Bijlage 2 - Ontwikkelagenda gezondheid
Tekst van het document
27
4.3. E-publieke gezondheid en innovatie
Langer zelfstandig wonen
nieuwe programma’s en initiatieven waarin zorg en
Ook geven we vanuit gezamenlijkheid met Thuisvester en
welzijn samenkomen. We hebben de ambitie om goede
10 andere partners invulling aan het convenant Langer
voorbeelden te geven en te bewijzen dat de focus op
zelfstandig wonen. Maatschappelijke uitdagingen waar we
samenwerken, preventie, en positieve gezondheid werkt.
De technische en digitale ontwikkelingen op het gebied
als gemeente alleen niet het verschil kunnen maken, maar
Ook leren we van elkaars wereld, ontmoeten we elkaars
van gezondheid gaan snel. Oosterhouters pikken deze
waar we samen met partners uit zorg, welzijn, wonen,
netwerken en kunnen we elkaar snel vinden. Dit om
ontwikkelingen op: ze installeren stappentellers op hun
omgeving, sport en cultuur een belangrijke bijdrage aan
bijvoorbeeld met een gezamenlijk voorstel te komen
mobiele telefoon of een app die hartslag, stemming,
kunnen leveren.
voor de lokale uitwerking van het preventieakkoord en
bloeddruk of vochtintake bijhoudt.
eventuele bijbehorende subsidiekansen van andere Deze vernieuwingen zijn nodig om de zogenoemde triple
overheden. In de uitvoeringsagenda geven we hier nadere
aim te bereiken. Dit betekent dat niet één, maar drie
invulling aan.
doelen tegelijkertijd nagestreefd worden. In de eerste plaats gaat het hierbij om de verbetering van
voldoen, worden geplaatst in GGD App store én voorzien van een herkenbaar vignet. De GGD werkt vanuit het
principe: ‘we raden aan’, niet ‘we raden af’. Met de
GGD AppStore biedt de gemeente de inwoners van Oosterhout een toegankelijk overzicht van relevante en betrouwbare e-publieke gezondheid toepassingen.
Stimuleren van e-health en thuistechnologie We willen e-health en thuistechnologie stimuleren.
de kwaliteit van leven van mensen die zorg nodig hebben. Daarnaast wordt gewerkt aan een optimale ervaring van zorg. En ten derde is kosteneffectiviteit noodzakelijk en wenselijk. Al deze doelen kunnen niet los van elkaar
AMPHIA IN OOSTERHOUT
worden gezien en er is er nooit één belangrijker dan de ander. Samen kunnen ze de zorg toekomstbestendig
Leefstijl apps, gadgets en andere digitale voorzieningen geven feedback over gezondheidsgedrag en motiveren mensen op een persoonlijke en leuke manier om gezond
In het bestuursakkoord (2018-2022) heeft het college
te leven. In de koppeling van digitale ontwikkelingen in
aangegeven zich in te willen zetten voor bereikbare
verschillende gemeentelijke beleidsvelden is winst te
gezondheidszorg. Ook in de toekomst dient Oosterhout
behalen. Bijvoorbeeld in de koppeling met sport, bewegen
minstens te kunnen beschikken over een polikliniek en
en leefstijlcoaches. Apps en digitale nudges1 maken het
een voorziening voor dagklinische zorg.
verleidelijk om te starten met gezond gedrag en het vol
maken.
Innovatie
Alleen apps die aan de door de GGD opgestelde criteria
te houden. Ze maken coaching laagdrempelig en spreken Het Amphia heeft in september 2018 bekendgemaakt
veel mensen aan. De gemeente wil het gebruik
dat de vestiging in Oosterhout open blijft. Ze blijven
van kwalitatief goede apps stimuleren. Een
Het veranderende Nederlandse zorglandschap roept ook
in Oosterhout zorg bieden in de vorm van onderzoek,
eerste veelbelovend resultaat hiervan is de GGD AppStore.
de vraag op hoe je de eigen kracht van inwoners kunt
bloedafnames, diagnostiek, spreekuren en
Thuistechnologie en signalering We stimuleren thuistechnologie en signalering. De
versterken. Binnen de samenwerking Vitaal Oosterhout
zelfstandige behandelkamers voor kleine ingrepen.
GGD AppStore
hebben we de afgelopen jaren de projecten ANIMO en
Vermoedelijk al de poli’s blijven in Oosterhout.
Het idee van de GGD AppStore is een zorgvuldige,
plek binnen de doorontwikkeling van welzijn, zorg en
Vitale Data opgepakt. Een samenwerkingsverband tussen
Net als de verpleegbedden en de zelfstandige
onafhankelijke en transparante toetsing van
jeugdhulp. Waardoor mensen langer zelfredzaam kunnen
Surplus Welzijn Oosterhout, Amphia Ziekenhuis, Zorroo
behandelkamers waar minder complexe operaties
gezondheidsapps door deskundige professionals van
zijn. De gemeente verkent voor het programma ‘Langer
Huisartsengroep, GGD-West Brabant en de Gemeente
worden uitgevoerd.
alle deelnemende GGD’en. Deze kennis is gebundeld
Zelfstandig Thuis’ en de doorontwikkeling van de Wmo
en openbaar toegankelijk. De professionals checken
digitale en technische mogelijkheden waarmee mensen
Oosterhout.
2
ontwikkeling van robotica en domotica krijgt een
De toekomst van een polikliniek en een voorziening
op de gebruiksvriendelijkheid, functionaliteit, privacy,
die hulp nodig hebben thuis beter zelfredzaam kunnen
Op basis van de gedeelde visie van positieve gezondheid
voor dagklinische zorg lijkt daarmee voor de komende
betrouwbaarheid en onderbouwing.
zijn. Ook verkent de gemeente de mogelijkheden van
pakken de deelnemers samen gezondheidsuitdagingen
jaren gewaarborgd.
op. De samenwerking is een lokale werkplaats voor
signalering en stimuleert deze, zoals in 2016 gebeurde in de Pop-up winkel ‘uit de brand en Leven met gemak’ aan de Arendsstraat. Hier ligt ook een belangrijke verbinding met veiligheid.
28
1 Nudges zijn kleine aanpassingen in de omgeving die ervoor zorgen dat de gezonde keuze de vanzelfsprekende keuze wordt, zonder dat mensen er veel moeite voor moeten doen (prof. D. de Ridder, Universiteit van Utrecht). Prof. dr. S. Denktas, Erasmus Universiteit: Nudges lokken mensen uit tot gezond gedrag en/of gezonde keuzes. 2 www.ggdappstore.nl
29
HOOFDSTUK 5:
Monitoren, taken GGD en financiën 5.1. Monitoren van resultaat
De monitoringsinformatie biedt ook een belangrijke basis voor de aanpak van sociaaleconomische
In het Bestuursakkoord ‘Samen op weg naar 2030’
gezondheidsverschillen. De GGD brengt de
wordt aangegeven dat het werken met en op basis
gezondheidsproblematiek op wijk- en buurtniveau in kaart,
van data een kans is om te komen tot een effectievere
adviseert over effectieve aanpakken en legt verbindingen
en slimmere inzet van beleid. Door de monitoring van
met partijen in relevante sectoren. Elke vier jaar worden
ons beleid goed op te zetten, zien we niet alleen het
op dezelfde manier gegevens verzameld en geanalyseerd
resultaat van projecten op het gebied van gezondheid,
over de gezondheidssituatie van Oosterhouters (zie
maar kunnen we ook onderzoeken of de effecten
bijlage I voor toelichting op de gezondheidsmonitoren).
bijdragen aan de doelstellingen en uitgangspunten van het gezondheidsbeleid. Zo is het beleid
niet gefundeerd op aannames, maar op onderbouwde analyses. Ingekleurd door de
Gezondheid De algemene gezondheid vatten we samen in een
score op de levensverwachting: we willen in 2021
en hoe we het doen.
een stijging van de levensverwachting in Oosterhout zien ten opzichte van de meting in 2016 (levensverwachting per gemeente bij geboorte
We geven op verschillende manieren invulling aan de
en bij 65 jaar). In het kader van positieve gezondheid zijn
monitoring van deze Ontwikkelagenda. De GGD monitort
we daarnaast benieuwd naar de ontwikkeling van de
gezondheidsrisico’s in de fysieke en sociale omgeving.
ervaring van gezondheid.
ervaring van mensen, die sturing geven aan wat we doen
Deze monitoring (zie www.brabantscan.nl) vormt de basis voor het signaleren en adviseren over het beleid op het gebied van preventie en gezondheidsbescherming.
30
Gemeente Oosterhout
2016
2020
Levensverwachting bij geboorte – vrouwen
83,4 jaar
-
Levensverwachting bij geboorte – mannen
80,1 jaar
-
Levensverwachting bij 65 jaar – vrouwen
21,2 jaar
-
Levensverwachting bij 65 jaar – mannen
18,9 jaar
-
Ervaart gezondheid als (zeer) goed – 19-64 jaar
80%
-
Ervaart gezondheid als (zeer) goed – 65+ jaar
64%
-
Ouder ervaart gezondheid van kind als (heel) goed (0-11 jaar)
97%
-
31
Verder monitoren we een aantal specifieke indicatoren
•
die iets zeggen over de gezondheid en aansluiten op
onze speerpunten. Deze indicatoren zijn zowel
prioriteit in deze lokale nota als in de landelijke kadernota. We geven hiermee invulling aan de aanbevelingen vanuit het rekenkameronderzoek
Indicatoren
2016-2017 18+
2 3 4 5 6
Toename van het aandeel inwoners met een normaal
85%
gewicht bij alle leeftijden.
de Nederlandse beweegrichtlijn.
de norm voor verantwoord alcoholgebruik. Afname van het aandeel rokers bij alle leeftijden.
52%
18-64 44%
18+ -
18-64
18-64
-
-
58%
74%
-
-
-
84%
36%
48%
-
-
-
-
heeft een doel en richting te hebben in het leven.
verbreden en verdiepen en een veilige en gezonde
•
uitvoering en afstemming van preventieprogramma’s;
omgeving. Er is een grote overeenstemming tussen
•
en het bevorderen van medisch milieukundige zorg.
deze drie uitdagingen en de prioriteiten uit deze
-
gelukkig voelt.
monitoringsinformatie te vinden in het Vitale Data project.
van inzicht in de gezondheidssituatie. Hoe gezond is de
•
realiseren van een zo hoog mogelijke vaccinatiegraad;
bevolking? Wat zijn de belangrijkste gezondheidsproblemen?
•
het voorkomen van thuiszitters;
Wat zijn risicogroepen voor bepaalde aandoeningen? Wat zijn
•
een pilot van een aanpak van stress;
de ´determinanten´ voor (on)gezond en (on)veilig gedrag?
•
een integrale aanpak in situaties van sociale ontwrichting;
Het inzicht dat de gezondheidsbewaking biedt, is de basis
BESCHERMEN
•
preventieve inzet rondom antibioticaresistentie;
•
en proactieve advisering over de waterketen en infectierisico’s van duurzamer omgaan met regen-,
22%
66%
13%
60%
-
-
-
-
-
-
Vanuit het collectieve belang moeten burgers beschermd worden tegen dreigende inbreuken van buitenaf op de
De 16 West Brabantse gemeenten hebben gezamenlijk
gezondheid. Zoals infectieziekten, medisch milieukundige
één GGD. Hiermee bundelen we (specialistische)
risico’s (kwaliteit van lucht, water, bodem), rampen en crises,
kennis en hebben we voldoende professionals ter
huiselijk geweld en maatschappelijke onrust. Deze taak heeft
beschikking wanneer noodzakelijk, bijvoorbeeld bij een
belangrijke raakvlakken met beschermingstaken binnen de
infectieziektenuitbraak of een crisis.
80%
78%
-
-
-
de sociale veiligheid (huiselijk geweld en maatschappelijke
5.3. Financiën
onrust). -
41%
-
9%
51% 18%
-
-
-
BEVORDEREN
-
5.2. Taken GGD
(collectieve) preventie. Elk individu is verantwoordelijk
Met de uitvoering van bovenstaande taken door de GGD krijgt ook het overgrote deel van ons gezondheidsbudget in Oosterhout invulling. Voor de uitvoering van
genoemde taken is circa 1,9 miljoen in de begroting gereserveerd.
voor de eigen gezondheid, maar mensen moeten wel goed worden geïnformeerd om bewuste en onderbouwde keuzes te
Voor de verdere uitvoering van de genoemde doelen
kunnen maken over hun gezondheid. Voor rampen en crises
en speerpunten zijn geen extra financiële middelen
partijen data aangeleverd. Op basis van deze data kunnen
De GGD adviseert de gemeente over de publieke gezondheid. Zo ook over deze
heeft de bevorderingstaak betrekking op het vergroten van
beschikbaar, maar gaan we uit van reguliere inzet
patronen worden geanalyseerd. Die patronen bieden
Ontwikkelagenda Gezondheid. Advisering vindt altijd
de zelfredzaamheid en op risicobeheersingsbeleid voor de
en versterking door verbinding. Zo maken we onder
mogelijkheden voor sturing en het gericht inzetten van
plaats vanuit de verbinding beleid, onderzoek en praktijk.
fysieke veiligheid.
meer gebruik van het maatwerkdeel binnen het
Binnen dit project worden door de samenwerkende
interventies bij valincidenten en eenzaamheid. Tot slot
32
van onderlinge versterking. Doelen uit de beleidsbegroting 2020 zijn onder meer:
De bevorderingstaak wordt ook wel aangeduid als Naast monitoringsinformatie vanuit de GGD is ook
Ontwikkelagenda Gezondheid, waardoor sprake zal zijn
Startpunt voor de Publieke Gezondheid is het verkrijgen
fysieke veiligheid (crisisbeheersing en rampenbestrijding) en
Toename van aantal inwoners dat zich (erg)
Ervaart sociale cohesie.
18-64
2020
17%
1%
Toename van het percentage inwoners dat het gevoel
8
op gelijke gezondheidskansen voor iedereen, preventie
het bijdragen aan opzet;
afval- en oppervlaktewater.
Toename van het aandeel inwoners dat voldoet aan
Is eenzaam (volgens de Jong-Gierveld-schaal).
beslissingen; •
voor gericht beleid voor het beschermen en bevorderen.
Toename van het aandeel inwoners dat voldoet aan
7
de toekomst (meerjarenbeleid 2020 – 2023) zoomt in
BEWAKEN
naar het sport en gezondheidsbeleid 2018.
1
het bewaken van gezondheidsaspecten in bestuurlijke
basistakenpakket van de GGD.
werken we samen met het team Gegevensmanagement
De GGD voert taken uit ter bescherming, bewaking en
De GGD is niet exclusief van de gemeente Oosterhout,
(o.a. voor de uitvoering van de buurtenquête) om te komen
bevordering van de gezondheid van alle inwoners van
maar sluit wel op maat aan bij lokale ontwikkelingen. In
tot monitoring en verdere evaluatie van beleid. We sluiten
Oosterhout. Uitgangspunt zijn daarbij de gemeentelijke
verbinding met het sociale en fysieke domein, partners en
zo veel mogelijk aan op bestaande instrumenten, zoals de
verantwoordelijkheden uit de Wet publieke gezondheid.
inwoners werken zij samen aan de publieke gezondheid en
Voor een aantal activiteiten heeft Oosterhout gekozen om hier aanvullend op te investeren. Zo worden lokale EHBO verenigingen
monitoren van de GGD en de impactmanager Brede Buurt.
Zoals:
dragen zij bij aan de prioriteiten uit deze Ontwikkelagenda.
met subsidie ondersteund, zorgt Stichting Oosterhout
•
het uitvoeren van jeugdgezondheidszorg;
Hartveilig voor een dekkend AED netwerk en geschoolde
•
het geven van prenatale voorlichting aan aanstaande
Samen met de andere 15 West Brabantse gemeenten
vrijwilligers en werken we samen aan Oosterhout
ouders;
geeft Oosterhout richting aan de GGD West-Brabant.
dementievriendelijk. Ook zetten we in op screening van
•
het uitvoeren van infectieziekte bestrijding;
Jaarlijks met achtereenvolgens een kadernota, een
logopedie- en spraakontwikkeling, waakvlamfunctie en
•
het uitvoeren van ouderengezondheidszorg;
begroting, een jaarrekening en vierjaarlijks met een
opvoedondersteuning. Voor deze activiteiten wordt een
meerjarenperspectief. De meest recente Agenda van
aanvullend budget gereserveerd.
33
Bijlagen
34
35
Bijlage I - Gezond in Oosterhout
bij behoefte aan meer hulp in de toekomst deze beschik-
dalende trend (in 2008: 15%; in 2013: 5%). •
86% Van de volwassenen drinkt alcohol, 6% is overmatig drinker (mannen: 21 glazen of meer per week;
baar in de omgeving. •
over het gedrag op internet.
vrouwen 14 glazen of meer per week). 81% Van de De meeste inwoners van Oosterhout voelen zich gezond.
Op basis van de meest recente gegevens is de gezond-
ouderen drinkt alcohol, 9% is overmatig drinker. Van
Toch valt er zeker nog gezondheidswinst te behalen. Dat is
heidssituatie van de inwoners van de gemeente Ooster-
de jongeren drinkt 16% alcohol; 4% van de jongeren
nodig om actief te kunnen (blijven) meedoen in de samen-
hout in beeld gebracht. Actuele informatie en aanvullende
vindt hun alcoholgebruik problematisch. 2% Van de
leving. Die winst kan zitten in leefstijl, in de omgeving die
informatie is beschikbaar via www.brabantscan.nl. Tenzij
moeders heeft tijdens (een deel van) de zwangerschap
beschermt en uitnodigt tot gezond leven en in aandacht
anders aangegeven, zijn de cijfers en bevindingen in dit
alcohol gedronken (een dalende trend: in 2008: 8%, in
Onder volwassenen is dit 41%. Van de ouderen voelt
voor verschillen in gezondheid, tussen wijken en bevol-
hoofdstuk gebaseerd op deze GGD-onderzoeken.
2013: 4%).
12% zich (zeer) ernstig eenzaam. Er is een stijgende
Van de ouderen is 4% in of rondom huis gevallen.
trend (in 2009: 8%; in 2012: 11%).
kingsgroepen.
Lichaamsfuncties
•
Mentaal welbevinden
We gaan in Oosterhout uit van ‘positieve gezondheid’. Positieve gezondheid legt verbinding tussen verschillende
•
Van de inwoners van 19 tot en met 64 jaar (in het ver-
leefgebieden (‘het spinnenweb’) en gaat uit van de kracht
volg: de volwassenen) voelt 32% zich vanwege gezond-
van mensen zelf. Bij de verschillende leefgebieden horen verschillende aandachtspunten, die gebruikt zijn bij onderstaande cijfermatige weergave. Deze selectie van cijfers is
•
•
De helft van de ouderen (51%) voelt zich eenzaam.
Vrijwilligerswerk wordt verricht door 23% van de volwassenen en 28% van de ouderen.
•
Van de volwassenen is één op de vijf (21%) mantelzorger. Van de ouderen is dat 18%. Bij beide leeftijdsgroe-
heid (ernstig) beperkt in activiteiten. Onder de inwoners
zich psychisch gezond. 89% van de jongeren en 87%
pen is sprake van een stijgende trend (V: in 2009: 13%,
van 65 jaar en ouder (de ouderen) is dat 47%.
van de kinderen scoort ‘normaal’ op psychosociale
in 2012: 12%; O: in 2009: 8%, in 2012: 13%). 4% van de
problemen.
8 tot en met 11-jarigen is mantelzorger.
25% van de jongeren (de gegevens over jongeren zijn
over de gezondheid in Oosterhout te vinden is.
teprofiel 2017/ 2018; 13-14 jarigen) heeft regelmatig
de ouderen heeft een matig tot hoog risico op een
last van lichamelijke klachten, zoals vermoeidheid,
angststoornis of depressie. Er is bij de volwassenen
hoofdpijn of buikpijn.
sprake van een stijgende trend (in 2009: 32%; in 2012:
27% van de 0 tot en met 11 jarigen (de kinderen) heeft
36%). © Instute for Posive Health (iPH) | iph.nl |Gespreksinstrument 1.0
•
•
© Instute for Posive Health (iPH) | iph.nl |Gespreksinstrument 1.0
steeds afkomstig uit het meest recente 2VO-gemeen-
middelde gemeente’. Wat niet wil zeggen dat het niet
Meedoen
82% Van de volwassenen en 83% van de ouderen voelt
•
afkomstig van de Brabantscan, waar nog meer informatie
Oosterhout is wat betreft gezondheid een redelijk ‘ge-
•
Bijna de helft van de volwassenen (47%) en 41% van
Kwaliteit van leven •
75% Van de volwassenen en 85% van de ouderen voelt zich veilig. Onder ouderen is sprake van een stijgende
belangrijk is om aandacht te geven aan thema’s zoals
één of meer door een arts vastgestelde chronische aan-
overgewicht, roken, alcoholgebruik en stress. Grootste
doeningen, zoals astma of bronchitis, eczeem, allergie,
ken voorafgaand aan de enquête) veel stress ervaren
diabetes, ADHD, autisme of dyslexie.
te hebben. Ook hier is sprake van een stijgende trend
moeite met rondkomen. Onder ouderen is dit 11%.
Van de kinderen is er bij 9% sprake van overgewicht,
(in 2009: 9%). Vooral de stijging in stress door werk,
Bijna één op de tien gezinnen (9%) met kinderen heeft
opvoeding, gezondheid en financiën valt op.
enige tot grote moeite met rondkomen. Dit percentage
Bijna een kwart van de ouders van 0-11 jarigen (24%)
is afgenomen (in 2013: 19%).
aandachtspunt zijn de toenemende gezondheidsverschillen tussen groepen inwoners.
•
Brabantscan – gezondheidsmonitor van de GGD
is het bij de doelgroep ouderen, © InsOvergewicht tute for Posive Health (iPH) |grootst iph.nl |Gespreksinstrument 1.0
Eén van de wettelijke taken van de GGD is het monitoren
•
•
bij jongeren is dat 16% en voor volwassenen 47%. •
Van de volwassenen voldoet 58% aan de Nederlandse
Van de volwassenen zegt 16% (in de afgelopen 4 we-
ervaart veel stress bij de opvoeding.
met een percentage van 56%. •
norm voor gezond bewegen. Onder ouderen is dit 74%.
zich (tamelijk) zwaar belast te voelen als mantelzorger.
brengen van advies daarover. Zij voeren periodiek verschil-
Bij de ouderen is sprake van een stijgende trend (in
Bij beide groepen is sprake van een stijgende trend
Instute for Posiveonder Health (iPH) |Gespreksinstrument 1.0 lende©onderzoeken de| iph.nl noemer gezondheidsmonitor.
2009: 62%; in 2012: 71%). Van de jongeren is 15% ac-
De GGD werkt met vier leeftijdsgroepen. Iedere groep
tief, dat wil zeggen: elke dag minimaal 1 uur bewegen
•
Jongeren (12 – 18 jarige)
Meest recente meting
Volgende meting
2017
2021
2015 (Nb: geen gemeentelijke gegevens)
2019
Volwassen (19 tot 65 jarige)
2016
2020
Ouderen (65+ jarige)
2016
2020
3% Van de jongeren zegt bij problemen niemand te heb-
73% Van de volwassenen en 90% van de ouderen vindt dat er voldoende groen in de buurt is.
•
93% Van de ouderen zegt in de eigen woning te kunnen blijven wanneer slecht ter been.
•
9% Van de jongeren was 4 keer of meer ziek gemeld in de afgelopen 12 schoolweken. 12% Van de 4 – 11 jarigen heeft in de afgelopen 4 weken wegens ziekte
Dagelijks functioneren •
Eén op de tien volwassenen (10%) is bezorgd over de dan gemiddeld in West-Brabant (17%).
•
ben om daarover te praten.
lopen week blootgesteld aan rook. Dit is een sterk
Kinderen (0 – 11 jarige)
87% Van de ouderen zegt goed te kunnen omgaan met
Eén op de vijf volwassenen (21%) heeft (enige tot grote)
invloed van de woonomgeving. Dat is significant minder
problemen.
22% Van de volwassenen, 13% van de ouderen en 3% van de jongeren rookt. Van de kinderen is 2% afge-
Doelgroep
•
(volwassenen in 2012: 0,5%; ouderen in 2009: 0,7%). •
of sporten. •
trend (in 2009: 76%; in 2012: 78%). •
Van zowel de volwassenen, als de ouderen zegt 3%
van de gezondheidssituatie binnen gemeenten en het uit-
wordt een maal in de vier jaar bevraagd.
36
67% Van de ouders van 4-11 jarigen praat met hun kind
verzuimd van school.
Zingeving
Van de volwassenen vindt 57% het moeilijk om hulp te vragen bij problemen met gezondheid. Bij de ouderen is dit 69%.
•
cator). •
•
28% Van de ouderen is kwetsbaar (Tilbury Frailty IndiBijna 1 op de tien (9%) van de volwassenen heeft weinig regie over het eigen leven. Bij ouderen is dat bijna het dubbele: 17%.
• |Gespreksinstrument 89% Van de 1.0 volwassenen en 82% van de ouderen heeft © Instute for Posive Health (iPH) | iph.nl
Van de volwassenen heeft 66% een doel en richting in het leven. Onder de ouderen is dit 60%.
•
11% Van de volwassenen zegt niet in staat te zijn zin aan het leven te geven. Bij ouderen is dit 17%.
37
Bijlage II - Buurtenquête kwetsbare inwoners
Bijlage III - Terugblik De gezondheid van inwoners wordt in grote mate be-
Genoemde doelen en indicatoren zijn overgenomen uit het
paald door de keuzes die een inwoner zelf maakt. Er zijn
uitvoeringsoverzicht lokale gezondheidsnota 2014 - 2017
verschillende beïnvloedende factoren. Preventie heeft
“Verbinden & verankeren”, welke in oktober 2014 aan de
een ‘lange termijn’-effect en de interventies vanuit het
raad is aangeboden.
gemeentelijke gezondheidsbeleid zijn hier één van. Onderstaande effecten kunnen dan ook niet één op één aan het gezondheidsbeleid worden toegeschreven.
Prioriteit 1 - Meer bewegen en gezonder eten Resultaat (dat we samen met
Doordat burgers zelf de keuze maken/ kunnen maken om gezonder te eten en
de samenleving willen bereiken)
meer te bewegen vermindert het overgewicht in Oosterhout.
Doelen
•
Actief werken aan gezond eten en bewegen;
•
VO scholen hebben een gezonde schoolkantine;
•
Basisscholen kennen het concept ‘groene schoolpleinen’;
•
Structurele verbindingen zijn gelegd tussen curatie en preventie;
•
In de Oosterhoutse sport- en beweegactiviteiten is specifieke aandacht voor gezonde voeding;
•
Volksgezondheid, Groenontwerp en Ruimtelijke inrichting kennen de mogelijkheden voor ‘Oosterhout, eetbare stad’ én de bijdrage die bedrijfsleven en landbouwers daaraan zouden kunnen geven.
Indicatoren (bron:
2012
gezondheidsmonitor GGD)
0-11
12-18
19-64
65+
10%
17%
48%
59%
(2013)
Het percentage overgewicht tenminste gelijk is gebleven
2016
(2VO 20132014)
Behaald
0-11
12-18
19-64
65+
9%
16%
47%
56%
15%*
58%
(significante toename)
--
--
--
(2013)
(2VO 20132014)
74%
Het aantal mensen dat voldoet aan de Nederlandse Norm voor Gezond
--
24%*
58%
71%
--
Bewegen is toegenomen
80%
Er vaker voor gezonde voeding gekozen wordt
38
eet dagelijks fruit
70%
81%
--
eet dagelijks groente
*= actief, beweegt of sport elke dag minimaal 1 uur
--
--
eet dagelijks fruit
69%
eet dagelijks groente
39
Prioriteit 2 - Betere psychische gezondheid jeugd
Prioriteit 3 - Participatie
Resultaat (dat we samen met
Jongeren voelen zich geestelijk beter en kunnen daardoor meedoen in de samen-
Resultaat (dat we samen met
Jongeren voelen zich geestelijk beter en kunnen daardoor meedoen in de samen-
de samenleving willen bereiken)
leving.
de samenleving willen bereiken)
leving.
Doelen
•
Doelen
•
De onderwijsinstellingen in Oosterhout werken volgens de Wet sociale veiligheid;
•
•
veiligheid;
Op het gebied van psychische gezondheid van jongeren zijn, op basis van de
•
Indicatoren (bron: gezondheidsmonitor GGD)
basistaken Jeugdgezondheidszorg (JGZ), structurele relaties gelegd tussen
preventie en curatie;
preventie en curatie;
Bij de uitvoering van het extra contactmoment JGZ voor jongeren is er
•
Volksgezondheid, Veiligheid en Jeugdbeleid leggen gezamenlijk de relatie activiteiten aan.
activiteiten aan.
2VO 2013/2014
2VO 2017/2018
88%
89%
(2013)
BEHAALD
gezondheidsmonitor GGD)
65+
19-64
65+
38%
50%
41%
51%
46%
(2009; in 2012 niet gemeten)
48%
58%
V
22%
24%
23%
28%
M
12%
13%
21%
18%
gedaald
9% --
beoordeeld*
--
Het aandeel van de bevolking dat Vrijwilligerswerk of Mantelzorg verricht is
14%
gestegen
2016
19-64
Het percentage eenzaamheid is
Het aantal jongeren dat zegt
19%
2012
Indicatoren (bron:
De sociale cohesie wordt positiever
--
last van problemen te hebben is
Volksgezondheid, Veiligheid en Jeugdbeleid leggen gezamenlijk de relatie tussen overlast en gezondheid van jongeren en sturen gezamenlijk
10%
De weerbaarheid is toegenomen
•
tussen overlast en gezondheid van jongeren en sturen gezamenlijk
voelt is gestegen**
Het pesten is afgenomen***
Bij de uitvoering van het extra contactmoment JGZ voor jongeren is er specifieke aandacht voor de psychische gezondheid;
Het percentage jongeren van 16 tot 18* jaar dat zich psychisch gezond
Op het gebied van psychische gezondheid van jongeren zijn, op basis van de
basistaken Jeugdgezondheidszorg (JGZ), structurele relaties gelegd tussen
specifieke aandacht voor de psychische gezondheid; •
De onderwijsinstellingen in Oosterhout werken volgens de Wet sociale
56%
BEHAALD
Geen significante verschillen
tenminste gelijk gebleven****
9%
Ziekte-/ schoolverzuim is gedaald*****
(2015/16; eerder niet gemeten)
* ervaart voldoende tot veel sociale samenhang in de buurt
10%
* cijfers betreffen 2VO; ca. 13-14 jarigen ** De aanwezigheid van psychosociale problemen en de gevolgen daarvan voor het dagelijks functioneren wordt gemeten met de Strengths and Difficulties Questionnaire (SDQ). Deze vragenlijst bestaat uit 25 vragen die inzicht geven in het voorkomen van emotionele problemen, gedragsproblemen, hyperactiviteit/aandacht tekort, problemen met leeftijdsgenoten en pro sociaal gedrag. Aan de hand van de vragen over de soorten problemen wordt een totaalscore berekend. Daarnaast zijn er nog 6 vragen die inzicht geven in de ernst en duur van de problematiek en de gevolgen daarvan voor het dagelijks functioneren. De scores op de verschillende onderdelen en de totaalscore worden ingedeeld in 3 categorieën: normaal, grensgebied en verhoogd. Dit percentage betreft ‘normaal’. *** wordt (een beetje) gepest/ getreiterd door andere kinderen of jongeren (2VO) **** zegt problemen te hebben met één of meer ingrijpende gebeurtenissen
40
***** 4 keer of meer ziek gemeld in de afgelopen 12 schoolweken (M@ZL-criterium)
41
Prioriteit 4 - Minder schadelijk alcohol- en drugsgebruik jeugd Resultaat (dat we samen met
•
de samenleving willen bereiken)
Jongeren en hun ouders kennen de gevolgen van te vroeg (vóór 18 jaar) en te veel alcohol drinken en zijn zelf in staat een gezonde keuze te maken/ gezond op te voeden
•
Jongeren kennen de gevolgen van drugsgebruik
•
Alcoholpreventie, regelgeving en handhaving worden in verbinding met elkaar uitgevoerd.
Indicatoren (bron:
2012
gezondheidsmonitor GGD)
12-18
Het percentage dat onder de 18 jaar drinkt is afgenomen
Het overmatig alcoholgebruik is gedaald
2016 12-18
BEHAALD
(2VO 20132014)
19-64
19-64
(2VO 20132014)
19-64
65+
21%
--
--
16%
--
--
5%*
5%**
7%**
4%
6%
9%
Minder ouders het goed vinden dat onder de 18 jaar alcohol gebruikt
11%
5%
wordt***
* noemt alcoholgebruik problematisch ** mannen > 21 glazen per week; vrouwen > 14 glazen per week *** ouder vindt < 18 jaar verantwoorde leeftijd voor zelfstandig alcoholgebruik (8-11 jarigen)
42
43