Document · PDF

Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029

Gemeenteraad 6 november 2025, gemeente NuenenBij agendapunt: Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-202937.974 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 2 Voorwoord ............................................................................................................................................... 3 Algemene inleiding .................................................................................................................................. 5 Algemene toelichting en inleiding bij programma's ................................................................................. 7 Programma 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening ..................................................................... 9 Programma 2. Veiligheid & Handhaving ............................................................................................... 15 Programma 3. Werk (participatie), Zorg & Jeugd .................................................................................. 21 Programma 4. Verenigingen & Accommodaties ................................................................................... 33 Programma 5. Wonen & Leefomgeving ................................................................................................ 38 Programma 6. Ruimtelijk beheer, Milieu & Verkeer ..............................................................................

45 Programma 7. Economie, Toerisme & Recreatie .................................................................................. 52 Programma 8. Financiën & Belastingen ................................................................................................ 56 Paragrafen ............................................................................................................................................. 59 Lokale heffingen ................................................................................................................................. 60 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................................... 67 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................ 77 Financiering........................................................................................................................................ 84 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................... 88 Verbonden partijen .............................................................................................................................

92 Inleiding ......................................................................................................................................... 92 Gemeenschappelijke regelingen ................................................................................................... 93 Vennootschappen en coöperaties ............................................................................................... 103 Stichtingen en verenigingen ........................................................................................................ 105 Grondbeleid...................................................................................................................................... 109 Wet open overheid ........................................................................................................................... 114 Verplichte beleidsindicatoren ........................................................................................................... 115 Financiële begroting ............................................................................................................................ 116 Overzicht van baten en lasten .........................................................................................................

117 Toelichting overzicht van baten en lasten ........................................................................................ 119 Toelichting verschillen per programma ....................................................................................... 119 Overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten ............................................................ 121 Overzicht beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves ....................... 124 Uiteenzetting van de financiële positie ............................................................................................ 125 Geprognosticeerde balans .......................................................................................................... 125 EMU-saldo ................................................................................................................................... 125 Jaarlijks terugkerende arbeidskosten .......................................................................................... 126 Overzicht van investeringen ........................................................................................................ 127 Reserves en voorzieningen .............................................................................................................

131 Overzicht van reserves en voorzieningen ................................................................................... 131 Toelichting op de reserves .......................................................................................................... 134 Toelichting op de voorzieningen .................................................................................................. 138 Toelichting op de financiële positie .................................................................................................. 141 Bijlagen ................................................................................................................................................ 142 Overzicht van baten en lasten per taakveld ..................................................................................... 143

Voorwoord "Doen!!!" Met de voorliggende programmabegroting 2026–2029 sluiten we als college een bestuursperiode af waarin het doen centraal stond. Niet eindeloos praten, niet afwachten, maar daadwerkelijk aan de slag – dát was de kern van het coalitieprogramma “Samen werken aan Nuenen”. Met die insteek hebben we de afgelopen jaren koersvast gewerkt aan het uitvoeren van plannen en het realiseren van onze ambities. Dat is gelukt. De balans van deze periode laat een gemeentebestuur zien dat durfde te investeren, samenwerkte met partners en inwoners, en verantwoordelijkheid nam in een snel veranderende samenleving. De resultaten zijn tastbaar, zichtbaar, voelbaar. Oplevering en afronding: de mijlpalen van 2026 In 2026 zien we een belangrijk deel van deze inzet samenkomen in de oplevering van grote projecten die Nuenen in beweging zetten. Het Klooster, een van de meest beeldbepalende gebouwen van onze gemeente, wordt medio 2026 opgeleverd na een ingrijpende verbouwing. Daarmee geven we een impuls aan cultuur, ontmoeting en maatschappelijke verbinding. Op het gebied van erfgoed zetten we eveneens een belangrijke stap: in het Klooster is een bijzondere glas-in-lood kunstwerk van de Nuenense kunstenaar Hugo Brouwer opgenomen. Daarnaast wordt in Nuenen-West een mozaïek van zijn hand geplaatst.

Ook de Hongerman krijgt een nieuwe toekomst: de verbouwing wordt in de loop van 2026 afgerond, waaronder de realisatie van de vierde gymzaal en bijbehorende sportvoorzieningen. Op het gebied van maatschappelijke huisvesting zetten we eveneens stappen. Zo wordt begin 2026 de opvanglocatie voor vluchtelingen geopend. Hiermee verwelkomen we maximaal 159 nieuwe bewoners, voor wie we zorgen voor een veilige, menswaardige plek in onze gemeenschap. Daarnaast gaan we de plannen uitwerken voor een nieuwe school voor de groei van het aantal kinderen in Nuenen-West. Sinti: De herontwikkeling Bosweg start begin 2026. Ook willen we verdere stappen zetten in de ontwikkeling van nieuwe standplaatsen op Kremersbos. Daarnaast gaan we komend jaar werken aan de voorbereiding van een nieuwe Sinti-locatie in Nuenen-West. Bouwen, bouwen, bouwen: Onze inzet op woningbouw blijft onverminderd hoog. Nuenen West ligt op stoom – hier wordt gebouwd aan de toekomst van onze gemeente. In 2026 starten we de aanbesteding van de Kloostertuin, zodat in 2027 met de daadwerkelijke bouwactiviteiten kan worden begonnen. Daarnaast ontwikkelen we acht appartementen voor beschermd wonen, beoogd in de Vinkenhofjes.

In het kader van het project VKA Bundelroutes wordt in 2026 ook gestart met de uitvoering van cluster Zuid: het openstellen van de busbanen aan de Geldropsedijk - A270, het realiseren van een geluidswerende voorziening aan de noordzijde van de A270 en de aanpassing van de Smits van Oyenlaan. Hiermee verbeteren we de bereikbaarheid én de leefbaarheid van onze wijken. Hoewel veel projecten in gang zijn gezet of afgerond, liggen er in 2026 nog belangrijke strategische keuzes bij de nieuw te vormen raad en coalitie. Twee onderwerpen vragen daarbij nadrukkelijk om richting en besluitvorming: - De vraag waar een nieuwe sporthal moet komen, in welke vorm, en met welke functies. Dit is een keuze met impact op sportbeleid, bewegingsonderwijs, ruimtelijke ordening én de financiële kaders. De kosten van een tweede sporthal zijn nog niet opgenomen in deze begroting.

- De huisvesting van onze ambtelijke organisatie. Op dit moment werken collega’s vanuit het gemeentehuis, een huurlocatie voor het Centrum voor Maatschappelijke Dienstverlening (CMD) en een locatie voor de bedrijfsvoering (DDV). Twee van de drie gebouwen verkeren in slechte staat, zijn niet duurzaam en maken het werken met nieuwe werkconcepten niet mogelijk. Het gebouw van het CMD wordt gehuurd en voldoet ook niet aan de eisen van deze tijd. Er moet een keuze worden gemaakt: renoveren en verduurzamen, of investeren in één nieuw centraal pand dat toekomstbestendig is. In deze begroting is conform uw verzoek een bedrag opgenomen van € 500.000,- voor onontkoombaar onderhoud voor het gemeentehuis, villa en CMD. Financieel gezond, maar niet zorgeloos De afgelopen jaren hebben we met discipline en doelgericht beleid gezorgd dat Nuenen er financieel weer goed voor staat. We hebben fors geïnvesteerd, maar tegelijkertijd onze financiële huishouding op orde gehouden. - Het weerstandsvermogen ligt met 6,2% ruim boven de gestelde norm. - Onze leningenportefeuille is, ondanks de vele projecten, fors afgenomen. We kunnen dan ook zeggen dat Nuenen op dit moment financieel weerbaar is en tegen een stootje kan. Toch is er reden tot zorg en waakzaamheid. Voor Nuenen – en voor veel andere gemeenten – ziet de financiële toekomst er allerminst rooskleurig uit.

Door tijdelijke extra middelen van het Rijk voor de jeugdzorg is het zogenaamde ravijnjaar opgeschoven van 2026 naar 2028. Maar de structurele problematiek is daarmee niet opgelost. De uitgaven voor jeugdzorg blijven stijgen, en doen dat in een tempo dat niet langer houdbaar is binnen de huidige financiële kaders. In deze begroting zijn de structurele kosten fors opgehoogd en stellen we de raad voor een reserve sociaal domein in te stellen. Onze begroting staat onder druk, maar ook deze meerjarenbegroting voldoet aan de criteria van de toezichthouder. - Voor 2026 presenteren we een structureel sluitende begroting. - In 2027 maken we gebruik van onze algemene reserve, waarvoor we de afgelopen jaren bewust ruimte hebben gecreëerd. - Vanaf 2028 moeten we echter gaan bezuinigen als het Rijk niet alsnog structureel extra middelen beschikbaar stelt. Daarom bereiden we een overdrachtsdocument voor, voor het volgende college, met daarin concrete mogelijkheden voor bezuinigingsopties. Mochten de landelijke middelen uitblijven, dan moet de nieuwe raad hierin onvermijdelijk keuzes maken. Een nieuwe jas voor een vertrouwde koers Terwijl we de begroting 2026–2029 presenteren, wordt achter de schermen al hard gewerkt aan de toekomst. De volgende programmabegroting – voor de periode 2027–2030 – wordt in een nieuw jasje gestoken.

Een werkgroep, bestaande uit een afvaardiging van de gemeenteraad en medewerkers uit het ambtelijk apparaat, is momenteel bezig met de voorbereidingen van deze transitie. Doel is een begroting die compacter, overzichtelijker en beter leesbaar is, met minder programma’s en een helderdere koppeling tussen beleidsdoelen en middelen. De verbeteringen die in deze bestuursperiode al zijn ingezet, zoals het gebruik van infographics en trendanalyses, blijven behouden en worden waar mogelijk versterkt. Daarmee blijven we inzetten op een begroting die niet alleen voldoet aan wettelijke eisen, maar ook daadwerkelijk inzicht en richting biedt – voor raadsleden, inwoners en organisaties. Bertje van Stiphout, Wethouder Financiën

Algemene inleiding Totaaloverzicht De uitwerking van kadernota, autonome ontwikkelingen en bestaand beleid, zoals in het voorwoord beschreven, is samengevat in onderstaand overzicht. Bij de betreffende programma's is op alle budgetaanpassingen een toelichting gegeven. Een negatief getal geeft een nadeel en een positief getal geeft een voordeel ten opzichte van de huidige begroting aan. Verloop begrotingssaldo

2026

2027

2028

2029

338.135

20.084

-96.448

275.550

Aanpassen WKR-regeling

-20.000

Extra middelen Veiligheidsregio (boven index)

-58.161

-129.150

-166.321

Samenwerkingsovereenkomst Jeugdzorgplus

-118.000

AZC Pastoorsmast

27.500

145.000

Subsidieprogramma 2025

-27.000

GR 10 voor de jeugd

-15.725

IHP (Integraal huisvestingsplan onderwijs)

-67.000

-134.000

-157.345

Uitbreiding School Mooiste blauw en actualisatie planning

45.000

-35.307

-35.041

Actualisatie kapitaallasten Klooster (2026)

356.000

Begrotingssaldo vanuit meerjarenraming 2025-2028 incl. wijzigingen Autonome ontwikkelingen kadernota 2026:

Actualisatie kapitaallasten Bosweg (2027)

346.000

Onderhoud sportparken o.b.v. nog vast te stellen beheerplan

-50.000

Onderhoud openbaar groen: tariefverhoging en areaaluitbreiding

-124.912

-159.310

-191.592

-166.147

Brainport 2029 (bestaande afspraken regionale mobiliteit)

-145.406

Nieuw beleid kadernota 2026: Projectcontroller (1 fte)

-100.000

Uitbreiding formatie Vergunningverlening, toezicht & handhaving

-100.000

Uitbreiding formatie gedragswetenschapper

-24.000

-28.000

-66.000

-88.000

Kapitaallasten nieuwe investeringen Begrotingssaldo na kadernota 2026-2029

61.837

-349.101

-999.393

-792.435

Meicirculaire 2025

712.956

621.351

-166.476

-161.129

Actualisatie investeringen en rente

-74.865

267.491

160.014

418.964

Riolering (achterblijvende btw)

57.648

57.649

Afval / straatreiniging (achterblijvende btw)

25.015

17.035

17.168

17.304

1e Bestuursrapportage Dienst Dommelvallei

165.941

95.514

109.169

119.618

Subsidieprogramma

23.985

Organisatieontwikkeling

-100.000

Uitbreiding formatie rampenbestrijding

-30.000

Meerkosten leerlingenvervoer

-95.000

Collectief vervoer

-40.000

Kleinschalig verblijf jeugd

-150.000

Hogere kosten jeugd

-800.000

Inzet stelpost loon- en prijsontwikkeling

242.483

250.000

-1.622.884

-1.141.044

Incidenteel inzetten algemene reserve voor tekort 2027

231.076

Nieuwe stand meerjarenbegroting 2026-2029

Het verkort overzicht en presentatie structureel begrotingssaldo is als volgt: Totaaloverzicht Saldo baten en lasten vanuit begroting 2025-2028

2026 279.747

2027 82.183

2028 -25.999

2029 357.603

Begrotingswijzigingen raadsbesluiten na vaststelling begroting 2025 (tot en met augustus 2025)

58.388

-62.099

-70.449

-82.053

Saldo baten en lasten begroting inclusief wijzigingen

338.135

20.084

-96.448

275.550

Aanpassingen begroting 2026-2029

-338.135

-251.160

-1.526.436

-1.416.594

Onttrekking begrotingssaldo 2027 aan algemene reserve

231.076

Nieuw saldo baten en lasten

-1.622.884

-1.141.044

Presentatie van het structureel begrotingssaldo Saldo baten en lasten

2026 169.160

2027 528.736

2028 -1.639.573

2029 -1.265.706

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves (- is storting per saldo; + is onttrekking per saldo)

-169.160

-528.736

16.689

124.662

Begrotingssaldo na bestemming

-1.622.884

-1.141.044

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)

-352.000

-15.000

85.000

Structureel begrotingssaldo

352.000

15.000

-1.707.884

-1.226.044

Raadsagenda, coalitieprogramma en collegeprogramma Vanuit de raadsagenda 2022 – 2026 is in 2023 het coalitieprogramma Samen Werken aan Nuenen opgesteld. Deze stukken heeft het college uitgewerkt in het collegeprogramma 2023 - 2026. Daarbij heeft het college twee nieuwe thema's toegevoegd, namelijk de opvang van vluchtelingen en renovatie van de Hongerman. De thema's zijn door het college geprioriteerd (top, hoog, gemiddeld en laag). In onderstaande tabel is aangegeven in welk programma de thema’s uit de raadsagenda en/of coalitieprogramma terug te vinden is. Thema raadsagenda

Uitgewerkt in programma:

Wonen

Huisvesting voor Sinti

De Kloostertuin

Woonzorgvisie ouderen

Wet Maatschappelijke Ondersteuning en jeugdzorg

Eeneind-West

Mobiliteit in relatie tot leefbaarheid Energietransitie

6 4/5/6

Accommodatie(beleid)

Tweede sporthal

Het Klooster

Regionale samenwerking

Meerjaren begroting

Aanvullend thema coalitieprogramma

Uitgewerkt in programma:

Visie op het centrum

Ondernemersfonds

Wijkgericht werken

Groen, biodiversiteit en buitengebied

Spelen en bewegen

Algemene toelichting en inleiding bij programma's Deze begroting bestaat uit 8 te realiseren programma's, te weten: 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening 2. Veiligheid & Handhaving 3. Werk (participatie), Zorg & Jeugd 4. Verenigingen & Accommodaties 5. Wonen & Leefomgeving 6. Ruimtelijk beheer, Milieu & Verkeer 7. Economie, Toerisme & Recreatie 8. Financiën & Belastingen De toelichting in het programma wordt gedaan middels de drie ‘wat’-vragen: • Wat willen we bereiken? (vertaald naar beoogd maatschappelijk effect en doelstellingen) • Wat gaan we ervoor doen? • Wat gaat het kosten? Net als in de vorige begroting hebben we aansluiting gezocht bij de beleidsopgaven in de Omgevingsvisie Nuenen en het beleid Sociaal Domein. Daarbij zijn ook de raadsagenda en het coalitieprogramma betrokken. Het collegeprogramma sluit hier op aan. Dit alles hebben we vertaald naar opgaven, beoogd maatschappelijk effecten die in de programma's zijn uitgewerkt naar doelstellingen. In onderstaande tabel zijn de opgaven met daaraan gekoppeld de beoogde maatschappelijke effecten inzichtelijk gemaakt. Tevens is aangegeven in welk programma deze terug te vinden zijn. In het programma zelf zijn de doelstellingen opgenomen.

Opgave

Beoogd maatschappelijk effect

Krachtig gemeentebestuur

Bestuur dat in verbinding staat en samenwerkt met anderen

Programma

Doelmatige ondersteuning van het gemeentebestuur Hoogwaardige woon-, werk- en leefomgeving

Veilige woon-, werk- en leefomgeving

Nuenen behouden en ontwikkelen als leefbare woongemeente waarbij geen afbreuk wordt gedaan of waarbij een bijdrage wordt geleverd aan onze kernkwaliteiten (groen, dorps, rustig en gezellig)

5 en 6

Passende huisvesting voor onze inwoners, waaronder jongeren, ouderen en specifiek doelgroepen waaronder Sinti en zorgbehoevenden

Zo energiezuinig en duurzaam mogelijke (bestaande) woningvoorraad, zodat inwoners zo lang mogelijk en comfortabel in Nuenen kunnen blijven wonen

Hoogwaardig voorzieningenniveau passend bij schaalgrootte van Nuenen

Onderwijshuisvesting bassischolen afgestemd op leerlingprognoses

Toekomstbestendig centrum

Duurzame bedrijventerreinen

Borgen van de bereikbaarheid, behouden en waar mogelijk verbeteren van de leefbaarheid en verbeteren van de omgevingskwaliteiten

Robuuste en biodiverse groenstructuren

Natuurlijke en economische kwaliteiten in het buitengebied

Gemeente waar inwoners, ondernemers en bezoekers zich veilig voelen

Maximale zelfredzaamheid bij inwoners binnen hun eigen mogelijkheden

Vitale samenleving

Gemeente waar kinderen en jongeren veilig kunnen opgroeien zonder middelengebruik, overlast en criminaliteit

2 en 3

Juiste en adequate hulpverlening voor personen met onbegrepen en/of verward gedrag

2 en 3

Adequate aanpak van woonoverlast

Inclusieve samenleving

Samenleving waarin iedereen kan meedoen

Juiste en tijdige zorg voor iedereen die dat nodig heeft

Zorg betaalbaar houden

Ouderen kunnen langer zelfstandig blijven wonen

Maximale ondersteuning naar werk/dagbesteding

Vergunninghouders kunnen zich zelfstandig redden in de (Nuenense) samenleving

Vrijetijdsbesteding in balans

Gezondheid als verbindende factor

Bevorderen van een gezonde leefomgeving en leefstijl

Toegankelijke, betrouwbare en bestendige dienstverlening

Digitale inclusie, waarbij iedereen kan deelnemen aan de digitale samenleving

Passende dienstverleningsvormen waarbij iedereen contact kan leggen met de gemeente via het dienstverleningskanaal dat de voorkeur heeft

Klanttevredenheid door snelle, persoonlijke en oplossingsgerichte dienstverlening waarbij duidelijk is waar men aan toe is

Goed en degelijk financieel beleid

Lastendruk passend bij voorzieningenniveau

Gezonde en financieel bestendige gemeente

3, 4 en 6

In het onderdeel 'Wat gaat het kosten?' staan de realisatie 2024 en de begrote baten, lasten en saldo voor de jaren 2025 tot en met 2029. De programma's zijn opgedeeld in taakvelden. Deze taakvelden zijn wettelijk voorgeschreven. Afsluitend is een overzicht opgenomen met de voorgestelde financiële aanpassingen van dat programma.

Programma 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening Portefeuillehouder(s) F. van Genugten en P. Kok

Wat willen we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Bestuur dat in verbinding staat en samen werkt met anderen

1. Beter samenspel raad, college en ambtelijke organisatie 2. Meer van de buitenwereld naar binnen halen 3. Beter participatie(beleid) 4. Doelgerichtere regionale samenwerking 5. Betere informatieverstrekking

Doelmatige ondersteuning van gemeentebestuur

6. Professionelere bedrijfsvoering

Digitale inclusie, waarbij iedereen kan deelnemen aan de digitale samenleving

7. Meer ondersteuning voor inwoners bij de digitale benadering van onze producten en diensten

Passende dienstverlenings-vormen, waarbij iedereen contact kan leggen met de gemeente via het dienstverleningskanaal dat de voorkeur heeft

8. Betere mogelijkheden om contact met de gemeente te leggen door dienstverleningskanalen uit te breiden en op elkaar af te stemmen

Klanttevredenheid door snelle, persoonlijke en oplossingsgerichte dienstverlening, waarbij duidelijk is waar men aan toe is

9. Optimalere processen met focus op doorlooptijden, wachttijd, verwerkingstijd en afhandeltermijn

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Reglement dorps- en wijkraden, gemeente Nuenen c.a. 2017

onbepaald maart 2014

2025

Omzetting Dienst Dommelvallei in bedrijfsvoeringsorganisatie (toestemming aan college)

onbepaald april 2025

onbepaald

Samenwerkingsakkoord 2023 - 2026 Metropoolregio Eindhoven

2023-2026 april 2023 (vastgesteld door 2026 Algemeen Bestuur)

Samenwerkingsagenda 2023 Stedelijk Gebied Eindhoven

2023 e.v.

april 2023

onbepaald

Participatienota Participatie in Nuenen

2020 e.v.

november 2020

2025

Verordening burgerinitiatief gemeente Nuenen c.a. 2025

2025 e.v.

juni 2025

onbepaald

Wijzigingsverordening Inspraakverordening

2023 e.v.

maart 2023

onbepaald

Reglement van Orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad van de gemeente Nuenen c.a. 2025

2025 e.v.

februari 2025

onbepaald

Verordening Rekenkamercommissie gemeente Nuenen c.a. 2024

2024 e.v.

februari 2024

onbepaald

Verordening Auditcommissie 2020

2023 e.v.

juni 2023

onbepaald

Verordening onderzoeksrecht raad gemeente Nuenen c.a. 2025

2025 e.v.

juni 2025

onbepaald

Gedragscode Integriteit gemeenteraad Nuenen c.a.

2018 2022

juni 2018

2025

Gedragscode voor de burgemeester van de gemeente Nuenen c.a. 2018 2022

juni 2018

2025

Verordening ambtelijke bijstand en fractieondersteuning gemeente 2024 e.v. Nuenen c.a. 2024

februari 2024

onbepaald

Raadsagenda 2022-2026 gemeente Nuenen c.a.

2022-2026 juni 2022

2026

Samen werken aan Nuenen, coalitieprogramma 2022-2026 gemeente Nuenen c.a.

2022-2026 juni 2022

2026

Regeling klachtenbehandeling Nuenen 2024

2024 e.v.

maart 2024

onbepaald

Regeling voor behandeling van bezwaarschriften Nuenen 2024

2024 e.v.

maart 2024

onbepaald

Wat gaan we ervoor doen? Bestuur dat in verbinding staat en samen werkt met anderen 1. Beter samenspel raad, college en de ambtelijke organisatie In 2026 krijgen we een nieuwe gemeenteraad en een nieuw college. Dat betekent (opnieuw) kennismaken met elkaar — zowel tijdens werksessies als in een informele setting. Kort na de verkiezingen is het idee om bij elkaar te komen om een gezamenlijke raadsagenda te maken. Die vormt later de basis voor het collegewerkprogramma. Om iedereen goed in zijn of haar rol te laten komen, is er een inwerkprogramma. Daarbij hoort ook een kennismaking met de ambtelijke organisatie. Het inwerkprogramma loopt verspreid over het eerste jaar. Daarnaast blijven we gedurende de hele bestuursperiode trainingen en scholing aanbieden. 2. Meer van de buitenwereld naar binnen halen We willen weten wat er speelt en leeft onder onze inwoners en ondernemers. Ook in 2026 blijven we daarom met enige regelmaat bezoeken brengen aan bedrijven, verenigingen, maatschappelijke organisaties en evenementen. Deze bezoeken zijn een laagdrempelige manier om in verbinding te staan met de gemeenschap. 3. Beter participatie(beleid) Eind 2025 is het nieuwe participatiebeleid en de daarbij behorende verordening vastgesteld.

Een beleid dat recht doet aan de wens van onze inwoners om vroegtijdig betrokken te zijn, en dat ruimte biedt voor een nieuwe manier van samenwerken: als partners, met respect voor elkaars rol, kennis en ervaring. In het beleid, werkwijze en verordening beschrijven we hoe we dat gaan doen. Wat inwoners van ons mogen verwachten, en wat wij van hen vragen. Zodat we samen kunnen werken aan een gemeente waarin iedereen zich gehoord en serieus genomen voelt. Dit beleid wordt in 2026 geïmplementeerd, zodat we een nieuwe slag kunnen maken met participatie. We willen onder andere een participatiecoach in dienst nemen en workshops verzorgen voor de (nieuwe) bestuurders en medewerkers. 4. Doelgerichtere regionale samenwerking De Brainportregio groeit flink waardoor een schaalsprong plaats vindt. Dit neemt grote en urgente maatschappelijke opgaven met zich mee. Ook in Nuenen merken we deze groei. Om de gevolgen van de deze groei in goede banen te leiden is samenwerking met andere gemeenten, het Rijk, de Provincie, bedrijfsleven en (maatschappelijke) organisaties noodzakelijk. Inmiddels is er naast aandacht voor wonen, werken en mobiliteit steeds meer aandacht voor het in stand houden en versterken van het voorzieningenniveau en landschap (natuur en water) en voor talentontwikkeling. Over deze thema's zijn afspraken gemaakt tussen het Rijk en de regio in de Beethovendeal.

Binnen het sociaal domein wordt al veel (regionaal) samengewerkt en door de schaalsprong is de behoefte ontstaan om meer aansluiting op de opgaven binnen het fysiek domein te zoeken. In 2026 wordt bezien of en hoe hier invulling aan kan worden gegeven. De aankomende jaren wordt uitvoering gegeven aan de Beethovendeal en de andere regiodeals met het Rijk. Deze opgaven worden opgepakt binnen de samenwerking Metropoolregio Eindhoven en, waar dat meer passend is, met de 9 gemeenten binnen de samenwerking Stedelijk Gebied Eindhoven. In 2027 willen we een geactualiseerd Samenwerkingsakkoord Metropoolregio Eindhoven vaststellen. De voorbereidingen starten in 2025 en lopen door in 2026. In dit samenwerkingsakkoord wordt naast voortzetting van de huidige afspraken ook de uitvoering van de Beethovendeal opgenomen. Het voorzieningenvraagstuk is regionaal geagendeerd. We willen hiermee ook lokaal aan de slag, zodat we inzichtelijk krijgen wat er binnen onze gemeente nodig is om het voorzieningenniveau in de toekomst voor onze inwoners op peil te houden. Daarbij kijken we ook naar voorzieningen elders in de regio. Uiteindelijk streven we naar een regionaal dekkend voorzieningenniveau. We gaan hiermee aan de slag in het najaar van 2025 en verwachten dat dit in 2026 doorloopt.

In 2025 is de Dienst Dommelvallei omgezet in een bedrijfsvoeringsorganisatie, zodat de dienst nog meer 'van, voor en door' de drie gemeenten wordt. In 2026 wordt verder gebouwd aan een toekomstbestendige en flexibele organisatie die effectief inspeelt op de behoeften van de drie gemeenten. Hiermee wil de dienst de dienstverlening, de samenwerking en de slagkracht versterken.

5. Betere informatieverstrekking In 2025 zijn we gestart met de voorbereidingen op de aanbesteding van een nieuw contentmanagementsysteem voor de gemeentelijke website (www.nuenen.nl). In 2026 krijgt dit een vervolg. Met een nieuw systeem en nieuwe website sluiten we beter aan bij de eisen, behoeften en wensen van deze tijd. Ook het bewustzijn rondom digitale toegankelijkheid blijft een aandachtspunt. In 2026 willen we meer gebruik gaan maken van e-mail nieuwsbrieven. Bij de renovatie van het Klooster en de ontwikkeling van de Kloostertuin hebben we daar goede ervaringen mee opgedaan. Daarnaast blijven we onze social media kanalen gebruiken en verder optimaliseren, denk vooral aan Instagram.

Wat gaan we ervoor doen? Doelmatige ondersteuning van gemeentebestuur 6. Professionelere bedrijfsvoering In 2026 levert een werkgroep bestaande uit een afvaardiging van raadsleden en ambtelijke medewerkers het format op voor een nieuwe programmabegroting. De bedoeling is dat de programmabegroting 2027-2030 voor het eerst volgens dit format wordt opgesteld. Met de komst van een manager ondersteuning (voorheen manager bedrijfsvoering) krijgt de bedrijfsvoering een vast aanspreekpunt in het management en fungeert als linking pin naar de DDV waar de uitvoering van de meeste bedrijfszaken plaatsvindt. Ook in 2026 houdt de werkgroep Lean processen tegen het licht om zodoende effectiever en efficiënter te werken met het doel continue verbeteren van onze dienstverlening naar inwoners en ondernemers.

Wat gaan we ervoor doen? Digitale inclusie, waarbij iedereen kan deelnemen aan de digitale samenleving 7. Meer ondersteuning voor inwoners bij de digitale benadering van onze producten en diensten De brede toegankelijkheid van burgerzakenproducten blijft de norm. We blijven werken aan de kwalitatieve verbetering van onze digitale kanalen met als doel een inclusieve omgeving waarin iedereen gelijke toegang heeft tot informatie en diensten. We streven ernaar om in 2026 te voldoen aan de Web Content Accessibility Guidelines (WCAG: internationale meetbare richtlijnen die het web gebruiksvriendelijker maken voor iedereen). Persoonlijk contact blijft naast een brede digitale toegankelijkheid mogelijk voor het aanvragen van producten of diensten.

Wat gaan we ervoor doen? Passende dienstverleningsvormen, waarbij iedereen contact kan leggen met de gemeente via het dienstverleningskanaal dat de voorkeur heeft 8. Betere mogelijkheden om contact met de gemeente te leggen door dienstverleningskanalen uit te breiden en op elkaar af te stemmen We monitoren het gebruik van de verschillende dienstverleningskanalen en blijven doorontwikkelen in de kwaliteit en gebruiksvriendelijkheid daarvan. Waar uitbreiding gewenst is en aansluit op de behoefte van een meerderheid streven we ernaar om hierin te voorzien.

Wat gaan we ervoor doen? Klanttevredenheid door snelle, persoonlijke en oplossingsgerichte dienstverlening, waarbij duidelijk is waar men aan toe is 9. Optimalere processen met focus op doorlooptijden, wachttijd, verwerkingstijd en afhandeltermijn Door onze processen verdergaand te optimaliseren en daarmee aan te sluiten op wettelijke als ook lokale richtlijnen realiseren we een verhoogde kwaliteit in dienstverlening zowel voor telefonie als persoonlijk klantcontact aan de balie.

Een planmatige aanpak maakt het mogelijk om onze processen stapsgewijs te herijken of waar nodig in te richten. In 2026: Optimaliseren we de telefonische bereikbaarheid via het algemene nummer van de gemeente. We analyseren de factoren die invloed hebben onze huidige bereikbaarheid, passen deze aan waar nodig en borgen een goede implementatie daarvan. Op deze manier werken we toe naar een telefonische bereikbaarheid van 80% voor inkomende telefoongesprekken via het algemene nummer die we binnen 2 minuten opnemen. Stellen we de klantreis centraal en verbeteren werkwijzen die effect hebben op de kwaliteit van onze dienstverlening.

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Volledig digitaal afhandelde producten

aantal per jaar

Jaarrekening 2024 3.400

Begroting 2025

4500 * 4600*

Telefonische contacten

aantal per jaar

15.000

15.000 15000

Totaal aantal baliecontacten

aantal per jaar

11.650

13.000 14500

Afhandelpercentage telefonie

% directe beantwoording

Begroting 2026

70 80

* inclusief DAR (Digitaal Aanvragen Rijbewijs)

Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Dienst Dommelvallei De Dienst Dommelvallei voert voor de gemeente taken uit op het gebied van bedrijfsvoering en dienstverlening. Samen met de andere twee gemeenten proberen we hierin een kwaliteitsslag te maken. Daarom is in 2025 de organisatiestructuur gewijzigd naar een bedrijfsvoeringsorganisatie. Tegelijkertijd is het Bedrijfsplan Dienst Dommelvallei 2.0 vastgesteld. In dit plan zijn veranderdoelen vastgelegd. In 2026 wordt verdere uitvoering aan dit plan gegeven. De gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026 worden door de Dienst georganiseerd. Metropoolregio Eindhoven (MRE) Binnen de Metropoolregio Eindhoven (MRE) werken we samen aan regionale opgaven op het gebied Wonen en ruimte, Economie, Mobiliteit, Energietransitie en Transitie landelijk gebied. We bepalen gezamenlijk de strategie c.q. koers voor de toekomst om zodoende tot een evenwichtige ontwikkeling van de regio te komen. Deze strategie/koers dient vervolgens subregionaal en lokaal verankerd en uitgevoerd te worden. Gezamenlijk kunnen we meer bereiken, omdat we elkaar nodig hebben om de complexe regionale opgaven op te lossen. De eigen gemeentelijke schaalgrootte is te beperkt om dit voor elkaar te krijgen.

De MRE-bestuurders vertegenwoordigen de regio aan overlegtafels met Rijk, e Provincie en andere stakeholders om zodoende financiële middelen naar de regio te halen dan wel andere regionale belangen te behartigen. Ook zijn we als gemeente via MRE vertegenwoordigd in de stichting Brainport en hebben invloed op de inzet van de ontwikkelorganisatie Brainport Development. Deze organisatie zet de Brainportregio nationaal en internationaal op de kaart. Bedrijfsleven, onderwijs- en kennisinstellingen, provincie en 21 gemeenten werken binnen Brainport Eindhoven samen waarbij de focus ligt op technologie, talent, en woon- en leefklimaat om zodoende te komen tot een goede evenwichtige balans tussen deze domeinen. Binnen de MRE is het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven ondergebracht. Dit centrum voert voor de gemeente wettelijke taken uit op het gebied van archiefzorg en draag zorgt voor het bewaren en toegankelijk maken van het cultureel erfgoed.

Wat gaat het kosten? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo wordt weergegeven als negatief als er meer lasten zijn dan baten en positief als er meer baten zijn dan lasten.

Bedragen x € 1.000,Omschrijving

Realisatie 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

Lasten 0.1 Bestuur

2.946

2.768

2.535

2.454

0.2 Burgerzaken

1.154

935

1.147

1.188

1.137

1.078

0.4 Overhead

10.508

10.653

10.744

11.152

11.279

11.487

Totaal Lasten

14.607

14.355

14.426

14.794

14.870

15.020

100

Baten 0.10 Mutaties reserves programma 1 0.1 Bestuur

0.2 Burgerzaken

557

436

552

629

533

444

0.4 Overhead

267

-2

Totaal Baten

824

574

551

627

532

443

Saldo (baten -/- lasten)

-13.784

-13.781

-13.875

-14.167

-14.338

-14.577

Voorgestelde aanpassingen Onderstaand de voorgestelde budgetaanpassingen van dit programma. Bedragen zijn in € waarbij negatieve bedragen een nadeel zijn en positieve bedragen een voordeel. 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening

2026

2027

2028

2029

1. Aanpassing WKR-regeling

-20.000

2. Extra middelen MRE (zie ook P8)

-12.650

3. Extra middelen DDV 1e begrotingswijziging 2025 (zie ook P8)

-131.570 -189.190 -203.714 -170.478

Autonome ontwikkelingen

4. Dekking: overheveling middelen inclusief taak naar DDV

92.400

5. Verlaging inkoop Bizob i.v.m. GR 10 voor de jeugd (zie ook P3 )

78.125

6. Onderhoudsmaatregelen gemeentehuis en CMD

-500.000

7. Onderhoudsmaatregelen gemeentehuis en CMD ten laste van voorziening groot onderhoud gebouwen

500.000

Nieuw beleid 1. Informatiebeveiliging

2. Privacymedewerker

3. Projectcontroller 1 fte

-100.000 -100.000 -100.000 -100.000

4. Organisatieontwikkeling

-100.000 -100.000

Totaal programma 1

-193.695 -251.315 -165.839 -132.603

Toelichtingen Autonome ontwikkelingen 1.Aanpassing WKR-regeling (Kadernota 2026) De huidige uitvoering van de werkkostenregeling is gebaseerd op de uitgaven, wat betekent dat de kosten van het bestuur en het personeel bij elkaar worden geteld. Hierdoor drukt een onevenredig deel van deze regeling op het bestuur, wat nadelige consequenties heeft voor de bestedingsruimte personeel. De VNG en het Rijk adviseren om dit in verhouding van het aantal fte te doen en de kosten te splitsen in bestuur en organisatie. Op basis van een voorlopige berekening verwachten we dat dit rond € 20.000,- meer gaat kosten. 2.Stijging bijdrage GR MRE (Kadernota 2026) De GR MRE heeft zijn begroting 2026 ingediend waarbij de gemeentelijke bijdrage structureel hoger wordt. Dit betreft alleen indexering en brengen we ten laste van de stelpost indexering.

3-4.Stijging bijdrage GR Dienst Dommelvallei (Kadernota 2026) De GR Dienst Dommelvallei heeft zijn begroting 2026 ingediend waarbij de gemeentelijke bijdrage structureel hoger wordt. Gedeeltelijk is er dekking binnen onze begroting. Het restant brengen we ten laste van de stelpost indexering. 5. Verlaging inkoop Bizob i.v.m. GR 10 voor de jeugd (Kadernota 2026) Vanaf 2026 gaat de GR 10 voor de jeugd zelf haar inkoop regelen bij BIZOB, hetgeen een verschuiving van de budgetten betreft. 6-7. Onderhoudsmaatregelen gemeentehuis en CMD De raad heeft nog geen keuze gemaakt tussen renoveren en verduurzamen, of investeren in één nieuw centraal pand dat toekomstbestendig is. In deze begroting is conform uw verzoek een bedrag opgenomen van € 500.000,- voor onontkoombaar onderhoud voor het gemeentehuis, Dit bedrag komt ten laste van de voorziening onderhoud gebouwen. Nieuw beleid 1-2. Informatiebeveiliging en privacy medewerker (Kadernota 2026) De toenemende digitalisering en afhankelijkheid van IT-systemen brengen risico’s met zich mee zoals datalekken en cyberaanvallen, die direct invloed hebben op de dienstverlening aan inwoners. Naar verwachting wordt in het derde kwartaal 2025/uiterlijk 2026 informatiebeveiliging (via Baseline Informatiebeveiliging Overheid, BIO) wettelijk verankerd in de Cyberbeveiligingswet en vindt er aangescherpt toezicht plaats.

Daar waar de BIO de kantoorautomatisering betreft gaat de nieuwe wet een stap verder en is ook van toepassing op operationele technologie. Uit de bestuursrapportage Digitale Weerbaarheid 2024 blijkt dat de gemeenten informatiebeveiliging beter moeten borgen binnen de processen om aantoonbaar de veiligheid van gegevens van inwoners en medewerkers te kunnen garanderen en hierbij te kunnen voldoen aan wet -en regelgeving. Het is onze doelstelling om op een gestructureerde wijze te groeien naar een volwassen informatiebeveiligings- en privacyniveau en daarmee de beschikbaarheid, vertrouwelijkheid en integriteit van informatie binnen de gemeentelijke processen te borgen. Hiermee zijn we een betrouwbare partner voor onze inwoners, medewerkers en zakelijke partners en voldoen aan informatiebeveiligings- en privacy wet- en regelgeving. Met het bestuur van DDV is afgesproken om nader te analyseren wat qua capaciteit nodig is om aan de ambitie en nieuwe wetgeving te gaan voldoen. Daarom heeft het bestuur besloten om vooruitlopend op een definitieve uitbreiding voor de directie van de Dienst vanuit eigen middelen (reserve P&O) 1 fte extra in zetten. 3.Projectcontroller (Kadernota 2026) Eén van de aanbevelingen uit het Rekenkamerrapport Grip op grote projecten is het verbeteren van de interne controle rondom projecten, om zo (financiële) risico’s te beperken.

Wij stellen voor een projectcontroller aan te stellen en de formatie daarvoor uit te breiden met 1 fte. 4. Organisatieontwikkeling In 2021 zijn we gestart met het NOD- traject (Nuenen Ontwikkelt Door). Ook de komende jaren zetten we de verdere doorontwikkeling van onze organisatie voort. Het leiderschapstraject welke in 2025 is gestart krijgt in 2026 een vervolg. De werkgroep lean blijft onze processen verbeteren met het doel de dienstverlening aan onze inwoners verder te verbeteren.

Programma 2. Veiligheid & Handhaving Portefeuillehouder(s) F. van Genugten

Wat willen we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Gemeente waar inwoners, ondernemers en bezoekers zich veilig voelen

1. Ervaren veiligheid door inwoners niet lager dan nu 2. Gerichter toezicht houden en handhavend optreden in aandachtsgebieden

Gemeente waar kinderen en jongeren veilig kunnen opgroeien 3. Lager percentrage kinderen en jongeren die middelen gebruiken, zonder middelengebruik, overlast en criminaliteit. overlast veroorzaken en/of in criminaliteit terecht komen Maximale zelfredzaamheid bij inwoners binnen hun eigen mogelijkheden

4. Meer bewustwording creëren over o.a. babbeltrucs, brandveiligheid en digitale weerbaarheid 5. Betere bescherming van kwetsbare groepen inwoners tegen de gevaren van mensenhandel (uitbuiting)

Juiste en adequate hulpverlening voor personen met onbegrepen gedrag.

6. Betere vroegsignalering

Adequate aanpak van woonoverlast

7. Betere vroegsignalering

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Kadernota Veiligheid 2019-2022 ( Integraal Veiligheidsplan)

20192022

juli 2019

2027 Integraal Veiligheidsplan

Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Nuenen c.a.

2020

juli 2020

2026

Regionaal Risicoprofiel VRBZO

20252028

maart 2025

2028/2029

Regionaal Beleidsplan VRBZO

20202025

juli 2019

2026

Regionaal Crisisplan VRBZO

20242028

september 2023

2028

Wat gaan we daarvoor doen? Gemeente waar inwoners, ondernemers en bezoekers zich veilig voelen 1. Ervaren veiligheid door inwoners niet lager dan nu Nuenen wil een gemeente zijn waar inwoners, ondernemers en bezoekers veilig zijn en zich veilig voelen. In vergelijking met andere gemeenten in de politieregio Oost-Brabant is Nuenen relatief veilig en dat willen we ook zo houden. In onze aanpak streven we naar een juiste balans tussen repressie, zorg en preventie. In 2026 gaan we verder aan de slag met de voorbereiding van een nieuw Integraal Veiligheidsplan (IVP). De vaststelling van het IVP door de raad is gepland in 2027. In het plan worden tevens onderwerpen opgenomen die regionaal als prioriteit zijn bepaald. We zien dat gemeenten in toenemende mate te maken hebben met een crisis of andere situaties waarbij de inzet van een ambtenaar rampenbestrijding en crisisbeheersing noodzakelijk is. Om de capaciteit bij te stellen naar de huidige maatschappelijke vraag, is aanvullende capaciteit opgenomen in de begroting.

2. Gerichter toezicht houden en handhavend optreden in aandachtsgebieden In de zoektocht naar een goede balans tussen repressie, zorg en preventie, speelt handhaving een belangrijke rol. We streven naar een optimaal effect door een goede afgestemde toepassing van bestuurlijke en strafrechtelijke interventies in combinatie met maatregelen gericht op (na)zorg en preventie. In 2026 blijven we de samenwerking met onze ketenpartners (zoals de Veiligheidsregio en de Omgevingsdienst) opzoeken en waar nodig gezamenlijk integrale controles uitvoeren. De zes Dommelstroom gemeenten (Nuenen, Cranendonck, Heeze-Leende, Geldrop-Mierlo, Son en Breugel en Valkenswaard) hebben nadere afspraken gemaakt over de samenwerking op het gebied van bestuurlijke handhaving onder leiding van de coördinator van het zogeheten Dommelstroom Interventie Team (DIT). Vanaf 2026 wordt de hiervoor benodigde formatie (0,89 FTE gezamenlijk voor de zes gemeenten) structureel geborgd in de begroting. De werking van het burgemeestersbesluit, voor de exploitatievergunningplicht van autobranche gerelateerde bedrijven op bedrijventerrein Eeneind, loopt door in 2026. De handhaving van autobranche gerelateerde bedrijven, die zich nieuw vestigen in het gebied en geen exploitatievergunningaanvraag hebben ingediend, wordt voortgezet.

Voor 2026 wordt een nieuw burgemeestersbesluit voor cameratoezicht op Eeneind II genomen, zodat dit onderdeel blijft uitmaken van de instrumentenmix om het bedrijventerrein veiliger te maken.

Wat gaan we daarvoor doen? Gemeente waar kinderen en jongeren veilig kunnen opgroeien zonder middelengebruik, overlast en criminaliteit. 3. Lager percentrage kinderen en jongeren die middelen gebruiken, overlast veroorzaken en/of in criminaliteit terecht komen De kinderen en jongeren in de gemeente Nuenen moeten veilig kunnen opgroeien. Door het al (vroegtijdig) preventief inzetten van (jeugd)gerelateerde ketenpartners op scholen, sportverenigingen en op straat, proberen we de jeugd zo weerbaar mogelijk te maken. Het ambulante jongerenwerk heeft hier in 2026 ook weer een rol. Indien jongeren dreigen af te glijden, proberen we dit te voorkomen met een integrale ketensamenwerking (zie ook programma 3).

Wat gaan we daarvoor doen? Maximale zelfredzaamheid bij inwoners binnen hun eigen mogelijkheden 4. Meer bewustwording creëren over o.a. babbeltrucs, brandveiligheid en digitale weerbaarheid Inwoners van Nuenen blijven steeds vaker langer thuis wonen. Dit gaat gepaard met allerlei veiligheidsrisico's van dien. We zetten steeds meer in op preventie(campagnes). De opkomst van bijvoorbeeld digitale fraude neemt landelijk toe. Hier moeten we onze inwoners zo zelfredzaam als mogelijk in maken. Goede lokale bewustwordingscampagnes zetten we in 2026 wederom in voor de thema's digitale weerbaarheid, brandveiligheid en babbeltrucs. 5. Betere bescherming van kwetsbare groepen inwoners tegen de gevaren van mensenhandel (uitbuiting) De preventie en aanpak van mensenhandel (uitbuiting) blijft in 2026 onder de aandacht. Regionaal liggen er afspraken dat elke gemeente de aanpak van mensenhandel borgt in de organisatie. Bij het uitvoeren van (integrale) controles is hier al aandacht voor. Beleidsmatig zal het onderwerp mensenhandel ook worden meegenomen in het nieuwe Integraal Veiligheidsplan.

Wat gaan we daarvoor doen? Juiste en adequate hulpverlening voor personen met onbegrepen gedrag. 6. Betere vroegsignalering Steeds vaker zien we inwoners met complexe en meervoudige problematiek, zoals psychische klachten, een verstandelijke beperking, verslaving of het gevoel buitengesloten te zijn van de samenleving. Het gaat hierbij vaak om mensen met onbegrepen gedrag, dak- en thuislozen of personen met een ernstige psychiatrische aandoening. Hun problemen kunnen gepaard gaan met overlastgevend gedrag, verslaving, een (lichte) verstandelijke beperking en ernstig onaangepast gedrag. Voor deze doelgroep is een integrale, multidisciplinaire aanpak noodzakelijk. Daarom zijn we in 2024 gestart met de pilot Wijk-GGD, gefinancierd door het Rijk. Deze pilot richt zich op mensen met onbegrepen gedrag en beoogt vroegtijdige signalering, begeleiding en passende zorg. In 2026 zetten we de pilot voort. Een voorwaarde voor de subsidie is cofinanciering door de gemeente, in de vorm van inzet van gemeentelijk personeel (zie ook programma 3).

Wat gaan we daarvoor doen? Adequate aanpak van woonoverlast 7. Betere vroegsignalering Door meer in te zetten op vroegtijdige signalering, het versterken van de informatiepositie en een sluitende zorg- en veiligheidsketen, willen we zoveel mogelijk voorkomen dat personen met onbegrepen gedrag tussen wal en schip terecht komen. In 2026 onderzoeken we verder welke mogelijkheden er zijn voor de aanpak van woonoverlast. Tevens wordt dit onderwerp meegenomen bij het opstellen van het Integraal Veiligheidsplan.

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Verwijzingen HALT*

aantal per 10.000 jongeren

Winkeldiefstallen*

aantal per 1.000 inwoners

1,4

0,8

0,7

Geweldsmisdrijven*

aantal per 1.000 inwoners

0,9

0,8

Diefstallen uit woningen*

aantal per 1.000 inwoners

1,5

1,8

1,7

Vernielen en beschadigingen (in de openbare ruimte)*

aantal per 1.000 inwoners

1,9

Aantal RIEC-casussen

aantal

Aantal Bibob-onderzoeken

aantal eigen toetsen plus aantal adviesaanvragen Landelijk Bureau

Aantal gesloten panden op basis van Wet Damocles

aantal

* verplichte indicatoren op grond van BBV

Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Zorg- en Veiligheidshuis Brabant Zuidoost Bij veroorzakers van ernstige overlast of criminaliteit met complexe problemen op diverse gebieden zijn vaak meerdere partijen (zorgorganisaties, justitiële organisaties en/of gemeente) betrokken. Bij de aanpak met betrekking tot deze personen is het effectiever om de inspanningen van deze verschillende partijen op elkaar af te stemmen. Het Zorg- en Veiligheidshuis Brabant-Zuidoost verzorgt onder andere de procesregie op complexe casuïstiek met het doel (nieuwe) strafbare feiten te verminderen en te voorkomen. Met deze aanpak levert het Zorg- en Veiligheidshuis een belangrijke bijdrage aan de veiligheid in alle 21 gemeenten in de regio Zuidoost-Brabant.

In 2026 blijft het Zorg- en Veiligheidshuis Brabant-Zuidoost (ZVHBZO) zich inzetten voor de integrale aanpak van complexe casuïstiek op het snijvlak van zorg en veiligheid. Hierbij staat samenwerking centraal: het ZVHBZO verbindt betrokken partners, pakt de regierol en faciliteert effectieve, domeinoverstijgende oplossingen. De focus ligt op personen met meervoudige problematiek, het voorkomen van recidive en het tegengaan van onder meer radicalisering en maatschappelijke onveiligheid. De ambitie voor 2026 is het verder versterken van de samenwerking en het optimaal benutten van kennis, ervaring en innovatieve werkwijzen. Het ZVHBZO zet in op preventie en snelle gecoördineerde interventie, met als doel een veiliger en veerkrachtigere regio. Door goed georganiseerde ondersteuning en een krachtig netwerk kunnen professionals effectiever handelen en eerder passende maatregelen treffen. Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost VRBZO werkt ook in 2026 op basis van een uitvoeringsjaarplan aan de in de visie vastgestelde speerpunten en thema's: Samen voor veilig, Weerbare samenleving en Toekomstbestendige organisatie. VRBZO ontvangt extra gelden van het Rijk om meer te investeren in crisisbeheersing. De gelden worden besteed aan de verbetering van crisisbeheersing en informatievoorziening in de regio, en aan een bijdrage aan landelijke verbetering van informatievoorziening.

Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant De ODZOB voert voor de gemeente alle milieutaken uit op het gebied van vergunningverlening en toezicht en handhaving (VTH). Voor dit programma zijn met name de werkzaamheden in het kader van toezicht en handhaving van belang. Hiervoor wordt jaarlijks een dienstverleningsovereenkomst afgesloten en een werkprogramma afgesproken. De omgevingsdienst wordt ook ingeschakeld voor allerlei sectorale adviestaken, zoals op het gebied van bodem, geluid, asbest, geur, etc. De volgende ontwikkelingen krijgen ook in 2026 aandacht: • Omgevingswet: De invloed van deze wet op de ODZOB en de gemeenten is groot. Keuzes in de omgevingsvisie en - plannen van de deelnemende gemeenten hebben grote impact op de taakuitvoering en organisatie. De interne samenwerking met de deelnemende gemeenten en met externe partijen wordt hierdoor steeds belangrijker. • Advisering en kennisuitwisseling over grote inhoudelijke thema's die vanuit het VTH-domein veel impact hebben op de leefomgeving. Het gaat daarbij om de volgende thema's: klimaat & energie/duurzaamheid, toekomstbestendige veehouderij, bodem, asbest, gezondheid, ondermijning. • Verdere ontwikkeling van de kwaliteit en efficiency. Dit vergt voortdurend aandacht met daarin een belangrijke positie voor standaardisering van werkprocessen en ontsluiting van informatie.

Onderdeel van de informatievoorziening is een goede basisregistratie met een actueel regionaal inrichtingenbestand. • De ODZOB sluit aan bij het Dommelstroom Interventieteam.

Realisatie 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

Lasten 1.1 Crisisbeheersing en Brandweer

1.516

1.642

1.725

1.796

1.833

1.2 Openbare orde en Veiligheid

1.712

1.339

1.149

Totaal Lasten

3.227

2.980

2.874

2.945

2.982

1.1 Crisisbeheersing en Brandweer

1.2 Openbare orde en Veiligheid

644

Baten

Totaal Baten

684

Saldo (baten -/lasten)

-2.543

-2.925

-2.819

-2.890

-2.927

2026

2027

2028

2029

-117.738

-188.727

-225.898

1. Uitbreiding VTH 1 fte

-100.000

2. Uitbreiding formatie rampenbestrijding

-30.000

Totaal programma 2

-247.738

-318.727

-355.898

Autonome ontwikkelingen 1. Extra middelen Veiligheidsregio (VRBZO) (zie ook P8) Nieuw beleid

Toelichtingen Autonome ontwikkelingen 1. Extra middelen Veiligheidsregio (Kadernota 2026) De GR Veiligheidsregio (VRBZO) heeft zijn begroting 2026 ingediend waarbij de gemeentelijke bijdrage structureel hoger wordt. Het gedeelte dat indexering betreft brengen we ten laste van de stelpost indexering (programma 8).

Nieuw beleid 1. Uitbreiding VTH 1 fte (Kadernota 2026) De afgelopen periode zijn de uit te voeren taken binnen het fysieke domein voor Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving toegenomen in hoeveelheid en complexiteit. Dat heeft meerdere oorzaken (zie hierna) en betekent dat prioriteren van onze inspanningen op dit vlak nodig is. Deze prioriteiten zijn opgenomen in het Uitvoerings- en handhavingsprogramma (U&H programma) voor 2025. De gemeente Nuenen is in maart 2023 door de provincie onder actief toezicht geplaatst door het ontbreken van een aantal actuele documenten (U&H-beleid, uitvoeringsprogramma en jaarverslag). In de 2e helft van 2023 en in 2024 is een inhaalslag gepleegd en zijn de ontbrekende U&H-documenten vastgesteld. Op 30 januari 2024 is het U&H jaarverslag over 2023 en het U&H programma voor 2024 vastgesteld. Daarnaast is op 1 juli 2024 de nieuwe U&HS 2024-2028 vastgesteld. Wij constateren dat het aantal handhavingsverzoeken, handhavingsprocedures, WOO-verzoeken (Wet open overheid) en bezwaar- en beroepsprocedures de afgelopen periode zijn toegenomen (zie hiervoor ook het U&H-jaarverslag over 2024). Daarnaast neemt de complexiteit van dossiers toe, mede door de invoering van de Omgevingswet. We hebben in algemene zin te maken met een verhardende en steeds mondiger wordende samenleving waardoor extra capaciteit op het gebied van handhaving noodzakelijk is.

In het jaarverslag is een capaciteitsraming opgenomen waaruit een fors tekort blijkt aan beschikbare capaciteit op het gebied van (juridische) handhaving. 2. Uitbreiding formatie rampenbestrijding De ambtenaar rampenbestrijding en crisisbeheersing (in dienst bij gemeente Geldrop-Mierlo) werkt 0,5 FTE voor Geldrop-Mierlo en via detachering 0,3 FTE voor Nuenen en 0,2 FTE voor Son en Breugel. Gemeenten krijgen echter steeds meer te maken de afgelopen jaren met een crisis en maatschappelijke vraagstukken, waarbij de ambtenaar rampenbestrijding en crisisbeheersing wordt betrokken. Om de capaciteit bij te stellen naar de huidige maatschappelijke vraag, is aanvullende capaciteit opgenomen in de begroting. Hierdoor is vanaf 2026 voor de genoemde drie gemeenten 2 FTE beschikbaar voor rampenbestrijding en crisisbeheersing, waarbij de verdeling blijft tussen de drie gemeenten: 1 FTE Geldrop-Mierlo en via detachering 0,6 FTE voor Nuenen en 0,4 FTE voor Son en Breugel.

Programma 3. Werk (participatie), Zorg & Jeugd Portefeuillehouder(s) N. Wouters

Wat willen we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Samenleving waarin iedereen kan meedoen

1. Meer aansluiten bij en faciliteren van initiatieven vanuit de samenleving

Inclusieve samenleving

2. Minder obstakels om deel te nemen aan de samenleving voor mensen met beperkingen

Ouderen kunnen langer zelfstandig blijven wonen

3. Meer ondersteuning om de zelfredzaamheid van ouderen te bevorderen

Juiste en tijdige zorg voor iedereen die dat nodig heeft

4. Betere vroegsignalering en meer passende ondersteuning voor inwoners die het nodig hebben

Gemeente waar kinderen en jongeren veilig kunnen opgroeien, 5. Lager percentage kinderen en jongeren die middelen gebruiken, zonder middelengebruik, overlast en criminaliteit. overlast veroorzaken en/of in criminaliteit terecht komen Juiste en adequate hulpverlening voor personen met onbegrepen en/of verward gedrag (GGGZ problematiek)

6. Betere vroegsignalering en meer aandacht voor personen met onbegrepen en/of verward gedrag

Zorg betaalbaar houden

7. Meer inzicht en grip krijgen op de kostenontwikkeling in de Jeugdzorg en WMO 8. Minder noodzaak om duurdere zorgvoorzieningen in te zetten

Maximale ondersteuning naar werk/dagbesteding

9. Betere ondersteuning van inwoners door in te zetten op doelgroepgerichte begeleidingsmethoden

Vergunninghouders kunnen zich zelfstandig redden in de (Nuenense) samenleving

10. Betere ondersteuning van vergunninghouders bij hun inburgering

Bevorderen van een gezonde leefomgeving en leefstijl

11. Lager percentage inwoners met overgewicht, roken, drankgebruik en/of andere verslavingen

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Re-integratieverordening Participatiewet 2023

onbepaald oktober 2023

Vastgesteld in de raad Planning vaststelling nieuw beleidsplan onbepaald

Verordening maatregelen Participatiewet 2025

2025 e.v.

december 2024

onbepaald

Verordening individuele studietoeslag 2020

2020 e.v.

mei 2020

onbepaald

Verordening individuele inkomenstoeslag 2020

2020 e.v.

mei 2020

onbepaald

Beleidskader Sociaal Domein

2025 e.v.

november 2024

onbepaald

Beleid mantelzorg

2021-2025 september 2021

onbepaald

Nota Dementievriendelijke gemeente

2021-2025 september 2021

onbepaald

Nota vrijwilligersbeleid 2020-2026

2020-2026 november 2020

onbepaald

Wmo-verordening 2021

onbepaald december 2021

onbepaald

Verordening Jeugdhulp gemeente Nuenen 2023

onbepaald april 2023

onbepaald

Nota schuldhulpverlening

2021-2025 februari 2021

onbepaald

Nota jeugdbeleid 2021-2024

2021-2024 april 2021

onbepaald

Omgevingsvisie Nuenen

2021 e.v.

onbepaald

Verordening leerlingenvervoer 2022

onbepaald juli 2022

onbepaald

Verordening inburgering 2022

onbepaald december 2021

onbepaald

Verordening beslistermijn schuldhulpverlening

onbepaald februari 2021

onbepaald

Preventie- en handhavingsplan alcohol

2019-2022 november 2018

2026

september 2021

Wat gaan we daarvoor doen? Samenleving waarin iedereen kan meedoen 1. Meer aansluiten bij en faciliteren van initiatieven vanuit de samenleving De gemeente heeft meerdere rollen. Zo stimuleren en faciliteren we maatschappelijke initiatieven. We doen dit bijvoorbeeld door het verstrekken van subsidie. Het faciliteren van passende huisvesting is hierbij ook van belang. We ondersteunen daarnaast de dorpsraden en informeren onze inwoners over voorzieningen en activiteiten die in onze gemeente aanwezig zijn. We proberen waar mogelijk ons beleid interactief met de inwoners te maken en uit te voeren. Zo sluiten we beter aan bij de behoeftes van onze inwoners. We zetten de pilot met de dorpsondersteuner in de dorpskern Gerwen in 2026 voort.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16064963/1