Bijlage 2 bij RM d.d. 25 mei 2021 motierapportage en rapportage collegewerkprogramma Z-21-145085

FINANCIËN Oegstgeest heeft de afgelopen jaren de gemeenteschuld aanzienlijk verminderd. Ook in de komende jaren is het belangrijk om te blijven werken aan een gestage daling van de gemeenteschuld. Zo is er ook in de toekomst, zelfs wanneer de rente stijgt, in de gemeentelijke begroting ruimte voor zorg, onderwijs, sport, duurzaamheid, groen en andere voorzieningen. Tegelijkertijd moeten wij met oplossingen komen om het wegvallen van inkomsten uit de precariobelasting op te vangen en om extra uitgaven en investeringen te dekken, volgend uit landelijke ontwikkelingen en lokale en regionale ambities.

Uitgangspunten en afspraken

Uitvoering

Stand van zaken april 2021

Status april 2021

Begrotingsprogramma

Oegstgeest werkt verder aan het verlagen van de gemeente1.1 schuld en streeft naar een schuldniveau tussen de 40 en 45 miljoen euro in 2025.

We nemen een post aflossing schuld op in de begroting, en zijn terughoudend in investeringen en nieuwe lasten.

In de jaarrekening 2019 hebben we het gewenste schuldniveau bereikt. Hierdoor kon de post verlaging schuld in de PN2021 structureel verwijderd worden. Door toekomstige investeringen kan de gemeenteschuld weer Gerealiseerd oplopen boven de bandbreedte. Dit hoeft geen probleem te zijn mits er goede, renderende investeringen tegenover staan (bijv. onderwijshuisvesting / vastgoed).

Eventuele overschotten op de jaarrekening worden in de regel gebruikt voor het verder aflossen van de schuld. Eventuele overschrijdingen worden in principe gecompenseerd met bezuinigingen binnen het betreffende programma en als dit 1.2 niet mogelijk is, elders in de begroting. Wanneer er geen financiële ruimte te vinden is, worden niet-noodzakelijke investeringen uitgesteld. Belastingverhogingen worden zoveel mogelijk vermeden.

Wij hanteren deze regels bij alle besluitvorming en voorbereiding daarop door organisatie en college. Ook toetsen management en concerncontroller hierop voorafgaand aan besluitvorming.

Dit uitgangspunt is meegenomen in de voorstellen bij de perspectiefnota 2021 en bij de jaarrekening 2020.

In uitvoering

P7 Algemene Dekkings-middelen.

Oegstgeest schaft, volgend op landelijke wetgeving, per 2022 noodgedwongen de precarioheffing op kabels en leidingen af. Hierdoor valt jaarlijks € 1.700.000 aan gemeentelijke 1.3 inkomsten weg. Die inkomsten heeft de gemeente ook na 2022 nodig om de voorzieningen in het dorp in stand te houden.

De precariobelasting vervalt met ingang van 2022. Vanaf 2022 zal deze belastingopbrengst daarom niet meer zijn opgenomen in de belasting-verordeningen. In de Perspectiefnota is deze opbrengst vanaf 2022 af geraamd. Wij hebben dit in de begroting 2019-2022 zo verwerkt.

Dit is verwerkt in de begroting 2019-2022.

Gerealiseerd

P7 Algemene Dekkings-middelen.

Dit is verwerkt in de begroting 2019-2022. Dit is voor een deel gebeurd in de vorm van een verhoging van de OZBopbrengst met € 1.000.000 en voor een deel in door We vangen het verlies aan precario-inkomsten op zonder dekking uit het begrotingssaldi. Daarmee is dit punt feitelijk (gemiddeld genomen) een lastenverhoging voor Oegstgeester afgehandeld. Juridisch zal dit in 2021 moeten worden We ramen in de begroting 2019 in jaarschijf 2022 € inwoners te veroorzaken. Daarom en gezien de beperkte vertaald in de belastingverordeningen 2022 in de vorm van 1.000.000 aan extra OZB-opbrengst. We regelen dit juridisch 1.4 fiscale mogelijkheden van gemeenten, compenseren we het het tarief. Gerealiseerd in de belastingverordeningen 2022, die in 2021 worden wegvallen van de precarioheffing door de OZB-inkomsten met opgesteld. hetzelfde bedrag te verhogen dat Oegstgeester inwoners Dit punt is feitelijk afgehandeld met de vaststelling van de besparen op de wegvallende precarioheffing (€ 1.000.000). begroting 2019-2022. Juridisch zal in de belastingverordening 2022 (op te stellen in 2021) het tarief zo moeten worden vastgesteld dat de extra opbrengst inderdaad wordt gerealiseerd.

P7 Algemene Dekkings-middelen.

Pagina 1 van 42

P7 Algemene Dekkings-middelen.

We ramen in de begroting 2019 in jaarschijven vanaf 2020 €100.000 aan extra OZB-opbrengst. We regelen dit juridisch Per 2020 verhogen we de OZB-opbrengst met in de belastingverordeningen 2022, die in 2021 worden € 100.000 per jaar. Hier tegenover staat dat vanaf 2020 naar opgesteld. verwachting de lasten voor inwoners met in totaal minimaal € In de begroting 2019 nemen we voor de jaarschijven vanaf 140.000 gaan dalen vanwege een dalende rioolheffing. Deze 1.5 2020 een stelpost voor €140.000 lagere rioolheffing op en daling ontstaat doordat we overgaan op het risicogestuurd in nemen we (voorlopig) een stelpost op voor €140.000 lagere plaats van het ouderdom-gestuurd vervangen van de riolering, kosten voor riolering. De lagere rioolheffing verwerken we in lijn met de uitkomsten van het onderzoek dat eind 2019 in de belastingverordening 2020. In de tussentijd Rekenkamercommissie hiernaar heeft verricht. gaat we aan de slag om de besparing van €140.000 per jaar door risicogestuurd te werken te realiseren.

De precarioreserve die de afgelopen periode is opgebouwd (€ 2.000.000) zetten we in om de (incidentele) tekorten in 2019 en 2020 af te dekken, die blijken uit de recente 1.6 Perspectiefnota 2019-2022. Dit is mogelijk omdat we naar huidig inzicht vanaf 2022 een structureel dekkende begroting hebben, ondanks de wegvallende precarioheffing.

We verwerken dit direct in de begroting 2019 in de jaarschijven 2019 en 2020.

De voorgestelde besparing met € 140.000 door het risicogestuurd vervangen van riolering is niet mogelijk. Volgens de huidige inzichten is juist meer geld nodig voor de integrale waterketen (IWP). De besparing kon wel worden bereikt door de afschrijving van riolering op 50 jaar te stellen (riolering gaat langer mee dan voorheen werd geraamd). De eenmalige verhoging van de OZB is structureel gerealiseerd in de begroting 2019-2022 en is verwerkt in Gerealiseerd de belastingverordening 2020. De verlaging van de rioolheffing is in eerste instantie gerealiseerd via een taakstelling. Met het vaststellen van de financiële verordening 2020 heeft de raad (in januari 2020) besloten om de afschrijvingstermijn van rioleringen te verlengen van 40 naar 50 jaar. De afschrijvingstermijnen van de oude en lopende investeringen riool zijn aangepast. Dit resulteert in lagere kapitaallasten in de voortgangsrapportage 2020. Het resterende deel van de taakstelling is verwerkt in de begroting 2021-2024.

P7 Algemene Dekkings-middelen.

Dit is verwerkt in de begroting 2019-2022.

Gerealiseerd

P7 Algemene Dekkings-middelen.

Ondanks het feit dat we het wegvallen van de precario kunnen We winnen informatie in bij de VNG, en leggen contact met opvangen, onderzoeken we de komende periode of het de regiogemeenten en proberen gezamenlijk op te trekken. gebruik van Oegstgeester grond voor kabels en leidingen 1.7 Vervolgens breiden we deze aanpak uit naar de regio Holland privaatrechtelijk in rekening kan worden gebracht aan Liander, Rijnland. Tot slot plegen we overleg met de eigenaren kabels Dunea en Tennet, in overleg met de VNG, de gemeenten in de en leidingen. Leidse Regio en Holland Rijnland.

We hebben overlegd met de gemeenten in de Leidse regio en hebben dit schriftelijk voorgelegd aan de overige Holland-Rijnland gemeenten. Deze gemeenten gaan geen privaatrechtelijke vergoedingen vragen. Verder onderzoek is niet opportuun.

Gerealiseerd

P7 Algemene Dekkings-middelen.

We monitoren periodiek de ontwikkeling van het volume aan bouwleges, de kosten en de kostendekkendheid. We doen jaarlijks bij de begroting een voorstel voor aanpassing van de leges voor het jaar daarop. De ramingen worden opgenomen in de begroting. De aanpassing van legestarieven vindt plaats in de jaarlijks te wijzigen belastingverordening.

Dit voorstel is gedaan met de begroting 2019-2022 en de geraamde extra opbrengsten zijn hierin verwerkt. Jaarlijks monitoren we dit.

Gerealiseerd

P7 Algemene Dekkings-middelen.

1.8

Het college komt met een voorstel tot het verhogen van de bouwleges tot het niveau van kostendekkendheid.

Pagina 2 van 42

Communicatie en Burgerparticipatie De gemeente Oegstgeest bestuurt en communiceert vanuit een open houding en is dienstbaar aan het dorp en zijn inwoners. Er is ruimte voor inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties om mee te doen. Betrokkenheid van inwoners bij besluitvorming is cruciaal. We willen dat mensen mee kunnen denken en praten over beslissingen die hen raken. Daarvoor is een houding van bestuurders, volksvertegenwoordigers en ambtenaren nodig die zich als volgt kenmerkt : • een transparant bestuur dat helder communiceert over genomen besluiten; • een consistent en betrouwbaar bestuur dat afspraken en toezeggingen nakomt; • een responsief bestuur dat inspeelt op wat er leeft in het dorp en snel en adequaat reageert op vragen en verzoeken van inwoners. Uitgangspunten en afspraken

Uitvoering

Stand van zaken april 2021

Status april 2021

Begrotingsprogramma

Participatietrajecten moeten open, transparant en helder zijn, 2.1 waarbij vooraf duidelijkheid wordt gegeven over procesgang en besluitvorming en achteraf oog is voor nazorg en verantwoording.

College en raad stellen in 2020 een beleidskader vast met De 'Leidraad voor participatie in Oegstgeest' is 25 juni 2020 daarin aandacht voor de diverse rollen en vastgesteld door de raad. De actiepunten uit de Leidraad verantwoordelijkheden, verschillende vormen van participatie, zijn uitgewerkt in het 'plan van aan pak participatie'. We zijn Gerealiseerd verwachtingsmanagement, maatwerk, communicatie en nu bezig met de uitvoering van drie pilots om de Leidraad evaluatie. Inclusief een beleidsvisie op burgerparticipatie en te verbeteren. overheidsparticipatie (faciliteren van burgerinitiatieven).

5 Bestuur

De afgelopen jaren zijn voor een aantal belangrijke onderwerpen 'dorpsgesprekken' georganiseerd en hiermee goede ervaringen 2.2 opgedaan. Wij willen met deze aanpak doorgaan, waarbij we als bestuur inwoners meer proactief opzoeken om de kring van betrokkenen te verbreden.

In 2019 hebben we een dorpsgesprek gehad over burgerparticipatie, is er een bijeenkomst geweest in het kader van Samen tegen Eenzaamheid en is er een informatieavond georganiseerd voor een nieuw parkeernormenbeleid. In 2020 zijn er, in verband met de coronacrisis, geen dorpsgesprekken gehouden in formele We organiseren minimaal twee dorpsgesprekken per jaar. zin (lees: in een zaal, met een grote groep mensen). Wel Onderwerp en inhoud zijn nader te bepalen. We zetten ons in hebben we op andere manieren contact gezocht met Doorlopend om breder uit te nodigen en ook doelgroepen als de jeugd te bewoners of hen betrokken bij beleid en projecten. bereiken. Voorbeelden: digitale bijeenkomst gebiedsontwikkeling De Geesten en de gesprekken college/raad met afgevaardigden uit het dorp over effecten corona. Dit geldt ook voor 2021, waar we vooral werken met webinars en interactieve digitale sessies. Bijvoorbeeld met de inwoners van Haaswijk in gesprek over inbraken.

5 Bestuur

We willen het grote potentieel van de inwoners (een betrokken 2.3 bevolking met veel vrijwilligers en actieve ondernemers) ten volle benutten. Hiervoor wordt een Loket Burgerinitiatieven ingericht.

In het 'plan van aanpak participatie', gebaseerd op de We richten in 2020 een (digitale) loketfunctie in en een (lichte) Leidraad, zijn we bezig met het oprichten van een coördinatiestructuur om kansrijke initiatieven te kunnen participatieplatform. Hier kunnen burgers hun ideeën en ondersteunen. We monitoren aanvragen van lokale initiatieven delen met de gemeente. Daarnaast kunnen initiatieven. Goede voorbeelden delen we breed om andere burgers ook meedoen met overheidsinitiatieven. We initiatiefnemers te informeren en te inspireren. verwachten dat het initiatievenloket op het 'Doe Mee'platform in het tweede kwartaal van 2020 online kan.

5 Bestuur

Betrokkenheid is belangrijk als basis voor bestuur en besluitvorming in de gemeente als geheel, maar ook op het niveau van de wijken. Wij willen dat wijken medezeggenschap krijgen over de inrichting We werken in 2020 nader uit hoe we wijkregie willen 2.4 van de wijk, als het gaat om zaken als groen, parkeerplaatsen en vormgeven. Mogelijk koppelen we dit aan het loket speelplekken. Hier horen ook (financiële) middelen bij. De gemeente burgerinitiatieven. ondersteunt projecten die de sociale samenhang in wijken bevorderen.

In uitvoering

Wij verwachten het tweede kwartaal van 2021 het loket burgerinitiatieven te lanceren: een platform waar alles omtrent participatie samenkomt. Voor specifiek wijkregie willen wij gebruik gaan maken van ditzelfde platform. Wij In uitvoering betrekken de burgers zo bij onze plannen (overheidsinitiatieven) en de mensen uit de wijk kunnen zelf met ideeën komen (burgerinitiatieven).

Pagina 3 van 42

1 Natuur en Landschap

Om te zorgen dat de gemeente voor alle inwoners in gelijke mate bereikbaar kan blijven, moet, ondanks verdergaande digitalisering, 2.5 de dienstverlening en communicatie van de gemeente ook op andere manieren toegankelijk blijven.

De nieuwe website is in 2020 live gegaan. We blijven de website continue optimaliseren door bijvoorbeeld te meten, verbeteren en te toetsen op toegankelijkheid. De telefonische bereikbaarheid stond door corona en een te krappe bezetting (door ziekte en vertrekkende medewerkers) onder druk. In 2021 verwachten we dat de telefonische bereikbaarheid weer op peil is, mede in verband met de uitrol van mobiele telefoons. Op afspraak zijn we goed bereikbaar. Bij communicatie-uitingen kijken we naar de juiste mix Naast dat we 24/7 bereikbaar zijn via het digitale kanaal zijn tussen online en offline. Zo kiezen we vaak voor een we ook goed bereikbaar via de telefoon en kan de inwoner op combinatie tussen een krantenartikel, een (online) afspraak langskomen op het gemeentehuis. Wij monitoren bijeenkomst en informatievoorziening via de website met onze beschikbaarheid en passen deze zo nodig aan. In de een verkorte URL of via het 'Doe Mee'-participatieplatform. communicatie kiezen we steeds voor een goede mix tussen In onze brieven verwijzen wij naar de juiste Gerealiseerd online communicatie (via website en sociale media) en offline contactpersonen en benadrukken we wanneer tel. 14071 communicatie (via persoonlijk contact, de krant, bereikbaar is, zodat mensen weten wanneer ze bijeenkomsten en folders). Een overzicht van communicatiemedewerkers van de gemeente kunnen bereiken.

We kanalen, -middelen en doelgroepen zal onderdeel uitmaken hebben in onze middelenmix ook aandacht voor van het communicatie-beleidsplan. doelgroepen zoals laaggeletterden. Onze teksten zijn toegankelijk doordat we taalniveau B1 gebruiken (korte zinnen, tussenkoppen, geen jargon). Ook maken we steeds vaker gebruik van beeld en film in plaats van tekst. Sinds de zomer van 2020 wordt er voor alle fysiek binnenkomende post een automatische ontvangstbevestiging verstuurd. Om dit voor alle ontvangen post (fysiek en digitaal) te organiseren in 2021 wordt er vanuit Servicepunt71 aan gewerkt om dit te verwezenlijken.

Pagina 4 van 42

5 Bestuur

Regionale Samenwerking Oegstgeest: midden in de regio Oegstgeest werkt samen met gemeenten in de regio om opgaven en taken beter en efficiënter aan te pakken. Hierdoor versterken wij de positie van Oegstgeester inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Democratische legitimiteit en transparantie zijn belangrijke ijkpunten in de samenwerking. Oegstgeest en de Leidse Regio Als het om regionale samenwerking gaat, dan kijken wij eerst naar samenwerking in de Leidse regio, die behalve uit Oegstgeest bestaat uit de gemeenten Voorschoten, Zoeterwoude, Leiderdorp en Leiden. De toekomst van Oegstgeest ligt in onze visie in de Leidse regio, als zelfstandige gemeente. De kansen en knelpunten van de Leidse Regio zien wij als kansen en knelpunten voor Oegstgeester inwoners, ondernemers en organisaties. Bijvoorbeeld als het gaat om het aanpakken van mobiliteitsproblemen, het vormgeven van de energietransitie, het zorgen voor werkgelegenheid en het oplossen van woningtekorten. Oegstgeest en overige regionale samenwerkingen Oegstgeest wil een ambitieuze rol spelen in het nader vormgeven en versterken van samenwerking, zowel binnen als buiten de Leidse regio. De gemeente werkt in allerlei verbanden samen met andere gemeenten, en ook met de provincie en waterschappen.

Uitgangspunten en afspraken

Uitvoering

Stand van zaken april 2021

De vijf gemeenten in de Leidse regio richten zich Oegstgeest stelt het aanpakken van de gezamenlijke opgaven op gezamenlijk op (gemeentegrensoverschrijdende) opgaven de thema’s economie, bereikbaarheid, duurzaamheid, gezonde en vanuit de inhoud. De aard van het vraagstuk bepaalt welke vitale leefomgeving, sociale samenhang, regionale voorzieningen gemeenten willen meedoen. Bijvoorbeeld met de APV en en wonen en groen centraal bij het versterken van samenwerking Per thema bepalen we hoe we dit aan gaan pakken (al dan niet de samenwerking op Warmtelinq. Dit kan dus betekenen met gemeenten in de Leidse Regio. De Toekomstvisie Leidse integraal). Op ambtelijk niveau wordt al veel samenwerking dat slechts een deel van de gemeenten in de Leidse regio 3.1 Regio 2027 en het 12-puntenplan ‘Positie Oegstgeest in de gezocht in de Leidse regio. Inzet, planning en activiteiten zijn samenwerkt op een bepaald dossier en dat voor andere samenwerking Leidse regio’ vormen daarbij de inhoudelijke basis. afhankelijk van de bestuurlijke koers met betrekking tot de dossiers samenwerking plaatsvindt met gemeenten buiten In de uitwerking zal worden bepaald welke samenwerkingsvorm Toekomstvisie Leidse regio de komende periode. de Leidse regio.

Daarnaast hebben we aandacht voor de per thema het meest passend is om de gezamenlijke opgaven te onderzoeken op het gebeid van (regionale) samenwerking adresseren. De aanpak van opgaven organiseren wij zo dicht vanuit de gemeenten binnen de Leidse regio. Ook werken mogelijk bij de inwoners. we in overleg met de Leidse regio gemeenten aan een gezamenlijke lobbyagenda.

Status april 2021

In uitvoering

Op 11 september 2019 is een raadsledenbijeenkomst in Voorschoten georganiseerd voor de Leidse regio over het thema 'grip op samenwerking'. Daarnaast heeft op 12 februari 2020 een gesprek met de raden van de Leidse regio plaatsgevonden in Leiderdorp, waarbij gezamenlijk is De griffies kunnen de raden ondersteunen in onderlinge gesproken over de aangepaste Wet gemeenschappelijke samenwerking, ontmoeting en afstemming. Hier zijn al stappen Oegstgeest vindt het van belang de samenwerkingscultuur op het regelingen en is gesproken met de directeuren van de gezet (bijv. het woordvoerders-overleg Jeugd en de raadsniveau van de gemeenteraden in de Leidse Regio te versterken en verschillende gemeenschappelijke regelingen. In 2021 heeft 3.2 bijeenkomst Leidse regio voorjaar 2018). Het is van belang dat In uitvoering pleit voor structureel overleg waar ontmoeting en afstemming er een digitale raadsbijeenkomst woordvoerders sociaal aangestuurd wordt op een permanente overleg-structuur. De kunnen plaatsvinden. domein plaatsgevonden. organisatie kan met de griffies meedenken over mogelijke onderwerpen die zich hiervoor lenen. Verdere initiatieven voor het bijeenbrengen van de raden zijn mede i.v.m. de coronacrisis tot nu toe uitgesteld.

Begrotingsprogramma

5 Bestuur

5 Bestuur

Daarnaast informeren wij de raad periodiek schriftelijk over de vorderingen in de Leidse regio.

Oegstgeest schaart zich achter de regionale afspraken op het gebied van woningbouw. Het blijft echter aan de gemeente om 3.3 eigenstandig te beslissen over ontwikkelingen en de daarbij behorende ruimtelijke kaders.

Conform de wens van de raad is een lokaal Oegstgeest neemt de inhoud van de regionale woonvisie mee woningmarkonderzoek uitgevoerd waarover de raad in Q1 met de lokale woonvisie in 2020. De programmering van de 2020 is geinformeerd. In Q2 2020 is de geactualiseerde bouwprojecten in Oegstgeest is gebaseerd op de lokale lokale woonvisie door de raad vastgesteld. Regionale woonvisie. afstemming van de woonprogrammas vindt jaarlijks plaats.

Pagina 5 van 42

Gerealiseerd

3 Wonen en economie

Oegstgeest kiest ervoor om ook binnen grotere samenwerkingsverbanden zoveel mogelijk op te trekken met gemeenten uit de Leidse Regio. Een bundeling van krachten binnen grotere 3.4 samenwerkingsverbanden draagt bij aan de slagkracht van onze gemeente en is goed voor de Leidse regio.

Zie ook onder 'uitvoeringen' bij 3.1 en 3.5. Voorbeelden van beleidssterreinen waarin de Leidse regio samenwerking is en wordt gezocht (ambtelijk en/of bestuurlijk) zijn de In uitvoering inkoop van Jeugdhulp, onderwijshuisvesting, duurzaamheid (energietransitie) en samenwerking op het gebied van invulling van vacatures.

5 Bestuur

In juli 2019 heeft de raad een raadsmededeling ontvangen met een overzicht van alle samenwerkingen van Oegstgeest met daarbij inzicht in de meerwaarde van elke samenwerking voor Oegstgeest. Deze raadsmededeling Voor het project Toekomstvisie Leidse regio, de ambtelijke bevat een schets van de uitkomsten met een korte analyse verkenning samenwerking Leidse regio, is in kaart gebracht daarbij. Zoveel mogelijk formele en ook informele aan welke samenwerkingen Oegstgeest en andere Leidse Oegstgeest wil samenwerkings-verbanden die elkaar over-lappen samenwerkingen zijn weergegeven. Het overzicht laat zien regiogemeenten deelnemen en waar dwarsverbanden zijn. Er zoveel mogelijk stroomlijnen om dubbelingen te voorkomen, dat regionale samenwerking op allerlei manieren bestaat daarnaast een overzicht van alle samenwerkingen waarbij we ook kijken naar wat lokaal kan. Het efficiënt en plaatsvindt, en op verschillende schaalniveaus. De ambities waaraan Oegstgeest deelneemt. Dit overzicht actualiseren we 3.5 effectief aanpakken van de opgaven staat steeds centraal. Ook op en opgaven van Oegstgeest worden (mede) gerealiseerd Gerealiseerd in 2019, waarbij opgenomen wordt wat de meerwaarde voor het gebied van transparantie en de democratische legitimiteit van door samenwerking.

De recente decentralisaties in het Oegstgeest is, en wat het kan betekenen wanneer deze samenwerkingsverbanden streeft Oegstgeest naar een sociaal domein (met gelijktijdige schaalvergroting en samenwerking er niet is, of gestopt wordt. Daarnaast kunnen verbeterslag. verkleining), de energietransitie (met initiatieven zoals portefeuillehouders en vakambtenaren vakinhoudelijk sturen energieregio’s) en de implementatie van de Omgevingswet op het voorkomen van overlap en dubbelingen, en bekijken zijn voorbeelden van (beleids)ontwikkelingen waarin de wat lokaal opgepakt kan worden. gemeente niet autonoom kan opereren. De toename van de maatschappelijke vraagstukken die op gemeenten afkomen zorgt voor de verwachting dat er in de toekomst in toenemende mate samenwerking plaats zal vinden.

5 Bestuur

In 2018 is de nota Verbonden Partijen geactualiseerd. In 2020 Financiële, bestuurlijke, juridische en andere risico’s rondom en 2022 wordt gekeken of de nota actualisatie behoeft, qua samenwerkingen worden door de gemeente in kaart gebracht en informatie en uitgangspunten. Verder kan een evaluatie 3.6 vormen een blijvend aandachtspunt; de ‘Nota verbonden partijen’ plaatsvinden (ook in 2020 en 2022, i.c.m. actualisatie). Deze wordt minimaal tweejaarlijks geëvalueerd en waar nodig kan zich richten op de vraag hoe de raad wil sturen/grip wil geactualiseerd. krijgen op regionale samenwerking, i.c.m. de nota Verbonden partijen.

5 Bestuur

Op veel beleidsterreinen wordt op de schaal van de Leidse regio reeds afgestemd en samengewerkt, zowel ambtelijk als bestuurlijk. Dit kan de komende periode in de Leidse regio verder verdiept worden.

De eerste actualisatie is december 2020 aan de raad voorgelegd, waarbij is besloten om een werkgroep vorm te geven om sturingsmogelijkheden en verdere grip te bespreken. Eventuele conclusies uit de werkgroep zouden In uitvoering in de nota verbonden partijen opgenomen kunnen worden, waardoor vaststelling is uitgesteld. Beoogd is om dit proces in 2021 af te ronden.

Pagina 6 van 42

Duurzaamheid en Afvalbeleid We kiezen ervoor om zelfstandig en in samenwerking met gemeenten in de Leidse Regio daadkrachtig te werken aan de verdere verduurzaming van onze gemeente en de regio. De afgelopen jaren heeft duurzaamheid hoog op de agenda van de raad gestaan. Er zijn stappen gezet, nu is het tijd om door te pakken. Het ambitiedocument ‘De toekomst is nu, duurzaam Oegstgeest’ en het ‘Energieakkoord Holland Rijnland 2017-2025’ gelden als leidraad. Het verduurzamen van afvalstromen, het bevorderen van energiebesparing, het opwekken van energie en het vormgeven van de energietransitie zijn belangrijke opgaven voor de komende jaren; ook in Oegstgeest en de Leidse Regio. We stellen daarbij prioriteiten met het oog op de financiële positie van de gemeente en houden oog voor de gevolgen van maatregelen voor inwoners. Gezien de grote opgaven die op ons afkomen is draagvlak bij inwoners van groot belang. Uitgangspunten en afspraken

Uitvoering

We bevorderen energiebesparing door woningisolatie en particuliere energieopwekking. Hiertoe richt de gemeente een In overleg met de Omgevingsdienst West Holland ‘duurzaamheidsfonds’ met een revolverend karakter op onderzoeken we hoe we een duurzaamheidslening het meest waaruit particulieren gunstige leningen voor het aanbrengen 4.1 effectief kunnen opzetten en voor welke doelgroep(en). De van zonnepanelen en het toepassen van energiebesparende ODWH voert deze werkzaamheden voor meer gemeenten in maatregelen kunnen aantrekken. De beleidsregels voor het de regio uit. gebruik van het fonds worden door het college uitgewerkt en uiterlijk 2019 aan de raad ter goedkeuring voorgelegd.

Naar aanleiding van het onderzoek en overleg met de Omgevingsdienst West-Holland is gebleken dat een duurzaamheidslening niet haalbaar is. De kosten van de administratieve kant wegen niet op tegen de lening die bewoners aangeboden zou kunnen worden.

Status april 2021

Niet gerealiseerd (afgebroken)

Begrotingsprogramma

5 Bestuur

Via het Duurzaam Bouwloket en de 'Ga Goed'-website en campagne informeren we inwoners over landelijke regelingen en subsidies. In 2021 intensiveren we de Gerealiseerd bewonerscommunicatie over energiebesparing en isolatie en voert de gemeente een pilot stratenaanpak uit met het Duurzaam Bouwloket.

5 Bestuur

Binnen Holland Rijnland sorteren we voor op een Regionale Eind 2020 en begin 2021 is de participatie voor de RES 1.0 We doen in samenwerking met de gemeenten in de Leidse Energie Strategie. Regionaal verkennen we daartoe de uitgevoerd. De raad is geïnformeerd over de wensen en Regio actief mee aan regionale activiteiten op het terrein van potentie en mogelijkheden voor duurzame energie opwekking bedenkingen die zij eerder naar aanleiding van de concept 4.3 de energietransitie, onder meer in het kader van het regionaal In uitvoering op land en maken we een regionale warmte verkenning. RES hebben kunnen meegeven. In april is de RES 1.0 Energieakkoord Holland Rijnland. We werken aan een lokale Lokaal werken we aan een Transitievisie Warmte samen met vrijgegeven voor besluitvorming in de colleges en raden. In vertaling van deze ambities. de woningcorporaties, Liander, Dunea en Vattenfall. juni liggen de stukken in de raad voor ter besluitvorming.

5 Bestuur

Bestaande subsidies brengt de gemeente beter in kaart en 4.2 onder de aandacht van inwoners en Oegstgeester ondernemers en organisaties.

Via het Duurzaam Bouwloket informeren we inwoners over landelijke en regionale subsidies. Met het Duurzaam Bouwloket voeren wij een buurtactie gericht op energiebesparing. De gemeente informeert inwoners over energiebesparing in hun woning en organiseert gezamenlijke inkoop van maatregelen.

Stand van zaken april 2021

We komen met een wijkgerichte aanpak voor effectieve en efficiënte energiebesparing en stellen daarbij 4.4 wijkambassadeurs in. Dit wordt verwerkt in het uitvoeringsprogramma duurzaamheid ‘De toekomst is nu’.

De eerste lichting energiecoaches is in 2020 opgeleid. Zij voeren al bezoeken uit bij bewoners om te bezien welke kleine energiebesparende maatregelen zij nog kunnen We pakken dit in 2020 op, als we wijkgericht aan de slag gaan treffen. Daarnaast bereiden we een pilot stratenaanpak met de warmtevisie en resultaten van de klimaatstresstest. voor met het Duurzaam Bouwloket. De lessen uit deze stratenaanpak zullen we inzetten als we deze weer vergroten naar wijken.

In uitvoering

5 Bestuur

Oegstgeest wordt een Fairtrade gemeente. Daartoe wordt 4.5 een lokale werkgroep ingesteld om te werken aan de duurzame criteria voor het behalen van deze titel.

Het project Fair Trade is uitgesteld in verband met de coronamaatregelen. Hierover is de raad geïnformeerd per raadsmededeling: oegstgeest.raadsinformatie.nl/document/9015748/2. Zodra de situatie het toelaat zullen we in overleg met de werkgroep bezien hoe we het project kunnen hervatten.

In uitvoering

3 Wonen en economie

4.6

De gemeente faciliteert het verbeteren van de infrastructuur voor elektrische auto’s en fietsen, zoals extra laadpalen.

In 2019 maken we een plan van aanpak hoe we fairtrade worden.

Samen met alle andere overheden zorgen we voor een landelijk dekkend netwerk van laadpalen op loopafstand van de woning (ongeveer 200 meter hemelsbreed). De aanvullend benodigde laadcapaciteit willen wij niet realiseren met laadpalen in woonstraten. In plaats daarvan Uitvoering is in lijn met het Mobiliteitsplan 2017-2027 en het willen wij een faciliterende rol vervullen door geschikte In uitvoering Regionaal Energieakkoord Holland Rijnland locaties voor laadpleinen te zoeken binnen onze gemeentegrenzen en daar willen we ook snellaadvoorzieningen laten realiseren. Met deze visie en aanpak geven we invulling aan de opgave die volgt uit de Nationale Agenda Laadinfrastructuur.

Pagina 7 van 42

2 Verkeer en infrastructuur

In mei 2019 heeft het college van B&W de meerjarenonderhoudsplannen gemeentelijk vastgoed vastgesteld. In deze plannen zijn diverse quick wins opgenomen, waarmee al snel positieve resultaten binnen de vastgoedportefeuille kunnen worden geboekt, zonder ingrijpende investeringen te moeten doen. Naar verwachting zullen er ook nog diverse oplossingen door de markt worden bedacht op de middellange termijn. In de We geven het goede voorbeeld: de gemeente blijft werken Werken aan de verduurzaming van onze huidige plannen zijn maatregelen op elkaar afgestemd, aan de verduurzaming van haar eigen gebouwenportefeuille. gebouwenportefeuille zal structureel onderdeel uitmaken van waarin daarom op onderdelen de toekomst is open 4.7 Investeringen die zichzelf binnen de afschrijvingstermijn Gerealiseeerd de meerjarenonderhouds-programma's van de verschillende gehouden. In de afgelopen periode zijn diverse locaties terugverdienen worden niet meegerekend bij het bepalen van vastgoedobjecten. voorzien van energiezuinige LED-lichtbronnen of het investeringsplafond. armaturen (waaronder het gemeentehuis). De geplande uitbreiding van Het DOK zal een, bijna energieneutraal (BENG), gasloos gebouw worden en zal voldoen aan het Programma van Eisen ‘Frisse Scholen’ klasse B. Dit houdt in dat er eisen worden gesteld op het gebied van energie, licht, lucht, temperatuur en geluid.

Inmiddels zijn er zonnepanelen op de gymzaal aan de Jan Wolkerslaan geplaatst. Andere locaties zijn in onderzoek.

We kiezen als het gaat om het bevorderen van energieopwekking voor zonne-energie en andere passende 4.8 vormen. Voor het plaatsen van windmolens in of nabij het dorp is in Oegstgeest evenwel geen draagvlak en/of ruimte.

4.9

Uitgangspunten en afspraken afvalbeleid: We dragen bij aan de circulaire economie door betere afvalscheiding en dus het verminderen van restafval. We scharen ons achter de ambitie om vanaf 2023 meer dan 75% van het Oegstgeester afval te scheiden en/of de hoeveelheid restafval te verlagen tot gemiddeld minder dan 100 kilo per inwoner. Daarom nemen we de komende periode de volgende maatregelen:

• Recent is het voor veel inwoners al mogelijk geworden om PMD-afval te scheiden. De komende jaren investeren we in het verbeteren van de inzamelstructuur, waarbij de grijze bakken aan huis niet vervangen worden door centrale wijkcontainers. Ook de bestaande, gechipte grijze en groene bakken vervangen we niet zolang deze technisch niet afgeschreven zijn. Bij hoogbouw en de winkelcentra wordt de bestaande afvalvoorziening welondergronds gebracht of gehandhaafd.

1 Natuur en landschap

In een aantal webinars en sessies is met inwoners en ambtenaren gesproken over de kansen voor de opwek van wind en zonne-energie. Deze resultaten zijn aan Holland Binnen Holland Rijnland sorteren we voor op een Regionale Rijnland doorgegeven en worden zo goed mogelijk Energie Strategie. Regionaal verkennen we daartoe de meegenomen in de kansenkaart Zon en Wind. Deze kaart In uitvoering potentie en mogelijkheden voor duurzame energie opwekking is onderdeel van de RES 1.0. De RES 1.0 ligt in juni van op land. 2021 aan de raad voor ter besluitvorming. Vervolgens zullen we bezien hoe we de RES vertalen naar een lokale energiestrategie.

5 Bestuur

De gemeenteraad heeft eind 2019 een besluit genomen Wij stellen een uitvoeringsplan Van Afval Naar Grondstof op. over nieuwe uitgangspunten betreffende het afvalbeleid. De uitgangspunten van het coalitieakkoord op het gebied van De eerste stap – het overgaan op nascheiding van de bijvoorbeeld inzamelstructuur, financiële prikkels worden grondstoffenstromen PMD per 1 april 2020 – is inmiddels Uitvoeringsplan gerealiseerd, verder in hierin meegenomen. Ook de nieuwe overeenkomst met een gezet. Het pilot project GFT/GFE is inmiddels gestart. Ook uitvoering afvalverwerker zal hierin een rol spelen. Tot slot krijgt wordt de 'Ja/Ja'-sticker ingevoerd en zal er via een bewustwording onder jongeren een plek. Uiterlijk in 2020 communicatiecampagne aandacht besteed worden aan de wordt het uitvoeringsplan vastgesteld. invoering van statiegeld op kleine plasticflesjes.

1 Natuur en landschap

In Q1 van 2021 start het project Afvalvoorzieningen. Dit project gaat over de optimalisatie van de containervoorzieningen voor de afvalinzameling. Het belangrijkste onderdeel is het vervangen van ondergrondse containers voor glas en papier i.v.m. afkeur van de huidige voorzieningen. Met dit project zoeken wij aansluiting bij de VANG-doelstellingen. De doelstelling van het project is om de huidige afvalvoorzieningen te vervangen en waar mogelijk/nodig tot vernieuwing over te gaan. Niet gerealiseerd (is vervallen in door de Deze vervanging/vernieuwing leidt tot: raad vastgesteld '7 stappen plan') - Verhogen van de voorscheiding van GFT-afval; - Vervangen van bestaande ondergrondse afvalcontainers (glas en papier); - Verbetering van het straatbeeld door vervanging en bovengrondse verzamelcontainers; - Een toekomstbestendig toegangssysteem in te richten voor voorzieningen en hiermee misbruik door afvaltoerisme te voorkomen.

Pagina 8 van 42

• Er komt een financiële prikkel, waardoor inwoners die minder restafval aanbieden goedkoper uit zijn. De chip die nu al in de grijze bak zit, kan hiervoor gebruikt worden. De financiële prikkel wordt ook toegepast bij de containers voor hoogbouw en de containers bij de winkelcentra. Bij de financiële prikkel wordt rekening gehouden met grote gezinnen en het voorkomen van zwerfafval.

De gemeenteraad heeft eind 2019 een besluit genomen over nieuwe uitgangspunten betreffende het afvalbeleid.

Niet gerealiseerd (is vervallen in door de raad vastgesteld '7 stappen plan')

• Het wordt, voor inwoners die dat willen, mogelijk om hun restafval te brengen naar de milieustraat en hun grijze bak in te leveren. Ook hier zal de financiële prikkel worden toegepast en, indien mogelijk, komt er een korting op de afvalstoffenheffing voor deze brengers.

De gemeenteraad heeft eind 2019 een besluit genomen over nieuwe uitgangspunten betreffende het afvalbeleid.

Niet gerealiseerd (is vervallen in door de raad vastgesteld '7 stappen plan')

• We anticiperen op het feit dat per 2023 een nieuwe overeenkomst met een afvalverwerker moet worden gesloten, waarbij we de toenemende mogelijkheden die er tegen die tijd zijn op het gebied van nascheiding ten volle benutten. Ook wordt bezien of het contract eerder kan worden opengebroken.

De gemeenteraad heeft eind 2019 een besluit genomen over nieuwe uitgangspunten betreffende het afvalbeleid. In de nieuwe aanbesteding van restafval die plaatsvindt in 2022, wordt afhankelijk van de technische mogelijkheden rekening gehouden met aparte inzameling van luiers en incontinentiemateriaal om de doelstelling van VANG te kunnen behalen.

In uitvoering

• Bovenop de voorlichting richting het gehele dorp, willen we extra investeren in bewustwording op scholen en bij sportverenigingen. Zo stimuleren we leerlingen en jonge We doen in 2019 onderzoek naar mogelijkheden voor sporters om betere scheiding en energie-efficiëntie te bewustwording op scholen en sportverenigingen, in bereiken: jong geleerd is oud gedaan. Bovendien verruimen samenwerking met betrokken partijen. we de openingstijden van de milieustraat op zaterdagen om inwoners te faciliteren hun afval gescheiden aan te leveren.

De ambitie is om het bewustzijn over (zwerf)afval te stimuleren bij met name jongeren op scholen. Hiervoor wordt beoogd een onderwijsprogramma uit te rollen voor In uitvoering de komende jaren. Momenteel wordt een plan uitgewerkt ter optimalisatie van de milieustraat. Een onderdeel binnen dit plan is de verruiming van de openingstijden.

Pagina 9 van 42

Groen en Buitenruimte Het dorpse en groene karakter van de leefomgeving zorgt ervoor dat veel mensen fijn wonen in Oegstgeest. Het groen in ons dorp toont fraai en is ook om andere redenen belangrijk. Het levert een positieve bijdrage aan het klimaat, de luchtkwaliteit, de biodiversiteit en het waterbeheer. Groen moet weloverwogen beheerd worden. De veiligheid mag nooit in het geding komen. Het beheer van het groen is bij uitstek iets wat in samenspraak met wijken en maatschappelijke partners ingevuld kan worden en iets waaraan inwoners, ondernemers en organisaties ook zelf kunnen bijdragen. Uitgangspunten en afspraken

Uitvoering

Stand van zaken april 2021

Status april 2021

Begrotingsprogramma

Zoals al geldt voor bomen op de bomenlijst en in het beschermd dorpsgezicht, voeren we een kapvergunningsplicht in voor bomen die een betekenisvolle omvang hebben en langzaam groeien, omdat een aan te planten boom veelal geen In 2019 stellen wij een bomenverordening op, die onder meer invulling geeft 5.1 volwaardige vervanger is. Belanghebbenden kunnen zo op een aan dit uitgangspunt. transparante manier via het vergunningensysteem invloed uitoefenen op het (niet) kappen van beeldbepalende bomen in alle buurten van het dorp.

De bomenverordening is november 2019 door de raad vastgesteld.

Gerealiseerd

1 Natuur en landschap

In het kader van bomenbeheer gaan we uit van gefaseerd, 5.2 planmatig onderhoud, waarbij communicatie richting omwonenden en inwoners over onderhoud belangrijk is.

In april 2019 is het communicatiekader vastgesteld door het college. Als onderdeel van dit kader worden afspraken bij projecten rondom groen nader uitgewerkt.

Doorlopend

Paragraaf 6 Overhead, bedrijfsvoering en vennootschapsbelasting

Het college heeft op 12 mei 2020 de inventarisatie “Locaties 250 bomen” vastgesteld en middels een raadsmededeling de raad hierover geïnformeerd. Een deel van de bomen is reeds geplant. De overige bomen volgen in In uitvoering het plantseizoen 2020/2021. Bij het aanplanten van de bomen wordt rekening gehouden met het bomenbeleidsplan.

1 Natuur en landschap

Ruim voor de start van de werkzaamheden aan bomen wordt proactief het contact opgezocht met de omwonenden en over de werkzaamheden wordt gecommuniceerd naar de overige inwoners. We starten hiermee in 2019.

Wij planten tenminste 250 extra bomen in het dorp, om zo in te Wij gaan op zoek naar (een) locatie(s) om in Oegstgeest 250 5.3 spelen op klimaat-ontwikkelingen en om het groene karakter extra bomen aan te planten. In 2020 hebben we hier duidelijkheid over, en van Oegstgeest te versterken. kan het planten starten.

We stimuleren de zogenaamde Green Deals (of: groenakkoorden). Zo bieden we inwoners, ondernemers en organisaties de mogelijkheid om invloed uit te oefenen op de 5.4 invulling en het onderhoud van de groene omgeving. Het college werkt hier in 2019 een voorstel uit voor de wijze waarop Green Deals een verdere impuls kunnen krijgen.

Op 23 juni 2020 heeft het college besloten de mogelijkheden tot zelfbeheer van de openbare ruimte een In 2019 hebben wij een voorstel gereed om door middel van Green Deals verdere impuls te geven, via berichtgeving in de krant, op inwoners de mogelijkheid te geven meer invloed uit te oefenen op de invulling de website en via sociale media. Op gagoedoegstgeest.nl en het onderhoud van de groene omgeving. wordt aandacht gegeven aan de beplanting van boomspiegels en geveltuinten.

In uitvoering

1 Natuur en landschap

De gemeente blijft de mogelijkheid geven 5.5 om snippergroen onder voorwaarden over te dragen aan particulieren.

Dit is bestaand en doorlopend beleid.

Doorlopend

1 Natuur en landschap

Wij onderzoeken of alle beheertaken die door de gemeenten worden uitgevoerd (groenbeheer, civiel en gladheidsbestrijding) op termijn (kosten)effectiever kunnen worden ingevuld door meer samen te werken en/of taken uit te besteden. Daarbij is oog voor de impact op de werkgelegenheid, in het bijzonder We onderzoeken waar de grootste kansen liggen voor van kwetsbare groepen. We willen onderzoeken of we in 2020 regionale samenwerking en/of uitbesteding van de beheertaken 5.6 over kunnen gaan naar samenwerking. Tot die tijd doen we in de openbare ruimte. We verwachten in 2019 het onderzoek afgerond te geen vervangingsinvesteringen voor wat betreft het groot hebben. materieel dat gebruikt wordt voor het beheer van de openbare ruimte, wanneer dit niet strikt noodzakelijk is voor bijvoorbeeld de veiligheid van werknemers en het kunnen uitvoeren van taken.

Het onderzoek is gestart en loopt. Wij verwachten dit in 2021 te hebben afgerond. Met de huidige capaciteit is het een uitdaging om de openbare ruimte en dienstverlening op In uitvoering niveau B te houden. We onderzoeken waar samenwerking mogelijk is.

1 Natuur en landschap

Het onderhoud van bermen voeren wij zodanig uit dat oversteekplaatsen, rotondes en kruispunten te allen tijde veilig 5.7 Dit is bestaand en doorlopend beleid. en overzichtelijk en wandel- en fietspaden goed toegankelijk en begaanbaar zijn.

Dit is bestaand en doorlopend beleid.

2 Verkeer en infrastructuur

Dit is bestaand en doorlopend beleid.

Pagina 10 van 42

Doorlopend

In oktober bespreekt het college het uitvoeringsprogramma 'Impuls Duurzaam Oegstgeest'. De aandachtspunten in het coalitieakkoord met We stimuleren inwoners om tuinen en daken te vergroenen. In betrekking tot duurzaamheid verwerken wij in dit uitvoeringsprogramma. Dit 5.8 het geval van nieuw- of verbouw zoekt de gemeente de programma bevat de energietransitie, een gemeentelijke aanpak voor instrumenten om dit mogelijk te maken. klimaatadaptatie en circulaire economie. Daarnaast verwerken we de ambitie om een fairtrade gemeente te worden onder het programma duurzaamheid.

Gemeente Oegstgeest is aangesloten bij Operatie Steenbreek. Dat is een publieksactie van Stichting Steenbreek, om inwoners en overheden te stimuleren minder verharding en meer groen en bloeiende planten aan te leggen. Via de GaGoed-communicatiecampagne en website besteden we aandacht aan het vergroenen van tuinen, geveltuinen en verborgen plekken in de openbare Deels in uitvoering ruimte. Hiertoe werken we onder meer samen met het Platform Duurzaam Dorp Oegstgeest. In het voorjaar van 2019 en najaar van 2020 hebben de actie 'Tegel eruit, Plant erin' georganiseerd. Beleidsinstrumenten bij nieuw- of verbouw hebben we nog niet verkend. Via Stichting Steenbreek delen we ook kennis in de Leidse regio. In 2021 staan vooralsnog geen acties gepland.

5 Bestuur

Met de Winkeliersvereniging Lange Voort, omwonenden en andere betrokkenen gaan we in gesprek om te bezien of het 5.9 Irispark (tussen winkelcentrum en molen) aantrekkelijker gemaakt kan worden voor inwoners en bezoekers, met oog voor de historische waarde van dit gebied.

Wij nodigen de winkeliersvereniging Lange Voort, omwonenden en andere betrokkenen uit voor een gesprek over de mogelijkheden het Irispark aantrekkelijker te maken. Dit doen wij in 2021.

Deze activiteit staat gepland voor 2021

In uitvoering

3 Wonen en Economie (2021)

Inwoners met een hond betalen hondenbelasting. Wij vinden dat zij daarom van de gemeente mogen verwachten dat er ook 5.10 sprake is van een hondenbeleid. De gemeente stelt de komende periode in overleg met hondenbezitters een hondenbeleid op.

De gemeente stelt de komende periode in overleg met hondenbezitters een hondenbeleid op. Het college inventariseert in 2019 het huidige hondenbeleid, de wensen en mogelijkheden. Daarbij worden belanghebbenden betrokken.

De gemeente is momenteel bezig met het opstellen van een hondenloslooppilot op basis van de wensen en mogelijkheden van Oegstgeest. Doel is om voor het Niet gestart zomerreces in 2022 de pilot als basis te gebruiken voor het opstellen van een opzichzelfstaand hondenbeleid.

1 Natuur en landschap

Pagina 11 van 42

Jeugdzorg en Maatschappelijke Participatie In 2016 heeft de raad het beleidsplan sociaal domein 2017-2020 ‘Met elkaar, voor elkaar’ vastgesteld. Dit plan beschrijft de maatschappelijke doelen die de gemeente wil bereiken in het sociaal domein in de periode 2017 tot en met 2020. Belangrijk speerpunt in de onderliggende visie is de veranderende samenwerking tussen de gemeente en de samenleving. We zorgen met elkaar, voor elkaar. De samenleving is meer dan in het verleden aan zet en de eigen kracht van inwoners staat centraal. Daarbij moeten we oog houden voor de belastbaarheid van mensen en blijven we zoeken naar de balans tussen eigen kracht en professionele ondersteuning. Waar nodig is en blijft professionele zorg beschikbaar. We moeten ook manieren vinden om initiatieven uit de samenleving te ondersteunen. En tegelijkertijd zien we dat er een rol bij de gemeente ligt om deze initiatieven met elkaar te blijven verbinden. Vooral binnen de jeugdzorg komt de transformatie moeilijk van de grond. De kosten overstijgen de baten en de wachtlijsten worden nog onvoldoende teruggedrongen. Binnen het sociaal domein willen wij sterk inzetten op het versterken van zowel de regionale als lokale samenwerking van gemeentes, inwoners en maatschappelijke partners. Daarbij is ons motto ‘lokaal wat lokaal kan, regionaal wat regionaal moet’.

Transformatie houdt ook in dat innovatie gestimuleerd wordt en dat preventie meer aandacht krijgt. We willen dat iedereen de mogelijkheid heeft om deel te nemen aan onze samenleving, maar verwachten ook dat iedereen daarin zijn eigen steentje bijdraagt. Uitgangspunten en afspraken

Uitvoering

Stand van zaken april 2021

Status april 2021

Mogelijkheden om initiatieven van zowel gemeente, maatschappelijke organisaties als burgers beter met elkaar te 6.1 verbinden, gaan we benutten door de inzet van een lokale sociale makelaar en het sluiten van een lokaal preventieakkoord.

In juni 2020 is de tussenevaluatie van de tot dusver behaalde resultaten en de lopende activiteiten van de sociaal makelaar via een raadsinformatiebrief aan de raad toegezonden en is door de raad ingestemd met het verlengen van de pilot met twee jaar t/m 2022. Sinds de zomer van 2020 is een signaleringsoverleg gestart, allereerst in de wijk Oranje Nassau, waar de sociaal makelaar formele zorg en informele zorg bij elkaar brengt. Met ingang van 2021 sluit ook de huisartsenpraktijk bij dit overleg aan. De sociaal makelaar heeft daarnaast de We starten een pilot van twee jaar met een sociaal makelaar verbinding gelegd tussen het nieuwe als onderdeel van het Sociaal team Oegstgeest. Deze Wijksamenwerkingsverband Oegstgeest en het sociaal faciliteert en coördineert burgerinitiatieven, verenigingen en domein. Per september 2020 is er een wekelijks bewonersnetwerken in de wijk. Zij maakt een nadrukkelijke Dorpskantoor waar de sociaal makelaar inwoners spreekt verbinding met professionele organisaties (outreachend en met een vraag rond collectieve voorzieningen of ideeën Gerealiseerd preventief werken) en ontwikkelt collectieve voorzieningen en daartoe heeft. In oktober is de sociale kaart (0 – 100 jaar) in informele zorg. Voor de integrale wijkaanpak is het belangrijk een bewaarboekje uitgegeven.

Daarnaast wordt de sociale om ook verbinding te maken met het loket burgerinitiatieven kaart online bijgehouden en vinden veel organisaties en (zie 2.3) en actieplan eenzaamheid (7.2), voor het lokaal inwoners hun weg via de sociale kaart. Nieuwe initiatieven, preventieakkoord zie 6.4. zoals wandelmaatjes en maaltijdbezorging, zijn gekoppeld aan kwetsbare inwoners via het Sociaal Team of via andere communicatiekanalen, zoals de Oegstgeester Courant en de Facebook. Op initiatief van de sociaal makelaar start, zodra de coronamaatregelen dit toelaten, er een inloopspreekuur met Radius en Schuldhulpmaatje voor bezoekers van het IDO (Informatiepunt Digitale Overheid) in de Bibliotheek. Met de diverse buurtverenigingen onderhoudt de sociaal makelaar contact en ondersteunt en faciliteert waar nodig.

Om de regionale samenwerking op dit thema te versterken, 6.2 zetten we in op de intensivering van het regionaal woordvoerdersoverleg Sociaal Domein.

Om de regionale samenwerking op dit thema te versterken richten we ons op het versterken van de overlegstructuren.

Deze afspraak wordt uitgevoerd (deels op verzoek van de raad) en deels op instigatie van het college. O.a. op terrein van de RDOG, Wmo, maatschappelijke zorg en jeugdhulp.

Pagina 12 van 42

Gerealiseerd

Begrotingsprogramma

4 Sociale Infrastructuur

4 Sociale Infrastructuur

Regionaal gaan we sturen op minder vrijblijvende samenwerking tussen verschillende zorgaanbieders. Ook 6.3 zetten we in op meer resultaatgerichte aanbestedingen, het schrappen van onnodige zorgbureaucratie en aandacht voor innovatieve, soms kleinschalige, projecten.

Jeugd: In september 2019 is de visie Jeugdhulp ter goedkeuring aan de gemeenteraad voorgelegd. In januari en februari 2020 zijn de plannen voor de gemeentelijke toegang en het plan voor de inkoop van het gespecialiseerde jeugdhulpaanbod ter vaststelling aangeboden. Deze documenten werden de basis voor de In het kader van de Wmo worden in de Leidse regio in 2019 lopende inkooptrajecten voor de gemeentelijke toegang en zowel de woning-aanpassingen als vervoer (Holland-Rijnland) het gespecialiseerde zorgaanbod. De aanbesteding voor de opnieuw aanbesteed. Sturing op kosten en resultaten is gemeentelijke toegang is afgerond en de nieuwe onderdeel van aanbesteding. organisatie gaat van start per 1 juli 2021. Het inkooptraject Wat betreft welzijn en toegang Wmo volgen wij de voor gespecialiseerde jeugdhulp wordt in de zomer van aanbesteding voor een integrale toegang en 2021 afgerond, waarna de contracten per 1 januari 2022 welzijnsactiviteiten in Leiderdorp op de voet. Positieve zullen ingaan. De raad wordt hier voor de zomer over resultaten kunnen leiden tot vervolg in Leiden/Oegstgeest In uitvoering geïnformeerd. Voor jeugd (Holland-Rijnland) wordt (sub)regionaal een nieuw Maatschappelijke Zorg: In de Leidse Regio wordt intensief inkoopmodel ontwikkeld waarin resultaatfinanciering, samengewerkt richting de decentralisatie van de MZ.

kostenreductie en versnippering van het zorgveld wordt Bestuurlijk is er overeenstemming om deze opgave aan te tegengegaan. Oegstgeest is vertegenwoordigd in het pakken als één gebied/één regio. Dat betekent dat we voor beleidsteam en bij het inkoopproces. de vijf gemeenten de huisvesting, de (inkoop van) Op het gebied van maatschappelijke zorg werken we toe naar zorg/begeleiding voor onze inwoners met een zorgvraag op samenwerking in de Leidse regio. het gebied van Beschermd Wonen voorbereiden om klaar te zijn voor de decentralisatie die met ingang van 2023 gepland staat. Ook op de decentralisatie van de Maatschappelijke Opvang (incl. verslaafden- en vrouwenopvang) bereiden we ons voor, maar vooralsnog is deze decentralisatie door het Rijk uitgesteld tot 2026.

4 Sociale Infrastructuur

Om doorverwijzingen te voorkomen en wachtlijsten terug te dringen, versterken we het voorveld; we versterken de 6.4 samenwerking tussen (passend) onderwijs, zorg en jeugdgezondheidszorg en de samenwerking tussen jeugd- en gezinsteams en huisartsen.

De verbinding en samenwerking tussen partijen vormt een continue punt van aandacht. Versterken van samenwerking is een belangrijk doel van het Preventieakkoord Jeugd: hier wordt zowel op inhoud als op procesniveau vanuit het Actieprogramma aan gewerkt. Ook is er veel aandacht voor In het preventieakkoord zal de samenwerking tussen de lokale de samenwerking tussen zorg en onderwijs. Onderdeel van partijen die zich met jeugd bezighouden, waaronder onderwijs het Actieprogramma is de pilot van de Praktijkondersteuner en jeugdgezondheidszorg, prioriteit zijn. Jeugd GGZ, die vanaf 1 april 2020 werkzaam is in alle Met de lokale partijen wordt in samenwerking met het huisartsenpraktijken. Vanaf juli 2021 zal de Nederlands Jeugdinstituut (NJi) onderzocht op welke wijze de praktijkondersteuner deel uitmaken van het Toegangsteam Gerealiseerd preventie in Oegstgeest kan worden versterkt. Jeugd, waarmee de inzet in de reguliere uitvoering is Verder wordt er regionaal gewerkt aan een Maatschappelijke geborgd. In de opdracht voor de nieuwe gemeentelijke Business Case, waarbij de integrale samenwerking met de Toegang tot Jeugdhulp neemt ‘samenwerking’ nadrukkelijk huisartsen centraal staat. Er zal een Praktijkondersteuner een centrale plaats in. Het Jeugdteam heeft als belangrijke Jeugd GGZ worden ingezet. taak de samenwerking met de maatschappelijke partners te intensiveren.

Professionals, van het Oegstgeester voorveld tot aan de specialistische jeugdhulp, werken hierbij samen vanuit ieders expertise en toegevoegde waarde. Samenwerking is erop gericht elkaar te versterken.

4 Sociale Infrastructuur

Pagina 13 van 42

Het centrum voor jeugd en gezin (CJG) ondersteunt namens de gemeente gezinnen om de gevolgen van (vecht)scheidingen Het voorkomen van (vecht)scheidingen en het ondersteunen 6.5 voor kinderen zoveel mogelijk te voorkomen. Zo biedt het CJG van kinderen bij een scheiding krijgt nadrukkelijk aandacht in ouders en kinderen tijdig ondersteuning bij dreigende het preventie-akkoord. ontwrichting.

Vanuit het Preventieakkoord is bekeken welke acties, aanvullend aan de huidige werkwijze en het huidige aanbod, nodig zijn op het gebied van echtscheidingsproblematiek. Punten van aandacht zijn o.a. de ondersteuning aan jonge kinderen in echtscheidingssituaties en de laagdrempelige Gerealiseerd beschikbaarheid van duidelijke informatie. In 2020 zijn, als onderdeel van het Actieprogramma bij het Preventieakkoord, de programma’s OudersInc. (voor aanstaande/jonge ouders) en Hou me vast (versterken van de relatie) toegevoegd aan het ondersteuningsaanbod.

4 Sociale Infrastructuur

Oegstgeest blijft (vanuit de regionale 6.6 samenwerkingsverbanden) bij het Rijk aandringen op een adequaat budget en regionaal verdeelmodel voor jeugdzorg.

Oegstgeest blijft deelnemen aan de regionale lobby.

Namens de gemeenten in de regio onderneemt Holland Rijnland doorlopend stappen om de lobby richting Rijk te versterken. Hierin weten wij ons gesterkt door de uitkomsten van het onderzoek door AEF naar de financiële tekorten in de jeugdhulp. Dit onderzoek is gedaan na aandringen vanuit gemeenten en de VNG, en laat een totaal structureel tekort van 1,7 miljard bij gemeenten zien. Naar aanleiding van het rapport wordt door de VNG met het Rijk gesproken over de compensatie van gemeenten, In uitvoering toekomstige budgetten, en de verbetermogelijkheden bij het Rijk en gemeenten. Als Rijk en VNG er onderling niet uitkomen, wordt een commissie van wijzen benoemd om tot arbitrage over te gaan. In de ambtelijke en bestuurlijke bijeenkomsten van de jeugdhulpregio’s (J42 en Bj42) wordt door de vertegenwoordiging van Holland Rijnland ook de herkenning in de uitkomsten van dit onderzoek en de financiële situatie van onze regio toegelicht en onder het voetlicht gebracht.

4 Sociale Infrastructuur

Uitkeringsgerechtigden worden zoveel als mogelijk gestimuleerd om te participeren in de samenleving. Een belangrijke stap is om dit ook meer zichtbaar te maken voor college en raad. Daarvoor is goede management-informatie nodig. Daar wordt momenteel aan gewerkt. Overigens is het niet mogelijk om te registreren hoeveel mantelzorg of vrijwilligerswerk een uitkeringsgerechtigde per week doet. Zodra er signalen zijn die kunnen duiden op misbruik, oneigenlijk gebruik en fraude, worden deze opgepakt.

Er zijn afspraken gemaakt met de welzijnsorganisatie om in 2021 en 2022 in totaal ca. 50 uitkeringsgerechtigden te begeleiden naar vrijwilligerswerk. Om een goed beeld te krijgen van de slagingskansen wordt per dossier bijgehouden wat de belangrijkste randvoorwaarden voor succes zijn. Op deze wijze kunnen we leren van de huidige In uitvoering casuïstiek om zodoende in de toekomst de meest geschikte uitkeringsgerechtigden te selecteren voor een traject. Er wordt gewerkt aan nieuwe managementrapportage. Daarin zal het aantal uitkeringsgerechtigden dat vrijwilligerswerk doet, worden opgenomen.

4 Sociale Infrastructuur

Iedereen die bijstand ontvangt wordt gevraagd actief deel te nemen aan de maatschappij, onder meer door blijvend te solliciteren en minimaal één dag vrijwilligerswerk op zich te nemen als men daartoe in staat is, waarbij wel oog blijft voor 6.7 persoonlijke omstandigheden. Het vrijwilligerswerk wordt bij voorkeur in Oegstgeest gedaan. Het geven van mantelzorg wordt beschouwd als het doen van vrijwilligerswerk. We zetten in op bestrijding van fraude en misbruik.

Pagina 14 van 42

Volwassenen met een bijstandsuitkering zijn via de consulenten gewezen op de nieuwe participatieregeling voor volwassenen. In 2020 is een aantal keren in de media aandacht besteed aan het minimabeleid, waar onder de mogelijkheden voor volwassenen om te participeren. Deze De gemeente faciliteert een actieve deelname aan de media aandacht is vooral gericht op niet maatschappij door het creëren van mogelijkheden om deel te Per 1 januari 2019 zal een nieuwe participatieregeling voor bijstandsgerechtigden met een inkomen tot 120% van de nemen aan sportieve, culturele en educatieve activiteiten voor 6.8 volwassenen ingaan, die uitvoering geeft aan het uitgangspunt toepasselijke bijstandsnorm. Dit betekent o.a. dat op Gerealiseerd kinderen en volwassenen die leven met een inkomen onder van het coalitieakkoord. facebook twee maal een filmpje is vertoond waarin de 120% van de toepasselijke bijstandsnorm. We stemmen het wethouder aandacht geeft aan de mogelijkheden van beleid af op dat in de Leidse regio. ondersteuning aan minima. Tevens is in de Oegstgeester Courant een aantal keren een stukje tekst opgenomen. de communicatie over het minimabeleid zal een doorlopend karakter hebben. Dus ook in 2021 zal in de media aandacht worden besteed aan dit onderwerp.

4 Sociale Infrastructuur

Vluchtelingen worden snel en actief geholpen bij het integreren in de samenleving door ondersteuning bij het leren 6.9 van de Nederlandse taal, het vinden van werk, en deelname aan de samenleving van zowel ouders als kinderen.

Volwassen statushouders volgen zodra zij zich in Oegstgeest vestigen een programma van 2 jaar bij JAS. JAS is een Leids project voor brede inburgering en werkt samen met DZB en vluchtelingenwerk.

Project JAS is een doorlopend programma. Uit een recente evaluatie van Berenschot en Regioplan blijkt dat de onderwijstoeleiding en begeleiding door JAS een positief Gerealiseerd effect heeft op de aansluiting van jonge statushouders op het Nederlandse onderwijssysteem.

4 Sociale Infrastructuur

Bij gemeentelijke aanbestedingen is social return niet 6.10 vrijblijvend.

De omgang met social return is opgenomen in het regionale aanbestedingsbeleid van Servicepunt71. Dit aanbestedingsbeleid is van toepassing op onze inkooptrajecten.