jaarstukken oost gelre 2020

Door inzet van loonkostensubsidie kunnen mensen met een arbeidsbeperking toch in het reguliere bedrijfsleven aan de slag. Eind 2020 zijn er 38 mensen met behulp van loonkostensubsidie uitgestroomd naar betaald werk. We hebben een vrijwilligerssteunpunt waarbij we ons ook richten op de bemiddeling van bijstandsgerechtigden naar vrijwilligerswerk te verbeteren (ook door het meer promoten van www.sameninoostgelre.nl). Wat hebben we daarvoor gedaan? Klanten met een grote afstand tot de arbeidsmarkt, waarvoor vrijwilligerswerk het maximaal haalbare is, worden begeleid vanuit het sociaal team door een klantmanager van de SDOA. Inmiddels is er een Meedoen-applicatie, deze wordt verder ontwikkeld. Het doel is dat verenigingen in de toekomst deze applicatie kunnen gebruiken om een uitvraag voor vrijwilligers te doen. We leiden toe naar werk. Wij zetten ons in voor betaald werk voor diegenen die dat kunnen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Ondanks de coronacrisis stromen er ook nog mensen uit naar betaald werk. De stijging van het uitkeringsbestand is hierdoor beperkt gebleven. De SDOA heeft zich onverminderd ingezet om mensen weer een plek te geven op de arbeidsmarkt. De uitstroompremie die we kennen heeft hier ook bij geholpen. In 2020 zijn er 33 mensen uit onze gemeente uitgestroomd naar betaald werk.

We plegen extra inzet op de Meedoengroep: de groep inwoners die al langdurig een uitkering ontvangt van de SDOA. Wij activeren hen waar mogelijk naar perspectief en werk. Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben een klantmanager Meedoen die zich richt op deze groep van ongeveer 150 cliënten. De klantmanager is in dienst bij SDOA maar werkzaam binnen ons sociaal team. Zo kunnen we mensen integraal ondersteunen waarbij niet de wetten leidend zijn maar de vraag van onze inwoners.

66

We zetten ons in om de werkloze jongeren en ook jongeren met een arbeidsbeperking onder de aandacht te brengen van lokale bedrijven. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het jongerenloket (Jouw Unit) op het Loopbaanplein en het werkgeversservicepunt werken hierbij intensief samen. Jongeren met een beperking hebben we ruim voor het 18e levensjaar in beeld zodat uitkeringssituaties kunnen worden voorkomen. Inmiddels is het platform www.zegachterhoek.nl online. Dit platform richt zich op Achterhoekse jongeren die nu niet naar school gaan en geen werk hebben. De verantwoordelijk wethouder gaat regelmatig op bedrijfsbezoek met een medewerker van het werkgeversservicepunt om deze groep onder de aandacht te brengen. Daarnaast loopt er een project waarbij het doel is om weer contact te krijgen met jongeren die uit beeld zijn geraakt (geen uitkering, school werk, zorgvraag). De jongeren hebben vaak een hulpvraag. Misbruik uitkeringen tegengaan. Wat hebben we bereikt? We handhaven proactief en gaan af op signalen. Ook in 2020 hebben we een thema-controle gehouden en zijn we streng aan de poort. De uitkomsten van de thema-controle kunnen we het 1e kwartaal 2021 met u delen. We gaan themacontroles houden en zijn "streng aan de poort". Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2020 zijn administratieve controles opgestart om mogelijke schrijnende situaties en mogelijk misbruik vast te stellen.

Als schrijnende situaties aan het licht komen worden deze inwoners actief toegeleid naar de juiste ondersteuning. Het afleggen van een huisbezoek kan onderdeel zijn van het onderzoek. Door de pandemie hebben huisbezoeken beperkt plaatsgevonden. Deze administratieve controles worden in 2021 afgerond zodra de beperkende maatregelen rondom huisbezoeken zijn opgeheven. Om de controles te kunnen afronden is het noodzakelijk om face-to-face contact te hebben of een huisbezoek af te leggen. Werken moet lonen. Wat hebben we bereikt? Vanaf 2019 kennen we een werkaanvaardingspremie toe indien men vanuit een uitkering een betaalde baan vindt. Uit de eerste evaluatie blijkt onder andere dat het motiverend werkt voor de werkzoekende. Ook de klantmanagers van de SDOA zijn positief over de premie. Verder evaluatie volgt in 2021. Als een kindregeling is toegekend, loopt deze nog door voor het lopende jaar. Vanaf 2020 is dit ingeregeld. Bij werkaanvaarding is er aandacht voor onder andere doorgeven van de gewijzigde financiële situatie aan de belastingdienst. Deze aandacht ligt bij de inkomensconsulenten en de klantmanagers van de SDOA. Als een kindregeling is toegekend, loopt deze nog door voor het lopende jaar. Wat hebben we daarvoor gedaan? Vanaf 2020 is dit ingeregeld. Dit is één van de maatregelen om de armoedeval te beperken.

Bij werkaanvaarding helpen we, indien nodig, de inwoner met het doorgeven van de gewijzigde financiële situatie aan de Belastingdienst. Hierdoor voorkomen we terugvorderingen van de Belastingdienst achteraf. Wat hebben we daarvoor gedaan?

67

Hiervoor is aandacht bij de inkomensconsulenten en klantmanagers van de SDOA. We verstrekken uitkeringsgerechtigden die aan de slag gaan een werkaanvaardingspremie van € 500,- bij werkaanvaarding en € 1.000,- na zes maanden als men nog werk heeft. Wat hebben we daarvoor gedaan? We kennen sinds begin 2019 een werkaanvaardingspremie. Deze is geëvalueerd en we gaan hiermee ook in 2021 door. De resultaten zijn positief, het heeft de uitstroom bevorderd en klantmanagers geven dat aan het motiverend werkt. In 2020 zijn 16 uitkeringsgerechtigden uitgestroomd dankzij de uitstroomregeling.

Beleidsindicatoren

Eenheid

Bron

Oost Gelre

Gemeente grootte 25.000-50.000 inw

Jaar

Taakveld

Naam indicator

Onderwijs

Absoluut verzuim

aantal per 1.000 inwoners 5-18 jr

Igrado

0,00

1,80

2019

Onderwijs

Relatief verzuim

aantal per 1.000 inwoners 5-18 jr

Igrado

10

22

2019

Onderwijs

Voortijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie

% deelnemers aan het vo en mbo onderwijs

DUO

1,1%

1,7%

2019

Sport en recreatie

Niet sporters

%

RIVM

40,6%

49,3%

2016

Sociaal domein

Banen

aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

LISA

945,4

702,4

2019

Sociaal domein

Netto arbeidsparticipatie

% van de werkzame beroepsbevolking t.o.v. de beroepsbevolking

CBS

71,1%

69,2%

2019

Sociaal domein

Personen met een bijstandsuitkering

aantal per 10.000 inwoners

CBS

216,9

322,4

2020

Sociaal domein

Lopende reintegratievoorzieningen

aantal per 10.000 inwoners van 15-64 jaar

CBS

391,1

200,0

2020

Sociaal domein

Jongeren met jeugdhulp

% van alle jongeren tot 18 jaar

CBS

11,2%

9,6%

2020

Sociaal domein

Jongeren met jeugdbescherming

% van alle jongeren tot 18 jaar

CBS

1,4%

1,1%

2020

Sociaal domein

Jongeren met jeugdreclassering

% van alle jongeren van 12 tot 23 jaar

CBS

0,4%

0,3%

2020

68

Bron

Oost Gelre

Gemeente grootte 25.000-50.000 inw

Jaar

aantal per 10.000 inwoners

GMSD

48

60

2020

Taakveld

Naam indicator

Eenheid

Sociaal domein

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo

Sociaal domein

Jongeren met een delict voor de rechter

% van alle jongeren van 12 tot 23 jaar

CBS

2%

1%

2019

Sociaal domein

Kinderen in uitkeringsgezin

% van alle jongeren tot 18 jaar

CBS

3%

4%

2019

Sociaal domein

Werkloze jongeren

% van alle jongeren van 16 t/m 22 jaar

CBS

1%

1%

2019

69

Programma 3 - Economie en werkgelegenheid Financieel overzicht

Begroting na wijziging Rekening Overschrijving programma 3

Baten

Lasten

Saldo

€ 1.362.933

€ 1.511.873

€ -/-148.940

€ 817.729

€ 1.202.752

€ -/-385.023

€ -/-545.204

€ -/-309.121

€ -/-236.083

Overzicht beleidsdoelstellingen programma 3 Economie en Werkgelegenheid Gezonde agrarische sector

Inleiding De agrarische sector is een belangrijke pijler onder onze economie. De sector verschaft veel werkgelegenheid en draagt bovendien bij aan een aangenaam woon- en leefklimaat voor de inwoners en recreanten. Groen en economie zijn geen tegenstanders van elkaar, maar kunnen juist heel goed hand in hand gaan. De schoonheid van ons coulisselandschap, de bossen en andere natuurgebieden in de Achterhoek zijn waardevol; ook in economische zin. Voor onze agrariërs, maar ook voor de belangrijke groeiende toeristische sector. Faciliteren van de transitie naar een toekomstbestendige agrarische sector waarbij aandacht is voor (volks)gezondheid, milieu en ruimtelijke ordening. Wat hebben we bereikt? Op dit moment zijn we bezig met het werven van een (tijdelijke ) ervencoach en beleidsmedewerker agrarische sector. Om een bijdrage te kunnen leveren aan een toekomstbestendige agrarische sector is bij de provincie Gelderland een subsidie aangevraagd voor het kunnen aanstellen van een ervencoach. Deze subsidie is toegekend en zal in 2021 worden ingezet. We subsidiëren particuliere grondeigenaren om (kleinschalige) landschap versterkende projecten uit te voeren. Wat hebben we daarvoor gedaan? De laatste tranche van cofinanciering is per 1 april 2019 afgerond. De doelen zijn gerealiseerd. In november is hierover de brochure '5 jaar landschapsontwikkeling' verschenen.

In november 2019 heeft de raad opnieuw middelen voor cofinanciering ten behoeve van kleinschalige landschapsprojecten bij particulieren beschikbaar gesteld voor de komende jaren. Subsidie voor komende jaren is inmiddels toegekend door de provincie; de lokale werkgroepen zijn op de hoogte gesteld, de eerste projecten zijn al gerealiseerd. Inzicht verkrijgen in de problematiek en ontwikkelingen voor agrarische ondernemers. Wat hebben we bereikt? Naar aanleiding van de eerdere verkenning is en subsidieregeling ingesteld waarmee agrariërs bij de gemeente een subsidie kunnen aanvragen in de kosten van coaching. Deze regeling wordt 70

uitgevoerd. Inmiddels hebben 12 agrariërs daarvan gebruik gemaakt. In 2020 kwamen er mondjesmaat aanvragen binnen voor coaching. Uitvoeren van een onderzoek onder agrarische ondernemers met als doel tot een totaalplan te komen dat inzicht geeft in de toekomst / bedrijvigheid van het buitengebied. Wat hebben we daarvoor gedaan? De Provincie heeft de gemeente een subsidie toegekend van € 200.000,- . We zijn op dit moment aan het onderzoeken hoe en op welke manier dit binnen de organisatie opgepakt gaat worden. We gaan in overleg met de provincie over de gesubsidieerde inzet van een Ervencoach Wat hebben we daarvoor gedaan? De Provincie heeft een subsidie toegekend van 200.000 euro voor het aanstellen van een Ervencoach. Op dit moment zijn we bezig met het werven van een ervencoach/beleidsmedewerker (tijdelijk). Bereikbaarheid en mobiliteit

Inleiding Bereikbaarheid en mobiliteit is in de Achterhoek van essentieel belang. Bereikbaarheid is voor ons niet alleen het verkeer en openbaar vervoer, digitale bereikbaarheid hoort daar ook zeker bij. Een goede bereikbaarheid is een belangrijke vestigingsfactor voor bedrijven, maar ook voor mensen die in de Achterhoek willen wonen maar elders werken. Ook zorgt het voor meer zelfstandigheid bij ouderen en hulpbehoevenden, omdat zorg op afstand een steeds belangrijkere plek inneemt. Onze gemeente en haar voorzieningen zijn goed bereikbaar. Wat hebben we bereikt? Goed openbaar vervoer Buslijn 72 bedient sinds december ook Groenlo West en de Laarberg, ook zijn de overstaptijden binnen deze nieuwe routering op o.a. de trein verbeterd. Er zijn ver gevorderde gesprekken en plannen in samenspraak met de provincie over busstation Lichtenvoorde en Harreveld en de verkenning van een nieuwe locatie busstation Groenlo gaat starten. Goed onderhouden wegen De wegen in de gemeente Oost Gelre worden goed en systematisch onderhouden. A18 & Dwarsverbinding A1, A15, Duitse achterland Beide onderwerpen staan hoog op de agenda van de regio 8RHK, hier ligt ook het initiatief, als gemeente sluiten we hierbij aan en denken vast na over de inpassing in onze eigen gemeente.

N18 Aanpassingen als gevolg van de aanleg van de N18 zijn opgepakt, deels moet hier nog uitvoering aan gegeven worden (kruispunt Oude Winterswijkseweg - Winterswijkseweg Groenlo, Eibergseweg Groenlo, buitengebied Zwolle) We voeren een onderzoek uit naar het nut en de noodzaak van een 2e fase van de N18, danwel doortrekking van de A18. Wat hebben we daarvoor gedaan? Dit onderzoek is reeds uitgevoerd in opdracht van de Regio 8RHK, in de achterhoekraad is besloten de ambitie om een A18 te realiseren te ondersteunen.

71

Versterken openbaar vervoer in en naar de Achterhoek. Wat hebben we bereikt? Betreffende de busverbinding Bocholt - Aalten, deze wordt gerealiseerd. In de toekomst kan deze mogelijk ook door rijden naar Lievelde/Lichtenvoorde. De nieuwe openbaar vervoer concessie BerkelDinkel die in 2023 van start gaat biedt hiervoor kansen. ZOOV is het regionale vervoersysteem in de Achterhoek, vervoert van deur-tot-deur en is er voor iedereen die niet van het openbaar vervoer gebruik kan of wil maken. Ook start de pilot Netmobiel in de gemeente Oost Gelre, waarna de anderen gemeenten in de Achterhoek volgen, voor het aanbod van MaaS (Mobility as a Service). Buslijn 72 bedient sinds december ook Groenlo West en de Laarberg, ook zijn de overstaptijden binnen deze nieuwe routering op o.a. de trein verbeterd. Er zijn ver gevorderde gesprekken en plannen in samenspraak met de provincie over busstation Lichtenvoorde en Harreveld en de verkenning van een nieuwe locatie busstation Groenlo gaat starten. We gaan exploitanten benaderen om hen te bewegen om de Achterhoek/Oost Gelre op te nemen in hun schema’s voor (inter)nationale en andere lange-afstands busverbindingen. Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2019 is afgestemd met de regionale partners/accounthouders in de 8RHK dat deze actie in regionaal verband wordt uitgevoerd.

Het verbeteren van nationaal en internationaal busvervoer is opgenomen in het uitvoeringsplan regio 8RHK, het benaderen van de exploitanten van de (nationaal) busvervoer blijft onderwerp van de mobiliteitsoverleggen van de regio. We geven uitvoering aan het regionaal project Basismobiliteit. Wat hebben we daarvoor gedaan? Doorlopend proces om te voorzien in mobiliteit voor alle inwoners. Verbeteren bereikbaarheid bedrijventerreinen. Wat hebben we bereikt? De wens voor een verbetering van de verbinding tussen de A1 en RBT Laarberg is reeds opgenomen in de regionale mobiliteitsagenda. Hiervoor zijn nog geen specifieke onderzoeken of acties uitgezet. We voeren een onderzoek uit naar de mogelijkheden om de reistijd en reisafstand te verkorten tussen de A1 en RBT Laarberg Wat hebben we daarvoor gedaan? De wens voor een verbetering van de verbinding tussen de A1 en RBT Laarberg is reeds opgenomen in de regionale mobiliteitsagenda. Hiervoor zijn nog geen specifieke onderzoeken of acties uitgezet. Goed ondernemersklimaat

Inleiding De gemeente maakt zich sterk voor een gemeente waar het prettig wonen, werken en recreëren is. We willen meer banen en diversiteit van banen, goede voorzieningen, een goede bereikbaarheid een prettige omgeving voor de bewoners en voldoende vestigingsmogelijkheden voor bedrijven. Dit alles bepaalt het vestigingsklimaat voor ondernemers waarvoor wij ons in samenwerking met het bedrijfsleven inzetten.

72

De lokale en regionale economie krijgt de ruimte om zich te ontwikkelen en te versterken. Wat hebben we bereikt? Vanwege de coronaperikelen hebben er vanaf maart dit jaar geen bedrijfsbezoeken meer plaats gevonden (in de zin van kennismaken/relatiebeheer). Wel zijn bedrijven bezocht waar specifieke kwesties speelden, vooral de Horeca en evenementenbranche. Nieuw gevestigde bedrijven waarbij gemeente een rol heeft gespeeld worden benaderd voor een bedrijfsbezoek. Wat hebben we daarvoor gedaan? Bedrijfsbezoeken, aan nieuwe en reeds gevestigde bedrijven, worden regelmatig afgelegd. We leggen bedrijfsbezoeken af om een 'feeling' te houden met de plaatselijke bedrijven. Wat hebben we daarvoor gedaan? Vanwege de coronaperikelen hebben de bedrijfscontacten zich vooral toegespitst op de sectoren die in zwaar weer verkeren. Er is veelvuldig contact geweest met bedrijven in de Horeca, Detailhandel en evenementenbranche en met de verschillende ondernemersverenigingen. Dit om de bedrijven moreel te ondersteunen en ook om te inventariseren waar de behoefte ligt aan ondersteuning vanuit de gemeente. Dit heeft een wezenlijke bijdrage geleverd aan het financiële steunpakket dat beschikbaar is voor de ondernemers. Grootschalige industriële bedrijvigheid rondom het thema bio-economie kan zich ontwikkelen op de Laarberg.

Wat hebben we bereikt? Het initiatief tot vestiging ligt in eerste instantie bij de bedrijven en vestiging is nog steeds mogelijk. Met verschillende activiteiten stimuleert de gebiedsonderneming de vestiging van bedrijven en richt zich daarbij met name op de innovatieve en duurzame ondernemingen. Zo is in 2020 online een waterstofcongres georganiseerd en volgt er in 2021 een live congres. Ook is Laarberg genomineerd voor de Circular Economy Award. Hoewel ze niet gewonnen hebben, hebben ze toch veel aandacht getrokken. In samenwerking met de Laarberg en het bedrijfsleven zoeken we naar mogelijkheden om te vergroenen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Via projecten als MKB-aanpak duurzaam ondernemen en energiebesparing, AGEM Zonnige bedrijven, Doe scans Achterhoek Onderneemt Duurzaam en bijeenkomsten als Oost Gelre Onderneemt Duurzaam leveren we een bijdrage aan de vergroening van de bedrijven(terreinen). Deze initiatieven hebben een breed draagvlak binnen de lokale ondernemersverenigingen zoals onder andere IKGL en Bedrijvenbundeling Zieuwent. We nemen het aantrekken van nieuwe bedrijven actief ter hand. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het regionaal bedrijvenpark Laarberg wordt op verschillende manieren onder de aandacht gebracht van het bedrijfsleven. Zo worden industriekringen en bedrijven bezocht, advertenties geplaatst en de verschillende social media ingeschakeld.

Daarnaast wordt er deelgenomen aan congressen en netwerkbijeenkomsten en worden contacten onderhouden met de ontwikkelingsmaatschappij van Oost Nederland, Oost NL.

73

Het centrum van Groenlo en Lichtenvoorde beschikt over een compact en vitaal winkelgebied. Wat hebben we bereikt? De afronding van de Nieuwmarkt begint vorm te krijgen, de bouwwerkzaamheden zijn in volle gang. De Dijkstraat wordt getransformeerd van winkel- naar woonstraat, naar verwachting worden de werkzaamheden gestart in het derde kwartaal van 2021. We faciliteren gevelaanpassingen verstrekken daarvoor subsidie. Wat hebben we daarvoor gedaan? Diverse gevels in Lichtenvoorde en Groenlo zijn aangepast. Daarnaast zijn er over 2020 diverse (nog niet uitgevoerde) subsidies beschikbaar. Stimuleren innovatieve duurzame maakindustrie. Wat hebben we bereikt? Innovatieve duurzame maakindustrie kan zich vestigen op Laarberg. Om dat te stimuleren participeren we in een pilot circulair ondernemen in samenwerking met de Regio Achterhoek, de Samenwerkende Industriële Kringen, HAN en Achterhoek Onderneemt Duurzaam. De gemeenteraad heeft besloten de regeling Innovatiefonds in te trekken. Van het resterend budget is € 400.000,- overgeheveld naar de bestemmingsreserve Versterking Lokale Economie. Vanuit deze reserve kunnen projecten worden ondersteund die bijdragen aan de economische ontwikkeling van Oost Gelre in de breedte. Het innovatiefonds zetten we blijvend actief in om innovaties te stimuleren/faciliteren.

Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2020 heeft de gemeenteraad besloten de regeling Innovatiefonds in te trekken. Van het resterende budget is 400.000,- overgeheveld naar de bestemmingsreserve Versterking Lokale Economie. Hieruit kunnen projecten worden ondersteund die bijdragen aan de economische ontwikkeling van Oost Gelre. Toerisme en evenementen

Inleiding Oost Gelre is een aantrekkelijke evenementengemeente, waar het (economisch) belang van toerisme en recreatie nog steeds toeneemt. Toeristen, recreanten, maar ook de eigen inwoners zoeken naar ervaringen en beleving in Oost Gelre. Dit biedt voor winkeliers en horecabedrijven nieuwe mogelijkheden voor samenwerking op het gebied van bijvoorbeeld arrangementen. Stimuleren recreatie en toerisme. Wat hebben we bereikt? In de afgelopen periode is er vooral veel communicatie geweest tussen de gemeente en de ondernemers. Het is goed om post corona de balans op te maken en te horen waar de behoefte vooral ligt. Uitvoeren regionaal vitaliteitsonderzoek naar diversiteit, kwaliteit en toekomstperspectief van recreatieve accommodaties. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het vitaliteitsonderzoek is regionaal gepresenteerd. Het vitaliteitsonderzoek zou in het voorjaar van 2020 lokaal worden gepresenteerd. Helaas hebben we de presentatie van het vitaliteitsonderzoek uit moeten stellen in verband met corona. En in hoeverre het onderzoek nu nog actueel is valt ook nog te

74

bezien. In het voorjaar van 2021 wordt het vitaliteitsonderzoek opnieuw bekeken. Via Programma Geef Lichtenvoorde Kleur projecten uitvoeren die zich richten op het stimuleren van recreatie en toerisme in Lichtenvoorde, zoals het realiseren van het Corso Experience, fiets- en wandelroutes, aantrekkelijker winkelcentrum. Wat hebben we daarvoor gedaan? Nu de beeldtaal gereed is, kan een aantal concrete projecten worden opgepakt in het centrum (sfeerverlichting gedurende het hele jaar, vergroenen, kunst, jaarrond terugvinden van corso in het centrum). Het aantal streetart kunstwerken stijgt, waardoor er binnen afzienbare tijd ook routes gemaakt kunnen worden. Ook wordt samen met lokale (artistiek) ondernemers gewerkt en met de corsogroepen aan het zichtbaar maken van het kleurrijke thema. Waaronder een ontwerp voor een nieuwe blikvanger bij een invalsweg en een nieuw concept voor straatverlichting (als aanvulling op de bestaande standaard verlichting). We blijven recreatie en toerisme faciliteren en ondersteunen met het opwaarderen en uitbreiden van wandel- en fietsroutes. Wat hebben we daarvoor gedaan? Door de provincie worden meerdere steunpakketten aangeboden om de ondernemers financieel te ondersteunen. Door de gemeente Oost Gelre worden de ondernemers zo veel mogelijk geattendeerd op alle mogelijkheden en waar wenselijk geadviseerd.

In het voorjaar is een route geopend langs religieuze monument in en rondom Zieuwent. Verder wordt gewerkt aan een Internationale route langs USP's van de 80-jarige oorlog. Ook is de kinderroute "Onder Vuur" verbeterd en vernieuwd. We participeren in de Stichting Achterhoek Toerisme ter bevordering van het regionaal toeristisch beleid. Wat hebben we daarvoor gedaan? Door samen te werken met andere gemeenten kun je het merk Achterhoek sterk op de kaart zetten. Behouden en stimuleren van evenementen. Wat hebben we bereikt? Door het organiseren van evenementen houd je de gemeente attractief voor toeristen. De evenementen in Oost Gelre worden veelal door verenigingen en stichtingen georganiseerd wat de leefbaarheid ten goede komt. Stichting Bloemencorso (SBL) heeft het afgelopen jaar niet stil gezeten en creatieve ideeën gelanceerd die verder uit gewerkt gaan worden. Actualiseren vrijetijdsagenda Wat hebben we daarvoor gedaan? De regionale vrijetijdsagenda 2020-2030 is op 24 juni 2020 door het Regionaal POHO Vrijetijdseconomie vastgesteld. Op 7 juli 2020 heeft het college van B & W de vrijetijdsagenda vastgesteld. De gemeente Oost Gelre heeft een actieve rol ingevuld in de samenstelling van de vrijetijdsagenda en zal nu ook een actieve rol gaan vervullen in de uitvoeringsagenda 2020-2023. In Oost Gelre zijn talloze optochten waarin praal- en carnavalswagens de optocht verfraaien.

We zoeken samen met initiatiefnemers naar oplossingen voor stalling en opbouw. Wat hebben we daarvoor gedaan? De gemeente heeft in 2020 grond verworven voor de 2e corsolocatie. Samen met SBL gaat de

75

gemeente in 2021 aan de slag om de realisatie van de 2e corsolocatie mogelijk te maken. Samen met de vereniging Slag om Grolle en de Knunnekus gaan we op zoek naar een locatie van een verenigingshal. In 2021 gaan we hiervoor een locatiestudie maken. Ontwikkelen en implementeren uitvoeringsprogramma bij het strategisch marketingplan Wat hebben we daarvoor gedaan? Samen met de toeristisch coördinator wordt een marketing en promotieplan opgesteld voor de gemeente. Afgelopen periode hebben we dit, in verband met corona, bijgesteld en is er ingezet op lokale promotie van bestaande producten. Ontwikkelen MTB-route netwerk in de Oost Achterhoek Wat hebben we daarvoor gedaan? Het regionale routebureau (Stichting Achterhoek Toerisme) is bezig met gefaseerde voorbereiding en opwaardering van de MTB-routes voor de gehele Achterhoek. Sneller dan verwacht is de tweede fase (upgrade route Winterswijk met uitbreiding naar Aalten en Oost Gelre) in voorbereiding genomen en heeft de provincie Gelderland cofinanciering toegezegd. Inmiddels is een aantal gesprekken met lokale wielerverenigingen uit de gemeenten gevoerd, zij hebben medewerking toegezegd in de vorm van het uitzetten van routes, benadering van grondeigenaren voor toestemming en toekomstig beheer en onderhoud.

Een goed functionerend MTB-routenetwerk draagt bij aan de gezondheid van de lokale bevolking, de toeristisch-recreatieve aantrekkelijkheid van het gebied en regulering van gebruik door middel van singletracks (scheiding MTB-ers van fietsers/ruiters). Inmiddels is de MTB-route Winterswijk opgeleverd. We verruimen het huidige evenementenbeleid. Wat hebben we daarvoor gedaan? Het evenementenbeleid is nog niet verruimd. Dat heeft enerzijds te maken met de coronacrisis, waardoor er geen perspectief is voor evenementen. En anderzijds met de komst van de Omgevingswet. Nog niet duidelijk is wat de impact van de Omgevingswet op evenementen is, dat gaan we in 2021 verder verkennen. Werkgelegenheid

Inleiding Ons uitgangspunt is: je bent aan het werk of je levert een andere bijdrage die binnen jouw mogelijkheden ligt. Realiseren van goede beschut werken plekken. Wat hebben we bereikt? Werkbaan Oost is de instelling voor de beschutte werkplekken. Toch kijken we ook of er in het regulier bedrijfsleven plaats is voor de medewerkers die aangewezen zijn op een beschutte werkplek. Bij Werkbaan Oost werken ruim 80 personen uit onze gemeente op een beschutte werkplek. We willen een organisatie creëren waarin inwoners met een grote afstand tot de arbeidsmarkt een beschutte werkplek hebben maar waarbij andere werkzoekenden bijvoorbeeld een werkervaringsplek krijgen. Ontwikkeling van het individu is het uitgangspunt. Wat hebben we daarvoor gedaan? Dit is één van de doelstelling uit "Samen aan het Stuur". Werkbaan Oost (WBO) biedt al voorzieningen op maat aan indien de ontwikkeling naar betaald werk het doel is. Dit kan met loonkostensubsidie, jobcoaching of vanuit een beschutte werkplek.

76

Creëren van banen voor mensen met een arbeidsbeperking. Wat hebben we bereikt? Aan het eind van 2020 hebben we 40 inwoners via loonkostensubsidie aan het werk bij een reguliere werkgever. Inmiddels hebben 5 inwoners een baan op grond van de regeling "nieuw beschut". Binnen de gemeentelijke organisatie creëren we banen voor mensen met een arbeidsbeperking. Wat hebben we daarvoor gedaan? De huidige quotumwet zal gaan wijzigen. De verplichte heffing wordt in ieder geval tot 2022 uitgesteld. Het onderscheid tussen de sector overheid of markt is in 2019 opgeheven. Er zijn momenteel 5 mensen met een arbeidshandicap die een plek hebben binnen onze organisatie. Uit een evaluatie is gebleken dat deze medewerkers zich ook echt onderdeel van de organisatie voelen. Daarnaast werken er bij Hacron schoon en de ROVA in totaal 31 mensen met een arbeidsbeperking die worden ingezet voor gemeentelijke taken. We zien het als onze maatschappelijke verantwoordelijkheid om iedereen een kans te geven deel te nemen aan de arbeidsmarkt en geven hieraan dan ook invulling als maatschappelijk betrokken werkgever. We blijven ons inzetten voor een inclusieve arbeidsmarkt waarin er plek is voor mensen met een beperking.

Beleidsindicatoren Taakveld

Naam indicator

Eenheid

Bron

Economie

Functiemenging

%

LISA

Economie

Vestigingen (van bedrijven)

aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

LISA

Oost Gelre

Gemeente grootte 25.000-50.000 inw

Jaar

58,0%

49,9%

2019

115,4

123,0

2019

77

Programma 4 - Bestuur, bedrijfsvoering en dienstverlening Financieel overzicht Baten

Lasten

Saldo

Begroting na wijziging

€ 505.560

€ 5.641.494

€ -/-5.135.934

Rekening

€ 689.807

€ 5.390.405

€ -/-4.700.598

Onderschrijding programma 4

€ 184.247

€ -/-251.089

€ 435.336

Overzicht beleidsdoelstellingen programma 4 Bestuur, Bedrijfsvoering en Dienstverlening Euregionale samenwerking Achterhoek

Inleiding Oost Gelre is een grensgemeente. Een belangrijk deel van ons lokale inkomen wordt verdiend in Duitsland en/of doordat onze Duitse buren bij ons investeren en kopen. Grensoverschrijdende samenwerking met onze Duitse buren is in deze tijd dan ook vanzelfsprekend. De Euregio, het grensoverschrijdend samenwerkingsverband, speelt daarin een belangrijke rol. Ook het Grenzhoppersnetwerk is een waardevol netwerk waar de gemeente Oost Gelre een actieve rol in heeft. Euregionale samenwerking bevorderen. Wat hebben we bereikt? Op 1 december 2020 heeft de gemeente Oost Gelre samen met de 8RHK ambassadeurs een webinar georganiseerd over Interreg subsidies en Europese fondsen. Er was erg veel belangstelling voor deze webinar. In 2021 zullen we deze inhoudelijke webinars gaan continueren. We bevorderen experimenteergebieden in relatie tot Euregionale samenwerking. Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2020 hebben diverse activiteiten plaatsgevonden vanuit het grensoverschrijdend samenwerkingsverband zoals Grenzhoppers Business School, Spreek je buurtaal, netwerkbijeenkomsten en het webinar Europese subsidies/Interreg. We gaan de functie van subsidiemedewerker verder vorm geven of op basis van no cure no pay beleggen bij een derde partij.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Subsidiebureau Hezelburcht wordt vanaf 2020 ingeschakeld bij subsidieverwerving daar waar specifieke kennis benodigd is. We gaan investeren in elkaars sterke punten; naast arbeidsmarkt en onderwijs ook in bedrijvigheid, innovatie en gezondheidszorg. Wat hebben we daarvoor gedaan?

78

Door actief deel te nemen in verschillende netwerken zorgen we voor versterking van elkaars kwaliteiten We gaan onderzoeken of samenwerking met andere partijen (bijv. de regio) ons verder brengt dan solo functioneren. Wat hebben we daarvoor gedaan? Regionale samenwerking blijft een doorlopend punt van aandacht. Oost Gelre is zichtbaar in de regio en ambtelijk en bestuurlijk wordt ingestoken om de regionale samenwerking naar een hoger niveau te brengen. Dit kan altijd beter. Een voorbeeld dat op korte termijn een feit wordt is het regionale datacentrum "Datalab Go". Door deze regionale samenwerking kan datagedreven sturing verder geïmplementeerd worden. Een voorbeeld van onze regionale bijdrage op het gebied van de bestrijding van de corona-crisis is de inzet van onze data-analist bij de GGD om de internationale samenwerking op het gebied van informatie-uitwisseling arbeidsmigranten te stroomlijnen. We gaan onderzoeken of we aanbestedingen (meer) gezamenlijk met andere gemeenten kunnen doen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Tijdens het maandelijkse inkoopoverleg met de inkoopcoördinatoren van de Achterhoekse gemeenten, staat de aanbestedingskalender als vast onderdeel op de agenda. Daarbij wordt gekeken naar mogelijk gezamenlijk uit te voeren aanbestedingen en naar de voortgang van reeds opgestarte gezamenlijke aanbestedingen.

Voor het overige biedt de agenda ruimte aan incidentele thema's, zoals beleidsmatige of kwalitatieve. We gaan onderzoeken of we op het gebied van informatiemanagement nog verder kunnen samenwerken. Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben structureel overleg met Winterswijk en Berkelland om te kijken of er eventueel mogelijkheden zijn en waar we elkaar kunnen helpen en van elkaar kunnen leren. Door ons en nog 7-tal gemeenten in Oost Gelderland wordt samen gewerkt op het gebied van data-gestuurde beleidsontwikkeling. Hiervoor is Datalab-Go opgericht. We onderzoeken de mogelijkheid om aan te sluiten bij het internationaal netwerkbureau Wat hebben we daarvoor gedaan? Oost Gelre investeert in grensoverschrijdende samenwerking, we zijn dan ook vertegenwoordigd in verschillende internationale netwerkverbanden. Zoals team van Duitsland coördinatoren (namens 8RHK ambassadeurs), het Grenzhoppers netwerk, businessclub Kleve, EUREGIO Commissie en het netwerk van Duitse en Nederlandse burgemeesters. We participeren pro-actief in nationale en Europese programma's, zoals Interreg en Erasmus+. Wat hebben we daarvoor gedaan? Uit de subsidiescan van Hezelburcht is gebleken dat er geen aanknopingspunten zijn voor de Europese programma's Interreg en Erasmus. Lokale initiatieven kunnen wel een beroep doen op het Europese programma LEADER. Stimuleren Duitse taal onder de inwoners van Oost Gelre.

Wat hebben we bereikt? Op 1 januari 2021 starten we met het opzetten van de Grenzhoppers business school. Eerst wordt de

79

focus gelegd op het personeel uit de vrijetijdseconomie. Als dit een succes is zouden de cursussen voor een breder publiek kunnen worden georganiseerd. We gaan samen met de onderwijsinstellingen onderzoeken hoe de Duitse taal kan worden bevorderd. Wat hebben we daarvoor gedaan? Op 1 januari 2021 gaan we van start met de Grenzhoppers business school om door middel van trainingen op maat de medewerkers van de vrijetijdssector klaar te stomen voor de komst van de Duitse gast. Gemeentelijke organisatie

Inleiding De gemeentelijke organisatie dient adequaat toegerust te zijn op haar (huidige en toekomstige) taken. Gemeenten hebben in de afgelopen jaren veel nieuwe taken gekregen die in het verleden door het rijk werden uitgevoerd. In het sociaal domein en ook bij de komende Omgevingswet. Van belang is een goede uitvoering, waarborgen voor democratische controle en samenwerking met andere bestuurlijke partners. De gemeente Oost Gelre geeft opdrachtgeverschap op een goede wijze vorm. Wat hebben we bereikt? Ook in 2020 is daar waar mogelijk onderzoek gedaan naar verbetering van de samenwerking met andere gemeenten en of gemeenschappelijke regelingen. Voorbeeld hiervan is het project "samen aan het stuur". Doel hierbij is de beleidsvorming meer terug te halen naar de gemeenten en de SDOA als uitvoeringsorgaan te zien in samenwerking met Werkbaan Oost. Ook binnen het sociaal domein zijn verdere stappen gemaakt tot verdere samenwerking. De inrichting van onze nulde-, eerste- en tweedelijns hebben wij lokaal ingericht om zo goed mogelijk aan te sluiten op de behoeften van inwoners. De monitoring qua kostenbeheersing en kwaliteit in relatie tot zorgaanbieders doen wij lokaal, maar ook regionaal. Zo werken we qua contract- en leveranciersmanagement en inkoop samen met de 8 Achterhoekse gemeenten, om zo gezamenlijk grip te hebben en houden op de inzet en kosten in het sociaal domein.

Regionaal zijn afspraken gemaakt over vroegtijdige participatie in de opstelling van de kadernota / begroting van gemeenschappelijke regelingen. Zo vergroten we de mogelijkheid om aan de voorkant een rol te spelen bij de kostenbeheersing. Begroting en jaarrekening van verbonden partijen worden indien noodzakelijk in een extra commissievergadering behandeld. Daarmee neemt de kans toe dat alsnog tijdig een zienswijze kan worden ingediend. De monitoring op de doelstellingen en (financiële) kaders binnen het sociaal domein wordt verder uitgebreid. Wat hebben we daarvoor gedaan? Ook in 2020 zijn binnen het sociaal domein stappen gemaakt tot verdere professionalisering en samenwerking. De inrichting van onze nulde-, eerste- en tweedelijns hebben wij lokaal ingericht om zo goed mogelijk aan te sluiten op de behoeften van inwoners. De monitoring qua kostenbeheersing en kwaliteit in relatie tot zorgaanbieders doen wij lokaal, maar ook regionaal. Zo werken we qua contracten leveranciersmanagement en inkoop samen met de 8 Achterhoekse gemeenten, om zo gezamenlijk grip te hebben en houden op de inzet en kosten in het sociaal domein. Onder andere is samen met de andere Achterhoekse gemeenten het onderzoek naar lumpsum financiering opgestart en deze bevindt zich in de afrondende fase. Mogelijke invoering is voorzien in 2021.

Met gebruik van de ontwikkelde tool zijn wij in staat om de management en sturingsinformatie efficiënter en effectiever maar vooral verbeterd aan te leveren.

80

We geven opdrachtgeverschap in het sociaal domein vorm. Wat hebben we daarvoor gedaan? Oost Gelre wil voor haar inwoners de beste ondersteuning bieden binnen de daarvoor beschikbare middelen. De inrichting van onze nulde-, eerste- en tweedelijns hebben wij lokaal ingericht om zo goed mogelijk aan te sluiten op de behoeften van inwoners. De monitoring qua kostenbeheersing en kwaliteit in relatie tot zorgaanbieders doen wij lokaal, maar ook regionaal. Zo werken we qua contract- en leveranciersmanagement en inkoop samen met de 8 Achterhoekse gemeenten, om zo gezamenlijk grip te hebben en houden op de inzet en kosten in het sociaal domein. Deze samenwerking verloopt goed. Dit geldt ook voor onze samenwerking in SDOA- en Ondersteuningsteamverband. We geven opdrachtgeverschap naar onze verbonden partijen verder vorm. Wat hebben we daarvoor gedaan? Samen met de buurgemeenten Winterswijk en Berkelland willen we als partners binnen het Sociale Dienst Oost Achterhoek (SDOA) samenwerkingsverband meer samenhangende regie in het sociaal domein. Bij de Participatiewet hadden we nog niet de regie vanaf het eerste moment dat een burger zich meldt met een hulpvraag. Deze eerstelijns activiteiten werden uitgevoerd door de Sociale Dienst Oost Achterhoek. We willen als gemeenten die eerstelijns activiteiten nu zelf gaan uitvoeren. De SDOA wordt daarmee een tweedelijns uitvoeringsorganisatie.

We streven in dit kader naar een integrale aanpak voor alle mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. We willen dat deze mensen optimaal geholpen worden om (weer) een plek op de arbeidsmarkt te krijgen of een zinvolle invulling van hun dag. Om dit te bereiken en een doorgaande leerlijn (ontwikkel-lijn) te creëren, voegen we de SDOA en Werkbaan Oost samen per 1 januari 2022. Vanaf die datum zullen zij beide op 1 locatie zijn gehuisvest. In 2020 is een start gemaakt met dit project en zijn de uitgangspunten voor de nieuw te vormen organisatie door de raden vastgesteld. We optimaliseren de informatievoorziening inzake verbonden partijen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Regionaal zijn afspraken gemaakt over vroegtijdige participatie in de opstelling van de kadernota / begroting van gemeenschappelijke regelingen. Zo vergroten we de mogelijkheid om aan de voorkant een rol te spelen bij de kostenbeheersing. Begroting en jaarrekening van verbonden partijen worden indien noodzakelijk in een extra commissievergadering (mits het presidium hiermee instemt) behandeld. Daarmee neemt de kans toe dat alsnog tijdig een zienswijze kan worden ingediend. We optimaliseren ons planning- en control instrumentarium.

Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2020 is invulling gegeven aan het voornemen om het plannen en verantwoorden van uren op projecten en investeringen mogelijk te maken teneinde inzicht te krijgen in het capaciteitsvraagstuk. In het najaar van 2020 is de BI-tool sociaal domein in gebruik genomen. Deze monitoring tool stelt ons in staat inzicht te krijgen in gedetailleerde informatie binnen de beleidsvelden Wmo en Jeugdwet. Begin 2021 komt de tool ook beschikbaar voor de Participatiewet. Zo kunnen bijvoorbeeld prestatie-indicatoren en uitgaven per zorgaanbieder of cliënt uitgesplitst naar verschillende zorgvormen en de gemiddelde zorgkosten per inwoner in beeld worden gebracht. De gemeente Oost Gelre wordt gezien als een betrouwbare en integere partner. Wat hebben we bereikt? Als gevolg van het corona-virus moesten we vanaf het voorjaar 2020 noodgedwongen in hoofdzaak vanuit huis werken. Mede daardoor hebben we niet volledig uitvoering kunnen geven aan de voorgenomen activiteiten om in afdelingsverband de eind 2019 ingezette bewustwording op gebied van

81

integriteit uit te bouwen en voort te zetten. Voor zover er onder deze bijzondere omstandigheden mogelijkheden waren hebben we hier alsnog invulling aan gegeven. Sinds het begin van de zomer hebben we de ambtseed weer afgenomen en bij die gelegenheid is het onderwerp integriteit uiteraard nadrukkelijk besproken. Zo blijven we zoveel mogelijk transparant werken, blijven we waken voor de privacy en is er ook hard gewerkt aan een nieuwe dienstverleningsvisie en daarbij zijn de hier vermelde uitgangspunten nadrukkelijk meegenomen. Op eenzelfde manier is dat gebeurd bij de uitwerking van diverse projecten (o.a. Kennis & Vaardigheden en Digitalisering, werkprocessen & dienstverlening) binnen het Programma Omgevingswet. We bevorderen het integriteitsbewustzijn en (moreel) verantwoord handelen van ambtenaren en bestuurders. Wat hebben we daarvoor gedaan? Binnen de gemeentelijke organisatie besteden we elk jaar aandacht aan het onderwerp integriteit. Ook bij de raad en het college staat integriteit van tijd tot tijd op de agenda. In samenwerking met het Bureau Integriteit Nederlandse Gemeenten hebben we eind 2019 bijeenkomsten/trainingen gehouden om het bewustzijn over integriteit en het voorkomen van ongewenst gedrag te bevorderen.

Daarbij is een deel informatief ingevuld en daarnaast zijn situaties in beeld gebracht zoals we die in onze praktijk tegenkomen om op basis daarvan het gesprek op gang te brengen. Alle medewerkers hebben hieraan in groepsverband deelgenomen en daarbij is ook aandacht geweest voor ongewenst gedrag, onze regelingen, het erover in gesprek gaan met een vertrouwenspersoon, leidinggevende etc. Bedoeling is om in aansluiting hierop er vervolg aan te geven binnen de afdelingen en de afdelingsoverleggen om er blijvend aandacht voor te houden. Door de bijzondere omstandigheden vanaf dit voorjaar, door met name het corona-virus, waardoor we noodgedwongen hoofdzakelijk vanuit huis zijn gaan werken, konden we dit niet uitvoeren zoals we eerder hadden voorzien. Wat we sinds het begin van zomer wel weer zijn gaan doen is het afnemen van de ambtseed. Bij die gelegenheid wordt het onderwerp integriteit uiteraard nadrukkelijk besproken. Burgerinitiatieven

Inleiding Initiatieven van burgers, verenigingen, dorpsbelangenorganisaties (andere) vrijwilligersorganisaties vragen om een nieuwe rol van de gemeente en doorontwikkeling van de gemeentelijke organisatie. De gemeente dient vanuit een vaste visie en krachtige werkwijze dienstbaar te zijn aan genoemde initiatieven en burgerkracht. Dat wil niet zeggen ‘U vraagt, wij draaien’, maar dat vanuit de gemeentelijke organisatie met kennis en expertise en met oog voor het algemene belang wordt gezorgd dat goede initiatieven zich ook daadwerkelijk kúnnen ontplooien. Dat vraagt nog meer om een open en transparante houding met als credo: ‘Ja, mits…’ in plaats van: ‘Nee, tenzij…! Integreren van burgerinitiatieven binnen de organisatie. Wat hebben we bereikt? (Burger-) initiatieven vinden hun plek straks ook in de nieuwe Omgevingswet die per 01-01-2022 haar intrede doet. Initiatiefnemers stemmen initiatieven af met alle stakeholders en vinden bij ons de grondhouding van "Ja, mits" gevoed vanuit onze drie kernwaarden uitnodigend, aandachtig en eerlijk. De voorbereidingen op de komst van de nieuwe Omgevingswet lopen volgens schema en vinden een doorloop in 2021. We faciliteren burgerinitiatieven en brengen mensen met elkaar in contact. Wat hebben we daarvoor gedaan? Invoering van de Omgevingswet is uitgesteld tot 01-01-2022. Wij roepen inwoners op en stimuleren ze om initiatief te nemen.

Er lopen interne opleidingstrajecten om medewerkers, maar ook bestuurders, voor te bereiden hoe te werken zoals de Omgevingswet dit straks, vanaf 01-2022 van ons vraagt. Hoe

82

om te gaan met burgerinitiatieven en hoe deze te stimuleren is geborgd binnen deze nieuwe Omgevingswet. We faciliteren ondernemers daar waar het kan. We streven ernaar de meest ondernemersvriendelijke gemeente te zijn. Wat hebben we daarvoor gedaan? We faciliteren ondernemers daar waar het kan. We streven ernaar de meest ondernemersvriendelijke gemeente te zijn. Dit is een continu proces. We stimuleren en sluiten aan bij initiatieven vanuit de samenleving Wat hebben we daarvoor gedaan? We zijn volop bezig om de medewerkers, maar ook bestuurders, voor te bereiden en op te leiden op de invoering van de nieuwe omgevingswet per 01-2022. Hoe om te gaan met (burger-)initiatieven heeft hierin een hele expliciete plek. In aanloop naar 01-2022 wordt al zoveel mogelijk gewerkt in de geest van deze nieuwe wet. Gemeentelijke dienstverlening

Inleiding Een krachtige en vitale samenleving vraagt om een vraag gestuurde houding van de kant van de gemeente en een wervende maar ook transparante bestuursstijl met lef. Vanuit dit perspectief gaan we onze dienstverlening verder invullen en staan wij voor een overheid die zo dicht mogelijk op de samenleving zit, maar die diezelfde samenleving zo veel mogelijk ruimte geeft. Met een faciliterende houding die binnen de kaders van wet- en regelgeving de samenleving van Oost Gelre maximaal bediend. Realiseren van een goede, doelmatige en doeltreffende dienstverlening. Wat hebben we bereikt? 2020 is een bijzonder jaar geweest wat betreft het organiseren van goede, doelmatige en doeltreffende dienstverlening, waarbij persoonlijk contact en aandacht voor bleven staan. Door Covid-19 is de dienstverlening van bijna volledig fysiek, naar bijna volledig digitaal gegaan. De baliedienstverlening hebben we het afgelopen jaar, door het verder invoeren van werken op afspraak, op peil kunnen houden. De veranderende omstandigheden hebben er ook voor gezorgd dat we onze telefonische ingang hebben kunnen versterken door de receptie en inkomende telefonie te scheiden. Op vragen van inwoners en ondernemers kon beter doorgevraagd worden en dus beter doorverbonden naar de juiste medewerker.

In het sociaal domein is een werkwijze gevonden die ondanks dat huisbezoeken en fysieke afspraken minimaal waren recht bleef doen aan een persoonlijke benadering. Naast deze ontwikkelingen is de eerste start gemaakt met datagestuurd werken, denk aan de BI-tool sociaal domein, en worden op diverse afdelingen de processen, rollen, taken en verantwoordelijkheden tegen het licht gehouden met als doel de dienstverlening doelmatiger en doeltreffender te maken. De communicatie van de gemeente moet in heldere taal en voor iedereen begrijpelijk zijn (taalniveau B1). Dit doen we door een goede opleiding en borging van het taalgebruik B1 Wat hebben we daarvoor gedaan? Naast softwarematige ondersteuning om heldere en begrijpelijke brieven, nota’s en dergelijke te schrijven worden de medewerkers getraind om zich verder te ontwikkelen in het taalgebruik op B1 niveau.

83

Doorontwikkeling innovatief dienstverleningsconcept. Hierbij omarmen wij naast de analoge kanalen ook de digitale kanalen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Medio 2020 is de dienstverleningsvisie vastgesteld. Invoering en doorontwikkeling van het dienstverleningsconcept vindt plaats eind 2020 en 2021. We actualiseren de dienstverleningsvisie Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2020 hebben wij onze dienstverleningsvisie aangepast aan de eisen van de huidige tijd. Er heeft eind 2020 een onderzoek naar de telefonische bereikbaarheid plaatsgevonden in het bijzonder om als nulmeting te dienen voor de richtlijnen uit de nieuwe dienstverleningsvisie. We actualiseren onze strategienota ‘Samen aan de slag in ander tijden’. Wat hebben we daarvoor gedaan? Zoals eerder aangegeven is de implementatie van de Omgevingswet een van de drijvende krachten achter het actualiseren van de strategie van Oost Gelre. De implicaties die deze wetswijziging voor de organisatie heeft is een van de redenen om nu niet met een uitgewerkte nota te komen. In de tweede helft van 2020 is een start gemaakt met de doorontwikkeling van de organisatie naar een meer wendbare organisatie om op die manier de dienstverlening naar een hoger peil te trekken. We optimaliseren dienstverlening door verdere digitalisering van de informatievoorziening en informatiebehoefte.

We maken daarbij gebruik van de aanwezige data in onze informatiesystemen, waaronder ons zaaksysteem. Wat hebben we daarvoor gedaan? Er is onder meer door invulling van de vacature van data-analist een start gemaakt met het professionaliseren van het verwerken en gebruik van de beschikbare data. Verder is in regionaal verband gekomen tot overeenstemming met betrekking tot het gezamenlijk analyseren van data waardoor een grotere basis en kennis beschikbaar is om de deelnemende gemeenten te ondersteunen bij de noodzakelijke data-analyse. Datalab Go gaat hier een regionale bijdrage aan leveren. Financieel beleid

Inleiding Het grootste deel van de gemeentebegroting komt van de Rijksoverheid en is een bijdrage uit het gemeentefonds. Slechts een beperkt (autonoom) aandeel komt uit lokale heffingen en belastingen. In beide gevallen is er sprake van belastinggeld. Uitgangspunten voor het financieel beleid zijn: zorgvuldigheid, spaarzaamheid, transparantie en draagbare lokale lasten. We streven ernaar de lastenstijging te beperken tot maximaal het inflatieniveau. Slechts in uitzonderingsgevallen kan er een extra beroep gedaan worden op haar inwoners. In die gevallen waar dit speelt, zal dit helder worden uitgelegd en gecommuniceerd naar de inwoners van Oost Gelre. Op lange termijn een financieel gezonde gemeente zijn en blijven. Wat hebben we bereikt? 2020 is in alle opzichten een bijzonder jaar geweest. De impact van het coronavirus en de daaruit voortvloeiende maatregelen hebben ook geleid tot een grote mate van onzekerheid over de gemeentelijke financiën. Er is adequaat gebruik gemaakt van de subsidiemogelijkheden welke provincie en rijk beschikbaar hebben gesteld. Afhankelijk van de financiële mogelijkheden is een breed pakket van maatregelen beschikbaar gesteld voor zowel bedrijven als het maatschappelijke omveld. De grip op de kostenontwikkeling van het sociaal domein blijft een punt van zorg als ook de herijking van de 84

algemene uitkering uit het gemeentefonds. Toch is vooralsnog sprake van structureel sprake van een relatief gezonde gemeente. Incidentele ontwikkelingen leiden veelal wel tot tekorten op rekeningbasis. Begroting, tussentijdse rapportages en de jaarrekening / jaarverslag zijn digitaal beschikbaar (begrotingsapp). Wat hebben we daarvoor gedaan? Via de begrotingapp van Pepperflow zijn de programmabegroting, de bestuursrapportage en het jaarverslag online te lezen. We onderzoeken pro-actief subsidiemogelijkheden. Wat hebben we daarvoor gedaan? Subsidiebureau Hezelburcht assisteert afdelingen daar waar nodig bij de verwerving van subsidies. Voor 2020 hebben ze een subsidiescan gemaakt om een inschatting te maken waar de kansen voor aankomend jaar liggen. We zorgen voor voldoende weerstandsvermogen zodat financiering van investeringen in de toekomst gewaarborgd is. Wat hebben we daarvoor gedaan? Voor een nadere toelichting op het weerstandsvermogen van onze gemeente verwijzen we u naar paragraaf 1 "weerstandsvermogen en risicobeheersing". Veiligheid

Inleiding Veiligheid is een basisbehoefte in een sterke samenleving, waarin mensen zich thuis en geborgen voelen, vooral ook voor gezinnen met kinderen en ouderen. Bevorderen van de veiligheid in Oost Gelre. Wat hebben we bereikt? De activiteiten staan genoemd in het Integraal Veiligheidsplan Achterhoek Oost 2019 tot en met 2022. Veel activiteiten die genoemd staan in dit plan worden jaarlijks uitgevoerd, dat geldt ook voor 2020. Het handhaven van de openbare orde is een continu proces. Dit wordt onder andere gedaan door de boa's van de gemeente op basis van het Handhavingsuitvoeringsprogramma. Daarnaast werken we ook nauw samen met de politie, daarbij valt te denken aan het oprollen van hennepkwekerijen en oplossen van overlastsituaties. We geven uitvoering aan het Integraal Veiligheidsplan (IVP). Wat hebben we daarvoor gedaan? Veel activiteiten die genoemd staan in het Integraal Veiligheidsplan Achterhoek Oost 2019 tot en met 2022 worden jaarlijks uitgevoerd, dit geldt ook voor 2020. Enkele voorbeelden van activiteiten zijn deelname aan Keurmerk Veilig Buitengebied, preventieactiviteiten ter voorkoming van veelvoorkomende criminaliteit, deelname aan casusoverleggen en aanpak veel voorkomende criminaliteit (illegale bewoning, drugshandel, zorgfraude etc.). We handhaven de openbare orde en bestrijden overlast. Wat hebben we daarvoor gedaan?

85

Het handhaven van de openbare orde vindt dagelijks plaats. Dit wordt onder andere gedaan door de boa's van de gemeente op basis van het Handhavingsuitvoeringsprogramma. Daarnaast werken we ook nauw samen met de politie, daarbij valt te denken aan het oprollen van hennepkwekerijen en het oplossen van overlastsituaties. Terugdringen van het gebruik van softdrugs onder jongeren. Wat hebben we bereikt? Illegale handel wordt altijd aangepakt. Naast illegale handel wordt ook productie van soft- en harddrugs aangepakt. In 2020 zijn een aantal hennepkwekerijen ontdekt en ontmanteld. Ook is in 2020 een cocaïnewasserij opgerold. We pakken de illegale handel vanuit woonhuizen aan, vooral ook in de buurt van scholen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Illegale handel wordt altijd aangepakt. Naast illegale handel wordt ook productie van soft- en harddrugs aangepakt. In 2020 zijn een aantal hennepkwekerijen ontdekt en ontmanteld. Ook is in 2020 een cocainewasserij opgerold. Behouden van de vrijwillige brandweer binnen de Achterhoek. Wat hebben we bereikt? Sinds de regionalisering van de brandweer (overgang brandweer naar de VNOG) is de verantwoordelijkheid voor het beschikken over voldoende vrijwilligers ook naar de VNOG gegaan. Indien nodig ondersteunen en faciliteren we de VNOG in het werven van vrijwilligers voor de regionale brandweer.

86

Beleidsindicatoren Gemeente grootte 25.00050.000 inw

Jaar

Taakveld

Naam indicator

Eenheid

Bron

Oost Gelre

Veiligheid

Verwijzingen Halt

aantal per 10.000 jongeren

Bureau Halt

181

122

2019

Veiligheid

Winkeldiefstallen

aantal per 10.000 inwoners

CBS

0,5

1,1

2019

Veiligheid

Geweldsmisdrijven

aantal per 10.000 inwoners

CBS

2,5

3,2

2020

Veiligheid

Diefstallen uit woning

aantal per 1.000 inwoners

CBS

1,2

1,9

2019

Veiligheid

Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)

aantal per 1.000 inwoners

CBS

3,0

4,9

2020

Vhrosv

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden

in euro’s

COELO

552

715

2020

Vhrosv

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden

in euro’s

COELO

669

793

2020

Taakveld

Naam indicator Eenheid

Werkelijk

Begroting

Bestuur en Formatie fte per 1.000 inwoners ondersteuning Bestuur en Bezetting fte per 1.000 inwoners ondersteuning Bestuur en Apparaatskosten kosten per inwoner ondersteuning Kosten als % van totale Bestuur en Externe inhuur loonsom + totale kosten ondersteuning inhuur externen Bestuur en Overhead % van totale lasten ondersteuning

Bron Eigen gegevens Eigen gegevens Eigen begroting

5,84

5,71

5,80

5,63

€ 486

€ 487

Eigen begroting

2,45% en € 281.143

0,44% en € 51.383

Eigen begroting

10,80%

12,54%

87

Paragrafen Inleiding De voorschriften (Besluit begroting en verantwoording) stellen een aantal paragrafen verplicht, die we zowel in de begroting als in het jaarverslag moeten opnemen. 1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 2. Verbonden partijen 3. Bedrijfsvoering 4. Financiering 5. Onderhoud kapitaalgoederen 6. Grondbeleid 7. Lokale heffingen 8. Corona

Paragraaf 1: Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding Wij leggen een relatie tussen de beschikbare en de benodigde weerstandscapaciteit. Dat geeft inzicht in de robuustheid van onze rekening. Het weerstandsvermogen is de verhouding van de beschikbare weerstandscapaciteit en alle gekwantificeerde risico’s waarvoor geen voorzieningen zijn gevormd en die van materiële betekenis kunnen zijn. De beschikbare weerstandscapaciteit bestaat uit de middelen en mogelijkheden waarover wij kunnen beschikken om niet-begrote kosten op te vangen.

Beleid weerstandsvermogen Het beleid over integraal risicomanagement en het aan te houden weerstandsvermogen hebben wij uitgewerkt in de Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen. Op basis van informatie uit de risicoinventarisatie doen we een uitspraak over de mogelijke financiële gevolgen van de gedefinieerde risico’s. De kans en financiële impact van alle individuele en gezamenlijke risico’s is hiermee bepaald, zodat we een uitspraak kunnen doen over de te verwachten schadelast. De gewenste omvang van het weerstandsvermogen ontstaat op basis van inzicht in de risico’s, de financiële consequenties en de mogelijkheden om deze risico’s te beheersen of af te dekken. Het is noodzakelijk om risico’s te onderkennen maar niet mogelijk om alle financiële risico’s volledig af te dekken.

Beschikbare weerstandscapaciteit (incidenteel en structureel) Incidentele weerstandscapaciteit Rekeningresultaat

257.867

Algemene reserve (vrij besteedbaar)

5.251.488

Totaal

5.509.355

Tabel 2.1 incidentele weerstandscapaciteit

88

Structurele weerstandscapaciteit Onbenutte belastingcapaciteit voor gemeentelijke belastingen en heffingen

1.300.000

Rentebaten algemene reserve (vrij besteedbaar)

78.732

Totaal

1.378.732

Tabel 2.2 structurele weerstandscapaciteit

Benodigde weerstandscapaciteit volgens risico simulatie De benodigde weerstandscapaciteit berekenen we jaarlijks bij het opstellen van de begroting en de jaarrekening op basis van de op dat moment gewaardeerde risico’s. Op basis van ons risicoprofiel hebben wij een berekening gemaakt van de benodigde weerstandscapaciteit. We hebben ruim 30 risico’s beschreven en gekwantificeerd. De berekende gemiddelde schadelast bedraagt € 1.657.500 en de maximale schadelast is becijferd op € 2.540.000. De uiteindelijke beoordeling van het weerstandsvermogen wordt via een ratio berekend: Ratio weerstandsvermogen = beschikbare weerstandscapaciteit / benodigde weerstandscapaciteit De ratio van het weerstandsvermogen geeft aan hoe het weerstandsvermogen gewaardeerd wordt. Bij het bepalen van de ratio’s gaan we uit van de gemiddelde schadelast. Dit resulteert in de weerstandsratio in tabel 2.3. Weerstandsratio = Ratio weerstandsvermogen Weerstandsratio

Ratio

Waardering

Totaal weerstandsvermogen

4,2

Uitstekend

Tabel 2.3 Weerstandsratio

Wij streven een waardering na die minimaal als voldoende wordt omschreven. Dit komt erop neer dat sprake is van voldoende weerstandsvermogen als de beschikbare weerstandscapaciteit hoger of gelijk is dan de benodigde weerstandscapaciteit (dus ≥1,0). Uiteindelijk kunnen we concluderen dat onze weerstandscapaciteit uitstekend is. Risico-inventarisatie gemeente Oost Gelre De voor de bepaling van onze weerstandscapaciteit relevante risico’s staan in onderstaande risicoinventarisatie. Voor elk risico hebben wij: •

oorzaak en gevolg in beeld gebracht;

•

de beheersmaatregelen ter voorkoming en ter beheersing genoemd;

•

het risico gewaardeerd (kans en financieel gevolg ingeschat).

Verkorte beschrijving van de belangrijkste financiële risico's In onderstaande tabel treft u een verkorte beschrijving van de belangrijkste financiële risico’s aan:

89

Projecten en Investeringen

Bouwgrondexploitatie

Bij de grondexploitaties gaat het om prognoses van opbrengsten en kosten. De feitelijke kosten en opbrengsten kunnen bij realisatie afwijken van wat gepland is. Maatregel: Dekking van eventuele verliezen door aanwending van de reserve bouwgrondexploitatie. Jaarlijkse herziening en beoordeling van de Grex om tijdig te kunnen bijsturen.

Regionaal bedrijventerrein De Laarberg

Bij de exploitatie van bedrijventerreinen gaat het om prognoses van opbrengsten en kosten. De feitelijke kosten en opbrengsten kunnen bij realisatie afwijken van wat gepland is. Maatregel: Jaarlijkse herziening en beoordeling van de Grex om tijdig te kunnen bijsturen.

Gemeentelijk vastgoed

Mogelijke afwaardering van boekwaarde gemeentelijk vastgoed. Maatregel: Herbestemming van gemeentelijk onroerend goed.

Onderwijshuisvesting

Verzoek om bijdrage in de bekostiging van nieuwbouw en/of renovatie van schoolgebouwen. Maatregel: Opstellen van een (meerjaren) onderwijshuisvestingsplan (nieuwbouw en vervangende nieuwbouw).

Openeinderegelingen

Leerlingenvervoer

Overschrijding budget door groter beroep op deze voorziening. Maatregel: Sturen op schoolkeuze (school in woonplaats).

Wmo

Structureel onvoldoende budget om de taken op grond van de Wmo te kunnen bekostigen. Maatregel: Contract- en leveranciersmanagement (CLM) - w.o. monitoring.

Jeugdwet

Structureel onvoldoende budget om de taken op grond van de Jeugdwet te kunnen bekostigen Maatregel: Contract- en leveranciersmanagement (CLM) - w.o. monitoring. Risico- en kostenverevening op tekorten binnen samenwerkingsverband acht Achterhoekse gemeenten.