Gemeente Oosterhout - Programmarekening 2022
Tekst van het document
JAARVERSLAG EN JAARREKENING 2022
Programmarekening 2022 Gemeente Oosterhout
Colofon Programmarekening 2022 Gemeente Oosterhout Samenstelling Gemeente Oosterhout Postbus 10150 4900 GB OOSTERHOUT Inlichtingen Telefoon E-mail Internet
14 0162 stadhuis@oosterhout.nl www.oosterhout.nl
1 INHOUDSOPGAVE 8 1
INHOUDSOPGAVE ............................................................................................ 3
2
INLEIDING ........................................................................................................ 4
3
LEESWIJZER ...................................................................................................... 4
4
SAMENSTELLING COLLEGE ............................................................................... 5
5
BEELD JAARREKENING...................................................................................... 6 5.1
6
7
8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6 8.7 8.8 8.9 8.10 8.11 8.12 8.13 8.14 8.15
BEELD JAARREKENING 2022 ................................................................................ 6
PROGRAMMA’S ............................................................................................... 7 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 6.8 6.9
ZORG EN WELZIJN .............................................................................................. 8 ARBEIDSMARKT, ECONOMIE EN ONDERWIJS .......................................................... 14 SPORT EN CULTUUR .......................................................................................... 20 DUURZAAMHEID EN KLIMAAT ............................................................................. 23 WONEN EN MOBILITEIT ..................................................................................... 26 VEILIGHEID ..................................................................................................... 32 MEER VOOR ELKAAR ......................................................................................... 34 FINANCIEEL SOLIDE ........................................................................................... 38 GEMEENTELIJKE ORGANISATIE ............................................................................ 40
PARAGRAFEN ................................................................................................. 43 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 7.6 7.7 7.8 7.9 7.10 7.11 7.12 7.13 7.14
LOKALE HEFFINGEN .......................................................................................... 43 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING .................................................... 46 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN....................................................................... 58 FINANCIERING ................................................................................................. 63 EMU-SALDO .................................................................................................. 66 BEDRIJFSVOERING ............................................................................................ 67 VERBONDEN PARTIJEN ...................................................................................... 69 GRONDBELEID ................................................................................................. 80 WET OPEN OVERHEID ....................................................................................... 86 KLACHTAFHANDELING ....................................................................................... 87 INTERBESTUURLIJK TOEZICHT .............................................................................. 91 RESERVES EN VOORZIENINGEN ............................................................................
94 SUBSIDIE OVERZICHT......................................................................................... 96 SUSTAINABLE DEVELOPMENT GOALS ................................................................... 97
JAARREKENING............................................................................................. 103
9
GRONDSLAGEN VOOR WAARDERING EN RESULTAATBEPALING .................................. 103 OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN ..................................................................... 105 RESULTAAT REGULIERE BEDRIJFSVOERING ............................................................ 105 TOELICHTING OP HET OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN......................................... 106 PERSONEELSLASTEN ........................................................................................ 122 WET NORMERING TOPINKOMENS ...................................................................... 122 KAPITAALLASTEN ............................................................................................ 123 ALGEMENE UITKERING ..................................................................................... 123 STRUCTURELE EXPLOITATIERUIMTE..................................................................... 124 INVESTERINGEN ............................................................................................. 124 BEGROTINGSRECHTMATIGHEID.......................................................................... 127 BALANS PER 31 DECEMBER .............................................................................. 132 TOELICHTING OP DE BALANS PER 31 DECEMBER....................................................
133 NIET UIT DE BALANS BLIJKENDE RECHTEN EN VERPLICHTINGEN ................................. 142 GEBEURTENISSEN NA BALANSDATUM ................................................................. 143
BIJLAGEN ...................................................................................................... 144 9.1 9.2 9.3 9.4 9.5 9.6 9.7 9.8 9.9 9.10
KERNGEGEVENS ............................................................................................. 144 OVERZICHT BEGROTINGSWIJZIGINGEN ................................................................ 145 TAAKVELDEN ................................................................................................. 150 OVERZICHT AFGESLOTEN INVESTERINGEN ............................................................ 151 INVESTERINGEN 2022: RESTANTKREDIETEN ......................................................... 154 OVERZICHT RESERVES EN VOORZIENINGEN ........................................................... 158 GELDLENINGEN .............................................................................................. 159 GEWAARBORGDE GELDLENINGEN ...................................................................... 160 AFKORTINGENLIJST ......................................................................................... 162 SISA BIJLAGE VERANTWOORDINGSINFORMATIE 2022 ............................................ 164
2 INLEIDING
3 LEESWIJZER
Hierbij bieden wij u wij het jaarverslag en de jaarrekening 2022 aan. In het jaarverslag leggen wij verantwoording af over onze activiteiten en resultaten in het afgelopen jaar, in de jaarrekening over de baten en lasten en de balans. Oosterhout was en is een financieel gezonde gemeente. Dat blijkt ook weer uit de resultaten over 2022. We staan er goed voor. Onze administratieve organisatie is op niveau, onze vermogenspositie is sterk.
Jaarverslag De jaarstukken van de gemeente Oosterhout bevatten een aantal verplichte elementen. Deze jaarrekening is opgesteld conform de opzet van de begroting.
Het afgelopen jaar werd duidelijk dat Oosterhout voor forse investeringen staat op het gebied van onderwijshuisvesting, stadhuis en openbare ruimte. Deze investeringen zullen de gemeenteschuld doen stijgen. De uitdaging voor de komende jaren zal zijn een goede balans te vinden tussen het doen wat nodig is en een houdbare schuld. Natuurlijk kijken we ook uit naar een minder schommelig gemeentefonds, zodat we meer vanuit een voorspelbare lijn kunnen begroten; het helpt als we meerjarig (met name vanaf 2026) weten waar we aan toe zijn.
Financiële positie 2022 In hoofdstuk 4 is op hoofdlijnen het financiële beeld voortkomend uit de jaarrekening geschetst. Ook wordt op basis van dit beeld een doorkijk gegeven naar de toekomstige financiële positie.
Resultaat 2022 Over het jaar 2022 hebben we een positief rekeningresultaat van € 6,3 miljoen. De opbouw van dit resultaat is in hoofdstuk 7 van de jaarrekening nader toegelicht. Opzet jaarrekening De opzet van de jaarrekening en het jaarverslag is veranderd ten opzichte van voorgaande jaren. Uiteraard hebben we ervoor gezorgd dat de programma’s qua inhoud aansluiten bij de begroting 2022. We hebben jaarrekening en het jaarverslag compacter, overzichtelijker en leesbaarder opgesteld dan voorheen. Tevens is het zo opgebouwd dat het op digitale schermen beter leesbaar is. Ook is meer gebruik gemaakt van verwijzingen en linkjes in de documenten, zodat onderliggende informatie makkelijker te vinden is. We gaan de komende periode nog verder met het doorvoeren van veranderingen die de leesbaarheid en toegankelijkheid ten goede komen, maar we hopen u met deze stappen alweer wat verder in uw informatiebehoefte tegemoet te zijn gekomen.
Samenstelling college Het derde hoofdstuk geeft de samenstelling van het college en de bijbehorende portefeuilleverdeling aan.
Programmaverantwoording (jaarverslag) In hoofdstuk 5 zijn de programma’s beschreven. Per programma wordt ingegaan op de vraag ‘Wat willen we bereiken’. Vervolgens wordt verantwoording afgelegd over de geleverde resultaten (Wat hebben we ervoor gedaan?) en over metingen (indicatoren). Tot slot wordt per programma het financiële resultaat in beeld gebracht. Paragrafen De paragrafen geven gebundeld informatie over thema’s, die anders te gefragmenteerd aan de orde zouden komen. Deze informatie wordt voor zowel bestuurders als toezichthouders van belang geacht om de financiële positie van de gemeente te kunnen beoordelen. Een achttal paragrafen is voorgeschreven door het BBV, namelijk Lokale heffingen, Weerstandsvermogen en risicobeheersing, Onderhoud kapitaalgoederen, Treasury (financiering), Bedrijfsvoering, Verbonden partijen, Grondbeleid, Wet open overheid en het EMU saldo. De paragrafen Klachtenafhandeling, Interbestuurlijk toezicht, Verloop vrije reserve en SDG zijn aanvullend opgenomen. Jaarrekening In hoofdstuk 7 is het financiële deel van de jaarverantwoording opgenomen met de toelichting van de afwijkingen per programma, de investeringen, de balans en bijzondere onderwerpen zoals de algemene uitkering. Ook cijfermatige onderdelen welke door de programma’s heenlopen worden hier centraal toegelicht in plaats van in de programma’s zelf.
Een kleine leeswijzer hierbij: een ‘min’ betekent een financieel voordeel voor de gemeente en een ‘plus’ een financieel nadeel. Een ‘I’ staat voor incidenteel en de ‘S’ voor structureel. Bijlagen In de bijlagen is een aantal cijfermatige overzichten opgenomen.
Programmarekening 2022 4
4 SAMENSTELLING COLLEGE
Willem-Jan van der Zanden, Wethouder
Mark Buijs, Burgemeester • • • • • • • • • •
Algemeen bestuurlijke coördinatie Personeel en organisatie (incl. organisatieontwikkeling) Integriteit Burgerparticipatie (incl. borging wijkgericht werken) Openbare orde en veiligheid Toezicht en handhaving Integrale veiligheid Externe veiligheid Regionale samenwerking Overige wettelijke taken
Clemens Piena, Wethouder • • • • • • • • •
Strategie en lobby Integraal sociaal domein Brede welvaart en sociale basis Gezondheid en welzijn WMO en ouderenzorg Communicatie en media Mobiliteit en Integraal Maatschappelijk Beheerkader Mobiliteitstransitie ICT en informatiegestuurd werken
Dees Melsen, Wethouder • • • • • • • • •
Economie en ondernemen Toerisme en recreatie Horeca en evenementen Opgave Bruisende Binnenstad Citymarketing Financiën Stedelijke ontwikkeling Implementatie omgevingswet Wonen
• • • • • • • •
Guus Beenhakker, Wethouder • • • • • • •
Onderwijs en arbeidsmarkt Jeugd en jeugdzorg Energietransitie Klimaatadaptatie Water en riool Natuur en milieu Landbouw (incl. Visie buitengebied)
Arnoud Kastelijns, Wethouder • • • • • • • • • •
Programmarekening 2022 5
Participatiewet Sociale Zaken Inclusie Duurzaamheid Warmtetransitie Afval Kunst en cultuur Dierenwelzijn
Ruimtelijke ordening en bouwen Monumenten en erfgoed Verkeer Beheer openbare ruimte Sport Grondzaken Dienstverlening en overige bedrijfsvoering Inkoop en aanbesteding Vastgoed Project nieuwbouw stadhuis
Bedragen x € 1.000
5 BEELD JAARREKENING Het resultaat van de jaarrekening is bepaald op basis van het door de gemeenteraad vastgestelde beleid en met inachtneming van de kaders, die in het meerjarenbeleidplan (perspectiefnota) en de begroting zijn vastgesteld. Voor zover besluitvorming over toevoeging c.q. onttrekking aan reserves al heeft plaatsgevonden is deze eveneens in de exploitatie verwerkt. 5.1 BEELD JAARREKENING 2022 De jaarrekening 2022 sluit met een voordelig saldo van € 6,3 miljoen. In overeenstemming met het Besluit Begroten en Verantwoorden (BBV) is het resultaat afzonderlijk vermeld op de balans. Bedragen x € 1.000 Thema
Rekening Begroting Rekening Afwijking 2021 2022 2022
Zorg en welzijn 49.512 58.221 58.377 Arbeidsmarkt, economie en onderwijs 4.484 4.916 5.309 Sport en cultuur 7.999 8.314 8.812 Duurzaamheid en klimaat 9.364 10.552 10.811 Wonen en mobiliteit 12.762 14.547 13.659 Veiligheid 4.788 4.761 5.117 Meer voor elkaar 4.220 4.624 4.611 Financieel solide -121.765 -132.181 -138.299 Gemeentelijke organisatie 21.302 21.885 21.558 Onvoorzien 39 Resultaat voor bestemming -7.334 -4.322 -10.045 Vennootschapsbelasting -759 2 292 Mutaties reserves -3.443 3.686 3.439 Resultaat na bestemming -11.536 -634 -6.314
156 N 393 N 498 N 259 N -888 V 356 N -13 V -6.118 V -327 V -39 V -5.723 V 290 N -247 V -5.680 V
Belangrijke incidentele voordelen Bedragen x € 1.000
Omschrijving Wet maatschappelijke ondersteuning Beleidsontwikkeling WMO Beschermd wonen Sociaal beleid Fraudebestrijding Inkomensvoorzieningen Schuldhulpverlening Uitvoering volksgezondheid Beleid middenstand Openbaar groen Wegen, straten en pleinen Ruimtelijke ordening
Bedrag -451 -181 -950 -2.842 -768 -572 -251 -140 -111 -105 -793 -1.514
Omschrijving Publieke dienstverlening Stelposten Beleggingen Onroerendezaakbelasting Afvalstoffenheffing Algemene uitkering Directie en management Stafondersteuning Bestuur, control en advies Financiële ondersteuning en uitvoering DIV Totaal
Bedrag -261 -709 -478 -613 -336 -3.989 -780 -156 -121 -109 -416 -16.646
Belangrijke incidentele nadelen Bedragen x € 1.000
Omschrijving Jeugdzorg algemeen Regionale niet vrij toegankelijke jeugdzorg Huishoudelijke verzorging Re-integratie Wet sociale werkvoorziening Bijzondere bijstand Lokaal minimabeleid Opgave arbeidsmarkt en economie Beleid onderwijs Onderwijshuisvesting Zwembad Afvalverwijdering Bouwvergunningen Grondexploitatie Toezicht en handhaving College Rioolheffing Bestuurs- en managementondersteuning Statistiek Automatisering Consolidatie Equalit Doorbelaste concernoverhead Totaal
Bedrag 1.259 2.808 575 258 195 608 188 102 164 262 487 225 409 1.304 381 142 115 205 181 470 140 135 10.613
Daarnaast is er sprake van overige incidentele voor- en nadelen (< € 100.000) die in totaal € 877.000 voordelig zijn.
Programmarekening 2022 6
6 PROGRAMMA’S
Dummy
Zorg en welzijn
Veiligheid
Arbeidsmarkt, economie en onderwijs
Sport en cultuur
Meer voor elkaar
Financieel solide
Duurzaamheid en klimaat
Gemeentelijke organisatie
Wonen en mobiliteit
Programmarekening 2022 7
6.1 ZORG EN WELZIJN Portefeuillehouder(s) G. Beenhakker, C. Piena en W. van der Zanden
BELEIDSTHEMA’S 6.1.1
Jeugd
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
We willen dat alle kinderen en jongeren zich kunnen ontwikkelen tot zelfstandige volwassenen, die actief deelnemen aan het maatschappelijke leven. Hiervoor gaan we een gunstig opgroeiklimaat voor jeugdigen bevorderen door de sociale basis van jeugdigen, ouders, opvoeders en hun sociale netwerk te versterken. Het vergroten van kansen en het voorkomen van uitval zijn daarbij leidend. Wanneer jeugdhulp noodzakelijk is, organiseren we de juiste en beste jeugdhulp nabij en zo thuis mogelijk voor de jeugdige. Het continu verbeteren van de verbinding tussen jeugdhulp en het onderwijs is daarbij essentieel. Om dit alles te bereiken werken we zowel lokaal als (boven)regionaal verder aan de transformatie naar een jeugdhulpstelsel waarbinnen wij met onze (strategische) partners continu samen de jeugdhulp, processen en beheersing optimaliseren. Verbonden partijen De GGD West-Brabant gevestigd te Breda is betrokken bij dit thema. Voor de verbonden partijen vindt uitwerking plaats in de paragraaf Verbonden partijen. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022 Ontwikkelingen lokaal De capaciteit van het jongerenwerk, het jeugdmaatschappelijk op de scholen en de Praktijkondersteuners Huisartsen Jeugd is in 2022 uitgebreid vanwege toenemende vraag naar deze voorzieningen.
Daarnaast is de pilot steunouders na een positieve evaluatie met een jaar verlengd en is het programma nu niet zwanger (onderdeel van het actieprogramma kansrijke start) structureel geborgd. Daarnaast zijn er een aantal nieuwe initiatieven gestart die een bijdrage leveren aan de beweging naar de voorkant. Het programma ‘samen uit elkaar’ is onder andere in 2022 van start gegaan. Hierbij zetten opgeleide vrijwillige bemiddelaars zich in voor verbetering van communicatie tussen ouders in een (complexe-) scheiding, zodat kinderen hiervan zo min mogelijk hinder ondervinden. Een ander voorbeeld is dat er preventieve interventies ingezet zijn op de scholen, zoals ‘plezier op school’ en ‘that's life' en het project ‘gezien, gehoord, gesteund'. Ook hebben we in samenwerking met partners een start gemaakt met het opstellen van een actieprogramma mentale gezondheid.
Ontwikkelingen jeugdhulp regio West Brabant Oost (WBO) Op 27 september 2022 is de Regiovisie door de gemeenteraad vastgesteld. Vervolgens zijn we gestart met een strategiefase na temporisering van de inkoop. Doel van deze fase is het leggen van een stevig fundament voor de beoogde transformatie: het uitvoeren van de Regiovisie. We brengen onderlinge afhankelijkheden in beeld van de verschillende activiteiten binnen het programma Norm voor Opdrachtgeverschap. Deze strategiefase loopt door in het eerste kwartaal van 2023. De ambitie blijft om samen met het jeugdhulplandschap een duurzame beweging in gang te zetten om kwalitatief goede, beschikbare en betaalbare hulp voor jeugdigen, ouders en gezin te borgen. Niet alleen nu, maar ook in de toekomst. Het jaar 2022 heeft in de regionale samenwerking hoofdzakelijk in het teken gestaan van de implementatie van de Norm voor Opdrachtgeverschap. Om die reden is besloten de uitvoeringsagenda in 2023 op te stellen. Beleidsindicatoren Indicator
Score 2020
Score 2021
Jongeren (t/m 18 jaar) met jeugdhulp Jongeren (t/m 18 jaar) met jeugdbescherming Jongeren (t/m 23 jaar) met jeugdreclassering Waardering contact Sociaal Wijkteam Melding (vermoeden van) huiselijk geweld en kindermishandeling kinderen waarmee het thuis beter gaat Kinderen waarmee het door hulp beter gaat op school, werk, thuis en andere omgeving Kinderen/ouders dat door de hulp meer vertrouwen heeft in zichzelf/het gezin
9,30%
11,50%
12,50% 12,50%1 L
0,90%
1,10%
1,00%
1,00%** L
0,30% 7,4
0,20% 7,1
0,20% -
0,30%** L 7,4 B
566 -%
490 54%
600 55,00%
500 G n.n.b. G
-%
56%
55,00%
n.n.b. G
-%
48%
84,00%
n.n.b. G
* L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
Prognose 2022
Score 2022
Beleidskaders Beleidsnota
Beleidsplan Jeugd(hulp) 2015-2018 Beleidsprioritering Jeugdzorg 2017 Verordening Sociale Adviesraad Oosterhout Verlenging beleidsplan jeugd(hulp) Verordening Jeugdhulp gemeente Oosterhout 2021
1 Eerste halfjaar 2022
Programmarekening 2022 8
Jaar
2014 2016 2017 2018 2021
*
Beleidsnota
Jaar
Uitvoeringsbesluit Jeugdhulp gemeente Oosterhout 2021 Verordening leerlingenvervoer gemeente Oosterhout 2022 Beleidsregels voor het leerlingenvervoer gemeente Oosterhout 2022 Pilot leerlingenvervoer leerlingen in het voortgezet speciaal onderwijs Onderwijsbeleid in de periode 2011-2015 Subsidiering voorscholen en NAZ 2016 en 2017 Harmonisatie voorscholen en kinderopvang Beleidsregels peuteropvang en voorschoolse educatie 2019 Regionaal beleidskader geweld in afhankelijkheidsrelaties en meldpunt crisiszorg 2022-2025
2021 2022 2022 2016 2016 2016 2017 2018
6.1.2
2022
Wet maatschappelijke ondersteuning
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
Sinds 2021 werken we vanuit de integrale visie sociaal domein. De gemeentelijke visie op het sociaal domein vormt het inhoudelijk kader voor het handelen binnen het sociaal team en dus ook binnen de Wmo. In de kern gaat de visie over: • •
de beweging naar de voorkant en de daarmee gepaard gaande inzet op preventie; het bieden van passende ondersteuning door onder andere integrale samenwerking.
Voor de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) vormt het langer, prettig en veilig zelfstandig wonen voor (kwetsbare) inwoners de centrale opgave. Dit gaat met name om de oudere generaties inwoners en ook om inwoners met een psychische kwetsbaarheid. We willen dat deze inwoners zo lang mogelijk hun eigen mentale, sociale en lichamelijke kracht benutten. Dit willen we bereiken door naast een breed aanbod van maatschappelijke voorzieningen ook in te zetten op versterking van de sociale basis. Verbonden partijen De Regio West-Brabant (RWB) gevestigd te Etten-Leur is betrokken bij dit thema. Voor de verbonden partijen vindt uitwerking plaats in de paragraaf Verbonden partijen. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022 Individuele voorzieningen De uitbreiding van de werkwijze zoals die bij hulp bij de huishouding (HbH) plaatsvindt naar de vervoersvoorzieningen en woningaanpassingen is doorgeschoven naar 2023. Dit is gebeurd vanwege de inzet van medewerkers beleid en uitvoering bij de opvang van Oekraïense ontheemden in de eerste
helft van het jaar. Daarna is er prioriteit gegeven aan het wegwerken van ontstane achterstanden rond (her)indicering. Er was eind december 2022 geen wachtlijst meer bij het sociaal team. In 2022 is de Handreiking normenkader Huishoudelijke ondersteuning geimplementeerd. Dat wordt sinds april toegepast bij nieuwe cliënten HbH en bij cliënten die toe zijn aan een herindicatie. Het gemiddeld aantal uur per week dat wordt geïndiceerd is dan ook teruglopen. Er is echter in 2022 ook een cao-wijziging ingegaan die van toepassing is op de HbH. De lonen zijn met ingang van maart gestegen. Daardoor zijn de uitgaven HbH alsnog fors gestegen. Oosterhout werkt in Dongemondverband samen met betrekking tot de maatwerkvoorziening begeleiding. In 2022 heeft dit nog niet de aandacht gehad. We hebben ons onder andere gericht op logeeropvang, het analyseren van de huidige werkwijze van indiceren in relatie tot uitspraak van de centrale raad voor beroep en de indexering van de tarieven. Vrij toegankelijke voorzieningen In 2022 hebben de vrij toegankelijke voorzieningen dagbesteding weer de laagdrempelige inloopfunctie kunnen vervullen na twee coronajaren. Gezamenlijk zijn stappen gezet richting doorontwikkeling. Daarnaast is de pilot Nieuwe Dag van Actief Zorg gestart. Dit is een vrij toegankelijke voorziening dagbesteding in de Pannehoef.
Binnen de pilot Nieuwe Dag worden verschillende activiteiten georganiseerd, ook in samenwerking met de Pannehoef. Beschermd wonen en maatschappelijke opvang De centrumregeling beschermd wonen is op 4 april 2022 gepubliceerd. In 2022 is gewerkt aan de implementatie van het nieuwe toegangsproces beschermd wonen, zodat mensen zich vanaf medio 2023 ook met beschermd wonen vragen kunnen melden bij de lokale sociale teams (in plaats van bij gemeente Breda). In februari 2022 heeft het Rijk besloten de invoering van het woonplaatsbeginsel en de daarmee samenhangende doordecentralisatie van de rijksmiddelen met een jaar uit te stellen tot 1 januari 2024. De gemeenten uit de maatschappelijke opvang regio Breda hebben in diverse regionale pilots rondom maatschappelijke opvang geparticipeerd. Gemeente Oosterhout heeft in 2022 deelgenomen aan een pilot springplank. Dit is een aanpak voor dakloze mensen waarin huisvesting, werk en financieel management zijn geïntegreerd, gericht op duurzame zelfredzaamheid. Daarnaast is in februari een pilot buurtplein Dommelbergen gestart. Dit is een groep inwoners die elkaar (onder leiding van een begeleider) adviseren, vragen stellen en activiteiten ondernemen. Het concept van buurtpleinen is verwant aan dat van de buurtkamer en de GGZ aanlopen, maar kent een verplichtender karakter m.b.t. opkomst en wederkerigheid.
De ervaringen met de regionale pilots zijn meegenomen in voorbereiding van het beleidskader maatschappelijke opvang, openbare geestelijke
Programmarekening 2022 9
gezondheidszorg en verslavingspreventie dat naar verwachting medio 2023 gereed is.
willen dat inburgeraars zich welkom voelen en we zorgen ervoor dat zij snel en volwaardig meedoen in de Nederlandse samenleving.
Beleidsindicatoren
Om mee te kunnen doen in de samenleving is een financieel stabiele situatie een voorwaarde. Daarmee bedoelen we zowel het kunnen voldoen aan de primaire levensbehoeften als het ervaren van financiële rust, zelfs tijdens een schuldregeling. We willen dat inwoners (eerder) schuldenrust ervaren zodat zij (weer) kunnen participeren. Problematische schulden belemmeren mensen om volwaardig mee te kunnen doen. In de eerste plaats blijft dit de verantwoordelijkheid van de inwoner zelf. Zijn of haar eigen kracht staat centraal en moet volledig benut worden. We halen die verantwoordelijkheid niet weg bij de inwoner.
Indicator
Score 2020
Voorzieningen voor senioren Welzijnsvoorzieningen Is mantelzorger Doet vrijwilligerswerk Voorzieningen/toegankelijkheid voor mensen met een functiebeperking Cliënten die door ondersteuning beter de dingen kan doen die hij/zij wil Cliënten die door ondersteuning zichtzelf beter kan redden
Score 2021
Prognose 2022
Score 2022
*
6,9 24% 16%
-
-
6,5 B - B 22% B 23% B
6,0
-
-
6,3 B
77,00%
75,00%
75,00%
76,00% G
86,00%
75,00%
85,00%
82,00% G
* L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
Beleidskaders Beleidsnota
Jaar
Wet maatschappelijke ondersteuning Algemene Subsidieverordening Oosterhout 2018 Beleidsregels voor subsidieverstrekking gemeente Oosterhout 2023 Uitvoeringsbesluit maatschappelijke ondersteuning 2021 Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Oosterhout 2021 Beleidskader welzijn: het nieuw welzijn Visie op dagbesteding en begeleiding Beleidskader regionale maatwerkvoorziening beschermd wonen regio Breda 2021 - 2025 Regionaal beleidskader geweld in afhankelijkheidsrelaties en meldpunt crisiszorg 2022 - 2025 Visie Sociaal Domein Mantelzorgbeleid gemeente Oosterhout Verordening Sociale Adviesraad Oosterhout
6.1.3
2017 2022 2021 2021 2020 2020 2021 2022 2021 2019 2017
Sociaal beleid
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
Bevorderen dat inwoners van Oosterhout in hun eigen levensonderhoud kunnen voorzien, door het (terug)leiden van uitkeringsgerechtigden naar de arbeidsmarkt. Het financieel en materieel ondersteunen van burgers die niet volledig in hun levensonderhoud kunnen voorzien of niet voldoende maatschappelijk kunnen participeren. Dit geldt ook voor onze inburgeraars. We
We willen bijdragen aan de bewustwording bij inwoners van het hebben en houden van een gezonde financiële situatie zodat meer inwoners beter voorbereid zijn op mogelijke financiële tegenslag. En dat meer inwoners beseffen dat met de stap naar hulp erger voorkomen kan worden. Dat er veel mogelijkheden zijn voor ondersteuning, ook als er nog geen sprake is van schulden. Bij de uitvoering van regelingen staat de burger centraal. Niet de regels zijn het uitgangspunt maar wel wat nodig is om burgers gelijke kansen te bieden. Hierbij kiezen we waar dit nodig is voor een integrale aanpak, waarbij de verschillende facetten die een rol spelen betrokken worden om op die manier tot een goede oplossing te komen. Bij de uitvoering van de sociale zekerheid sluit dit ook aan bij de nieuwe koers die het Rijk wil gaan varen: “er moet weer meer balans in de Participatiewet komen”. Hiervoor is wel een wetswijziging nodig. Er is nog geen wetswijziging De verwachting is dat invoeringsdatum 1 juli 2024 wordt, hetgeen afhankelijk is van de wetswijziging. Als dit wetsvoorstel bekend is zullen ww kijken naar de mogelijkheden om hierop op onderdelen vooruit te lopen. Uiteraard zijn de mogelijkheden om op de wetswijziging vooruit te lopen wel afhankelijk van de ruimte die het kabinet hiervoor wil bieden. We willen dat burgers in staat gesteld worden om via werk hun eigen inkomen te verwerven.
Ook mensen met een arbeidsbeperking en groepen met een afstand tot de arbeidsmarkt moeten deze kansen krijgen. Verbonden partijen De verbonden partij MidZuid (WAVA) gevestigd te Oosterhout is betrokken bij dit thema. Voor de verbonden partijen vindt uitwerking plaats in de paragraaf Verbonden partijen.
Programmarekening 2022 10
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022
Beleidsindicatoren
Participatie De ontwikkelingen op de arbeidsmarkt zijn in 2022 gunstig geweest voor de werkgelegenheid. Hierdoor heeft de coronacrisis niet geleid tot een hoge werkloosheid. Het tegendeel is nu zelfs aan de orde; we hebben te maken met een krappe arbeidsmarkt waarin veel werkgevers moeite hebben om geschikt personeel te vinden.
Indicator
In 2022 is gewerkt aan de verbetering van de processen met betrekking tot het aan het werk helpen van personen met een arbeidsbeperking. Eind 2022 waren er ongeveer 110 personen met een arbeidsbeperking die met toepassing van een loonkostensubsidie werkzaam waren. Van de personen die met een loonkostensubsidie werkzaam zijn, zijn er 40 die tot de doelgroep van de participatievoorziening beschut werk behoren. Hiermee is de doelstelling die het ministerie van SZW heeft vastgesteld behaald. De wijziging van de Participatiewet in het kader van breed offensief die voorzien was in 2022 heeft de nodige vertraging opgelopen en zal pas op 1 juli 2023 inwerkingtreden. In 2022 maakte het kabinet de eerste plannen bekend voor de aanpassing van de Participatiewet om hierin weer meer ruimte te geven voor gemeentelijk maatwerk. De wijziging van de Participatiewet in balans (menselijke maat/maatwerk) zal echter pas in 2024 plaatsvinden. In de uitvoering is al wel het uitgangspunt dat we, binnen de ruimte die de wet hiervoor biedt, maatwerk toe te passen. De uitvoerende medewerkers hebben hiervoor de training ‘omgekeerde toets’ gevolgd. Veranderopgave inburgering In 2022 is de wettelijke taakstelling in het kader van de Wet Inburgering behaald en is het merendeel van de inburgeraars gestart volgens de nieuwe werkwijze.
Samen met onze ketenpartners en taalaanbieder is uitvoering gegeven aan deze nieuwe taak. De processen zijn nauwlettend gemonitord en daar waar nodig zijn de werkprocessen aangepast. Schuldhulpverlening In 2022 bleef de verwachte stijging van het aantal hulpvragen uit, dit is een landelijk beeld. Aannemelijk is dat inwoners zich nog kunnen hebben “redden” met de steunpakketten. Het beeld kan echter snel omslaan waardoor de vraag naar hulpverlening toeneemt, omdat de steunpakketten mogelijk komen te vervallen en we ons in een financiële onzekere tijd bevinden. Minimabeleid Het minimabeleid is in 2022 niet geactualiseerd. Onder meer door inzet van capaciteit op de opvang van ontheemden uit Oekraïne is de actualisering doorgeschoven naar 2023. Wel zijn er ondersteuningsmaatregelen opgestart in 2022 voor minima: de energietoeslag 2022 (met ruim 3.200 verstrekkingen) en het crisisfonds. Belangrijk uitgangspunt bij het crisisfonds is dat maatwerk geleverd wordt in individuele schrijnende situaties.
Netto arbeidsparticipatiegraad (% werkzame beroepsbevolking t.o.v. beroepsbevolking) Kinderen in uitkeringsgezin (% kinderen tot 18 jaar) Werkloze jongeren (% 16 t/m 22 jarigen) Jongeren met een delict voor de rechter (% 12 t/m 21 jarigen) Aantal personen met bijstandsuitkering (per 10.000 inwoners) Aantal lopende re-integratie voorzieningen (per 1.000 inwoners 15-65 jaar) Aantal cliënten met maatwerkarrangement WMO (per 10.000 inwoners) Demografische druk (%) Uitstroom naar werk in % van de totale uitstroom uit de uitkering % melders voor uitkering die door intakeprocedure geen aanvraag doen Aantal beëindigde uitkeringen door uitstroom naar werk. % mensen met een uitkering aan de slag in een traject arbeidsritme
Score 2020
Score 2021
Prognose 2022
Score 2022
*
68,80%
n.b.
-
n.b. L
5,00%
n.b.
-
n.b. L
1,00%
n.b.
-
n.b. L
1,00%
n.b.
-
n.b L
140,0
137,6
151,0
140,7 L
17,5
-
18,0
14,0 L
920 76,80%
940 76,60%
77,8%
n.n.b. L 77,8%. L
32,00%
36,30%
40,00%
38,40% G
45,00%
51,70%
60,00%
45,60% G
56
-
100
71 G
95,00%
-%
25,00%
- G
* L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
Beleidskaders Beleidsnota
Jaar
Visienota Participatiewet Beleidsnota Participatiewet 2015 Verordening handhaving sociale zekerheid 2015 Uitvoeringsbesluit uitkeringsverstrekking Sociale Zekerheid 2015 Beleidsregels boete Sociale Zekerheid 2018 Afstemmingsverordening Sociale Zekerheid 2015 Beleidsregels terugvordering en verhaal 2018 Beleidsregels terug- en invordering bedrijfskapitaal Tozo Oosterhout Uitvoeringsbesluit Taaleis participatiewet 2016 Verordening op de Adviescommissie bezwaarschriften sociale zekerheid voor de gemeente Oosterhout’ Uitvoeringsbesluit CZM 2015 Minimabeleid 2016 en verder
2014 2014 2014 2015 2017 2017 2017 2022 2018 2014
Programmarekening 2022 11
2014 2016
Beleidsnota
Jaar
Verordening individuele inkomenstoeslag Participatiewet 2015 Beleidsplan schuldhulpverlening 2021-2024 Beleidsregels schuldhulpverlening 2021-2024 Uitvoeringsplan schuldhulpverlening 2022-2025 Beleidsnota Ondersteuning kinderen uit gezinnen met beperkte financiele middelen Beleidsregels bijzondere bijstand 2020 Beleidsregels eenmalige energietoeslag 2022 Notitie toekomstige positie WAVA binnen participatiewet Uitvoering Participatiewet en toekomst Wava Re-integratieverordening Participatiewet 2015 Uitvoeringsbesluit re-integratievoorzieningen participatiewet 2015 Re-integratie en activering Participatiewet 2019 Regionaal beleidskader veranderopgave inburgering
2017 2021 2022 2022 2018
6.1.4
2020 2022 2015 2016 2017 2018 2019 2021
Ten slotte is er vanuit volksgezondheid aangesloten bij verschillende projecten. Zo is het beleidskader Brede Buurt opgesteld, waarbij positieve gezondheid het uitgangspunt van het programma is geworden. Daarnaast wordt de link naar gezondheid gelegd in projecten omtrent klimaatadaptatie en schone lucht. Beleidsindicatoren Indicator
Score 2020
Gezondheidszorg in de gemeente
Score 2021
7,5
Prognose 2022
-
-
Score 2022
*
7,2 B
* L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
Beleidskader Beleidsnota
Jaar
Ontwikkelagenda Gezondheid: Oosterhout vitale stad Werkagenda Gezondheid: Oosterhout vitale stad
2019 2019
Volksgezondheid
Begrotingswijzigingen
6.1.5
- Toelichting financiële afwijking
Met volksgezondheidsbeleid wordt een gezonde leefstijl van de inwoners van Oosterhout bevorderd. Verbonden partijen De Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord (RAV) gevestigd te Tilburg en de GGD West-Brabant gevestigd te Breda zijn betrokken bij het thema. Voor de verbonden partijen vindt uitwerking plaats in de paragraaf Verbonden partijen.
Dierenwelzijn
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
Het op een juiste wijze exploiteren van het Milieu Educatief Centrum en de bijbehorende kinderboerderij (MEK) op een manier die recht doet aan de huidige inzichten op het gebied van dierenwelzijn. Daarnaast is er deze bestuursperiode bijzondere aandacht voor het welzijn van dieren. Verbonden partijen Er zijn geen verbonden partijen betrokken bij dit thema.
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022
Een belangrijke ontwikkeling in 2022 is de start van een regionale samenwerking tussen de West-Brabantse gemeenten, de GGD, de zorgverzekeraar en het zorgkantoor. Volksgezondheid en preventie worden aan de hand van deze samenwerking actiever en georganiseerder opgepakt. Doelstelling van deze samenwerking is de uitvoering van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA)), die vanuit het rijk zijn opgesteld.
In 2022 is gestart met het voeren van meer regie op de exploitatie van het MEK met als voornaamste doel het dierenwelzijn. Hiervoor is een extra financiële bijdrage aan het MEK nodig geweest. Het resultaat is op dit moment dat het MEK haar financiën en haar bestuur op orde heeft.
In 2022 heeft de gemeente Oosterhout verdere uitvoering gegeven aan de programma's die opgenomen zijn in de werkagenda van het lokaal gezondheidsbeleid (Rookvrije Generatie, JOGG programma, Fitcoins) en het faciliteren van verschillende gezondheidsinitiatieven binnen het lokaal preventieakkoord en het lokaal sportakkoord. Ook hebben we in 2022 wederom deelgenomen aan het programma Animo. In 2022 is er verder aandacht geweest voor mentale gezondheid: de opzet van een coalitie mentale gezondheid jongeren en de pilot Welzijn op Recept.
Beleidsindicatoren Indicator
Niet van toepassing.
Programmarekening 2022 12
Score 2020
Score 2021
Prognose 2022
Score 2022
*
Beleidskaders Beleidsnota
Jaar
Niet van toepassing
6.1.6
Beheerskosten sociaal domein
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
We willen dat het goed gaat met de inwoners van Oosterhout. We vinden het belangrijk dat inwoners een waardevol bestaan kunnen opbouwen, hierin eigen keuzes kunnen maken en veerkrachtig zijn wanneer het leven (even) tegenzit. Met de visie Sociaal Domein zetten we sinds 2021 stevig in op de ‘beweging naar de voorkant’: zo veel mogelijk en zo vroeg mogelijk problemen opvangen en oplossen in de eigen directe omgeving en/of met inzet van (vrij toegankelijke) voorzieningen in de stad. Op deze wijze vermindert de druk op de niet vrij toegankelijke voorzieningen. Vanuit deze visie zijn de volgende maatschappelijke resultaten geformuleerd: • • •
een samenleving (stad, kerkdorp, wijk of buurt) waarin inwoners naar vermogen meedoen; een samenleving waarin inwoners naar vermogen op eigen kracht functioneren; een samenleving waarin inwoners in hun functioneren steun kunnen krijgen van de directe omgeving door de aanwezigheid van een sterke sociale basis, brede maatschappelijke voorzieningen en vrij toegankelijke voorzieningen.
voorbeeld van een ontwikkelopgave is het verder optimaliseren van de samenwerking tussen het sociaal team en onze partners in het voorliggend veld. Verder gaan we aan de slag met de communicatie en digitalisering. De ontwikkelopgaven zijn erop gericht beter integraal samen te werken om inwoners snel de beste combinatie van ondersteuning en hulp te bieden. Cliënt ervaringsonderzoeken (CEO) Met het CEO meten we hoe inwoners het (gemeentelijke) toegangsproces en de kwaliteit van de ingezette hulp ervaren. In 2022 is een CEO opgezet en ingeregeld. Voor die tijd vonden er afzonderlijke cliëntervaring onderzoeken plaats met betrekking tot Wmo, jeugd en participatie. Met het integraal domein overstijgende CEO worden inwoners op verschillende momenten in de klantreis bevraagd op hun ervaringen. Hierdoor kunnen we gerichter onze dienstverlening verbeteren. De vragenlijsten voor Wmo, jeugd en participatie zijn zo veel als mogelijk op elkaar afgestemd, zodat we vergelijkingen tussen de domeinen kunnen maken. De impact van corona In 2022 hebben we te maken gekregen met een grote toename van ondersteuningsvragen bij het sociaal team. Om wachtlijsten weg te werken en wachttijden te verkorten is de gemeenteraad in juli gevraagd middelen vrij te maken uit het coronaherstelfonds. Daarmee is voor zes maanden 7,5 Fte ingehuurd bij het sociaal team.
Eind december is het gewenste resultaat bereikt. De wachtlijst is weggewerkt en de wachttijden voor een eerste gesprek zijn teruggebracht naar een acceptabel niveau (maximaal 3 weken).
Verbonden partijen
De gevolgen van de lockdowns tijdens de coronaperiode zijn voor het merendeel van de ZZP-ers en kleine zelfstangen opgevangen door de ondersteuningsregelingen zoals de Tozo. Na de coronacrisis heeft de economie zich weer snel hersteld. Het aantal zelfstandigen dat hierdoor in de financiële problemen is gekomen lijkt hierdoor beperkt.
Er zijn geen verbonden partijen betrokken bij dit thema.
Beleidsindicatoren
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022
Indicator
Opgave financiële beheersbaarheid sociaal domein In 2022 is de opgave financiële beheersbaarheid sociaal domein als zodanig opgehouden te bestaan. De opgave is overgegaan in de dagelijkse aansturing binnen beide sociaal teams (beleid en uitvoering). Aan de doorontwikkeling van de monitoring vanuit verschillende systemen is gewerkt.
Huishoudens met zorg en ondersteuning Score Sociale kracht Score Participatie Score mate van eenzaamheid Score zelfredzaamheid Score financiële zelfredzaamheid Score collectieve zelfredzaamheid Score sociale cohesie Cliënten dat wist waar ze terecht konden voor hulp
In 2023 werken we opnieuw vanuit de integraliteit: uiteraard binnen het sociaal domein, maar ook meer richting het fysieke domein (wonen en openbare ruimte).
Verbetercyclus Toegang Binnen de verbetercyclus Toegang heeft in 2022 heeft een vervolgmeting plaatsgevonden bij de drie perspectieven: inwoners, maatschappelijk partners en medewerkers van het sociaal team. De uitkomst van deze vervolgmeting is tijdens een klankbordsessie vanuit de drie perspectieven getoetst, waarna een nieuwe set aan ontwikkelopgaven is vastgesteld. Een
* L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
Programmarekening 2022 13
Score 2020
Score 2021
Prognose 2022
Score 2022
*
20,40% -
22,10% 71 71 65 82 65 67 70
-% 73 73 70 83 68 67 70
n.n.b. L 72 B 72 B 81 B 81 B 71 B 60 B .. B
-%
70,00%
70,00%
.. B
6.2 ARBEIDSMARKT, ECONOMIE EN ONDERWIJS Portefeuillehouder(s) G. Beenhakker, D. Melsen
Beleidskader Beleidsnota
Jaar
Visie Sociaal Domein Beleidsplan Toezicht en Handhaving rechtmatigheid in het Sociaal Domein Verordening Sociale Adviesraad Oosterhout
2020
BELEIDSTHEMA’S
2021 2017
6.2.1
Begrotingswijzigingen
PROGRAMMA KOSTEN Bedragen x € 1.000 Thema
bgw
fin
Rekening Begroting Rekening Afwijking 2021 2022 2022
Jeugd Wet maatschappelijke ondersteuning Sociaal beleid Volksgezondheid Dierenwelzijn Beheerskosten sociaal domein Resultaat voor bestemming Storting reserves Onttrekking reserves Resultaat na bestemming
17.679 19.896 9.247 2.253 223 214 49.512 49.512
17.025 21.313 17.004 2.421 200 258 58.221 -838 57.383
21.121 20.585 13.831 2.281 213 346 58.377 16 -865 57.528
4.096 N -728 V -3.173 V -140 V 13 N 88 N 156 N
`
TAAKVELDEN Binnen dit programma vallen de volgende IV3 taakvelden. Bedragen x € 1.000 Taakveld
Rekening Begroting Rekening Afwijking 2021 2022 2022
1.0 – Veiligheid 4.0 – Onderwijs 6.0 - Sociaal domein 7.0 - Volksgezondheid en milieu Resultaat voor bestemming
93 814 46.214 2.391 49.512
85 927 54.648 2.561 58.221
95 1.091 54.778 2.413 58.377
10 N 164 N 130 V -148 V 156 V
INVESTERINGEN Bedragen x € 1.000 Thema
Jeugd WMO Totaal
Beschikbaar ‘22
143 57 200
Dekking Netto be- Werkelijk Dekking reserves schikuitg/ink reserves baar ‘22 ‘22
-143 -19 -162
38 38
9 28 37
9 16 25
Arbeidsmarkt
Restant 31-12
26 26
- Toelichting financiële afwijking
Binnen de opgave economie en arbeidsmarkt is het de ambitie om stappen te maken naar een betere weerbaarheid en flexibiliteit van inwoners en ondernemers, zodat zij goed kunnen meebewegen met de ontwikkelingen en transities die gaande zijn. Beroepen verdwijnen, de inhoud van het werk verandert en er komen nieuwe beroepen bij. Dit vraagt van inwoners om nieuwe vaardigheden eigen te maken en voor ondernemers om inzicht waar hun kracht ligt en te weten welke vaardigheden nu belangrijk zijn maar ook in de toekomst. Deze opgave draagt bij aan deze transformatie door voor inwoners/ werknemers in te zetten op een leven lang ontwikkelen en anders opleiden, en met ondernemers te verkennen wat acties zijn om de lokale economie te versterken en de juiste mensen te vinden en vast te houden. Dit zodat de toekomstvisie van Oosterhout: "Iedereen moet mee kunnen doen. We moeten de kracht die we hebben benutten, zodat het hier prettig wonen, fijn werken en goed recreëren is.", gerealiseerd wordt. Met de acties die we gezamenlijk belangrijk vinden, zetten we in op oplossingen voor economische – en arbeidsmarktvraagstukken. Onze rol als gemeente hierin is die van aanjager, kartrekker of initiator maar altijd in de verbindende en/of faciliterende vorm. Als overheid creëren wij geen banen, ontwikkelen geen onderwijs en investeren niet in innovaties.
We verbinden partijen zodat de samenwerking ten goede komt voor onze inwoners en ondernemers en zorgen voor een gunstig vestigingsklimaat. Verbonden partijen Er zijn geen verbonden partijen betrokken bij dit thema. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022 In 2022 is samen met onderwijs, ondernemers, maatschappelijke organisaties en de gemeente Oosterhout ingezet op het ontwikkelen van een programma Arbeidsmarkt en Economie. In december 2022 is deze door de raad vastgesteld. Het programma kent drie lijnen: iedereen doet mee, sterke lokale economie en regionaal krachtig. De komende bestuursperiode wordt ingezet op het uitvoeren van de 20 actielijnen. De gemeente Oosterhout werkt nauw samen met ondernemers en onderwijs. Naast de intensieve samenwerking met Curio voor het ontwikkelen van een opleiding is er actief ingezet op het ontwikkelingen van collectieve samenwerkingen op bedrijventerreinen en hoe de bedrijventerreinen
Programmarekening 2022 14
geoptimaliseerd kunnen worden (beveiliging). Om de collectiviteit en de optimalisatie te stimuleren is een subsidieregeling voor de bedrijventerreinen opgezet. Op bedrijventerrein Vijf Eiken is in samenwerking met ondernemers en de Provincie gestart met het project grote Oogst dat gericht is op het verduurzamen en toekomstbestendig maken van het terrein. Beleidsindicatoren Indicator
Score 2020
Krapte indicator arbeidsmarkt2 • technische beroepen • commerciële beroepen • ICT beroepen • transport en logistiek Aantal vacatures • technische beroepen • commerciële beroepen • ICT beroepen • transport en logistiek
Score 2021
Prognose 2022
Score 2022
*
G 2,71 1,13 2,69 1,22
7,48 3,47 7,69 5,28
2,25 1,25 2,75 1,75
8,3 6,76 16,00 6,77 G
2.950 1.000 350 950
4.450 1.800 500 2.400
2.500 1.200 350 1.200
4.500 2.300 850 2.200
* L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
Beleidskader Beleidsnota
Jaar
Oosterhout werkt !, meer voor elkaar
2022
6.2.2
Ruimte om te ondernemen
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
Behoud en versterking van de werkgelegenheid door het stimuleren van een duurzame economie, door het bevorderen van een goed ondernemersklimaat en door goed relatiebeheer. Versterken aantrekkelijkheid van het stadshart tot een bruisende, ondernemende binnenstad. Behoud en versterking van de werkgelegenheid door het faciliteren van nieuwvestiging of uitbreiding van bedrijven en het bevorderen van een goed ondernemersklimaat. Verbonden partijen
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022 Opgave Bruisende binnenstad In 2022 is de aanpak van leegstand in de binnenstad verder opgepakt. Diverse winkels uit Arendshof II zijn verplaatst, met de eigenaren van Arendshof 1 is een ambitiedocument opgesteld en de eigenaren van leegstand in de Nieuwstraat worden geactiveerd om hun leegstand aan de pakken. Met betrekking tot de kwaliteit van de binnenstad is vooral gewerkt aan vergroening van een aantal locaties. De uitvoering zal in 2023 verder worden opgepakt. Kwaliteit kernwinkelgebied In 2022 is een start gemaakt tot herijking van de binnenstad visie. Concreet hebben een schouw en een inventarisatie van beleidstukken de start van de herijking ingeluid. De uitwerking zal in 2023 plaats vinden. Ontwikkelvisie Arendshof In 2022 is samen met het bestuur van de Vereniging van Eigenaren, de provincie, de binnenstad manager en enkele adviseurs gewerkt aan een ambitiedocument voor de toekomst van Arendshof I. De relatie met de ontwikkeling van Arendshof II en het Arendsplein zijn groot en daarom is het werkgebied uitgebreid. Arendsplein De gebouwen van de voormalige ABN-AMRO en Rabobank zijn gesloopt en de bouw van de beide appartementengebouwen is van start gegaan. De oplevering staat geland in 2024 voor de ABN-AMRO en Rabo-locatie. De oplevering van de appartementen op de huidige Arendshof 2 staan gepland voor 2025.
In 2022 is het ontwerp van de openbare ruimte afgerond en zijn twee omgevingsvergunningen verleend. Arendshof 2 In lijn met de ontwikkeling van Arendshof II tot het nieuwe gemeentehuis en de ontwikkeling van het Arendsplein, is verdere uitvoering gegeven aan het verplaatsen van de winkels naar ander locaties in de binnenstad. Met de winkeliersvereniging blijft aandacht voor een aantrekkelijk winkelklimaat, ondanks de hoeveelheid leegstand. Leegstaande winkels worden daarom ook daar waar mogelijk voorzien van tijdelijke gebruikers. De eerste voorbereideng voor sloop van de westvleugel ten behoeve van de realisatie van het derde appartementengebouw op het Arendsplein, zijn gestart. Everdenberg Oost De verwachting was dat eind tweede kwartaal 2022 de eerste bedrijven op Everdenberg Oost operationeel zouden zijn. Door juridische procedures in het kader van de Wet natuurbescherming en door de energietransitie heeft
Er zijn geen verbonden partijen betrokken bij dit thema.
2 UWV heeft de berekeningswijze van de spanningsindicator veranderd, hier opgenomen de
‘nieuwe’ cijfers voor het vierde kwartaal 2020+2021. Voor 2022 zijn de cijfers voor het derde kwartaal opgenomen.
Programmarekening 2022 15
de uitgiften van de bedrijfskavels vertraging opgelopen. De verwachting is nu dat de in 2e kwartaal 2024 de eerste bedrijven hun deuren zullen openen. Citymarketing Er zijn intern en extern veel gesprekken gevoerd rond citymarketing en stadspromotie. Door de verschillende belangen, doelgroepen en doelstellingen is er nog geen concreet programma gemaakt rond citymarketing in 2022. Hierdoor is het budget niet opgemaakt. Er is een wens om de ambitie te verkleinen tot stadspromotie en samen met de binnenstad en de VVV een nieuwe structuur te gaan opzetten. Deze gesprekken lopen nog. Het programma is dus niet gerealiseerd en loopt door in 2023. Uitvoeringsagenda Economie In 2021/2022 is geen agenda economie opgesteld omdat de agenda zou overvloeien in het programma arbeidsmarkt en economie, dit programma heeft langer op zich laten wachten. Specifieke punten waaraan is gewerkt: het verlengen van de BIZ op bedrijventerrein Weststad met succes. Het opstarten van een procedure om te komen tot een BIZ op bedrijventerrein Vijf Eiken, ondanks dat de BIZ er niet is gekomen is er wel meer collectiviteit ontstaan en een professioneel parkmanager ingezet. Vanuit het programma Arbeidsmarkt en Economie is in 2022 gestart met de inzet van Virtual Reality brillen die inwoners op een toegankelijke manier een reëel beeld geven van een diversiteit aan beroepen (Technologie voor Sociale Inclusie).
Deze worden ingezet bij MidZuid, Theek 5 en gemeente Oosterhout. Regionale samenwerking Vanuit landelijk en provincie wordt ingezet op regionale samenwerking en regionale subsidies. De gemeente Oosterhout sluit aan bij regionale en provinciale overleggen die impact hebben voor inwoners en ondernemers. Voorbeelden zijn overleggen van M7, Regio West Brabant (RWB), Bestuur Regionaal Werkbedrijf en de Stedelijke Regio Breda-Tilburg (SRBT). Beleidsindicatoren Indicator
Vestiging van bedrijven (aantal per 1.000 inwoners van 15 t/m 74 jaar) Aantal banen (aantal per 1.000 inwoners van 15 t/m 74 jaar) Functiemenging (%)
Score 2020
156,4 693,3 53,80%
Score 2021
163,9 696,8 53,90%
Prognose 2022
-
Score 2022
*
n.n.b. L n.n.b. L n.n.b. L
Indicator
Waardering vestigingsklimaat gemeente (score 1-10)3 Waardering ondernemersklimaat gemeenten (score 1-10) Aantal hectare direct uitgeefbare bedrijventerrein Organisatiegraad bedrijven op bedrijventerreinen. (Aangesloten bij bedrijventerreinvereniging of vallend onder BIZ) Bereikbaarheid bedrijventerreinen: Per auto (score 1-10) Per OV (score 1-10) Aantal werkzame personen Aantal bedrijven Aantal oprichtingen van ondernemingen (per 1.000 vestigingen). Aantal opheffingen van ondernemingen (per 1.000 vestigingen) Werkloosheidspercentage Leegstandsindicatoren: Kantoren (m2) 4 Bedrijven (m2) Winkelruimte/horeca (%)5 Waardering ondernemers algehele gemeentelijke dienstverlening (score 110)6 Gemiddeld aantal passanten in binnenstad per week4 Werkgelegenheid in de gemeente Winkelaanbod in de gemeente Waardering winkels voor dagelijkse boodschappen in de woonbuurt Waardering afhandeling melding openbare ruimte * L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
3 De bedrijvenenquête wordt 1x in de 2 jaar gehouden, in 2020 is er vanwege corona geen bedrij-
5 Betreft werkelijke leegstand
venenquête gehouden. 4 Betreft het commercieel aanbod dat door makelaars te koop/te huur wordt aangeboden. Het gaat dus niet om leegstand.
6 Sinds 2019 andere manier van meten.
Programmarekening 2022 16
Score 2020
Score 2021
Prognose 2022
-
Score 2022
*
6,5
7,1 G
-
-
6,5
6,8 G
18,2
18,2
16,2
16,2 G
-
-
-
29.077 5.468
29.483 5.735
7,4 5,9 29.000 6.000
28% G G 7,7 5,2 29.575 G 5.870 G
703
718
700
747 G
520 4,7%
435 3,6%
400 3,2%
20.200 48.000 16,10%
17.100 35.700 17,90%
13.000 40.000 17,00%
457 G n.b.b G G 6.600 13.800 16%
-
-
6,6
6,7 G
50.000 111.000 -
49.200 G 7,1 B 7,0 B
37.600 7,1 7,2 8,3
-
-
8,1 B
6,4
-
-
7,8 B
Beleidskader Beleidsnota
Jaar
Beleid en beleidsregels standplaatsen in Oosterhout Oosterhout werkt! Meer voor elkaar Visie op de boodschappenstructuur Detailhandelsvisie Binnenstadsvisie Nadere regels voor de warenmarkten in de gemeente Oosterhout Verordening op de warenmarkten voor de gemeente Oosterhout 2019 Terrassenbeleid Gemeente Oosterhout
2015 2022 2016 2017 2017 2022 2019 2019
6.2.3
Onderwijs
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
Alle jeugdigen van 0-25 jaar in Oosterhout helpen wij op weg naar maatschappelijke zelfstandigheid en een positieve deelname aan het maatschappelijk leven. Het accent ligt daarbij op het vergroten van kansen en het voorkomen van (school)uitval. Verbonden partijen Het Regionaal Bureau Leren (RBL) gevestigd te Breda is betrokken bij dit thema. Voor de verbonden partijen vindt uitwerking plaats in de paragraaf Verbonden partijen. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2022 Visie op onderwijs Er is samen met de gemeenteraad, en ook samen met bewoners, ondernemers, organisaties en externe deskundigen gewerkt aan een nieuwe onderwijsvisie die het kader vormt voor de verdere uitwerking van het onderwijsbeleid via een Lokale Educatieve Agenda (LEA). De verschillende bijeenkomsten, gesprekken, bestaand beleid en ontwikkelingen hebben tot vijf thema’s geleid. Deze thema’s worden benaderd vanuit het oogpunt van normaliseren, preventie en samenwerking. Na een opiniërende behandeling zal de visie rond de zomer 2023 ter besluitvorming aan de raad worden aangeboden. Daarnaast heeft in december 2022 besluitvorming over het Integraal Huisvestingsplan (IHP) plaatsgevonden in de gemeenteraad. Gelijktijdig zijn er in het kader van de gemeentelijke middelen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) thema’s besproken waar we samen met de besturen aan willen werken, een mooie basis voor een LEA.
voorschoolse educatie. Ook zijn middelen ingezet om bij te dragen aan de kwaliteitseisen waar de voorschoolse voorzieningen aan dienen te voldoen. In 2022 is de peutermonitor geïmplementeerd. De peutermonitor geeft inzicht in het (non) bereik van alle type peuters op gemeente, - wijk en locatieniveau, ondersteunt het indicerings- en toeleiding proces van de GGD en geeft inzicht over het gebruik van 960 uurs voorschoolse aanbod voor de doelgroep peuters. Deze beleidsrijke informatie wordt gebruikt voor de doorontwikkeling van de inzet op onderwijsachterstanden. Ook is een deel van de middelen is ingezet voor projecten die tot doel hebben de (taal)achterstanden van kinderen te voorkomen of te verminderen. Daarnaast zijn de middelen gebruikt om de voorziening voor niet aanspreekbare zij-instromers (NAZ) in stand te houden en te evalueren. Naar aanleiding van de evaluatie wordt in 2023 een scenario voor de toekomst uitgewerkt en uitgevoerd. Aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt Medio 2021 is gestart met verkennende gesprekken voor het ontwikkelen van een hybride opleiding Transport en Logistiek vanuit de triple helix. Onderwijs, ondernemers en overheid trekken gezamenlijk op in het realiseren van een praktische opleiding om een startkwalificatie te behalen. In juni 2022 is een convenant getekend om twee jaar met elkaar op te trekken om een volwaardige opleiding te ontwikkelen.
De komende twee jaar staat dit project in het teken van doen en bijsturen waar nodig. Uitvoering nieuwe verordening leerlingenvervoer De verordening bekostiging leerlingenvervoer gemeente Oosterhout is in 2022 vastgesteld. Deze verordening biedt ruimte om op alle mogelijke wijzen de zelfstandigheid en zelfredzaamheid van de leerling te stimuleren. Daarnaast zijn in de verordening de mogelijkheden vergroot om maatwerk te kunnen leveren. Leerplicht en Voortijdig schoolverlaten In 2022 is een start gemaakt met de doorontwikkeling van het Regionaal Bureau Leren (RBL). Aanleiding hiervoor vormen de veranderingen in het werk en de maatschappelijke context, ervaren knelpunten in de RBL-organisatie en de governance. De gemeente Breda heeft een programmamanager aangesteld om de doorontwikkeling vorm te geven. Zijn opdracht is om te komen tot een nieuwe gezamenlijke visie op het voorkomen van schoolverzuim en voortijdig schoolverlaten en deze uit te werken in een hernieuwd samenwerkingsmodel tussen gemeenten, inclusief governance. Het doorontwikkelingsproces loopt door in 2023. Op dit moment is de financiële impact ervan nog niet aan te geven.
Specifieke uitkering onderwijsachterstanden De onderwijsachterstandsmiddelen zijn ingezet om het aanbod voorschoolse educatie voor peuters van 2,5 jaar tot 4 jaar te subsidiëren. De middelen zijn daarnaast ingezet voor het toe leiden van de peuters naar de Programmarekening 2022 17
Beleidsindicatoren Indicator
Beleidskader Score 2020
Score 2021
Prognose 2022
Absoluut verzuim (aantal per 1.000 leerlingen) 3,6 2,9 2,9 Relatief verzuim |(aantal per 1.000 leerlingen) 15 18 Vroegtijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers, % deelnemers aan het VO en MBO onderwijs) 2,10% 2,70% 2,5% % schoolverzuim 3,00% 3,00% Verzuimpercentage RBL 3,25% 4,80% 4,80% Omvang voortijdig schoolverlaters 1812 8 8 Omvang voortijdig schoolverlaters 18+ 65 55 55 Omvang relatief verzuim (aantal meldingen) 248 300 300 Omvang absoluut verzuim (aantal meldingen) 15 15 15 Omvang thuiszitters (aantal meldingen) 12 8 8 Wet kinderopvang • Aandeel tijdig afgehandelde aanvragen 92,50% 95,00% 95,00% • Aandeel geïnspecteerde locaties (KDV- BSO-GOB-PSZ) 36,70% 98,00% 98,00% • Aandeel geïnspecteerde locaties (VGO nieuw) 100,00% 100,00% 100,00% • Aandeel geïnspecteerde locaties (VGO bestaand) 48,00% 25,00% 25,00% • Aandeel ingezette - handhavingstrajecten 100,00% 100,00% 100,00% • Aantal keer geen actie op tekortkomingen Onderwijsvoorzieningen in de gemeente 7,7 Waardering basisonderwijs in de woonbuurt 7,7 Voorzieningen voor jongeren in de gemeente 7,4 * L(andelijk), G(emeentelijk), B(urger)
Score 2022
*
3,1 L 16 L 2,75% L 2,95% G 4,07% G 18 G 93 G 220 G 35 G 5 G G 100% 100% 100% 60,5% 100%
Beleidsnota
Jaar
Gemeenschappelijke Regeling Programma Schoolverzuim en Voortijdig Schoolverlaten regio West-Brabant Verordening materiële financiële gelijkstelling onderwijs gemeente Oosterhout 2015 Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs 2015 Integraal Huisvestingsplan Verordening leerlingenvervoer gemeente Oosterhout 2022 Beleidsregels voor het leerlingenvervoer gemeente Oosterhout 2022 Pilot leerlingenvervoer leerlingen in het voortgezet speciaal onderwijs Onderwijsbeleid in de periode 2011-2015 Subsidiering voorscholen en NAZ 2016 en 2017 Harmonisatie voorscholen en kinderopvang Beleidsregels peuteropvang en voorschoolse educatie 2019
2019
6.2.4
2014 2014 2022 2022 2022 2016 2016 2016 2017 2018
Toerisme en recreatie
Begrotingswijzigingen
- Toelichting financiële afwijking
Een goed toeristisch recreatief klimaat, waarbij de ligging van Oosterhout optimaal benut wordt. Daarnaast moet er voldoende vertier voor jonge gezinnen beschikbaar zijn. Met citymarketing willen we bereiken dat jonge mensen en jonge gezinnen in toenemende mate kiezen voor Oosterhout om te bezoeken, te wonen en te werken. Met een actieve en actuele website en goed gevulde brede marketingkanalen op social media met een goede connectie met de gemeente en andere stakeholders in Oosterhout willen we de juiste doelgroepen kennis laten maken met Oosterhout. Verbonden partijen