08c. Bijlage Gespreksverslagen Informatiefase 2026
Tekst van het document
Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) in relatie tot BENG / ENG; Investeren in energiezuinige schoolgebouwen moet direct plaatsvinden. Op langere termijn levert dit financieel voordeel op. Bovendien bestaat het risico dat later alsnog aanvullende investeringen nodig zijn vanwege wetswijzigingen. Wijken (sociale samenhang en inrichting openbare ruimte): De groene inrichting van wijken mag niet wijken voor extra parkeerplaatsen. Participatie / inspraak / beginspraak inwoners; GroenLinks vindt participatie van inwoners erg belangrijk. Momenteel worden inwoners veel bevraagd, maar participatie gaat verder dan dat: ook groepen die niet vanzelf aan tafel komen moeten worden bereikt. Mogelijke instrumenten zijn burgerberaden of wijkraden. GroenLinks wil hier graag op inzetten om álle groepen te betrekken.
Gespreksverslag Informateur – PvdA Dinsdag 26 maart 2026 Aanwezig: Nick Kramer, Gert-Jan Egberink (PvdA), Ellen Bergsma (Informateur), Coen Hartendorp (Griffie)
Inleiding De informateur schetst het doel van het gesprek en bespreekt de wijze van verslaglegging. Duiding verkiezingsuitslag We zien een duidelijke beweging dat mensen steeds vaker lokaal stemmen. Voor WG geldt dat zij de afgelopen twaalf jaar bestuurlijke verantwoordelijkheid hebben gedragen, maar daardoor mogelijk minder zichtbaar profiel hebben kunnen tonen. Tegelijkertijd zien we voor onze partij een mooie stijging. We hebben gebouwd aan een beweging waarin mensen zich herkennen, en daarvoor zijn we beloond. SO heeft gewonnen. Dat laat zien dat mensen behoefte hebben aan een nieuw geluid, en daar moet recht aan worden gedaan. Aan de andere kant is stabiliteit ook belangrijk; een radicale koerswijziging zou te ver gaan. Mensen hebben zorgen, en SO benoemt die duidelijk. Een deel van de Oldenzalers herkent zich daarin. Het is een jonge partij en het is afwachten hoe zij deze verantwoordelijkheid gaan oppakken. In de campagne is er onderling respectvol met elkaar omgegaan en er is goed samengewerkt. Er is dus geen reden om daarin zorgen te hebben. Wij hebben een stevige campagne gevoerd op enkele thema’s, waaronder het verenigingsleven. Dat wordt ons speerpunt nummer één. We hebben immers de belofte gedaan om de bezuinigingen terug te draaien. Vanuit de oppositie hebben we altijd constructief gewerkt en goede plannen ondersteund.
Mochten we er nu niet uitkomen, dan zullen we opnieuw de juiste rol in de oppositie oppakken. Houding t.a.v. coalitie en oppositie We willen zowel richting coalitie als oppositie ruimte houden. Belangrijk is dat er goede bestuurders in het college komen, omdat hun functioneren ook onze naam raakt. Daarnaast moet er in de raad een stevige basis van ervaring achterblijven. De plannen van een coalitie moeten uitvoerbaar, wettelijk mogelijk en haalbaar zijn. Tegelijk moet er binnen een coalitie ruimte zijn voor fracties om genuanceerd of anders te denken. Daarom willen we vooraf enkele duidelijke kernafspraken maken, zonder alles volledig dicht te timmeren. De PvdA ziet dat SO een veranderende rol krijgt: van actiegericht op de barricaden naar daadwerkelijk besturen. Wij streven zelf naar een plek in de coalitie. We hebben laten zien dat we goed kunnen samenwerken en zijn nu bereid om verantwoordelijkheid te nemen in het bestuur. Samenwerking en coalitievorming Op de sociale thema’s zijn er veel raakvlakken met SO, en die zien we ook bij het CDA. De afgelopen vier jaar zaten de moeilijkheden vooral in de grote meerderheid van de coalitie. Daardoor werden voorstellen van de oppositie regelmatig uit principe tegengehouden. Tegelijkertijd heeft het CDA vanuit de portefeuille de afgelopen jaren goed samengewerkt.
Een mogelijke combinatie voor een coalitie is SO + CDA + PvdA, of een variant met de VVD in plaats van het CDA. De optie met WG ligt gezien de verkiezingsuitslag minder voor de hand, al zouden we inhoudelijk goed met hen uit kunnen komen. Voor de PvdA is het essentieel dat er heldere afspraken worden gemaakt over de manier van samenwerken. We zijn een betrouwbare partner, maar verwachten ook dat er wederzijds ruimte is. SO richt zich sterk op het einddoel en kan soms moeite hebben met een tussenoplossing. Soms zit er echter niet meer in en moet je accepteren dat je niet altijd alles binnenhaalt.
Voor de PvdA geldt bovendien dat plannen juridisch getoetst en financieel haalbaar moeten zijn. We willen de gemeente financieel gezond achterlaten: niet te veel sparen, maar uitgeven wat beschikbaar is. Ook een andere verdeling tussen coalitie en oppositie is gewenst. Een ideale verhouding zou ongeveer 13–10 zijn. Voorkeur bestuursmodel, stabiliteit en bestuurbaarheid Uit de afgelopen vier jaar hebben we geleerd dat een raadsprogramma niet werkt. We zijn er niet volledig voor gegaan, onder andere doordat we geen wethouders van buiten hebben aangesteld. Daarom geven we nu de voorkeur aan een klassiek akkoord met duidelijke afspraken. Tegelijkertijd weten we dat er altijd thema’s kunnen opkomen waar je het vooraf niet volledig over eens bent. Een belangrijk voorbeeld daarvan is het asielvraagstuk, een risicovol en gevoelig thema. Daarover moeten van tevoren heldere afspraken worden gemaakt, zodat duidelijk is hoe daarmee wordt omgegaan binnen de coalitie. De PvdA vraagt ook aandacht voor de rol van de fractievoorzitter in een coalitieverband. Deze is cruciaal. De fractievoorzitter leidt de fractie en is een belangrijke speler in de samenwerking. Dat is de persoon die we als coalitiepartner vaak zullen treffen, en het is prettig en belangrijk dat daar een goede klik mee is. Samenstelling college De PvdA vindt dat het college moet bestaan uit vier wethouders.
Dat past bij de omvang van de stad en bij de opgaven waar Oldenzaal in de komende periode voor staat. Voor deze periode vinden zij een aantal kwaliteiten cruciaal. Een wethouder moet kunnen schakelen op een passend abstractieniveau en niet op de stoel van de ambtenaar willen zitten. Daarnaast is motivatie belangrijk: je moet er zin in hebben en actief de wijken ingaan om aan de voorkant informatie en signalen op te halen. Zichtbaarheid is daarbij essentieel. Integriteit staat centraal: eerlijk naar elkaar zijn, ook als je het oneens bent of als gesprekken ongemakkelijk worden. Een bestuurder zit er niet voor niets; soms moet je uitleggen dat zaken anders lopen dan inwoners graag zouden willen. Als college ben je één team en draag je samen verantwoordelijkheid. Ook moet een wethouder goed kunnen nadenken over hoe je zaken — positief of negatief — zichtbaar maakt, en welke boodschap je daarbij uitstraalt. Standpunten thema’s De PvdA geeft hun standpunt voor de verschillende thema’s. Communicatie en transparantie van het openbaar bestuur; Op het gebied van communicatie en transparantie van het openbaar bestuur valt nog winst te behalen. De communicatie is niet altijd consistent, maar de lat moet wel hoger. Het hoeft geen breekpunt te worden, maar het is belangrijk om dit onderwerp samen goed te bespreken en te verbeteren.
Groeiambitie naar 40.000 inwoners / Omgevingsvisie; We willen onze voorzieningen op peil houden, en groei is daarvoor noodzakelijk. De ambitie om te groeien richting 40.000 inwoners is dus geen doel op zich, maar een middel om onze stad leefbaar en vitaal te houden. Groei moet altijd hand in hand gaan met andere aspecten, zoals kwaliteit, leefomgeving en duurzaamheid. Daarbij moeten we duidelijke afspraken maken over de samenwerking met buurgemeenten en over grensoverschrijdende thema’s. Bezuinigingen op verenigingen; Deze is hiervoor al besproken, voor de PvdA prioriteit nummer één om de bezuinigingen terug te draaien. Lastenverlichting inwoners / Financiën; Niemand is tegen lastenverlichting voor inwoners. Tegelijk moeten de voorzieningen centraal staan binnen een gezond en kloppend financieel totaalbeeld. We willen creatiever zoeken naar mogelijkheden om lastenverlichting te bieden, zonder dat dit ten koste gaat van de kwaliteit van onze voorzieningen. Toekomst Sociaal Plein in relatie tot invulling L-vleugel Stadhuis; Wat de PvdA betreft hoort het Sociaal Plein in de L-vleugel van het stadhuis. Dat standpunt hadden we eerder en zouden we opnieuw innemen. Het is logisch om de dienstverlening daar te concentreren.
Woningbouw; Doorstroming is moeilijk en betaalbare woningen zijn schaars. We moeten zoeken naar oplossingen binnen de mogelijkheden die er zijn, zonder valse beloftes te doen. Veel mensen zijn best bereid om te verhuizen, maar weten niet altijd welke stappen ze kunnen zetten. We willen onderzoeken hoe we dat proces beter kunnen faciliteren. Ideeën zoals een frictiemakelaar of vormen van sociale koop verdienen daarbij serieuze aandacht. Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) in relatie tot BENG / ENG; Bij investeringen in onderwijshuisvesting moet altijd de afweging worden gemaakt tussen korte termijn investeringen en lange termijn opbrengsten. Die verhouding moet leidend zijn: welke investering levert op termijn het meeste op. Asielopvang; Als gemeente moeten we doen wat ons wordt gevraagd—niet meer, maar ook niet minder. Het landelijke maatschappelijk debat kunnen we daarbij niet beïnvloeden. Wel moeten we eerlijk blijven communiceren over wat er kan en moet gebeuren. Door zelf het initiatief te nemen en grip te houden, kunnen we deze taak ook richting de toekomst beter organiseren. Wijken (sociale samenhang en inrichting openbare ruimte); inzet wijkondersteuner per wijk, straat/wijkverbeterplannen inclusief budgetten. Participatie omdraaien, gemeente laten reageren op plannen uit de wijken.
Participatie / inspraak / beginspraak inwoners; Wanneer we inwoners betrekken, moeten we de lat hoger leggen. Dat betekent echter niet dat inwoners altijd hun zin kunnen krijgen. Dat moeten we helder en eerlijk communiceren. Een direct referendum is voor ons geen optie. Wel kunnen we experimenteren met burgerraden, omdat daarin meer ruimte is voor gesprek en nuance—eerlijker en zorgvuldiger dan een referendum. Sociaal domein / preventie / Jeugd; De PvdA wil in de komende bestuursperiode verder bouwen aan populatiebekostiging in het sociaal domein. De opdracht hiervoor ligt er al; voor ons is het nu zaak om deze ingezette koers verder te bestendigen en uit te bouwen. Juist dit bekostigingssysteem maakt het mogelijk om sterker te investeren in het voorliggende veld, eerder ondersteuning te organiseren en zwaardere zorg waar mogelijk te voorkomen. Daarmee past populatiebekostiging voor ons bij een sociaal domein dat niet alleen reageert op problemen, maar ook gericht is op preventie, samenhang en duurzame ondersteuning. Veiligheid / Veiligheidsbeleving; Meer blauw op straat is niet altijd beter. Wij geloven in een integrale aanpak die past bij de specifieke behoeften van een wijk. Maatregelen moeten effectief en gebiedsgericht zijn. Integraal Werken; Integraal werken is voor ons van groot belang. We moeten blijven zoeken naar waar het slim en efficiënt is om integraal te werken.
We willen dat ook terugzien in de organisatie van het college. Het sociaal domein is een voorbeeld waar dit nu verdeeld is over meerdere wethouders; daar liggen kansen om zaken meer samenhangend te organiseren.
Slot Oldenzaal maakt onderdeel uit van de regio, en daarmee hebben we ook een collectief belang. Dat moeten we op een zorgvuldige manier organiseren. Soms betekent dit dat we moeten geven en nemen. We kunnen ons niet afzetten tegen ontwikkelingen of situaties die zich buiten Oldenzaal afspelen. Wat betreft de samenwerking met GroenLinks geldt dat we niet tussentijds gaan fuseren. Dat zou niet eerlijk zijn tegenover de kiezer en niet eerlijk tegenover een coalitie. Voor de komende vier jaar zijn wij gewoon de PvdA. De informateur heeft om nadere informatie gevraagd over de rol en verhouding tussen PvdA en GroenLinks rondom een eventuele fusie. Deze informatie wordt later aangeleverd door de PvdA. Het standpunt is echter duidelijk: een nieuwe gezamenlijke naam komt pas bij de volgende verkiezingen aan de orde, niet in deze bestuursperiode.
Aanvullend antwoord PvdA op vraag informateur: Wat betreft de verhouding tussen PvdA en GroenLinks geldt dat wij gedurende deze raadsperiode gewoon onder de naam PvdA Oldenzaal kunnen blijven deelnemen aan de gemeenteraad; tot aan het oprichtingscongres verandert er voor lokale afdelingen niets, en ook daarna geldt lokaal ruimte voor continuïteit in de huidige raadsperiode. Als wij deelnemen aan een coalitie, fuseren wij in deze periode niet. Dat vinden wij niet zuiver richting de kiezer en ook niet passend richting onze coalitiepartners. Wel willen wij de samenwerking met GroenLinks intensiveren. De afspraken uit een eventueel coalitieakkoord blijven voor ons onverkort overeind, ongeacht landelijke of interne ontwikkelingen. Tegelijk vinden wij het wel redelijk om na twee à drie jaar het gesprek met coalitiepartners te kunnen voeren over de situatie die dan is ontstaan, juist omdat het reëel is dat wij bij de volgende gemeenteraadsverkiezingen onder een gezamenlijke progressieve naam aan de kiezer verschijnen.
Gespreksverslag Informateur – CDA Donderdag 26 maart 2026 Aanwezig: Maaike Rödel, Carien Kielstra (CDA), Ellen Bergsma (Informateur), Coen Hartendorp (Griffie)
Inleiding De informateur schetst het doel van het gesprek en bespreekt de wijze van verslaglegging. Duiding verkiezingsuitslag De verkiezingsuitslag laat zien dat inwoners behoefte hebben aan een bestuur dat dicht bij de samenleving staat, betrouwbaar is en tegelijkertijd in staat is om concrete resultaten te realiseren. Daarnaast is er een duidelijk wens zichtbaar om verdere stappen te zetten op belangrijke thema’s zoals wonen, leefbaarheid en zorg. Voor het CDA bevestigt deze uitslag dat er behoefte is aan een partij die verantwoordelijkheid neemt, verbinding zoekt en gericht is op uitvoering. Het CDA is stabiel gebleven in zetels en zat dichtbij de extra 5de zetel. Met deze verkiezingsuitslag is het CDA de tweede partij van Oldenzaal en is het een duidelijk signaal dat de lijsttrekker de meeste voorkeursstemmen heeft ontvangen. Hieruit concludeert het CDA dat er vertrouwen is onder kiezers om bij te dragen aan een coalitie die recht doet aan de verkiezingsuitslag. Die uitslag laat zien dat er behoefte is aan vernieuwing, maar ook dat kiezers waarde hechten aan continuïteit en stabiliteit. Het is lastig te duiden waar de lokale verschuiving uit voort komt. Solidair Oldenzaal heeft een duidelijk ander geluid laten horen. Ze luisteren naar inwoners en hebben een tegengeluid laten horen. Inwoners hebben dat eerder onvoldoende gezien. Houding t.a.v.
coalitie en oppositie Het CDA staat positief tegenover een deelname aan de coalitie en is bereid bestuurlijke verantwoordelijkheid te nemen. Deelname van het CDA doet recht aan de verkiezingsuitslag en daarmee is er ook sprake van bestuurlijke continuïteit, onder meer door de levering van een kundig bestuurder. Een coalitie met Solidair Oldenzaal is logisch gelet op de verkiezingsuitslag. Voor het CDA is het van belang dat er een inhoudelijk gedragen programma ligt, met duidelijke focus op woningbouw, leefbaarheid, ondersteuning en zorg en duurzaamheid. Daarnaast hechten zij veel waarde aan een constructieve samenwerking gebaseerd op vertrouwen, open communicatie en wederzijds respect. Coalitievorming vraagt om geven en nemen. Daar moeten duidelijke afspraken over worden gemaakt voor een stabiele bestuursperiode. Het CDA vindt het van groot belang dat de samenwerking met de oppositie goed wordt vormgegeven. De oppositie moet betrokken worden bij belangrijke dossier en ruimte krijgen voor inhoudelijk inbreng. Een open en respectvolle samenwerking binnen de gehele raad draagt bij aan betere besluitvorming. Samenwerking en coalitievorming Gelet op de verkiezingsuitslag ligt een samenwerking tussen Solidair Oldenzaal en het CDA voor de hand.
Het CDA staat positief tegenover deze samenwerking, onder voorwaarden van wederzijds vertrouwen, open communicatie en een gezamenlijke focus op realistische en uitvoerbare plannen, met aandacht voor bestuurlijke stabiliteit en continuïteit. Een succesvolle samenwerking wordt bereikt door het maken van heldere afspraken over prioritering en besluitvorming, dat er ruimte is voor inhoudelijke inbreng en dat er gezamenlijk verantwoordelijkheid wordt gedragen voor het geheel. Het CDA ziet een goede basis voor een stabiel en werkbaar bestuur met een coalitie aangevuld met de VVD. Op inhoudelijke thema’s zijn er aanzienlijke raakvlakken tussen de partijen. Dit levert een coalitie op van 15 zetels in de raad. Dit levert voldoende stabiliteit, ruimte om verschillen op te vangen en voorkomt kwetsbaarheid bij incidentele afwijkingen. Zowel de fractie van het CDA als de fractie van Solidair Oldenzaal kent geen fractiediscipline.
Een te krappe meerderheid maakt het bestuur kwetsbaar, terwijl een te brede coalitie ten koste kan gaan van duidelijkheid en slagkracht. Het CDA is bereid om met alle partijen samen te werken. Zo zou ook een samenwerking met de PvdA (13 zetels) mogelijk zijn, maar deze kent meer kwetsbaarheden in de raad. Het CDA en PvdA kunnen prima samenwerken en ook de kandidaat-wethouder namens die partij zou passen. De beoogd fractievoorzitter voor het CDA is Carien Kielstra. De nieuwe fractie bestaat uit een gemixte groep mensen die al langere tijd samenwerken. Er is gebouwd aan stabiele midden-partij die vanuit verbinding werkt. Voorkeur bestuursmodel Het CDA heeft de voorkeur voor een meerderheidscoalitie met een coalitieprogramma. Dit model biedt duidelijkheid richting inwoners, zorgt voor bestuurlijke stabiliteit en maakt verantwoordelijkheden helder. Tegelijkertijd vindt het CDA het belangrijk dat de raad als geheel betrokken blijft en dat er ruimte is voor inhoudelijke samenwerking in wisselende meerderheden, ook buiten de coalitie om. Op basis van de opgedane ervaringen is het CDA geen voorstander van een raadsprogramma. Stabiliteit en bestuurbaarheid Voor het CDA betekent een stabiel bestuur een coalitie die op basis van duidelijke afspraken samenwerkt en deze afspraken ook nakomt.
Het CDA noemt daarbij dat er ook meegewogen moet worden wat de partijverhouding van wethouders in het college is en het aantal raadsleden per partij in een coalitie. Samenstelling college Drie wethouders is krap qua werkdruk, het betreft een kwetsbare functie. Vier wethouders is passend bij de uitdagingen die er liggen voor Oldenzaal, meewegend dat er een aantal nieuwe wethouders komen zonder de nodige bestuurlijke ervaring. Hierbij is er ook de ambitie en de wens dat wethouders meer zichtbaar en aanspreekbaar zijn voor de inwoners. Voor het CDA zijn bestuurlijke ervaring, betrouwbaarheid, verbindend vermogen en daadkracht essentieel om in deze periode effectief te kunnen besturen. Er moet ook een goed inwerkprogramma komen voor de collegeleden. Vier jaar geleden ontbrak dat deels. Wel is er toen een goede sessie geweest met behulp van een externe coach. Hier heeft het team veel baat bij gehad. Standpunten thema’s In het gesprek met de informateur worden de volgende thema’s doorgenomen. Communicatie en transparantie van het openbaar bestuur; Het CDA streeft naar maximale transparantie, binnen de kaders van wet- en regelgeving. Openbaarheid en een sterkere verankering van communicatie in de besluitvorming zijn daarbij leidend.
Groeiambitie naar 40.000 inwoners / Omgevingsvisie; Groei is voor het CDA geen doel op zich, maar een van de middelen om vergrijzing tegen te gaan en voorzieningen op peil te houden. Het behouden en aantrekken van jongeren vinden we belangrijk. In de omgevingsvisie staat zorgvuldig ruimtegebruik, regionale samenwerking en toekomstbestendigheid centraal. De groei van het aandeel jongeren is van belang en dat hoeft niet te betekenen groei van inwoners naar 40.000. Voorzieningen kunnen ook behouden blijven door echt te kijken wat waar nodig is niet alleen op te plussen maar ook zaken niet meer doen en iets anders ervoor in de plaats en door vooral in te steken op de kwaliteit van voorzieningen. Bezuinigingen op verenigingen; Het CDA zet in op het behoud en verstevigen van verenigingen als fundament van de samenleving. Naast financiële ondersteuning ligt de nadruk op samenwerking, ondersteuning en efficiënt gebruik van voorzieningen. Lastenverlichting inwoners / Financiën; Het CDA streeft naar een evenwichtige balans tussen lage lasten voor inwoners en een gezonde financiële huishouding. Daarbij wordt voorkomen
dat lasten worden doorgeschoven naar toekomstige generaties. Hierbij merkt het CDA op dat Oldenzaal in Twente al onderaan zit qua lastendruk voor haar inwoners. Toekomst Sociaal Plein in relatie tot invulling L-vleugel Stadhuis; De behoeften van inwoners en professionals zijn leidend in de inrichting van het sociaal domein. Huisvesting is een middel, waarbij ook de L-vleugel een mogelijke invulling kan zijn voor integrale samenwerking en toegankelijke dienstverlening. De ingezette koers op gebied van integraal werken in het sociaal domein en richting preventief jeugdbeleid moet wat het CDA betreft doorgezet worden. Het thema toekomst sociaal plein en relatie tot de invulling L-vleugel stadhuis is geen breekpunt voor het CDA, integraal werken is wel een breekpunt. Woningbouw; Het CDA zet in op uitbreiding van het woningaanbod via onder andere een nieuwe woonwijk in Jufferbeek-Noord, het optoppen en woningsplitsing. Daarbij wordt prioriteit gegeven aan inwoners met binding met Oldenzaal en wordt zorgvuldig omgegaan met de ruimtelijke inpassing. Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) in relatie tot BENG / ENG; Het CDA kiest voor toekomstgerichte en flexibele onderwijshuisvesting, met ruimte om in te spelen op toekomstige duurzaamheidsontwikkelingen.
Asielopvang; Het CDA is voorstander van een regionale aanpak van asielopvang, waarbij wordt gestreefd naar een evenwichtige verdeling met buurgemeenten (rekening houdend met wat Oldenzaal al inzet). Wijken (sociale samenhang en inrichting openbare ruimte); Het CDA zet in op toekomstbestendige wijken met passende woningtypen en behoud van voorzieningen. Ontmoetingsplekken in de wijk spelen hierbij een belangrijke rol. Participatie / inspraak / beginspraak inwoners; Het CDA wil inwoners vroegtijdig en laagdrempelig betrekken bij beleidsvorming. Een referendum is niet perse het goede middel. We kunnen de bestaande participatietool meer inzetten, maar ook wijktafels organiseren en meer de wijk in gaan. Sociaal domein / preventie / Jeugd; Het CDA kiest voor preventieve ondersteuning dichtbij inwoners, met nadruk op samenwerking tussen ouders/verzorgers, sociaal plein, onderwijs, jgz en welzijn. Dit thema kan een breekpunt zijn. Veiligheid / Veiligheidsbeleving; Het CDA zet in op een integrale aanpak om de veiligheidsbeleving te verbeteren, gericht op zowel gedrag als inrichting van de openbare ruimte. Integraal Werken; Het CDA streeft naar samenhang in beleid over domeinen heen, onder andere bij ruimtelijke ontwikkeling, sociaal beleid en economie.
Overig thema: - Vitale binnenstad. Het CDA hecht belang aan een vitale binnenstad en het in stand houden van investeringen daarin. - Daarnaast zetten wij in op meerjarige afspraken met strategische partners, met behoud van de controlerende rol van de raad.
Gespreksverslag Informateur – WG Oldenzaal Donderdag 26 maart 2026 Aanwezig: Petra Oude Engberink-Weideveld, Rob Christenhusz (WG Oldenzaal), Ellen Bergsma (Informateur), Coen Hartendorp (Griffie)
Inleiding De informateur schetst het doel van het gesprek en bespreekt de wijze van verslaglegging. Duiding verkiezingsuitslag De afgelopen bestuursperiode beschikte de WG Oldenzaal (hierna: WG) over negen zetels; daarvan hebben we er vijf verloren. Dat is teleurstellend en het doet natuurlijk iets met de lijsttrekker en de partij. Feit blijft dat ze minder stemmen hebben ontvangen, maar tegelijkertijd zijn ze nog steeds de éénna-grootste fractie in de raad. Bovendien hebben bijna 2.600 inwoners op hen gestemd. Voor de landelijke partijen is het beeld vergelijkbaar gebleven, maar lokaal is de zetelverdeling duidelijk verschoven. Het lokale geluid blijft echter onverminderd belangrijk. Solidair Oldenzaal heeft een sterke campagne gevoerd en daarvoor verdienen zij de complimenten. In deze verkiezingsperiode was er geen groot overkoepelend thema en ook geen duidelijke tegenstelling tussen partijen. SO heeft explicieter aangegeven hoe zij inwoners willen betrekken bij besluitvorming. Of de blik van WG op 2050 een verklaring is voor de uitslag, weten ze niet. Ze zullen als partij moeten analyseren wat er is gebeurd. Tegelijkertijd liggen er mooie uitdagingen voor de komende vier jaar. Waar ze het precies hebben laten liggen, is op dit moment nog onduidelijk. Voor de WG verandert er qua inzet niets: ze blijven zich vol overtuiging inzetten voor de stad.
De motivatie en het enthousiasme hangen niet af van het aantal zetels. WG blijft meedraaien, bijdragen en verantwoordelijkheid nemen, zoals inwoners dat van hen mogen verwachten. Houding t.a.v. coalitie en oppositie Lokaal beschikken de partijen nu samen over elf zetels. Wat WG betreft past daar een rol in de coalitie bij. Tegelijkertijd stellen ze zich, gezien het zetelverlies, bescheiden op. Als er een beroep op hen wordt gedaan, staan ze daar zeker voor open. WG brengt zowel bestuurs- als raadservaring mee, maar ze begrijpen goed in welke positie ze zich momenteel bevinden. Voor WG is het belangrijk dat er binnen het college op basis van gelijkwaardigheid en op een constructieve manier wordt samengewerkt. Om tot een constructieve samenwerking te komen binnen een coalitie, moeten partijen onderhandelen om nader tot elkaar te komen. Daarvoor zullen concessies gedaan moeten worden. WG is benieuwd hoe dat proces gaat verlopen en ook of SO als grootste partij bereid is concessies te doen. Samenwerking en coalitievorming In het huidige politieke klimaat, met zeven partijen, bewegen de partijen grotendeels in dezelfde richting. De verschillen zitten vooral in nuances. Op het thema duurzaamheid zijn er kleine accentverschillen. En wanneer je de visie op 2050 verder “afpelt”, blijkt dat deze bij SO niet wezenlijk afwijkt van die van de andere partijen.
De afgelopen jaren heeft de WG met alle partijen goed kunnen samenwerken, zowel binnen als buiten de coalitie. Dat gebeurde via moties, amendementen en tal van gesprekken in de stad. In de Oldenzaalse politiek staat het belang van Oldenzaal voorop. Natuurlijk bestaan er verschillen, maar het gezamenlijke doel is altijd het belang van de stad. In elk politiek spectrum zijn er partijen die minder vanzelfsprekend met elkaar samenwerken, maar goede afspraken maken -en je eraan houden- is daarin essentieel. Voorkeur bestuursmodel en stabiliteit en bestuurbaarheid De WG heeft een voorkeur voor een meer klassiek coalitie-oppositiemodel. Ze willen in elk geval niet opnieuw werken met een raadsprogramma. De vorige keer is dat als experiment gestart, maar het heeft veel tijd en energie gekost, zowel intern als bij onze externe partners. Bovendien leidde het tot
algemene uitgangspunten, waardoor het college heeft met het raadsprogramma te weinig richting gekregen van de raad. De situatie in Oldenzaal vraagt op dit moment niet om een zakencollege; daar is simpelweg geen noodzaak voor. Daarbij geldt dat een wethouder van buiten niet automatisch betekent dat er sprake is van een zakencollege. In de verhouding tussen coalitie en oppositie ligt het initiatief bij SO om hierin richting te geven. Belangrijk is dat de overheid betrouwbaar is en dat het bestuur de Oldenzaalse koers helder kan uitleggen aan inwoners. Een zeer brede meerderheid past niet goed bij de uitgangspunten zoals SO die heeft geformuleerd in hun opdracht. Door SO is aangegeven te willen werken met wisselende meerderheden in de Raad, volgens WG is dat het meest realistisch in een verhouding coalitie 13 zetels, oppositie 10 zetels. Dit maakt wisselende meerderheden in de Raad eenvoudiger. Samenstelling college De uitdagingen waar Oldenzaal de komende periode voor staat, rechtvaardigen wat WG betreft vier wethouders. Het advies is dan ook om een college van vier wethouders te vormen. Drie wethouders vinden zij niet realistisch; de workload zou dan te groot worden. De WG is bereid een wethouder te leveren. Ze hebben twee potentiële kandidaten, waarbij de uiteindelijke keuze afhankelijk zal zijn van de portefeuilleverdeling.
Standpunten thema’s De WG legt geen harde breekpunten op specifieke thema’s. Ze gaan hier graag het gesprek over aan. Ook in de afgelopen jaren hebben ze steeds ruimte geboden om het gesprek te voeren over uiteenlopende onderwerpen. Tijdens het gesprek is stilgestaan bij de integraliteit en afhankelijkheid van de verschillende thema’s. De WG heeft in het duidingsdebat al een vijftal punten genoemd die voor hen van belang zijn de komende raadsperiode: - Heldere visie op de stad richting 2050 - Financiële deugdelijkheid - Onderwijshuisvesting - Wettelijke verplichting spreidingswet - Duurzaamheid. Slot In Oldenzaal kan elke euro maar één keer worden uitgeven, zeker met een ravijnjaar in het vooruitzicht. Ook vanuit Den Haag is de komende jaren geen compensatie te verwachten. Een college moet daarom de durf hebben om duidelijke keuzes te maken. Dat betekent ook dat er in de raad moeilijke gesprekken gevoerd moeten worden. De Oldenzaalse positie in de regio moeten we ons realiseren én koesteren. Oldenzaal vervult een schakelfunctie tussen de drie grote Twentse gemeenten en de plattelandsgemeenten. Oldenzaal is in de gelegenheid geweest om namens Twente zaken voor te bereiden en regionaal een trekkersrol te vervullen. Daarmee kan Oldenzaal daadwerkelijk invloed uitoefenen. Als we dat niet doen, bepalen anderen over Oldenzaal en over hoe wij ons beleid moeten uitvoeren.
De WG vraagt het nieuwe college het belang van de verworven positie binnen het NOT-netwerk, in het Twentse samenwerkingsverband, maar ook daarbuiten te zien en te blijven investeren in die positie.
Gespreksverslag Informateur – Solidair Oldenzaal Maandag 30 maart Aanwezig: Rutger Bouwman, Ruby Berger (Solidair Oldenzaal), Ellen Bergsma (Informateur), Coen Hartendorp (Griffie)
Inleiding De informateur opent het gesprek door het doel van de bijeenkomst toe te lichten en de wijze van verslaglegging te bespreken. Er wordt teruggeblikt op de eerdere kennismakingsgesprekken die door de informateur met alle partijen zijn gevoerd. De algemene indruk is positief. In die gesprekken heeft geen enkele partij aangegeven niet met Solidair Oldenzaal (SO) te willen samenwerken. Uit de eerste gespreksronde komt het CDA naar voren als een stabiele factor. Om die reden vindt later ook een gezamenlijk vervolggesprek plaats, gericht op mogelijke combinaties en het vinden van een derde coalitiepartner. Daarnaast is het doel van dit gesprek om in te gaan op de achtergrond van Solidair Oldenzaal, onder meer in het licht van een eventuele collegevorming en de vraag hoe de partijorganisatie en fractie achterblijven indien SO toetreedt tot het college. Invulling wethouderschap Rutger geeft aan dat hij als bestuurder veel kan inbrengen, met name op het terrein van wonen en ruimtelijke ordening. Hij verwijst naar zijn achtergrond als planoloog, zijn ervaring als zzp’er en zijn werk voor verschillende gemeenten. Hij kent het politiek-bestuurlijke speelveld en het functioneren van een ambtelijke organisatie goed. Samenwerking ziet hij niet als valkuil; hij kan met meerdere partijen in de raad goed uit de voeten.
Ruby benadrukt dezelfde mogelijke valkuil als Rutger: het balanceren tussen de standpunten uit de campagne en de noodzaak tot collegiaal bestuur. Zij benadrukt dat zij menselijkheid wil terugbrengen in de bestuurswereld en zichzelf ziet als een schakel tussen systeemwereld en leefwereld. Zij is toegankelijk en transparant, maar benoemt dat het wennen zal zijn altijd namens het college te spreken. Partijorganisatie SO geeft aan over een solide team te beschikken met ambitieuze fractieleden. Er zijn twee serieuze kandidaten voor het fractievoorzitterschap. Binnen de fractie bestaat brede steun voor de ‘100 punten’, al kan bij gevoelskwesties verschillend worden gestemd. Transparantie richting inwoners wordt belangrijk gevonden. SO ziet het als waardevol dat inwoners inzicht krijgen in hoe standpunten tot stand komen, bijvoorbeeld in relatie tot afspraken uit coalitievergaderingen. SO kan op dit moment niet garanderen dat de fractie op alle onderdelen van een coalitieakkoord meestemt. Wel wordt aangegeven dat fractieleden goed begrijpen dat compromissen onvermijdelijk zijn, afhankelijk van het geheel van het akkoord. Voorkeuren en overwegingen m.b.t. coalitievorming Er zijn, uitgaande van de tandem SO-CDA, nog een drietal andere partijen waar de coalitie mee gevormd kan worden: PvdA, VVD en de WG.
De informateur en SO bespreken de verschillende mogelijkheden en de bevindingen daarover op basis van de eerder gevoerde gesprekken. Een thema dat hierbij nadrukkelijk terugkeert is de bestuurlijke stabiliteit: Heeft een coalitie met 13 zetels wel de voorkeur boven eentje van 15 zetels? Hoe stabiel is de partij of fractie die in de raad actief is (o.a. als gevolg van fractiediscipline, landelijke ontwikkelingen)?
PvdA: SO geeft aan dat de eerdere voorkeur voor samenwerking met de PvdA is verschoven vanwege zorgen over de intensieve samenwerking tussen PvdA en GroenLinks. De vraag is in hoeverre het geluid van de PvdA in de komende vier jaar voldoende herkenbaar en zelfstandig blijft. Een gezamenlijk gesprek met de PvdA wordt wenselijk geacht om deze zorgen rechtstreeks te bespreken. VVD: De VVD wordt als een reële optie gezien. SO ervaart het als positief dat met een grotere coalitie de fractiediscipline meer losgelaten kan worden. Bovendien levert een combinatie met CDA en VVD een numerieke meerderheid op die mogelijk meer stabiliteit biedt, afhankelijk van inhoudelijke overeenstemming. Een combinatie van CDA–VVD–SO wordt als bespreekbaar beschouwd. WG: SO geeft aan dat WG bij de verkiezingen dan wel een verloren positie heeft, maar dat er geen zwaarwegend inhoudelijk argument is om de partij niet mee te nemen in vervolgstappen. Daarnaast speelt de vraag waar WG inhoudelijk precies voor staat. Het gesprek heeft helderheid gegeven over de inzet, ambities en aandachtspunten van Solidair Oldenzaal in een mogelijke coalitie. SO geeft aan graag vervolggesprekken te willen voeren met de drie genoemde fracties. De informateur geeft aan dit verzoek mee te nemen, ook bij het gesprek dat volgt met het CDA aan tafel.
Gespreksverslag Informateur – Solidair Oldenzaal & CDA Maandag 30 maart 2026 Aanwezig: Carien Kielstra-Hulsman, Maaike Rödel (CDA) Rutger Bouwman, Ruby Berger (Solidair Oldenzaal), Ellen Bergsma (Informateur), Coen Hartendorp (Griffie)
Inleiding De informateur schetst het doel van het gesprek: verkennen of Solidair Oldenzaal (SO) en het CDA onderling een basis voor samenwerking zien, en welke derde partij daarbij het meest aangewezen lijkt. Ook wordt kort stilgestaan bij de wijze van verslaglegging. Onderlinge positie en basis voor samenwerking Beide partijen geven aan dat de uitkomst van de eerste gespreksronde hun wederzijdse positie positief heeft bevestigd. Zowel SO als CDA benadrukken dat vertrouwen, stabiliteit en een veilig bestuurlijk werkklimaat cruciaal zijn voor een vierjarige bestuursperiode. SO waardeert de betrouwbaarheid van het CDA vanuit de afgelopen bestuursperiode en ziet het menselijk vertrouwen als belangrijke voorwaarde voor collegiale samenwerking. Het CDA benadrukt dat men niet om SO heen kan als grootste partij en dat de kiezer serieus genomen moet worden. Het CDA ziet geen belemmeringen in een samenwerking met SO en geeft aan daarin bereid te zijn verantwoordelijkheid te nemen. Gaandeweg het gesprek ontstaat het gedeelde beeld dat er voldoende basis en vertrouwen is om samen een coalitie te vormen. Stabiliteit, fracties en rolopvatting Beide partijen spreken vertrouwen uit in de kracht en volwassenheid van hun fracties. Er is aandacht voor het belang van een goede samenwerking tussen toekomstige fractievoorzitters.
Daarnaast wordt stilgestaan bij de impact van het wethouderschap, de benodigde ondersteuning en het belang van een hecht collegiaal team. Het CDA benoemt daarbij de verbindende rol die Maaike kan vervullen in een toekomstig college. Partijen constateren dat stabiliteit van bestuur niet automatisch gelijkstaat aan stabiliteit in de raad. Een passende coalitie moet daarom kunnen omgaan met stevige oppositie en wisselende meerderheden. Mogelijke derde coalitiepartner Vanuit SO is in de opdracht aan de informateur meegegeven dat een kleine coalitie de voorkeur heeft. SO heeft als grootste wens bestuurlijke vernieuwing, in combinatie met een nieuw portefeuille. Het CDA geeft aan dat zowel bestuurlijke vernieuwing als bestuurlijke stabiliteit van toepassing moet zijn, wat in lijn is met de verkiezingsuitslag. Dat maakt dat er meerdere opties op tafel liggen. De informateur verkent bij de beide partijen hoe zij een samenwerking voor zich zien met de VVD, de PvdA, maar ook de WG. Het CDA spreekt uit dat de uiteindelijke keuze bij SO ligt, mede omdat SO de grootste partij is en volgens het CDA logischerwijs in de lead hoort te zijn. Vervolg Er wordt geconcludeerd dat tussen SO en CDA voldoende vertrouwen en gedeelde uitgangspunten bestaan om een samenwerking te verkennen.
Ook wordt benadrukt dat goede afspraken nodig zijn over de onderlinge ruimte tussen college en oppositie, en over de wijze waarop standpuntvorming wordt georganiseerd. Als vervolgstap wordt afgesproken om gesprekken te plannen met mogelijke derde coalitiepartners.
Gespreksverslag Informateur – Solidair Oldenzaal & VVD Dinsdag 31 maart 2026 Aanwezig: Rutger Bouwman, Ruby Berger (Solidair Oldenzaal), Yalmar Mekelenkamp, Noes Nevels (VVD), Ellen Bergsma (Informateur), Coen Hartendorp (Griffie)
Inleiding De informateur schetst het doel van het gesprek: verkennen of er voldoende onderling vertrouwen bestaat om te komen tot een mogelijke samenwerking. Daarnaast licht zij de werkwijze en verslaglegging toe. De VVD is in de gesprekken van de informateur met andere partijen regelmatig genoemd als coalitiepartner, aanleiding om deze verkenning te voeren. Reflecties op de vorige periode en onderlinge verhoudingen SO ziet meerdere potentiële partners, waaronder de VVD. Er is naar hun oordeel op sommige onderwerpen ideologische nabijheid en programmatische overeenstemming is goed mogelijk. Belangrijk uitgangspunt voor SO is het werken vanuit wederzijds vertrouwen, ook op persoonlijk vlak. De VVD herkent zich in dit beeld en heeft dit in een eerder gesprek ook uitgesproken. De VVD constateert dat de huidige zetelverhoudingen samenwerking tussen alle drie de coalitiepartners noodzakelijk maken, anders dan in de afgelopen periode, waar twee partners al de meerderheid in de raad hadden. Mogelijke coalitievorming, wethouderspositie en bestuurlijke omvang De informateur verkent bij de beide partijen hoe zij een samenwerking voor zich zien met het CDA, de PvdA, maar ook de WG. Er wordt gesproken over mogelijke kandidaat-wethouders die de partijen leveren. SO staat open voor zowel drie als vier wethouders; vier lijkt echter beter passend i.v.m.
verlichting van werkdruk als gevolg van opgaven en ambities, maar ook i.v.m. het aantal nieuwe collegeleden. SO heeft ambtelijk navraag gedaan naar de mogelijkheden van een college met 3 of 4 wethouders. Vanuit dit uitgangspunt onderschrijft de VVD de keuze voor vier wethouders. VVD vindt goede opleiding voor college- en raadsleden belangrijk. SO wordt nu niet meer als “nieuwe partij” gezien. Beide partijen benoemen ook bestuurlijke risico’s zoals het risico van lijstuitputting bij een krappe coalitie van 13 zetels. Ook wordt er gesproken over de kwetsbaarheid van een coalitie bij een smalle meerderheid zonder strikte fractiediscipline. SO zag combinaties met SO, CDA of VVD en de PvdA als meest logisch. Echter sinds berichtgeving over Progressief Nederland heeft SO ideologische moeite met GroenLinks en de koers van PvdA richting Progressief Nederland. Bestuurlijke werkwijze en regionale samenwerking Er is aandacht voor de balans tussen bestuurlijke ambitie en beschikbare ambtelijke capaciteit. Regionale samenwerking blijft noodzakelijk op diverse dossiers, maar er wordt ook nadruk gelegd op het “Oldenzaals profiel”. SO geeft aan zich bewust te zijn van de nieuwe rol als coalitiepartner en wil nadrukkelijk zoeken naar overeenkomsten in plaats van verschillen.
Portefeuilleverdeling en samenwerking in de coalitie Er worden eerste gedachten uitgewisseld over een mogelijke portefeuilleverdeling, maar dit behoort tot de formatiefase. Ook wordt er gesproken over de vorm van een coalitieoverleg. De SO is geen voorstander van regelmatige besloten overleggen, maar ziet het nu van afstemming. Transparantie richting raad en inwoners blijft het uitgangspunt. Slot en vervolg De informateur concludeert dat er een duidelijke basis voor samenwerking ligt tussen SO en VVD. De positieve en open sfeer wordt door alle aanwezigen benoemd.
Gespreksverslag Informateur – Solidair Oldenzaal, VVD, CDA Donderdag 2 april 2026 Aanwezig: Rutger Bouwman, Ruby Berger (Solidair Oldenzaal), Maaike Rödel, Carien Kielstra-Hulsman (CDA) Yalmar Mekelenkamp, Noes Nevels (VVD), Ellen Bergsma (Informateur), Coen Hartendorp (Griffie)
Inleiding De informateur licht het doel van het gesprek toe en bespreekt de wijze van verslaglegging. Zij benadrukt dat deze fase is bedoeld om te verkennen of er een basis van vertrouwen bestaat om het traject gezamenlijk verder te zetten. Het draait in eerste instantie om houding, vertrouwen en openheid tussen de partijen. De informateur benoemt het belang van transparantie, discretie en het zorgvuldig omgaan met informatie. Zij benadrukt dat zij onafhankelijk opereert en geen namen noemt in terugkoppelingen. Mevrouw Nevels was digitaal aanwezig en verlaat de vergadering. Verkenning van de samenwerking tussen de drie partijen De informateur geeft aan dat deze combinatie (SO, VVD, CDA) in eerdere gesprekken regelmatig naar voren is gekomen. Zij vraagt hoe partijen zelf aankijken tegen deze mogelijke samenwerking. Het CDA ziet Solidair Oldenzaal als logische partner gezien verkiezingsuitslag en ontwikkeling van de partij. Er is vertrouwen in de personen en in het vermogen om de bestuursopdracht te vervullen. Er worden Weinig breekpunten ervaren op inhoud. Het CDA heeft ook vertrouwen in de VVD-fractie. CDA hecht waarde aan stabiliteit in bestuur en raad; hierbij worden 15 zetels wordt als robuust gezien. Stabiliteit combineren met vernieuwing past volgens hen bij de boodschap van de kiezer.
Voor de VVD is bestuurbaarheid cruciaal: minder dan 15 zetels in een coalitie brengt risico’s met zich mee. Met CDA en SO ervaart de VVD vertrouwen en openheid; men kan zaken gemakkelijk bespreken, ook als het schuurt. Als de VVD de stap zet richting samenwerking, dan het liefst met deze twee partijen. Fractiediscipline is binnen de VVD geen harde norm; zelfstandige afwegingen blijven mogelijk. Solidair Oldenzaal ziet samenwerking met CDA en VVD als logisch, zowel op menselijk als inhoudelijk vlak. Het CDA en de VVD zijn niet voor niets stabiel gebleven in de verkiezingen ondanks acht jaar bestuurlijke deelname; SO ziet dit als signaal dat verandering vooral gezocht moet worden in werkwijze. SO wil stevig inzetten op bestuurlijke vernieuwing, transparantie, betere communicatie en het dichterbij brengen van inwonerparticipatie. SO herkent op onderdelen inhoudelijke raakvlakken met VVD en CDA. SO benoemt dat de verkiezingsuitslag vraagt om een coalitie van drie partijen en dat de verhoudingen in de raad daarbij richtinggevend zijn. Binnen de fractie van SO wordt geen strakke fractiediscipline gehanteerd. De partijen zien een college met vier wethouders als reëel. Hierdoor ontstaat, met een gezonde werkdruk, ook ruimte om invulling te geven aan de gewenste bestuurlijke vernieuwing.
Bestuurlijke Vernieuwing Alle drie partijen onderschrijven het belang van bestuurlijke vernieuwing. Ter sprake kwamen o.a.: - Verbetering van communicatie, dienstverlening en kwaliteit van besluitvorming. - Meer integraal werken en meer regie bij politiek gevoelige besluiten. - Vergroten van bereik onder doelgroepen die de gemeente nu onvoldoende bereikt. - Het verkleinen van de kloof tussen leefwereld en systeemwereld. Door SO wordt de nadrukkelijke wens uitgesproken om een nieuwe portefeuille Bestuurlijke Vernieuwing in het leven te roepen. Proces en Vervolgstappen Er wordt uitgesproken dat er onderling voldoende vertrouwen is om vervolgstappen te verkennen. De personele samenstelling en portefeuilleverdeling van het college maakt onderdeel uit van een later stadium. De informateur constateert dat er een duidelijke vertrouwensbasis ligt. Partijen spreken hun bereidheid uit om elkaar te vinden op inhoud en proces, met als streven een stabiele samenwerking. Deze drie partijen vertegenwoordigen 15 van de 23 zetels in de raad.