdragen gemeenten in stimuleringsfonds **

1.116.098 320.362 1.436.460 1.471.160

LASTEN Personeel*** Huisvesting Onderhoud Overige uitgaven Uitgaven toeristische informatievoorziening **** Bestuur Bureau Afschrijvingen Projecten *

738.150 70.400 72.500 21.170 130.500 630 101.600 8.700 PM 1.143.650

Lasten stimuleringsfonds **

320.362 1.464.012

Resultaat voor bestemming Onttrekking reserves ***** Toevoeging reserves ***** Resultaat na bestemming

-7.148 15.852 -23.000 0

* onder overige opbrengsten vallen o.a. verkoopinkomsten van toeristische (route) kaarten. ** Recreatieschap Drenthe is penvoerder van het stimuleringsfonds. Bijdragen van gemeenten worden via het Recreatieschap ingezet ter ondersteuning en stimulans van ontwikkelingen in de sector. De hoogte van de bijdrage is de grens tot waar het Recreatieschap toezeggingen kan doen. De daadwerkelijke uitgaven kunnen over de jaargrens heenlopen (langlopende projecten). In de begroting wordt echter niet de kasstroom getoond. ***De personele lasten zijn gebaseerd op de werkelijk te verwachten kosten. Uitbreiding werkzaamheden vangen we daar waar mogelijk op met inzet flexibele schil en/of vrijwilligers.

17

**** Onderdeel van deze post is het actueel houden van de database drenthe.nl; het Recreatieschap is eigenaar van de database. ***** Op basis van eerder genomen besluiten van het Algemeen Bestuur wordt € 23.000 toegevoegd aan de reserve Personele Inzet. Een bedrag van € 15.852 wordt, ook op basis van het Algemeen Bestuur besluit gebruik ter dekking van personele lasten.

BIJLAGE II TOTALE BIJDRAGEN GEMEENTEN 2025 GEMEENTE Aa en Hunze

EXPLOITATIE- BIJDRAGE BIJDRAGE BIJDRAGE KOSTEN STIMULERINGSFONDS 2025 2024 80.463 52.801 133.264 120.558

Assen

77.867

18.384

96.251

92.671

Borger-Odoorn

83.058

46.232

129.290

123.576

Coevorden

96.036

38.708

134.745

126.526

De Wolden

70.081

18.222

88.303

84.993

Emmen

186.882

15.138

202.020

195.905

Hoogeveen

83.058

14.197

97.255

94.796

Meppel

41.529

14.617

56.146

54.921

Midden-Drenthe

103.823

25.021

128.844

127.009

Noordenveld

75.272

14.996

90.268

88.193

Ooststellingwerf

77.867

16.202

94.069

92.122

Tynaarlo

64.889

17.508

82.397

80.052

Westerveld

75.272

28.336

103.608

105.786

1.116.098

320.362

1.436.460

1.387.107

Totaal

18

Raadsvoorstel Commissievergadering Onderwerp Portefeuillehouder/Teamleider Extern zaak ID (zaakcode)

: : : :

Ruimte

Bedrijfsafval weren op Milieustraat G. But / J. Sikkens 0085194067

Datum collegevergadering 30 januari 2024

Voorgesteld besluit 1. In te stemmen met het niet langer toestaan om bedrijfsafval te brengen op de Milieustraat per 1 april 2024. 2. Een overgangstermijn aan te houden tot 1 juli 2024.

Openbaar Ja, actief + persbericht

Inleiding Op de Milieustraat aan de Nanningaweg 47b in Oosterwolde wordt naast afval van particulieren ook op kleine schaal bedrijfsafval aangeboden. De Fumo heeft Omrin er op gewezen dat: - voor de acceptatie van bedrijfsafval het gebruik van een weegbrug noodzakelijk is; - bij acceptatie van bedrijfsafval, naast het wegen, ook een meldplicht geldt, waarbij aangegeven moet worden welke bedrijven welke (afval)stroom hebben gebracht op de Milieustraat.

Argumenten 1.1 Bedrijfsafval wordt niet conform de vergunning ingenomen Op grond van de vergunning mag bedrijfsafval worden ingenomen op de Milieustraat. Daarvoor moet wel aan een aantal vereisten worden voldaan: - voor de acceptatie van bedrijfsafval is het gebruik van een weegbrug noodzakelijk; - bij acceptatie van bedrijfsafval, geldt een meldplicht, waarbij aangegeven moet worden welke bedrijven welke (afval)stroom hebben gebracht op de Milieustraat. Momenteel voldoen wij niet aan de regelgeving voor bedrijfsafval. Er wordt niet gewogen omdat de huidige weegbrug daar niet geschikt voor is. De verschillende afvalstromen van bedrijven worden niet apart bijgehouden. Hier is de administratie ook niet op ingericht. 1.2 Er moet een investering worden gedaan die niet gecompenseerd wordt Om conform vergunning te kunnen werken, zijn investeringen nodig. Uit onderzoek blijkt dat een weegbrug op huurbasis € 1.000,00 per maand kost; aanschaf van een weegbrug bedraagt minimaal € 14.000,00. Daar komen de installatie- en jaarlijkse onderhoudskosten nog bij. De investering die we moeten doen sec voor bedrijven wordt niet gecompenseerd door de inkomsten uit het gebrachte bedrijfsafval. De gemiddelde maandelijkse opbrengst van bedrijven bedraagt € 125,00. 1.3 De Milieustraat is alleen bedoeld voor huishoudelijk afval De Milieustraat is bedoeld voor huishoudelijk (grof) afval.