Coalitieakkoord 2026-2030
Tekst van het document
Coalitieakkoord bestuursperiode 2026 - 2030 / Gemeente Ommen
Krachtige keuzes voor een verbonden samenleving
01
INLEIDING De fracties van VOV, CDA en PRO Ommen hebben samen afspraken gemaakt over het beleid in de bestuursperiode 2026-2030. Met dit coalitieakkoord geven wij richting aan de toekomst van onze gemeente. Een periode waarin wij bouwen aan een aantrekkelijke, vitale en toekomstbestendige gemeente. Vertrouwen, verbinding en verantwoordelijkheid vormen daarbij onze belangrijkste uitgangspunten.
Gemeente Ommen kenmerkt zich door actieve inwoners, sterke gemeenschappen, een veelzijdig bedrijfsleven en een waardevol landschap. In onze dorpen, buurtschappen en wijken zetten inwoners zich dagelijks in voor hun omgeving, verenigingen en initiatieven. Ook ondernemers, maatschappelijke organisaties en vrijwilligers leveren een onmisbare bijdrage aan de kwaliteit van onze samenleving. Die betrokkenheid en sociale samenhang vormen een belangrijke kracht van onze gemeente. Wij vinden het belangrijk dat mensen elkaar kunnen ontmoeten, naar elkaar omzien en actief kunnen deelnemen aan de samenleving. Die betrokkenheid waarderen wij en blijven wij ondersteunen en stimuleren.
Duidelijke keuzes De komende jaren staat de gemeente voor belangrijke opgaven. Investeringen in woningbouw, mobiliteit, voorzieningen, veiligheid, leefomgeving en het buitengebied vragen om aandacht, net als het onderhoud van wegen, riolering en andere gemeentelijke voorzieningen. Omdat we niet alles tegelijkertijd kunnen realiseren, maken wij duidelijke keuzes en stellen wij prioriteiten. Daarbij wegen wij ambities, uitvoerbaarheid en financiële haalbaarheid steeds in samenhang af. Wij staan voor een toegankelijk, benaderbaar en betrokken gemeentebestuur. Een bestuur dat in gesprek blijft met inwoners en ruimte biedt aan ideeën en initiatieven uit de samenleving. Inwoners, ondernemers, verenigingen, Plaatselijke Belangen en maatschappelijke partners betrekken wij vroegtijdig bij plannen en ontwikkelingen die hun leefomgeving raken. Daarbij erkennen wij dat iedere kern, wijk en buurtschap een eigen karakter en eigen behoeften heeft.
Coalitie akkoord 2026 - 2030
|2|
Belangrijke partner Wij zien de gemeenteraad als een belangrijke partner bij de verdere ontwikkeling van onze gemeente. Hoewel dit akkoord de basis vormt voor de samenwerking tussen de coalitiepartijen, dragen alle raadsfracties gezamenlijk verantwoordelijkheid voor de toekomst van Ommen. Grote opgaven vragen om een open dialoog, zorgvuldige afwegingen en samenwerking. Daarom betrekken wij de gemeenteraad actief bij de verdere uitwerking van plannen en ambities. Met als gezamenlijk doel om onze gemeente sterker, mooier en toekomstbestendig te maken. Dit akkoord geeft richting aan het gemeentelijk beleid voor de komende vier jaar. De verdere uitwerking vindt plaats in het uitvoeringsprogramma van het college. De ambities, uitgangspunten en voornemens uit dit akkoord vormen daarbij de bestuurlijke richtlijn. Het college heeft ruimte om te komen tot een passende prioritering, planning en uitvoering, met oog voor beschikbare middelen, uitvoeringscapaciteit, maatschappelijke ontwikkelingen en de mogelijkheden binnen de organisatie.
Wendbaar Wij realiseren ons dat omstandigheden tijdens deze bestuursperiode kunnen veranderen. Ontwikkelingen in wet- en regelgeving, de economie, de samenleving of de gemeentelijke financiën kunnen aanleiding geven om keuzes opnieuw te wegen. Daarom blijven wij bestuurlijk wendbaar en sturen wij waar nodig tijdig bij. Wij zetten ons in voor een gemeente waarin mensen naar elkaar omzien, waarin het gemeentebestuur betrouwbaar
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
handelt en waarin besluiten worden genomen met oog voor het algemeen belang. Samen met inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties, het college en de gemeenteraad werken wij aan een gemeente waar het prettig is om te wonen, werken, ondernemen, recreëren en samen te leven.
‘Wij staan voor een toegankelijk, benaderbaar en betrokken gemeentebestuur.’
De fractievoorzitters van de coalitie: v.l.n.r. Eric Veurink (CDA), Bas van der Velde (VOV) en Hilbert Moerman (PRO Ommen)
|3|
02
SOCIAAL DOMEIN
Jeugd- en onderwijsverbinder Wij willen dat ieder kind in gemeente Ommen veilig, gezond en kansrijk kan opgroeien. Kinderen en jongeren die extra ondersteuning nodig hebben, verdienen tijdige en passende hulp. Zeker bij complexe problematiek of wanneer het kind zich onvoldoende gezien of begrepen voelt. We willen voorkomen dat kinderen en gezinnen tussen wal en schip raken. Pilot Daarom willen we een pilot van twee jaar starten met een jeugd- en onderwijsverbinder. Deze persoon vormt een zichtbare en laagdrempelige schakel tussen gezin, school, zorg, welzijn en verenigingen. Deze verbinder staat naast ouders en kinderen, is aanwezig op scholen en werkt nauw samen met lokale partners zoals SamenDoen, jeugdhulp, welzijnsorganisaties, cultuur- en sportverenigingen. Zo versterken we de samenwerking rondom het kind en bouwen we aan een stevige preventieve basis, waarin problemen vroegtijdig worden gesignaleerd en aangepakt. We kiezen ervoor om waar mogelijk het gewone leven te versterken, met gerichte en kortdurende ondersteuning waar nodig. Zo zorgen we ervoor dat scholen, gezinnen en kinderen zich gesteund weten. De bestaande samenwerkingen tussen onderwijs, welzijn en ondersteuning in Ommen vormen daarbij een belangrijke basis.
Verzorgingstehuizen Het klassieke verzorgingstehuis bestaat sinds 2015 niet meer. Er zijn nu tussenvormen vanuit de Wet Langdurige Zorg, maar we zien dat veel ouderen langer zelfstandig wonen en dat zij daardoor sneller sociaal geïsoleerd raken. De vergrijzing in Ommen vraagt daarom om tijdige keuzes. Wij willen onderzoeken welke nieuwe woonvormen mogelijk zijn die ontmoeting en onderlinge hulp mogelijk maken. Die bieden ruimte voor structuur en dagbesteding, maar zorgen ook voor ontlasting van mantelzorgers. Coalitie akkoord 2026 - 2030
|4|
Veel mantelzorgers staan onder druk en nieuwe vormen van huisvesting van ouderen kunnen bijdragen aan verlichting. Zo lang mogelijk thuis wonen is een mooi principe, maar geldt niet voor iedereen. Toenemende vergrijzing betekent dat meer ouderen ondersteuning nodig hebben. Deze nieuwe woonvormen kunnen bijdragen aan het bieden van oplossingen voor deze maatschappelijke uitdagingen. Wij vinden het belangrijk dat ouderen op een goede manier kunnen wonen, met een goed sociaal netwerk en de ondersteuning die nodig is. Wij hebben geen kant-en-klare oplossing, maar willen deze bestuursperiode aan de slag met dit vraagstuk en onderzoeken hoe we hier een bijdrage aan kunnen leveren.
Kleinschalige zorginitiatieven Ommen wil een zorgzame samenleving zijn waarin jong en oud elkaar versterken. Daarom kiezen we voor:
• één aanspreekpunt/loket binnen de gemeente voor initiatiefnemers zorg en wonen; • heldere kwaliteitseisen voor kleinschalige zorgaanbieders; • geclusterde tussenvormen actief stimuleren: hofjes, woonzorgcomplexen en generatiewonen; • aansluiting op WOZO (Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen). Ommen beweegt mee qua bouwopgave en zorgaanbod, met de buurtschappen als bijzonder aandachtspunt; • investeren in mantelzorg en respijt. Dat versterkt de mogelijkheden om langer thuis te wonen en verlaagt de druk op intramurale plekken (plekken waar cliënten permanent of langdurig verblijven). Dit is kosteneffectief én sociaal.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Waardering vrijwilligers en mantelzorg Mantelzorgers zijn onmisbaar en verdienen meer steun. Minder regels en snellere afhandeling van aanvragen zijn noodzakelijk, net als concrete waardering. Wij willen jonge mantelzorgers ondersteunen met praktische hulp en duidelijke waardering met bijvoorbeeld vouchers voor vervangende zorg (respijtzorg). Naast mantelzorgers hebben we in onze gemeente ook veel vrijwilligers, die eveneens onmisbaar zijn. We vinden ook dat we deze blijvend moeten ondersteunen en waarderen. Hierbij is ook nadrukkelijk aandacht voor jongeren die mantelzorger zijn of vrijwilligerswerk uitvoeren. Vrijwilligerswerk is een belangrijke manier voor jongeren om zich in te zetten. Wij willen inzetten op maatschappelijke stages of ander vrijwilligerswerk. Dat mag ook iets opleveren; denk hierbij aan een beloningssysteem of een alternatieve vrijwilligerswaardering die meer passend is.
Daarom investeren we daar waar het extra nodig is, zodat kinderen gelijke kansen krijgen op school, bij de sportclub of met cultuuractiviteiten. De huidige regeling loopt tot en met 2028. Wij willen deze evalueren en zien hoeveel mensen hiermee op een juiste wijze worden ondersteund. Op basis van deze evaluatie maken we een keuze om de regeling voort te zetten of niet. Wij actualiseren het convenant Ommen Armoedevrij en gaan samen met partners en instellingen proactief te werk om zoveel mogelijk armoede en schuldenproblematiek te voorkomen. Ook kijken we naar mogelijkheden voor kwijtschelding van schulden of het overnemen van deze schulden. Dat geldt vooral voor jongeren in combinatie met andere vormen van ondersteuning.
Minimabeleid In Ommen hanteren wij een ruimhartig minimabeleid: iedereen verdient een leefbaar inkomen en de kans mee te doen aan onze samenleving. Wij willen een overheid zijn die naast haar inwoners staat en hen benadert vanuit vertrouwen in plaats van wantrouwen. We zien dat werk de beste weg is naar financiële zekerheid en bijdraagt aan persoonlijke groei en sociale contacten. Maar de stap naar werk kan soms betekenen dat iemand er financieel op achteruit gaat, omdat lokale en landelijke regelingen bijvoorbeeld niet meer van toepassing zijn. Daarom zetten wij de inkomensgrens voor het in aanmerking komen van bijzondere bijstand, het participatiefonds en de kindregelingen op 130 % van het sociaal minimum. Dat is in lijn met het beleidsplan ‘Geldzorgen, armoede en schulden’. Vooral kinderen worden extra hard geraakt door armoede, een gebrek aan geld mag nooit de toekomst van een kind bepalen. |5|
03
ORGANISATIE EN DIENSTVERLENING
Burgerparticipatie Wij hechten grote waarde aan een open, transparante en toegankelijke overheid. Goede communicatie en participatie zorgen voor:
• • •
betere besluitvorming; meer begrip voor gemaakte keuzes; een sterkere betrokkenheid van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties.
participatietrajecten, graag zien wij dit onderwerp terug in het College Uitvoeringsprogramma (CUP). Inwoners moeten vooraf weten:
• • •
waarover zij kunnen meedenken; welke invloed zij hebben; welke keuzes uiteindelijk bij het bestuur of de gemeenteraad liggen.
Duidelijkheid aan de voorkant voorkomt teleurstelling achteraf en draagt bij aan het vertrouwen in de overheid. Gemeente Ommen beschikt over een participatieverordening met participatieladder, die duidelijke kaders biedt voor de wijze waarop participatie wordt vormgegeven. Wij vinden het belangrijk dat deze verordening consequent wordt toegepast en dat participatie een randvoorwaarde blijft van beleidsvorming en besluitvorming. Tegelijkertijd vraagt goede participatie om helderheid over de rol van inwoners, het bestuur en de gemeente. Niet ieder participatietraject heeft hetzelfde doel of dezelfde invloed op de uiteindelijke besluitvorming. Daarom is het van belang dat vooraf duidelijk wordt gecommuniceerd:
• • •
welke ruimte er is voor inbreng; welke afwegingen worden gemaakt; hoe participatie wordt meegenomen in het besluitvormingsproces.
Daarnaast vinden we het belangrijk dat de samenwerking tussen de (centrum)ondernemers en de gemeente een nieuwe impuls krijgt en dat wederzijdse verwachtingen uitgesproken worden. Wij verwachten van het college dat het actief inzet op zorgvuldig verwachtingsmanagement bij Coalitie akkoord 2026 - 2030
|6|
Jongeren tellen mee Een toekomst in Ommen maak je niet over jongeren, maar samen met hen. Daarom willen wij dat kinderen en jongeren echt invloed hebben op de plek waar ze opgroeien. Denk hierbij aan sporten, uitgaan, onderwijs, wonen, verkeersveiligheid en alles wat hun leefwereld raakt. Wij kiezen voor een levende vorm van meedenken en meepraten die meebeweegt met het onderwerp, wisselend van vorm, vast in betekenis en met een eigen mandaat en budget zodat het ook echt iets oplevert. Dit zien we als onderdeel van een gemeente die in al haar beleid oog houdt voor de positie van kinderen en jongeren, met bijzondere aandacht voor gelijke kansen. We vragen aan het college met een meerjarige aanpak voor jeugdparticipatie te komen, opgebouwd met kinderen, jongeren en lokale partners.
Organisatie Gemeente Ommen staat de komende jaren voor grote opgaven. Om die waar te maken is een sterke, toekomstbestendige organisatie van groot belang. Wij hebben waardering voor de inzet en betrokkenheid van
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
medewerkers en bestuur bij het realiseren van de gemeentelijke opgaven. Tegelijkertijd vragen de toenemende complexiteit van gemeentelijke taken, de krapte op de arbeidsmarkt en de omvang van de maatschappelijke uitdagingen om blijvende aandacht voor de ontwikkeling van de organisatie. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties moeten kunnen rekenen op een gemeente die:
• • •
bereikbaar is; duidelijk communiceert; gemaakte afspraken nakomt.
Naast een toegankelijke en betrouwbare dienstverlening vraagt dit ook om voldoende strategisch vermogen binnen de organisatie. Een toekomstbestendige gemeente vraagt om een organisatie die niet alleen in staat is de dagelijkse
werkzaamheden goed uit te voeren, maar ook om een organisatie die richting kan geven aan de opgaven van morgen, tijdig kan anticiperen op ontwikkelingen en het bestuur adequaat kan ondersteunen bij het maken van keuzes. Wij vinden het belangrijk dat er een sterke verbinding bestaat tussen bestuur, organisatie en samenleving. Daarbij horen heldere verantwoordelijkheden, professioneel leiderschap en een organisatie die in staat is om ambities te vertalen naar uitvoering. Wij zien het als een verantwoordelijkheid van het college om hier richting aan te geven. In het CUP dient dit onderwerp nader uitgewerkt te worden, zodat de verdere ontwikkeling van de gemeentelijke organisatie, het strategisch vermogen en de kwaliteit van de dienstverlening ook voor de lange termijn aansluit bij de ambities en opgaven van gemeente Ommen.
|7|
04
VLUCHTELINGEN OPVANG
Wij kiezen voor een zorgvuldige en evenwichtige aanpak van de opvang van vluchtelingen. Daarbij gaat het om asielzoekers en Oekraïense ontheemden. Uitgangspunt van gemeente Ommen is dat opvang alleen kleinschalig en tijdelijk plaatsvindt. Wij vinden het essentieel dat inwoners tijdig, transparant en volledig worden geïnformeerd over de gekozen locaties en de voorgenomen plannen rondom de opvang. Direct omwonenden worden daarnaast actief betrokken bij de nadere invulling van de locatie, zodat er ruimte is voor inspraak en gezamenlijke afwegingen.
Spreidingswet
Wij voeren de Spreidingswet uit en willen daarbij zelf de regie houden. Daarom is het belangrijk om tijdig beleid te maken en geschikte kleinschalige locaties te verkennen. Zo kunnen we voorkomen dat opvang van bovenaf wordt opgelegd. Om die reden stellen we een lokale vluchtelingenlvisie op binnen de geldende wettelijke kaders. Daarmee maken we keuzes die passen bij onze verantwoordelijkheid als gemeente én bij de belangen en zorgen van inwoners. Zo werken we aan een humane, realistische en breed gedragen aanpak.
Integratie Tegelijkertijd investeren we in goede integratie voor mensen die hier verblijven. Dit betekent dat we inzetten op:
Het Rijk heeft wettelijke mogelijkheden om ons te verplichten opvang voor asielzoekers te regelen. Op grond van de Spreidingswet kan het Rijk een taakstelling opleggen als vrijwillige afspraken onvoldoende opleveren. Als gemeenten niet op tijd zelf voor opvang zorgen, kan het Rijk bijvoorbeeld locaties aanwijzen en bindende besluiten nemen. Ook kan het Rijk panden aanwijzen als asielzoekerscentrum en via de Hotel- en Accommodatieregeling hotelkamers inzetten voor tijdelijke opvang.
• • • •
het leren van de Nederlandse taal; participatie in de samenleving; het benutten van talenten, zodat mensen zo snel mogelijk kunnen meedoen; een concrete bijdrage aan NT2-klassen, zodat de integratie en participatie in de gemeenschap gemakkelijker wordt.
‘Wij geven invulling aan de Spreidingswet zodat wij zelf regie houden’
Coalitie akkoord 2026 - 2030
|8|
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
|9|
05
WONEN
Lokale voorrangsregeling wonen Wij willen een lokale voorrangsregeling invoeren bij de toewijzing van woningen en bouwkavels om de positie van eigen inwoners op de woningmarkt te versterken. De druk op de woningmarkt is groot en leidt ertoe dat veel inwoners, waaronder starters en jongeren, moeilijk een passende woning kunnen vinden. Met een gerichte en juridisch houdbare regeling willen wij hier actief op sturen. Binnen de kaders van de Huisvestingswet stellen wij een huisvestingsverordening op, zodat er meer voorrang kan worden gegeven aan woningzoekenden met aantoonbare binding met onze gemeente. Dit gaat om mensen die hier al langere tijd wonen, werken of maatschappelijk geworteld zijn. Ook willen wij ruimte bieden om specifieke doelgroepen, zoals starters, jonge gezinnen en mensen in vitale beroepen, beter te ondersteunen. Wij zullen hieraan maximale invulling geven binnen de kaders van de wet. De genoemde uitgangspunten zullen door het college verder uitgewerkt worden in het ontwerp huisvestingsverordening, met inachtneming van wetgeving en juridische kaders. De invoering van een voorrangsregeling vraagt om zorgvuldigheid. Er moet aantoonbaar sprake zijn van schaarste op de woningmarkt en de maatregelen moeten passend en niet-discriminerend zijn. Transparantie en rechtsgelijkheid staan daarbij voorop.
Wij zorgen ervoor dat de regeling helder wordt uitgelegd en dat inwoners weten waar zij aan toe zijn. Met deze aanpak willen wij bijdragen:
Zo zorgen we ervoor dat onze inwoners ook in de toekomst een passende plek kunnen vinden om te wonen.
Woonregelingen Allerlei doelgroepen op de woningmarkt komen in de problemen:
• • • • •
Samen met de raad werken we aan een vernieuwde woonvisie met meer ambitie. We stellen daarmee op basis van de behoefte naar woningen een gedragen perspectief en de speerpunten voor de komende periode vast. Daarbij kijken we naar wat op korte termijn noodzakelijk is en wat het langetermijnperspectief is. De speerpunten in de visie waar wij in ieder geval graag met de raad over in gesprek gaan, zijn:
• •
• • •
aan een eerlijke verdeling van schaarse woonruimte; het behoud van leefbare kernen; het versterken van de sociale samenhang in onze gemeente.
Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 10 |
jongeren die het ouderlijk huis niet uit kunnen; ouderen die niet kleiner kunnen gaan wonen; mensen in scheiding die noodgedwongen bij elkaar blijven wonen; starters, statushouders en arbeidsmigranten die geen woning vinden; andere urgente doelgroepen.
• • •
het versnellen en (langdurig) verhogen van de bouwproductie; de vorming van meer wijken met een mix van woningtypes; het bevorderen en mogelijk maken van doorstroming; een (t)huis voor iedereen, van jong tot oud; klimaatbestendigheid, duurzaamheid en toekomstbestendigheid.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Verruimen instrumentarium Op korte termijn gaan we onderzoeken of het instrumentarium van de gemeente kan worden verruimd. We willen bijvoorbeeld kijken of Vechtdal Wonen wellicht extra (financiële) ruimte heeft voor de realisatie van een onderbouwde behoefte aan extra sociale huurwoningen. Ook in het koopsegment gaan wij onderzoeken of het instrumentarium verder kan worden ingezet met bijvoorbeeld:
• • • • • •
startersleningen; erfpacht; anti-speculatiebeding; leegstandsheffing; zelfbewoningsplicht; inzet op collectief particulier opdrachtgeverschap.
We willen meer mogelijkheden voor woningsplitsing en maatwerk. Nieuwbouw moet voor minimaal 30% uit sociale huur bestaan en aansluiten bij de vraag in gemeente Ommen. Samen met de woningbouwvereniging willen we een eerlijker toewijzingsbeleid maken, waarbij het eigen vermogen meegenomen wordt. Zolang er woningnood is, gaan wij samen met recreatieparken kijken naar mogelijkheden voor het semipermanent bewonen van recreatiewoningen. Niet van bovenaf opgelegd door het Rijk maar maatwerk vanuit de gemeente. Dit passend binnen het ‘Afwegingskader vitale vakantieparken’. Startersleningen We willen startersleningen mogelijk blijven maken, zodat starters een grotere kans maken op de woningmarkt. Dit betekent dat er in 2026 een voorstel komt voor het doorgaan met de startersleningen.
| 11 |
06
OPENBARE RUIMTE
Vechtkade / Julianastraat / Vechtbrug In het besluit van de gemeenteraad in juli 2021 over de ontsluitingsstructuur van Ommen is gekozen voor het realiseren van een zogenoemde ‘knip’ in de Vechtkade en de Prinses Julianastraat. Met als doel het doorgaande verkeer uit het centrum te weren en zo de leefbaarheid en verkeersveiligheid te verbeteren. Wij onderschrijven de ambitie om dit doorgaande verkeer uit het centrum te weren, zoals vrachtwagens, campers, landbouwvoertuigen of woon-werkverkeer dat geen bestemming of vertrekpunt heeft in Ommen. Tegelijkertijd is duidelijk dat de uitvoering ingrijpend is en grote gevolgen kan hebben voor de bereikbaarheid van het centrum en de verkeersdruk in omliggende wijken. Wij kiezen er daarom voor om binnen deze bestuursperiode, en op korte termijn, te starten met gerichte maatregelen om de Vechtkade en de Prinses Julianastraat verkeersluw te maken. Daarbij blijft bestemmingsverkeer, het verkeer met bestemming of vertrekpunt in Ommen, mogelijk, terwijl we doorgaand verkeer zoveel mogelijk om Ommen heen willen leiden. We focussen ons op maatregelen die in de praktijk snel uitvoerbaar, handhaafbaar en effectief zijn. Hierbij kan worden gedacht aan:
• • • •
het fysiek en praktisch onaantrekkelijk maken van de route voor doorgaand verkeer hoogtebeperkingen gerichte inrijverboden consequente handhaving Het doel is om snel merkbaar resultaat te boeken.
Betrouwbare overheid We willen een betrouwbare overheid zijn. Daarom respecteert de coalitie het eerder genomen besluit over Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 12 |
de ontsluitingsstructuur van Ommen, met de bijbehorende afsluitingen van de Vechtkade en Prinses Julianastraat. Tegelijkertijd is het uitgangspunt dat een volledige afsluiting van de Vechtkade en de Prinses Julianastraat geen doel op zichzelf is. De afsluiting is volgens ons pas aan de orde als de kortetermijnmaatregelen onvoldoende effect hebben op de beoogde verkeersluwte en verkeersveiligheid. Daarbij kijken we vooral naar leefbaarheid, verkeersveiligheid en bereikbaarheid. Ook willen we voorkomen dat de verkeersdrukte zich verplaatst naar omliggende wijken. Als uit evaluatie blijkt dat onze maatregelen het gewenste effect hebben, willen we het eerder genomen besluit en uitvoering heroverwegen.
‘Het uitgangspunt is dat een volledige afsluiting van de Vechtkade en de Prinses Julianastraat geen doel op zichzelf moet zijn.’ Daarnaast kijken we naar gerichte verbeteringen in het gebied rondom de Vechtbrug, de Vechtkade en de Prinses Julianastraat. Die moeten de verkeersveiligheid, overzichtelijkheid en doorstroming verbeteren. Hierbij gaan we uit van beperkte en doelmatige investeringen die passen binnen de gekozen aanpak van het verkeersluw maken op korte termijn. Daarnaast zullen grote infrastructurele investeringen of onomkeerbare ingrepen pas worden overwogen als de effecten van de kortetermijnmaatregelen zijn geëvalueerd en praktijkervaring is opgedaan. Wij gaan verder met het al in gang gezette participatieproces. Dat doen we om vertragingen te voorkomen. We betrekken inwoners, ondernemers en andere betrokkenen actief bij de verdere uitwerking, monitoring en beoordeling van de maatregelen.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Fietstunnel Slagenweg/Balkerweg
•
De aanleg van de fietstunnel bij Karwei gaat onverminderd door. Deze investering is essentieel voor de verkeersveiligheid en voor het versterken van de fietsverbindingen binnen Ommen.
•
Onderhoud wegen, fietspaden en groen Een veilige, bereikbare en leefbare gemeente vraagt om een goed onderhouden infrastructuur. De afgelopen jaren is steeds meer achterstallig onderhoud ontstaan aan wegen en fietspaden. Vooral in het buitengebied. Daarom willen wij zo snel mogelijk starten met een gerichte en structurele aanpak om het onderhoudsniveau weer op peil te brengen. Zodat we beter aansluiten bij de vastgestelde kwaliteitsniveaus. Daarbij hoort ook dat het benodigde geld, zowel incidenteel als structureel beschikbaar wordt gesteld. Daarom creëren we een voorziening voor het onderhoud van wegen en fietspaden, zodat we structureel voldoende financiële dekking hebben. We kiezen voor duidelijke prioriteiten, een realistische uitvoeringsagenda en een aanpak waarbij inwoners kunnen rekenen op veilige wegen, betrouwbare bereikbaarheid en een openbare ruimte die past bij de kwaliteit die we als gemeente willen bieden. We werken op dit onderdeel actief samen met de Plaatselijke Belangen. Onze ambities: •
•
we werken met een meerjarige onderhoudsen uitvoeringsplanning, zodat inwoners en ondernemers weten waar zij aan toe zijn; we verbeteren de verkeersveiligheid op wegen en fietsroutes waar onderhoud en inrichting onvoldoende aansluiten op het gebruik;
•
waar nodig combineren we werkzaamheden om overlast en extra kosten te beperken; we communiceren duidelijk over planning, uitvoering en voortgang van onderhoudswerkzaamheden; Het actief monitoren van de kwaliteit van de infrastructuur draagt bij aan het voorkomen van nieuwe achterstanden.
Voor de komende jaren wordt een voorziening gecreëerd van € 3.000.000. Met deze middelen kan de achterstand worden ingelopen en kan de eerste jaren ook extra onderhoud worden gepleegd. Deze periode onderzoeken we ook hoe structurele afspraken gemaakt kunnen worden. Van belang is ook dat de planning realistisch en uitvoerbaar is. Naast het achterstallig onderhoud aan wegen zijn er ook nog te verwachten kosten voor groenonderhoud door achterstallig onderhoud en bijvoorbeeld areaaluitbreiding. De exacte omvang hiervan is nog niet geheel in beeld en daarom wordt dit knelpunt meegenomen richting het CUP.
Verkeersvisie Wij kiezen voor een integrale benadering van verkeer en ruimtelijke ontwikkeling. Verkeersvraagstukken worden niet achteraf opgelost, maar vanaf het begin volwaardig meegenomen bij nieuwe plannen. Daarom willen wij uiterlijk in 2028 een verkeersvisie hebben uitgewerkt. Met aandacht voor verkeer in de breedste zin van het woord: van auto’s tot fietsers en van landbouwverkeer tot openbaar vervoer.
| 13 |
OPENBARE RUIMTE Onze ambities:
Onze ambities:
•
•
• •
•
•
bij nieuwe woningbouwlocaties en andere ontwikkelingen geldt als uitgangspunt dat de ontsluiting en verkeersafwikkeling vooraf aantoonbaar op orde zijn; ontwikkelingen mogen niet leiden tot extra verkeersdruk of sluipverkeer in bestaande wijken; nieuwe ontwikkellocaties moeten daarnaast zelf veilige en leefbare gebieden zijn en blijven. Dit vraagt om een inrichting waarin verkeersveiligheid, overzichtelijkheid en een goede balans tussen verschillende verkeersdeelnemers centraal staan; we zetten in op een robuuste verkeersstructuur voor heel gemeente Ommen, waarbij doorgaand verkeer zoveel mogelijk om de kern heen wordt geleid in plaats van door woonwijken en het centrum. Bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid worden daarbij in samenhang afgewogen; bij de uitwerking van nieuwe ontwikkelingen wordt actief samengewerkt met gebruikers en omwonenden van het gebied. Zo nemen we praktijkervaring en lokale kennis mee in de planvorming en ontstaat er draagvlak voor gemaakte keuzes.
Ontsluiting Ommen Noord op N36 De verkeersdruk in en rond Ommen neemt zichtbaar toe. De groei van woonwijken, waaronder de Vlierlanden en Arriën, en toenemende regionale verkeersstromen zorgen voor meer verkeer op bijvoorbeeld de Balkerweg en de Varsenerdijk. Dit heeft gevolgen voor de leefbaarheid en bereikbaarheid, maar zeker ook voor de verkeersveiligheid van inwoners. Vooral fietsers en voetgangers merken dat het drukker is op bestaande oversteekpunten, toegangswegen en met sluipverkeer vanuit buurgemeenten.
Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 14 |
•
we willen zowel aan de noord- als zuidzijde van Ommen de bestaande wegen ontlasten, de verkeersveiligheid verbeteren en de bereikbaarheid voor inwoners en ondernemers van Ommen versterken; we onderzoeken samen met Provincie Overijssel, Rijkswaterstaat, buurtbewoners, grondeigenaren en buurgemeenten opnieuw de mogelijkheden voor een aansluiting vanaf de Vlierlanden op de N36. Eerdere verkenningen leken hiervoor weinig ruimte te bieden, maar veranderende verkeersstromen, woningbouwontwikkelingen en regionale mobiliteitsopgaven vragen om een nieuwe beoordeling.
Ontsluiting Ommen-Zuid De bereikbaarheid van Ommen en in het bijzonder Ommen-Zuid vraagt om een blik die verder reikt dan onze gemeentegrens. De toenemende regionale verkeersstromen en de ontwikkeling van bedrijvigheid in de regio maken duidelijk dat oplossingen voor de lange termijn alleen in regionale samenhang gevonden kunnen worden. De recente preverkenning naar een zuidelijke randweg laat zien dat de onderzochte tracévarianten verkeerskundig een beperkte bijdrage leveren aan het ontlasten van het centrum en tegelijk forse impact hebben op landschap, leefbaarheid en omliggende kernen als Giethmen en Vilsteren. Het rapport zelf wijst nadrukkelijk op het belang van een bredere, regionale verkenning in samenhang met de ontwikkelingen rondom Zwolle. Wij sluiten ons hier actief bij aan. Vanuit VNO-NCW Regio Zwolle is, samen met onder andere het MKB, het initiatief genomen voor een bestuurlijk overleg met Provincie Overijssel en de regiogemeenten over diverse ontwikkelingen voor de komende dertig jaar en de samenhangende mobiliteitsopgaven.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Ommen neemt aan dit overleg deel als volwaardig partner. Onze opgaven (verkeersveiligheid, leefbaarheid en goede aansluiting) horen daar nadrukkelijk thuis. Wij kiezen voor een structurele aanpak op regionale schaal, omdat alleen langs die lijn een duurzame oplossing voor de doorstroming rond Ommen binnen bereik komt. Onze ambities:
•
•
we breiden de scenariostudie naar een zuidelijke ontsluiting uit met een extra scenario, namelijk de Zwolseweg en een eventuele aansluiting op de N348; we nemen het initiatief om met omringende gemeenten (regionale verkenning) het knelpunt van het ontbreken van een zuidelijke ontsluiting te bespreken. Dit brengen we ook actief in bij Regio Zwolle.
Fietsverbindingen In Ommen maakt fietsen onderdeel uit van onze identiteit. Van het Kerkbrugje over de Regge tot de route langs de Vecht en het pontje van Varsen. En van de korte klimmen op de Lemelerberg tot de licht glooiende fietspaden bij Beerze: onze omgeving nodigt uit om op de fiets te stappen. Deze kwaliteit willen we koesteren én versterken. Het toenemende gebruik van elektrische fietsen, driewielers en bakfietsen vraagt om bredere, veiligere en toekomstbestendige fietsverbindingen. Daarom investeren we jaarlijks in het aanleggen, verbreden en onderhouden van fietspaden en wandel- en voetpaden. Met nieuwe en verbeterde routes verbinden we stad, dorpen en buitengebied beter met elkaar. Zo creëren we veilige trajecten voor scholieren, recreanten en inwoners die dagelijks fietsen. Deze structurele aanpak bevordert verkeersveiligheid, doorstroming en leefbaarheid. Zo blijft Ommen een plek waar fietsen vanzelfsprekend, plezierig en veilig is.
‘Onze omgeving nodigt uit om op de fiets te stappen of te gaan wandelen.’
| 15 |
Onze ambities:
Brug en stuw Junne
• we maken een inventarisatie van fietspaden die voor het dagelijkse fietsverkeer te smal zijn en we zoeken naar mogelijkheden om gefaseerd fietspaden te verbreden. Waar nodig leggen we extra fietspaden aan; • We stimuleren verder fietsgebruik (mede woon- werkverkeer) door het aanleggen van fietssnelwegen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de verbinding HardenbergOmmen-Dalfsen-Zwolle. Daarbij maken we gebruik van de kennis van bijvoorbeeld de Fietsersbond; • we kijken op een aantal specifieke routes naar veilige oplossingen: - veilige fietsverbinding van en naar station Ommen, met vooral aandacht voor de fietsveiligheid naar kern Ommen; - de fietsoversteek bij het station van Ommen; - de fietsoversteek op de Vechtbrug richting Julianastraat / Schurinkstraat en Vechtkade; - de fietsoversteek voor de Vechtbrug; - de fietsoversteek vanaf centrum Ommen naar de Vechtkade; - we inventariseren de mogelijkheden voor een mogelijke fietsbrug over de Vecht, tussen het centrum van Ommen en Ommen-Zuid.
Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 16 |
Door de gemeenteraad is in het recente verleden besloten om, in het verlengde van de huidige stuw (inclusief brug), een nieuwe brug aan te leggen. Dit maakt het voor meer en groter (landbouw)verkeer mogelijk op deze locatie de Vecht over te steken. De huidige brug is hier niet geschikt voor, waardoor bijvoorbeeld landbouwverkeer via de Vechtbrug in Ommen moet omrijden. Behalve dat dit niet een duurzame manier van transport is, levert dit ook onveilige situaties op. Onze insteek is dan ook om het eerder genomen besluit voor aanleg van een nieuwe brug in Junne daadwerkelijk te effectueren. Die brug mag alleen gebruikt worden onder bepaalde voorwaarden. Ontheffingen en verkeersmaatregelen in de omgeving moeten voor de veiligheid van het verkeer zorgen en waarborgen. In de begroting is hiervoor al een bedrag gereserveerd. Dit zal echter onvoldoende zijn, waardoor er aanvullende dekking vereist is. In de komende bestuursperiode zal dan actief en realistisch gezocht worden naar deze aanvullende dekking in de begroting. Uiterlijk in 2028 ligt er een voorstel bij de gemeenteraad. Daarbij kijken we vooral goed naar de haalbaarheid en het gewenste doel van de nieuwe brug.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Parkeervisie Een goede bereikbaarheid is belangrijk voor de leefbaarheid en aantrekkelijkheid van Ommen. Inwoners, ondernemers en bezoekers moeten op een makkelijke en toegankelijke manier gebruik kunnen maken van voorzieningen, het centrum en recreatieve gebieden. Tegelijkertijd neemt de druk op de openbare ruimte toe door woningbouw, toerisme en ontwikkelingen in het centrum. Ook in bestaande woonwijken neemt de parkeerdruk steeds verder toe, terwijl de beschikbare ruimte daar niet altijd op is ingericht. Daarom werken we aan een toekomstbestendige parkeervisie die past bij de schaal van gemeente Ommen. Daarbij kijken we naar de belangen van inwoners, ondernemers en ook naar het behoud van een aantrekkelijk en bereikbaar centrum. Met als belangrijk uitgangspunt: toegankelijkheid voor iedereen. We willen daarom uiterlijk in 2027 een integrale parkeervisie hebben vastgesteld voor heel gemeente Ommen. Onderdeel van deze visie is dat er voldoende parkeerplaatsen zijn in de woonwijken en bij nieuwbouwontwikkelingen. In deze parkeervisie worden ook fietsenstallingen meegenomen. Onze ambities:
•
•
van regenwaterafvoer. Eind 2027 loopt het huidige rioleringsplan af. Wij willen hetrioleringsplan herzien en daarin deze maatregelen opnemen. Hierin nemen we duurzame investeringen voor de toekomst van de riolering mee en maken we ook een inhaalslag (minder gemengd en meer gescheiden riolering). Bij het rioleringsplan hoort ook een voorstel voor de dekking via de rioolheffing. Als investeringen stijgen, zal ook de rioolheffing stijgen. Dat geldt niet bij eventuele keuzes om de investeringen op een andere manier te financieren.
in het centrum gaan we uit van minder ruimte voor parkeren, daarom breiden we het aantal parkeerplaatsen aan de rand uit; we zorgen voor voldoende en goed bereikbare invalideparkeerplaatsen bij voorzieningen, centrumlocaties en nieuwe ontwikkelingen.
Riolering Wij willen ook een inhaalslag maken in het achterstallige onderhoud van de riolering, maar ook in het afkoppelen | 17 |
07
NATUUR EN NATUURBEHEER Ommen is rijk aan natuur en heeft een groen buitengebied waarin de rivieren de Overijsselse Vecht en de Regge samenkomen. Dat maakt onze gemeente aantrekkelijk voor inwoners én voor de vele bezoekers die hier komen om te fietsen, wandelen of genieten. Gezonde lucht en een gezonde leefomgeving dragen bij aan het welzijn van onze inwoners.
Die kwaliteiten willen we samen met inwoners, ondernemers en organisaties behouden en versterken. Als gemeente geven we daarin het goede voorbeeld door bewust en zorgvuldig om te gaan met natuur, water, energie en grondstoffen.
steeds naar een goede balans tussen natuur, landbouw en recreatie. We ondersteunen de overgang naar duurzamere en natuurinclusieve vormen van landbouw en helpen agrariërs die deze transitie willen maken. Regelingen zoals Rood voor Rood en Rood voor Groen helpen daarbij.
Natuur en groen in de buurt / natuurinclusief en klimaatadaptief bouwen
Ook onderzoeken we met agrariërs hoe natuurbeheer een beter verdienmodel kan worden. We stimuleren het sluiten van kringlopen in de regio, zodat grondstoffen als mest en snoeihout zoveel mogelijk lokaal gebruikt worden.
Een groene leefomgeving is belangrijk voor gezondheid, leefbaarheid en sociale samenhang. Mensen voelen zich beter in een groene wijk en hebben er vaker contact met elkaar. Daarom zetten we in op natuurinclusief ontwerpen, bouwen en beheren waar het kan. Bij nieuwbouw en herontwikkeling bijvoorbeeld maken onze natuur- en klimaatambities vanaf het begin deel uit van het bouwproces. Die ambities houden in dat we ruimte geven aan groen en dat we rekening houden met droge en natte periodes. Daarnaast zorgen we voor gevarieerd en ecologisch groen en hebben we aandacht voor biodiversiteit. Ook vinden we het belangrijk dat inwoners zelf ideeën kunnen aandragen en meedoen. Zo maken we samen de buurt groener en sterker.
Natuur en groen in het buitengebied / gezamenlijk natuurbeheer Het buitengebied is van grote waarde voor Ommen. Samen met agrariërs, terreinbeheerders, grondeigenaren en recreatieondernemers werken we aan het behoud en de ontwikkeling van natuur en landschap. Daarbij zoeken we Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 18 |
Een schoon en aantrekkelijk buitengebied is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. We zetten in op het verminderen van zwerfafval, onder meer door het inzetten van een BOA, en op het vergroten van bewustwording bij inwoners en bezoekers. Ook ontwikkelen we een visie, uiterlijk in 2029, voor ecologisch beheer en onderhoud, met als doel om de biodiversiteit te vergroten.
Natuur en water Water is een belangrijke kwaliteit van Ommen. De Overijsselse Vecht is een trekpleister, maar de waterkwaliteit vraagt om blijvende aandacht. Ook hebben we in droge periodes te maken met watertekorten. We zetten daarom in op het bewust omgaan met water, bijvoorbeeld:
• • •
drinkwaterbesparing; het opvangen van regenwater; het gebruik van regentonnen.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Samen met het waterschap en andere partners werken we aan het verbeteren van de waterkwaliteit en het waterbeheer. Bij recreatie kijken we zorgvuldig naar wat de natuur aankan.
Drinkwateropgave Hammerflier
‘Wij gaan zorgvuldig om met natuur, water, energie en grondstoffen.’
Gemeente Ommen kijkt samen met gemeente Twenterand, Vitens en Vechtstromen naar de drinkwateropgave in Hammerflier. We kiezen alleen voor uitbreiding van de drinkwaterwinning als eerst voldoende is ingezet op waterbesparing. Uitgangspunt is ook dat de voorwaarden voor landbouw, woningen, natuur en het winnen van drinkwater niet mogen verslechteren. We willen daarom eerst dat de huidige situatie wordt geïnventariseerd, zodat eventuele veranderingen zichtbaar zijn, voordat werkzaamheden plaatsvinden.
| 19 |
08
ENERGIETRANSITIE
Wij houden ons aan de afspraken die zijn vastgelegd in het energieakkoord: in 2030 55% reductie van broeikasgassen en in 2050 95%. Dit betekent dat wij in Ommen in 2050 energieneutraal zijn. Dit willen wij bereiken door aan de ene kant energie te besparen en door aan de andere kant duurzame en hernieuwbare energie op te wekken. Voor deze duurzame energieopwekking richten wij ons vooral op windenergie. Ook is het belangrijk om de inwoners in een vroeg stadium bij de plannen te betrekken om te zorgen voor zoveel mogelijk draagvlak. Wij streven naar minimaal 60% lokaal eigenaarschap in samenwerking met al bestaande lokale energiecorporaties. De nieuwe kaders voor nieuwe zonneen windprojecten worden zoveel als mogelijk ontwikkeld door onze inwoners.
Lokaal energienoodfonds Wij hebben te maken met een veranderend rijks- en provinciebeleid, bijvoorbeeld bij de subsidieregelingen. Door de toenemende onzekerheid over de energietarieven in de nabije toekomst en de middelen die het Rijk hiervoor beschikbaar stelt, is het belangrijk dat er een lokaal energienoodfonds wordt opgericht. Daarmee kunnen we de gevolgen van de energiearmoede ondervangen en zoveel mogelijk verzachten. Dit fonds kan dan worden aangesproken indien rijksmaatregelen niet of in onvoldoende mate beschikbaar zijn voor bestrijding van de energiearmoede.
Verduurzaming Wij gaan door met de aanpak voor verduurzaming van woningen en met de energiecoaches. In de omgevingsplannen willen wij ruimte bieden aan off-gridmogelijkheden bij de realisatie van nieuwe woonprojecten. Wij volgen met belangstelling de ontwikkelingen van andere mogelijke duurzame energieopwekking zoals waterkracht. Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 20 |
Lokale energiecoöperatie We zien in lokale energiecoöperaties een belangrijk instrument voor het stimuleren van het opwekken van duurzame energie. We willen dit financieel ondersteunen, zodat lokale energiecoöperaties makkelijker kunnen starten. Dit kan bijvoorbeeld door het verstrekken van gemeentegaranties, een renteloze lening of subsidies. Daarnaast willen we collectieve initiatieven stimuleren en faciliteren. Voorwaarde is wel dat er sprake is van lokaal eigenaarschap en dat de opbrengsten in de regio blijven. We zoeken ook nadrukkelijk de samenwerking met de provincie. Onze ambities:
• maximaal inzetten op energiebesparing, wat je niet verbruikt hoef je ook niet op te wekken; • bij windmolens en netcongestie blijven we ons actief inzetten om met de provincie en andere partners in gesprek te blijven; • clusteren van windmolens in voorkeursgebieden; • blijven inzetten op stimuleren zon op dak; • voortzetting energiecoaches; • een energienoodfonds inrichten van € 500.000. Voor de uitkering uit dit noodfonds hanteren wij, als uitgangspunt, de beleidsregels die zijn opgesteld bij het noodfonds energiekosten 2023; • subsidiemogelijkheden verduurzaming bestaande woningen; • stimuleren van lokale energiecoöperaties.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
‘Ommen wil in 2050 energieneutraal zijn.’
| 21 |
09
RUIMTELIJKE ONTWIKKELING
Bedrijventerreinen
Regie pakken
Een sterk lokaal ondernemersklimaat is essentieel voor de economische ontwikkeling van gemeente Ommen. De druk op de bestaande bedrijventerreinen neemt echter steeds verder toe. Ondernemers lopen tegen ruimtegebrek aan en doorgroeimogelijkheden voor lokale bedrijven en starters zijn beperkt.
Om dit mogelijk te maken, moet de gemeente zelf ook keuzes maken en regie pakken. Daarom kiezen we voor een actieve aanpak. Dat betekent dat we zelf gaan sturen op ruimtelijke ontwikkelingen en bekijken welk grondbeleid daarbij past. Zo kunnen we invloed houden:
Daarom willen we de komende bestuursperiode gericht inzetten op het zoeken naar oplossingen voor deze knelpunten en het versterken van het ondernemersklimaat. Daarbij kiezen we voor een aanpak waarbij lokale ondernemers perspectief houden om in Ommen te blijven ondernemen, investeren en groeien. Ruimtelijke kwaliteit, bereikbaarheid en een goede balans met de omgeving blijven daarbij belangrijke uitgangspunten.
• op de bouwplannen • wat de kosten zijn • hoe de kwaliteit is • hoe snel de plannen worden uitgevoerd
Altijd met het belang van inwoners en ondernemers van de gemeente Ommen voorop.
We gaan de behoefte van bedrijven in beeld brengen en onderzoeken de mogelijkheden die er zijn voor uitbreiding en transformatie. Hiermee creëren we in deze bestuursperiode een stip op de horizon. Ontwikkelingen realiseren we samen met de ondernemers en we verkleinen de afstand tussen gemeente en ondernemers.
De recent onderzochte uitvoeringsstrategie ‘Woon- en werklocaties’ vormt samen met de Ruimtelijke Visie Ommen 2040 het integrale beleidskader voor de ruimtelijke ontwikkeling van onze gemeente. Daarmee geven we richting aan keuzes in programmering, prioritering en organisatie van gebiedsontwikkelingen.
Actief grondbeleid
Inkoopbeleid
Ommen staat de komende jaren voor grote ruimtelijke opgaven. Tot 2040 moeten wij circa 1.625 nieuwe woningen bouwen om te voldoen aan de lokale en regionale behoefte. Tegelijk is er een netto tekort van 4,6 hectare aan bedrijventerrein. Dat betekent dat uitbreiding of herontwikkeling noodzakelijk is. Deze opgaven raken onze inwoners direct:
Wij willen uiterlijk in 2027 een evaluatie van het lokaal inkoopbeleid en, mocht het noodzakelijk zijn, een herziening van het beleid op onderstaande uitgangspunten. Hierbij wordt het uitgangspunt dat gemeentelijke opdrachten zoveel naar lokale ondernemers gaan meegenomen.
• jongeren willen een eigen woning in hun dorp; • ondernemers willen groeien; • gezinnen willen een toekomst opbouwen.
Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 22 |
• Zo versterken we de lokale economie. • Zo behouden we werkgelegenheid. • Zo vergroten we de betrokkenheid van ondernemers bij onze gemeenschap.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Bij aanbestedingen en inkooptrajecten wordt nadrukkelijk gekeken hoe we opdrachten makkelijker kunnen maken voor lokale ondernemers. Dat kan bijvoorbeeld door:
• opdrachten op te delen in kleinere percelen; • heldere en proportionele eisen te stellen; • actief te communiceren over aankomende opdrachten.
Ook willen we ondernemers tijdig informeren en ondersteunen bij deelname aan aanbestedingen.
Aanbestedingsregels Uitgangspunt blijft dat iedere aanbesteding eerlijk, transparant en conform de (Europese) aanbestedingsregels verloopt. Lokale ondernemers krijgen zo een eerlijke kans om mee te dingen naar opdrachten van de gemeente. Zo bouwen we samen aan een sterke, duurzame en toekomstbestendige lokale economie.
Maatschappelijk verantwoord ondernemen Wij willen een sterke lokale economie die niet alleen economische groei oplevert, maar ook bijdraagt aan leefbaarheid, duurzaamheid en sociale verbondenheid. Voor huidige én toekomstige generaties. Ondernemers, agrariërs, maatschappelijke organisaties en inwoners zijn onmisbare partners in een toekomstbestendig Ommen. Daarom kiezen wij voor een economische ontwikkeling waarin lokaal ondernemerschap, maatschappelijke waarde en duurzaamheid hand in hand gaan. In deze bestuursperiode betekent dat concreet:
betrokkenheid mee; • we versterken het vestigingsklimaat voor duurzame en innovatieve bedrijven die passen bij het karakter van Ommen; • we stimuleren en faciliteren MVO-ondernemers actief via bedrijventerreinen, ondernemershuis of op een andere manier; • we stimuleren samenwerkingen tussen lokale ondernemers, onderwijs, verenigingen en maatschappelijke organisaties om de jeugd te behouden en kansen te vergroten; • we bevorderen stageplaatsen, leerwerkplekken en andere kansen voor jongeren binnen de lokale economie (een lokale leer- werkcoalitie vormen); • we ondersteunen initiatieven die bijdragen aan circulaire economie, energiebesparing en lokaal eigenaarschap; • we bieden ruimte aan sociaal ondernemerschap en ondernemers die bijdragen aan maatschappelijke doelen; • we ondersteunen agrarische ondernemers die werken aan verduurzaming, natuurbeheer en een toekomstbestendige bedrijfsvoering; • we geven ruimte geven aan maatschappelijk verantwoorde startups en scale-ups; • we bevorderen dat iedereen actief mee kan doen en dat ook arbeidsmigranten en statushouders die hier een nieuw bestaan moeten opbouwen, goed kunnen integreren.
We zien economie niet los van de leefomgeving en onze gemeenschap. Een gezonde lokale economie draagt bij aan sterke verenigingen, levendige dorpen, werkgelegenheid dichtbij huis en een aantrekkelijk Ommen voor huidige en toekomstige generaties.
• bij inkoop en aanbestedingen wegen naast de prijs ook duurzaamheid, sociale impact en lokale
| 23 |
RUIMTELIJKE ONTWIKKELING Daarom zetten we in op een economische ontwikkeling die:
• lokaal geworteld is; • duurzaam en toekomstbestendig is; • kansen biedt voor verschillende generaties; • bijdraagt aan brede welvaart in alle kernen van onze gemeente.
Vitale vakantieparken Het is van belang dat alle vakantieparken in Ommen vitaal blijven of worden. Het uitgangspunt voor Ommen blijft recreatie. Toch worden voor drie recreatieparken momenteel plannen ontwikkeld voor een transformatie naar wonen. Wij willen deze plannen doorzetten, waarbij we wel goed naar de voorwaarden kijken, zoals bijvoorbeeld het geluidsscherm bij Juniperus. Wij willen het proces en de uitkomsten van de vitalisering van deze drie parken evalueren en als input meenemen voor nieuwe trajecten. Het afwegingskader ‘Vitale vakantieparken’ is vastgesteld en geldt als toetsingskader voor ontwikkelingen op vakantieparken. Als het nodig is, wordt dit afwegingskader aangepast op basis van de uitkomsten van de evaluatie.
• dat het niet voldoet aan de duurzaamheidseisen; • dat het niet efficiënt wordt gebruikt; • dat een grondige renovatie noodzakelijk is.
Uit scenariostudies kwam naar voren dat sloop en aanhuur of nieuwbouw van een ander pand de scenario’s zijn met de laagste financiële lasten. Daarnaast heeft een aantal inwoners zich verenigd om te voorkomen dat het gemeentehuis gesloopt wordt. De groep onderzoekt verschillende mogelijkheden waarmee het gemeentehuis kan worden behouden. Wij willen kijken naar die scenario’s, waarbij ook heel goed gekeken wordt naar behoud van het huidige pand. Hierin worden ook de plannen van de bewoners meegenomen. Als dit niet realistisch is, dan is sloop van het gemeentehuis ook een mogelijkheid. Wij kijken voor het nieuwe gemeentehuis nadrukkelijk naar de Carrousel en komen eind 2027 met een voorstel over de toekomst van het gemeentehuis. Carrousel Wij vinden, net als veel inwoners, dat de Carrousel een belangrijke functie heeft in Ommen. Voor sport, cultuur, ontmoeten en maatschappelijke activiteiten. Tegelijkertijd staan we de komende jaren voor meerdere uitdagingen:
Gemeentelijk vastgoed Gemeentehuis Gemeente Ommen heeft een markant gemeentehuis. Het gebouw is opgeleverd in 1982 en is onder architectuur gebouwd. Het pand is groot en er zijn de afgelopen jaren diverse ontwikkelingen geweest die invloed hebben gehad op de functie en doelmatigheid van het gemeentehuis, denk alleen al aan de oprichting van de eigen organisatie Ommen 4.0. Voor het gemeentehuis geldt nu:
Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 24 |
• noodzakelijke renovatie en verduurzaming van delen van de Carrousel; • de toekomst van het gemeentehuis; • de wens om dienstverlening maatschappelijke functies dichter bij inwoners te organiseren.
Wij willen deze opgaven daarom nadrukkelijk samen met onze inwoners bekijken.
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
Huis van de Samenleving De Carrousel biedt volop kansen voor een toekomstig Huis van de Samenleving: een plek waar inwoners laagdrempelig terecht kunnen voor ontmoeting, activiteiten, ondersteuning en gemeentelijke dienstverlening. Hierbij moeten we ook rekening houden met de kernen en het buitengebied. Dat geldt ook voor het digitaal toegankelijk maken van maatschappelijke organisaties. Daarbij willen we zorgvuldig omgaan met investeringen, exploitatie en toekomstige ontwikkelingen rondom gemeentelijke huisvesting. De scenarioanalyse uit 2024 laat zien dat renovatie en verduurzaming nodig zijn. Op langere termijn zijn er daarnaast mogelijkheden voor verdere verduurzaming, herinrichting en het combineren van functies. Als renovatie van het gemeentehuis financieel niet verantwoord blijkt en nieuwbouw noodzakelijk is, onderzoeken we nadrukkelijk de mogelijkheid om dit te combineren met nieuwbouw of renovatie van een deel van de Carrousel. Maar dan moet dat wel technisch en ruimtelijk haalbaar zijn. We geven maatschappelijke organisaties, verenigingen en inwoners actief ruimte om mee te denken over de toekomstige invulling van de Carrousel. Wij willen dat er uiteindelijk eind 2027 een integrale toekomstvisie ligt voor de Carrousel en het Huis van de Samenleving, inclusief de relatie met de toekomstige huisvesting van het gemeentehuis.
Het Laar Huize Het Laar is een karakteristiek en monumentaal landhuis op een unieke locatie in het Ommer landschap. Het landgoed heeft grote cultuurhistorische waarde en vormt een belangrijk onderdeel van het historisch erfgoed van gemeente Ommen. De afgelopen jaren is binnen gemeente Ommen intensief gesproken over de toekomst van Huize Het Laar. Hieruit blijkt dat veel inwoners betrokkenheid voelen bij het behoud en de toekomstige
invulling van deze bijzondere plek. Tegelijkertijd leeft de wens om het landgoed toegankelijker te maken voor inwoners, bezoekers en maatschappelijke organisaties. Wij vinden het van belang dat Huize Het Laar vrij toegankelijk is voor inwoners van Ommen. Dit betekent dat wij terughoudend zijn bij verkoop en dat we alleen verkopen onder zeer strikte voorwaarden. Er zijn voorbeelden waarbij een stichting een landhuis exploiteert en zo ruimte biedt voor een maatschappelijke invulling. Bij verkoop is die maatschappelijke functie een belangrijke voorwaarde. Het doel is uiteindelijk een financieel gezonde exploitatie, waarbij Huize Het Laar op termijn zelfstandig kan functioneren zonder grote structurele afhankelijkheid van subsidies. Huize het Laar biedt een unieke kans om cultureel erfgoed, maatschappelijke verbinding en recreatie samen te brengen op een bijzondere plek binnen gemeente Ommen. Door gezamenlijke verantwoordelijkheid te nemen en lokale krachten te bundelen, kan Huize Het Laar uitgroeien tot een duurzame, toegankelijke en inspirerende ontmoetingsplek voor huidige en toekomstige generaties.
Landelijk gebied Plattelandsontwikkeling Wij hechten grote waarde aan een leefbaar en vitaal buitengebied. De kracht van de gemeente Ommen zit ook in haar dorpen, buurtschappen en landelijke omgeving. Inwoners van het buitengebied moeten prettig, veilig en zelfstandig kunnen blijven wonen. Daarom willen we dat er voldoende aandacht is voor bereikbaarheid, wonen, verkeersveiligheid, ondernemerschap en de kwaliteit van de leefomgeving. Wij kiezen voor een aanpak waarbij ontwikkelingen in het buitengebied passen bij de schaal en identiteit van de omgeving. Daarbij houden we rekening met de belangen van inwoners, agrariers, ondernemers, verenigingen en
| 25 |
RUIMTELIJKE ONTWIKKELING maatschappelijke organisaties. Het behouden van de leefbaarheid vraagt om maatwerk en blijvende aandacht voor de specifieke uitdagingen in het landelijk gebied. Ommen is rijk aan natuur en heeft een groen buitengebied waarin de rivieren de Overijsselse Vecht en de Regge samenkomen. De agrariërs zien we als de medebeheerders van het buitengebied. Gezonde lucht en een gezonde leefomgeving dragen bij aan het welzijn van onze inwoners. Die kwaliteiten willen we behouden en versterken. Dat doen we samen met inwoners, agrarische en andere ondernemers en organisaties. Het is van belang om te investeren in de leefbaarheid op het platteland. Hiervoor zijn ook voorzieningen nodig die passen bij de omvang en schaal van bijvoorbeeld dorpen of buurtschappen. Ook moet er ruimte zijn voor woningbouwontwikkeling naar behoefte in de kernen. Hierbij zetten we vooral in op starters- en seniorenwoningen. Landbouw We staan voor een duurzame toekomstbestendige landbouw die bijdraagt aan behoud en versterking van de natuur, water en milieu en meehelpt aan een grotere biodiversiteit. Wij willen de agrariërs in de gemeente ondersteunen op het gebied van:
• omschakeling naar meer duurzame en/of biologische landbouw; • klimaatadaptatie; • ruimte voor innovatie; • ruimte voor duurzame en groene verbreding; • ruimte voor niet-agrarische economische activiteiten; die in de omgeving passen; • sluiten van kringlopen.
Coalitie akkoord 2026 - 2030
| 26 |
Dat doen we door:
• natuurbeheer in te zetten als verdienmodel voor agrarische ondernemers; • ruimte te bieden voor hergebruik van agrarische gebouwen voor wonen en natuur, de Rood voor Roodregeling en ontwikkeling, woningsplitsing, visie Rood voor Groen-regeling; • ruimte te geven aan nieuwe kansen: van mini-campings tot educatieve boerderijbezoeken om kinderen te laten zien waar ons voedsel vandaan komt; • een lokale visie te ontwikkelen op het sluiten van kringlopen waar de landbouw onderdeel van is; • een regionale visie te ontwikkelen op bedreigingen van buitenaf zoals invasieve planten en de wolf met betrokken partijen en de provincie; • koplopers als voorbeeldfunctie te gebruiken. • mee te werken aan verspreiding van informatie over en begeleiden bij een goede stoppersregeling van agrariërs die hier gebruik van willen maken; • kijken naar mogelijkheden om nieuwe bollenteelt te weren. Dit door het overmatig bestrijdingsmiddelengebruik in het buitengebied, en ook voor het gezondheidsrisico van onze inwoners; • gesprekken voeren en financiële prikkels ontwikkelen voor omschakeling van bollenteelt naar meer milieuvriendelijke teelten; • beleid te ontwikkelen voor niet-agrarische bedrijven in het buitengebied; • ondersteuning te geven in het aanbieden van streekproducten.
Plattelandscoach Ommen is een plattelandsgemeente met relatief veel agrarisch gebied. De huidige landelijke politieke ontwikkelingen maken het voor agrariërs moeilijk om een lange termijnvisie vast te stellen en om goed onderbouwde keuzes te maken. Het gaat niet alleen om de vraag of
COALITIEAKKOORD 2026 - 2030
boeren stoppen of doorgaan met hun bedrijf, maar vooral ook om hoe zij uitzicht kunnen houden op een toekomstbestendige bedrijfsvoering. Om hier de nodige ondersteuning in te bieden, willen we de komende periode een plattelandscoach aanstellen. Deze medewerker van de gemeente kent de agrarische sector als geen ander en is op de hoogte van wet- en regelgeving. Daarnaast kan deze persoon agrariërs adviseren over beschikbare subsidieregelingen. Op deze manier willen we vanuit de gemeente onze agrarische sector ondersteunen en ontzorgen. Dit willen we in eerste instantie voor een periode van drie jaar vormgeven. Na twee jaar is er een tussentijdse evaluatie. Kernen Wij hechten grote waarde aan sterke en leefbare dorpen, waarin inwoners actief betrokken zijn bij de ontwikkeling van hun eigen leefomgeving. Dorpsvisies spelen hierin een belangrijke rol. Plaatselijke Belangen en inwoners weten als geen ander wat er leeft binnen hun kern en welke voorzieningen, ontwikkelingen en investeringen nodig zijn voor de toekomst. De coalitie ziet Plaatselijke Belangen daarom als volwaardige gesprekspartner bij ontwikkelingen in de dorpen. Om deze rol goed te kunnen vervullen, is voldoende ondersteuning noodzakelijk, zowel organisatorisch als financieel.
maatwerk in plaats van een uniforme aanpak. Daarbij is het niet vanzelfsprekend dat iedere voorziening in iedere kern behouden of gefaciliteerd kan worden. De gemeente kijkt, samen met de Plaatselijke Belangen, per situatie naar wat passend, haalbaar en toekomstbestendig is voor de betreffende omgeving. Wij stellen hiervoor uiterlijk in 2028 een plan op. Buurtbus Wij vinden het belangrijk dat inwoners uit het buitengebied en de kleinere kernen goed verbonden blijven met de voorzieningen, onder andere, in Ommen, zoals winkels in het centrum, scholen, het station van Ommen en zorg- en sportvoorzieningen. Bereikbaarheid is essentieel voor de leefbaarheid van het buitengebied en voor de zelfstandigheid van inwoners die minder afhankelijk willen of kunnen zijn van eigen vervoer. Buurtbussen zijn daarom belangrijk. Hoewel het openbaar vervoer grotendeels een verantwoordelijkheid van de provincie is, zien wij een duidelijke rol voor de gemeente in het ondersteunen, stimuleren en faciliteren van initiatieven die bijdragen aan een betere bereikbaarheid. Als het nodig is en er financiële ruimte is, willen wij hiervoor geld vrijmaken.
Maatschappelijke voorzieningen en MFC’s Wij zien groot belang in voorzieningen die bijdragen aan de leefbaarheid van onze kernen. Daarbij gaat het niet alleen om buurthuizen en multifunctionele centra (MFC’s), maar ook om andere maatschappelijke voorzieningen zoals sportvoorzieningen, scholen en ontmoetingsplekken. Deze voorzieningen dragen bij aan sociale samenhang, betrokkenheid en de vitaliteit van dorpen en wijken.