Water- en Rioleringsplan 2017-2021 def
Tekst van het document
De gemeente is daarmee formeel verantwoordelijk voor de uitvoering van het grondwaterbeheer in het stedelijk gebied. Uit hoofde van deze zorgplicht dienen gemeenten, binnen de grenzen van doelmatigheid, maatregelen te treffen om structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand te beperken of te voorkomen. Hierbij richt de zorgplicht zich met name op maatregelen van waterhuishoudkundige aard in de openbare ruimte van de gemeente. In het geval dat de maatregelen bestaan uit het aanleggen van (ontwaterings)voorzieningen, valt daar ook het beheer onder. De gemeente heeft niet de plicht het grondwaterpeil te beheren. Het grondwaterpeil staat onder invloed van zoveel factoren en reageert dermate onafhankelijk, dat het beheren van het peil niet tot de mogelijkheden behoort. Een overzicht van de verantwoordelijkheden op het gebied van grondwater is opgenomen in figuur 8.1. Een van de aspecten waarin de grondwaterzorgplicht van de gemeente zichtbaar wordt, is het functioneren van het waterloket (de regisseursrol van de gemeente). Het waterloket, gekoppeld aan het zaaksysteem, is de plaats waar burgers meldingen en klachten over grondwater doorgeven. Het waterloket is vervolgens de aanjager voor het zoeken naar oplossingen van grondwaterproblemen, maar is niet per definitie de plaats waar de oplossingen worden geformuleerd. Hiertoe kunnen ook andere partijen worden ingeschakeld.
Het waterloket draagt wel zorg voor de communicatie daarvan naar de burger toe. Dit beleid is nog steeds van kracht.
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -40-
Figuur 8.1: verantwoordelijkheden grondwater
8.2
Grondwateroverlast De perceeleigenaar is zelf verantwoordelijk voor het voorkomen van overlast of schade ten gevolge van grondwater. Dit houdt in, dat de perceeleigenaar zelf verantwoordelijk is voor de ontwatering van het eigen terrein, evenals voor het beheer en onderhoud van deze voorzieningen. De gemeentelijke zorgplicht richt zich op het openbaar gebied. Eventuele maatregelen zullen daarom ook in openbaar gebied worden getroffen. De grondwaterzorgplicht is, evenals de hemelwaterzorgplicht, een inspanningsverplichting en geen resultaatsverplichting. Burgers dienen de voorschriften over waterdichtheid van gebouwen en afvoer van hemelwater op te volgen die in het bouwbesluit opgenomen zijn. Daarin is onder meer opgenomen, dat woningen die na 1 januari 1993 gebouwd zijn, moeten beschikken over dampdichte vloeren. Ook problemen als gevolg van lekke kelders behoren niet tot de verantwoordelijkheid van de gemeente. De gemeente wil structurele grondwateroverlast voorkomen. Als algemene richtlijn voor structurele grondwateroverlast hanteert de gemeente een streefwaarde voor de maximale grondwaterstand (ontwateringsdiepte). Hierbij gelden de volgende uitgangspunten. Tabel 8.1: criteria grondwaterstanden (ontwateringsdiepte)
Functie van de grond Bebouwing – wonen en werken met een kruipruimte kruipruimteloos Wegen Groen – plantsoenen en parken Groen – sportparken
Hoogste toelaatbare grondwaterstand ten opzichte van aanlegniveau 70 centimeter onder het maaiveld 30 centimeter onder het maaiveld 70 centimeter onder het maaiveld 50 centimeter onder het maaiveld 50 centimeter onder het maaiveld
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -41-
Een tijdelijke verhoging van de grondwaterstand boven de norm leidt niet direct tot structurele schade. Daarom wordt als uitgangspunt gehanteerd dat de grondwaterstand maximaal 30 aaneengesloten dagen de norm mag overschrijden binnen een periode van drie jaar. In verband met kans op schade geldt deze tijdelijk toegestane verhoging niet voor wegen (spoorvorming) en sportvelden (bespeelbaarheid). 8.3
Maatregelen grondwater Gezien het gering aantal klachten en het ambitieniveau (‘minimaal’) ten aanzien van grondwater zijn er voor de komende planperiode weinig concrete uitvoeringsmaatregelen of onderzoeken gepland.
9
Strategie oppervlaktewater In dit hoofdstuk wordt de strategie voor het oppervlaktewatersysteem beschreven. Rondom het oppervlaktewater wordt nauw samengewerkt met het waterschap. Zij is namelijk, naast waterkwantiteits- en kwaliteitsbeheerder, diegene die een deel van het watersysteem onderhoud.
9.1
Overzicht oppervlaktewatersysteem De gemeente Oosterhout valt qua oppervlaktewater binnen vijf door het waterschap vastgestelde stroomgebieden. Deze zijn op enige wijze gekoppeld aan de lopen van de verschillende rivieren (o.a. Amer en Mark) of beekjes (o.a. Molenleij en Donge) Binnen de stroomgebieden zijn diverse waterlopen aanwezig, variërend van stedelijke watergangen tot kleine polder- en bermsloten. In de zogenaamde waterlegger van het waterschap is voor de grotere waterlopen vastgelegd wie verantwoordelijk is voor het beheer en onderhoud. De waterlegger is een overzichtstekening die de basis vormt voor de KEUR, waarin regels opgenomen zijn waaraan men zich moet houden zodra werkzaamheden in, op of boven een watergang uitgevoerd gaan worden. De gemeente Oosterhout geeft samen met het waterschap invulling aan het beheer en onderhoud. Een deel van de bijbehorende gemeentelijke kosten wordt vanuit de rioolheffing bekostigd (maaien). De onderlinge verdeling van de verantwoordelijkheden op dit gebied is weergegeven in paragraaf 5.4. De afgelopen planperiode is de omvorming van de waterhuishouding in het Lukwelpark, Slotjesveld en stadspark gestart. Sierwater is daarbij op dusdanige wijze aangepast dat in deze omgeving een waterbergend en –afvoerend systeem ontstaan is.
De waterverbinding tussen Slotjesveld, hertenkamp en stadsparkvijvers moet nog uitgevoerd worden, waarna het watersysteem optimaal benut kan worden in de verwerking van overtollig regenwater.
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -42-
9.2
Maatregelen oppervlaktewater Omdat de beschikbare beheergegevens van de bij de gemeente in beheer zijnde oppervlaktewateren beperkt aanwezig zijn, zijn er weinig concrete maatregelen voor de komende planperiode geformuleerd. De belangrijkste maatregel is het inzicht verkrijgen in de omvang van het gemeentelijke areaal (lengte waterlopen, taluds, beschoeiingen, aantal duikers met bijbehorende karakteristieken, et cetera). Vervolgens kan worden bepaald wat de staat van onderhoud van het areaal is. Pas hierna kan worden nagedacht over de opzet van een planmatig onderhoudsprogramma en mogelijke maatregelen. Vooralsnog wordt op ad hoc basis onderhoud gepleegd (waaronder baggeren) om de waterkwaliteit te garanderen en ziektes zoals botulisme te voorkomen. Aangezien de beheergegevens van het waterschap ook niet allemaal compleet en actueel zijn is op dit vlak samenwerking gezocht. In het kader van efficiency zal de inventarisatie van het oppervlaktewatersysteem daarom zoveel mogelijk gelijktijdig plaatsvinden door gemeente of waterschap. De ingewonnen gegevens worden onderling uitgewisseld en waar mogelijk in één database geplaatst. Binnen een aantal lopende projecten moet de waterhuishouding nog verder geoptimaliseerd of aangepast worden. Deze projecten worden binnen de planperiode verder opgepakt.
Het betreft onder andere: het optimaliseren van de waterberging Bovensteweg/Statendamweg; de omvorming van de waterhuishouding Slotjesveld; het verbeteren van de afwatering Broekstraat (in relatie tot de aansluiting op N282).
10
Communicatie Communicatie is een belangrijk middel bij de uitvoering van het Water- en RioleringsPlan. Er wordt bewust aandacht besteed aan het creëren van draagvlak bij de betrokken organisaties, burgers en de belangengroepen om zo te werken aan een toenemende waterbewustwording en aan begrip bij de medewerkers, burgers en bedrijven. Wat doet de gemeente Oosterhout allemaal wel en niet op het gebied van water en riolering en waarom. Waar liggen eigen verantwoordelijkheden en wat kun je zelf doen om overlast te voorkomen?
10.1
Communicatiesporen Een burger of bedrijf denkt vaak pas na over de waterproblematiek als er een concreet probleem of project in de leefomgeving plaatsvindt. Op die momenten kan uitgelegd worden waar de diverse waterpartners voor staan en welke doelen of streefbeelden zij willen bereiken. Maar we willen burgers ook benaderen als er geen concrete zaken spelen. In het communicatietraject worden daarom drie sporen onderscheiden:
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -43-
10.1.1
communicatie op natuurlijke momenten; projectcommunicatie; buurtgerichte communicatie.
Communicatie op natuurlijke momenten Hiervoor wordt gebruik gemaakt van natuurlijke momenten waarop burgers of bedrijven in aanraking komen met de waterproblematiek. Deze natuurlijke momenten zijn bijvoorbeeld water- en/of stankoverlast, educatieve activiteiten, de realisatie van ‘waterprojecten’ of inbreidingslocaties.
10.1.2
Projectcommunicatie Het doel van de projectcommunicatie is het vergroten van het draagvlak voor het desbetreffende water- en/of rioleringsproject. Door de hoofdlijn te schetsen van het wateren rioleringsbeleid en de bijdrage van het project daarin wordt begrip gecreëerd en de waterbewustwording vergroot.
10.1.3
Buurtgerichte communicatie Om de waterbewustwording te vergroten wordt buurtgerichte informatie verstrekt. Jaarlijks worden enkele buurten thematisch geïnformeerd, door dit te koppelen aan een in de buurt uit te voeren project. Deze momenten worden gebruikt om informatie te geven maar ook om te luisteren naar buurtbewoners. Daardoor komen de knelpunten of problemen in een wijk vaak beter naar boven. Hierbij komt ook de rol van de doelgroepen zelf aan de orde. Dit laatste kan bijvoorbeeld zijn het schoonhouden van het water in de buurt of het juiste gebruik van de riolering.
10.2
Doelgroepen De communicatiedoelen moeten afgeleiden zijn van de projectdoelen en ze moeten de basis vormen voor het bepalen van de doelgroepen. De boodschap naar de burger moet helder en concreet zijn. Door de communicatie van de diverse water- en rioleringsprojecten op elkaar af te stemmen ontstaat een eenduidige en structurele informatievoorziening. In de meeste gevallen zijn de volgende doelgroepen van belang: Intern: afdeling Stedelijke Ontwikkeling; afdeling Samenleving en Stadsbeheer; gemeenteraad en College van B&W; Extern: (georganiseerde) bewoners en andere belanghebbenden in het betreffende gebied; (georganiseerde) ondernemers in het betreffende gebied; natuurorganisaties; waterpartners; media.
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -44-
De boodschap van de communicatie vanuit het WRP is, op hoofdlijnen, samen te vatten in de zin: ‘de gemeente Oosterhout werkt, samen met haar waterpartners, aan het houden van “droge voeten” in een leefomgeving met voldoende schoon en veilig water’.
11
Middelen en kostendekking In dit hoofdstuk wordt nader ingegaan op de noodzakelijke financiële en personele middelen voor de gemeentelijke watertaken. Voorts wordt aangegeven op welke wijze de kosten voor de gemeentelijke watertaken in de komende planperiode gedekt gaan worden.
11.1
Personele middelen Voor de uitvoering van de gemeentelijke watertaken zijn personele middelen nodig. De omvang van de personele middelen is afhankelijk van verschillende factoren, zoals het aantal aanwezige rioolobjecten, het ambitieniveau van de gemeente en de beschikbaarheid en toegankelijkheid van (actuele) gegevens. Daarnaast is de verhouding tussen het uitbesteden van werkzaamheden en het zelf uitvoeren daarvan een belangrijk aspect. De omvang van de noodzakelijke personele middelen is mede gebaseerd op de handreikingen uit de Leidraad Riolering. Hierin wordt onderscheidt gemaakt in vijf onderdelen van de gemeentelijke watertaken die moeten worden uitgevoerd. 1. Planvorming 4. Maatregelen 2. Onderzoek 5. Facilitair 3. Onderhoud Hiermee is te zien dat er niet alleen “echte” rioolfuncties becijferd worden maar dat hierbij ook rekening wordt gehouden met niet specifieke rioolfuncties zoals toezichthouders, werkvoorbereiders en financiële medewerkers. De uitwerking van de noodzakelijke formatie op basis van de Leidraad Riolering is opgenomen in bijlage 6. Daarbij moet worden aangetekend dat de Leidraad Riolering alleen voorziet in personeel voor de gemeentelijke zorgplichten (afval-, hemel- en grondwater). Aangezien in dit WRP ook het oppervlaktewater meegenomen wordt, is daarvoor 0,5 fte extra becijferd op basis van de kostencomponent.
Tabel 10.1: totale benodigde inzet personele middelen
Deeltaak
Personele inzet [dagen] [fte]
1. planvorming 2. onderzoek 3. onderhoud 4. maatregelen 5. facilitair 6. oppervlaktewater Totaal
258 425 146 825 150 91 1.895
1,4 2,3 0,8 4,5 0,8 0,5 10,3
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -45-
De becijferde formatie zoals weergegeven in tabel 10.1 sluit aan bij de ingezette formatie in de jaren 2014 en 2015, respectievelijk 10,1 en 10,7 fte. Het is ongeveer 3 fte minder dan de 13,2 fte uit het vigerende vGRP. Voor de komende planperiode wordt rekening gehouden met 10 fte aan formatieplaatsen. Dit wijkt iets af van de berekende 10,3 fte uit tabel 10.1. De belangrijkste redenen hiervoor zijn: Oosterhout valt maar net boven de grens van 50.000 inwoners uit de Leidraad module. De categorie 20.000-50.000 inwoners becijfert minder fte. De investeringen zijn mede gebaseerd op in- en uitbreidingslocaties. In Oosterhout worden deze vaak door externe partijen ontwikkeld waardoor inzet van formatie moeilijk te plannen is. Door werkprocessen te verbeteren en efficiënter (LEAN) in te richten kan naar verwachting nog tijdwinst behaald worden. Het zwaartepunt van de werkzaamheden ligt in de komende planperiode minder op investeringen dan in de afgelopen planperiode. Er ligt meer nadruk op doelmatiger beheer en efficiënter gebruik van bestaande voorzieningen. Door het verleggen van deze focus zijn wijzigingen van taken of werkwijzen benodigd. Hierdoor ontstaan mogelijk andere functies dan de nu aanwezige en vastgestelde functies. 11.2
Kosten Voor het uitvoeren van de gemeentelijke watertaken moeten kosten worden gemaakt. In tabel 11.1 is voor de planperiode inzichtelijk gemaakt welke bedragen er benodigd zijn om de taken voortvloeiend uit het in paragraaf 6.4 aangegeven voorkeursscenario te kunnen uitvoeren. Een uitgebreid kostenoverzicht is terug te vinden in bijlage 7. Binnen de aangegeven exploitatiebedragen is, op onderdelen, rekening gehouden met een jaarlijks uitbreiding (1%) van het areaal. Dit gezien het aantal in- en uitbreidingslocaties die in de planperiode opgeleverd gaan worden. Tabel 11.1: benodigde financiële middelen
Beheer en onderhoud riolering (incl. kapitaalslasten) Beheer en onderhoud watersysteem
2016
2017
2018
2019
2020
2021
€5.691.614
€4.125.592
€4.107.191
€4.193.750
€4.082.628
€4.125.592
€ 261.034
€ 340.946
€ 320.606
€ 295.407
€ 296.830
€ 296.830
Perceptiekosten
€ 304.720
€ 344.720
€ 344.720
€ 344.720
€ 344.720
€ 344.720
Totaal budget exploitatie
€6.257.368
€4.811.258
€4.772.517
€4.833.877
€4.724.178
€4.767.142
Investering bestaande voorzieningen
€ 850.000
€1.152.000
€1.152.000
€1.152.000
€1.152.000
€1.152.000
Investering lopende projecten
€2.035.000
€ 220.000
€ 195.000
€ 105.000
€ 80.000
€ 120.000
Investering nieuwe voorzieningen
€ 460.000
€ 170.000
€ 200.000
€ 200.000
€ 220.000
€ 425.000
Totaal bedrag investeringen
€3.345.000
€1.542.000
€1.547.000
€1.457.000
€1.452.000
€1.697.000
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -46-
11.3
Kostendekking Er wordt voor de rioleringsvoorzieningen gebruik gemaakt van een volledig kostendekkend financieel systeem. Dit betekent dat er tegenover de uitgaven ook inkomsten staan die gegenereerd worden door middel van een rioolheffing. Voor aan water gerelateerde kosten geldt dat alleen die kosten onder de rioolheffing mogen worden gebracht die te maken hebben met werkzaamheden aan watergangen die een functie (berging, infiltratie, afvoer, e.d.) hebben in de totale waterhuishouding. Er zijn diverse factoren die hun invloed hebben op de ontwikkeling van de hoogte van rioolheffing. Daarom zijn bij de doorrekening een aantal uitgangspunten aangehouden.
voor alle investeringen is rekening gehouden met een gemiddelde afschrijvingstermijn van 40 jaar (riolen 50 jaar, pompen 15 jaar enz.) eventuele verdere klimaatveranderingen zijn buiten beschouwing gelaten; de vervangingsinvesteringen zijn niet bepaald op basis van de levensduur, maar voornamelijk op basis van technische kwaliteit; verwachtte of mogelijke wijzigingen in rijksbeleid zijn niet meegenomen; de bedragen zijn niet geïndexeerd en gebaseerd op het prijspeil 2016; voor de hele periode is bij de berekening van de kapitaallasten rekening gehouden met de rekenrente van 1,75%. De werkelijke rente kan fluctueren waardoor jaarlijkse bijstelling van de begrotingsbedragen noodzakelijk kan zijn.
Derhalve worden op basis van dit rioleringsplan voor de periode 2017-2021 de in tabel 11.2 vermelde bedragen in de rioolheffing ondergebracht. 2017
2018
2019
2020
2021
Beheer en onderhoud riolering Veegkosten Beheer en onderhoud watersysteem Kapitaallasten Concernoverhead Zakelijke lasten CWA Aanslagoplegging en -inning Kosten van kwijtschelding Oninbaarheid BCF (compensabele BTW)
€1.228.143 € 204.333 € 340.946 €2.190.025 € 483.591 € 19.500 € 69.720 € 275.000 € 12.000 € 528.922
€1.179.922 € 205.929 € 320.606 €2.227.896 € 473.944 € 19.500 € 69.720 € 275.000 € 12.000 € 527.804
€1.239.229 € 206.897 € 295.407 €2.269.256 € 458.868 € 19.500 € 69.720 € 275.000 € 12.000 € 550.058
€1.160755 € 207.207 € 296.830 €2.244.136 € 451.030 € 19.500 € 69.720 € 275.000 € 12.000 € 526.808
€1.228143 € 204.333 € 296.830 €2.190.025 € 483.591 € 19.500 € 69.720 € 275.000 € 12.000 € 528.922
Totaalbedrag via rioolheffing te dekken
€5.352.180
€5.312.321
€5.395.935
€5.262.986
€5.304.233
Tabel 11.2: financiële middelen onder rioolheffing
Water- en Rioleringsplan 2017-2021 Gemeente Oosterhout -47-
BIJLAGE 1
VERKLARENDE WOORDENLIJST
Het verbreed GRP Oosterhout 2017-2021 maakt gebruik van een groot aantal begrippen, dat nauw samenhangt met de rioleringszorg. In deze bijlage wordt een aantal van deze begrippen nader verklaard. aantasting
Een wijziging van de structuur van de buiswand als gevolg van (bio)chemische of mechanische processen.
afkoppelen
De afvoer vanaf verhard oppervlak loskoppelen van de gemengde riolering en anderszins laten plaatsvinden.
afvalwater
Al het water dat is verontreinigd en waarvan men zich wenst te ontdoen.
afvalwaterketen
Het deel van de waterketen dat betrekking heeft op de inzameling, transport, zuivering en lozing van gezuiverd afvalwater, ofwel riolering en rioolwaterzuivering.
afvalwaterstelsel
Stelsel voor de inzameling en het transport van afvalwater.
afvalwatersysteem
Het geheel van rioleringstechnische en zuiveringstechnische werken.
AWZI / RWZI
Afvalwaterzuiveringsinstallatie / rioolwaterzuiveringsinstallatie
basisinspanning
Afspraak om rioleringssystemen zodanig aan te passen, dat de vuiluitworp uit de overstorten van deze systemen wordt verminderd tot een vastgestelde norm.
basisrioleringsplan
Plan waarin op gedetailleerde wijze wordt aangegeven hoe de inzameling en afvoer van afvalwater en neerslag binnen een bepaald gebied dient te geschieden.
BBB, BBL, BBR
Bergbezinkbassin, bergbezinkleiding, bergbezinkriool. Deze vallen onder het begrip randvoorziening.
bemalingsgebied
Een gebied dat door één rioolgemaal wordt bemalen. Bij drukriolering en vacuümriolering betreft dit het totale gebied dat op het systeem van pompputjes c.q. vacuümputten is aangesloten.
bergbezinkbassin / -riool
Een open of gesloten bassin (of riool) als onderdeel van het rioolstelsel, dat als doel heeft de lozing van vuil uit een rioolstelsel op oppervlaktewater te verminderen. Door de speciale vormgeving van het bassin (of riool) is de stroomsnelheid laag en zal bezinking van vuil optreden.
berging
De nuttige inhoud van een rioolstelsel uitgedrukt in m3, dan wel gerelateerd aan het daarop aangesloten verhard oppervlak (mm).
berging op straat
Dat deel van de neerslag welke op het straatoppervlak valt, maar niet direct tot afstroming komt naar het riool.
BOK, (BOB)
Binnen onderkant (buis).
bouwtechnische maatregelen
Maatregelen in de woning (in de kruipruimte, kelder of woonruimte) met als doel vochtoverlast te beperken.
CZV
Chemisch zuurstof verbruik, de zogenaamde ‘gidsparameter’ voor alle vervuilende stoffen. Deze parameter weerspiegelt de effecten op langere termijn en de regionale effecten in het oppervlaktewater.
drainage
Een systeem van doorlatende leidingen met omhulling in de bodem, waarin de opvang en afvoer van overtollig grondwater plaatsvindt om zo de grondwaterstand te beheersen.
droogweerafvoer
De hoeveelheid (vuil)water die in droogweerperioden wordt afgevoerd. Afkorting DWA.
drukriolering
Riolering waarbij het transport van afvalwater plaatsvindt via (kleine) pompen en persleidingen.
effluent
Het uitstromende gezuiverde afvalwater uit een afvalwaterzuivering.
foutieve aansluiting
Een aansluiting van een afvoer op de riolering, die niet op de juiste leiding is aangesloten (bijvoorbeeld een vuilwaterafvoer die is aangesloten op een regenwaterriool).
gemengd rioolstelsel
Rioolstelsel waarbij het afvalwater en regenwater door hetzelfde buizenstelsel worden ingezameld en afgevoerd.
gescheiden rioolstelsel
Rioolstelsel, waarbij het afvalwater en regenwater door afzonderlijke buizenstelsels worden ingezameld. Het afvalwater wordt afgevoerd naar een RWZI. Het regenwater wordt (rechtstreeks) afgevoerd naar het oppervlaktewater.
IBA
Systeem voor Individuele Behandeling van Afvalwater.
infiltratie
Water dat in de bodem dringt of weg zijgt.
Ingrijpmaatstaf
Grenstoestand, waarbij ingrijpen in de actuele toestand noodzakelijk is en waarbij maatregelen moeten worden opgesteld.
IT- (of infiltratie) riolering
Riolering voorzien van openingen, waardoor het water in de bodem kan infiltreren.
klimaat adaptatie
Maatregelen om de gevolgen van klimaatveranderingen op te vangen en te verbeteren.
ledigingstijd
De tijd die nodig is om een rioolstelsel te ledigen wanneer het volledig gevuld is (bijvoorbeeld na een overstorting).
negatieve overstort
Instroming van water in het rioolsysteem via de overstorten vanuit oppervlaktewater.
ontwatering
Minimale afstand van het maaiveld tot de hoogst toelaatbare grondwaterstand.
onderdrempelberging
De inhoud van het rioolstelsel gelegen beneden het niveau van de laagste overstortdrempel.
overstort
Een voorziening waarlangs bij neerslag een teveel aan rioolwater, dat niet in het stelsel kan worden geborgen, wordt geloosd op oppervlaktewater.
overstortgebeurtenis
Een lozing van rioolwater uit een overstort, waarvan de pauzes tussen de overstortingen maximaal 24 uur zijn.
POC
Pompovercapaciteit.
pompcapaciteit
De som van de droogweerafvoer en injecties en de pompovercapaciteit.
pompovercapaciteit
De theoretische regenwaterafvoercapaciteit (bestaande uit de pompcapaciteit minus de droogweerafvoer). Afgekort POC.
randvoorziening
Een tot de riolering behorende voorziening in of achter het rioolstelsel met als doel de vuilemissie ten gevolge van overstortingen te reduceren (zie ook BBB).
regenwaterstelsel (RWA stelsel)
Rioolstelsel waarmee uitsluitend hemelwater (regenwater) wordt afgevoerd.
relinen
Een renovatietechniek waarbij een kunststof hars geïmpregneerde kous in de bestaande rioolleiding wordt geblazen of uitgerold. De buizen worden hierbij van binnenuit bekleed (ook wel ‘kousmethode’ genoemd).
verbeterd gescheiden rioolstelsel
Een gescheiden rioolstelsel, waarbij het eerst afstromende en mogelijk verontreinigde regenwater naar de RWZI wordt afgevoerd (eventueel via het vuilwaterstelsel). Pas na vulling van het regenwaterstelsel stort het nog aanwezige, relatief schone regenwater over op oppervlaktewater.
verhard oppervlak
Alle verharde oppervlakken van waar hemelwater wordt afgevoerd naar de riolering.
verloren berging
Het deel van de berging in het rioolstelsel, dat niet beschikbaar is voor het bergen van rioolwater, bijvoorbeeld ten gevolge van zettingen, waardoor het riool niet leeg kan stromen.
vrij verval riolering
Riolering waarin water vrij afstroomt doordat er een hoogteverschil (afschot) in de riolering aanwezig is.
vuilemissie
De hoeveelheid vuil, die vanuit de riolering per tijdseenheid of per gebeurtenis geloosd wordt op het oppervlaktewater.
vuilwaterstelsel
Stelsel waarlangs uitsluitend afvalwater wordt ingezameld en afgevoerd (ook wel DWA-stelsel genoemd).
waterhinder
Het verschijnsel, dat ten gevolge van water op straat overlast wordt ondervonden zonder schade.
water-op-straat
Het verschijnsel, waarbij enige tijd water op straat blijft staan ten gevolge van een hevige regenval.
wateroverlast
Het verschijnsel, dat ten gevolge van water op straat overlast wordt ondervonden met schade.
waterkwaliteitsspoor
Voor het waterkwaliteitsspoor geldt, dat een overstort met vuilwater geen belemmering mag zijn voor het bereiken van de gewenste waterkwaliteit. Is dit toch het geval, dan maatregelen worden getroffen.
BIJLAGE 2
WET- EN REGELGEVING
Nr. Onderwerp
Wet en regelgeving
Inhoud en doel
1.
Aansluiten panden
Wet milieubeheer (art. 10.33), Besluit Lozing Afvalwater Huishoudens
Het voorkomen van ongezuiverde lozingen van afvalwater in de bodem en/of het oppervlaktewater.
2.
Zorgplicht afvalwater
Wet milieubeheer (art. 10.33)
3.
Zorgplicht hemelwater
Waterwet (art. 3.5)
4.
Zorgplicht grondwater
Waterwet (art. 3.6)
5.
Schoon en vuil water scheiden
Wet milieubeheer (art. 10.29a) / ‘Regenwaterbrief’ van VROM
6.
Watertoets
Waterbeleid 21e eeuw / Wro 2008
7.
Stedelijke water-opgave (kwantiteit)
Nationaal Bestuursakkoord Water (NBW+)
8.
Oppervlaktewater-kwaliteit – diffuse bronnen
KRW / Emissiebeleid 2015-2021
9.
Loketfunctie
Waterwet
10.
Klimaatverandering
Deltabeslissing Ruimtelijke Adaptatie (2014), onderdeel van het Deltaprogramma.
11.
Samenwerking
Nationaal Bestuursakkoord Water (NBW+)
Status
Alle panden zijn voor zover bekend aangesloten op (druk)-riolering. Gemeentelijk beleid vastgelegd in dit WRP (§ 7.2). De gemeente draagt zorg voor de Alle nieuw te realiseren bebouwing inzameling en het transport van moet worden aangesloten op stedelijk afvalwater dat vrijkomt door (druk)riolering. Gemeentelijk beleid is middel van een openbaar vuilwaterriool op hoofdlijnen vastgelegd in dit WRP naar een inrichting. (§ 7.2). De gemeente draagt zorg voor een Er wordt rekening houden met doelmatige inzameling en verwerking toenemende neerslagintensiteiten en van het afvloeiend hemelwater vanaf inrichten van openbaar gebied bij percelen waar verwerking op eigen nieuwe rioolontwerpen. Gemeentelijk terrein redelijkerwijs niet kan worden beleid is op hoofdlijnen vastgelegd in gevergd. dit WRP (§ 7.8). De gemeente draagt zorg voor het De gemeente heeft een treffen van doelmatige maatregelen in grondwatermeetnet om lokale kennis openbaar gebied om structureel te vergaren ten aanzien van nadelige gevolgen van de grondwater. Gemeentelijk beleid is op grondwaterstand voor de bestemming hoofdlijnen vastgelegd in dit WRP van gronden te voorkomen of te (hfdst 8). beperken.
Er dient rekening te worden gehouden De voorkeursvolgorde infiltratie – met een voorkeursvolgorde in het berging – afvoeren wordt bij nieuwe omgaan met (afval)water ter ontwikkelingen toegepast en In bescherming van het milieu. bestaand gebied daar waar dit redelijkerwijs kan. Het proces van vroegtijdig informeren Wordt bij alle ruimtelijke van de waterbeheerder en onderlinge ontwikkelingen uitgevoerd (zie § afstemming om water een volwaardige 7.2.3). plaats in het planproces te geven. De stedelijke wateropgave is Gemeente en Waterschap zoeken gedefinieerd als 'alles dat gedaan moet gezamenlijk naar oplossingen voor die worden om wateroverlast te voorkomen locaties waar inundatie plaatsvindt die ontstaat door inundatie vanuit Voor zover bekend zijn er geen oppervlaktewater, hoge locaties meer met wateroverlast door grondwaterstanden en gebrekkige een gebrekkige afvoer van regenwater. afvoer van regenwater'. Er wordt rekening gehouden met toenemende neerslag. Het doel is om de kwaliteit van Samen met waterschap zijn, onder oppervlaktewateren te beschermen en meer via een water-akkoord te verbeteren. En het duurzaam maatregelen uitgevoerd. Voor de gebruik van water te bevorderen door planperiode loopt nog een onderzoek een gevarieerde planten- en (waterkwaliteitsspoortoets) naar een dierenwereld en een natuurlijke doelmatige oplossing voor het inrichting te realiseren.
Daarnaast verbeteren van de moet het oppervlaktewater voldoen aan oppervlaktewaterkwaliteit bij de normen voor chemische stoffen. riooloverstort aan de Burg. Van Oerslaan (onder andere § 7.6). Het waterloket fungeert als het eerste Het waterloket ontvangt meldingen aanspreekpunt voor de burger voor betreffende riolering en (grond)water, stedelijk (afval)water en grondwater. waarbij het vinden van een oplossing mogelijke een gezamenlijke taak is van de gemeente, het waterschap en de perceeleigenaar. Binnen de gemeente Oosterhout is dit gekoppeld aan het registratiesysteem voor meldingen. Het doel van het Deltaprogramma is De invulling hiervan in beleid en het zorgen dat de waterveiligheid en de formuleren van mogelijke maatregelen zoetwatervoorziening duurzaam en wordt vormgegeven via samenwerking robuust zijn, zodat ons land de grotere in de (afval)waterketen (§ 2.4). extremen van het klimaat veerkrachtig kan blijven opvangen. Hierin is afgesproken het beheer van De invulling wordt vormgegeven via de waterketen te verbeteren. Door samenwerking in de afvalwaterketen taken en ambities beter op elkaar af te maar ook via andere regionale stemmen, kan geld worden bespaard, samenwerkingen (§ 7.3.5). kwaliteit worden verbeterd en de kwetsbaarheid worden verlaagd (3 K’s).
BIJLAGE 3
EVALUATIE PROJECTEN vGRP 2012-2016
Rioolreparaties zijn in de onderstaande buurten uitgevoerd Beemdenbuurt Vogelbuurt Dorst Oud-west Oosteind Paterserf Den Hout De Warande Ind. Terrein Weststad noord
Ind.terrein Statendam Donkenbuurt Vrachelen noord Leijsenakkers
Op de volgende locaties is waterberging gerealiseerd Bergingsriool Dorst Bergingsriool Ridderstr Vijver Hoofseweg Vijvers Slotjesveld Sloot Wilhelminakanaal zuid
Lukwelpark Slotbossetorenpark
Het riool is vervangen of een kousrelining aangebracht in delen van de volgende straten Bakkerstraat Geert Grootelaan Rijksweg Giethuiserf Van Leeuwenhoeklaan Cypressenstraat Ridderstraat Pascallaan Provinciale weg Molenstraat Potgieterstraat Hoogeind St. Josephstraat Lorentzlaan Abdijstraat Basiliekplein Verweijstraat Meidoornlaan Plevierstraat Van Veldekestraat Veerseweg Reigerstraat Bilderdijkstraat Eikenlaan Vreeburg Guido Gezellelaan Rubenshof Van Dubbelmondestr Bloemenhof Ferdinand Bolstraat Van wijngaardestraat Akeleistraat Joh. Vermeerstraat Spechtstraat Tulpenlaan Trekbeemd Putterstraat Paterserf Zuiderbeemd Nemelaer Brahmstraat Rietbeemd Zwanendonk Wagenaarstraat Zevengesternte Herendam St. Willibrordstraat Avondster
Op de onderstaande locaties zijn afkoppel- of hydraulische maatregelen getroffen Loevesteinlaan Kanaalstraat Santrijngebied Tempelierstraat Vaartweg Strijenstraat/Nijenrode Van Boisschotlaan Karrestraat Patrijslaan/Mezenlaan Fagelstraat Melis Stokelaan Prof. Beelhoek Basielhof Hildebrandlaan Prof. Rommehoek Lavendelhof Jacob Catslaan Koopvaardijweg Infiltratiekelder Sportpark De Oostelijke Persleiding Zuiderhout Warande
Naast de bovengenoemde projecten was er nog een aantal maatregelen gepland die om uiteenlopende redenen niet zijn of worden uitgevoerd.
Oostelijke persleiding zuidelijk deel
Waterafvoer Slotjesveld Stadspark Verbinding Heilige driehoek – Everdenberg Oost Afkoppelen Leijsenakkers
Vergroten diverse pompcapaciteiten Bergbezinkbassin Burg. van Oerslaan
door afstemmings- en vergunningsprocedures vertraagd door op te stellen parkenvisie (stadsberaad) vertraagd Niet benodigd door voldoende waterberging in ontwikkelingsplan Door diverse afkoppelprojecten geen wateroverlast meer aanwezig (enquête). Door doelmatigheidsafweging met Waterschap niet meer benodigd. Inzet op meer duurzame afkoppelprojecten in wijk. Deze worden gefaseerd uitgevoerd waar mogelijk i.c.m. wegenonderhoud.
BIJLAGE 4
OVERZICHT AANWEZIGE RIOOLOVERSTORTEN
950I 989I 5212U 1531U 7224U 6929U 5945U 7120B 2624U 150U 3349U 8765U 1274B 1333U 3846U 578U 2913I 3243U 1117U 2405U 2851U 403U 2271U 4795U 1764U 2919I 1840U 1930B 346U 8712B 3151U 2914I 1689U 6970 887U
putnr
x coördinaat y coördinaat drempelhoogte drempellengte CZV emissie straatnaam in m t.o.v. NAP in m in kg/jaar 120201,334 405162,569 5,28 1,55 onbekend Everdenberg 120374,537 405034,247 5,07 1,50 onbekend Everdenberg 116593,599 406433,252 nb nb nooduitlaat Hondstraat 118874,313 408787,227 -0,76 3,39 1793 Abraham Kuijperstraat 117492,570 400353,086 4,32 3,00 723 Akkerstraat 118172,821 399869,390 4,93 1,00 47 Bavelstraat 117515,988 404189,701 4,80 5,95 859 Burg. van Oerslaan 119976,224 404385,091 4,41 11,00 2714 Buurstede 118776,455 407189,182 1,72 4,20 664 Denenburg 119031,621 408295,988 -0,52 3,40 313 Desselaar 119319,861 404729,905 5,48 2,65 144 Esdoornlaan 116978,140 406336,157 3,52 2 nb Gaffelstraat 118013,450 409020,252 4,00 10,00 2811 Gooikensdam 118808,963 408793,710 -0,76 2,75 909 Heemraadsdam 118311,336 405405,114 4,82 0,90 21 Hertogenlaan 118675,737 408144,905 -0,65 5,54 494 Hoofseweg 118050,042 406993,235 2,33 1,00 6 Houtduifstraat 118760,267 404907,857 5,54 2,75 27 Johan de Wittstraat 117570,993 406622,334 1,62 6,00 1446 Kanaalstraat 119046,820 407601,413 0,09 3,80 401 Kometenlaan 118396,585 407331,397 1,71 5,00 726 Korhoenstraat 119691,414 408282,873 -0,56 1,80 412 Kreeksluisweg 119549,729 407488,485 0,22 4,20 788 Kruidenlaan 119087,843 406697,905 2,59 8,90 2060 Pasteurlaan 118494,304 407079,698 2,00 1,33 nb Patrijslaan 118150,177 407081,502 1,80 1,20 84 Patrijslaan
122603,489 406928,911 1,00 1,00 149 Provincialeweg 121242,788 406437,576 1,05 5,00 389 Provincialeweg 119627,267 407884,946 -0,65 4,00 2505 Rubenshof 117035,841 406197,351 3,26 3,00 376 Spadestraat 115414,703 408816,135 0,66 2,00 635 Stelvenseweg 118147,380 406785,321 2,24 1,33 20 van Duivenvoordestraat 119443,496 407001,977 2,01 1,97 397 Vlierlaan 118540,736 400797,398 6,89 buisdiameter 200mm nooduitlaat Weth. Van Dijklaan 118454,467 408362,571 -0,66 4,40 299 Wikkebeemd bergbezinkbassin bergbezinkleiding
bergbezinkbassin
bergbezinkbassin
bergbezinkbassin
bergbezinkleiding
geen actueel BRP geen actueel BRP
opmerkingen DWA DWA DWA gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd gemengd
nee nee nee ja ja ja nee ja ja nee ja nee ja nee nee nee nee ja nee nee ja nee ja ja nee nee ja ja nee ja ja nee nee nee ja
Type stelsel Monitoring
AANWEZIGE RIOOLOVERSTORTEN van vuilwaterrioleringen
5448U 1747I 7954U 7756U 7870U 7892U 7998U 7765U 6403U 5521U 10221U 5616U 5617U 5625U 5626U 5627U 5637U 5643U 6811U 6849U 9734U 7887U 8848U 6995U 8762P 6495P 7298P 9501U 8307U 907U 7300P 6866U 7966U 10047U 10057U 9736U 10033U 6700U 1765U 1849U 2098U 8516U 3636U 10006U 10026U 1072P 681P 7299P 6594U 5314U 6985P 5539U
putnr
x coördinaat y coördinaat drempelhoogte drempellengte CZV emissie straatnaam in m t.o.v. NAP in m in kg/jaar 118246,244 406075,322 4,21 0,80 Bouwlingplein 117970,676 407321,881 nb nb Elschot 119918,306 404378,358 5,70 5,30 Gouden Rijderstraat 120065,211 403450,950 5,85 6,00 Karolusstraat 119827,314 403879,130 5,61 1,50 Karolusstraat 119868,644 403802,963 5,58 1,45 Karolusstraat 120047,700 403446,404 5,70 1,25 Karolusstraat 119528,535 404062,250 5,42 nb Albusstraat 118909,367 404170,786 5,22 1,07 Beneluxweg 117019,927 404538,082 5,23 nb Bredaseweg 116686,700 406498,120 3,29 1,85 Burg. Huijbregts-Schiedonlaan 117143,260 404193,532 5,15 0,80 Burg. Materlaan 117210,034 404149,438 5,15 0,80 Burg. Materlaan 117614,785 403873,403 5,15 0,80 Burg. Materlaan 117671,649 403832,661 5,25 0,80 Burg. Materlaan 117721,121 403797,174 5,15 0,80 Burg. Materlaan 118058,681 403552,549 5,55 1,00 Burg. Materlaan 118024,923 403582,602 5,25 1,00 Burg.
Materlaan 117140,361 406112,258 5,31 2,30 Damloper 117202,339 405704,285 5,40 2,30 Damloper 116617,913 407515,663 0,77 3,40 De Boedingen 120111,953 404053,588 5,45 2,30 Denariusstraat 117839,609 405551,149 4,85 3,50 Duigendreef 119159,991 403749,349 5,47 2,50 Dukaatstraat 116849,027 406390,606 3,51 1,6 Eggestraat 118685,363 404823,351 5,45 5,30 Eikdijk 117722,612 407836,564 nb nb Energieweg 117261,549 406937,712 1,69 3,40 Erik Pinksterblomstraat 118228,472 408991,777 1,00 2,50 Gooikensdam 119224,985 404698,931 5,74 1,60 Hoevestein 116553,303 408252,364 nb nb Industrieweg 117346,041 406173,979 3,46 1,40 Jaagpad 120080,564 403443,754 5,85 2,00 Karolusstraat 116374,787 409034,732 -0,35 1,60 Logistiekweg 116562,459 409216,864 -0,11 1,60 Logistiekweg 117217,895 407574,747 0,80 4,15 Max Havelaardreef 116418,627 409421,669 -0,11 1,90 Mechanisatieweg 118934,399 404773,393 nb nb Meerpaal 118485,853 407077,716 1,70 1,77 Patrijslaan 122236,966 406880,317 1,50 0,50 Rijsdijk 118404,041 405339,561 5,00 5,00 Slotlaan 121528,094 406155,271 1,79 2,40 Smederijstraat 118238,631 408405,781 1,50 1,33 Statendamweg 116642,089 409672,144 -1,41 1,50 Technologieweg 116166,095 409511,745 -0,25 2,50 Technologieweg 119661,469 407236,381 -0,18 2,50 Tijmhof 117915,847 407560,686 0,75 3,35 Vaartweg 117686,663 408621,553 nb nb Visserijweg 118958,300 404767,786 nb nb Wilhelminakanaal Zuid 118301,753 406078,539
3,90 1,85 Slotlaan 119486,566 403808,650 5,83 2,50 Florijnstraat 117360,188 405178,709 3,61 nb Bredaseweg gemaal met overstortmuur
gemaal met overstortmuur gemaal met overstortmuur gemaal met overstortmuur
gemaal met overstortmuur
gemaal met overstortmuur gemaal met overstortmuur gemaal met overstortmuur
opmerkingen GS HWA GS HWA GS HWA GS HWA GS HWA GS HWA GS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA VGS HWA
Type stelsel
AANWEZIGE RIOOLOVERSTORTEN van (verbeterd) gescheiden regenwaterrioleringen
Er zijn hiervan geen emissiehoeveelheden berekend omdat het moeilijk is om het aangesloten verhard oppervlakken of berging van riolen op eigen terreinen te bepalen
BIJLAGE 5
VOORWAARDEN EN ONTWERPEISEN
Voor ontwikkelingen, werkzaamheden of nieuwbouwlocaties gelden de onderstaande voorwaarden en ontwerpeisen.
Bronnering
Grondwaterbeschermingsgebieden
Drainage
Tijdens graafwerkzaamheden kan het zijn dat de grondwaterspiegel tijdelijk verlaagd moet worden om de werkzaamheden uit te kunnen voeren. Hiervoor is, naast een goedkeuring van waterschap Brabantse Delta, ook toestemming nodig van de gemeente om bronneringswater te mogen lozen op het gemeentelijke riool. Deze toestemming wordt alleen in overweging genomen mits aan onderstaande eisen wordt voldaan. De toestemming van het waterschap, voor onttrekking van grondwater, zal overlegd moeten worden. Het te lozen water is zo vervuild dat lozing op de riolering noodzakelijk is. Voor lozingen van minder dan 10 m3 per uur over een maximale periode van twee kalenderweken is binnen 100 meter geen oppervlaktewater aanwezig. Voor grotere of langdurigere lozingen is binnen 300 meter geen oppervlaktewater aanwezig. De eventuele lozingspunten worden in overleg met de gemeente bepaald. De te lozen hoeveelheid water moet door middel van een debietmeter bepaald worden. Voor het gebruik van de riolering zal een rioolheffing in rekening worden gebracht. Als gebruik moet worden gemaakt van gemeentegrond of geloosd wordt op oppervlaktewater dan zullen hierover nadere afspraken gemaakt moeten worden. Dorst en het zuidwestelijke deel van Oosterhout liggen in een grondwaterbeschermingsgebied, waardoor de drinkwaterwinning beschermd wordt.
Hiervoor gelden bijzondere regels die zijn vastgelegd in de Provinciale Milieuverordening. Afvoer van regenwater in de bodem of oppervlaktewater kan alleen plaatsvinden als gebruik gemaakt wordt van maatregelen die verontreiniging van het grondwater tegen gaan. Een toestemming van de provincie (inclusief vergunningsvoorwaarden) moet worden overlegd als de voorzieningen in het openbare gebied worden aangelegd, waarvan het beheer bij de gemeente komt. Grond- of regenwater kan voor overlast zorgen. Om dit overtollige water af te voeren, wordt vaak drainage aangelegd. Deze drainage mag niet aangesloten worden op een rioolstelsel waarmee ook vuilwater ingezameld wordt. Vulling van het riool kan als gevolg hebben dat vuilwater via de drainage infiltreert in de bodem. Door schoon water af te voeren naar de rioolwaterzuivering wordt deze onnodig belast.
Wadi
Peilbuizen
Hemelwaterafvoer
Nieuwbouwlocaties
Voor de aanleg van wadi’s gelden de onderstaande uitgangspunten. Bodem minimaal 20 cm boven Gemiddeld Hoogste Grondwaterstand (GHG). Taluds minimaal 1:3 in verband met onderhoud. Waterstijging bij bui 10 tussen 30 en 50 cm afhankelijk van de doorlatendheid van de bodem. In grondwaterbeschermingsgebied een toplaag toepassen met een humusgehalte tussen 3 en 5% in verband met PMV-eisen. Lediging wadi binnen 16 uur in verband met behoud grasgroei. Wens: lediging binnen 10 uur. Voor peilbuizen gelden de onderstaande uitgangspunten. Peilbuisgegevens worden door riool-/waterbeheerder verstrekt. Het gaat hierbij onder andere om locatie, boorstaten en meetgrafieken van de gemeentelijke peilbuizen. Voorkom verlies datagegevens: in het geval dat tijdens de uitvoeringswerkzaamheden een peilbuis komt te vervallen, moet altijd de diver/datalogger eruit gehaald worden. De meetgegevens kunnen dan worden uitgelezen en de diver kan eventueel in een andere peilbuis worden gebruikt. Als er door een nieuwbouwontwikkeling een peilbuis vervalt, dan wordt er op kosten van de ontwikkelende partij een nieuwe peilbuis geplaatst (inclusief bijkomende kosten). Voor de hemelwaterafvoer gelden de onderstaande uitgangspunten. Bij nieuwbouw geldt: gescheiden afvoer van regenwater van alle verhard oppervlakken waar dit mogelijk is.
Voorkeursvolgorde aanhouden: infiltratie – berging – afvoer. Infiltratie mogelijk als K-waarde (doorlatendheid bodem) 0,5 m per dag of groter is. Zoveel als mogelijk bovengrondse afvoer (ook daken), water blijft zichtbaar. Voordeel: minder vervuilingsrisico en waterbeleving van burger. Bij bui 10 (ca. 40 mm in één uur) geen water op straat berekend vanuit een leidingstelsel. Bij bui 100 (ca. 70 mm in één uur) geen inundatie vanuit open waterberging (o.a. wadi) of watergang. PVC uitvoeren in de kleur grijs als er aangesloten wordt op een regenwaterriolering en uitvoeren in de kleur groen als aangesloten op een infiltrerende voorziening. In verband met terugdringen onderhoudskosten alleen kolken toepassen als geen andere afvoer mogelijk is. Bij nieuwbouw geldt dat het regenwater in principe niet mag worden afgevoerd op de gemeentelijke riolering mits de aanwezige regenwaterriolering hiervoor is aangelegd. Het regenwater zal dus of in de bodem geïnfiltreerd moeten worden of op oppervlaktewater geloosd. Hiervoor gelden de onderstaande normen.
Bij nieuwbouw van maximaal 2 woningen mag het af te voeren verhard oppervlak¹, mits kleiner dan 150 m2, gewoon worden afgevoerd via de riolering. Bij nieuwbouw van meer dan 2 woningen moet het af te voeren verhard oppervlak¹, mits het oppervlak maximaal 1000 m2 bedraagt, in de bodem infiltreren of lozen op oppervlaktewater² binnen een afstand van 100 meter. Bij nieuwbouw moet het af te voeren verhard oppervlak¹, mits meer dan 1000 m2, in de bodem infiltreren of lozen op oppervlaktewater² binnen een afstand van 300 meter. Als uit onderzoek of vergunningen is gebleken dat verwerking van regenwater op één van deze manieren niet kan, dan mag worden aangesloten op de riolering. In achtertuinen moeten schrobputjes aangebracht worden die aangesloten worden op het vuilwaterriool. Dit om vervuiling van de bodem of oppervlaktewater te voorkomen bij lozingen van huishoudmiddelen. De gemeente accepteert een maximale afvoercapaciteit van 75 l/sec/ha voor het lozen van regenwater op rioleringssystemen. ¹ Onder verhard oppervlak wordt verstaan alle vlakken waarop schoon regenwater opgevangen en afgevoerd wordt. ² Onder oppervlaktewater wordt verstaan alle voorzieningen in het watersysteem, dus ook bijvoorbeeld duikers en wadi’s.
Huisaansluiting
Alle percelen (inclusief woonschepen ) in de gemeente moeten worden aangesloten op de riolering. De gemeente Oosterhout heeft alle ongezuiverde afvalwaterlozingen in het buitengebied de afgelopen jaren via aanleg van drukriolering gesaneerd. IBA’s zijn daarbij niet gebruikt en deze worden in nieuwe situaties ook niet toegestaan. Het is niet toegestaan om hemelwaterlozingen aan te sluiten op drukriolering. Voor het maken of vergroten van aansluitingen moet een aanvraagformulier ingediend worden bij de gemeente. De gemeente voert daarbij de werkzaamheden in openbaar gebied uit. De kosten worden in rekening gebracht bij de aanvrager. Voor het aanvragen, aanleggen en gebruik van rioolaansluitingen zijn door de gemeente voorschriften opgesteld, die kunnen worden opgevraagd bij de gemeente.
Klimaatverandering
De gemeente hanteert de stelregel van 1 aansluiting per pand/ perceel. Bij een vuilwater- en een regenwaterafvoer worden er 2 aansluitingen gemaakt, een voor elke afzonderlijke waterstroom. In verband met de te verwachten klimaatverandering moet elke nieuwe voorziening doorgerekend worden met een regenwaterbelasting die overeenkomt met een bui 10 uit de Leidraad Riolering (36 mm regen in drie kwartier). Hierbij mag geen water-op-straat optreden.
Kelders
Ondergrondse garages
Bij de ontwerpberekeningen van open waterbergingen, zoals wadi’s, geldt dat deze niet mogen overstromen bij een belasting van bui 100. Ondergrondse kelders moeten waterdicht zijn ter voorkoming van intredend grondwater. Afvoeren op de riolering die onder het straatniveau liggen, moeten worden voorzien van een waterkerende voorziening. Dit om te voorkomen dat de afvoer overstroomt bij vulling van het gemeentelijke riool. De eigenaar is verantwoordelijk voor een goede aanleg. Ondergrondse garages moeten waterdicht zijn ter voorkoming van intredend grondwater. Afvoeren op de riolering die onder het straatniveau liggen, moeten worden voorzien van een waterkerende voorziening. Dit om te voorkomen dat de afvoer overstroomt bij vulling van het gemeentelijke riool. Om afvoer van regenwater te garanderen kan een pomp geplaatst worden. Deze moet voldoende capaciteit hebben om het water weg te drukken bij een volstaand gemeentelijk riool. De eigenaar is verantwoordelijk voor een goede aanleg.
Oppervlaktewater
Voor de afvoercapaciteit van het aanwezige oppervlaktewater zijn bij de aanleg waarden aangenomen gebaseerd op de afvoer van die tijd. Als er nu meer water geloosd wordt op het oppervlaktewater zal dit water niet snel genoeg afgevoerd kunnen worden, waardoor het waterpeil stijgt. Om overstromingen te voorkomen zal er extra waterberging aangelegd moeten worden. Hiervoor zijn normen opgesteld. De eisen van het waterschap zijn op te vragen bij Waterschap Brabantse Delta. Voor gemeentelijke waterpartijen geldt dat er alleen op geloosd mag worden als de waterpartij de afvoer kan bergen of als er voldoende afvoer mogelijk is. Mogelijk dat aanvullende of compenserende maatregelen moeten worden getroffen
BIJLAGE 6
PERSONELE MIDDELEN
In deze bijlage wordt een overzicht gegeven van de noodzakelijke personele middelen voor het Water- en Rioleringsplan Oosterhout 2017-2021. Daarvoor is gebruik gemaakt van de rekentool uit de Leidraad Riolering (module D2000). Voor het uitvoeren van de gemeentelijke watertaken zijn in deze module vijf deeltaken onderscheiden: 1. planvorming; 2. onderzoek; 3. onderhoud; 4. maatregelen; 5. facilitair. Planvorming, onderzoek en facilitair De werkzaamheden betreffende de deeltaken planvorming (1), onderzoek (2) en facilitair (5) zijn gebaseerd op kengetallen. Deze kengetallen zijn gekoppeld aan de gemeentegrootte en het percentage uit te besteden werkzaamheden. Voor de gemeentegrootte is uitgegaan van de categorie groter dan 50.000 inwoners. Het percentage uitbesteden is gebaseerd op ervaringscijfers van de gemeente Oosterhout. Tabel 1: personele middelen deeltaken planvorming (1), onderzoek (2) en facilitair (5)
Onderdeel
Tijdsbesteding Maximaal uit te besteden [dagen/jaar] [%]
Oosterhout uitbesteden [%]
Oosterhout Regie tijdsbesteding [dagen/jaar]
1. Planvorming (Verbreed) GRP en andere plannen Afstemming en overleg Jaarprogramma’s
85
60%
50%
43
40 175
40%
0%
40 175
2. Onderzoek Inventarisatie Inspectie/controle
10 350
90%
0%
10 350
Meten Begeleiding functioneren (berekeningen, OAS) 5. Facilitair Verwerken revisiegegevens Vergunningen en voorlichting gebruik Klachtenanalyse en – verwerking
50 40
50% -
50% -
25 40
40
90%
0%
40
35
-
-
35
eigen taak organisatie
75
-
-
75
eigen taak organisatie
Totaal
900
833
dagen per jaar
Terugkoppeling in gemeente, strategie, overleg en middelen Eigen taak organisatie Overleg en afstemming andere beheerders, jaarbegroting Eigen taak organisatie Plan, uitbesteding, financiële afwikkeling Verwerking en verantwoording eigen taak organisatie
De gemeente Oosterhout heeft er voor gekozen om zoveel mogelijk werkzaamheden op het gebied van planvorming, beleid en facilitaire zaken met eigen personeel uit te voeren. Op die manier blijft de kennis binnen de organisatie op peil en direct beschikbaar, hetgeen ten goede komt aan de kwaliteit van de producten en positief is voor de aansturing van onderhoudswerkzaamheden. Er is voldoende kennis binnen de organisatie om daar goed
regie over te voeren. Uitbesteding van werkzaamheden vindt op bescheiden schaal plaats als er specialistische kennis nodig is. Onderhoud De omvang van de werkzaamheden voor de deeltaak onderhoud (3) is gerelateerd aan de omvang van het beschikbare areaal (lengte rioolleidingen en aantal voorzieningen). Op basis van vaste kengetallen uit de Leidraad Riolering is de tijdsbesteding per jaar voor de gemeente Oosterhout bepaald. Ook is daarbij rekening gehouden met het percentage van de werkzaamheden dat wordt uitbesteed, gebaseerd op de ervaringen van de afgelopen jaren. Tabel 2: personele middelen deeltaak onderhoud (3), tijdsbesteding
Onderdeel
Riolen / kolken Gemalen / mechanische riolering Infiltratievoorzieningen/lok. zuiveringen Drainage Planning en begeleiding Totaal
Tijdsbesteding [dagen/jaar]
Uitbesteed [%]
1.095 420 200 7 15 1.737
90% 95% 100% 100% -
Tijdsbesteding Oosterhout [dagen/jaar] 110 21 0 0 15 146
In de afgelopen planperiode is uit oogpunt van efficiëntie gekozen voor het steeds meer uitbesteden van onderhoudswerkzaamheden in plaats van het uitvoeren van het onderhoud door de eigen gemeentelijke buitendienst. Door in de planperiode de werkprocessen op een LEAN-wijze te beschouwen, is de verwachting dat er nog meer werkzaamheden uitbesteed kunnen worden. In het bovenstaande overzicht is daar rekening mee gehouden door uit te gaan van maximaal uitbesteden van de werkzaamheden. Maatregelen De inspanning voor het uitvoeren van maatregelen is sterk gemeente afhankelijk. Er zijn daarom geen kengetallen beschikbaar, maar er wordt gebruik gemaakt van de geplande investeringen. Voor de omvang van de noodzakelijke personele middelen betreffende de maatregelen wordt uitgegaan van de voorgenomen investeringen van de gemeente Oosterhout. Dit zijn de gemiddelde jaarlijkse vervangingsinvesteringen die noodzakelijk zijn voor de riolering en de gemalen (circa 1,5 miljoen euro) en de investeringen voor de aanleg van voorzieningen bij nieuwe en bestaande bebouwing (circa 1,0 miljoen euro), zoals aan de Contreie, Wilhelminahaven en Slotjes Midden. De noodzakelijke tijdsbesteding wordt bepaald aan de hand van het percentage voorbereiding en toezicht en het gemiddelde uurtarief dat voor deze werkzaamheden wordt gerekend.
Uitgangspunt in de tabel is een gemiddeld uurtarief van € 60,-- per uur. Voor voorbereiding en toezicht (V+T) wordt uitgegaan van een percentage van 15% van de kosten, gebaseerd op ervaring.
Tabel 3: personele middelen deeltaak maatregelen (4)
Onderdeel
Aanleg nieuwbouw bestaande bebouwing Drainage Reparatie Renovatie Vervanging Verbetering Totaal
Investeringen ‘kale’ kostprijs [€]
V+T [%]
Kosten personeel [€]
Uitbesteed [%]
Tijdsbesteding Oosterhout [dagen/jaar]
€ 750.000,-€ 250.000,-€ 1.000,-€ 300.000,-€ 100.000,-€ 750.000,-€ 405.000,-€ 2.556.000,--
15% 15% 15% 15% 15% 15% 15%
€ 112.500,-€ 37.500,-€ 150,-€ 45.000,-€ 15.000,-€ 112.500,-€ 60.750,--
0% 0% 0% 60% 0% 0% 0%
260 87 0 42 35 260 141 825
Oppervlaktewater In de Leidraad Riolering zijn voor de werkzaamheden aan het oppervlaktewatersysteem geen kentallen opgenomen. Deze werkzaamheden worden door dezelfde personen uitgevoerd als de andere gemeentelijke watertaken. Daarbij gaat een deel van de taken ook mee in de taken die voor de rioleringszorg worden uitgevoerd (bijvoorbeeld afstemming, klachtenbehandeling). Op basis van de geplande werkzaamheden en ervaring van de afgelopen planperiode wordt rekening gehouden met de onderstaande personele inzet. Tabel 4: personele middelen oppervlaktewater
Deeltaak planvorming, onderzoek, facilitair onderhoud maatregelen (op basis van investeringen) Totaal
Personele inzet [fte] 0,2 0,1 0,2 0,5
Totaal De totaal benodigde personele inzet voor alle deeltaken en aanvullende aspecten is samengevoegd in de onderstaande tabel. Daarbij is uitgegaan van 183 werkdagen per jaar voor 1 fte, uitgaande van een 36-urige werkweek en 1.315 uur productieve werkuren. Tabel 5: totaal benodigde personele middelen
Deeltaak 1. planvorming 2. onderzoek 3. onderhoud 4. maatregelen 5. facilitair 6. oppervlaktewater Totaal
Personele inzet [dagen] [fte] 258 1,4 425 2,3 146 0,8 825 4,5 150 0,8 91 0,5 1.895 10,3
BIJLAGE 7
FINANCIËLE MIDDELEN
Algemeen
activiteit
opmerking
personeelskosten Stadsontwikkeling riolering personeelskosten Samenleving en Stadsbeheer riolering personeelskosten Stadsontwikkeling water personeelskosten Samenleving en Stadsbeheer water tractie riolering tractie water toerekening composteerinrichting
toerekening veegkosten
2018
2019
2020
2021
€
417.439
€
417.439
€
417.439
€
417.439
€
417.439
€
35.200
€
35.200
€
35.200
€
35.200
€
35.200
€
26.250
€
26.250
€
26.250
€
26.250
€
26.250
€ € € €
28.992 23.476 27.429 50.807
€ € € €
28.992 24.227 28.306 50.980
€ € € €
28.992 24.682 28.838 51.085
€ € € €
28.992 24.828 29.008 51.119
€ € € €
28.992 24.828 29.008 51.119
€ 204.333 € 483.591 € 2.190.025
€ 205.929 € 473.944 € 2.227.896
€ 206.897 € 458.868 € 2.269.256
€ 207.207 € 451.030 € 2.244.136
€ 207.207 € 451.030 € 2.282.028
€ € € €
69.720 275.000 12.000 528.922
€ € € €
€ € € €
€ € € €
69.720 275.000 12.000 526.808
€ € € €
69.720 275.000 12.000 528.019
6722020 Beleid
€
65.000
€ 100.000
€ 100.000
€
75.000
€
75.000
- onderzoek en advies
€
25.000
€
25.000
€
25.000
€
25.000
€
25.000
€
10.000
€
5.000
€
5.000
€
10.000
€
5.000
€
10.000
€
10.000
€
10.000
€
10.000
€
10.000
€
20.000
€
20.000
€
20.000
€
20.000
€
20.000
€
40.000
€
40.000 €
10.000
€
15.000
concernoverhead kapitaalslasten
6722004 Rioolheffing 6721011 kwijtschelding kosten van oninbaarheid BTW
- opstellen toekomstgerichte watervisies
o.a. onderzoeken en metingen
- communicatie - samenwerkingen - opstellen BRP's - opstellen nieuw water- en rioleringsplan
exploitatie riolering
2017
voor rioolberekeningen inhuur assistentie
69.720 275.000 12.000 527.804
69.720 275.000 12.000 550.058
6722021 beheergegevens - actueel houden gegevens en aanpassingen vuilwaterstelsel - actueel houden gegevens en aanpassingen regenwaterstelsel - ad hoc aanpassingen grondwaterregulering
€
37.000
€
37.000
€
37.000
€
37.000
€
37.000
€ € €
20.000 15.000 2.000
€ € €
20.000 15.000 2.000
€ € €
20.000 15.000 2.000
€ € €
20.000 15.000 2.000
€ € €
20.000 15.000 2.000
6722022 Monitoring / telemetrie - onderhoud en uitbreiding monitoring vuilwaterstelsel - onderhoud en uitbreiding monitoring regenwaterstelsel - onderhoud en uitbreiding monitoring grondwatersysteem - onderhoud en uitbreiding monitoring oppervlaktewatersysteem - onderhoud en aanpassingen telemetrie
€
52.000
€
52.000
€
52.000
€
52.000
€
52.000
€ € € € €
15.000 10.000 15.000 2.000 10.000
€ € € € €
15.000 10.000 15.000 2.000 10.000
€ € € € €
15.000 10.000 15.000 2.000 10.000
€ € € € €
15.000 10.000 15.000 2.000 10.000
€ € € € €
15.000 10.000 15.000 2.000 10.000
6722023 Bijdragen riolering derden
RWS, Waterschap, aanliggende gemeenten €
19.500
€
19.500
€
19.500
€
19.500
€
19.500
6722030 Onderhoud pompen en gemalen - reiniging, inpsectie en onderhoud drukriolen - reiniging, inpsectie en onderhoud vuilwatergemalen - reiniging, inpsectie en onderhoud hemelwatergemalen - reiniging, inpsectie en onderhoud drainagepompen - reiniging, inpsectie en onderhoud oppervlaktewaterpompen - NEN keuringen - storingen - stroom, telecommunicatie, verzekering, OZB, e.d.
uitbreiding areaal jaarlijks 1% eens per 2 jaar eens per jaar eens per jaar eens per 4 jaar
6722040 Aanleg nieuwe huisaansluitingen 6722041 Opbrengsten nieuwe huisaansluitingen
in principe dekkend door opbrengsten aanvragers
€ 200.000
rekening gehouden met een tegenvallend jaar
€
6722050 Inspectie en reiniging riolering - Planmatig Reinigen en inspecteren vuilwaterstelsel - Planmatig Reinigen en inspecteren hemelwaterstelsel - Planmatig Reinigen en inspecteren persleiding/drukriool - Planmatig Reinigen en inspecteren infiltratiriolen - Stortkosten - Inspectie n.a.v. klachten of incidenten
uitbreiding areaal jaarlijks 1% 12 jarige cyclus 12 jarige cyclus ad hoc 12 jarige cyclus gemiddeld 6 ton per km
eens per 4 jaar ervaringscijfer
6722051 Reiniging/onderhoud speciale rioolputten - onderhoud infiltratievoorzieningen - reinigen zandvangputten -onderhoud afsluiter, keerkleppen -reparatie/vervanging onderdelen
infiltratiekoffers e.d. - ad hoc basis jaarlijks jaarlijks
6722052 Reiniging kolken / eindriolen - reiniging kolken machinaal - reiniging kolken handmatig - reinigen lijngoten - extra inzet probleemloctaies - stortkosten
uitbreiding areaal jaarlijks 1% jaarlijks jaarlijks jaarlijks 18 dagen per jaar gemiddeld 8 kg per kolk
6722060 Reparatie hoofdriolen - reparatie na inspectie of gaten in rijbaan - reparatie drainage na klachten 6722061 Kleine reparatie aansluitleidingen
na meldingen of klachten
€ 259.875
€ 174.016
€
56.250
€
€
14.625
€
14.771
€
9.750
€
9.848
€
500
€
€
2.250
€
€
29.800
€
€
44.700
€
45.147
€
45.598
€
46.054
€
46.515
€
102.000
€
102.000
€
102.000
€
102.000
€
102.000
2.250
€ 175.418
€ 262.978
56.250
€
€
14.919
€
15.068
€
15.219
€
9.946
€
10.045
€
10.146
- € €
- €
€ 200.000
200.000- €
€ 230.963
- €
- € 2.250
- €
€ 200.000
200.000- €
€
- €
- € 2.250
500
€
2.250
- €
30.098
€ 200.000
200.000- €
56.250
€ 200.000
190.000- €
200.000-
€ 116.293
€ 117.406
€ 118.530
€ 119.666
€ 120.812
€
66.250
€
66.913
€
67.582
€
68.257
€
68.940
€
31.000
€
31.310
€
31.623
€
31.939
€
32.259
€
1.460
€
1.475
€
1.489
€
1.504
€
1.519
€
2.250
€
2.273
€
2.295
€
2.318
€
2.341
€
10.333
€
10.437
€
10.541
€
10.647
€
10.753
€
5.000
€
5.000
€
5.000
€
5.000
€
5.000
€
12.500
€
12.500
€
12.500
€
12.500
€
12.500
€
2.000
€
2.000
€
2.000
€
2.000
€
2.000
€
1.000
€
1.000
€
1.000
€
1.000
€
1.000
€
2.500
€
2.500
€
2.500
€
2.500
€
2.500
€
7.000
€
7.000
€
7.000
€
7.000
€
7.000
€
77.360
€
78.134
€
78.915
€
79.704
€
80.501
€
42.000
€
42.420
€
42.844
€
43.273
€
43.705
€
11.000
€
11.110
€
11.221
€
11.333
€
11.447
€
1.500
€
1.515
€
1.530
€
1.545
€
1.561
€
14.400
€
14.544
€
14.689
€
14.836
€
14.985
€
8.460
€
8.545
€
8.630
€
8.716
€
8.804
€
37.000
€
37.000
€
37.000
€
37.000
€
37.000
€
35.000
€
35.000
€
35.000
€
35.000
€
35.000
€
2.000
€
2.000
€
2.000
€
2.000
€
2.000
€
95.000
€
95.000
€
95.000
€
95.000
€
95.000
exploitatie water
activiteit
opmerking
6240001 Onderh waterhuish/sloten/waterpartijen - maaien oevervegetatie - maaien bermsloten - maaien en onderhoud waterplanten - stortkosten slootmaaisel - baggeren waterpartijen - Ontvangstplicht baggerslib Waterschap - maaien wadi's - onderhoud vuilfuik
uitbreiding areaal jaarlijks 1%
6240003 Waterhuishouding algemeen - inwinnen gegevens oppervlaktewatersysteem - inspectie en verwijderen zwerfvuil watergangen - reinigen en inspecteren duikers e.d.
conform planning Waterschap
eigen dienst ad hoc en tbv inventarisatie
- uitvoeren reparaties duikers e.d.
investeringen
Bestaande voorzieningen - vervanging vrij verval afvalwaterriolen - vervanging vrij verval hemelwaterriolen - Rioolrenovatie afvalwaterriolen - Rioolrenovatie hemelwaterriolen - vervanging gemalen & pompunits afvalwater - vervanging gemalen & pompunits hemel-, grond- en oppervlaktewater - vervangen en plaatsen nieuwe monitoringsvoorzieningen afvalwater - vervangen en plaatsen nieuwe monitoringsvoorzieningen. hemel- en oppervlaktewater lopende projecten - Vaartweg afkoppelproject fase 4 (ca. 0,25 ha) - Slotjes midden afkoppelen nieuwbouwlocaties (ca. 0,5 ha) - Santrijngebied afkoppelen (ca. 0,75 ha) - revitaliseren Weststad Zuid - optimaliseren waterberging lussen bovensteweg - aanpassen drainageafvoer kastelenbuurt - ombouw waterhuishouding Slotjesveld - ombouw waterpartij Slotje Limburg - aanpassen waterhuishouding Broekstraat ivm aansluiting op N282 - aanpassing waterhuishouding Bromtol - ombouw persleiding Everdenberg