10 Definitieve RES Twente 1.0 - Bijlagenboek RES Twente 1.0
Tekst van het document
Hoort bij raadsbesluit 1091 van 28 juni 2021, de griffier,
H.B. Regionale Energie Strategie Twente 1.0 - Bijlagenboek d.d. 11/05/21
BIJLAGENBOEK RES TWENTE 1.0
INHOUDSOPGAVE BIJLAGENBOEK - Bijlage 1. Moties en reacties voorlopig ontwerp RES Twente - Bijlage 2. Afwegingskader - Bijlage 3. Monitor - Bijlage 4. Energiebesparing - Bijlage 5. Systeemefficientie - Bijlage 6. Ruimtelijke kwaliteit- Bijlage 7. Duurzame opwek elektriciteit - Bijlage 8. Gebouwde omgeving (warmte) - Bijlage 9. Twentse Energie Agenda - Bijlage 10. Maatschappelijke acceptatie -
De bijlagen zijn ook beschikbaar via www.energiestrategietwente.nl.
BIJLAGENBOEK RES TWENTE 1.0
Regionale Energie Strategie Twente 1.0 - Bijlage 1. Moties en reacties voorlopig ontwerp RES Twente -
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
1
1. INLEIDING MOTIES EN REACTIES VOORLOPIG ONTWERP RES TWENTE De stuurgroep RES Twente heeft het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 als advies rechtstreeks doorgeleid voor vaststelling naar de Colleges van Burgemeester & Wethouders van de Twentse gemeenten, het Dagelijks Bestuur van het waterschap Vechtstromen en het College van Gedeputeerde Staten van provincie Overijssel. De stuurgroep heeft hen gevraagd om het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 voor te leggen aan de gemeenteraden, Algemeen Bestuur van waterschap Vechtstromen en Provinciale Staten. De Initiatiefgroep RES Twente, die bestaat uit linking pins vanuit de 14 gemeenteraden, PS en het AB en heeft voorgesteld om de RES Twente 1.0 in twee stappen te behandelen in de volksvertegenwoordigende gremia. Dit advies heeft de stuurgroep overgenomen:
-
In maart/april 2021 is het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 ‘opiniërend’ behandeld in raden, PS en AB. Hierop kan invloed worden uitgeoefend door bijvoorbeeld moties aan te nemen in de raden, PS en AB.
2. RODE DRAAD MOTIES EN REACTIES In de periode januari tot en met april 2021 hebben diverse Q&A sessies plaatsgevonden om vragen van volksvertegenwoordigers te beantwoorden. Begin mei 2021 zijn van de bestuurders en de volksvertegenwoordigers diverse moties en reacties ontvangen. Deze zijn beantwoord en bijgevoegd in deze bijlage. De matrix wordt ook op www.energiestrategietwente.nl geplaatst. Op hoofdlijnen zijn de belangrijkste aandachtspunten benoemd: Samenwerken met de omgeving; Aandacht voor energiebesparing; Zon op dak als eerste en belangrijke optie; Terughoudendheid windenergie; o Aandacht voor de volksgezondheid; Aandacht voor communicatie en participatie; ook lokaal; o Aandacht voor (een vorm van) burgerfora; Aandacht voor de juiste berekening van het bod; Aandacht voor innovatie; Voldoende financiële middelen. Daarnaast heeft de RES Twente ook diverse reacties van belanghebbenden ontvangen. De wijze waarop de reacties zijn verwerkt, is medio mei 2021 beschikbaar op www.energiestrategietwente.nl.
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
2
Thematische matrix Voorlopig Ontwerp RES 1.0 Deel 1 moties & beantwoording onderverdeeld per thema Deel 2 reactie op college en raadsvoorstellen
Moties (M) of Opinie (O)
Kernpunt
Thema
Reflectie
Twentse Energie Agenda Innovatie speelt een belangrijke rol, welke andere betere technieken heeft de toekomst te bieden? Kunnen we deze technieken inzetten bij de RES 2.0 e.v?
Twentse Energie Agenda
M Nieuwe en bestaande technieken de ruimte geven
Nieuwe en bestaande (bijvoorbeeld zonnefolie) technieken en technologieën bij te laten dragen aan de doelstellingen
Twentse Energie Agenda
Dinkelland
M Financiële middelen voor gemeentelijke capaciteit
Het proces vraagt veel tijd en capaciteit. Gevraagd wordt aan het rijk of de provincie Overijssel extra financiële middelen
Twentse Energie Agenda / onderdeel lobby
Dinkelland
M. gevolgen voor de volksgezondheid
Onderzoek uitvoeren mbt de gevolgen voor de volksgezondheid en het milieu
Twentse Energie Agenda
Enschede
CDA
-
Almelo
O Opiniërend oordeel gehele raad
Dinkelland
Enschede
O DPE Burgerparticipatie & innovatieve technieken
1. 2.
Innovatie Geen windturbines, maar zon op dak niet in kwetsbare landschappen, op vruchtbare landbouwgrond betrek inwoners tijdig, werk aan draagvlak Communiceer beter tot hoever de invloed de bewoner reikt. Gebruik het woord klimaat niet, maar heb het over het tegengaan van milieuproblemen.
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Grootschalige opwek Twentse Energie agenda Participatie
De RES 1.0 gaat uit van bestaande gevalideerde technieken. De ontwikkelingen in de techniek gaan razendsnel. Daarom werken we met de Energie Agenda. Als er nieuwe, betere technieken komen dan houden we de mogelijkheid open die zodra het mogelijk is, in te wisselen. De RES 1.0 gaat uit van bestaande gevalideerde technieken. De ontwikkelingen in de techniek gaan razendsnel. Daarom werken we met de Energie Agenda. Als er nieuwe, betere technieken komen dan houden we de mogelijkheid open die zodra het mogelijk is, in te wisselen. Een onderdeel van de Twentse Energie Agenda is de lobby. Op hoofdlijnen staat aangegeven wat nodig is vanuit Rijk en Provincie om de RES tot een succes te maken. Voldoende financiële middelen zijn daar een voorwaarde voor Er is inmiddels zowel bestuurlijk (via de commissie publieke gezondheid) als ambtelijk (via de programmamanager RES) contact met de GGD over de volksgezondheid in relatie tot grootschalige opwek. Voor innovatie en participatie is veel aandacht in de RES 1.0. Belang van draagvlak wordt onderkend. Windenergie op land is nodig met het oog op stabiliteit van ons energiesysteem en om de kosten beheersbaar te houden de meest kwetsbare landschappen worden al beschermd via provinciaal beleid of regelgeving 1. Het scheppen van valse verwachtingen is inderdaad uit den boze. 2. Woord- en taalgebruik kan per doelgroep verschillen. 3.
We zien daarbij geen taak weggelegd voor lokale overheden.
1
3. 4. Enschede
O Burger Belangen Lobby
• • • • • •
Enschede
D66, PvdA, DENK, CU
1.
2.
We zijn voor clustering en bijstelling van verhouding zon/wind. Maar hoe borgen we dat iedere gemeente zich daarvoor inzet? Gebruik digitale interactieve kaart van Twente als hulpmiddel Duurzaamheid moet voor iedereen betaalbaar zijn. Stel een Tukkerforum in en geef jongeren een stem. Zorg voor meer samenwerking en actie. Optimale verhouding wind/zon moeten we op Twentse schaal zien te bereiken. Op lokaal/ subregionaal niveau kunnen uitzonderingen worden toegestaan. Gebruik digitale interactive kaart van Twente als hulpmiddel Duurzaamheid moet voor iedereen betaalbaar zijn. Stel een Tukkerforum in en geef jongeren een stem. Zorg voor meer samenwerking en actie. Plaats geen windturbines en leg geen zonnepanelen op landbouwgrond, maar zet in op kernenergie. Sluit woningen niet van het aardgas af.
1.
Lobby voor meer middelen bij Rijk.
2. 3. 4.
Enschede
Groen Links
5. 1.
2. 3. 4.
Enschede
Enschede
PVV
O SP
Controleer milieu- vriendelijkheid van producten die worden ingezet. Inspelen op te verwachten toekomstige duurzame innovaties. Verplichting bij gebouweigenaren / nieuwbouw zon op dak; Oplossing zoeken voor verzekeraars die zon op dak niet mogelijk maken Versnelling in netcapaciteit Voldoende financiële middelen Balans betaalbaarheid groene en grijze stroom grootverbruikers Innovatie en bredere energiemix
5. 1.
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
4.
Twentse Energie Agenda
Zon op dak: vanuit de RES-Twente wordt ambtelijk deelgenomen in de landelijke werkgroep zon op dak. In deze werkgroep wordt gesproken over een verplichting en de casuïstiek van verzekeraars bij zon op dak. Er is veelvuldig overleg, ook op stuurgroep niveau met netbeheerders over de versnelling van het netwerk. Voldoende financiële middelen is een lobby onderwerp o.a. via de VNG Het energieverbruik van grootverbruikers is onderdeel van het Klimaatakkoord maar géén onderdeel van de RES zelf. We gaan wel met het bedrijfsleven via de Twente Board in contact over de RES. Innovatie en bredere energiemix is onderdeel van de Twentse Energie Agenda 1. We zullen elkaar op die samenwerking moeten aanspreken. Wanneer die onvoldoende van de grond komt, kan de provincie interveniëren. 2. Bij subregionale uitwerking van plannen en zoekgebieden kan dit soelaas bieden. Op Twentse schaal zien we daar geen toepassingsmogelijkheden voor. 3. Dat maakt onderdeel uit van de lobby richting het Rijk. 4. Dit maakt onderdeel uit van de in de RES beschreven aanpak. 5. Zie het antwoord onder 1. 1. 2.
3. 4. 5.
1.
Grootschalige opwek
Onderzoek naar nieuwe, innovatieve oplossingen zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda.
2. 1. 2.
Op zichzelf is dat juist. Bij subregionale uitwerking van plannen en zoekgebieden kan dit soelaas bieden. Op Twentse schaal zien we daar geen toepassingsmogelijkheden voor. Dat maakt onderdeel uit van de lobby richting het Rijk. Dit maakt onderdeel uit van de in de RES beschreven aanpak. Zie het antwoord onder 1.
Besluit over inzet kernenergie wordt op nationaal niveau genomen. Bouw van kerncentrales zal in ieder geval niet op korte termijn bijdragen aan de energietransitie. Alternatieven in de vorm van zonne- en windenergie zijn daarom nodig. Op nationaal niveau is tot een nadere koers besloten. Dit maakt onderdeel uit van onze lobby-agenda. De RES Twente moet hieraan bijdragen.
2
grootschalige opwek
2. 3. 4. 5.
6. 7. 8. Enschede
O VVD zon op dak
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
Enschede
O Enschede Anders Participatie Grootschalige opwek
Zorg voor oplossing aansluitings- en transportproblemen elektriciteit. Enschede draagt niet bij aan het verschil aan wegwerken van het tekort aan 142 GWh. Behoud na beëindigen gaslevering de bestaande gasleidingen. Bewoners met zonnepanelen moeten kunnen bijdragen aan de klimaatdoelstellingen van Enschede. Participeer in windparken in zee, zodat er geen windturbines in Twente nodig zijn. Zo min mogelijk zonnepanelen in de natuur en/of op landbouwgrond. Betrek bewoners vanaf het begin.
Twentse Energie Agenda Communicatie en participatie
Geef innovatie een kans. Benut zoveel mogelijk zon op dak. Ontzie het buitengebied. Benut overcapaciteit duurzame energie Duitsland. Zet uitfasering aardgas op lager pitje. Omarm kernenergie. Wens om verhouding zon/wind te wijzigen, wordt niet onderschreven.
Grootschalige opwek Twentse Energie Agenda
Lobby bij Rijk voor: • regelgeving die leidt tot daken voor utiliteit waarop altijd zonnepanelen kunnen worden gelegd; • pas subsidieregelingen aan; • overleg met verzekeraars • maak innovatiepot voor particuliere initiatieven • voorkom dat corporaties niet worden gedupeerd door almaar zwaardere eisen aan SDE-subsidies. 1. Schrijf tekst op B1-niveau. 2. Betrek alsnog inwoners. Leg voorontwerp RES ter visie. 3. RES is een ambitiedocument, geen verdrag. 4. Hanteer Handreiking zonnevelden van provincie Overijssel. 5. Ga uit van een reëel benuttingspercentage van de daken. 6. Voeg energiebesparing als thema toe. 7. Energievisie vormt kader voor inbreng in RES Twente.
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
3. 4. 5. 6. 7.
8.
1. 2. 3. 4.
5. 6. 7.
Dat is op de eerste plaats aan de gemeente Enschede. Besluit over verwijdering gasleidingen wordt niet bij de RES Twente genomen. Dat is ter beoordeling van de gemeente Enschede. Windparken op zee kunnen niet meetellen in de RES Twente 1.0. Kwetsbare landschappen worden in veel gevallen beschermd door provinciaal beleid/regelgeving. Maar voor de in dit verband te maken keuzes beschikken gemeenten ook over beleidsvrijheid. Dit laatste punt wordt nadrukkelijk in de RES Twente uitgedragen.
De RES Twente geeft innovatie een kans. De RES Twente bevat een voorkeursvolgorde voor hernieuwbare opwek. Zon op dak staat daarbij met stip op 1. Als we voor 1,5 TWh aan elektriciteit willen bijdragen kunnen we niet zonder opwek in het landelijk gebied. Lobby vanuit Twente/Losser heeft er toe geleid dat Losser met het ministerie in gesprek is over grensoverschrijdende energieprojecten. Vanuit de RES volgen we deze ontwikkelingen. Op nationaal niveau werden andere keuzes gemaakt. Keuze over kernenergie wordt op nationaal niveau gemaakt. Het merendeel van de partners die betrokken zijn bij de totstandkoming van de RES Twente voelt daar wel voor.
Vanuit Twente lobbyen we al richting het Rijk voor betere regelgeving en meer middelen. Uw suggesties sluiten hierbij aan.
Communicatie en participatie Twentse Energie Agenda
1. 2.
3.
De inzet is er op gericht om de RES Twente, tov het voorontwerp, bondiger en toegankelijker te maken. Voorbereiding van de RES Twente vraagt zowel op regionaal als op lokaal niveau afstemming met samenleving. Op het regionale niveau heeft afstemming plaatsgevonden met stakeholders. Interactie met inwoners dient plaats te vinden vanuit de gemeenten bij de voorbereiding van besluitvorming over lokaal beleid/lokale projecten. De RES Twente bestaat uit bestuurlijke afspraken, die tot een inspannings-verplichting leiden voor de deelnemende partners.
3
8. Lobby voor extra middelen bij Rijk. 9. Hou ruimte vrij voor innovatie. 10. Respecteer het coulissenlandschap.
Enschede
O Groep Versteeg Grootschalige opwek
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.
Behoud kwaliteit van het landschap Zorg voor uniformiteit van windturbines bij plaatsing langs wegen/waterwegen. Zorg voor Innovatie agenda. Laat verhouding zon/wind los. Participatie via burgerfora Lobby voor grensoverschrijdende energieuitwisseling Zorg er voor dat zon op dak altijd kan worden teruggeleverd aan het net. Onderzoek financiële haalbaarheid opslag energie bij boeren. Investeer in wind op zee.
4.
Twentse Energie Agenda/ Communicatie en participatie
Haaksbergen
M Opslag en transport van energie
De definitieve RES meer aandacht gegeven moet worden aan opslag en transport van energie
Twentse Energie Agenda
Haaksbergen
M Kernfusie met thorium
De ontwikkelingen m.b.t. het project Kernfusie met thorium in Frankrijk nog meer proactief onder de aandacht te brengen van de regionale en landelijke politiek.
Twentse Energie Agenda
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
In de RES Twente verwijzen we naar de Handreiking zonnevelden van de provincie Overijssel. 5. Gemeenten ramen de bijdrage vanuit zon op dak zelf. 6. Energiebesparing zal onderdeel uit maken van de RES Twente 1.0. 7. Dat is aan de gemeente Enschede. 8. We lobbyen al voor meer middelen en betere regelgeving. Uw pleidooi sluit hierbij aan. 9. In de RES Twente houden we rekening met nieuwe technologische ontwikkelingen. 10. Ruimtelijke kwaliteit is een belangrijk aandachtspunt binnen de RES Twente. 1. Die wens onderschrijven we. Hoe u binnen de gegeven kaders tot belangenafweging komt, is aan de Enschedese raad. 2. Verrommeling van het landschap door interferentie van windconcepten moet inderdaad worden voorkomen. Dit vraagt om onderlinge afstemming van windprojecten. 3. Binnen de RES Twente is innovatie een belangrijk onderwerp. 4. Het merendeel van de partners die betrokken zijn bij de totstandkoming van de RES Twente voelt daar wel voor. 5. De RES Twente voorziet hier in. 6. Lobby vanuit Twente/Losser heeft er toe geleid dat Losser met het ministerie in gesprek is over grensoverschrijdende energieprojecten. Vanuit de RES volgen we deze ontwikkelingen. 7. Netbeheerders hebben een aansluitverplichting en mogen bij de aansluiting van klanten niet discrimineren. 8. We zien daar geen rol voor de stuurgroep RES weggelegd. 9.
Op zee gerealiseerde windprojecten tellen niet mee bij de RES Twente. De RES 1.0 gaat uit van bestaande gevalideerde technieken. Op dit moment zijn de ontwikkelingen van opslag en transport nog niet zover dat ze breed inzetbaar zijn. Het is echter wel een belangrijke ontwikkeling die we willen volgen en zodra het kan ook in gaan zetten. Er komt een onderzoekstafel voor de nieuwe technieken. Hiervoor gaan we samenwerken met het bedrijfsleven, de kennisinstellingen en de Twente Board. Nieuwe innovatieve technieken waaronder kernfusie en thorium zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda / onderzoekstafel. We doen dit samen met de kennisinstellingen. Mogelijk komt uit deze tafel tzt een voorstel om deze technieken via lobby actief onder de aandacht te brengen.
4
Hellendoorn
O Lokaal Hellendoorn Opslag
het (snel) zorgen voor een regionale oplossing van transport en opslag van energie
Twentse Energie Agenda
Hellendoorn
O Lokaal Hellendoorn Gezondheidsrisico’s
meer duidelijkheid moet komen over gezondheidsrisico’s in relatie tot windturbines
Twentse Energie Agenda
Hellendoorn
O CDA nieuwe technologie
Nieuwe technische ontwikkelingen zullen door de stuurgroep goed gemonitord moeten worden
Twentse Energie Agenda Monitoring
Hellendoorn
O VVD innovatie
innovatiekracht niet mogen onderschatten
Twentse Energie Agenda
Hellendoorn
O D66 Koppelkansen met andere transities
Twentse Energie Agenda
Hengelo
O raadbreed Koppelkansen met andere transities
Samenhang is vereist met vraagstukken over stikstof, bedrijfsbeëindiging van agrariërs, agrariërs die op slot zitten rondom Natura2000, biodiversiteit, het planten van bomen en vele andere thema’s die allemaal, ergens in de toekomst, aanspraak zullen maken op landbouwgrond. Een meer integrale aanpak van deze thema’s is essentieel om geen concurrentie en uitsluiting van en tussen deze thema’s te krijgen in de toekomst De energietransitie biedt kansen voor Twente door de verbinding te leggen met de economie. Leg de verbinding met andere grote maatschappelijke opgaven.
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Twentse Energie Agenda
Nieuwe innovatieve technieken waaronder regionale oplossing van transport en opslag van energie zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda / onderzoekstafel. We doen dit samen met de kennisinstellingen. We hebben niet in de hand hoe snel deze technieken zich ontwikkelen. Er is inmiddels zowel bestuurlijk (via de commissie publieke gezondheid) als ambtelijk (via de programmamanager RES) contact met de GGD over de volksgezondheid in relatie tot grootschalige opwek. In samenwerking met de GGD en onder de vlag van de Twentse Energie Agenda wordt een bijeenkomst hierover georganiseerd. In deze bijeenkomst wordt tevens nagedacht over een Twents onderzoek naar de volksgezondheid ter aanvulling op de landelijke onderzoeken (o.a. van het RIVM) Nieuwe innovatieve technieken zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda / onderzoekstafel. We doen dit samen met de kennisinstellingen. In de stuurgroep heeft namens het onderwijs en de kennisinstellingen de UT zitting. In de monitor zelf van RES maakt de voortgang van de innovatieve technieken nu geen onderdeel uit, mogelijk verandert dit in de toekomst. Nieuwe innovatieve technieken zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda / onderzoekstafel. We doen dit samen met de kennisinstellingen In onze doelen staat dat we de RES 1.0 uitvoeren samen met de omgeving. De samenhang met andere grote opgaven wordt daarin geborgd.
Verder zijn de koppelkansen ook een onderdeel van de Twentse Energie Agenda.
In onze doelen staat dat we de RES 1.0 uitvoeren samen met de omgeving. De samenhang met andere grote opgaven wordt daarin geborgd. Verder zijn de koppelkansen ook een onderdeel van de Twentse Energie Agenda.
5
Hengelo
O raadbreed innovatie
Blijf innovatie goed in de gaten houden, maar werk met de technieken van nu
Twentse Energie Agenda
Losser
M. innovatie agenda
een innovatieagenda voor duurzame opwek van elektriciteit op land, voor warmte en voor energiebesparing op te nemen in de RES Twente 1.0 (en de opvolgende versies van de RES)
Twentse Energie Agenda
Oldenzaal
M Innovatie
Twentse Energie Agenda
Oldenzaal
M Financiële middelen voor gemeentelijke capaciteit
Oldenzaal
M. volksgezondheid en milieu
nieuwe technieken en technologieën ruim de kans willen geven om de doelstellingen van de RES te realiseren dit proces veel tijd en capaciteit vraagt van de organisatie en dat hiervoor door het Rijk of de provincie Overijssel extra financiële middelen voor beschikbaar gesteld moeten worden; dat er nog veel onderzoek moet worden uitgevoerd met betrekking tot de gevolgen van het opwekken van duurzame energie voor de volksgezondheid en het mileu
Provincie Overijssel
M digitaal platform / grensoverschrijdende samenwerking
Twentse Energie Agenda Communicatie en participatie
Provincie Overijssel
M Circulair ondernemen
Een digitaal platform op te richten waar alle duurzaamheidsplannen van de gemeenten inzichtelijk zijn voor inwoners. In IPO verband aan te dringen dit in andere provincies op te richten Pro actief te informeren bij plannen voor aanleg zonnevelden of plaatsing windmolens aan de grenzen van Overijssel In de RES 1.0 een aparte paragraaf op te nemen over het duurzaam gebruik van materialen en circulair ondernemen.
Tubbergen
M Aanvullende financiële middelen
noodzaak tot extra financiële middelen actief in te brengen bij de stuurgroep RES en zich ervoor in te
Twentse Energie Agenda / lobby
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Twentse Energie Agenda / lobby
Twentse Energie Agenda
Twentse Energie Agenda
Nieuwe innovatieve technieken zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda / onderzoekstafel. We doen dit samen met de kennisinstellingen Nieuwe innovatieve technieken zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda / onderzoekstafel. We doen dit samen met de kennisinstellingen. Energiebesparing is ook een onderdeel van de Twentse Energie Agenda. Nieuwe innovatieve technieken zijn onderdeel van de Twentse Energie Agenda / onderzoekstafel. We doen dit samen met de kennisinstellingen Voldoende financiële middelen is een lobby onderwerp o.a. via de VNG
Er is inmiddels zowel bestuurlijk (via de commissie publieke gezondheid) als ambtelijk (via de programmamanager RES) contact met de GGD over de volksgezondheid in relatie tot grootschalige opwek. In samenwerking met de GGD en onder de vlag van de Twentse Energie Agenda wordt een bijeenkomst hierover georganiseerd. In deze bijeenkomst wordt tevens nagedacht over een Twents onderzoek naar de volksgezondheid ter aanvulling op de landelijke onderzoeken (o.a. van het RIVM) Er zijn in Twente gesprekken met de LEIT en NMO om een digitaal overzicht te maken van alle duurzaamheidsplannen. In de monitor van de RES staan per gemeente welke projecten in de pijplijn zitten. Op lokaal en (sub)regionaal niveau informeren we elkaar over grootschalige projecten. Het ligt in de lijn dit ook te doen tussen de gemeenten die aan de grenzen van Overijssel liggen. De RES-Twente is en regionaal document is daarmee een onderdeel van de provincie maar meer ook niet. Onderdeel van de Twentse Energie Agenda zijn de koppelkansen en verdienmodellen. In dit onderdeel wordt specifiek ook aandacht gegeven aan het gebruik van duurzame materialen en circulair ondernemen Voldoende financiële middelen is een lobby onderwerp o.a. via de VNG
6
zetten dat dit wordt meegenomen bij de formulering van het definitieve ontwerp RES 1.0; Duurzame opwerk elektriciteit
Borne
M Samenwerking Twentse gemeenten bij plaatsing windmolens
Op regioschaal tot een plan van aanpak voor de plaatsing van windturbines te komen. En hangende dit traject in de RES Twente 1.0 nog geen definitieve locaties voor windturbines aan te wijzen
Duurzame opwek elektriciteit
Op regionale schaal maken we een koers om 1,5 TWh op te wekken. De zoekgebieden zelf worden subregionaal afgestemd met partners, regionale belanghebbenden en inwoners. Via deze werkwijze worden de juiste keuzes gemaakt mbt de ruimtelijke kwaliteit en de systeemefficiëntie. Inmiddels is er een project gestart voor grootschalige opwek langs de A35; een 1e stap in de ontwikkeling van grootschalige opwek langs bestaande infrastructuur Gemeenten hebben zoekgebieden voor grootschalige opwek bekend gemaakt. Gemeenten volgen daarin hun eigen werkwijze en tempo. Er is een werkkaart openbaar maar die maakt geen deel uit van het definitief ontwerp.
Regionale koers Borne
M Aanscherping lokaal eigendom
Dinkelland
M Zon op dak en isolatie
Haaksbergen
M In de RES 1.0 afspraken over inwonersfora op te nemen
Een aanscherping van de inhoud van het begrip “lokaal eigendom” te komen, zodat inwoners beter begrijpen welke mogelijkheden zij krijgen om te participeren in het eigendom van duurzame opwekprojecten en zodat initiatiefnemers duidelijkheid krijgen aan welke participatievoorschriften projecten dienen te voldoen. En deze participatievoorschriften bij voorkeur in een regionaal afwegingskader op te nemen. Prioriteit geven aan het stimuleren van zon op dak en isolatie door o.a. het opstellen van bijvoorbeeld een stimuleringsprogramma
Regionale koers
De mogelijkheid te onderzoeken voor inwonersfora en daarbij aan de provincie Overijssel (studio Vers Bestuur) te vragen om hiervoor kennis en middelen ter beschikking te stellen.
Regionale Koers Communicatie en participatie
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Grootschalige opwek Regionale koers
We streven naar minimaal 50% lokaal eigendom. Het vormgeven van lokaal eigendom vindt op lokaal niveau plaats. Samen met de LEI heeft de RES-Twente een plan van aanpak gerealiseerd als handreiking naar de gemeenten. Het plan van aanpak voor lokaal eigendom is een bijlage bij het definitief ontwerp. De maatschappelijke acceptatie is één van de vier pijlers van het afwegingskader. De; aanpak en verantwoording hiervan is opgenomen in een bijlage. Zon op dak: vanuit de RES-Twente wordt ambtelijk deelgenomen in de landelijke werkgroep zon op dak. Het heeft dus onze prioriteit. De RES heeft zelf geen middelen uitgezonderd een budget voor de regionale organisatie zelf. Het staat de gemeenten vrij om in hun eigen lokale beleid middelen, zoals een stimuleringsprogramma, vrij te maken. We erkennen dat er meer aandacht moet komen voor het betrekken van inwoners en we gaan gemeenten hierbij ondersteunen. Als regionaal uitgangspunt stelt de RES dat de vervolgstappen in samenwerking met de omgeving moeten worden gerealiseerd.
7
Haaksbergen
M Lokaal eigendom gestimuleerd kan worden;
Eigendomsverdeling van aanvraag tot en met realisatie, tot in ieder geval 2050 te monitoren
Regionale koers
Haaksbergen
M Communicatie en participatie
In de definitieve RES (nog) meer aandacht gegeven moet worden aan communicatie en participatie op zowel regionaal als lokaal niveau
Regionale koers
Hellendoorn
O VVD subregionale samenwerking
groot voorstander zijn om onze buurgemeenten (ook als die niet onder de RES Twente vallen) actief te benaderen en mee te nemen in eventuele plannen
Regionale koers / Doelen
Hellendoorn
O D66 regionale samenwerking
Uitdrukkelijk van gemeenten te eisen om plannen in groter verband op te stellen dan alleen binnen hun gemeente of zelfs binnen werkgroepen in gemeenten
Regionale koers
Hellendoorn
O D66 Regie op het afwegingskader
Strikt bewaken van het afwegingskader (de vier hoekpunten).
Regionale koers
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Burgerfora kunnen daar zeker toe bijdragen en zullen we indien gewenst binnen de subregionale samenwerking inzetten. We streven naar minimaal 50% lokaal eigendom. Het vormgeven van lokaal eigendom vindt op lokaal niveau plaats. Samen met de LEI heeft de RES-Twente een plan van aanpak gerealiseerd als handreiking naar de gemeenten. Het monitoren van het lokaal eigendom is opgenomen in de handreiking en wordt onderdeel van de monitor RES-Twente. Het plan van aanpak voor lokaal eigendom is een bijlage bij het definitief ontwerp. De monitor RES-Twente is te bereiken via onderstaande link: Regionale Energiestrategie Twente | Monitor RES Twente Hier zal een toevoeging komen voor de monitoring lokaal eigendom We streven naar een gebiedsgerichte en grensontkennende aanpak. Voorafgaand aan de start van participatietrajecten maken buurgemeenten afspraken over het betrekken van inwoners. De verbinding tussen regionaal en subergionaal communiceren én het intergemeentelijk denken is belangrijk. Het ambtelijke coördinatieteam zal hiervoor pro actief een steunstructuur op te zetten. Deze steunstructuur wordt uitgewerkt los van de vaststelling van het definitief ontwerp. We stimuleren de samenwerking tussen gemeenten via de subregionale afstemming. Op lokaal en (sub)regionaal niveau informeren we elkaar over grootschalige projecten.
Het ligt in de lijn dit ook te doen tussen de gemeenten die aan de grenzen van Overijssel liggen.. We stimuleren de samenwerking tussen gemeenten via de subregionale afstemming. Op lokaal en (sub)regionaal niveau informeren we elkaar over grootschalige projecten. Het ligt in de lijn dit ook te doen tussen de gemeenten die aan de grenzen van Overijssel liggen. Kortom, we streven naar optimale subregionale afstemming maar we kunnen het niet afdwingen. De hoekpunten van het afwegingskader zijn de rode draad in de RES 1.0. De stuurgroep houdt een vinger aan de pols bij het bewaken van het afwegingskader maar zij respecteert de lokale autonomie van gemeenten.
8
Hellendoorn
O D66 lokaal eigendom
50% lokaal eigendom niet als ambitie laten staan, zoals in het stuk staat, maar als minimale eis vastleggen
Regionale koers
Hengelo
O raadbreed energie besparen Lokaal (mede) eigenaarschap
Energie besparen
Regionale koers
Lokaal (mede-)eigenaarschap van duurzame energieprojecten heeft de voorkeur boven volledig commerciële projecten. De schijnbaar harde eis van 50% lokaal eigendom zoals genoemd in het voorlopig Ontwerp RES vindt de raad te ver gaan. Dit zou het realiseren van het bod onnodig in de weg kunnen staan.
Regionale koers
Losser
M. energiebesparing
Aan te dringen in de RES een groter deel in te ruimen voor mogelijke besparingen en de effecten daarvan op het energieverbruik. In te zetten op besparingen op Twentse schaal met Twentse campagnes.
Regionale koers
Losser
M. communicatie over besparing
Communicatie en participatie Regionale koers
Energiebesparing is een onderdeel van de Twentse Energie Agenda. Onderzocht wordt in samenspraak met de communicatie adviseurs hoe een voorlichting over duurzaamheidsstimulansen vorm kan krijgen.
Losser
M. zon op dak / zonneladder
Grootschalige opwek Regionale koers
Zon op dak: vanuit de RES-Twente wordt ambtelijk deelgenomen in de landelijke werkgroep zon op dak. Het heeft dus onze prioriteit. We starten met een MER procedure waarin vroegtijdig informatie over de ruimtelijke keuzes uit de RES 1.0 in beeld worden gebracht. Via lokaal beleid kan geborgd worden dat de zonneladder en de bouwvergunningen worden aangepast.
Oldenzaal
M Monitoring van uitgangspunten
Extra en meer in ‘verleid-termen’ te communiceren over eerlijke besparings- en duurzaamheidsstimulansen, Te verkennen of en welke extra prikkels kunnen helpen om de grootste bezwaren bij het treffen van duurzaamheidsmaatregelen weg te nemen er ook voor kleine, potentiële initiatieven in het kader van de energietransitie een aansluiting voor duurzame opwek ter beschikking komt; de ‘zonneladder’ correct kan worden uitgevoerd; in te verlenen bouwvergunningen wordt opgenomen dat de dakconstructie geschikt dient te zijn voor de bevestiging van zonnepanelen alle cijfermatige uitgangspunten die ten grondslag hebben gelegen aan de RES 1.0 als open data te
Regionale koers
De cijfermatige uitgangspunten zijn doorberekend door het regionale coördinatieteam en zijn als bijlage opgenomen in het definitief
Hof van Twente
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
In het onderdeel Doelen / samen met de omgeving staat inmiddels dat Lokale Energie Initiatieven (LEI) als vertegenwoordiging inwoners en partner voor de vormgeving van minimaal 50% lokaal eigendom bij grootschalige opwek elektriciteit en de warmtetransitie. Op weg naar de RES Twente 2.0. borgen de gemeenten dit in hun duurzaamheidsbeleid Energiebesparing is een onderdeel van de Twentse Energie Agenda. In het onderdeel Doelen / samen met de omgeving staat inmiddels dat Lokale Energie Initiatieven (LEI) als vertegenwoordiging inwoners en partner voor de vormgeving van minimaal 50% lokaal eigendom bij grootschalige opwek elektriciteit en de warmtetransitie. Op weg naar de RES Twente 2.0. borgen de gemeenten dit in hun duurzaamheidsbeleid. Wanneer de raad van de Hof van Twente dit dus té ver vindt gaan, kunnen ze het borgen in hun eigen duurzaamheidsbeleid. Energiebesparing is een onderdeel van de Twentse Energie Agenda. Buiten de RES om zijn gemeenten aan de slag met het duurzaamheidsloket en hebben zij een aanbod voor voorlichting over verduurzaming van de huizen van particuliere wooneigenaren. Via het duurzaamheidsloket worden ook Twentse campagnes opgezet. Vanuit de regionale communicatie RES zal een verbinding worden gelegd.
9
Tubbergen
M landschappelijke inpassing
Tubbergen
M besluit locaties wind
publiceren met bronvermeldingen en handleiding, zodat inwoners meer mogelijkheden krijgen om te participeren bij de totstandkoming van de RES 2.0; in 2023 te komen tot een RES 2.0 met zo min mogelijk landschap ontsierende windturbines;
om voor de vaststelling van de RES 2.0 in 2023 nog geen definitieve besluiten te nemen m.b.t. de locaties van eventuele windturbines
ontwerp. Dit definitief ontwerp is openbaar en dus te raadplegen voor inwoners. Grootschalige opwek Regionale koers
Grootschalige opwek Regionale koers
Bij onze doelen staat aangegeven dat we samen met de omgeving uitvoering geven aan de RES 1.0. Eén van de opdrachten van de RES is om een regionale aanpak om elektriciteit duurzaam op te wekken met wind- en zonne-energie. De gemeenten hebben eigen lokale autonomie met betrekking tot het vaststellen van hun lokale duurzaamheidsvisie. Echter, wanneer een projectontwikkelaar een aanvraag indient voor een windpark van tenminste 5MW maar niet meer dan 100MW dan is de provincie bevoegd gezag conform art. 9e Elektriciteitswet. In de nieuwe Energiewet wordt dit waarschijnlijk opgehoogd naar minimaal 15 MW
Communicatie en participatie
Dinkelland
Haaksbergen
Hellendoorn
M communiceren met inwoners
Inzetten op creëren van draagvlak waarbij inwoners ruime mogelijkheden krijgen om te participeren
Communicatie en participatie
M In de RES 1.0 afspraken over inwonersfora op te nemen
De mogelijkheid te onderzoeken voor inwonersfora en daarbij aan de provincie Overijssel (studio Vers Bestuur) te vragen om hiervoor kennis en middelen ter beschikking te stellen.
Regionale Koers Communicatie en participatie
O Lokaal Hellendoorn Participatie
Vasthouden aan de mening en inbreng van onze inwoners en werkgroepen en ze bij verdere uitwerkingen van de RES Twente ook daadwerkelijk betrekken
Communicatie en participatie
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
We streven naar een gebiedsgerichte en grensontkennende aanpak. Voorafgaand aan de start van participatietrajecten maken buurgemeenten afspraken over het betrekken van inwoners. Regionaal bieden wij de gemeenten hiervoor ondersteuning aan. De gemeenten zijn zelf verantwoordelijk voor het communiceren met de eigen inwoners. De verbinding tussen regionaal en subergionaal communiceren én het communiceren tussen een gemeente en haar inwoners is belangrijk. Het ambtelijke coördinatieteam zal hiervoor pro actief een steunstructuur op te zetten. Deze steunstructuur wordt uitgewerkt los van de vaststelling van het definitief ontwerp. We erkennen dat er meer aandacht moet komen voor het betrekken van inwoners en we gaan gemeenten hierbij ondersteunen. Als regionaal uitgangspunt stelt de RES dat de vervolgstappen in samenwerking met de omgeving moeten worden gerealiseerd. Burgerfora kunnen daar zeker toe bijdragen en zullen we indien gewenst binnen de subregionale samenwerking inzetten. We erkennen dat er meer aandacht moet komen voor het betrekken van inwoners en we gaan gemeenten hierbij ondersteunen. Als regionaal uitgangspunt stelt de RES dat de vervolgstappen in samenwerking met de omgeving moeten worden gerealiseerd.
10
Hellendoorn
O VVD participatie
extreem belangrijk dat onze inwoners, de burgers en bedrijven in onze gemeente, de tijd krijgen om deze transitie te dragen. Dit proces vergt tijd.
Communicatie en participatie
Hellendoorn
Z D66 participatie
Twents burgerforum of inwonersforum wordt opgezet die goed geïnformeerd kan adviseren in een echte Twentse aanpak voor haalbaar en realistisch energiebeleid.
Communicatie en participatie
Hengelo
M visualiseren gevolgen energietransitie
Communicatie en participatie
Hengelo
O raadbreed participatie
Samen met aangrenzende gemeenten en Provincie zorg te dragen voor zorgvuldige communicatie over de gevolgen van de energietransitie en de visualisatie; Hengelose ondernemers die gespecialiseerd zijn in dergelijke visualisaties te betrekken bij deze processen. Onderzoek bijvoorbeeld de mogelijkheden voor het inzetten van een burgenpanel
Hof van Twente
Participatie als voorwaarde voor duurzame energieprojecten
betrokkenheid via procesparticipatie (meedenken over de realisatie) en projectparticipatie (delen in de voordelen) zijn voor de raad belangrijke voorwaarden voor duurzame energieprojecten;
Communicatie en participatie
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Communicatie en participatie
Echter, de samenwerking met inwoners is het primaat van de gemeenten zelf. We erkennen dat er meer aandacht moet komen voor het betrekken van inwoners en we gaan gemeenten hierbij ondersteunen. Als regionaal uitgangspunt stelt de RES dat de vervolgstappen in samenwerking met de omgeving moeten worden gerealiseerd. Echter, de samenwerking met inwoners is het primaat van de gemeenten zelf. De planning van de RES is afgesproken in het Klimaatakkoord. Dit akkoord is afgesloten tussen het Rijk enerzijds en de koepelorganisaties VNG, IPO en Unie van Waterschappen. In dit akkoord staat de planning en wij, vanuit de RES-Twente, houden ons daaraan.. In onze doelen staat aangegeven dat we samenwerken met de omgeving. Via communicatie en participatie gaan we aan de slag met burgerfora. We gaan regionaal hiermee aan de slag zodat gemeenten hiervan gebruik kunnen maken maar we gaan geen ondersteuning bieden voor lokale burgerfora. In februari 2021 is een motie door provinciale staten aangenomen om de energietranstie te visualiseren. Het ambtelijk coördinatieteam heeft inmiddels contact gelegd met de provincie om ook in Twente uitvoering te geven aan deze motie. Gekeken wordt of Twentse ondernemers hierbij betrokken kunnen worden We erkennen dat er meer aandacht moet komen voor het betrekken van inwoners en we gaan gemeenten hierbij ondersteunen.
Als regionaal uitgangspunt stelt de RES dat de vervolgstappen in samenwerking met de omgeving moeten worden gerealiseerd. Burgerfora kunnen daar zeker toe bijdragen en zullen we indien gewenst binnen de subregionale samenwerking inzetten. In onze doelen staat aangegeven dat we samenwerken met de omgeving. We werken hierbij ook subregionaal en grensontkennend samen. Gemeenten kunnen via het eigen lokale beleid betrokkenheid bij de lokale procesparticipatie en projectparticipatie van de raad regelen. Op regionaal en subregionaal niveau kan dit in afstemming met de partners.
11
Losser
M. participatie en communicatieplan
vóór 1 juni a.s. met een participatie- en communicatieplan te komen dat beschrijft wanneer en hoe onze inwoners concreet betrokken worden bij de diverse onderdelen van het energietransitieproces en geïnformeerd worden over in ieder geval de omvang van de opgave, de keuzes die voorliggen en de mogelijkheden voor participatie bij de verschillende beleidsonderdelen
Communicatie en Participatie
Losser
M. communicatie over besparing
Communicatie en participatie Regionale koers
Oldenzaal
M Draagvlak onder inwoners
Extra en meer in ‘verleid-termen’ te communiceren over eerlijke besparings- en duurzaamheidsstimulansen, Te verkennen of en welke extra prikkels kunnen helpen om de grootste bezwaren bij het treffen van duurzaamheidsmaatregelen weg te nemen Intensief willen communiceren en draagvlak creëren samen met onze inwoners, waarbij inwoners ruime mogelijkheden krijgen te participeren binnen de energietransitie;
Communicatie en participatie
Het definitief ontwerp RES 1.0 is een regionaal document. Regionaal is er een ondersteuningsstructuur voor de participatie en communicatie in de gemeenten zelf. Communicatie en participatie voor de eigen inwoners wordt gedaan door de gemeente zelf. De Lokale Energie Initiatieven (LEI) als vertegenwoordiging inwoners en partner voor de vormgeving van minimaal 50% lokaal eigendom bij grootschalige opwek elektriciteit en de warmtetransitie. Op weg naar de RES Twente 2.0. borgen de gemeenten dit in hun duurzaamheidsbeleid. Bij onze doelen staat aangegeven dat we de RES 1.0 uit voeren samen met de omgeving. Dat doen we op regionaal niveau en wij ondersteunen de gemeenten op lokaal niveau. Wanneer Oldenzaal intensief wil communiceren en draagvlak wil creëren bij haar eigen inwoners kan zij dit zelf uiteraard doen. Regionaal kan hiervoor ondersteuning gevraagd worden
Provincie Overijssel
M digitaal platform / grensoverschrijdende samenwerking
Een digitaal platform op te richten waar alle duurzaamheidsplannen van de gemeenten inzichtelijk zijn voor inwoners. In IPO verband aan te dringen dit in andere provincies op te richten
Twentse Energie Agenda Communicatie en participatie
Er zijn in Twente gesprekken met de LEIT en NMO om een digitaal overzicht te maken van alle duurzaamheidsplannen. In de monitor van de RES staan per gemeente welke projecten in de pijplijn zitten.
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Het definitief ontwerp RES 1.0 is een regionaal document. Regionaal is er een ondersteuningsstructuur voor de participatie en communicatie in de gemeenten zelf. Communicatie en participatie voor de eigen inwoners wordt gedaan door de gemeente zelf. Bij onze doelen staat aangegeven dat we de RES 1.0 uit voeren samen met de omgeving. Dat doen we op regionaal niveau en wij ondersteunen de gemeenten op lokaal niveau. Het primaat voor deze motie ligt bij de gemeente Losser zelf maar er kan wel regionaal ondersteuning gevraagd worden Energiebesparing is een onderdeel van de Twentse Energie Agenda. Buiten de RES om zijn gemeenten aan de slag met het duurzaamheidsloket en hebben zij een aanbod voor voorlichting over verduurzaming van de huizen van particuliere wooneigenaren. Via het duurzaamheidsloket worden ook Twentse campagnes opgezet. Vanuit de regionale communicatie RES zal een verbinding worden gelegd.
12
Pro actief te informeren bij plannen voor aanleg zonnevelden of plaatsing windmolens aan de grenzen van Overijssel
Provincie Overijssel
M Ondersteuning gemeenten
Tools en menskracht beschikbaar te stellen zodat kennis van inwoners maximaal wordt benut; Daarbij het model van inwonersforums uit te werken en beschikbar te stellen aan gemeenten Waar nodig hiervoor aanvullende afspraken op te nemen
Communicatie en participatie
Tubbergen
M Communicatie en participatieplan
vóór 1 juli 2021 een RES communicatie- en participatieplan op te stellen dat beschrijft wanneer en hoe onze inwoners concreet betrokken worden bij het proces (ter uitvoering van de) RES Twente 1.0 en deze te delen met de raad
Communicatie en participatie
M Procesafspraken RES 1.0
Participatie, ruimte en systeemefficiëntie vragen alle om langjarige aandacht, ook in het kader van de samenhang, integrale afweging en afstemming met alle sectoren. Het is in de voorliggende documenten niet altijd duidelijk of de procesafspraken betrekking hebben op de periode tot aan de RES Twente 1.0, of doorlopen in de periode daarna.
Communicatie en participatie
Twenterand
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Op lokaal en (sub)regionaal niveau informeren we elkaar over grootschalige projecten. Het ligt in de lijn dit ook te doen tussen de gemeenten die aan de grenzen van Overijssel liggen. De RES-Twente is en regionaal document is daarmee een onderdeel van de provincie maar meer ook niet. Via subregionale afstemming informeren wij de buurgemeenten, ook aan de andere kant van de provincie grenzen. Vanuit de RES-Twente hebben we meerdere stakeholdersbijeenkomsten georganiseerd om dat beschikbare kennis te benutten. Die lijn zetten we door in de Twentse Energie Agenda waar we de kennis van inwoners gaan gebruiken daar waar het mogelijk is. Via communicatie en participatie gaan we aan de slag met burgerfora. We gaan regionaal hiermee aan de slag zodat gemeenten hiervan gebruik kunnen maken maar we gaan geen ondersteuning bieden voor lokale burgerfora. Er loopt een lobby via de VNG naar het Rijk om extra financiële middelen te verkrijgen voor menskracht en tools. Het definitief ontwerp RES 1.0 is een regionaal document. Regionaal is er een ondersteuningsstructuur voor de participatie en communicatie in de gemeenten zelf. Communicatie en participatie voor de eigen inwoners wordt gedaan door de gemeente zelf. Bij onze doelen staat aangegeven dat we de RES 1.0 uit voeren samen met de omgeving. Dat doen we op regionaal niveau en wij ondersteunen de gemeenten op lokaal niveau.
Wanneer Tubbergen wil communiceren met haar eigen inwoners en daarvoor een communicatie en participatieplan wil maken, kan zij dit zelf uiteraard doen. Regionaal kan hiervoor ondersteuning gevraagd worden of kan geput worden uit het participatieplan. regionale communicatie en De procesafspraken uit het definitief ontwerp RES 1.0 hebben alle betrekking op de periode tussen de RES 1.0 en 2.0.
13
Wierden
M besluit over het voorlopig ontwerp mbt haalbaarheid
voorwaarde van haalbaarheid en een vroegtijdige participatie en communicatie met inwoners, om te komen tot de RES Twente 1.0.
Communicatie en participatie
Het doel is om een haalbare, schaalbare en betaalbare RES 1.0 op te stellen. Op regionaal niveau hebben wij aandacht voor communicatie en participatie. Onderdeel hiervan is een steunstructuur voor de gemeenten. De gemeenten zijn zelf verantwoordelijk voor de communicatie naar hun eigen inwoners.
Grootschalige opwek Dinkelland
M Zon op dak en isolatie
Prioriteit geven aan het stimuleren van zon op dak en isolatie door o.a. het opstellen van bijvoorbeeld een stimuleringsprogramma
Grootschalige opwek Regionale koers
Dinkelland
M Grootschalige wind en zonnevelden
De gemeente zal vooralsnog geen grootschalige windturbines en zonnevelden op haar grondgebied toestaan
Grootschalige opwek
Dinkelland
M Evenwichtige verdeling van de grootschalige opwek
Het uitgangspunt moet het eigen verbruik zijn tov het twentse verbruik
Grootschalige opwek
Dinkelland
M Bod heeft second opinion nodig
Het bod moet worden onderworpen aan een deskundige en onafhankelijke second opinion en getoetst aan wetenschappelijke onderzoeksresultaten van o.a. prof. Martien Visser
Grootschalige opwek
Dinkelland
M Windbeleid NOT gemeenten
Besluitvorming gehele traject van windbeleid NOT gemeenten bij de vaststelling van de RES 2.0 Hierover zorgvuldig communiceren met de inwoners en indieners van zienswijzen
Grootschalige opwek
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
De opdracht van de RES 1.0 is om een regionale aanpak te realiseren om elektriciteit duurzaam op te wekken met wind- en zonne-energie. Zon op dak is hiervan een onderdeel en isolatie is een onderdeel van de warmtetransitie en loopt ook via de Twentse Energie Agenda. Alleen met zon op dak en isolaties is het niet mogelijk om de doelstellingen van de RES 1.0 te halen. Zie hiervoor de situatieschets en onze doelen. De gemeenten hebben eigen lokale autonomie met betrekking tot het vaststellen van hun lokale duurzaamheidsvisie. Echter, wanneer een projectontwikkelaar een aanvraag indient voor een windpark van tenminste 5MW maar niet meer dan 100MW dan is de provincie bevoegd gezag conform art. 9e Elektriciteitswet. In de nieuwe Energiewet wordt dit waarschijnlijk opgehoogd naar minimaal 15 MW De RES-Twente is een regionaal document waar de gemeenten, provincie en waterschap zich gezamenlijk hebben verbonden aan de ambitie om 1,5 TWh te realiseren. Omdat het een regionaal document is, gaat het ook uit van het totale verbruik in Twente en is het niet toegespitst op de individuele gemeenten Het bod is doorgerekend door de ambtelijke deskundigen van het coördinatieteam RES-Twente. Indien de gemeente Dinkelland een onafhankelijke second opinion wenst, getoetst aan wetenschappelijke onderzoeksresultaten kan zij dit uiteraard zelf doen en bekostigen.
Het is dan aan de gemeente zelf of zij dit regionaal wil delen. De gemeenten hebben eigen lokale autonomie met betrekking tot het vaststellen van hun lokale duurzaamheidsvisie. Echter, wanneer een projectontwikkelaar een aanvraag indient voor een windpark van tenminste 5MW maar niet meer dan 100MW dan is de provincie bevoegd gezag conform art. 9e Elektriciteitswet. In de
14
Hellendoorn
O Lokaal Hellendoorn ambitieniveau
vasthouden aan 71 GWh en geen 107 GWh leveren richting Twente tot 2030. Daarbij willen we geen windmolens maar de zonneladder (onze inwoners hebben gesproken).
Grootschalige opwek
Hellendoorn
O VVD ruimtelijke kwaliteit
De verglazing van ons landschap is wat ons betreft een hele slechte zaak, zeker nu zonneparken ook in onze gemeente al tot gevolg hebben dat er geen ruimte meer is op het netwerk voor zon op daken, ondernemers moeten de SDE teruggeven omdat ze niet aangesloten worden.
Grootschalige opwek
Hellendoorn
O D66 Hoogte bod
60/40 verdeling wind/zon als minimumeis en niet als wens. Daarnaast is het verstandig om het huidige opwektekort van 142 GWh in de regio vast te leggen als opwek door windturbines.
Grootschalige opwek
Hellendoorn
O D66 duurzame opwek
Grootschalige opwek
Hengelo
O raadbreed clustering van grootschalige wind
50% duurzame opwek van elektrische energie automatisch mee te laten lopen met de elektriciteitsvraag van dat moment Windturbines zoveel mogelijk clusteren in gebieden die daarvoor geschikt zijn en langs hoofdinfrastructuur. Ook bedrijfsterreinen zijn geschikte gebieden voor windturbines
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Grootschalige opwek
nieuwe Energiewet wordt dit waarschijnlijk opgehoogd naar minimaal 15 MW De opdracht van de RES 1.0 is om een regionale aanpak te realiseren om elektriciteit duurzaam op te wekken met wind- en zonne-energie. Zon op dak is hiervan een onderdeel evenals de zonneladder. Alleen met zon op dak is het niet mogelijk om de doelstellingen van de RES 1.0 te halen. Zie hiervoor de situatieschets en onze doelen. Er is veelvuldig overleg, ook op stuurgroep niveau met netbeheerders over de versnelling van het netwerk. Dit is een bekend én erkend probleem maar de oplossing vergt tijd omdat hiervoor (ingrijpende) aanpassingen in het netwerk moeten gebeuren. Voldoende netcapaciteit is onderdeel van onze doelen. We gaan met de netbeheerders een investeringsplan maken om het energienet aan te passen en inefficiënte keuzes na 2030 te voorkomen. In de huidige plannen bestaat de opgewekte energie in 2030 voor 60% uit zonne-energie en voor 40% uit windenergie in Twente.
Vanuit systeemefficiëntie is wenselijk om de verhouding tussen wind- en zonne-energie om te buigen van 40/60 naar 60/40, omdat: bij deze verhouding tussen zonne- en windenergie wordt de energie-infrastructuur efficiënter benut en hoeft er minder te worden geïnvesteerd; er minder subsidie hoeft te worden uitgetrokken voor het dekken van de onrendabele top (de kostprijs van windenergie is lager dan die van zonne-energie); dit bijdraagt aan de stabiliteit van ons energiesysteem; het opwekken van windenergie beter gecombineerd kan worden met agrarisch grondgebruik. Alleen als de partners hier gezamenlijke afspraken over maken kan er een specificatie komen hoe het huidige opwektekort wordt opgelost Op dit moment is het uitgangspunt om 1,5 TWh op te wekken via duurzame energie. In de RES 2.0 e.v zullen we dit uitgangspunt indien nodig actualiseren, mogelijk conform deze opinie. Gemeenten hebben zelf de zoekgebieden voor grootschalige opwek bekend gemaakt. Zij kennen de eigen lokale situatie immers het beste De zoekgebieden worden subregionaal afgestemd met de partners, regionale belanghebbenden en de inwoners uit deze subregio. Deze afstemming is van belang om de juiste keuzes te maken in het kader van de ruimtelijke kwaliteit en systeemefficiëntie.
15
Hengelo
O raadbreed energiemix
De energievoorziening goed vorm geven en te werken aan een goede energiemix. Heb daarbij aandacht voor het karakteristieke landschap.
Grootschalige opwek
Een innovatie en bredere energiemix is onderdeel van de Twentse Energie Agenda. Aandacht voor het landschap is onderdeel van het afwegingskader1
Hengelo
O raadbreed verhoging bod
de wens is besproken om de bijdrage van de gemeente Hengelo aan de elektriciteitsopwek te verhogen
Grootschalige opwek
Hof van Twente
M Laatste deel bod realiseren met zonne energie
de raad wil de vrijheid houden om de laatste 27% van het bod voor 2030 volledig te realiseren met zonne-energie
Grootschalige opwek
Hof van Twente
M zoekgebieden grootschalige opwek
de raad wijst voor de RES 1.0 geen zoekgebieden aan, wat niet wil zeggen dat Hof van Twente, zoals ook is aangegeven in de Routekaart, projecten met windenergie uitsluit
Grootschalige opwek
Losser
M Rekenmodel bod
het Rijk te verzoeken het huidige doel (het harde getal van 1,5 TWh voor de regio Twente) richting de RES 2.0 weer om te zetten naar het percentage duurzame opwek ten opzichte van het elektriciteitsverbruik;
Grootschalige opwek
Losser
M. samenwerking NOTgemeenten mbt RES-Twente
Grootschalige opwek
Losser
M. zon op dak / zonneladder
samen met de NOT gemeenten een bod uit te brengen, als NOT gemeenten onderling ook heldere afspraken maken hoe om te gaan met de te betrachten onderlinge loyaliteit en eventueel ‘compensatie-verplichtingen’ aan de orde te stellen. er ook voor kleine, potentiële initiatieven in het kader van de energietransitie een aansluiting voor duurzame opwek ter beschikking komt;
Het is heel goed dat de gemeente Hengelo wil uitzoeken of zij haar bijdrage aan het regionale bod voor electriciteitsopwek kan verhogen. Dit is een goed signaal in de regionale samenwerking. Wij zullen de eventuele uitkomsten van het onderzoek meenemen in de RES 2.0 De RES-Twente is een regionale opgave waarin de 14 gemeenten, provincie en waterschap samen afstemmen op regionaal niveau. Los daarvan kan de raad van Hof van Twente in zijn eigen, lokale beleid vast laten leggen om de vrijheid te nemen om de laatste 27% van het bod te realiseren met zonne-energie. Als de raad dit wil op regionale schaal, zal zij daarover zelf overeenstemming moeten zoeken met de overige 13 gemeenteraden, provinciale staten en het algemeen bestuur van het Waterschap Het is aan de raad zelf hoe zij binnen hun eigen gemeente om willen gaan met zoekgebieden. Via de gemeentegrens-overschrijdende subregionale afstemming wordt de gemeente betrokken bij mogelijke zoekgebieden aan de gemeentegrens. Het helpt de regionale opgave dat de gemeente projecten met windenergie niet uitsluit Het doel van 1,5 TWh is in de concept RES 0.1 afgesproken met de colleges, gedeputeerde staten en het AB van het Waterschap. Het Rijk heeft in het Klimaatakkoord afgesproken om landelijk 35 TWh op te wekken verdeeld over de RES-regio’s.
Wanneer de gemeenteraad van Losser nu richting de RES 2.0 een ander rekenmodel voorstaat, kan zij dit zelf voorleggen aan de andere 13 gemeenteraden, provinciale staten en het AB van het Waterschap. De RES 1.0 is een regionaal document waarin zowel regionaal als subregionaal wordt samen gewerkt. De NOT samenwerking is bekend binnen dit regionale kader. Echter, als er behoefte is aan afspraken binnen deze samenwerking dat valt dit buiten de scope van de RES
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Grootschalige opwek Regionale koers
Zon op dak: vanuit de RES-Twente wordt ambtelijk deelgenomen in de landelijke werkgroep zon op dak. Het heeft dus onze prioriteit.
16
de ‘zonneladder’ correct kan worden uitgevoerd; in te verlenen bouwvergunningen wordt opgenomen dat de dakconstructie geschikt dient te zijn voor de bevestiging van zonnepanelen het optimale verhoudingsgetal zon/wind als de zoekgebieden in de RES Twente 1.0 te duiden als deskundigenadviezen of referentiemodellen,
Grootschalige opwek
We starten met een MER procedure waarin vroegtijdig informatie over de ruimtelijke keuzes uit de RES 1.0 in beeld worden gebracht. Via lokaal beleid kan geborgd worden dat de zonneladder en de bouwvergunningen worden aangepast. In samenspraak met de netbeheerders is gekozen voor de verhouding wind/zon van 60/40.
Losser
M verhouding zon/wind
Losser
M grootschalige opwek langs infrastructuur
A1 infrastructuur een zonneveld geplaatst kan worden
Grootschalige opwek
Losser
Amendement mbt gewijzigd bod
Akkoord te gaan met het gewijzigde bod van de Noordoost Twentse gemeenten van 225 GWh en de stuurgroep van de RES Twente te verzoeken het gewijzigde bod in de definitieve RES Twente 1.0 te wijzigen grootschalige zonnevelden en windmolens zijn niet rendabel zonder een substantiële bijdrage middels subsidies van de overheid; hierdoor ontstaat het risico dat dit bedrijven aantrekt met een dubieuze of criminele achtergrond om landeigenaren te bewegen hun land beschikbaar te stellen voor zonnevelden of windmolens zonder ook te hebben voor de omgeving Verzoek is duidelijke waarborgen en maatregelen op te nemen als onderdeel van de RES Twente 1.0 om organisaties met dubieuze achtergronden waarvan de achtergrond of de herkomst van geïnvesteerde gelden onduidelijk is te weren bij investeringsprojecten in grootschalige zonnevelden en windmolens
Grootschalige opwek
Grootschalige opwek
In de Twentse Energie Agenda is de MER opgenomen. Het uiteindelijke milieueffectrapport (MER) dient als input voor besluiten die in RES Twente 2.0 vastgelegd worden en voor de onderbouwing van ruimtelijke plannen en vergunningen (die MERplichtig zijn). Ook kan het gedegen onderzoek uit de MER worden gebruikt als onderbouwing om besluiten te nemen in de RES Twente 2.0. Daarmee kan (ten dele) voorkomen worden dat bedrijven met een dubieuze of criminele achtergrond zich mengen in de Twentse energie transitie.
Vanuit de RES-Twente wordt ambtelijk deelgenomen in de landelijke werkgroep zon op dak. We hebben dit mede gedaan om zo de huidige barrières van zon op dak landelijk onder de aandacht te brengen en oplossingsrichtingen hiervoor uit te werken. Daarnaast is er ook de zonneladder die hierbij een hulpmiddel is. De opwek van elektriciteit in relatie tot de omgeving is een onderdeel van de Twentse Energie Agenda. Hiervoor komt een werkgroep die
Oldenzaal
M. risico mbt grootschalige zonnevelden
Oldenzaal
M. zon op dak
maximaal inzetten op zon op dak en hiermee proberen zoveel mogelijk van de RES doelstellingen te realiseren
Grootschalige opwek
M energievraag en energie opwek
De koppeling tussen energievraag en energieopwek als belangrijk afwegingscriterium bij het definiëren van
Grootschalige opwek
Provincie
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
Er loopt inmiddels een project met de titel RES bouwsteen langs Rijkswegen. Dit gaat ook over de verkenning van de zonpotentie. Het project en de resultaten van het project worden meegenomen in de RES 1.0; 2.0 e.v Het gewijzigde bod van de NOT gemeenten is inmiddels doorgevoerd. Het is nu nog niet bekend hoe het verschil tussen de huidige biedingen en de ambitie wordt ingevuld
17
Overijssel
Provincie Overijssel
clusters en het zoeken naar optimale locaties in te brengen in het RES proces M windmolens/ turbines en een windladder
Te komen tot een handreiking
Grootschalige opwek
M. Zon op dak
het stimuleren van zon op dak bij particulieren en bedrijven;
Grootschalige opwek
Tubbergen
M. Infrastructuur
Twents verband onderzoek te verrichten naar de mogelijkheden van het plaatsen van zonnepanelen en windturbines langs snelwegen (A1 – A35);
Grootschalige opwek
Tubbergen
M bedrijventerreinen
onderzoek te verrichten naar mogelijkheden van plaatsing van zonnepanelen en windmolens op bedrijventerreinen
Grootschalige opwek
Tubbergen
M. windmolens langs de duitse grens
onderzoek te verrichten naar mogelijkheden van plaatsing van windmolens/turbines langs de landsgrens met Duitsland (waar ook al Duitse windmolens/turbines staan);
Grootschalige opwek
Tubbergen
M landschappelijke inpassing
in 2023 te komen tot een RES 2.0 met zo min mogelijk landschap ontsierende windturbines;
Grootschalige opwek Regionale koers
Tubbergen
BIJLAGE 1. MOTIES EN REACTIES VOLKSVERTEGENWOORDIGERS
een verdiepingsslag maakt hoe en waar energieprojecten landschappelijk kunnen worden ingepast. Hierbij is haalbaar, betaalbaar en schaalbaar een belangrijke randvoorwaarde Wanneer de provincie in gezamenlijkheid met de beide RESsen een provinciale windladder wil ontwikkelen, zullen wij onze medewerking daaraan verlenen. We zullen dit doen binnen het kader van de Twentse Energie Agenda Vanuit de RES-Twente wordt ambtelijk deelgenomen in de landelijke werkgroep zon op dak. We hebben dit mede gedaan om zo de huidige barrières van zon op dak landelijk onder de aandacht te brengen en oplossingsrichtingen hiervoor uit te werken. Daarnaast is er ook de zonneladder die hierbij een hulpmiddel is. Er loopt inmiddels een project met de titel RES bouwsteen langs Rijkswegen. Dit gaat ook over de verkenning van de zonpotentie. Het project en de resultaten van het project worden meegenomen in de RES 1.0; 2.0 e.v Lokaal kan altijd aanvullend onderzoek verricht worden naar de mogelijkheden van de plaatsing van zonnepanelen en windmolens op bedrijventerreinen. Regionaal kan bij de gemeentegrensoverschrijdende samenwerking dit onderzoek betrokken worden daar waar een bedrijventerrein aan de grens met een of meerdere gemeenten ligt.1 Er lopen inmiddels gesprekken tussen de gemeente Losser, Bad Bentheim én het ministerie van EZ om een grensoverschrijdend energie park op te zetten.