Document · PDF

Programmabegroting 2024 en meerjarenraming 2025-2027

Gemeenteraad 9 november 2023, gemeente NuenenBij agendapunt: Programmabegroting 2024 en meerjarenraming 2025-202744.815 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

DOEN!

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 2 Voorwoord ............................................................................................................................................... 3 Algemene inleiding .................................................................................................................................. 4 Algemene toelichting en inleiding bij programma's ................................................................................. 9 Programma 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening ................................................................... 11 Programma 2. Veiligheid & Handhaving ............................................................................................... 17 Programma 3. Werk (participatie), Zorg & Jeugd .................................................................................. 22 Programma 4. Verenigingen & Accommodaties ................................................................................... 30 Programma 5. Wonen & Leefomgeving ................................................................................................ 33 Programma 6. Ruimtelijk beheer, Milieu & Verkeer ..............................................................................

39 Programma 7. Economie, Toerisme & Recreatie .................................................................................. 45 Programma 8. Financiën & Belastingen ................................................................................................ 49 Paragrafen ............................................................................................................................................. 52 Lokale heffingen ................................................................................................................................. 53 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................................... 59 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................ 68 Financiering........................................................................................................................................ 74 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................... 77 Verbonden partijen .............................................................................................................................

79 Inleiding ......................................................................................................................................... 79 Gemeenschappelijke regelingen ................................................................................................... 79 Vennootschappen en coöperaties ................................................................................................. 86 Stichtingen en verenigingen .......................................................................................................... 88 Grondbeleid........................................................................................................................................ 91 Wet open overheid ............................................................................................................................. 96 Verplichte beleidsindicatoren ............................................................................................................. 97 Financiële begroting .............................................................................................................................. 98 Overzicht van baten en lasten ...........................................................................................................

99 Toelichting overzicht van baten en lasten ........................................................................................ 101 Toelichting verschillen per programma ....................................................................................... 101 Overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten ............................................................ 102 Overzicht beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves ....................... 105 Uiteenzetting van de financiële positie ............................................................................................ 106 Geprognosticeerde balans .......................................................................................................... 106 EMU-saldo ................................................................................................................................... 106 Jaarlijks terugkerende arbeidskosten .......................................................................................... 107 Overzicht van investeringen ........................................................................................................ 107 Reserves en voorzieningen .............................................................................................................

112 Overzicht van reserves en voorzieningen ................................................................................... 112 Toelichting op de reserves .......................................................................................................... 114 Toelichting op de voorzieningen .................................................................................................. 117 Toelichting op de financiële positie .................................................................................................. 120 Bijlagen ................................................................................................................................................ 121 Overzicht van baten en lasten per taakveld ..................................................................................... 122

Voorwoord De voorliggende begroting 2024 en meerjarenraming 2025-2027 geven een reëel inzicht in toekomstige baten en lasten en laten voor de jaren 2024, 2025 en 2027 een positief resultaat zien. Alleen het jaar 2026 sluit niet positief. We zetten de lijn van de begroting 2023 verder voort. We willen vooral doen en resultaten boeken. Hierbij zetten we vol in op de uitvoering en minder op het vormgeven van nieuw beleid. Vandaar de titel van deze begroting: DOEN! Conform de Kadernota 2024 hebben we kritisch gekeken naar het opvoeren van nieuw beleid en naar de noodzakelijkheid van uitgaven. Daarin hebben we keuzes gemaakt. Om ook voor het jaar 2026 positief uit te komen, zijn meer ingrijpende ombuigingen noodzakelijk. Wij achten dit nu niet wenselijk, mede gelet op de onzekerheid over de hoogte van toekomstige rijksbijdragen. Na het vaststellen van de voorliggende begroting en meerjarenraming starten we met een proces waarbij we samen met de raad bepalen welke thema’s zich lenen voor herijking. Dit doen we voorafgaand aan de Kadernota 2025, zodat de gezamenlijk gekozen thema’s de uitgangspunten voor deze kadernota vormen. Bertje van Stiphout, Wethouder Financiën

Algemene inleiding Uitgangspunten begroting De lijn van de Kadernota 2024 wordt voortgezet in deze begroting en meerjarenraming. Dat betekent dat we de projecten het Klooster, de Hongerman, de bundelroutes, Sinti, Eeneind West en de opvang van vluchtelingen uitvoeren. De kapitaallasten hiervan zijn opgenomen in deze begroting, evenals een herberekening van de rente. Verder kennen we autonome ontwikkelingen waarin we geen keuze hebben. Hiervoor zijn budgetten opgenomen onder de noemer autonome ontwikkelingen. In ons streven om tot een meerjarig sluitende begroting te komen is er kritisch gekeken naar het opvoeren van nieuw beleid en de noodzaak van uitgaven. Op bestaand en nieuw beleid is van toepassing het financiële kader: andere zaken/ontwikkelingen die niet urgent en/of noodzakelijk zijn, kunnen alleen opgepakt worden als hiervoor financiële middelen zijn te vinden binnen het budget van de reeds begrote uitgaven. Dit maakt dat we keuzes hebben moeten maken. Daarom gaan we geen uitvoering geven aan de structuurvisie De Wereld van Van Gogh en wijkgericht werken. En we hebben enkele investeringen verschoven in tijd. Bovendien is dit streven aanleiding geweest om bijstellingen ten opzichte van de Kadernota 2024 te doen (o.a. verlagen budgetten voor omgevingsprogramma en plannen, bevrijding en reparatie verwarming gemeentehuis) en enkele ombuigingen op te voeren (o.a.

verlagen incidentele subsidie, subsidie erfgoed en post onvoorzien). Conform raadsbesluit wordt 75% van het positieve begrotingssaldo in 2023, 2024 en 2025 in de algemene reserve wordt gestort. Bij de begroting 2023 is al 75% van het positieve saldo voor de jaren 2023, 2024 en 2025 gereserveerd voor storting in de algemene reserve. De stortingen zijn al verwerkt in de beginstand van de begroting 2024. In deze begroting is opnieuw sprake van een positief saldo in 2024, waarvan we weer 75% storten in de algemene reserve. Op deze wijze versterken we de financiële positie van de gemeente verder. En hebben we een buffer om de onzekerheden die vanaf 2026 op ons afkomen in verband met een gewijzigde financieringssystematiek vanuit het Rijk, te kunnen opvangen. In onderstaand overzicht treft u het resultaat van het bovenstaande aan. Bij de betreffende programma's is hierop een toelichting gegeven. Een negatief getal geeft een nadeel en een positief getal geeft een voordeel ten opzichte van de huidige begroting aan. Progr.

2024

2025

665.318

678.313

2024

2025

120.000 -206.540

2024

2025

-138.013

-128.531

-33.165

10.486

555.671

571.452

512.534

525.251

2 Stijging bijdrage VRBZO voor zover niet tlv stelpost inflatie

-129.934

-129.934 -129.934 -129.934

3 Stijging bijdrage GR GGD voor zover niet tlv stelpost inflatie

-34.675

-53.730

-54.983

-76.867

3 Actualisatie budgetten participatie (werk & inkomen en WSW)

81.061

Stand meerjarenbegroting inclusief wijzigingen raad Kadernota - grote projecten met topprioriteit 5 Huisvesting Sinti (Bosweg, Kremersbos) subtotaal Autonome ontwikkelingen / zaken die noodzakelijk en/of urgent zijn (categorie: Wat moet, dat moet) *) 1 Wijziging personele kosten (autonome wijzigingen) div.

Doorbelasting personele kosten en overhead aan riolering/afval/projecten

2026

2027

145.620 -729.247 2026

2026

2027

5 Kosten omgevingswet, -plan en -programma's

-179.900

-179.900 -180.014 -194.801

5 Mutatie bouwgrondexploitaties n.a.v. vaststelling grexen bij jaarrekening 2022

628.071

594.586

6 Regionale bijdrage aan Bereikbaarheid Brainport (kortetermijnmaatregelen A2/N2 en multimodale Knoop), wijziging tov oude begroting

41.580

3.566

-56.684

6 Verschuiving bundelroutes

128.569

230.403

183.128

318.674

6 Mutatie gesloten huishouding afval en riolering (m.n. achterblijvende btw)

34.058

-234.893

95.935

87.344

7 Tijdelijke huisvesting Klooster (spreiding over 2024-2026, saldo 0)

108.000

196.000 -304.000

8 Decembercirculaire 2022 algemene uitkering

185.303

146.219

73.781

8 Meicirculaire 2023, na aftrek van oormerkingen

122.989

111.755

59.562 1.163.177

8 Reguliere indexering OZB

353.300

433.200

491.100

8 Herberekening rente

-81.031

-792.627 -894.122 -702.079

subtotaal

1.675.049

*) kostenstijgingen die ten laste komen van stelpost, laten we hier buiten beschouwing (=budgetneutraal)

886.641

-620 552.100

499.035 2.171.694

Personele aanpassingen

div.

2024

2025

1 Organisatie-ontwikkeling

-250.000

1 Tijdelijke uitbreiding van het opleidingsbudget voor competentieontwikkeling

-50.000

2026

2027

-96.000

1 Formatie-uitbreiding participatiecoach

-96.000

1 Extra formatie voor versnellen woningbouw, regionale samenwerking op o.m. wonen en mobiliteit en woonbeleid doelgroepen

-250.000

-250.000 -250.000 -250.000

1 Extra formatie flexibele schil RO, OR en VTH

-200.000

-200.000 -200.000 -200.000

3 Extra formatie data-analist sociaal domein

-84.000

5 Extra formatie Sinti

-84.000

7 Formatie-uitbreiding beheer Dagstrand Enode

-50.000

Kleine formatie-uitbreidingen (< € 50.000)

-137.500

-137.500 -137.500 -137.500

subtotaal

-1.201.500 -1.201.500 -901.500 -901.500

Andere zaken/ontwikkeling die niet urgent en/of noodzakelijk zijn

2024

1 Viering 80 jaar bevrijding

-25.000

1 Viering bevrijding jaarlijks

-25.000

1 Nieuwe werkplekken gemeentewerf

-30.000

2 Budget gebiedsgerichte aanpak met probleemgerichte inzet in wijken en bedrijventerreinen zoals Eeneind

-70.000

2025

2026

2027

-25.000

-30.000

2 Toezicht en beveiliging Dommelstroom-gemeenten

-30.000

3 Subsidie LEVgroep: m.n. inburgering en uitbreiding CMD jeugd

-245.104

-245.104 -245.104 -245.104

3 Pilot jeugdhulp op basisscholen

-32.000

-1.250

-2.500

-3.000

7 Advieskosten schetsontwerp inrichting openbare ruimte rondom Parkstraat-VoirtSmidse (ihkv uitvoering Vlekkenplan+)

-50.000

6 Onderzoek parkeerbeleid (van investering naar eenmalig, iets lager, budget)

-75.000

4 Energietransitie: voorbereidingskredieten verduurzaming gemeentelijke gebouwen 2023 t/m 2025

6 Versnelde vervanging openbare verlichting (€ 2,1 miljoen)

-89.000

6 Reguliere investeringen openbare verlichting vervallen (mits versnelde vervanging doorgaat)

10.435

20.824

31.167

-10.000

-20.000

-30.000

-50.000

6 Kap- en herplantbeleid (jaarlijkse investering) 6 Kostenstijging afval niet dekken door hoger afvaltarief

-127.085

7 Beheerkosten Dagstrand Enode

-50.000

subtotaal

-759.189

-507.919 -472.780 -472.937

Kleine bedragen (< € 25.000)

-164.646

-151.456 -114.146 -108.946

Ombuigingen

2024

2025

2026

2027

56.000

25.170

25.683

28.945

79.883

6 Fietsverbindingen on hold

12.285

45.000

6 Reconstructie Brabantring verschuiven naar 2026

38.250

38.080

6 Reconstructie Refeling, incl. verkeersveiligheidsmaatregelen (top 16) vervallen

29.700

29.568

29.436

3 Pilot wijkgericht werken on hold

100.000

3 Verlaging subsidies monumenten, leren met LEV en incidentele subsidies 6 Investeringen Wereld van Van Gogh on hold

6 Overige wijzigingen kapitaallasten (planning investeringen 2023-2026)

72.128

38.397

10.621

71.817

6 Lagere kapitaallasten agv afsluiten lopende investeringen tussentijdse rapportage najaar 2023

39.000

8 Verlaging post onvoorzien

71.000

subtotaal

363.298

310.315

285.499

392.136

Totaal saldo meerjarenraming incl. aanpassingen

578.330

14.394 -438.272

144.660

Aanvullende storting 75% van saldo in algemene reserve

-434.000

Totaal saldo meerjarenraming

144.330

14.394 -438.272

144.660

Totaaloverzicht We hebben de financiële consequenties van de autonome ontwikkelingen, bestaand beleid en nieuw beleid doorgerekend. Dit alles leidt tot onderstaand financieel overzicht: Totaaloverzicht

2024

2025

2026

2027

Saldo baten en lasten vanuit begroting 2023-2026

97.122

465.887 -169.301 -169.301

Begrotingswijzigingen raadsbesluiten na vaststelling begroting 2023 (1e tot en met 9e)

568.196

212.426

314.921 -172.862

665.318

678.313

145.620 -729.247

Aanvulling met nieuw begrotingsjaar 2027 (verschillen met begrotingsjaar 2026 *) Saldo baten en lasten begroting inclusief wijzigingen

-387.084

Aanpassingen begroting 2024-2027

-86.988 -663.919 -583.892

Storting deel van het begrotingssaldo in algemene reserve tbv 'ravijnjaar'

-434.000

Nieuw saldo baten en lasten

144.330

Presentatie van het structureel begrotingssaldo

2024

14.394 -438.272 2025

Saldo baten en lasten

613.238

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves (- is storting per saldo; + is onttrekking per saldo)

-468.908 -721.688

2026

873.907 144.660 2027

736.082 -814.105 -231.372 375.833

376.032

Begrotingssaldo na bestemming

144.330

14.394 -438.272

144.660

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)

-521.000 -321.000 -177.000

160.000

Structureel begrotingssaldo

665.330

-15.340

335.394 -261.272

*) Verschil tussen raming 2026 en 2027 betreft vooral hogere algemene uitkering gemeentefonds, hogere kapitaallasten van geplande investeringen en indexering.

Raadsagenda, coalitieprogramma en collegeprogramma De nieuwe raad heeft vorig jaar gezamenlijk de raadsagenda 2022 – 2026 op- en vastgesteld. Vervolgens is deze raadsagenda door de coalitiepartijen W70, Groen Links-PvdA en D66 uitgewerkt en aangevuld in het coalitieprogramma Samen Werken aan Nuenen. Tot slot heeft het college deze agenda en dit programma dit jaar uitgewerkt in het collegeprogramma 2023 - 2026. Daarbij heeft het college twee nieuwe thema's toegevoegd, namelijk de opvang van vluchtelingen en renovatie van de Hongerman. De thema's zijn door het college geprioriteerd (top, hoog, gemiddeld en laag). In onderstaande tabel is aangegeven in welk programma een bepaald thema uit de raadsagenda en/of coalitieprogramma terug te vinden is.

Rijksbijdrage De algemene uitkering gemeentefonds laat voor de jaren 2024 en 2025 een forse verhoging zien. Vanaf 2026 is erg onzeker wat structureel beschikbaar is. We verwachten dat deze onzekerheid nog wel even voortduurt nu het kabinet is gevallen. Deze onzekerheid geldt niet alleen voor de gemeente Nuenen, maar voor alle Nederlandse gemeenten. De VNG heeft berekend dat gemeenten vanaf 2026 gemiddeld circa 8% minder middelen ontvangen vanuit het Rijk zonder dat dit gepaard gaat met het schrappen van gemeentelijke taken. Deze rijksmiddelen vormen een aanzienlijk aandeel in de algemene dekkingsmiddelen (inkomsten) van de gemeente. Vanuit de VNG wordt bij het demissionair kabinet aandacht gevraagd voor de financiële situatie van veel gemeenten als gevolg van onzeker rijksbeleid. De volgende factoren spelen een rol bij deze problematiek: Herijking van het gemeentefonds De herijking van het gemeentefonds is in 2023 ingegaan. Dit betekent voor onze gemeente dat we stapsgewijs, met een overgangstermijn van 3 jaar, minder geld uit het gemeentefonds ontvangen. Accresmethodiek Vanaf 2026 wordt de normeringsmethodiek aangepast. Over hoe de nieuwe systematiek er vanaf 2026 uit gaat zien, is nog niets besloten. Er zijn plannen om de indexering voortaan op basis van nominaal BBP te berekenen.

De verwachting bij de VNG is dat op deze manier onvoldoende rijksgelden beschikbaar komen om de loon-, prijs- en volumeontwikkelingen op te vangen, omdat BBP op basis van andere kengetallen wordt berekend. De voorgestelde methodiek houdt daardoor onvoldoende rekening met de ontwikkeling van kosten voor zorg en beheer en onderhoud. Opschalingskorting De oploop van de opschalingskorting is geschrapt voor de duur van deze kabinetsperiode. Tot 2026 levert het schrappen van de opschalingskorting voor de gemeente een voordeel op. Vanaf 2026 vervalt dit voordeel en blijft de opschalingskorting van cumulatief € 975 miljoen (landelijk) staan. Tussentijdse verkiezingen Tweede Kamer In juli 2023 is het kabinet gevallen. Dit betekent dat er tussentijdse verkiezingen worden gehouden. De lopende discussies over herijking gemeentefonds, accresmethodiek en opschalingskorting blijven onderwerp van gesprek tussen VNG en het demissionaire kabinet. Het is aan het nieuwe kabinet om hierover een besluit te nemen. Een nieuw kabinet biedt kansen om nieuwe afspraken te maken die voor gemeenten minder negatieve gevolgen hebben. Vooralsnog komt er echter geen zekerheid en moeten we rekening houden met een forse lagere rijksbijdrage vanaf 2026 met alle gevolgen van dien.

Adviezen VNG en provincie Noord-Brabant De VNG is met ministeries in gesprek over de structurele korting van € 3 miljard (ten opzichte van 2025) op de uitkering aan gemeenten. Er is straks namelijk onvoldoende geld voor het uitvoeren van het huidige takenpakket van gemeenten. Gelet op de verstrekkende gevolgen van de voornemens van het Rijk voor gemeenten is de verwachting van VNG dat de korting mogelijk minder hoog zou kunnen uitvallen. Om de gesprekken hierover goed te kunnen voeren, is het belangrijk dat inzichtelijk wordt hoe groot de gevolgen voor gemeenten zijn. Daarom adviseert de VNG de gemeenten het volgende onder het mom van 'een uitzonderlijk advies voor een uitzonderlijke situatie': • presenteer voor de jaren 2024 en 2025 een sluitende begroting; • breng de lasten voor de jaren 2026 en 2027 in beeld, in de vorm van een realistische begroting. Baseer deze op het huidige takenpakket, de noodzakelijke investeringen, de inflatie, de stijgende rente, de ambities uit het coalitieakkoord en geschatte mee- en tegenvallers; • mocht voor de jaren 2026 en 2027 geen sprake zijn van een sluitende begroting, laat de tekorten zichtbaar.

Dit advies is strijdig met het wettelijke uitgangspunt dat de gemeentelijke begroting structureel en reëel in evenwicht moet zijn. De Gemeentewet biedt de gemeenteraad een mogelijkheid hiervan af te wijken; als de begroting 2024 niet structureel en reëel sluitend is, moet aangetoond worden dat de meerjarenbegroting uiteindelijk wel sluitend is. Met het presenteren van een tekort in de laatste twee jaren, maar een sluitende begroting voor 2024 en 2025, komt de toezichthouder naar de mening van de VNG dan ook nog steeds tot een positief oordeel. Daarnaast is de VNG nog steeds in gesprek met het Rijk en de uitkomsten staan nu nog niet vast. Daarom vindt de VNG het onwenselijk om nu al (onomkeerbare) bezuinigingen in gang te zetten. Gedeputeerde Staten van Noord-Brabant heeft ons per brief van 29 augustus 2023 laten weten de oproep van de VNG (om voor 2026 en latere jaren een realistische begroting vast te stellen) te ondersteunen. Tegelijkertijd wordt aangegeven dat vanuit haar wettelijke verantwoordelijkheid voor financieel toezicht een structureel en reëel sluitende begroting voor het jaar 2024 van belang is voor repressief toezicht. Als er niet voldaan wordt aan Gemeenschappelijk toezichtkader (GTK), dan kan contact worden opgenomen met de provincie. De voorliggende begroting voldoet aan GTK.

Algemene toelichting en inleiding bij programma's Algemene toelichting en inleiding bij programma's Deze begroting bestaat uit 8 te realiseren programma's, te weten: 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening 2. Veiligheid & Handhaving 3. Werk (participatie), Zorg & Jeugd 4. Verenigingen & Accommodaties 5. Wonen & Leefomgeving 6. Ruimtelijk beheer, Milieu & Verkeer 7. Economie, Toerisme & Recreatie 8. Financiën & Belastingen De toelichting in het programma wordt gedaan middels de drie ‘wat’-vragen: • Wat willen we bereiken? (vertaald naar beoogd maatschappelijk effect en doelstellingen) • Wat gaan we ervoor doen? • Wat gaat het kosten? Net als in de vorige begroting hebben we aansluiting gezocht bij de beleidsopgaven in de Omgevingsvisie Nuenen en het beleid Sociaal Domein. Daarbij zijn ook de raadsagenda en het coalitieprogramma betrokken. Het collegeprogramma sluit hier op aan. Dit alles hebben we vertaald naar opgaven, beoogd maatschappelijk effecten die in de programma's zijn uitgewerkt naar doelstellingen. We hebben dit jaar geprobeerd om de begroting beknopt te houden door vooral te focussen op wat we in 2024 concreet gaan doen. In onderstaande tabel zijn de opgaven met daar gekoppeld de beoogde maatschappelijke effecten inzichtelijk gemaakt. Tevens is aangegeven in welk programma deze terug te vinden zijn. In het programma zelf zijn de doelstellingen opgenomen. Opgave

Beoogd maatschappelijk effect

Krachtig gemeentebestuur

Bestuur dat in verbinding staat en samenwerkt met anderen

Programma

Doelmatige ondersteuning van het gemeentebestuur Hoogwaardige woon-, werk- en leefomgeving

Veilige woon-, werk- en leefomgeving

Nuenen behouden en ontwikkelen als leefbare woongemeente waarbij geen afbreuk wordt gedaan of waarbij een bijdrage wordt geleverd aan onze kernkwaliteiten (groen, dorps, rustig en gezellig)

5 en 6

Passende huisvesting voor onze inwoners, waaronder jongeren, ouderen en specifieke doelgroepen waaronder Sinti en zorgbehoevenden

Zo energiezuinig en duurzaam mogelijke (bestaande) woningvoorraad, zodat inwoners zo lang mogelijk en comfortabel in Nuenen kunnen blijven wonen

Hoogwaardig voorzieningenniveau passend bij schaalgrootte van Nuenen

Onderwijshuisvesting bassischolen afgestemd op leerlingenprognoses

Toekomstbestendig centrum

Duurzame bedrijventerreinen

Borgen van de bereikbaarheid, behouden en waar mogelijk verbeteren van de leefbaarheid en verbeteren van de omgevingskwaliteiten

Robuuste en biodiverse groenstructuren

Natuurlijke en economische kwaliteiten in het buitengebied

Bewustwording van hergebruik van spullen

Gemeente waar inwoners, ondernemers en bezoekers zich veilig voelen

Maximale zelfredzaamheid bij inwoners binnen hun eigen mogelijkheden

Vitale samenleving

Gemeente waar kinderen en jongeren veilig kunnen opgroeien zonder middelengebruik, overlast en criminaliteit

2 en 3

Juiste en adequate hulpverlening voor personen met onbegrepen en/of verward gedrag

2 en 3

Adequate aanpak van woonoverlast

Inclusieve samenleving

Samenleving waarin iedereen kan meedoen

Juiste en tijdige zorg voor iedereen die dat nodig heeft

Zorg betaalbaar houden

Ouderen kunnen langer zelfstandig blijven wonen

Maximale ondersteuning naar werk/dagbesteding

Vergunninghouders kunnen zich zelfstandig redden in de (Nuenense) samenleving Vrijetijdsbesteding in balans

3 7

Gezondheid als verbindende factor

Bevorderen van een gezonde leefomgeving en leefstijl

Toegankelijke, betrouwbare en bestendige dienstverlening

Digitale inclusie, waarbij iedereen kan deelnemen aan de digitale samenleving

Passende dienstverleningsvormen waarbij iedereen contact kan leggen met de gemeente via het dienstverleningskanaal dat de voorkeur heeft

Klanttevredenheid door snelle, persoonlijke en oplossingsgerichte dienstverlening waarbij duidelijk is waar men aan toe is

Goed en degelijk financieel beleid

Lastendruk passend bij voorzieningenniveau

Gezonde en financieel bestendige gemeente

3, 4 en 6

In het onderdeel 'Wat gaat het kosten?' staan de realisatie 2022 en de begrote baten, lasten en saldo voor de jaren 2023 tot en met 2027. De programma's zijn opgedeeld in taakvelden. Deze taakvelden zijn wettelijk voorgeschreven. Afsluitend is een overzicht opgenomen met de voorgestelde financiële aanpassingen van dat programma.

Programma 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening Portefeuillehouder(s) M. Houben en P. Kok

Wat willen we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Bestuur dat in verbinding staat en samen werkt met anderen

1. Beter samenspel raad, college en ambtelijke organisatie 2. Meer van de buitenwereld naar binnen halen 3. Beter participatie(beleid) 4. Doelgerichtere regionale samenwerking 5. Betere informatieversterking

Doelmatige ondersteuning van gemeentebestuur

6. Professionelere bedrijfsvoering

Digitale inclusie, waarbij iedereen kan deelnemen aan de digitale samenleving

7. Meer ondersteuning voor inwoners bij de digitale benadering van onze producten en diensten

Passende dienstverleningsvormen, waarbij iedereen contact kan leggen met de gemeente via het dienstverleningskanaal dat de voorkeur heeft

8. Betere mogelijkheden om contact met de gemeente te leggen door dienstverleningskanalen uit te breiden en op elkaar af te stemmen

Klanttevredenheid door snelle, persoonlijke en oplossingsgerichte dienstverlening, waarbij duidelijk is waar men aan toe is

9. Optimalere processen met focus op doorlooptijden, wachttijd, verwerkingstijd en afhandeltermijn

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Reglement dorps- en wijkraden, gemeente Nuenen c.a. 2017

onbepaald

maart 2014

2024

Raadsbesluit inzake Dienst Dommelvallei

2013 - 2016

november 2012

onbepaald

Samenwerkingsakkoord 2023 - 2026 Metropoolregio Eindhoven

2023 - 2026

april 2023 (vastgesteld door Algemeen Bestuur)

2026

Samenwerkingsagenda 2023 Stedelijk Gebied Eindhoven

2023 e.v.

april 2023

onbepaald

Participatienota Participatie in Nuenen

2020 e.v.

november 2020

onbepaald

Verordening burgerinitiatief gemeente Nuenen c.a. 2023

2023 e.v.

maart 2023

onbepaald

Wijzigingsverordening Inspraakverordening

2023 e.v.

maart 2023

onbepaald

Reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad gemeente Nuenen c.a. 2023

2023 e.v.

februari 2023

2026

Het Nuenense BOB-model

2022 e.v.

februari 2022

onbepaald

Verordening Rekenkamercommissie gemeente Nuenen c.a. 2017

2017 e.v.

maart 2017

onbepaald

Verordening Auditcommissie gemeente Nuenen c.a. 2023

2023 e.v.

juni 2023

onbepaald

Gedragscode Integriteit gemeenteraad Nuenen c.a.

2018 - 2022

juni 2018

2023/2024

Gedragscode voor de burgemeester van de gemeente Nuenen c.a.

2018 - 2022

juni 2018

2023/2024

Raadsagenda 2022 - 2026 gemeente Nuenen c.a.

2022 - 2026

juni 2022

2026

Samen Werken aan Nuenen, coalitieprogramma 2022 - 2026 gemeente Nuenen c.a.

2022 - 2026

juni 2022

2026

Wat gaan we ervoor doen? Bestuur dat in verbinding staat en samen werkt met anderen 1. Beter samenspel raad, college en de ambtelijke organisatie We blijven werken volgens het Nuenense BOB-model en stellen het model bij op basis van de ervaringen in de praktijk. Daarmee ontwikkelen we het BOB-model verder door. Dit draagt bij aan het verbeteren van besluitvormingsprocessen en de onderlinge verhoudingen. Twee keer per jaar organiseren we een gezamenlijke activiteitendag voor de raads- en de collegeleden om de onderlinge verbinding te bevorderen.

2. Meer van de buitenwereld naar binnen halen We willen weten wat er speelt en leeft onder onze inwoners en ondernemers. Met enige regelmaat bezoeken we dan ook bedrijven, verenigingen, maatschappelijke organisaties en evenementen. Deze bezoeken zijn een laagdrempelige manier om in verbinding te staan met de gemeenschap. De burgemeester en de gemeentesecretaris overleggen twee keer per jaar met de dorpsraden om algemene zaken te bespreken. Daarnaast vindt er overleg plaats tussen de portefeuillehouders en de dorpsraden over inhoudelijke onderwerpen. Het college wil de rol van dorpsraden verstevigen. Daarom zullen portefeuillehouders vaker dan nu met hen contact zoeken. Wij gaan het reglement Dorps- en wijkraden actualiseren, omdat de huidige regeling deels verouderd is. Ook met de Adviesraad Sociaal Domein hebben we regelmatig overleg. Samen met de raad gaan we kijken naar de mogelijkheden om bij beeldvormende raadsavonden meer inwoners te betrekken, zodat er zoveel mogelijk relevante perspectieven en beelden naar voren worden gebracht. Uit de evaluatie van het BOB-model door de raad is gebleken dat de huidige opzet daar niet altijd even geschikt voor is. Daarom is in 2023 afgesproken dat de beeldvormende raadsavonden een vrijere opzet krijgen en op verschillende manieren ingevuld kunnen worden. In 2024 gaan we met deze verschillende vormen experimenteren.

Hiermee doen we meer recht aan het stimuleren van interactie tussen raad en de Nuenense inwoners en ondernemers, één van de doelen bij de invoering van het BOB-model. In september 2024 vieren we 80 jaar bevrijding. De stichting Herdenkingen Nuenen gaat de herdenking in Nuenen organiseren, in afstemming met de organisatie Operatie Market Garden die een grote gezamenlijke regionale herdenking gaat organiseren waaraan wij ook gevraagd zijn bij te dragen. De Nuenense stichting heeft geen eigen financiële middelen en gaat daarom subsidie aanvragen bij de gemeente. Wij willen subsidie verlenen aan zowel de Nuenense stichting als aan de organisatie Operatie Market Garden, omdat we het belangrijk vinden dat de samenleving beseft dat het een groot goed is om in vrede te leven, met name nu er relatief dichtbij huis een oorlog gaande is. Bovendien gaat het om een stichting met Nuenense inwoners die jaarlijks activiteiten gaat organiseren voor andere Nuenenaren, waaronder onze veteranen. Dit bevordert de samenhorigheid binnen de Nuenense gemeenschap en draagt bij aan verbinding. De grote regionale herdenking vieren we samen met de gemeente Meierijstad en Son en Breugel en hiervoor is een incidenteel budget van € 25.000 opgenomen in de begroting. De Nuenense stichting verwacht jaarlijks een subsidie van € 25.000 nodig te hebben. Hiervoor is een structureel budget opgenomen in de begroting.

3. Beter participatie(beleid) Het is de bedoeling om in 2024 een leidraad Participatie vast te stellen. Vervolgens gaan we hiermee actief aan de slag. Deze leidraad zal ons ondersteunen bij de inrichting van participatieprocessen. Om deze processen goed in te richten is tevens een participatiecoach nodig die de vakinhoudelijke medewerkers ondersteunt en het participatiebeleid verder doorontwikkelt. Uit de evaluatie van enkele participatietrajecten die samen met de raad is uitgevoerd, is gebleken dat hieraan behoefte is. Daarom is in deze begroting 1 fte extra formatie opgenomen voor een participatiecoach. 4. Doelgerichtere regionale samenwerking De raad wil meer grip hebben op de gemeenschappelijke regelingen waaraan Nuenen deel neemt. Naar aanleiding van een motie hierover (juni 2023) bekijken we of een lokale werkgroep met raadsleden kan worden ingericht die hiermee aan de slag gaat. Na het zomerreces 2023 is er een startbijeenkomst geweest. Samen met enkele raadsleden gaan we kijken hoe invulling aan deze werkgroep kan worden gegeven. Het plan is dat deze werkgroep in 2024 aan de slag gaat en de eigen raad adviseert over onder meer over de P&C-documenten. De ambitie van de raad is dat deze lokale werkgroep ook contacten legt en onderhoudt met raadsleden uit andere deelnemende gemeenten.

Door samen met andere raden op te trekken en onderwerpen met elkaar af te stemmen, verwachten we dat het Nuenense gemeentebestuur meer invloed kan uitoefenen op de besturen en de bedrijfsvoering van gemeenschappelijke regelingen. Ook de wetgever heeft oog gehad voor de wens van gemeenteraden om meer grip te hebben op gemeenschappelijke regelingen. Daartoe is de Wet gemeenschappelijke regelingen gewijzigd. Als gevolg hiervan moeten alle gemeenschappelijke regelingen hun regeling actualiseren. Besluitvorming over deze gewijzigde regelingen vindt 1e helft 2024 plaats en de bedoeling is dat de gewijzigde regelingen per 1 juli 2024 in werking treden. De economische groei en de daarmee gepaard gaande ontwikkelingen (ook wel bekend als schaalsprong) brengen grote opgaven met zich mee die het noodzakelijk maken dat hierover op (sub)regionaal niveau afstemming plaats vindt vanwege de schaalgrootte. Naast ruimtelijke vraagstukken spelen ook maatschappelijke vraagstukken, zoals hoe de voordelen van de

economische groei rechtvaardig(er) verdeeld kunnen worden (brede welvaart). Alleen door samenwerking kunnen we deze opgaven het hoofd bieden. Zoals opgenomen in de raadsagenda zetten wij onze samenwerkingen in de (sub)regio voort. Om overzicht en inzicht in alle opgaven in de regio te krijgen en houden, is er meer aandacht voor interne bestuurlijke en ambtelijke afstemming tussen de verschillende vakdisciplines (en met name ook op de beleidsterreinen binnen het sociaal domein). Dit is noodzakelijk, omdat binnen de samenwerking van Metropoolregio Eindhoven (MRE) en Stedelijk Gebied Eindhoven (SGE) over dezelfde opgaven wordt gesproken. Dubbel werk moet voorkomen worden. Op basis van de ervaringen met de nieuwe samenwerkingsafspraken voor MRE en SGE in 2023, willen we in 2024 bezien of er mogelijkheden zijn om het regionale 'werk' anders te organiseren. We willen de belangen van onze gemeenten eenduidig, op de juiste momenten en in de relevante gremia naar voren brengen en tegelijkertijd is het misschien niet nodig om overal maar altijd aanwezig te zijn. Bovendien verankeren we de afspraken die op (sub)regionaal niveau gemaakt worden, in ons lokaal beleid. Gelet op de enorme regionale opgaven en de urgentie om nu zaken op te pakken om toekomstige problemen te voorkomen, wordt het noodzakelijk dat er meer uren beschikbaar komen voor regionale samenwerking.

Dit is belangrijk, want niet alle vraagstukken kunnen op lokaal niveau opgelost worden, daarvoor hebben we juist de regio nodig, vooral als we naar de lange termijn kijken. Om lokale en (sub)regionale opgaven goed met elkaar te kunnen verbinden en ruimte te hebben om hiervoor strategisch te adviseren en dit verankeren in ons beleid is in de begroting 2,5 extra fte opgenomen. Inzet zal onder meer gericht zijn op volkshuisvesting/doelgroepen, versnellen woningbouw en de opgaven vanuit MRE en SGE. 5. Betere informatieverstrekking In 2024 gaan we verder met de implementatie van Wet open overheid (Woo) en we verwachten dat fase 2 ergens in 2024 ingaat. Op de planning staat de aanbesteding van een Publicatie Platform. Vervolgens moet dit platform in 2024 geïmplementeerd worden, waar na we het actief kunnen gebruiken. Dit platform moet de uitvoering van de Woo ondersteunen waardoor overheidsinformatie eenvoudiger toegankelijk wordt voor inwoners. Vanuit het Rijk zijn financiële middelen beschikbaar gesteld voor de implementatie van de Woo. Deze middelen lijken vooralsnog toereikend te zijn. In plaats van of naast het publiceren van schriftelijke informatie, kiezen we nu meer dan voorheen voor videocontent. Hiermee bereiken we meer inwoners, doordat we de technische mogelijkheden die het digitale tijdperk ons biedt beter benutten.

Bovendien sluit het gebruik van beeld/video beter aan bij de informatiebehoefte van bepaalde doelgroepen, zoals bijvoorbeeld jongeren en laaggeletterden.

Wat gaan we ervoor doen? Doelmatige ondersteuning van gemeentebestuur 6. Professionelere bedrijfsvoering De ambities van het gemeentebestuur zijn onverminderd hoog en er komen daarnaast steeds meer taken op gemeentelijk niveau bij, onder andere vanuit de Rijksoverheid of nieuwe wetgeving. Om de raadsagenda en het coalitieprogramma te kunnen uitvoeren, met name om vervolgstappen te kunnen zetten, is extra ambtelijke capaciteit noodzakelijk. Daarom zijn in deze begroting budgetten voor formatie uitbreiding opgenomen. Om de ondersteuning van het gemeentebestuur verder te professionaliseren is deze uitbreiding nodig. Met betrekking tot de overhead is de formatie-uitbreiding opgenomen in dit programma. Andere voorgestelde uitbreidingen zijn opgenomen in het betreffende programma. Ook is rekening gehouden met extra overhead-/bijkomende kosten die gepaard gaat met uitbreiding van het aantal medewerkers. In de begroting is budget opgenomen voor organisatieontwikkeling. Het ontwikkelprogramma Nuenen Ontwikkelt Door (NOD) zetten we in 2024 voort. De acties die we gaan oppakken komen hoofdzakelijk voort uit de kampvuurgesprekken met de medewerkers. Het gaat om integraal /multidisciplinair samenwerken (over taak- en afdelingsgrenzen heen), eigenaarschap/leiderschap, feedback geven en ontvangen.

Met het oog op de krappe arbeidsmarkt krijgt ook het loopbaanbeleid en -ontwikkeling extra aandacht. En zeker zo noodzakelijk is de versterking van de (strategisch) bestuurlijke advisering. Afgelopen jaren is de organisatieontwikkeling vanuit de beschikbare middelen opgepakt. In coronatijd was een forse impuls in de organisatie ontwikkeling lastig. Vaardigheden en samenwerking ontwikkel en stimuleer je immers niet achter de computer. Om de komende 2 jaar een sprong voorwaarts te maken, is tijdelijk een extra investering nodig in zowel het opleidingsbudget als ook extra inzet van mankracht. Met die extra (ingehuurde) inzet spelen we bij management en medewerkers tijd vrij om zich te bekwamen in de vaardigheden en competenties die nodig zijn om in de nabije toekomst de verschillende rollen van de overheid te kunnen blijven vervullen. Zie hiervoor ook de notitie over strategisch personeelsmanagement die de raad in april 2023 heeft ontvangen. De werkdruk is

momenteel dusdanig dat competentie ontwikkeling erbij inschiet. Tevens is er budget opgenomen voor flexibele capaciteit voor de clusters Ruimtelijke Ontwikkeling, Openbare Ruimte binnen en VTH (Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving), zodat eenvoudig en direct ingespeeld kan worden op actuele ontwikkelingen, pieken in het werk opgevangen kunnen worden en er extra capaciteit beschikbaar is om achterstanden bij VTH in te lopen. De krapte op de arbeidsmarkt en daarnaast de noodzaak om meer multidisciplinair samen te werken vragen om een eigentijdse werklocatie. Bij voorkeur een gebouw dat activiteitgericht werken stimuleert. De huidige huisvesting van de ambtenaren vertaalt zich in een achterstand op de arbeidsmarkt in vergelijking tot andere gemeenten die hebben geïnvesteerd in het gemeentekantoor. Na corona staat het werken op kantoor vooral in het teken van de ontmoeting van collega’s in het kader van de samenwerking. In aanloop naar de Kadernota 2025 wordt een huisvestingsconcept uitgewerkt en financieel vertaald. In verband met de ontwikkelingen in de wet- en regelgeving met betrekking tot privacy (onder andere Wet politiegegevens) is het noodzakelijk om het aantal uren voor dit beleidsterrein uit te breiden. We worden met steeds meer vraagstukken geconfronteerd die opgepakt moeten worden. Dit moet zorgvuldig gebeuren.

De kosten hiervan zijn opgenomen in het budget kleine aanpassingen. Het gemeentehuis wordt in de avonduren steeds vaker gebruikt voor overleggen en bijeenkomsten, waardoor het noodzakelijk is om het aantal uren voor avondportiers uit te breiden. De kosten hiervan zijn opgenomen in het budget kleine aanpassingen. Door krapte op de arbeidsmarkt kost het verwerven van nieuwe medewerkers meer tijd. Binnen de samenwerking Dienst Dommelvallei willen we daarom een arbeidsmarktstrategie opstellen en uitvoeren. Deze strategie moet ons verwervingsproces ondersteunen, waardoor het nog steeds lukt om nieuwe medewerkers aan ons te binden. We organiseren enkele keren per jaar de schrijftraining Helder adviseren voor nieuwe medewerkers. In deze training staat het schrijven van duidelijke en beknopte raads- en collegevoorstellen centraal. Deze training draag bij aan eenduidige en transparante voorstellen. De werkplekken op de gemeentewerf zijn sterk verouderd en daarom is het noodzakelijk om te investeren in nieuwe werkplekken. Hiervoor is budget opgenomen in deze begroting.

Wat gaan we ervoor doen? Digitale inclusie, waarbij iedereen kan deelnemen aan de digitale samenleving 7. Meer ondersteuning voor inwoners bij de digitale benadering van onze producten en diensten In 2024 zetten we actief in op de brede toegankelijkheid van burgerzakenproducten voor inwoners. We maken de website gebruiksvriendelijker en overzichtelijker. Daarvoor gebruiken we eenvoudige taal op B1 niveau. We vergroten de vindbaarheid van de producten en vereenvoudigen de eformulieren. Met dit alles willen we het voor inwoners laagdrempeliger en eenvoudiger maken om gebruik te maken van onze digitale diensten. Waar gewenst helpen we inwoners door samen een digitale aanvraag te doorlopen. De mogelijkheid om een product via persoonlijk contact (aan de balie) aan te vragen blijft bestaan. Daarnaast werken we samen met het Informatiepunt Digitale Overheid in bibliotheek Dommeldal wanneer een inwoner vragen heeft over de digitale overheid.

Wat gaan we ervoor doen? Passende dienstverleningsvormen, waarbij iedereen contact kan leggen met de gemeente via het dienstverleningskanaal dat de voorkeur heeft 8. Betere mogelijkheden om contact met de gemeente te leggen door dienstverleningskanalen uit te breiden en op elkaar af te stemmen Vanuit deze doelstelling werd in november 2022 de Virtuele Assistent (Chatbot) in gebruik genomen. In 2024 brengen we met input van de evaluatie de aandachts- en verbeterpunten van dit dienstverleningskanaal in beeld. Deze punten nemen we waar mogelijk over in het gebruik. We richten ons ook op de langer bestaande dienstverleningskanalen zoals telefonie, receptie en balie en leggen in 2024 met name de focus op het verbeteren van de kwaliteit. We verbeteren zowel de kwaliteit van de dienstverlening naar de inwoners als van de interne processen . We voeren een extra kanaal in om rijbewijzen te verlengen: het Digitaal Aanvragen Rijbewijzen (DAR). Inwoners hebben hiermee de keuze in een aanvraag aan de balie of een digitale aanvraag van de verlenging van rijbewijs.

Wat gaan we ervoor doen? Klanttevredenheid door snelle, persoonlijke en oplossingsgerichte dienstverlening, waarbij duidelijk is waar men aan toe is 9. Optimalere processen met focus op doorlooptijden, wachttijd, verwerkingstijd en afhandeltermijn We hebben doorlopend aandacht voor het verbeteren van onze processen op doorlooptijden, wachttijden, verwerkingstijd en afhandeltermijn. In 2024 vragen we feedback van de inwoners en ondernemers na het gebruik van burgerzakenproducten. Hiermee brengen we de ervaringen en wensen in beeld. Met deze feedback gaan we de aandachtspunten verbeteren. Mogelijk gaan we inwoners bevragen via een zogenaamd burgerpanel.

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Volledig digitaal afgehandelde producten

aantal per jaar

Jaarrekening 2022 3.128

Begroting 2023 3.500

Begroting 2024 3.700

Telefonische contacten

aantal per jaar

13.397

14.000

15.000

Totaal aantal baliecontacten

aantal per jaar

8.993

9.000

12.000

Afhandelpercentage telefonie

% directe beantwoording

Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Dienst Dommelvallei De Dienst Dommelvallei voert voor de gemeente de taken uit op het gebied van dienstverlening. In 2024 start de dienst een pilot om in dialoog met de inwoners de dienstverlening te verbeteren. Daarnaast wordt in 2024 en 2025 een piek verwacht in het aanvragen van reisdocumenten. De dienst stimuleert inwoners op verschillende manieren hun aanvraag eerder te doen. Hiermee willen we wachttijden zo kort mogelijk houden en de belasting van de medewerkers minimaliseren. Metropoolregio Eindhoven (MRE) Binnen de Metropoolregio Eindhoven (MRE) werken we samen aan (sub)regionale opgaven op het gebied Wonen en ruimte, Economie, Mobiliteit, Energietransitie en Transitie landelijk gebied. We bepalen gezamenlijk de strategie c.q. koers voor de toekomst om zodoende tot een evenwichtige ontwikkeling van de regio te komen. Deze strategie/koers dient vervolgens wel subregionaal en lokaal verankerd en uitgevoerd te worden. Gezamenlijk kunnen we meer bereiken, omdat we elkaar nodig hebben om de transities met succes te doorlopen en de huidige crisissen het hoofd te bieden. De eigen gemeentelijke schaalgrootte is te beperkt om dit voor elkaar te krijgen.

De MRE-bestuurders vertegenwoordigen de regio aan overlegtafels met Rijk, provincie en andere stakeholders om zodoende financiële middelen naar de regio te halen dan wel andere regionale belangen te behartigen. Ook zijn we als gemeente via MRE vertegenwoordigd in de stichting Brainport en hebben invloed op de inzet van de ontwikkelorganisatie Brainport Development . Deze organisatie zet de Brainportregio nationaal en internationaal op de kaart. Bedrijfsleven, onderwijs- en kennisinstellingen, provincie en 21 gemeenten werken binnen Brainport Eindhoven samen aan de pijlers Internationale waardeketens, Talent en Wonen en bereikbaarheid. Met name de pijler Wonen en bereikbaarheid vraagt om actie van de 21 gemeenten. Binnen MRE-organisatie is het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven ondergebracht. Dit centrum voert voor de gemeente wettelijke taken uit op het gebied van archiefzorg en draag zorgt voor het bewaren en toegankelijk maken van het cultureel erfgoed.

Wat gaat het kosten? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo wordt weergegeven als negatief als er meer lasten zijn dan baten en positief als er meer baten zijn dan lasten.

Bedragen x €1.000 Omschrijving

Realisatie 2022

Begroting 2023 Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Lasten 0.1 Bestuur

1.723

1.914

2.211

2.204

2.165

968

843

934

933

0.4 Overhead

8.292

9.318

9.639

9.740

9.772

9.845

Totaal Lasten

10.983

12.075

12.783

12.877

12.870

12.850

0.10 Mutaties reserves programma 1

157

0.1 Bestuur

252

0.2 Burgerzaken

341

340

346

0.4 Overhead

210

-2

Totaal Baten

960

381

368

345

-10.023

-11.694

-12.415

-12.532

-12.525

-12.505

0.2 Burgerzaken

2.072

Baten

Saldo (baten -/- lasten)

Voorgestelde aanpassingen Onderstaand de voorgestelde budgetaanpassingen van dit programma. Bedragen zijn in € waarbij negatieve bedragen een nadeel zijn en positieve bedragen een voordeel. 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening

2024

2025

2026

2027 Toelichting

Viering 80 jaar bevrijding

-25.000

Viering bevrijding

-25.000

-25.000 Subsidie aan Nuenense stichting die jaarlijks de bevrijding gaat organiseren.

Stijging loonkosten vanwege caoakkoord tlv stelpost inflatie (2023+2024)

-724.833

-724.833 Geactualiseerd t.o.v. Kadernota, inclusief geschatte index 2024. Ten laste van stelpost loon- en prijsstijging dus budgettair neutraal, zie programma 8.

Personele kosten autonome stijging: o.m. wachtgeld

-138.013

-128.531

-33.165

Stijging bijdrage Dienst Dommelvallei vanwege cao-akkoord tlv stelpost inflatie

-149.330

-148.524

-148.544

-148.514 Geactualiseerd tov Kadernota, inclusief geschatte index 2024. Ten laste van stelpost loon- en prijsstijging dus budgettair neutraal, zie programma 8.

Kosten wet open overheid (vanuit stelpost beleidsvoornemens)

-129.000

-143.000

-143.000 Budget vanuit algemene uitkering, dat voorlopig was begroot op stelpost beleidsvoornemens, zie programma 8.

Formatie-uitbreiding met participatiecoach (nav evaluatie participatietrajecten raad)

-96.000

-96.000 Nodig om participatieprocessen te ondersteunen.

Organisatieontwikkeling

-250.000

T.o.v. de Kadernota is het bedrag verspreid over 2 jaren.

Tijdelijke uitbreiding van het opleidingsbudget voor competentieontwikkeling

-50.000

T.o.v. de Kadernota is het bedrag verlaagd en verspreid over 2 jaren.

Extra formatie 2,5 fte voor versnellen woningbouw, regionale samenwerking op o.m. wonen en mobiliteit en woonbeleid doelgroepen

-250.000

-250.000 Betreft MRE- en SGE-opgaven en opgaven op het gebied van volkshuisvesting/ doelgroepen en versnellen realisatie woningbouw. Dit vervangt de vraag om 2x 1,5 fte in de Kadernota 2024.

Extra formatie flexibele schil Ruimtelijke ontwikkeling, Openbare ruimte en Vergunningverlening toezicht & handhaving

-200.000

-200.000 Nodig om in te spelen op actuele ontwikkelingen en om achterstanden weg te werken.

Stelpost overhead/bijkomende kosten voor formatie-uitbreiding

-31.500

-31.500 Voor de formatieuitbreiding houden we rekening met een geschat bedrag voor bijkomende kosten zoals opleidingsbudget, ict, facilitair.

Nieuwe werkplekken gemeentewerf

-30.000

Kleine aanpassingen < € 25.000

-79.457

-64.748

-64.600

-64.582

Totaal programma 1

T.b.v. Operatie Market Garden, waaraan ook de gemeenten Son en Breugel en Meijerijstad bijdragen.

10.486 Actualisatie van de personele lasten.

Huidige werkplekken zijn verouderd.

-2.178.133 -2.112.136 -1.716.642 -1.672.943

Programma 2. Veiligheid & Handhaving Portefeuillehouder(s) M. Houben

Wat willen we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Gemeente waar inwoners, ondernemers en bezoekers zich veilig voelen

1. Ervaren veiligheid door inwoners niet lager dan nu 2. Gerichter toezicht houden en handhavend optreden in aandachtsgebieden

Gemeente waar kinderen en jongeren veilig kunnen opgroeien zonder middelengebruik, overlast en criminaliteit.

3. Lager percentrage kinderen en jongeren die middelen gebruiken, overlast veroorzaken en/of in criminaliteit terecht komen

Maximale zelfredzaamheid bij inwoners binnen hun eigen mogelijkheden

4. Meer bewustwording creëren over o.a. babbeltrucs, brandveiligheid en digitale weerbaarheid 5. Betere bescherming van kwetsbare groepen inwoners tegen de gevaren van mensenhandel (uitbuiting)

Juiste en adequate hulpverlening voor personen met onbegrepen gedrag.

6. Betere vroegsignalering

Adequate aanpak van woonoverlast

7. Betere vroegsignalering

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Kadernota Veiligheid 2019-2022 (Integraal Veiligheidsplan)

2019-2022

juli 2019

2024 vervangen door Integraal Veiligheidsplan (IVP)

Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Nuenen c.a.

2020

juli 2020

2024

Regionaal Risicoprofiel VRBZO

2019

2024

Regionaal Beleidsplan VRBZO

2020-2025

2026

Regionaal Crisisplan VRBZO

2016-2023

2023

Wat gaan we daarvoor doen? Gemeente waar inwoners, ondernemers en bezoekers zich veilig voelen 1. Ervaren veiligheid door inwoners niet lager dan nu Nuenen wil een gemeente zijn waar inwoners, ondernemers en bezoekers veilig zijn en zich veilig voelen. In vergelijking met andere gemeenten in de politieregio Oost-Brabant is Nuenen relatief veilig. Dit willen we graag zo houden. In onze aanpak streven we naar de juiste balans tussen repressie, zorg en preventie door: • inzet op preventie: voorkomen waar dat kan; • problemen aanpakken door er op tijd bij te zijn (oftewel vroegsignalering); • in te grijpen als zaken uit de hand lopen, of dreigen te lopen; • het bieden van hulp op de plaatsen en tijdstippen waar nodig, door het verbinden van zorg en veiligheid. In het eerste kwartaal van 2024 willen we een nieuw Integraal Veiligheidsplan (IVP) aan de raad voorleggen, met daarin de prioriteiten waar de komende jaren op ingezet gaat worden. De onderwerpen Zorg en veiligheid, Digitale veiligheid, Maatschappelijke onrust, Ondermijnende criminaliteit en Mensenhandel zijn regionaal als prioriteit aangewezen en zullen dus zeker in het IVP worden opgenomen. Om de leefbaarheid en veiligheid te waarborgen is het van belang ontwikkelingen te volgen en tijdig te signaleren en vervolgens, indien nodig, hierop passende (beleids)instrumenten verder te ontwikkelen.

Eén van de ontwikkelingen in Nuenen waarbij veiligheid een belangrijk onderwerp is, is het te realiseren van een AZC aan de Pastoorsmast. Hoe omgegaan wordt met veiligheidsaspecten wordt verder uitgewerkt in een integraal veiligheidsplan.

In 2024 wordt een geactualiseerd Vergunningen- Toezicht- en Handhavingsbeleid (VTH-beleid) opgesteld. Hierbij houden we rekening met de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb). Deze wetten treden op 1 januari 2024 inwerking en beide wetten hebben veel invloed op de processen rond vergunningverlening en handhaving. In 2024 wordt ook bekeken of de APV verder geactualiseerd moet worden. De Omgevingswet en de Wkb hebben ook gevolgen voor het heffen van leges. De Omgevingswet biedt de mogelijkheid om milieuleges te heffen. De Wkb zorgt ervoor dat een deel van het werk door een private partij (kwaliteitsborger) wordt uitgevoerd, waardoor we als gemeente minder leges kunnen heffen. 2. Gerichter toezicht houden en handhavend optreden in aandachtsgebieden In de zoektocht naar een goede balans tussen repressie, zorg en preventie, speelt handhaving een belangrijke rol. We streven naar een optimaal effect door een goede afgestemde toepassing van bestuurlijke en strafrechtelijke interventies in combinatie met maatregelen gericht op (na)zorg en preventie. Deze mix, gecombineerd met een informatiegestuurde, gebiedsgerichte en integrale benadering, moet leiden tot een effectieve probleemgerichte aanpak. Hiervoor is budget opgenomen in de begroting, onder meer om de gebiedsgerichte aanpak in Eeneind in 2024 te kunnen continueren.

Er is tevens budget opgenomen in de begroting om de huidige samenwerking met een toezicht- en beveiligingsbedrijf voort te zetten. Deze samenwerking vindt plaats binnen de Dommelstroom-gemeenten. Om meer grip te krijgen en te houden op toezicht- en handhaving door de Omgevingsdienst (ODZOB) is in de begroting enige capaciteitsuitbreiding opgenomen. Tevens zijn de taken toegenomen wat betreft de werkzaamheden voor de Omgevingsdienst. De aanpak op bedrijventerrein Eeneind wordt in 2024 voortgezet. De rechtbank heeft het Aanwijzingsbesluit voor autobranche gerelateerde bedrijven in 2023 vernietigd. Tegen dat besluit is door de gemeente hoger beroep ingesteld bij de Raad van State. Tevens zal een herstelbesluit worden genomen; de rechtbank geeft in haar uitspraak daarvoor expliciet de mogelijkheid. De uitspraak van het hoger beroep wordt in 2024 verwacht. Voor 2024 wordt een nieuw burgemeestersbesluit voor cameratoezicht op Eeneind II genomen, zodat dit onderdeel blijft uitmaken van de instrumentenmix om het bedrijventerrein veiliger te maken. In 2024 wordt voor het Keurmerk Veilig Ondernemen-Bedrijventerreinen uitvoering gegeven aan de maatregelmatrix ,zoals vermeld in het Plan van Aanpak (zie ook programma 7).

Wat gaan we daarvoor doen? Gemeente waar kinderen en jongeren veilig kunnen opgroeien zonder middelengebruik, overlast en criminaliteit. 3. Lager percentrage kinderen en jongeren die middelen gebruiken, overlast veroorzaken en/of in criminaliteit terecht komen Nuenense kinderen en jongeren moeten veilig kunnen opgroeien. Door het vroegtijdig preventief inzetten van jeugd-gerelateerde ketenpartners op scholen, op straat en op sportverenigingen, proberen we de jeugd zo weerbaar mogelijk te maken. Het (ambulante) jongerenwerk heeft hier ook een rol in. Indien jongeren dreigen af te glijden, proberen we dit te voorkomen met een integrale ketensamenwerking. Zie ook programma 3.

Wat gaan we daarvoor doen? Maximale zelfredzaamheid bij inwoners binnen hun eigen mogelijkheden 4. Meer bewustwording creëren over o.a. babbeltrucs, brandveiligheid en digitale weerbaarheid Ouderen blijven steeds vaker langer thuis wonen. Dit met allerlei (brand)veiligheidsrisico's van dien. Daarom gaan we in 2024 het project Leef Samen verder vorm geven. Leef Samen draagt bij aan de zelfredzaamheid van ouderen in hun eigen woonomgeving met behulp van elektronische hulpmiddelen. 5. Betere bescherming van kwetsbare groepen inwoners tegen de gevaren van mensenhandel (uitbuiting) De preventie en aanpak van mensenhandel (uitbuiting) in de gemeente Nuenen blijft in 2024 aandacht vragen. Regionaal zijn afspraken gemaakt dat elke gemeente de aanpak van mensenhandel borgt in zijn organisatie, want het betreft immers niet alleen een grootstedelijk probleem. Beleidsmatig zal het onderwerp Mensenhandel in het nog vast te stellen Integraal Veiligheidsplan worden meegenomen.

Wat gaan we daarvoor doen? Juiste en adequate hulpverlening voor personen met onbegrepen gedrag. 6. Betere vroegsignalering Steeds vaker krijgen we te maken met inwoners met een opeenstapeling van persoonlijke problemen of vragen binnen meerdere leefgebieden. Problematiek, zoals psychische of psychiatrische klachten, het zich niet thuis voelen in de samenleving, een verstandelijke beperking en/of een verslaving. Dit kan zich uiten in verward, overlastgevend en/of zeer onaangepast gedrag en dak- en thuisloosheid, Inwoners met een dergelijke complexe problematiek krijgen een multidisciplinaire aanpak. De gemeente Nuenen is aangesloten op het meldpunt vanuit de Wet verplichte GGZ (WvGGZ). Hier kunnen inwoners worden gemeld die acuut hulp nodig hebben. We willen dit meldpunt in 2024 uitbreiden voor niet-acute hulpvragen. Hierdoor kunnen we inwoners met onbegrepen gedrag eerder ondersteunen en wordt onnodige politie-inzet in een later stadium voorkomen. Daarnaast willen we een Wijk-GGD 'er gaan inzetten die zich specifiek richt op personen met onbegrepen gedrag. Hiermee willen we een betere brugfunctie maken tussen zorg- en veiligheidspartners, zodat waar nodig eerder een multidisciplinaire aanpak kan worden opgestart. Zie ook programma 3.

Wat gaan we daarvoor doen? Adequate aanpak van woonoverlast 7. Betere vroegsignalering Door meer in te zetten op vroegtijdige signalering, het versterken van de informatiepositie en een sluitende zorg- en veiligheidsketen, willen we zoveel mogelijk voorkomen dat personen met onbegrepen gedrag tussen wal en schip terecht komen. In 2024 gaan we verder onderzoek doen naar het opstellen van beleidsregels voor de aanpak van woonoverlast. Ook bekijken we daarbij de mogelijkheden van de Wet goed verhuurderschap.

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Verwijzingen HALT*

aantal per 10.000 jongeren

Winkeldiefstallen*

aantal per 1.000 inwoners

0,7

0,9

Geweldsmisdrijven*

aantal per 1.000 inwoners

1,1

Diefstallen uit woningen*

aantal per 1.000 inwoners

1,7

2,2

Vernielen en beschadigingen (in de openbare ruimte)*

aantal per 1.000 inwoners

1,8

2,3

Aantal RIEC-casussen

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13319333/1