BP herziening Buitengebied Stad van Gerwen 9 9a-b - Toelichting

Bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Gemeente Nuenen, Gerwen en Nederwetten

Colofon: Opgesteld door:

Van Santvoort Advies B.V. Berg 2-4 5671CC Nuenen

Plangebied:

Stad van Gerwen 9, 9 A-B, 5674PH Nuenen

Kenmerk:

BCO100241

Datum:

18 april 2024

Status:

Vastgesteld

IMRO-code:

NL.IMRO.0820.BPBGStadvGerwen9ab-D001

2 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Inhoud 1

Inleiding ............................................................................................................................... 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5

2

Planbeschrijving................................................................................................................... 9 2.1 2.2 2.3 2.4

3

Aanleiding en doel ................................................................................................................... 5 Ligging van het plangebied ...................................................................................................... 5 Vigerend bestemmingsplan ..................................................................................................... 6 Procedure ................................................................................................................................ 7 Leeswijzer ................................................................................................................................ 8

Bestaande situatie ................................................................................................................... 9 Beoogde situatie .................................................................................................................... 10 Landschappelijk inpassingsplan ............................................................................................. 12 Natuurontwikkelingsplan ....................................................................................................... 12

Beleidskader ...................................................................................................................... 15 3.1 Rijksbeleid .............................................................................................................................. 15 3.1.1 Nationale Omgevingsvisie .............................................................................................. 15 3.1.2 Ladder voor duurzame verstedelijking........................................................................... 15 3.2 Provinciaal beleid ................................................................................................................... 16 3.2.1 Omgevingsvisie De Kwaliteit van Brabant ...................................................................... 16 3.2.2 Interim omgevingsverordening Noord-Brabant............................................................. 16 3.3 Gemeentelijk beleid ............................................................................................................... 22 3.3.1 Omgevingsvisie Nuenen................................................................................................. 22 3.3.1 Programma Wonen 2020-2030 .....................................................................................

23 3.3.2 Beleidsnotitie ‘Bouwen in het buitengebied van Nuenen’ ............................................. 24 3.3.3 Landschapsstudie Buitengebied Nuenen 2020 .............................................................. 25 3.3.4 Bestemmingsplan .......................................................................................................... 25

4

Omgevingsaspecten .......................................................................................................... 26 4.1 Waterparagraaf ..................................................................................................................... 26 4.2 Bodem ................................................................................................................................... 29 4.3 Cultuurhistorie en Archeologie .............................................................................................. 29 4.3.1 Cultuurhistorie ............................................................................................................... 30 4.3.2 Archeologie .................................................................................................................... 30 4.4 Parkeren en verkeer .............................................................................................................. 31 4.4.1 Parkeren ........................................................................................................................ 31 4.4.2 Verkeer .......................................................................................................................... 32 4.5 Wet natuurbescherming ........................................................................................................

36 4.5.1 Bescherming op gebiedsniveau ..................................................................................... 36 4.5.2 Soortenbescherming...................................................................................................... 38 4.6 Milieuaspecten ...................................................................................................................... 40 4.6.1 Bedrijven en milieuzonering .......................................................................................... 40 4.6.2 Geur ............................................................................................................................... 42 4.6.3 Geluid............................................................................................................................. 45 4.6.4 Luchtkwaliteit ................................................................................................................ 47 4.6.5 Externe veiligheid .......................................................................................................... 49 4.6.6 Volksgezondheid ............................................................................................................ 51 4.6.7 Spuitzones......................................................................................................................

52 4.7 Vormvrije m.e.r-beoordeling ................................................................................................. 53

5

Juridische planopzet .......................................................................................................... 54 3

Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

5.1 5.2 5.3

6

Uitvoerbaarheid ................................................................................................................ 56 6.1 6.2

7

Planvorm................................................................................................................................ 54 Verbeelding............................................................................................................................ 54 Planregels .............................................................................................................................. 55

Economische uitvoerbaarheid ............................................................................................... 56 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ........................................................................................ 56

Bijlagen .............................................................................................................................. 57

4 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

1 Inleiding In dit hoofdstuk wordt een inleiding gegeven op het plan. Eerst worden de aanleiding en het doel van het plan, de ligging van het plangebied, het vigerend planologisch regime en de procedure beschreven. Tot slot is een leeswijzer voor deze toelichting opgenomen.

1.1 Aanleiding en doel Initiatiefnemers zijn eigenaren van en woonachtig op Stad van Gerwen 9, 9 A-B te Nuenen. Paardenhouderij Initiatiefnemers wensen om de bestaande rundveehouderij te beëindigen en een paardenhouderij te realiseren. Het betreft een bedrijfsmatige paardenhouderij, die gericht is op het houden, stallen of africhten van paarden, al dan niet in combinatie met de handel in paarden. Het is gewenst om 35 volwassen paarden en 10 opfok paarden te houden. Ten behoeve van de paardenhouderij worden een rijhal met onder andere paardenstallen en een binnenbak, paardenweide, buitenbak, longeercirkel en stapmolen gerealiseerd. Voor de vestiging van de paardenstal wordt de bestaande rundveestal hergebruikt en uitgebreid. Agrarische cultuurgronden Het bedrijf beschikt over ruim 22,5 hectare agrarische cultuurgrond. Dit zal in gebruik blijven voor akkerbouw. De bestemming van die gronden hoeft voor dit gebruik niet te worden gewijzigd, maar er zal wel stalling van machines en werktuigen plaatsvinden op de agrarische bedrijfslocatie aan de Stad van Gerwen 9A-B. Langgevelboerderij Stad van Gerwen 9 A-B In het verleden diende het westelijke deel van de langgevelboerderij op Stad van Gerwen 9 A-B als bedrijfswoning. Doordat deze in verouderde staat verkeerde is op Stad van Gerwen 9 een nieuwe bedrijfswoning opgericht.

Het woongedeelte van de langgevelboerderij is daarbij vergund als bed & breakfast. Na een grondige verbouwing is deze in gebruik genomen als mantelzorgwoning. Nu is het de bedoeling om het westelijke deel van de langgevelboerderij (Stad van Gerwen 9A) opnieuw in gebruik te nemen als bedrijfswoning bij de paardenhouderij/akkerbouw. In het oostelijke gedeelte van de langgevelboerderij (Stad van Gerwen 9B) wordt een bed & breakfast gevestigd. Burgerwoning Stad van Gerwen 9 De woning aan de Stad van Gerwen 9, die in de huidige situatie bestemd is als bedrijfswoning, wordt herbestemd tot burgerwoning. Hierdoor wordt deze woning losgekoppeld van het agrarisch bedrijf. Om dit mogelijk te maken zal gebruik worden gemaakt van de Beleidsregel maatwerk omgevingskwaliteit Noord-Brabant. In Bijlage 1 is de berekening kwaliteitsverbetering opgenomen, waarin de fysieke tegenprestatie t.b.v. de omgevingskwaliteit is weergeven. Overige zaken Het gekoppelde bouwvlak aan de overzijde van de weg zal worden opgeheven. Tevens worden de kuilvoerplaten gesaneerd. Om te zorgen voor kwaliteitsverbetering in het gebied worden twee percelen die nu nog in gebruik zijn als agrarische cultuurgronden ingericht als natuur. Daarnaast worden zowel de beoogde burgerwoning als de paardenhouderij zorgvuldig landschappelijk ingepast.

De beoogde plannen zijn conform het vigerende bestemmingsplan niet direct mogelijk. Derhalve dient een maatwerk procedure te worden doorlopen.

1.2 Ligging van het plangebied Het plangebied bevindt zich in het buitengebied van de gemeente Nuenen, in het gehucht Stad van Gerwen. Het plangebied is landelijk gelegen, in de buurt van diverse (agrarische) bedrijven en burgerwoningen. De locatie ligt tevens dichtbij het Wilhelminakanaal. Het plangebied ligt op in totaal 6 percelen en zijn kadastraal bekend als gemeente Nuenen, sectie A, nummers 1310, 2485, 3461, 3972, 3973 en 3974. Het bouwvlak aan de overzijde van de weg ligt op een gedeelte van perceel nummer 3978. Navolgende afbeelding geeft de ligging van het plangebied weer.

5 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Afbeelding 1 – Luchtfoto plangebied (bron: https://www.ruimtelijkeplannen.nl)

1.3 Vigerend bestemmingsplan Het vigerend planologisch regime ter plaatse van het plangebied is vervat in de bestemmingsplan ‘Buitengebied Nuenen’, dat is vastgesteld op 01-11-2018. Het plangebied heeft hierin de volgende bestemmingen en aanduidingen gekregen: ▪ Enkelbestemming: Agrarisch met waarden – Groenblauwe mantel; ▪ Dubbelbestemming: Waarde – Archeologie 2 archeologische waarde; ▪ Dubbelbestemming: Waarde – Archeologie 3a hoge verwachting; ▪ Dubbelbestemming: Waarde – Archeologie 4a middelhoge verwachting; ▪ Dubbelbestemming: Waarde – Archeologie 5 lage verwachting; ▪ Dubbelbestemming: Waterstaat – Waterkering; ▪ Bouwvlak; ▪ Functieaanduiding: specifieke vorm van agrarisch – veehouderij; ▪ Figuur: relatie; ▪ Gebiedsaanduiding: milieuzone – boringsvrije zone; ▪ Gebiedsaanduiding: overige zone – schuilstallen. In Afbeelding 2 is een uitsnede van het plangebied opgenomen uit de verbeelding van het vigerende bestemmingsplan.

6 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Afbeelding 2 – Uitsnede vigerende bestemmingsplan (bron: https://www.ruimtelijkeplannen.nl)

Binnen de bestemming ‘Agrarisch met waarden – Groenblauwe mantel’ zijn de gronden bestemd voor: a. (vollegronds)teeltbedrijven; b. agrarisch grondgebruik; c. wonen in bedrijfswoningen, daaronder begrepen aan-huis-gebonden beroepen en kleinschalige bedrijfsmatige activiteiten; alsmede voor: d. ter plaatse van de aanduiding ‘specifieke vorm van agrarisch – veehouderij’: tevens een veehouderijbedrijf; De ontwikkeling van een rundveehouderij tot een bedrijfsmatige paardenhouderij is binnen de huidige bestemming niet rechtstreeks mogelijk. Hiervoor moet een herbestemming van ‘Agrarisch met waarden – Groenblauwe mantel’ naar ‘Bedrijf’ plaatsvinden. Het vigerende bestemmingsplan bevat ook geen binnenplanse afwijkings- en/of wijzigingsbevoegdheden om de herbestemming van bedrijfswoning tot burgerwoning mogelijk te maken. Het college heeft in haar principebesluit d.d. 19-04-2022 aangegeven medewerking te willen verlenen middels een partiële herziening. Het bestemmingsplan moet derhalve worden herzien op conform artikel 3.1 van de Wro.

1.4 Procedure Het voornemen past niet binnen de bepalingen van het bestemmingsplan. Voor het planvoornemen dient een bestemmingsplan (wijzigingsplan) te worden vastgesteld, conform artikel 3.1 eerste lid onder a van de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Blijkens artikel 3.8 Wro is op de voorbereiding van een bestemmingsplan afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) van toepassing. Dit houdt in dat het ontwerpplan gedurende zes weken voor eenieder ter inzage wordt gelegd. Tijdens deze periode van zes weken kan door belanghebbenden een zienswijze worden ingediend. Gedurende de inzagetermijn liggen de verbeelding, regels en toelichting inclusief bijlagen, ter inzage. Binnen twaalf weken nadat het ontwerp ter inzage heeft gelegen, moet de gemeente beslissen over de vaststelling van het plan (termijn van goede orde). Hierbij worden eventuele zienswijzen in acht genomen. Nadat het bestemmingsplan is vastgesteld wordt het opnieuw zes weken ter inzage gelegd. Binnen deze zes weken kunnen belanghebbenden beroep indienen bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.

7 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Als er geen beroep wordt ingesteld, dan is het plan daags na afloop van de beroepsperiode onherroepelijk. Zodra het plan in werking is getreden kunnen, indien van toepassing, de benodigde omgevingsvergunningen voor het beoogde initiatief worden ingediend.

1.5 Leeswijzer In deze toelichting zal nader worden ingegaan op de volgende aspecten, te weten; ▪ Planbeschrijving (hoofdstuk 2); ▪ Het beleidskader (hoofdstuk 3); ▪ De milieuaspecten (hoofdstuk 4); ▪ De juridische planopzet (hoofdstuk 5); ▪ De uitvoerbaarheid van het plan (hoofdstuk 6).

8 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

2 Planbeschrijving In dit hoofdstuk wordt een korte beschrijving gegeven van de bestaande situatie en de beoogde situatie na de voorgenomen ontwikkeling.

2.1 Bestaande situatie Aan de Stad van Gerwen 9, 9A-B is in de huidige situatie een veehouderij i.c.m. een vollegrondsteeltbedrijf gevestigd. De locatie heeft een vergunning in het kader van de Wet Milieubeheer voor 94 melkkoeien, 64 jongvee en 100 vleeskalveren (d.d. 13-06-2004). Daarnaast beschikt het bedrijf over ruim 22,5 hectare agrarische cultuurgrond ten behoeve van het vollegrondsteeltbedrijf. Het plangebied beslaat een gekoppeld bouwvlak aan de noord- en zuidzijde van de Stad van Gerwen. Het noordelijk deel van het bouwvlak heeft een oppervlakte van circa 1,35 hectare. Navolgende afbeelding geeft een luchtfoto weer van de aanwezige bebouwing. Binnen dit deel van het bouwvlak zijn meerdere gebouwen en bouwwerken aanwezig: 1. De bestaande bedrijfswoning (circa 160 m2) op Stad van Gerwen 9; 2. Het bijgebouw bij de bedrijfswoning (circa 90 m2); 3. De langgevelboerderij (circa 230 m2) op Stad van Gerwen 9 A-B; 4. Rundveestal (circa 910 m2), asbesthoudend; 5. Rundveestal (circa 560 m2), asbesthoudend; 6. Rundveestal (circa 455 m2); 7. Werktuigenloods (circa 765 m2); 8. Opslag (circa 65 m2); 9. Sleufsilo (circa 380 m2). De huidige bedrijfswoning aan Stad van Gerwen 9 is gebouwd in 2009. De langgevelboerderij aan Stad van Gerwen 9A-B is ouder en is nu, na jarenlang gebruik als bedrijfswoning, vergund voor gebruik als bed & breakfast.

Feitelijk gezien functioneert dit gebouw echter als mantelzorgwoning. De overige gronden zijn agrarisch in gebruik.

7

8

6 2

5 1

9 4

3

Afbeelding 3 – Luchtfoto noordelijk deel plangebied

9 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Het zuidelijk deel van het bouwvlak heeft een oppervlakte van 1.325 m2. Hierop zijn vier kuilvoerplaten van ieder 20 m x 10 m gelegen. Het bouwvlak van 1.325 m2 en de kuilvoerplaten van totaal 800 m2 worden gesaneerd. Navolgende afbeelding geeft een luchtfoto op dit deel van het plangebied weer. Het bouwvlak is in het rood omlijnd en de kuilvloerplaten zijn in het blauw omlijnd.

Afbeelding 4 – Luchtfoto zuidelijk deel plangebied

2.2 Beoogde situatie Initiatiefnemers willen de gemengde rundveehouderij graag beëindigen. In de huidige situatie is de vader van initiatiefnemer woonachtig op nummer 9. Vader begint op leeftijd te raken en derhalve is de tijd gekomen om het stokje over te dragen. De zoon is momenteel woonachtig op nummer 9A. De zoon wil graag woonachtig blijven op de locatie en hier tevens zijn bedrijf vestigen. Burgerwoning Stad van Gerwen 9 Initiatiefnemers zijn voornemens om de bestaande bedrijfswoning aan de Stad van Gerwen 9 om te zetten naar burgerwoning. Het voor deze woning betreffende deel (perceel 3461) van het plangebied zal derhalve de bestemming ‘Wonen’ krijgen. Door Stad van Gerwen 9 om te zetten naar een burgerwoning wordt het ook mogelijk dat deze woning bewoond kan worden door derden zonder functionele binding met het agrarisch bedrijf. De gemeente en de provincie hebben aangegeven dat de herbestemming van de woning op Stad van Gerwen 9 van bedrijfswoning tot burgerwoning alleen kan worden toegestaan op basis van de Beleidsregel maatwerk omgevingskwaliteit Noord-Brabant. Dit wordt in paragraaf 3.2.2 verder uitgewerkt. Langgevelboerderij Stad van Gerwen 9 A-B De voormalige bedrijfswoning in de langgevelboerderij aan de Stad van Gerwen 9 A wordt weer in gebruik genomen als bedrijfswoning bij de paardenhouderij en het vollegrondsteeltbedrijf.

Door de herbestemming van beide woningen ontstaat de situatie waarin bewoning in beide woningen juridisch en planologisch is toegestaan. Initiatiefnemer heeft door de tijd heen al flink geïnvesteerd in renovatie van de langgevelboerderij om hem in stand te kunnen houden. Door het woongedeelte in de langgevelboerderij als bedrijfswoning te bestemmen wordt het voor initiatiefnemers mogelijk om deze weer voor bewoning te gebruiken. Bedrijfsactiviteiten Stad van Gerwen 9 A-B Initiatiefnemer heeft een emotionele binding met de locatie en wil graag zijn bedrijf hier vestigen. Hij is zelf al werkzaam in de paardensector. Derhalve is de wens ontstaan om de locatie her te ontwikkelen tot paardenhouderij. Het vollegrondsteeltbedrijf wordt voortgezet. Tevens wordt een bed & breakfast gevestigd in het schuurgedeelte van de langgevelboerderij (Stad van Gerwen 9B). De beoogde bedrijfsactiviteiten op Stad van Gerwen 9A-B bestaan uit de volgende: ▪ bedrijfsmatige paardenhouderij met bijbehorende voorzieningen voor 35 volwassen paarden en 10 opfok paarden; ▪ 19 hectare akkerbouw op de overige cultuurgronden;

10 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

▪

Bed & breakfast met 2 kamers in het oostelijke gedeelte van de langgevelboerderij.

Ten behoeve van de paardenhouderij is het gewenst om de bestaande rundveestallen 4 en 5 om te bouwen tot rijhal met onder andere paardenstallen en een binnenpiste. De rundveestallen zijn grotendeels onderkelderd. Deze mestkelders worden afgedekt en blijven dienen als fundering voor de paardenstal. Een groot gedeelte van de opbouw zal eveneens worden hergebruikt. Alleen aan de voorzijde van stal 4 wordt een gedeelte gesloopt, zodat de voorgevel van het gebouw in één lijn komt te liggen. Tevens zullen de asbesthoudende daken worden vervangen. De rijhal wordt in oostelijke richting uitgebreid over de bestaande sleufsilo. In totaal krijgt de rijhal een oppervlakte van circa 1.750 m2. In stal 6 worden eveneens de putten afgedicht. Dit gebouw wordt in gebruik genomen als berging/opslag ten behoeve van het agrarisch bedrijf. Hier zijn verder geen bouwkundige werkzaamheden voor nodig. De werktuigenloods (gebouw 7) en opslag (gebouw 8) blijven als zodanig in gebruik. Tevens is het beoogd om een buitenbak met eb- en vloedsysteem (20 x 60 m), stapmolen en longeercirkel te realiseren. De mestopslag komt in/naast de bestaande loods. Deze kan zowel buiten, als overdekt worden gerealiseerd. Dit zijn zeer reguliere voorzieningen voor een paardenhouderij.

Planologische situatie Het noordelijk deel van het bouwvlak (circa 1,35 ha) wordt gewijzigd in twee bouwvlakken: ▪ Bedrijfsbestemming (nummer 9A-B) van circa 11.665 m2; ▪ Woonbestemming (nummer 9) van circa 1.850 m2. Het nieuwe bouwvlak wordt bestemd als bedrijfsgerichte paardenhouderij i.c.m. met vollegrondsteelt als nevenactiviteit. Het gekoppelde bouwvlak aan de overzijde van de weg (1.325 m2) wordt opgeheven. De kuilvoerplaten die hierop aanwezig zijn worden gesaneerd en de gronden zullen in gebruik worden genomen als agrarische cultuurgrond. Navolgende afbeelding geeft een situatietekening van de beoogde situatie weer. Deze situatietekening is op schaal als Bijlage 2 aan deze toelichting toegevoegd.

Afbeelding 5 – Situatietekening beoogde situatie

11 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

2.3 Landschappelijk inpassingsplan Bij het toestaan van een ruimtelijke ontwikkeling is het van belang dat alle ruimtelijke waarden worden meegewogen. Een ontwikkeling dient bij te dragen aan de zorg voor het behoud en de bevordering van de ruimtelijke kwaliteit van het daarbij betrokken gebied en de naaste omgeving, waaronder in ieder geval een goede landschappelijke inpasbaarheid. Om te zorgen dat de beoogde burgerwoning en paardenhouderij zorgvuldig landschappelijk worden ingepast, is een landschappelijk inpassingsplan opgesteld door BNL Advies (zie 0). Bij de burgerwoning wordt een solitaire boom aangeplant. Achter de burgerwoning en tussen de burgerwoning en de langgevelboerderij wordt een knip & scheerhaag aangeplant. De bestaande haag tussen de woning op nummer 9 en het agrarisch bedrijf op nummer 7 blijft behouden. De bestaande landschapsboom op het agrarische bedrijf blijft behouden. Aan de oostzijde van de beoogde paardenhouderij wordt een nieuwe houtsingel met boom- en struikvormers aangeplant. De bestaande knotwilgen langs de watergang aan de noordzijde van het plangebied blijven gehandhaafd. Langs de grenzen van de beoogde paardenhouderij zijn reeds knotwilgen aangeplant om deze landschapsstructuur te versterken. Hierna is een uitsnede van het landschappelijk inpassingsplan toegevoegd. Het landschappelijk inpassingsplan is op schaal incl.

bijbehorende rapportage opgenomen in 0 bij deze toelichting.

Afbeelding 6 - Landschappelijk inpassingsplan

2.4 Natuurontwikkelingsplan In overleg met de provincie Noord-Brabant en Brabants Landschap is een natuurontwikkelingsplan tot stand gekomen ter compensatie van het herbestemmen van de bestaande bedrijfswoning aan de Stad van Gerwen 9 tot burgerwoning. Hierbij is gekeken hoe met deze ontwikkeling een (ecologisch) rijker landschap met een betere bodemkwaliteit en meer biodiversiteit gecreëerd kan worden. Uit het de ambitiekaart van het natuurbeheerplan van de provincie komt naar voren dat één perceel van initiatiefnemer is gelegen in een gebied dat reeds is aangewezen met het natuurdoeltype ‘Rivier- en

12 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

beekbegeleidend bos’. Dit betreft het kadastrale perceel D1298, wat is gelegen in Son. De kadastrale percelen A3966 en A 3967 in Nuenen zijn aansluitend gelegen aan een zoekgebied voor bos, zie Afbeelding 7.

D1298

A3966 & A3967

Afbeelding 7 – Ambitiekaart natuurbeheerplan provincie Noord-Brabant (bron: Kaartbank provincie Noord-Brabant)

Het instellen van zoekgebieden Bos komt voort uit het concept provinciaal uitvoeringsplan voor de bossenstrategie. Onderdeel van dit plan is o.a. het vinden van locaties voor de aanleg van minstens 5000 ha bos op percelen die al zijn ingericht met natuur of nog natuur moeten worden in het NNB. Deze percelen kunnen, op verzoek van een initiatiefnemer, worden omgevormd naar of ingericht worden als bos. Het natuurdoeltype ‘Rivier- en beekbegeleidend bos’ is daarbij als volgt afgebakend: ▪ Rivier- en beekbegeleidend bos omvat bossen en struwelen die periodiek door oppervlaktewater worden overstroomd bij hoge waterstanden in beek of rivier en bossen die direct onder invloed staan van vrijwel permanent uittredend grondwater. ▪ Rivier- en beekbegeleidend bos komt niet in de duinen voor. ▪ Ook aangeplant populierenbos en doorgeschoten wilgengriend behoren tot dit type voor zover ze periodiek overstromen. ▪ Bos op veengronden waar stagnerend water periodiek boven het maaiveld komt worden tot Hoog- en laagveenbos gerekend. Om een positieve bijdrage te leveren aan de groenblauwe waarden in het gebied wordt er voor gekozen om de agrarische cultuurgronden zonder natuurwaarden om te vormen tot hoogwaardige natuur in de vorm van bos. Beide percelen worden voorzien van een boskern, met boomvormers, bosplantsoen en populieren, omgeven door struweel bos.

De kadastrale percelen A3966 en A3967 wordt daarbij omzoomd door een kruidenrijke zoom. In onderstaande afbeeldingen zijn de schetsplannen van beide percelen opgenomen. Het volledige natuurontwikkelingsplan incl. een beplantingslijst is opgenomen in Bijlage 4.

13 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Afbeelding 8 - Schetsplan perceel A3966 & A3967 Nuenen

Afbeelding 9 – Schetsplan perceel D 1298 gemeente Son

14 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

3 Beleidskader In dit hoofdstuk wordt voor zover relevant het ruimtelijke beleid voor het plangebied beschreven.

3.1 Rijksbeleid Het beleidskader op nationaal niveau is vervat in de Nationale Omgevingsvisie en de Ladder voor duurzame verstedelijking.

3.1.1

Nationale Omgevingsvisie

De Nationale omgevingsvisie (NOVI) bevat de hoofdzaken van het beleid voor de fysieke leefomgeving. Het biedt perspectief om grote opgaven aan te pakken, om samen het land mooier en sterker te maken en daarbij voort te bouwen op het bestaande landschap en de (historische) steden. Omgevingskwaliteit is het kernbegrip: ruimtelijke kwaliteit én milieukwaliteit. Uit de Omgevingswet volgt dat al het strategische beleid uit de bestaande beleidsdocumenten1, met en zonder wettelijke grondslag, én het nieuwe strategische beleid op het beleidsterrein van de fysieke leefomgeving worden opgenomen in de NOVI. De NOVI staat voor een nieuwe aanpak van vraagstukken in de fysieke leefomgeving. Het biedt ruimte voor economische ontwikkeling, mobiliteit, reductie van stikstofemissies, wonen en herstel van biodiversiteit.

De NOVI richt zich op vier prioriteiten; ▪ Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie ▪ Duurzaam economisch groeipotentieel ▪ Sterke en gezonde steden en regio’s ▪ Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Binnen het landelijk gebied stelt de NOVI de volgende beleidskeuzes: ▪ In het landelijk gebied verbeteren we de balans tussen het landgebruik en de omgevingswaarde van bodem, water en lucht; ▪ We beschermen en versterken de biodiversiteit, en benutten ons natuurlijk kapitaal duurzaam; ▪ We realiseren een duurzaam en vitaal landbouw- en voedselsysteem, gebaseerd op kringlopen en natuurinclusiviteit; ▪ Unieke landschappelijke kwaliteiten worden versterkt en beschermd. Nieuwe ontwikkelingen in het landelijk gebied voegen landschapskwaliteit toe. Omgevingsbeleid wordt landschap inclusief. Beoogde plannen omvatten de sanering van een rundveehouderij, de aanleg van nieuwe natuur in de vorm van een gemengd loofbos op gronden die nu nog in gebruik zijn als agrarische cultuurgrond én zorgvuldige landschappelijke inpassing wat extra landschapskwaliteit toevoegt. Daarnaast wordt er rekening gehouden met de omgevingswaarden bodem, water en lucht. Geconcludeerd kan worden dat beoogde plannen aansluiten bij beleidskeuzes van de NOVI.

3.1.2

Ladder voor duurzame verstedelijking

In het geval van stedelijke ontwikkeling dient getoetst te worden aan de Ladder voor duurzame verstedelijking conform artikel 3.1.6, tweede lid, van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). De ladder heeft als doel te komen tot een zorgvuldig ruimtegebruik waarbij goede afwegingen worden gemaakt waar gebouwd mag worden. Daarnaast is de ladder erop gericht om ontwikkelingen die een ruimtelijke impact hebben zoveel mogelijk binnen het bestaande stedelijk gebied op te vangen waardoor verstening van het buitengebied wordt tegengegaan. Het is een toetsingsinstrument dat gevolgd moet worden bij ruimtelijke ontwikkelingen. Op 1 juli 2017 is het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) gewijzigd, waardoor een nieuwe Laddersystematiek geldt. De begrippen ‘actuele’ en ‘regionale’ zijn geschrapt en de Ladder bevat geen treden meer. De Ladder is van toepassing op plannen die een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maken en bepaalt dat de toelichting op dat plan een beschrijving dient te bevatten van de behoefte aan die ontwikkeling en - indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied - een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Voordat getoetst wordt aan de ladder, moet worden vastgesteld of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling, bedoeld als in artikel 1.1.1 Bro.

Onder stedelijke ontwikkeling wordt verstaan: nieuwe bebouwing die een stedelijk karakter heeft zoals woningbouw, realisatie winkelruimte, kantoorpanden, bedrijventerreinen of overige stedelijke functies.

15 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Beoogde plannen voorzien in een functiewijziging van een veehouderij tot een bedrijfsmatige paardenhouderij. Hiervoor wordt de enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden – Groenblauwe mantel’ omgezet in de enkelbestemming ‘Bedrijf’ met functieaanduiding ‘specifieke vorm van bedrijf - paardenhouderij’. De paardenfaciliteiten worden binnen de omvang van het bestaande bouwvlak toegevoegd. Het bouwvlak wordt in de beoogde situatie zelfs in omvang verkleind. Deze planologische functiewijziging voorziet derhalve niet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling. De beoogde ontwikkeling aan de Stad van Gerwen 9 voorziet in een bestemmingswijziging van ‘Agrarisch’ naar ‘Wonen’. Er is reeds een agrarisch bedrijf aanwezig met een bedrijfswoning. De bestaande bedrijfswoning zal in de beoogde situatie planologisch gezien worden gewijzigd in een burgerwoning. Er is dus geen sprake van de ontwikkeling van een nieuwe woning. Conclusie Op basis van het voorgaande kan worden geconcludeerd dat er geen sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling in het kader van de Ladder voor duurzame verstedelijking. De Ladder hoeft niet verder te worden doorlopen.

3.2 Provinciaal beleid Het beleidskader van de provincie Noord-Brabant is vervat in de Brabantse omgevingsvisie en de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant. Het plan wordt hier in navolgende paragrafen aan getoetst.

3.2.1

Omgevingsvisie De Kwaliteit van Brabant

Provinciale Staten van Noord-Brabant hebben op 14 december 2018 de Omgevingsvisie ‘De kwaliteit van Brabant’ vastgesteld. Deze omgevingsvisie bevat de hoofdlijnen van het provinciale beleid voor de fysieke leefomgeving. De omgevingsvisie beschrijft daarvoor de strategische hoofdopgaven voor de lange termijn over klimaatverandering, energietransitie, verstedelijking en bereikbaarheid, concurrerende duurzame economie en de basis op orde. De omgevingsvisie ziet op een strategische gebiedsopgave voor de provincie als geheel en formuleert daarbij de ambities voor de toekomst, richting 2050 en met een tussenstap in 2030. In de visie is niet vastgelegd hoe deze doelen precies bereikt gaan worden. “Met een open blik” is centraal uitgangspunt om vanuit alle partijen en disciplines de visie voor Brabant verder te gaan uitwerken. Deze verdere uitwerking van de ambities betreft de volgende opgave voor de komende bestuursperiodes en zal terecht komen in nog op te stellen programma’s. Om de ambities te realiseren en Brabant in de toekomst welvarend, verbonden en klimaatbestendig te laten zijn, worden er vier hoofdopgaven onderscheiden: ▪ Werken aan de Brabantse energietransitie; ▪ Werken aan een klimaatbestendig Brabant; ▪ Werken aan de slimme netwerkstad; ▪ Werken aan een concurrerende, duurzame economie.

De beoogde ontwikkeling is als kleinschalig aan te merken in verhouding tot de strategische gebiedsambities door de provincie Noord-Brabant. Het plan voorziet in het herbestemmen van een veehouderij tot een paardenhouderij en tevens het herbestemmen van een bedrijfswoning tot burgerwoning. Gezien het schaalniveau raakt de ontwikkeling niet de basis- en hoofdopgaven uit de Omgevingsvisie. Daardoor past het plan in de opgenomen ambities en kaders uit de Omgevingsvisie.

3.2.2

Interim omgevingsverordening Noord-Brabant

Het geldende ruimtelijke beleid van de provincie Noord-Brabant is vervat in de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant (Iov). De Iov is tot stand gekomen door een samenvoeging van de verschillende regelingen op provinciaal niveau over de fysieke leefomgeving. Dit betekent dat de regels betrekking hebben op milieu, natuur, ruimtelijke ordening, water, bodem en wegen. De Interim omgevingsverordening is daarbij een eerste stap op weg naar een omgevingsverordening, die op grond van de Omgevingswet moet worden vastgesteld en die verplicht is voor provincies. Provinciale Staten hebben in maart 2022 de nieuwe Omgevingsverordening Noord-Brabant vastgesteld, die gelijktijdig met de Omgevingswet in werking zal treden. De Iov geldt totdat de Omgevingswet in werking treedt.

16 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

De meest recente versie van de Iov de ‘Interim-Omgevingsverordening, actualisatie’ is op 11 maart 2022 vastgesteld en per 15 april 2022 in werking is getreden. Hierin zijn diverse maatwerkbepalingen opgenomen, die in een nieuwe ‘Beleidsregel Maatwerk voor omgevingskwaliteit’ verder is uitgewerkt. De Interim omgevingsverordening bevat enerzijds algemene regels voor burgers en bedrijven en voor activiteiten. Daarnaast zijn instructieregels opgenomen voor bestuursorganen van de overheid, zoals gemeenten en waterschappen. Deze instructieregels dienen in acht te worden genomen bij de uitvoering van taken, zoals de vaststelling van een bestemmingsplan, en in de toekomst het omgevingsplan. De ontwikkelingsmogelijkheden en toegestane functies worden bepaald door de ligging van een locatie binnen de structuren en aanduidingen. Daarnaast bevat de verordening algemene regels voor de bevordering van de ruimtelijke kwaliteit. De rechtstreeks werkende regels zijn opgenomen in hoofdstuk 2 van de verordening. In hoofdstuk 3 zijn regels opgenomen waar gemeenten bij vaststelling van een bestemmingsplan rekening mee moeten houden. Voor elke ruimtelijke ontwikkeling geldt dat toepassing moet worden gegeven aan de basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies zoals deze zijn opgenomen in paragraaf 3.1.2.

Voor het overige dient getoetst te worden aan de regels die van toepassing zijn op het werkingsgebied waar het plangebied in is gelegen. In dit geval is het plangebied gelegen binnen de aanduidingen ‘Landelijk gebied’, ‘Groenblauwe mantel’, ‘Stalderingsgebied’ en ‘Boringsvrije zone’. Navolgend worden de relevante regels vanuit de verschillende aanduidingen benoemd en getoetst. Aan de aanduiding ‘Stalderingsgebied’ hoeft niet getoetst te worden omdat dat alleen geldt voor hokdieren. Paarden vallen niet onder hokdieren en vallen daardoor niet onder de stalderingseis.

Afbeelding 10 – Uitsnede kaart Interim Omgevingsverordening Noord-Brabant

Paragraaf 3.1.2 Basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies In paragraaf 3.1.2 van de Interim omgevingsverordening zijn de basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies vastgelegd. Deze basisprincipes bestaan uit de zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit en kwaliteitsverbetering van het landschap, wanneer het plangebied in het Landelijk gebied is gelegen. Met de zorgplicht wordt invulling gegeven aan een goede omgevingskwaliteit met een veilige, gezonde leefomgeving. Hiervoor zijn regels vastgelegd ten aanzien van zorgvuldig ruimtegebruik, toepassing van de lagenbenadering en meerwaardecreatie (artikel 3.6 t/m 3.8). De voorwaarden ten aanzien van kwaliteitsverbetering van het landschap zijn vervat in artikel 3.9. Art 3.6: Zorgvuldig ruimtegebruik Conform artikel 3.6 houdt zorgvuldig ruimtegebruik in dat in beginsel gebruik wordt gemaakt van een bestaand ruimtebeslag. Een bestaand ruimtebeslag is gelegen binnen het werkingsgebied ‘Stedelijk gebied’ of een bestaand bouwperceel. Wanneer er sprake is van een stedelijke ontwikkeling dient toepassing te worden gegeven aan artikel 3.1.6, tweede lid, van het Besluit ruimtelijke ordening (Ladder voor duurzame verstedelijking). Alle gebouwen, bijbehorende bouwwerken en ander permanente voorzieningen dienen te worden geconcentreerd binnen een bouwperceel.

17 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

De beoogde burgerwoning wordt gevestigd in een reeds bestaande bedrijfswoning. Voor de ontwikkeling van de bedrijfsmatige paardenhouderij wordt gebruik gemaakt van een bestaand bouwvlak. De uitbreiding is beperkt en blijft binnen de door de provincie als maximum gehanteerde 1,5 ha. Het bouwvlak krijgt een omvang van circa 11.665 m2. De bouwvlakken van de burgerwoning en de paardenhouderij zijn gezamenlijk kleiner dan het bestaande bouwvlak. Alle gebouwen, bijbehorende bouwwerken en ander permanente voorzieningen worden geconcentreerd binnen het nieuwe bouwvlak. In voorgaande paragraaf is reeds geconcludeerd dat de Ladder niet van toepassing is op het initiatief. Er is met het initiatief dus sprake van zorgvuldig ruimtegebruik. Art. 3.7: Toepassing van de lagenbenadering De toepassing van de lagenbenadering omvat het effect van de ontwikkeling op verschillende lagen. Hierbij dient onderzocht te worden wat de effecten zijn op: ▪ de ondergrond; ▪ de netwerklaag; ▪ de bovenste laag. Met het effect op de ondergrond worden o.a. de aspecten bodem, grondwater en archeologische waarden bedoeld. De netwerklaag omvat aspecten zoals infrastructuur, natuurnetwerk, energienetwerk, waterwegen waaronder een goede, multimodale afwikkeling van het personen- en goederenvervoer.

In de beschouwing van de bovenste laag dienen aspecten zoals cultuurhistorische en landschappelijke waarden, de omvang van de functie en de bebouwing, de effecten op bestaande en toekomstige functies, de effecten op volksgezondheid, veiligheid en milieu aan bod te komen. Hierbij dient te worden gekeken naar het verleden, heden en toekomst. De beoogde ontwikkeling mag geen negatieve effecten hebben op de waarden in de omgeving en dient ook in de toekomst geen beperkingen op te leveren voor de omgeving. De toetsing van de gevolgen van het initiatief op bovengenoemde aspecten wordt uiteengezet in hoofdstuk 4 van deze toelichting. Art. 3.8: Meerwaardecreatie Het aspect meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken. Het biedt de mogelijkheid om opgaven en ontwikkelingen te combineren, waardoor er meerwaarde ontstaat. Daarnaast ontstaat een bijdrage aan andere opgaven en belangen dan die rechtstreeks met de ontwikkeling gemoeid zijn. In dit geval wordt meerwaarde gecreëerd door de aanleg van nieuwe natuur in de vorm van een gemengd loofbos op gronden die nu nog in gebruik zijn als agrarische cultuurgrond en een zorgvuldige landschappelijke inpassing van de beoogde burgerwoning én paardenhouderij. Hier wordt in navolgende alinea verder op in gegaan.

Het bouwvlak aan de overzijde van de weg opgeheven zodat er sprake is van zuinig ruimtegebruik. De kuilvoerplaten worden gesaneerd en de verouderde bebouwing wordt gerenoveerd waardoor er sprake is van een verbetering van de ruimtelijke uitstraling. De renovatie van de langgevelboerderij heeft hier reeds een bijdrage aan geleverd. De herontwikkeling van de rundveehouderij naar paardenhouderij zorgt voor een aanzienlijke milieukundige kwaliteitsverbetering. Art. 3.9: Kwaliteitsverbetering Een bestemmingsplan in landelijk gebied moet gepaard gaan met een fysieke verbetering van het landschap. Daarnaast moet worden aangetoond hoe deze fysieke verbetering financieel, juridisch en feitelijk wordt verzekerd. Een verbetering kan o.a. bestaan uit een landschappelijke inpassing, behoud of herstel van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing of terreinen, het slopen van bebouwing of aanleggen van extensieve recreatieve mogelijkheden. Deze vormen van kwaliteitsverbetering moeten aan sluiten bij de gemeentelijke beleidsnotitie ‘Landschapsinvesteringsregeling Nuenen c.a. 2020’, welke is vastgesteld op 28-05-2020. In de gemeentelijke beleidsnotitie staat omschreven hoe bij ontwikkelingen wordt omgegaan met de verbetering van ruimtelijke kwaliteit.

Er worden drie verschillende categorieën van ruimtelijke ontwikkelingen onderscheiden, op basis van de impact die de ontwikkeling heeft op de omgeving. ▪ Categorie 1. Ruimtelijke ontwikkelingen die geen (extra) kwaliteitsverbetering van het landschap vereisen. ▪ Categorie 2. Ruimtelijke ontwikkelingen waarbij de kwaliteitsverbetering van het landschap wordt vormgegeven door te voorzien in een goede landschappelijke inpassing. ▪ Categorie 3. Ruimtelijke ontwikkelingen waarbij de basis inspanning voor kwaliteitsverbetering wordt genormeerd in euro’s (op basis van forfaitaire bedragen).

18 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Het planvoornemen voorziet in het herbestemmen van een rundveehouderij tot bedrijfsmatige paardenhouderij met bedrijfswoning en het veranderen van de functie van een bestaande bedrijfswoning tot burgerwoning op basis van de Beleidsregel maatwerk omgevingskwaliteit Noord-Brabant. De bestemming van de Stad van Gerwen 9 A-B wordt dus gewijzigd van agrarisch in een agrarisch verwante functie ten behoeve van de bedrijfsmatige paardenhouderij. Het bouwvlak wordt in omvang beperkt van circa 1,48 ha naar 11.665 m2. Hiermee is sprake van een categorie 2 ontwikkeling en is aanleg en instandhouding van landschappelijke inpassing van toepassing. Er is derhalve een landschappelijk inpassingsplan opgesteld waarmee een positieve bijdrage wordt geleverd aan de bescherming van de aanwezige landschappelijke waarden en kenmerken. In paragraaf 2.2 is het landschappelijk inpassingsplan toegelicht. De aanleg- en onderhoudsverplichting worden geborgd in de bestemmingsregels voor de beoogde paardenhouderij. Om de bestaande bedrijfswoning in gebruik te kunnen nemen als burgerwoning wordt toepassing gegeven aan de maatwerkbepaling in artikel 3.78 van de Iov met als doel omgevingskwaliteit. Bij toepassing van deze maatwerkbepaling is artikel 3.9 ten aanzien van kwaliteitsverbetering niet van toepassing.

Met het landschappelijk inpassingsplan wordt derhalve voldaan aan de voorwaarden voor kwaliteitsverbetering van het landschap. Art. 3.12 Boringsvrije zone Lid 1: Een bestemmingsplan van toepassing op Boringsvrije Zone strekt mede tot het behoud van de weerstandbiedende bodemlagen. Lid 2: Een bestemmingsplan als bedoeld in het eerste lid stelt regels die het risico op schade aan de bodem en het zich daarin bevindende grondwater voorkomen. Met de beoogde ontwikkelingen wordt niet in de grond geboord. Het laat de weerstandbiedende bodemlagen en het zich daarin bevindende grondwater ongemoeid. Derhalve vormen de ontwikkelingen geen risico voor de bodem en het grondwater. In de regels is geborgd dat een omgevingsvergunning moet worden aangevraagd bij activiteiten en werken die schadelijk kunnen zijn voor de grondwaterkwaliteit, zoals boringen en grondwerkzaamheden dieper dan 10 meter. Art. 3.32 Landschappelijke waarden in de groenblauwe mantel Lid 1: Een bestemmingsplan van toepassing op de Groenblauwe mantel: a. sterkt tot behoud, herstel of duurzame ontwikkeling van het watersysteem en de daarmee samenhangende ecologische waarden en kenmerken en landschappelijke waarden en kenmerken; b. stelt regels ter bescherming van de ecologische, landschappelijke en hydrologische waarden en kenmerken van het gebied; c.

borgt dat een ontwikkeling gepaard gaat met een positieve bijdrage aan de bescherming en ontwikkeling van de ecologische waarden en kenmerken en landschappelijke waarden en kenmerken. Lid 2: De toelichting bij een bestemmingsplan als bedoeld in het eerste lid bevat een beschrijving van de aanwezige ecologische waarden en kenmerken en landschappelijke waarden en kenmerken. Door middel van een flora- en faunaonderzoek is in kaart gebracht wat de ecologische waarden en kenmerken binnen het plangebied zijn (BRO, 23-03-2020, Bijlage 5). In het landschappelijk inpassingsplan en het natuurontwikkelingsplan wordt aandacht gegeven aan het versterken van het watersysteem in relatie met de ecologische waarden. Dit is uitvoerig toegelicht in hoofdstuk 2. Middels de aanleg- en instandhoudingsverplichting wordt de bescherming van de betreffende waarden geborgd. Hiermee wordt voldaan aan de regels betreffende de groenblauwe mantel. Artikel 3.59 Overig-agrarisch bedrijf in Groenblauwe mantel Een bestemmingsplan van toepassing op Groenblauwe mantel voor een overig-agrarisch bedrijf: a. bepaalt dat de vestiging van een overig-agrarisch bedrijf is uitgesloten; b. kan bepalen dat omschakeling naar een overig-agrarisch bedrijf tot ten hoogste 1,5 hectare bouwperceel is toegestaan, als dit bijdraagt aan een afname van de uitstoot van ammoniak, geur en fijnstof in het gebied; c.

kan voorzien in een uitbreiding van een bestaand overig-agrarisch bedrijf tot ten hoogste 1,5 hectare bouwperceel als dit noodzakelijk is voor de agrarische bedrijfsvoering.

19 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

In het plangebied is sprake van een herbestemming van een veehouderij tot paardenhouderij. Dit zorgt voor een afname van ammoniak, geur en fijnstof, waardoor het woon- en leefklimaat voor de omliggende woningen aanzienlijk verbeterd. Het bouwvlak wordt in omvang beperkt van circa 1,48 ha naar 11.665 m 2 (1,1 ha) en de bestaande bebouwing wordt gerenoveerd. Dit overschrijdt het maximum oppervlak van 1,5 hectare niet. Het bouwvlak aan de overzijde van de weg zal worden opgegeven, waardoor de totale bebouwde oppervlakte in het plangebied wordt beperkt. De kuilvloerplaten die op het bouwvlak aanwezig zijn, zullen gesaneerd worden. De veehouderij wordt gestaakt, waardoor de vrijkomende agrarische bebouwing hergebruikt kan worden t.b.v. van een paardenhouderij. De bebouwing verkeert in goede staat, waardoor het kapitaalvernietiging zou zijn om dit te slopen en elders een paardenhouderij te exploiteren. Bovendien is een paardenhouderij vanwege zijn aard en benodigde buitenruimte beweiding niet passend op een bedrijventerrein. Het zou derhalve niet doelmatig zijn om de paardenhouderij elders op een bedrijventerrein te vestigen. Er zal dus geen grootschalige nieuwe bebouwing worden ontwikkeld, waardoor de uitstraling en indeling van het buitengebied niet aangetast wordt.

Daarnaast worden twee percelen die nu nog in gebruik zijn als agrarische cultuurgrond ingericht als natuur in de vorm van een gemengd loofbos, waardoor er sprake is van ruimtelijke kwaliteitsverbetering in het gebied. Bovendien wordt de ontwikkeling zorgvuldig ingepast middels een landschappelijk inpassingsplan. Er kan dus worden geconcludeerd dat het initiatief past binnen de voorwaarde van de Iov ten aanzien van overige agrarische bedrijven in Groenblauwe mantel. Art. 3.70 Afwijkende regels bedrijfswoningen Lid 1: Een bestemmingsplan kan voorzien in de nieuwbouw van ten hoogste één bedrijfswoning binnen het bouwperceel van een op grond van deze verordening toegelaten bedrijf als de toelichting een verantwoording bevat dat: a. de noodzaak vanwege de aard van de bedrijfsvoering aanwezig is; b. de noodzaak van deze nieuwbouw niet het gevolg is van een eerder aanwezige, inmiddels afgestoten bedrijfswoning. Lid 2: Voor een grootschalig verblijfsrecreatief bedrijf zijn overeenkomstige toepassing van het eerste lid ten hoogste twee bedrijfswoningen toegestaan. Lid 3: Een bestemmingsplan kan voorzien in het gebruik van een bestaande burgerwoning als bedrijfswoning, als de woning binnen het bouwperceel van het bedrijf wordt gebracht en daarmee een ruimtelijke eenheid vormt.

In de beoogde plannen wordt het westelijke deel van de bestaande langgevelboerderij aan de Stad van Gerwen 9A opnieuw in gebruik genomen als bedrijfswoning. Dit deel van de langgevelboerderij is vroeger lange tijd als bedrijfswoning gebruikt, maar is later in gebruik genomen als mantelzorgwoning. Hierdoor is de woning al binnen het bouwperceel van het bedrijf aanwezig. Door de landelijke uitstraling vormt het tevens een ruimtelijke eenheid met de beoogde paardenhouderij en (vollegronds)teelt. Op basis van deze toelichting is tevens advies ingewonnen bij de Stichting Advisering Agrarische Bouwplannen (AAB), zie Bijlage 6. Zij lichten toe dat het bedrijf en de ruimtelijke faciliteiten aan de Stad van Gerwen 9A zodanig van omvang zullen zijn dat de ontwikkeling van een volwaardig paardenhouderijbedrijf perspectiefvol is. Art. 3.78 Maatwerk met als doel omgevingskwaliteit Lid 1: Een bestemmingsplan kan voor een concreet initiatief nieuwvestiging mogelijk maken als: a. de ontwikkeling volledig tot doel heeft een versterking te geven van de omgevingskwaliteit en voor dat doel de middelen genereert; Ter versterking van de omgevingskwaliteit wordt met het initiatief een rundveehouderij ontwikkeld tot paardenhouderij, wat voor een milieukundige kwaliteitsverbetering zorgt doordat de uitstoot van ammoniak, geur en fijnstof beduidend afnemen, dan wel volledig komen te vervallen.

Dit heeft een aanzienlijke verbetering van het woon- en leefklimaat in de omgeving tot gevolg. Daarnaast worden de kuilvoerplaten van 800 m2 op het zuidelijke bouwvlak gesaneerd, het bouwvlak ter plaatse wordt opgeheven en de gronden zullen in gebruik worden genomen als agrarische cultuurgrond. Dit betreft een oppervlakte van circa 1.325 m2. Verder worden twee percelen die nu nog in gebruik zijn als agrarische cultuurgrond – in totaal 11.000 m2 - ingericht als natuur in de vorm van een gemengd loofbos, waardoor er sprake is van een aanzienlijke kwaliteitsverbetering in het gebied.

20 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

b.

de realisering van de onder a bedoelde versterking van omgevingskwaliteit niet op een andere wijze is verzekerd; De realisatie van de onder a genoemde bijdragen aan de versterking van de omgevingskwaliteit is niet op een andere wijze verzekerd. De maximale ammoniakemissie afkomstig vanuit de paardenhouderij is in de regels geborgd middels de AERIUS-berekening voor de beoogde situatie. Het overtollige deel van de milieutoestemming van het bedrijf wordt ingetrokken. De agrarische cultuurgrond die wordt ingericht als natuur en in Nuenen is gelegen wordt middels dit plan bestemd als ‘Natuur’. Het perceel dat in de gemeente Son en Breugel is gelegen wordt op een later moment herbestemd tot Natuur. Dit is door het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Son en Breugel middels de brief die als Bijlage 7 aan deze toelichting is toegevoegd. De aanleg en instandhouding van het gehele natuurontwikkelingsplan wordt middels een voorwaardelijke verplichting voor het gebruik van de woonbestemming vastgelegd. Het zuidelijke bouwvlak wordt middels dit plan weg bestemd. De sanering van de kuilvoerplaten is middels een voorwaardelijk saneringsverlichting voor het gebruik van de woonbestemming vastgelegd.

c.

de ontwikkeling door meerwaardecreatie aanzienlijk bijdraagt aan algemene belangen zoals sloop van overtollige bebouwing, de aanleg van natuur en bos, de verbetering van het woon- en leefklimaat, het terugdringen van de emissie van milieuhinderlijke stoffen of het behoud van cultuurhistorische waarden; Zoals onder a reeds toegelicht draagt het initiatief bij aan de algemene belangen door sloop van overtollige bebouwing, de aanleg van natuur, de verbetering van het woon- en leefklimaat en het terugdringen van de emissie van milieuhinderlijke stoffen.

d.

de ontwikkeling en de versterking van omgevingskwaliteit passen binnen de gewenste ontwikkelingsrichting van het gebied, bedoeld in Artikel 3.77; De beoogde plannen passen bij de ontwikkeling van het buitengebied. De bestaande rundveehouderij wordt herontwikkeld tot paardenhouderij. Dit zorgt voor een aanzienlijke milieukundige kwaliteitsverbetering. Daarnaast wordt meerwaarde gecreëerd door de aanleg van nieuw natuur op gronden die nu nog in gebruik zijn als agrarische cultuurgrond en een zorgvuldige landschappelijke inpassing van de paardenhouderij én burgerwoning.

e.

is onderbouwd dat de activiteit volhoudbaar is naar de toekomst, bezien vanuit duurzaamheid en economisch oogpunt; Het plan is ter toetsing voorgelegd aan de Stichting Advisering Agrarische Bouwplannen, zie Bijlage 6. De Agrarische Adviescommissie is van oordeel dat dat de ruimtelijke faciliteiten aan de Stad van Gerwen 9A zodanig van aard en omvang zullen zijn dat de ontwikkeling van een volwaardig paardenhouderijbedrijf perspectiefvol is.

f.

de ontwikkeling past binnen de uitgangspunten, belangen en doelen die deze verordening beoogt te beschermen; Welke effecten het initiatief heeft op andere aspecten, waaronder een veilige en gezonde leefomgeving, mobiliteit, agrarische ontwikkeling, stedelijke ontwikkeling, leefbaarheid en leegstand elders wordt in hoofdstuk 4 besproken.

g.

bij de uitwerking van het plan deskundigen worden betrokken op het gebied van omgevingskwaliteit, onder wie een deskundige die bij de provincie Noord-Brabant werkzaam is. In het kader van het wettelijk vooroverleg is het bestemmingsplan ter toetsing voorgelegd aan de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte voor ruimte.

Lid 2: De bijdrage aan het versterken van omgevingskwaliteit betreft maatwerk waarbij in ieder geval de volgende aspecten in acht worden genomen en juridisch vastgelegd als de activiteit de realisatie van een woning betreft: a. wordt de woning opgericht op een aanvaardbare locatie in Landelijk gebied; Er is sprake van een aanvaardbare locatie voor de ontwikkeling van een woning als de locatie in een bebouwingsconcentratie ligt of de ontwikkeling een logische afronding geeft van Stedelijk gebied of een bebouwingsconcentratie. Uit de Iov blijkt dat een bebouwingsconcentratie een ‘kernrandzone’, ‘bebouwingslint’ of ‘bebouwingscluster’ is. Het gehucht Stad van Gerwen ligt in een bebouwingscluster, namelijk een ‘vlakvormige verzameling van bebouwing, geheel of gedeeltelijk, in Landelijk gebied’. Dit blijkt tevens uit de beleidsnotitie ‘Bouwen in het buitengebied van Nuenen, richtlijn voor Ruimte voor Ruimte initiatieven in bebouwingsconcentraties’, waarin Stad van Gerwen is aangewezen als bebouwingslint. Het initiatief wordt in navolgend hoofdstuk aan deze beleidsnotitie getoetst.

21 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

b.

is de fysieke tegenprestatie, die is gericht op het versterken van omgevingskwaliteit, qua omvang gelijk aan de tegenprestatie voor een ruimte-voor-ruimte kavel; en De waarde van een ruimte-voor-ruimte kavel is genormeerd op € 125.000,-. Uit de berekening in Bijlage 1 blijkt dat de fysieke tegenprestatie die met het plan ten behoeve van de omgevingskwaliteit wordt bewerkstelligd een waarde heeft van circa €126.485,-. Hiermee is de geleverde tegenprestatie qua omvang groter dan de tegenprestatie voor een ruimte-voor-ruimte kavel.

c.

is in overleg met de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte voor ruimte onderzocht of de ontwikkeling van een ruimte-voor-ruimte kavel tot de mogelijkheden behoort; In dit geval betreft het de herbestemming van een bestaande bedrijfswoning tot burgerwoning. De ontwikkeling van een ruimte-voor-ruimte kavel behoort derhalve niet tot de mogelijkheden.

Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de beoogde planologische herziening voldoet aan het provinciale beleid.

3.3 Gemeentelijk beleid Het relevante gemeentelijke beleid is vervat in de Omgevingsvisie Nuenen, Programma Wonen 2020-2030, Beleidsnotitie ‘Bouwen in het buitengebied van Nuenen’, Landschapsstudie Buitengebied Nuenen 2020 en het bestemmingsplan ‘Buitengebied Nuenen’. Het plan wordt hier in navolgende paragrafen aan getoetst.

3.3.1

Omgevingsvisie Nuenen

Om nieuwe ontwikkelingen in de gemeente Nuenen, Gerwen en Nederwetten in goede banen te leiden, heeft de gemeente de Omgevingsvisie voor Nuenen opgesteld. Hierin staat het toekomstbeeld van de Nuenense leefomgeving beschreven. De visie beschrijft de kernkwaliteiten van Nuenen en benoemt de opgaven voor de fysieke leefomgeving en hoe deze samenkomen. De Omgevingsvisie is verdeeld in 4 opgaven en uitgangspunten: 1. hoogwaardige woon- en leefomgeving; 2. de vitale samenleving; 3. een robuust landschap; 4. Nuenen in Brainport. Met de opgave ‘Robuust landschap’ wil de gemeente Nuenen inzetten op drie thema’s, namelijk natuurontwikkeling, landbouw en energietransitie. De rijke natuur van Nuenen wordt behouden en versterkt met aandacht voor vergroting van de biodiversiteit, klimaatadaptatie, cultuurhistorie en recreatie. De grote verscheidenheid tussen de gebieden wordt gekoesterd. Ook wil de gemeente inzetten op duurzame landbouw, waarbij het gebruik van het land in balans is met de natuurlijke systemen. Dit houdt in dat de landbouw zich aanpast op lokaal beschikbaar water, energie en grondstoffen zonder deze uit te putten. Duurzame landbouw maakt geen of minimaal gebruik van kunstmatige meststoffen of bestrijdingsmiddelen en draagt bij aan biodiversiteit. Duurzame landbouw betekent ook dat de boeren genoeg verdienen en dat landbouw geen negatief effect heeft op de gezondheid.

Een deel van de agrariërs gaat waarschijnlijk stoppen. Waar mogelijk worden zij gefaciliteerd om de vrijkomende ruimte voor andere functies te gebruiken. Vrijkomende agrarische bebouwing kan ook in aanmerking komen voor transformatie naar wonen en/of zorgfuncties. Het plangebied bevindt zich in het gebied ‘Bos, heide en vennen’. Afbeelding 5 geeft de gebiedsgerichte uitwerking weer. Het plangebied is in het rood omcirkeld.

22 Toelichting bestemmingsplan Stad van Gerwen 9, 9 A-B

Afbeelding 11 – Uitsnede verbeelding Omgevingsvisie Nuenen

Het landschap gecategoriseerd als ‘Bos, heide en vennen’ zal zich verder ontwikkelen tot een robuuste en aaneengesloten landschappelijke verbinding bestaande uit bossen, heide en vennen. De huidige kwaliteiten worden hiermee versterkt en er kan beter worden ingespeeld op klimaatadaptatie (vasthouden van water) en versterking van de biodiversiteit. De zone wordt hiermee nog interessanter voor recreanten, waarbij wordt ingezet op recreatie die niet verstorend is voor natuur en bewoners en waarvoor nauwelijks voorzieningen aangelegd hoeven te worden. De routestructuren voor wandelaars en fietsers worden waar mogelijk versterkt. In het plangebied is sprake van een functiewijziging van bedrijfswoning tot burgerwoning en een herbestemming van een rundveehouderij tot paardenhouderij. Initiatiefnemers willen de bestaande rundveehouderij graag beëindigen, omdat de initiatiefnemer op leeftijd begint te raken. Zijn zoon wil de ruimte op deze locatie gebruiken om een paardenhouderij exploiteren. Het bouwvlak wordt daarbij verkleind en er wordt bebouwing gerenoveerd. Het bouwvlak aan de overkant van de weg zal worden opgeheven. Er zal geen grootschalige nieuwe bebouwing gerealiseerd worden waardoor er geen effect is op de uitstraling en indeling van het buitengebied. Door middel van een landschappelijk inpassingsplan wordt de ontwikkeling zorgvuldig ingepast.