Bijlage 3 - Conceptjaarrapport RHvB 2025.pdf

uitgewerkt zijn (zoals een uitwerking van de Regionale Structuur

voortgangsdocument van de Regionale Energiestrategie (REKS)

Warmte, de integratie met de transitie van andere sectoren en

opgeleverd. Door het sluiten van een overeenkomst met Defensie over

thema’s, kaders met betrekking tot participatie binnen de REKS,

radar is een belangrijke stap gezet richting duurzame

verduurzaming van woningen en bedrijventerreinen).

energieopwekking. Hierdoor was een herijking van de REKS niet nodig.

1.4 Uitvoering van de plannen uit de REKS 1.0. Dat gaat voor wat

Om verdere stappen in de energietransitie te realiseren, is in 2025 een

betreft de duurzame opwek in de energiehubs voor een belangrijk

strategisch adviseur aangetrokken binnen het REKS-team. Daarnaast is

deel via het op te richten ontwikkelbedrijf. Daarnaast zullen ook

het Nationaal Programma Lokale Warmte (NPLW) volledig geïntegreerd in de REKS.

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 30

We hebben in 2025 onze monitoring van de REKS-voortgang verder gebracht door aan te sluiten bij het NP RES. Regiogegevens zijn nu goed weergegeven. Op gemeentelijk niveau moet nog een slag gemaakt worden. In 2025 hebben we uitvoering gegeven aan het Nationaal Programma Lokale Warmte (NPLW) en aan de verdere uitbouw van energiebesparing. In samenwerking met NP RES hebben we gemeenten begeleid in het opstellen van de warmteprogramma's. Een warmteprogramma beschrijft hoe gemeenten de gebouwde omgeving isoleren en aardgasvrij maken, inclusief welke wijken en dorpskernen binnen tien jaar van het gas gaan en op welke manier. We hebben de gegevens over potentiële warmtebronnen geactualiseerd en verdiept, en onderzocht hoe warmte kan worden uitgekoppeld bij Ardagh Glass

De Green Deal voor de Installatiebranche is verder uitgewerkt. Op het gebied van klimaatadaptatie (de K in de REKS HvB) is een aantal projecten in 2025 afgerond: We hebben een regionale klimaatscoretool die gaat helpen bij klimaatadaptieve nieuwbouw. De pilot 'klimaatadaptatie op bedrijventerreinen' waarbij vergroening op bedrijventerreinen heeft plaatsgevonden is afgerond, en er is een wegwijzer ontwikkeld die op andere terreinen bruikbaar is. De onderstaande projecten zijn eveneens afgerond: -

Klimaatadaptiever sportpark De Gaard.

-

EVZ Stapsteen Houtsestraat/Moleneind nabij Pauwelshoeve (onderdeel Water- en klimaatlandschap Pauwels fase 1).

in Dongen. We ontwikkelden een toolbox voor gemeenten ten behoeve van de communicatie naar inwoners over natuurvriendelijk isoleren en soortenmanagement plannen (SMP). Een SMP is de onderbouwing voor

-

Waterberging in project Zuidrand Goirle.

In september 2025 is de geactualiseerde Regionale Klimaatagenda

een gebiedsgerichte omgevingsvergunning voor na-isolatie en draagt

vastgesteld door de stuurgroep REKS. Hiermee is de koers voor de komende jaren (2025-2027) aangescherpt. Daarbij ligt de focus op

daarmee efficiënt bij aan onze verduurzamingsopgave.

concrete uitvoering van projecten die binnen drie jaar realiseerbaar

We startten met een studie die meer zicht moet bieden voor gemeenten

zijn en een duidelijke regionale impact hebben.

op de mogelijkheden voor een eventuele aansluiting op een regionaal

Uit de Voortgangsrapportage REKS 2025, welke is opgesteld door de

warmtenet.

stuurgroep REKS en op 11 juli 2025 is gepubliceerd, blijkt dat Regio

We zetten de voorbereiding voor het Energiehuis Hart van Brabant

Hart van Brabant op koers ligt met haar energie- en

(voormalig One-Stop-Shop) voort.

klimaatdoelstellingen voor 2030. Uit afspraken met Defensie vloeide

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 31

voort dat we voldoende windturbines kunnen realiseren in de energiehubs, waardoor herijking niet nodig is. Hoewel een volledige vernieuwing (herijking) van de REKS op dit moment niet nodig is, wordt blijvend uitgekeken naar veranderingen en nieuwe mogelijkheden.

Als vervolg op de ‘lichte verkenning naar meerwaarde van regionale activiteiten door samenwerkende gemeenten op het gebied van circulariteit’ uit 2024 is een bestuursopdracht Circulaire Economie opgesteld. Het poho Fysiek stemde in juni 2025 in met deze bestuursopdracht. Doel is het ontwikkelen van drie samenhangende pilots die als bouwstenen dienen voor een robuuste, uitvoeringsgerichte circulaire economie-aanpak door de

Kernagenda-opgave 2. Grondstoffen: we werken aan een optimale afvalscheiding, verhogen de kwaliteit van de ingezamelde afvalstromen en dragen hiermee bij aan een hoogwaardige recycling. Hiermee leveren we een bijdrage aan een circulaire economie en voorkomen we dat waardevolle grondstoffen worden verbrand.

samenwerkende gemeenten. Deze pilots sluiten aan bij bestaande ambities en netwerken en leggen de basis voor een integrale aanpak van circulaire economie in het ruimtelijk, economisch en bestuurlijk domein.

Kernagendataak B3. Duurzame verstedelijking

Activiteiten kernagenda

Kernagenda-opgave

2.1 We werken samen aan de landelijke VANG-doelstelling (Van Afval

1. Ontwikkeling stedelijke regio’s: alle gemeenten in Midden-Brabant

naar Grondstof) om in 2025 de landelijke norm per persoon te

hebben een stevige woningbouwopgave. Deze opgaven willen de

bereiken. 2.2 We werken samen aan de circulariteit van afvalstromen (waar mogelijk wordt samenwerking gezocht met het economisch

gemeenten combineren met een kwaliteitsverbetering van de leefomgeving, op het vlak van leefbaarheid, gezondheid en vitaliteit.

domein). Activiteit kernagenda Resultaten 2025

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 32

1.1 We verkennen de ontwikkeling van stedelijke regio’s verder. De regionale omgevingsagenda (ROA) vormt hierin voor ons de basis. Resultaten 2025

Activiteiten kernagenda 2.1 We werken aan de actiepunten van het Regionaal Perspectief op Wonen en Woningbouw, waaronder: -

afsprakenkader arbeidsmigranten

Met het verder ontwikkelen van de samenwerking op het schaalniveau van de stedelijke regio Breda - Tilburg (SRBT) neemt de noodzaak toe

-

woon-zorganalyse

-

taskforce Versnellen Betaalbare Woningbouw

om duidelijke afspraken te maken over hoe we die samenwerking

-

samenwerking in de keten van asiel tot en met integratie

invullen. We werkten aan een set samenwerkingsafspraken, die duiden op welke tafel – bestuurlijk of ambtelijk – over welk onderwerp wordt gesproken en hoe de verschillende tafels zich tot elkaar verhouden. De samenwerkingsafspraken zijn bestuurlijk door alle partners (negentien gemeenten, vier waterschappen en de provincie) bekrachtigd. De uitvoeringsagenda SRBT is opgesteld en de eerste daaruit voortvloeiende bestuursopdrachten zijn geaccordeerd door de bestuurlijke integratietafel (BIT) SRBT. Binnen het poho Fysiek heeft een verkenning plaatsgevonden van de rol en inhoud van het poho in relatie tot de SRBT.

(opvang-huisvesting-integratie) * -

woonwagenbeleid

Op thema’s op het raakvlak tussen sociaal en wonen wordt samengewerkt met het sociaal domein. * De gemeenten Heusden, Loon op Zand en Waalwijk geven de inburgering (en daarmee de integratie) lokaal vorm en inhoud en nemen daarom niet deel op het onderdeel integratie van de samenwerking. 2.2 Met betrekking tot woningbouw werken we toe naar een plancapaciteit van minimaal 130%. Daarvoor moet voor ruim 5000 woningen extra planologische ruimte worden gezocht. De samenwerkende gemeenten trekken op naar de provincie en rijksoverheid om de juiste afspraken daarvoor te kunnen maken.

Kernagenda-opgave 2. Woningbouw: alle gemeenten in de regio hebben een forse woningbouwopgave.

Resultaten 2025 Beschermd wonen: aanpak dakloosheid In oktober 2024 zijn de resultaten van de ETHOS-telling beschikbaar gesteld, met als belangrijke boodschap dat het aantal dak- en

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 33

thuislozen een stuk hoger is dan gedacht en dat een urgente en

lerend netwerk rondom wonen, welzijn en zorg en de acceptatie van

integrale aanpak meer dan ooit nodig is. Vanuit het actieplan Iedereen

deze kwetsbare doelgroepen. Er zijn afspraken gemaakt over een

een (t)huis (vastgesteld in 2024) is er een uitvoeringsprogramma opgesteld. Het gaat hierbij om maatregelen die de kans op dakloosheid

platform waar vraag en aanbod samenkomen als het gaat om passende woonvormen.

verkleinen. Zo is gewerkt met het principe Wonen Eerst (gestart in de gemeente Tilburg), is Kamers met Kansen verder uitgerold, is ingezet op logeerwoningen en is gewerkt aan het delen van kennis en expertise. Beschermd wonen: Weer Thuis Jaarlijks worden regionaal afspraken gemaakt over het passend huisvesten van de uitstromers uit Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en Jeugdzorg. De uitstroom staat echter onder druk omdat er te weinig woningen zijn om deze mensen tijdig te huisvesten. In oktober 2025 is ingestemd met de Weer Thuis-aantallen voor 2026 én met een call to action om te komen tot concrete acties. De uitkomsten worden in maart 2026 bestuurlijk besproken.

Er zijn afspraken gemaakt over de afstemming van het volkshuisvestelijk programma. De opzet evaluatie regionaal afsprakenkader arbeidsmigratie is naar aanleiding van het poho Fysiek 8 oktober 2025 onder de deelnemende gemeenten uitgezet. Resultaten worden vervolgens bestuurlijk voorgelegd. In 2025 is tevens vanuit de in 2023 gestarte bestuurlijke Woontafel SRBT verder uitvoering gegeven aan de Woondeal SRBT. Met de in 2025 gemaakte samenwerkingsafspraken SRBT wordt een nog betere inpassing van de Woontafel binnen de SRBT-samenwerkingsstructuur bewerkstelligd.

Woonzorgvisie

In 2025 is gezamenlijk een woningbouwmonitorsysteem ingericht om voor de uitvoering van de Woondeal SRBT afspraken met elkaar te

In 2024 is de regionale Woonzorgvisie HvB vastgesteld door de elf

kunnen monitoren en binnen Hart van Brabant regionaal overleg te

gemeenteraden, met als doelstelling te zorgen voor passende en

voeren over woningbouwplannen. Ervaring uit 2025 leert dat er nog

betaalbare huisvesting voor aandachtsgroepen en ouderen met juiste

een aanpassing nodig is in de manier waarop het programma is

zorg en ondersteuning. In 2025 is vanuit het opgestelde

ingericht, zodat de resultaten ook op regionaal niveau toepasbaar zijn.

uitvoeringsprogramma aan dit doel gewerkt. De focus lag hierbij op het maken van regionale afspraken over de afbakening en grondslag van de fair share aandachtsgroepen. Daarnaast is er geïnvesteerd in een

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 34

Kernagenda-opgave

Kernagendataak B4. Mobiliteitstransitie/ regionale mobiliteitsagenda

3. Bedrijventerreinen: het ontwikkelen van bedrijventerreinen om ruimte te bieden aan bestaande bedrijven en nieuwe ruimtevragers

Kernagenda-opgave 1. We onderschrijven de ambities uit de Regionale Mobiliteitsagenda

Activiteit(en) kernagenda 3.1 We ontwikkelen nadere (zelfbindende) kaders voor de inpassing en verduurzaming van (nieuwe) bedrijventerreinen. 3.2 We blijven regionaal afstemmen over de ontwikkeling van (nieuwe) bedrijventerreinen, met oog voor duurzaamheid en landschappelijke inpassing (rekening houdend met natuur en karakteristieke gebiedswaarden).

2021 en zijn erop gericht de regio leefbaar en bereikbaar te houden voor de inwoner en forens, van de vervoerder tot aan de bezoeker aan onze regio. We werken aan duurzamere vormen van vervoer en dragen bij aan de reductie van CO2 (50% reductie in 2030 ten opzichte van 1990 en CO2-neutraal in 2050). Activiteit kernagenda 1.1 We werken aan de activiteiten, zoals genoemd in de Regionale

Resultaten 2025

Mobiliteitsagenda 2021-2024, bestaande uit de onderdelen:

Het ambitiedocument (her)Programmering bedrijventerreinen in lijn

-

met het economisch toekomstbeeld is afgerond. Dit document schetst een beeld van de wijziging in vraagprognose (minder logistiek, meer campusmilieus) bij volledige inzet op het economisch toekomstbeeld.

Schoon, stil en gezond Veilig Robuust en betrouwbaar Slim en efficiënt Overkoepelend

Op www.regio-hartvanbrabant.nl is de regionale mobiliteitsagenda te vinden. Resultaten 2025 Het Meerjarig Multimodaal Mobiliteitspakket (MMMP SRBT) is uitgewerkt in het Regionaal Mobiliteitsprogramma (RMP 2025-2027).

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 35

In het RMP zijn maatregelen opgenomen waaraan de provincie een financiële bijdrage verstrekt. Vanaf 2025 is er één werkplan mobiliteit voor de SRBT gemaakt, met afzonderlijke begrotingen voor Hart van Brabant en de Baronie. De uitwerking is meteen op niveau SRBT ingevuld omdat dit logisch is als uitwerking van het MMMP SRBT.

Alle (SRBT-)gemeenten hebben, binnen het vooraf bekende beschikbare budget, nagenoeg het maximale aantal maatregelen ingediend voor de rijksregeling Impuls Verkeersveiligheid. Als uitwerking van het Brabants Verkeersveiligheidsplan 2024-2027 is er in 2025 gebouwd aan een andere organisatiestructuur voor

Als vertaling van de regionale visie op Elektrisch Vervoer (2024) naar

verkeersveiligheid (VVH), met een gedragsteam en focusteams met bemensing uit alle stedelijke regio's en de provincie. De grote steden

lokale visies, is er voor de komende drie jaar een Regionale Agenda

leveren capaciteit voor het gedragsteam. De middelkleine gemeenten

Laden met actieprogramma opgesteld. Een bijbehorende prognose van benodigde laadinfra, electriciteit en vermogen van het net is gemaakt

voor de focusteams. Voor Hart van Brabant zijn dat respectievelijk Tilburg en Waalwijk.

en afgestemd met het REKS-programma.

Onder begeleiding van Yellowchess werken gemeenten, de provincie

Er heeft regionale afstemming plaatsgevonden door de deelnemende

Noord-Brabant en aanbieders aan deelmobiliteit. Dit leidde in 2025 tot

Hart van Brabantgemeenten over concessie plaatsen en beheren laadpalen door provincies Limburg en Noord-Brabant. Zes van de acht

zeven speelvelden waarop we verkennen of deelmobiliteit succesvol kan worden ingezet.

Hart van Brabant-gemeenten doen mee met deze concessie. Dongen en Loon op Zand zorgen via andere aanbieders dat voldoende laadinfrastuctuur wordt gerealiseerd. We werkten in alle Hart van Brabantgemeenten aan fietsstimulering via de brede gedragsaanpak SmartwaZ.NL (opvolger aanpak Brabants Mobiliteits Netwerk (BMN)). Hart van Brabant en de Baronie gaven opdracht aan Ons Brabant Fietst voor de werkgeversaanpak fietsstimulering.

Eind november 2025 leverden alle gemeenten input aan voor het meerjarenprogramma veilige schoolfietsroutes. Hiervoor is vanuit de provincie budget vrijgemaakt. We werkten aan de voorbereiding en uitvoering van snelfietsroutes/maatregelen op het hoofdfietsnetwerk van de provincie Noord-Brabant. Gemeenten hebben nieuwe fietsmaatregelen kunnen opnemen in het RMP 2025-2027 als de maatregel onderdeel is van dit hoofdfietsnetwerk. Daarnaast is uitwerking gegeven aan snelfietsroutes tussen Tilburg, Goirle en Hilvarenbeek, Oosterhout en Tilburg en Breda en Tilburg.

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 36

De Bus Rapid Transit (BRT) staat voor hoogwaardige snelle busdiensten met vaak een eigen infrastructuur zoals een eigen busbaan. Het is een vorm van hoogwaardig openbaar vervoer (HOV). De gebiedsuitwerking BRT-corridor is in 2025 als deelprogramma in het RMP gestart. In 2025 is een ambtelijk kernteam en stuurgroep opgericht onder het kartrekkerschap van Waalwijk en gedeputeerde/provincie. In 2025 zijn drie deelonderzoeken in de

Kernagendataak B5. Toekomstbestendig landelijk gebied Kernagenda-opgave 1. In het landelijk gebied is de druk toegenomen en streven we naar een evenwichtige balans van functies, kwaliteiten en ontwikkelingen.

markt gezet, en in het RMP zijn veel bijbehorende onderzoeks-, infra-

Activiteiten kernagenda

en hubmaatregelen opgenomen. Tilburg, Waalwijk en Den Bosch hebben BRT-maatregelen opgenomen in de Woningbouw op Korte

1.1 Op dit moment is niet uitgekristalliseerd hoe de regionale

Termijn (WoKT)-aanvraag bij het Rijk.

samenwerking kan of moet bijdragen aan onderwerpen als onder andere het stikstofvraagstuk, vrijkomende agrarische bebouwing,

Regio en gemeenten hebben input kunnen geven op de uitvraag voor

natuurontwikkeling en herbebossing. We gaan ons een duidelijker

een nieuwe ov-concessie oost. Inmiddels is de vervoerder bekend

beeld vormen van de onderlinge samenhang tussen die

(Arriva). De nieuwe dienstregeling start in december 2026 en samen

onderwerpen en wat dat betekent voor de regionale

met de provincie Noord-Brabant en de vervoerder bereiden we de

samenwerking. Daarbij betrekken we zowel de Regionale Energie-

aanleg van flexhaltes en overstaphaltes met bijbehorende

en Klimaatstrategie als de Regionale Mobiliteitsagenda.

voorzieningen voor. Alle gemeenten hebben maatregelen kunnen opnemen in het RMP

Resultaten 2025

2025–2027, waarmee meerjarig programmeren wordt gestimuleerd. Door met de provincie meerjarige (financiële) afspraken te maken,

Vanuit de ROA 2.0-bouwsteen 'Toekomstbestendig landelijk gebied' is

hebben gemeenten tot en met 2027 duidelijkheid over de bijdragen

bestuursopdracht 'Aanpak landelijk gebied'. Deze is door de

waarop zij kunnen rekenen vanuit de provincie Noord-Brabant.

in 2025 verder gewerkt op het schaalniveau SRBT aan de bestuurlijke integratietafel (BIT) SRBT op 2 oktober geaccordeerd. Uit monitoring via de 'Tussenbalans 2025' van het Natuurbod Regio Hart van Brabant, is gebleken dat er in 2025 flinke stappen zijn gezet

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 37

voor het regionale deel. De monitoring onderscheidt drie categorieën: gerealiseerde projecten, in ontwikkeling genomen projecten en de nog niet in ontwikkeling genomen projecten. Het resultaat is een afname van de nog niet in ontwikkeling genomen projecten: 20% voor Natuurnetwerk Brabant (NNB), 2% voor Ecologische verbindingszone (EVZ) en 10% voor beekherstel en vispassages. Daarnaast is door de regio een uitwerking opgesteld voor drie faunapassages bij de A58.

Wel gepland, niet gedaan Samenwerking met SRBT heeft geresulteerd in gezamenlijke

Gepland was een opdracht te laten vaststellen voor een regionale bijdrage voor het Aanvalsplan landschapselementen. Op rijks- en provinciaal niveau zijn nog veel ontwikkelingen over dit onderwerp gaande. Deze ontwikkelingen zijn gevolgd. Er was nog te veel beweging, waardoor een regionale opdracht in 2025 uitbleef. Vanuit de regio is geen afzonderlijke bijeenkomst over grondzaken georganiseerd zoals aangekondigd in de Tussenbalans 2024, omdat er op dat vlak al diverse bijeenkomsten georganiseerd zijn door andere organisaties. Door regionaal samen te werken wordt nieuwe informatie en kennis snel gedeeld met elkaar en is op regionaal niveau meer expertise beschikbaar.

ontwikkelstrategie SRBT. Hierdoor is de ROA achterhaald en niet meer geactualiseerd zoals stond gepland.

Niet gepland, wel gedaan

Als gevolg van uitstel van de wet regie op volkshuisvesting is er nog geen

In het RMP 2025-2027 werken we met gebiedsgerichte en enkele

invulling gegeven aan de paraplu huisvestingsverordening. De

thematische deelprogramma's. Voor alle deelprogramma's zijn

zogenaamde PRIOR-handhavingsaanpak is in 2025 niet gecontinueerd.

bestuurlijke kartrekkers aangewezen, en worden met de provincie de

Politieteams willen flexibel zijn in waar ze handhaven, en gemeenten

financiële afspraken gemaakt voor de hele periode 2025-2027.

hebben onvoldoende budget om de gevaarlijkste punten waar wordt gehandhaafd, in 2025 infrastructureel op te pakken.

Het Bels Lijntje kan, door grote werkzaamheden van Enexis die zijn voorzien voor 2026, op het kwaliteitsniveau van een snelfietsroute

De verkenning van regionaal landbouwnetwerk/veilige afwikkeling

worden gebracht. In 2025 werkten gemeenten samen met Enexis aan de

landbouwverkeer is niet opgepakt. West-Brabant had al een aanpak

voorbereiding daarvan. De verkenning van de snelfietsroute tussen

samen met brancheorganisatie Cumela en de provincie die we

Tilburg en Den Bosch is in 2025 (weer) opgepakt.

gezamenlijk als SRBT willen vervolgen. Het project zal worden opgenomen in werkplan mobiliteit SRBT 2026.

Het poho Fysiek heeft op 8 oktober 2025 opdracht gegeven voor een pilot controles kwaliteitsverbetering landschap, om daarmee gemeenten te stimuleren het controleren van landschapsplannen structureel op te

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 38

pakken. Deze pilot draagt bij aan het vergroten van kansen voor groenblauwe dooradering van het landschap (relatie vervolg Natuurbod). Het budget voor het Natuurbod is aangewend voor deze pilot.

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 39

3.3 Besteding van middelen Financieel beeld fysiek domein (in €) Begroting na wijziging Lasten Algemeen, duurzame verstedelijking en toekomstbestendig landelijk gebied Energie en klimaat Mobiliteitstransitie/ Regionale Mobiliteitsagenda *

Realisatie Baten

Lasten

Baten

347.500

356.868

9.368 N

3.506.245

1.290.829

2.215.416 V

-

-

-

Gemeentelijke bijdragen op basis van inwoneraantal

447.500

447.500

-

19.000

19.000 V

2.160.000

1.802.746

357.254 N

Provinciale middelen REKS

100.000

100.000

-

Cofinanciering REKS en CDOKE

443.000

65.000

378.000 N

31.225

31.225 V

703.245

-

3.168.716

1.521.019 V

Overige gemeentelijke bijdragen Rijksmiddelen Energie en klimaat

Overige baten Onttrekking algemene reserve Totaal fysiek domein

*

Afwijking

703.245 3.853.745

3.853.745

1.647.697

De kosten die gemoeid zijn met de kernagendataak Mobiliteit zijn niet opgenomen in deze verantwoording, omdat ze gedekt worden uit de begroting RAVV. Financiering vindt plaats via de individuele gemeenten en de provincie.

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 40

–

betreffen eenmalige middelen die in de circulaires in 2024 zijn

3.3.1 Toelichting kosten en financiering

aangekondigd. In totaal is in 2025 € 788.000 ontvangen, ten opzichte van de begroting van € 829.000. Voor de uitwerking en

Gedurende het jaar zijn bijdragen ontvangen die bij het opstellen van de begroting niet waren voorzien. Dit betreffen gemeentelijke bijdragen voor een opdracht tot herijking vraag en aanbod in afsprakenkader

besteding van de middelen is een plan van aanpak opgesteld. In 2025 zijn hiervoor nog geen kosten gemaakt. Deze geoormerkte middelen worden aan het einde van het jaar overgeheveld voor

bedrijventerreinen (€ 19.000) en een subsidie via gemeente Breda voor stimulering woningbouw in de SRBT Woondeal. Tegenover de hogere ontvangsten op deze onderdelen staan lagere ontvangsten dan begroot voor Energie en klimaat. Deze afwijkingen hebben voornamelijk betrekking op: –

inzet in het komend jaar. Een nadere uitsplitsing van en toelichting op de programmakosten en de financiering daarvan is in de jaarrekening opgenomen bij paragraaf 7.1.3 Toelichting op het overzicht van baten en lasten.

NPLW, € 304.000 lager dan begroot: dit betreft specifieke uitkeringen die via gemeente Tilburg lopen. De bijdragen aan de GR Regio Hart van Brabant voor 2025 zijn gelijk gesteld aan de kosten die voor dit programma gemaakt zijn. De werkelijke besteding is lager dan vooraf ingeschat, waardoor ook de ontvangsten lager zijn dan begroot;

–

Natuurinclusieve energietransitie, € 41.000 lager dan begroot: dit

3.3.2 Toelichting algemene reserve Het algemeen bestuur heeft bij de vaststelling van de jaarrekening 2024 besloten om vanuit het resultaat € 703.245 toe te voegen aan de begroting 2025 voor REKS (geoormerkte gelden).

CDOKE, € 378.000 lager dan begroot: dit betreffen middelen die de

In de jaarrekening 2025 wordt voorgesteld om vanuit het positief

regiogemeenten van het Rijk ontvangen voor inzet van capaciteit

resultaat van het fysieke domein € 788.499 voor Natuurinclusieve

op klimaat- en energiebeleid. In de begroting was voorzien dat een

energietransitie en € 691.663 voor REKS over te hevelen. Dit betreffen

deel van deze middelen bij de GR Regio Hart van Brabant zouden

geoormerkte middelen die beschikbaar moeten blijven voor besteding in

worden ingezet voor een pilot met de Regionale Flexpool (het

2026.

Center of Expertise). Deze pilot wordt momenteel uitgevoerd door gemeente Tilburg, waarbij ook de middelen nu rechtstreeks via die gemeente lopen. Zowel aan de baten- als aan de lastenkant is hierdoor sprake van een (gelijke) onderschrijding;

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 41

4 Economisch domein Regio Hart van Brabant is in het economisch domein een publiek-publieke samenwerking van negen gemeenten in Midden-Brabant. De publiekprivate samenwerking is namens de samenwerkende gemeenten belegd bij Midpoint Brabant (MPB). Dit is een zogenaamde multihelixsamenwerking van overheid, ondernemers, onderwijspartners en maatschappelijke organisaties.

Goed nieuws is te melden uit twee andere onderzoeken. Op de eerste plaats de jaarlijkse EE-index (Entrepeneurial Ecosystem), een onderzoek van de Universiteit van Utrecht samen met Birch, dat de kracht meet van regionale ecosystemen voor ondernemerschap: het geheel van mensen, organisaties en omstandigheden die samen bepalen hoe goed en makkelijk het is om een bedrijf te starten en te laten groeien op een bepaalde plek. Hart van Brabant is de sterkst stijgende regio in het linkerrijtje en klimt vijf plaatsen: van positie 22 naar de 17e plaats2. Hart

Uit de Brabantse Monitor op Brede Welvaart, een onderzoek van PON

van Brabant scoort met name goed op thema’s als talent, toegankelijkheid

Telos1, blijkt dat de brede welvaart in Noord-Brabant een gemengd beeld

van financiering en dienstverlening voor ondernemingen, en de kwaliteit

laat zien. Het eindcijfer is een 7,4. Over het algemeen zijn de gemiddelde

en efficiency van formele instituties (governance). De meeste winst is nog

rapportcijfers die Brabanders geven voor de thema’s van brede welvaart

te behalen in het versterken van leiderschap en netwerken. Dat gaat over

vergelijkbaar of net iets lager dan twee jaar geleden. De provincie scoort op veel thema’s rond het gemiddelde van alle provincies in Nederland.

het aantal bedrijven dat de leiding neemt in innovatieprojecten met andere samenwerkingspartners, respectievelijk over de verbondenheid

Opvallend is wel de kloof tussen objectieve gegevens en de ervaring van

van bedrijven in kennis- en innovatienetwerken. Juist op deze aspecten

inwoners; zo gaat het met de materiële welvaart relatief goed in NoordBrabant, maar wordt dit door inwoners relatief laag gewaardeerd,

maakt Hart van Brabant wel de grootste sprongen, samen met talent, diensten, cultuur en financiering. Een groei over de volle breedte dus.

overigens nog steeds met het cijfer 7,0. Als er ingezoomd wordt op Hart

Daarnaast blijkt uit onderzoek van RaboResearch dat de regio Hart van

van Brabant dan blijkt dat we ten opzichte van de andere Brabantse regio’s iets achterblijven op gezondheid, materiële welvaart en veiligheid en beter scoren op gebied van milieu en klimaat.

Brabant wederom koploper is in de transitie naar een duurzame en inclusieve economie3. In de zogenaamde NEx-T Index van het onderzoek staan alle indicatoren voor Hart van Brabant op groen. De regio scoort het hoogst op de combinatie van economische, sociale en ecologische

1 Brabanders beoordelen hun brede welvaart met een 7,4 - Brabant 2 Hart van Brabant stijgt vijf plaatsen in regio-index voor ondernemerschap Midpoint Brabant

3 Hart van Brabant landelijk koploper in transitie naar nieuwe economie - Midpoint Brabant

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 42

doelstellingen, en op aspecten als helder inzicht in ketens en aandacht

Als samenwerkende gemeenten in de regio Hart van Brabant formuleren

voor biodiversiteit. Ook inclusief ondernemen (als afspiegeling van de

we in de kernagenda onze vraag voor het algemeen bestuur van Midpoint

samenleving) en circulair ondernemen (waarde creëren met reststoffen) zijn bovengemiddeld ontwikkeld, evenals groene (herbruikbare) energie

Brabant. De deelnemers namens de samenwerkende gemeenten in het bestuur en stuurgroepen van Midpoint Brabant nemen relevante

en echte (eerlijke) prijzen. RaboResearch heeft ook de ontwikkeling van

onderwerpen die daar besproken zijn weer mee terug naar de

de (arbeids)productiviteit in de periode 2013–2023 in kaart gebracht. Hier valt nog winst te behalen voor Hart van Brabant.

overlegtafels in het verband van Regio Hart van Brabant.

Deze ontwikkelingen beïnvloedden zowel de economische prestaties als

activiteiten ontplooid die de economische route naar brede welvaart in

de brede welvaart in Nederland. De kernagenda richt zich op het

onze regio vergroten. We verantwoorden hierna welke resultaten zijn

vergroten van de brede welvaart in Midden-Brabant, met innovaties die tevens bijdragen aan welvaart en welzijn in Nederland. Samen met

behaald.

ondernemers, kennis- en onderwijsinstellingen en maatschappelijke partners werkten we aan de economie en maatschappij van vandaag en morgen. Dat deden en doen we onder andere door deelname aan stichting

In de context van bovenstaande ontwikkelingen hebben we in 2025

4.1 Reflectie op 2025 Op 18 september 2025 heeft het portefeuillehoudersoverleg gereflecteerd

Midpoint Brabant.

op de resultaten in 2025. De basis is gelegd, de structuur is goed, zelfs

Midpoint Brabant heeft in 2025 het eerste jaar in haar nieuwe governance

sterk verbeterd de afgelopen jaren. Er staat een stevig strategisch

doorlopen. Een nieuwe structuur met een bestuur, een raad van advies en stuurgroepen per programmalijn. Ook de omvang en verdeling van het aantal zetels per gremium is daarin aangepast. In het bestuur van Midpoint Brabant zitten drie wethouders uit het poho Economie van

economisch profiel, economie doet ertoe. Het poho probeert ook echt iets te veranderen met elkaar, de portefeuillehouders hebben een gedeeld beeld van de opgaven en boeken resultaten (zoals het Afsprakenkader

Regio Hart van Brabant. In de raad van advies zitten vijf van onze

bedrijventerreinen, zie ook hieronder). Daarbij wordt geconcludeerd dat ze scherp moeten blijven op wat ze beter samen kunnen doen, en waar

bestuurders. En in ieder van de stuurgroepen zit tenminste één wethouder.

verbeteren is een voorbeeld van een thema dat echt samen opgepakt kan

Ieder van deze bestuurders vervult een scharnierfunctie tussen de samenwerkende gemeenten in Regio Hart van Brabant en de multihelixsamenwerking in Midpoint Brabant.

wellicht een ander aggregatieniveau beter is. Het vestigingsklimaat worden. Evenals het versnellen van transities bij het mkb op het gebied van digitalisering, verduurzaming en human capital. Denk aan het regionale programma voor arbeidsproductiviteit Slimmer Werken. Bij

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 43

innovatieprogramma’s kan dat innovatieprogramma’s ook, maar dan zou

vlakken (eerste twee per blok) komen direct uit de kernagenda en zijn

het soms beter kunnen zijn om snelheid te maken in coalities met de juiste

onveranderlijk voor de looptijd ervan. De teksten in het witte vlak

partners, zoals bij Gate2 in Gilze en Rijen. Daarnaast is besproken dat de portefeuillehouders kritisch blijven kijken naar het schaalniveau van de

daaronder geven het bijbehorende resultaat voor 2025. Wanneer er binnen een resultaat aandacht is geweest voor een (of meer) van de

samenwerking buiten de regio. Niet té snel opschalen; dat geeft ons en

zienswijze(n) op de kernagenda, is dat aangegeven.

Midpoint Brabant ook de kans om een goed gefocuste gezamenlijke agenda op te bouwen. Deels gebaseerd op overlap in economische

Onderaan deze paragraaf staat vermeld welke activiteiten daarnaast

speerpunten en soortgelijke opgaven, deels gebaseerd op gedeelde ambitie voor de toekomst. Een leerpunt is dat het poho meer focus kan aanbrengen: liever enkele concrete speerpunten dan een breed, ‘wollig’ programma. Nu is er een

ondernomen zijn, die niet gepland waren, en omgekeerd – die wel gepland waren, maar niet uitgevoerd.

Kernagendataak C1. Weerbaar en wendbaar midden- en klein bedrijf

brede maar ook wel gefragmenteerde agenda. Als er keuzes worden gemaakt, kan er meer impact worden gemaakt. Daarnaast kan er nog resultaatgerichter worden gewerkt vanuit een duidelijkere organisatie, met heldere doelstellingen en afspraken over de gewenste output. Wat daarbij kan helpen is sterke thema-kartrekkers, zowel bestuurlijk als ambtelijk. Tot slot is het goed om na te denken over welk model

Kernagenda-opgave 1. Het midden- en kleinbedrijf is de basis van onze economie en werkgelegenheid. Het mkb is stevig vertegenwoordigd op onze bedrijventerreinen (ook onder C3.), in onze centrumgebieden,

georganiseerd moet worden met betrekking tot de strategische discussie.

maar ook meer in de perifere gebieden waar meer

Het is belangrijk om gezamenlijk aan ons ecosysteem te werken en onze denkkracht en die van Midpoint Brabant uit te dagen. Dit alles is een

gezamenlijke opgave om de weerbaarheid en wendbaarheid van

mooie basis voor het overdrachtsdocument.

4.2 Activiteiten 2025

leisuregerelateerde activiteiten plaatsvinden. Het is onze het mkb te versterken. Activiteiten kernagenda Activiteiten samenwerkende gemeenten – Hart van Brabant

Hierna geven we aan welke resultaten we in 2025 bereikt hebben per opgave en activiteit in de kernagenda. De teksten in de grijs gearceerde

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 44

1.1 Ontplooien van activiteiten die bedrijven weerbaar en wendbaar houden:

vragen vanuit deze sector te beantwoorden als het gaat om de ontwikkeling. Niet meer vanuit een afstemmingskader of lader, maar vanuit een goed marktonderzoek.

-

Het behoud van een kwalitatief en gevarieerd winkelaanbod. Het verbreden van het vrijetijdsaanbod en accommodaties.

-

Verduurzaming en versterken leefbaarheid van

verblijfsaccommodaties en het afstemmingskader. Dat heeft

-

centrumgebieden. Het stimuleren van meerdaags verblijf als belangrijke

uiteindelijk geleid tot een goed inzicht wat de (potentiële) bezoeker van onze regio wenst en verwacht. Maar de stringente manier van

economische drager.

afstemming werd ook als te benauwend ervaren, zo bleek uit de

Het verblijfsaanbod werd in 2025 gemonitord in het licht van de visie

1.2 Versterken van de platformfunctie in de regio door uitwisseling van kennis en ervaringen.

evaluatie. Voorstel in poho fysiek is dan ook om af te zien van het kader zoals het nu geldt en te kiezen voor een mildere vorm. Namelijk

1.3 Afstemming over realisatie en uitbreiding van bovenlokaal aanbod

initiatieven (ambtelijk) ter informatie met elkaar te delen en daarbij de

detailhandel. 1.4 Toewerken naar een integrale benadering van de activiteiten op

mogelijkheid open te laten om, als dat in het ambtelijk overleg nodig wordt geacht, bestuurlijk te kunnen escaleren, een initiatief voor te

het economisch domein vanuit de indeling detailhandel, logistieken maakindustrie en leisure. Resultaten 2025

leggen aan het poho Fysiek. De conclusies en aanbevelingen uit het onderzoek sloten wel goed aan bij een aantal projecten waar regionaal aan gewerkt wordt (onder andere RegioBoost). De onderzoeksresultaten zijn dus wel van

Regio Hart van Brabant – activiteiten 1.1 t/m 1.4

meerwaarde voor de ontwikkeling/doorontwikkeling van regionale en

Om bij te dragen aan de weerbaarheid en wendbaarheid van het mkb

lokale toeristisch-recreatieve projecten. Grote ontwikkelingen in het verblijfsaanbod worden regionaal gedeeld.

zijn diverse resultaten behaald. Zo is er een onderzoek uitgevoerd waarmee de regionale leisure-kansen in beeld worden gebracht. Dat heeft uiteindelijk geleid tot een goed inzicht wat de bezoeker van onze

Voor Green Deal Centrum (Klimaat in de Kern) resulteerden

regio wenst en verwacht. Deze uitkomst sluit aan bij wat we lokaal en

verschillende bijeenkomsten met ondernemers, gemeenten en waterschappen over duurzaamheidsthema's in de ondertekening van

regionaal oppakken en uitvoeren, en geeft de gemeente handvatten om

de Green Deals in Gilze en Rijen (relatie met zienswijze 'lokale eigenheid'). De pilot loopt in Loon op Zand nog steeds, maar draagvlak

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 45

bij ondernemers is nog gering. Met de projectleider van Midpoint Brabant wordt bekeken om met ‘laaghangend fruit’ toch resultaten op gebied van verduurzaming voor elkaar te krijgen. In poho’s en/of werkgroepen Economie is onder andere gesproken over de Stimuleringsregeling Maatschappelijke Innovatie, Onderneming Centraal, de Green Deals en SPUK-regeling en het Human Capital-programma. De programmamanagers van Midpoint Brabant sloten daarbij aan (relatie met zienswijze ‘rol van Midpoint Brabant’). Ook zijn er verschillende bijeenkomsten georganiseerd met gemeentelijke accountmanagers bij Midpoint Brabant Services, voorheen Station88 (relatie met zienswijze 'rol van Midpoint Brabant').

Kernagenda-opgave 2. Het ondersteunen van bestaande en startende mkb’ers (in brede zin) bij het vergroten van hun weerbaarheid en wendbaarheid. Het accent ligt daarbij op de versnelde doorwerking van twee belangrijke opgaven: (1) verduurzaming: circulaire economie, energietransitie en klimaatadaptatie en (2) digitalisering. Activiteiten kernagenda Activiteiten in publiek-private samenwerking 2.1. Ondernemersondersteuning en projecten op het gebied van

We zijn aangesloten bij RegioBoost, een regionale samenwerking

circulariteit, verduurzaming en digitalisering op te pakken, al dan

tussen gemeenten, lokale/regionale Destinatie Marketing Organisaties

niet in samenwerking met partijen zoals Station88, MindLabs en

(DMO’s) en ondernemers op het gebied van recreatie en toerisme. Doel

Gate2, gericht op de regionale speerpuntsectoren logistiek,

is om het toeristisch profiel van de regio te versterken. Er zijn leuke

maakindustrie en leisure (in samenhang met B2. 1.6.).

bijeenkomsten geweest met veel ondernemers, bijvoorbeeld over

2.2. Het samen met andere partijen helpen realiseren van een

Brabantse gastvrijheid. De ondernemers zijn zeer tevreden, onder

samenhangend netwerk van bestaande en nieuwe living labs

andere over de goede onderlinge samenwerking. Voorbeeld van een

rondom transitieopgaven om innovaties te stimuleren die

concreet resultaat is de vertaling van websites in het Engels en Duits.

maatschappelijke transities versnellen: energietransitie en

Ook zijn er verschillende bijeenkomsten georganiseerd met gemeentelijke accountmanagers bij Midpoint Brabant Services, voorheen Station88 (relatie met zienswijze 'rol van Midpoint Brabant').

klimaatadaptatie, circulaire economie en digitalisering/dataficering (o.a. kunstmatige intelligentie). Resultaten 2025 Midpoint Brabant – activiteiten

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 46

2.1 In het kader van een meerjarig actieonderzoek (met Avans) naar een ander perspectief en de factoren die op brede productiviteit in het industriële mkb van invloed zijn, zijn verschillende masterclasses georganiseerd. Het aantal deelnemers aan de masterclassreeks is uitgekomen op 22 mkb-maakbedrijven. In 2024 is een marktonderzoek gedaan naar de stand van zaken van productieautomatisering in het mkb in de maakindustrie in Midden- en West-Brabant. In september van 2025 is het vervolgonderzoek gestart. In maart is in samenwerking met Regio Business een inspiratiesessie georganiseerd voor veertig maakbedrijven van de Made in Brabant Community. Het thema hiervan was Slimmer Werken met als voorbeeldcase het aansturen van een fabriek met als enige en centrale KPI arbeidsproductiviteit. In april startte de tweede ronde van het lerend netwerk Slimmer Werken ten behoeve van open innovatie in de maakindustrie. Hierin werken alle partijen (onderwijs, mkb-bedrijven en experts) samen. Tijdens de rondes leggen we lessons learned van deze regionale open innovatie aanpak vast, zodat deze ook repeteerbaar worden voor andere regio’s. In totaal zijn in het programma Slimmer Werken in 2025 58 ondernemers (verspreid over alle gemeenten in de regio) in transitie gebracht met een concrete verbeterstap op arbeidsproductiviteit.

Dit in samenwerking met mbo en hbo, en met expertbedrijven als Hoppenbrouwers, Bosch en FUJI.

Als samenwerking tussen de programma’s Duurzame Economie en Smart Logistics is een project gestart met betrekking tot de inzet van waterstof in het transport. Dit project is gericht op de realisatie van een waterstoftankstation in combinatie met zeven tot tien waterstof aangedreven vrachtauto's. MPB ontwikkelt het Programma Duurzaam Produceren, waar maakbedrijven wordt geleerd nieuwe producten te maken met circulaire en biobased materialen. Een pilot leverde veel enthousiasme op bij deelnemende bedrijven. MPB is gestart met het vinden van (Europese) subsidies om het programma langjarig vorm te geven. In 2025 is er afgesproken dat we binnen het Regio Dealprogramma Circulaire Stromen met behulp van bestaande logistiek afgedankte producten zoals bedrijfskleding terughalen en via lokale opwaardeerders opwerken tot herbruikbare materialen en grondstoffen. Via Green Deals op bedrijventerreinen en in winkelcentra hielp MPB gemeenten en ondernemers in 2025 bij het verduurzamen van eigen bedrijf en directe omgeving. Voor bedrijventerreinen waar de organisatiegraad laag is, haalden we een SPUK-subsidie binnen, zodat we acht gemeenten en de ondernemers op zeventien bedrijventerreinen kunnen helpen zichzelf beter te organiseren en met elkaar en multihelixpartners duurzame projecten op kunnen

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 47

starten.

die proeftuin werken Yonder-studenten aan innovatieve praktijkcases op het gebied van productieautomatisering, mens &

MPB ontwikkelde een programma op het gebied van het reduceren van drinkwatergebruik op bedrijventerreinen, samen met

organisatie en duurzaam produceren. In juni leverde de proeftuin de eerste concrete resultaten op.

waterschappen, Brabant Water, gemeenten en de provincie NoordBrabant. Het doel is 20% drinkwaterreductie in 2035 op bedrijventerreinen in de regio Hart van Brabant.

Er zijn vier reguliere kwartaalbijeenkomsten van het Regio Dealproject Tilburg Initiative for Future Logistics georganiseerd, een samenwerking tussen Tilburg University, Midpoint Brabant en elf

Middels de Digicoaches van het programma SmartMKB zijn ruim driehonderd bedrijven geholpen bij hun maturiteitstransitie om

logistieke bedrijven uit de regio gericht op kennisontwikkeling en deling en inzet van wo-studenten in de logistiek. Thema's zijn AI,

met datagedreven werken meer business te realiseren.

arbeidsmarkt, verduurzaming en maatschappelijke rol van

Tilburg-Waalwijk is op 12 november voor de zesde keer in zeven

logistiek. Verder zijn er als onderdeel van het Regio Deal-project Circulaire Stromen verschillende clusters in kaart gebracht waar de

jaar uitgeroepen tot Logistieke Hotspot van het Jaar. De jaarlijkse

rol van de logistiek in circulaire ketens beter inzichtelijk wordt

lijst van Logistiek.nl is samengesteld door 47 onafhankelijke experts uit de sector. De jury roemt vooral de strategische ligging,

gemaakt. Daarnaast zijn clusters doorontwikkeld waarin AIgedreven transportoptimalisatietools worden ontwikkeld.

de hechte samenwerking tussen bedrijfsleven, overheid en onderwijs, en het duurzame ecosysteem waarin logistieke dienstverlening, innovatie en ruimtelijke kwaliteit samenkomen.

Midpoint Brabant is in 2025 actief bezig geweest met het ontwikkelen van Up New als het multihelixplatform voor circulaire economie in Hart van Brabant. Het platform is zowel digitaal als

2.2 Er zijn voor 24 mkb-bedrijven verschillende ontbijtsessies

fysiek. Via de website delen deelnemers actuele kennis,

georganiseerd bij Hoppenbrouwers Techniek over bijvoorbeeld

organiseren we dialoogsessies en een podcastmarathon over

energiemanagement in de fabriek of productieautomatisering. In

actuele thema's en bereikte resultaten. Op fysieke hubs zoals

het practoraat/de proeftuin Smart Industries komen onderwijs

Textiel Centrum Tilburg, CirQleer in Dongen en Gate2 in Gilze en

(Yonder) en bedrijfspraktijk (via MPB) bij elkaar ten behoeve van

Rijen ontmoeten partners zoals studenten en ondernemers elkaar

onderzoek op het mbo en verbetering van onderwijskwaliteit. In

en werken op specifieke thema's samen aan het transformeren van

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 48

de lineaire economie naar een circulaire economie (relatie met

denken en anders te doen. Door natuur, landschap, erfgoed en

zienswijze 'maatschappelijk relevante, ambachtelijke beroepen').

kunst te verbinden, worden creativiteit, bewustwording en

Een belangrijk netwerk om duurzaamheid te delen zijn de Green Deals, Grote Oogst en SPUK-bedrijventerreinen. We bouwen

vernieuwend ondernemerschap voor een duurzaam leven en een toekomstbestendige, kwalitatieve Brabantse samenleving

hiermee op bedrijventerreinen organisatiestructuren waarbinnen

gestimuleerd.

ondernemers samenwerken aan het verduurzamen van eigen onderneming en directe omgeving (relatie met zienswijze 'lokale

Het nieuwe programma Human Capital, met de themalijnen

eigenheid'). MPB begeleidt de Green Deal Installatiebranche die als

‘arbeidsproductiviteit’, ‘afstemming onderwijs en arbeidsmarkt’ en

doel heeft op natuurlijke vervangingsmomenten energiezuinige oplossingen te adviseren.

‘de woon-werkpendel’ is door het bestuur van MPB goedgekeurd met daarin aandacht voor de living labs en lerende netwerken (relatie met zienswijze 'vergrijzing van onze bevolking').

Met zes onderwijsinstellingen is in het kader van Van Gogh Homeland een samenwerkingsovereenkomst getekend. Door het

De stuurgroep Digitalisering&AI (DAI) heeft een strategisch

zetten van de handtekening verbinden deze organisaties zich als

programma opgesteld om in Hart van Brabant het Digital District

strategisch partner om gezamenlijk hun groene toekomstdromen waar te maken. Samen met docenten, onderzoekers, studenten en

for Society te maken. Hiervoor stellen we de versterkende keten centraal; dit zijn enerzijds de kennis en expertise van de

het werkveld wordt op deze manier de eerste editie van de

kennisinstelling en anderzijds de DAI-bedrijven zelf én de

manifestatie in 2026 voorbereid. Daarnaast hebben tachtig studenten van De Rooi Pannen in een hackathon gewerkt aan het

innovatiebedrijven die DAI intensief toepassen. Het district richt zich op digitale innovaties die de maatschappelijke uitdagingen

Brabant van Morgen onder de titel ’samen maken we Groene

ondersteunen. Daarnaast richt het zich op het adopteren van deze

dromen waar’. Van Gogh Homeland sloot onder het motto ‘samen

innovaties in de maatschappij. Wat zijn bijvoorbeeld de

sterker’ een convenant met de Van Gogh Sites Foundation, Van

belemmeringen voor adoptie? En wat is de ethische en juridische

Gogh Village Nuenen, Van Gogh Etten-Leur en Van Gogh Nationaal

impact? Onderdeel daarvan is ook het gestarte project Brabantse

Park. Het doel is de krachten te bundelen in de gezamenlijke

Dataspace (dataplatform), waarbij we onafhankelijk datadelen

ambitie om het Van Gogh-verhaal van Brabant op een heldere en

mogelijk willen maken om zo te werken aan datagedreven

impactvolle manier te vertellen. Door anders te kijken, anders te

innovatie.

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 49

Vanuit Midpoint Brabant Services organiseerden we op de thema's duurzaamheid, digitalisering en talentontwikkeling 6

Kernagendataak C2. Innovaties die maatschappelijke transities versnellen

inspiratiesessies, 6 seminars en 34 workshops. Meer dan 1900 ondernemers waren in totaal aanwezig. 980 ondernemers hebben

Kernagenda-opgave

sessies online teruggekeken. De gemiddelde waardering van dit

1.1 Beter benutten van het alfa-gammaprofiel (mens- en

alles is een NPS-score van 8. We begeleidden meer dan 60 startups (waaronder meer dan 30 impact startups) en hielpen startups aan

gedragswetenschappen) van de onderwijsregio om te innoveren en bij te dragen aan de verschillende maatschappelijke transities.

meer dan € 3.000.000, - euro externe financiering. Verder hield Midpoint Brabant Services seminars in samenwerking met de ondernemersvereniging uit Dongen en Hilvarenbeek. 30 bedrijven namen deel aan onze cybersecurity escaperoom in Tilburg en bij RKC in Waalwijk. Het netwerk van business partners is uitgebreid met WijmetAarts, Diamond FMS, Knikkers uitzendwerk, Mettom

Activiteiten kernagenda Activiteiten samenwerkende gemeenten – Hart van Brabant 1.1 Onderzoeken welke sectoren interessant zijn voor onze economische propositie, voor versterking van de economische

Payrolling en Smarter, waarmee zij financieel bijdragen aan

kracht van de regio (in samenhang met activiteit 1.1. onder B3. van

Midpoint Brabant Services. Zoals eerder vermeld organiseerden we bijeenkomsten met gemeentelijke accountmanagers bij Midpoint

het fysiek domein). 1.2 Aansluiten als regio bij landelijke ontwikkelingen, programma’s en

Brabant Services, voorheen Station88 (relatie met zienswijze 'rol

projecten, die de versnelling van deze transities in de regio kunnen

van Midpoint Brabant').

bewerkstelligen, zoals de samenwerking met de regio Baronie van Breda als Stedelijke Regio Breda-Tilburg (SRBT) en de stedelijke regio Den Bosch, als ook de Deltacorridor (waterstofbuisleiding, zit nog in de verkennings-/planvormingsfase), die een versnelling van de transitie van fossiele naar duurzame brandstoffen teweeg kan brengen. 1.3 Het bouwen aan een stevige economische propositie in SRBTverband (in samenhang met de onderstaande activiteiten 1.5. en 1.6.).

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 50

Activiteiten in publiek-private samenwerking 1.4 Onderzoeken welke sectoren interessant zijn voor onze economische propositie voor versterking van de economische kracht van de regio. 1.5 Activiteiten ontplooien die bijdragen aan het bouwen aan een samenhangend netwerk (in Midden-Brabant en de SRBT) van bestaande en nieuwe samenwerkingsverbanden (valorisatieprojecten, innovatiehubs, campussen, proeftuinen, living labs, fieldlabs) rondom de transitieopgaven energie- en klimaatadaptatie, circulaire economie, digitalisering en gezondheid.

een (bestuurs)vervolgopdracht te formuleren op basis van een geïntegreerde aanpak met de aanbevelingen als vertrekpunt. Deze bestuursopdracht is behandeld en akkoord bevonden in het poho Fysiek van 11 juni 2025. In de bestuursopdracht staan drie pilots beschreven die als bouwstenen dienen voor een robuuste, uitvoeringsgerichte CE-aanpak binnen de regio. Deze pilots sluiten aan bij bestaande ambities en netwerken en leggen de basis voor een integrale aanpak van circulaire economie in het ruimtelijk, economisch en bestuurlijk domein. De eerste vervolgstap waaraan gewerkt wordt is het uitwerken van uitvoeringsvoorstellen per pilot.

1.6 De samenwerking met REWIN versterken en samen bijdragen aan de realisatie van de economische propositie voor de SRBT.

1.2 Zoals aangegeven is ook de Delta Rhine Corridor besproken in de werkgroep en het poho. Er wordt afstemming gezocht met REKS

Resultaten 2025 Regio Hart van Brabant 1.1 In november 2024 is, op verzoek van het poho Economie/Fysiek,

over het vervolg. 1.3 Het opstellen van een regionaal ruimtelijk economische visie is als

door Midpoint Brabant een lichte verkenning uitgevoerd naar de

project opgenomen in de (concept) uitvoeringsagenda van de SRBT. Vertrekpunt is voort te bouwen op bestaande netwerken van

status van circulaire economie binnen de regio. De uitkomsten van

gemeenten, bedrijven en onderwijs- en kennisinstellingen, die

deze verkenning zijn gepresenteerd tijdens het poho Fysiek van 11 december 2024. Uit de verkenning kwam de behoefte aan regionale

elkaar op basis van economische strategieën en programma’s al vinden. Dus op inhoud niet opnieuw het wiel uitvinden, maar

samenwerking op het gebied van circulaire economie duidelijk naar voren. In de verkenning deed Midpoint ook een aantal

verbinden wat er al is tot een regionaal gedragen profiel en een

concrete aanbevelingen. Tijdens de bespreking op 11 december

Tijdens de heidag van het poho en de werkgroep Economie op 23

2024 is in dit poho Fysiek afgesproken om als eerste vervolgstap

gezamenlijke visie, gedreven door de kracht van het ecosysteem. oktober is hierover gesproken en zijn zowel op inhoud als op

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 51

proces aandachtspunten meegegeven aan de projectleider.

ketens, organiseren leveringszekerheid en gebruik circulaire en

Bestuurlijke vaststelling van een gezamenlijk ruimtelijk

biobased materialen. Hierbij leren we relevante sectoren beter

economische visie wordt eind 2026 verwacht.

kennen en kunnen we onderzoeken welke van meerwaarde zijn voor Hart van Brabant.

Midpoint Brabant 1.4 De derde ronde voor het Lerend Netwerk Mens & Organisatie (onderdeel van het programma Smart Industry) is gestart met zes

Bert Smit is aangesteld als bijzonder lector van Van Gogh Homeland. Deze rol richt zich op het verbinden van cultureel

bedrijven. Het netwerk gaat over AI-toepassingen in het

erfgoed met de hospitalitysector om duurzaamheid en toerisme te

productieproces (zoals werkinstructies), met medewerking van expert Datacation.

bevorderen. In opdracht van de stichting houdt deze lector in samenwerking met Breda University of Applied Sciences (BUas) de komende jaren bezig met onderzoek en methodes om de impact

De programma’s Smart Industry en Smart Logistics zijn gestart met een marktvalidatie voor een project op het gebied van een betere

van Van Gogh Homeland te onderbouwen, evalueren en verbeteren. De eerste resultaten zijn in augustus gepresenteerd op het World

supplychain voor de maakindustrie, groothandel en e-commerce in

Leisure congres in Breda.

de regio. Op het thema Digitalisering & AI startten we met het opbouwen Ook in 2025 leerden maakbedrijven met het programma Duurzaam

van de The Weavers: een community vóór en dóór ondernemers

Produceren hoe zij circulaire en biobased materialen industrieel kunnen verwerken in (nieuwe) producten. Gate2 is de beoogde

die samen de digitale toekomst van Hart van Brabant vormgeven. The Weavers verbindt technologie, talent en innovatiekracht om

locatie waar organisaties demonstrators kunnen plaatsen om te

samen concrete oplossingen te ontwikkelen die ertoe doen.

laten zien hoe hun machine hieraan kan bijdragen. Dit leidt tot nieuwe machines en producten en biedt mogelijkheden om

1.5 Bij Up New zijn Avans, Fontys, Agri Food Capital en Rewin actief

kansrijke innovaties in Hart van Brabant te integreren zoals

betrokken. Doel is Brabant-breed een netwerk van bestaande en

microfactories die lokaal, op het juiste moment, de juiste

nieuwe samenwerkingsverbanden te organiseren rond circulaire

hoeveelheid producten zoals kleding met circulaire materialen

economie. Voor het nieuwe programma Duurzaam Produceren

zoals garen produceren. Dit draagt bij aan realiseren van kortere

werkt MPB intensief samen met REWIN en is het beoogde field lab

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 52

Gate2, dat midden in SRBT-gebied valt. In het kader van de Delta

zaken op te pakken, van elkaar te leren en het algehele

Rhine Corridor organiseerde Midpoint Brabant seminars met en

ondersteuning niveau voor Brabant op hetzelfde niveau te krijgen.

voor ondernemers, beleidsmakers en andere belanghebbenden in de regio. Waar het eerste seminar inging op de technologie, de (on)mogelijkheden voor bedrijven en de betekenis van de Delta Rhine Corridor, verdiepte het tweede seminar in juni op de volgende stap: praktische toepassing van waterstof in organisaties.

Kernagenda-opgave 2. Transitie van de landbouw naar kringlooplandbouw. Het vinden

Met bijdragen van o.a. Hynetwork Services, Enexis, Greenpoint

van nieuwe economische dragers om perspectief te bieden aan

Hysolar, Roto Art en VoltH2.

agrariërs en de leefbaarheid in het landelijk gebied.

1.6 Op directieniveau zijn de banden tussen MPB en REWIN afgelopen jaar verstevigd, alsmede met de andere ROM’s (Agrifood Capital en Brainport), de BOM en de Provincie. Ieder kwartaal wordt overlegd

Activiteiten kernagenda Activiteiten samenwerkende gemeenten – Hart van Brabant

over een gezamenlijke agenda langs de thema’s ‘vergroten van de

2.1 Ondersteuning bieden bij de transitie landelijk gebied, een aanpak

veerkracht van het mkb, ‘creëren van nieuw verdienvermogen’ en ‘verbeteren van het vestigingsklimaat’. In het kader van dat overleg

formuleren voor nieuwe economische dragers in het

heeft het DAI-programma in 2025 samen met Rewin en Brainport,

en in aansluiting op bestaande regelingen en programma’s).

de digitale programmering voor heel Brabant gestimuleerd en geïntensiveerd.

2.2 Versterken van de platformfunctie in de regio door uitwisseling van

Bij Smart Logistics wordt al jaren intensief samengewerkt met het

landelijk gebied (in samenhang met activiteit 1 onder B5. fysiek domein

kennis en ervaringen. Wij agenderen belangrijke thema’s bij derden en gaan hiervoor partnerschap aan met o.a. de provincie Noord-Brabant.

in Breda gesitueerde LCB (Logistics Community Brabant). Verder

Activiteiten in publiek-private samenwerking

vindt er vanuit Midpoint Brabant Services regelmatig overleg

2.3 Ondernemersondersteuning bieden aan agrarische of

plaats met REWIN (maar ook met Brainport en AgrifoodCapital) voor een eenduidige startup- en mkb-ondersteuning. Om samen

daaraan gelieerde bedrijvigheid, om hen te helpen de transitie naar kringlooplandbouw te maken of andere economische dragers te

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 53

vinden en daarbij aan Midpoint Brabant te vragen om te zorgen

programmacoördinator fysiek en economie over genoemde thema’s en

voor afstemming met andere bestaande programma’s.

bijvoorbeeld de bestuursopdracht circulaire economie. Midpoint Brabant

Resultaten 2025 Regio Hart van Brabant In 2025 werkten we aan het opzetten van een overlegstructuur voor het economisch perspectief van agrarische ondernemers. Gebleken is dat dit thema sterk verweven is met andere trajecten. Zo heeft het Bestuurlijk Overleg Transitie Landbouw (BOTL) een duidelijke

In 2025 is een verkenning gestart om te komen tot een Green Deal Leisure waar biobased textiel, korte ketens en biologische voeding onderdeel van uitmaken. Daarnaast werken we aan het realiseren van een waterstoftankstation voor lokale mobiliteit, waaronder agrarische voertuigen die vaak te veel vermogen nodig hebben om te kunnen elektrificeren. Verder is MPB betrokken bij het Regio Deal-project Circulaire stromen, waar één van de thema’s de korteketendistributie

koppeling tussen het economische en fysieke spoor. Ook is er een relatie met het Bestuurlijk Overleg Landelijk Gebied en de

is, een initiatief van zeven logistiek- en voedingsbedrijven in Midden-

Projectaanpak Landelijk Gebied SRBT, waar veel regiocollega’s bij

versproducten.

betrokken zijn. Daarom wordt in een kernteam en expertteam gewerkt aan een programma voor het landelijk gebied waar het perspectief voor agrarische ondernemers een groot onderdeel van is. Hier is veel animo en een hoge betrokkenheid voor. Voor de invulling van het stukje ‘ondernemersperspectief’ zal steeds advies worden gevraagd aan de

Brabant, gericht op het efficiënt en duurzaam verspreiden van lokale

Kernagendataak C3. Versterken van het Midden-Brabants vestigingsklimaat

werkgroep Economie.

Kernagenda-opgave

Zeker vanwege thema’s als brede welvaart en SRBT is afstemming over domeinen heen essentieel. Binnen Regio Hart van Brabant wordt

1. Een stimulerend vestigingsklimaat is randvoorwaardelijk voor de realisatie van de economie van de toekomst. Als samenwerkende

daarom steeds nauwer samengewerkt over die domeinen heen. Dat

gemeenten staan we voor een aantal opgaven om een stimulerend

gebeurde al door middel van de samengestelde poho’s en werkgroepen,

vestigingsklimaat te faciliteren:

maar ook binnen de organisatie Regio Hart van Brabant door wekelijks

–

gezamenlijk overleg en driewekelijks één-op-één overleg tussen

De optimalisatie van bestaande bedrijventerreinen door intensivering, revitalisering en vergroening.

Conceptjaarrapport 2025 / pagina 54

–

Het selectief ontwikkelen van bedrijventerreinen voor lokaal mkb en (boven-) regionale ruimtevragers die van toegevoegde

–

waarde zijn voor onze economie. Het realiseren van een robuuste en duurzame energieinfrastructuur (conform REKS als energiehub inzetbaar).

– –

Het ondersteunen van multimodale bereikbaarheid van bedrijventerreinen. Het vinden van het evenwicht tussen recreatie en toerisme, natuur/groen, cultuurhistorie/erfgoed, ontspanning/kwaliteit van leven.

1.5 Gezamenlijke productontwikkeling, marketing en communicatie op het gebied van leisure. 1.6 Het ondersteunen van projecten en activiteiten die bijdragen aan meer cohesie tussen verschillende toeristische trekkers en een sterke profilering. Resultaten 2025 Regio Hart van Brabant 1.1 t/m 1.3 Het afsprakenkader bedrijventerreinen stond het afgelopen jaar regelmatig op de agenda’s van de werkgroep, het poho en de

Activiteiten kernagenda Activiteiten samenwerkende gemeenten – Hart van Brabant 1.1 Het updaten van bedrijventerreinafspraken waarin we vastleggen welke (kwalitatieve) eisen we stellen aan ruimtevragers voordat

gezamenlijke heidag in oktober. In het najaar van 2025 was er meerdere keren contact tussen de provincie Noord-Brabant en de projectgroep. Op basis van de opmerkingen van de provincie is het ambitiedocument (her)programmering bedrijventerreinen Hart van Brabant, als addendum op het Afsprakenkader Bedrijventerreinen

we overgaan tot uitgifte van nieuw terrein en aan welke