Bijlage 01 - Jaarstukken 2022

Jaarstukken 2022

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 2 Voorwoord ............................................................................................................................................... 3 Samenvatting ........................................................................................................................................... 4 Resultaatbestemming .............................................................................................................................. 5 Algemene toelichting en inleiding bij programma's ................................................................................. 7 Kadernota 2022.................................................................................................................................... 8 Corona ............................................................................................................................................... 10 Programma 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening ................................................................... 11 Programma 2. Veiligheid & Handhaving ............................................................................................... 18 Programma 3.

Werk (participatie), Zorg & Jeugd .................................................................................. 22 Programma 4. Verenigingen & Accommodaties ................................................................................... 30 Programma 5. Wonen & Leefomgeving ................................................................................................ 35 Programma 6. Ruimtelijk beheer, Milieu & Verkeer .............................................................................. 41 Programma 7. Economie, Toerisme & Recreatie .................................................................................. 46 Programma 8. Financiën & Belastingen ................................................................................................ 50 Paragrafen ............................................................................................................................................. 53 Lokale heffingen ................................................................................................................................. 54 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................................... 60 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................

70 Financiering........................................................................................................................................ 77 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................... 80 Verbonden partijen ............................................................................................................................. 85 Inleiding ......................................................................................................................................... 85 Gemeenschappelijke regelingen ................................................................................................... 85 Vennootschappen en coöperaties ................................................................................................. 95 Stichtingen en verenigingen .......................................................................................................... 96 Grondbeleid...................................................................................................................................... 100 Wet open overheid ...........................................................................................................................

106 Jaarrekening ........................................................................................................................................ 107 Balans .............................................................................................................................................. 108 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ........................................................................ 110 Toelichting op de balans .................................................................................................................. 113 Niet in de balans opgenomen verplichtingen ................................................................................... 121 Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening ...................................................................... 123 Het overzicht van baten en lasten per taakveld ............................................................................... 125 Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening ............................................... 127 Vennootschapsbelasting ............................................................................................................. 127 Begrotingsrechtmatigheid ............................................................................................................

127 Analyse overzicht van baten en lasten ........................................................................................ 128 Overzicht onvoorzien ................................................................................................................... 137 Overzicht van de incidentele baten en lasten .............................................................................. 137 Overzicht van de structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves .......................... 139 Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) ........... 139 Overzicht van projecten ................................................................................................................... 142 Overzicht van investeringen ............................................................................................................. 143 Reserves en voorzieningen ............................................................................................................. 149 Overzicht van de reserves en voorzieningen .............................................................................. 149 Toelichting op de reserves ..........................................................................................................

151 Toelichting op de voorzieningen .................................................................................................. 157 Bijlage Single information single audit (SISA) ................................................................................. 161 Subsidie Bereikbaarheidsakkoord ................................................................................................... 182 Controleverklaring ............................................................................................................................ 183

2

Voorwoord Voor u ligt de jaarrekening 2022. Een jaar waarin onze inwoners naar de stembus gingen voor de gemeenteraadverkiezing. Waarin we afscheid hebben genomen van een aantal raads- en collegeleden en een nieuw gemeentebestuur is aangetreden. Op 30 maart 2022 is de nieuwe gemeenteraad geïnstalleerd en eind september 2022 was het nieuwe college compleet. Een jaar dat voor nieuwe bestuurders in het teken stond van inwerken. Maar ook het jaar waarin besloten is om het Nuenense BOB-model (Beeldvorming, Oordeelsvorming en Besluitvorming) voor de raad in te voeren en hier ervaringen mee op te doen; kijken wat werkt en wat bijstelling behoeft. Daarbij is gewoon doorgewerkt; reguliere taken en werkzaamheden zijn uitgevoerd, er is voortgang geboekt in projecten en maatschappelijke opgaven zijn ter hand genomen. De jaarrekening kent een positief resultaat van ruim € 6 miljoen, waarvan ruim € 1 miljoen betrekking heeft op grondexploitaties. Concreet betekent dit dat we een aanzienlijk bedrag in de algemene reserve kunnen storten. Dit draagt bij aan de buffer die we willen creëren om ook in de toekomst financiële armslag te hebben. Bertje van Stiphout, wethouder Financiën

3

Samenvatting In 2022 is na de gemeenteraadsverkiezingen een nieuw gemeentebestuur aangetreden. De raad heeft in goed constructief overleg een raadsagenda voor de bestuursperiode 2022 - 2026 vastgesteld. In deze raadsagenda is een aantal thema's op hoofdlijnen opgenomen die door alle zeven raadsfracties worden onderschreven. De raadsagenda is door de coalitiepartijen nader uitgewerkt op inhoud en financiën en zij hebben nog een aantal eigen thema's toegevoegd. Dit heeft geresulteerd in het coalitieprogramma 2022 - 2026 Samen Werken aan Nuenen. De uitvoering hiervan is uitgewerkt in het collegeprogramma. Allereerst hebben we met de begroting 2023 en meerjarenraming 2024 - 2026 een pas op de plaats gemaakt. We zagen ons hiertoe genoodzaakt gelet op de sterk stijgende bouwkosten, hoge inflatie, hoogte langlopende leningen en onzekerheid rondom de hoogte van de rijksbijdrage vanaf 2026. Daarom hebben we besloten om een realitycheck te doen op een aantal grote investeringsprojecten, zoals de Hongerman, het Klooster en de Bundelroutes. Deze processen zijn in 2022 in gang gezet. De uitkomsten worden in 2023 aan de raad voorgelegd. In verband met de kosten voor de opvang van Oekraïners hebben wij rijksgelden ontvangen. Het is ons afgelopen jaar gelukt om de kosten beperkt te houden waardoor er meer rijksgelden zijn ontvangen dan er door de gemeente kosten zijn gemaakt.

We verwachten in 2024 nog wel kosten te moeten maken voor de opvang van vluchtelingen, zowel uit de Oekraïne als andere landen. Daarom stellen we bij de jaarrekening voor om het resterende deel van de rijksgelden beschikbaar te houden voor de opvang van vluchtelingen. De beperkende maatregelen als gevolg van de coronapandemie liggen inmiddels achter ons. De gelden die we vanuit het Rijk hebben ontvangen, zijn conform eerdere besluitvorming van uw raad gestort in de bestemmingsreserve Rijkscompensatie coronacrisis. In 2022 hebben we nog een deel van deze gelden gericht ingezet. In de bestemmingsreserve resteert nog een bedrag van € 352.126,-. Wij willen bij de jaarrekening aan uw raad voorstellen deze bestemmingsreserve op te heffen en de resterende gelden over te brengen naar de algemene reserve. De jaarrekening sluit met een positief resultaat van ruim € 6,2 miljoen. Hiervan is een groot deel afkomstig van de grondexploitaties. Op hoofdlijnen zijn de oorzaken van het resultaat, voor zover dat afwijkt van het begrote resultaat, als volgt: Wmo/jeugd Opvang Oekraïense vluchtelingen Grondexploitaties Algemene uitkering gemeentefonds

Begroot

Gerealiseerd

Afwijking

-9.362.000

-8.647.000

-715.000

0

707.000

-707.000

-470.000

1.597.000

-2.067.000

36.072.000

36.494.000

-422.000

Overige afwijkingen

-786.000

Resultaat

1.537.000

6.234.000

-4.697.000

Enkele bedragen werken door in 2023 waartoe wij een voorstel voor resultaatbestemming doen, zie volgende bladzijde. De schuldenpositie blijft onverminderd hoog, maar de reservepositie verbetert sterk. De ratio weerstandsvermogen is in 2022 gestegen van 1,52 naar 1,96. Met bovengenoemde resultaten en de daarbij horende voeding van de reserves verbetert de financiële positie nog verder.

4

Resultaatbestemming Het jaarresultaat 2022 bedraagt € 6.234.402,-. Hiervan heeft € 1.027.682,- betrekking op grondexploitaties. Voor het resultaat uit de grondexploitaties zijn in de Nota grondbeleid 2019-2023 beleidsregels vastgesteld over resultaatbestemming. Het resterende resultaat wordt in principe ten gunste van de algemene reserve gebracht. Incidentele budgetten van bijvoorbeeld projecten (niet zijnde investeringskredieten) vervallen aan het eind van het jaar indien zij niet (volledig) zijn besteed. Vaak is er een goede reden of zijn er bijzondere omstandigheden die ertoe hebben geleid dat we het plan of het project niet hebben kunnen uitvoeren of afronden. Voor dergelijke budgetten heeft de raad in de Tussentijdse rapportage najaar 2022 ingestemd met een nieuwe werkwijze. Vanaf 2023 worden hiervoor bij de najaarsrapportage voorstellen gedaan. Voor het jaar 2022 stellen wij in deze jaarrekening voor om enkele budgetten over te hevelen naar 2023. Deze voegen wij toe aan de gebruikelijke voorstellen tot resultaatbestemming (resultaten op grondexploitaties en het resterende resultaat). Als kader hanteren we hierbij ook de 75/25 regel die bij begroting 2023 is afgesproken. Dat betekent dat we minimaal 75% van het totale resultaat aan de algemene reserve toevoegen.

Onderstaand overzicht omvat daarmee het voorstel tot resultaatbestemming: Voorstel tot resultaatbestemming Programma

Totaal gerealiseerd resultaat 2022

6.234.402

3

Rijksbijdrage opvang Oekraïners

707.000

4

Locatie-onderzoek 2e sporthal

20.000

5

Onderzoek woningbouw in Nederwetten en Gerwen

40.000

5

Bouwgrondexploitatie: algemene reserve grex

955.721

5

Bouwgrondexploitatie: algemene reserve winstnemingen grex

71.961

6

Vallestap onderzoek en juridische procedure

15.000

6

Onderhoud snoeien bomen en calamiteiten bomen

18.000

7

Eenmalige kosten dagstrand Enode n.a.v. VSO

21.500

8

Energietoeslag decembercirculaire

312.000

8

Reserve corona (vanuit bestemmingsreserve)

352.126

8

Reserve corona (bestemmingsreserve vervalt)

-352.126

Resterend resultaat: naar algemene reserve

4.073.220

Check: min. 75% van het resultaat (excl grondexploitatie)

3.905.040

Toelichtingen: Rijksbijdrage opvang Oekraïners: Over 2022 is er een overschot ontstaan van € 707.000,- voor het project “Oekraïne” doordat de vergoedingen vanuit het Rijk hoger zijn geweest dan de kosten voor het opvangen van Oekraïense vluchtelingen in de gemeente Nuenen. In 2023 verwachten wij meer kosten, o.m. huurkosten, en houden we rekening met een lagere bijdrage van het Rijk. Daarnaast verwachten wij niet alleen kosten voor opvang van Oekraïners maar ook van andere vluchtelingen. Er is voorlopig nog een financieel risico voor het plan om asielzoekers op te vangen in de gemeente Nuenen, door het overhevelen van het overschot kan dit geld ook voor deze doelgroep worden aangewend. Locatie-onderzoek 2e sporthal: In 2022 is gestart met de locatiestudie maar zijn geen kosten gemaakt. Door andere prioriteiten, ziekte en de ontwikkelingen rondom binnensportaccommodaties in het vierde kwartaal is de locatiestudie niet afgerond. Het belang om in 2023 een locatiestudie uit te (laten) voeren is naar voren gekomen bij de procedures rondom de Hongerman en de nieuwbouw van een sporthal op Oude Landen. Daarom wordt voorgesteld het incidentele budget over te hevelen naar 2023 Onderzoek woningbouw in Nederwetten en Gerwen: Om de woningbouwkansen in Nederwetten en Gerwen te verkennen was voor 2022 € 40.000,begroot.

De voorbereidingen zijn gestart, maar de kosten van de uitvoering vallen geheel in 2023.

5

Bouwgrondexploitatie: Het resultaat op de grondexploitaties bedraagt € 1.027.682,-. Het grootste deel betreft de verlaging van de verliesvoorziening en een winst na afsluiting van project Eeneind II Zuid. Dit gedeelte brengen we ten gunste van de algemene reserve bouwgrond (€ 955.721,-). Voor een klein deel gaat het om voorlopige winstnemingen, bepaald conform BBV. Deze storten we in een aparte reserve (€ 71.961,-). Vallestap: Onderzoek en juridische procedure lopen nog. Van het hiervoor incidenteel toegekende budget is nog € 15.000,- niet besteed. De verwachting is dat dit budget in 2023 nodig is voor afronding van de juridische procedure. Snoeien bomen en calamiteiten bomen: Voor het hiervoor incidenteel toegekende budget is € 18.000,- niet besteed. De verwachting is dat dit budget in 2023 nodig is voor afronding van de boomveiligheidscontrole die in 2022 is gemaakt. Eenmalige kosten dagstrand Enode n.a.v. VSO: Een groot deel van de werkzaamheden naar aanleiding van de oplevering met de voormalige erfpachter zijn uitgevoerd, een deel van de werkzaamheden volgen nog in 2023. Een deel van het hiervoor incidenteel toegekende budget is ook nog niet besteed en is noodzakelijk om deze werkzaamheden nog te kunnen uitvoeren.

Energietoeslag decembercirculaire: Bij de decembercirculaire gemeentefonds heeft het Rijk € 312.000,- beschikbaar gesteld voor de energietoeslag (€ 500,- per huishouden met laag inkomen). Dit kon niet meer in de begroting 2022 worden verwerkt en valt dus in het resultaat 2022, Zie ook raadsinformatiebrief begin februari 2023. Wij stellen voor om dit bedrag alsnog in 2023 beschikbaar te stellen zodat we deze toeslag in 2023 uit kunnen keren. Reserve rijkscompensatie coronacrisis: Nu corona geen pandemie meer is, er geen maatregelen meer nodig zijn en de regelingen afgelopen zijn, stellen wij voor om de bestemmingsreserve Rijkscompensatie coronacrisis op te heffen en het saldo in de algemene reserve te storten. De coronareserve wordt verderop nader toegelicht onder de algemene toelichting en inleiding bij de programma's. Het resultaat na aftrek van bovengenoemde bestemmingsvoorstellen voegen we conform huidig beleid toe aan de algemene reserve. Dit is meer dan 75% van het resultaat, het minimale bedrag dat met de raad bij de vaststelling van de begroting 2023 is afgesproken.

6

Algemene toelichting en inleiding bij programma's De programmaverantwoording geeft de toelichtingen per programma weer. We gaan daarbij telkens in op 3 vragen: • Wat wilden we bereiken? • Wat hebben we ervoor gedaan? • Wat heeft het gekost? In de tabel bij "Wat heeft het gekost" staan de begrote en werkelijke baten en lasten en het saldo daarvan. Afwijkingen groter dan € 25.000,- tussen begroting en realisatie over 2022 worden toegelicht in de jaarrekening onder Analyse overzicht van baten en lasten. De grootste verschillen lichten we ook onder het programma toe.

7

Kadernota 2022 Net als in 2021 heeft de gemeenteraad haar eigen proces gevolgd om tot de Kadernota 2022 te komen. De raadsfracties hebben hun wensen voor het jaar 2022 besproken en vastgelegd in de Kadernota 2022. Vervolgens heeft de raad de kadernota in juni 2021 vastgesteld. In de Kadernota 2022 zijn de volgende onderwerpen opgenomen waarbij kort is aangegeven wat hiermee is gedaan. Pilot wijkgericht werken In de kadernota is de wens van de raad opgenomen om te komen tot nieuw beleid waarin wordt voorzien in een wijkregisseur. Daarom is het college verzocht om een pilot wijkgericht werken te starten, waarvan de wijkregisseur een integraal onderdeel is. In het coalitieprogramma is opgenomen dat eerst een visie op wijkgericht werken met kwantificeerbare doelen wordt opgesteld die gekoppeld wordt aan provinciale uitgangspunten. Op basis daarvan kan vervolgens een pilot gestart worden, waarbij gedacht wordt om het project Zorgzame buurten in één wijk te intensiveren. Naar aanleiding van de kadernota zijn wij eind 2022 gestart met het opstellen van de visie op wijkgericht werken. De visie richt zich vooral op het versterken van de sociale veerkracht van de Nuenense samenleving. In 2023 wordt de visie ter besluitvorming voorgelegd aan uw raad en daarna komen wij met een voorstel voor een pilot naar uw raad.

Onderzoek naar behoeften van verschillende doelgroepen Het gemeentebestuur wenst inzicht te verkrijgen in de behoeften van verschillende doelgroepen, met name in de behoeften van ouderen en in de woonbehoeften van verschillende doelgroepen. In het Programma Wonen hebben wij al aandacht besteed aan de woonbehoeften van ouderen en andere doelgroepen, ook in combinatie met zorg. In de nog op te stellen woonzorgvisie gaan we het onderwerp wonen verbreden met sociale componenten, zoals welzijn en zorg. In 2022 hebben we start gemaakt met de woonzorgvisie. Ook in de nog op te stellen visie op sociaal domein zal aandacht zijn voor ouderen en inwoners die afhankelijk zijn van zorg. Ook met deze visie is een start gemaakt in 2022. Inventarisatie van bestaande en toekomstige behoeften aan (gemeentelijke) accommodatie Er is behoefte aan toekomstbestendig accommodatiebeleid. Hiertoe is in 2021 een Beleidsplan voorbereid dat wij in februari 2022 ter besluitvorming wilden voorleggen aan de raad. Dit raadsvoorstel is uiteindelijk niet geagendeerd voor de raadsvergadering. In de raadsagenda en het coalitieprogramma is vervolgens opgenomen dat eerst een inventarisatie plaats vindt van de bestaande afspraken met gebruikers, de kwaliteit van het accommodatie in relatie tot het beoogde gebruik, de kosten van de accommodatie (inclusief beheer en onderhoud) en de inkomsten/opbrengsten.

Daarna wil de raad een besluit nemen over de wenselijkheid van nieuw accommodatiebeleid. In 2022 hebben we een eerste aanzet gemaakt voor dit totaaloverzicht. In 2023 zal het overzicht worden gepresenteerd aan de raad. Metingen op het gebied van verkeersintensiteiten, fijnstof en geluid Er is behoefte aan inzicht in de leefbaarheid in Nuenen op basis van langdurige metingen naar luchtkwaliteit, geluid en verkeersintensiteiten. In 2022 hebben metingen van de luchtkwaliteit (fijnstof en stikstof) via twee sporen plaatsgevonden, te weten het lokale meetnet van AiREAS met sensoren van Intemo (geluid en fijnstof) en het regionale meetnet met naast AiREAS de partners TNO, GGD en ODZOB. Ondanks dat het meten van alle leefbaarheidsindicatoren beperkingen kent is er een tweede meetfase uitgevoerd. Daarbij zijn sensoren van het lokale en regionale meetnetwerk meerdere maanden geplaatst in de omgeving van de drukkere wegen, namelijk de Smits van Oyenlaan, de A270 en de Geldropsedijk. AiREAS zal de meetresultaten van beide netwerken delen via een rapportage, voorzien van aanbevelingen. Na bespreking met de belangrijkste stakeholders kan bepaald worden wat een zinvol vervolg is in relatie tot wooncomfort, leefbaarheid en gezondheid. Totaalbeeld met betrekking tot het centrum van Nuenen De raad wenst een integrale visie voor het centrum van Nuenen.

In het coalitieprogramma is opgenomen dat de coalitiepartijen vanuit ruimtelijk oogpunt regie willen voeren over de ontwikkelingen in het centrum van Nuenen. Hiertoe is het college gevraagd om de Centrumvisie uit 2010 te actualiseren. In 2022 hebben we samen met vastgoedeigenaren en Stichting Centrummanagement Nuenen uitgewerkt hoe ontwikkelingen die bijdragen aan een aantrekkelijk en toekomstbestendig centrum, doorgang kunnen vinden. In 2023 wordt het eerste deelresultaat van deze samenwerking ter besluitvorming aan uw raad voorgelegd. Vervolg van de uitwerking vindt plaats in een omgevingsprogramma van het Centrum, met bijvoorbeeld ook de bedrijfsmatige aansturing van het centrum, en (het in behandeling nemen van) ontwikkelplannen volgt daarna in de jaren 2023 en verder. Dit zal, onder andere, in nauwe samenwerking met Stichting Centrummanagement Nuenen gebeuren.

8

Kwaliteit openbaar groen De raad wenst inzicht te verkrijgen in de verschillende kwaliteitsniveaus van het openbaar groen, met name hoe dit er concreet buiten uit ziet. In 2022 is een rondgang voor raadsleden georganiseerd. Hierbij is de raad geïnformeerd over de diverse kwaliteitsniveaus die er zijn binnen groen, met voorbeelden uit de praktijk.

9

Corona Corona is inmiddels geen pandemie meer maar een 'gewone' ziekte. In 2022 heeft de pandemie nog wel gevolgen gehad, ook voor de gemeentelijke financiën. Er waren in het 1e kwartaal nog maatregelen, zoals coronatoegangscontroles, waarop gehandhaafd moest worden. En de gemeente Nuenen heeft regelingen opgezet om de financiële pijn voor ondernemers en verenigingen te verzachten. Net als in 2020 en 2021 hebben we ook in 2022 gebruik kunnen maken van onze bestemmingsreserve Rijkscompensatie coronacrisis. In onderstaande tabel staan de uitgaven in verband met de coronapandemie in 2022 en het verloop van de reserve. De uitgaven zijn een onttrekking van deze reserve en daarom als negatieve bedragen weergegeven. Inmiddels kunnen we stellen dat er geen maatregelen meer nodig zijn en de regelingen afgelopen zijn. Wij stellen daarom de raad voor om de reserve Rijkscompensatie coronacrisis op te heffen en het saldo in de algemene reserve te storten. Dit voorstel vindt u terug bij de resultaatbestemming. Saldo 1-1-2022 reserve Rijkscompensatie coronacrisis Progr.

558.412 Begroting 2022

558.412 Realisatie 2022

1

Kosten van uitzending van commissievergaderingen

-40.000

-40.000

1

Hogere kosten verkiezingen als gevolg van coronamaatregelen

-48.920

-48.920

1

NGN200, uitgestelde activiteiten in 2022

-50.000

-50.000

1

Kosten cao-stijging deels ten laste van corona

-47.073

-47.073

2

Extra uren toezicht en handhaving coronamaatregelen

-25.000

-22.094

3

GGD-inspecties als gevolg van corona

-8.000

0

3

NPO-gelden (nationaal programma onderwijs)

205.514

221.110

3

Uitgaven NPO-gelden

-205.514

-221.110

3

Jeugd- en jongerenwerk

3

0

-2.545

Coronacompensatie zorgaanbieders Wmo en jeugd

-19.899

-39.654

4

Uitkering coronagelden Laco

-50.000

-50.000

7

SIF (Stimulerings- en innovatiefonds)

-31.725

-8.006

7

Specifieke uitkering CTB (coronatoegangsbewijzen)

90.569

73.363

7

Uitgaven CTB

-90.569

-73.363

8

Aanvullende compensatie Rijk septembercirculaire 2021

53.085

53.085

8

Aanvullende compensatie Rijk decembercirculaire 2021

48.921

48.921

Saldo 31-12-2022 reserve Rijkscompensatie coronacrisis

339.801

352.126

10

Programma 1. Bestuur, Samenwerking & Dienstverlening Portefeuillehouder(s) M. Houben en N. Wouters

Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Een toekomstbestendig Nuenen c.a..

1. Versterken van de eigen bestuurskracht. 2. Verbeteren van het samenspel tussen raad, college en de ambtelijke organisatie.

Onze inwoners voelen zich in verbinding staan en betrokken bij 3. Stimuleren van de contacten tussen inwoners, ondernemers, het besturen van de gemeente en bij onderwerpen die hen of maatschappelijke organisaties en dorps- en wijkraden enerzijds en de hun leefomgeving rechtstreeks raken. gemeentelijke organisatie anderzijds. 4. Bevorderen van het toepassen van burgerparticipatie. 5. Verbeteren van (digitale) informatieverstrekking aan de gemeenschap. Opgaven op het juiste schaalniveau oppakken

6. Bevorderen van de samenwerking met anderen in het belang van de Nuenense gemeenschap. 7. Actief blijven bijdragen aan samenwerkingsverbanden, onder andere aan Dienst Dommelvallei, Stedelijk Gebied Eindhoven en Metropoolregio Eindhoven.

Tevreden klanten

8. Verhogen van de kwaliteit van de dienstverlening. 9. Inspelen op ontwikkelingen, zoals andere rol van de samenleving, digitalisering en behoefte aan directe informatie.

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Reglement dorps- en wijkraden, gemeente Nuenen c.a. 2017

onbepaald

maart 2014

onbepaald

Raadsbesluit inzake Dienst Dommelvallei

2013 - 2016

november 2012

onbepaald

Samenwerkingsakkoord 2019 - 2022 Metropoolregio Eindhoven

2019 - 2023

februari 2019

2023

Samenwerkingsagenda 2018 - 2025 Stedelijk Gebied Eindhoven

2018 - 2025

december 2018

2023

Reglement van orde voor vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad gemeente Nuenen 2023

2023 e.v.

februari 2023

2026

Verordening Rekenkamercommissie gemeente Nuenen c.a. 2017

2017 e.v.

maart 2017

onbepaald

Gedragscode Integriteit gemeenteraad Nuenen c.a.

2018 - 2022

juni 2018

2023

Gedragscode voor de burgemeester van de gemeente Nuenen c.a.

2018 - 2022

juni 2018

2023

Gedragscode voor de wethouders van de gemeente Nuenen c.a.

2018 - 2022

juni 2018

2023

Raadsagenda 2022 - 2026 gemeente Nuenen c.a.

2022 - 2026

juni 2022

2026

Samen Werken aan Nuenen, coalitieprogramma 2022 - 2026 gemeente 2022 - 2026 Nuenen c.a.

juni 2022

2026

Wat hebben we ervoor gedaan? Een toekomstbestendig Nuenen c.a. 1. Versterken van de eigen bestuurskracht Na de gemeenteraadsverkiezingen is er een nieuwe raad benoemd. De nieuwe raad heeft in gezamenlijk het Raadsprogramma 2022 - 2026 gemeente Nuenen c.a. opgesteld en vastgesteld. In de raadsagenda zijn thema's opgenomen welke een hoge mate van prioriteit hebben en die door alle fracties worden onderschreven. Het proces om te komen tot een nieuwe raadsagenda heeft bijgedragen aan het elkaar beter leren kennen en gezorgd voor draagvlak om echt werk te maken van de geprioriteerde thema's. De raadsagenda is door de coalitiepartijen W70, Groen Links/PvdA en D66 nader uitgewerkt in het coalitieprogramma Samen Werken aan Nuenen, coalitieprogramma 2022 - 2026 gemeente Nuenen c.a.. Het CDA heeft ook deelgenomen aan de gesprekken om tot het coalitieprogramma te komen.

11

Het coalitieprogramma is door de raad vastgesteld. Centraal staat 'Samen Werken'. Daarmee is gezamenlijk bepaald waar het gemeentebestuur de aankomende jaren aan gaat werken. In juni 2022 zijn drie wethouders benoemd en in september 2022 werd door benoeming van nog een wethouder het college voltallig. Het college gaat het coalitieprogramma nader uitwerken in een collegeprogramma. De verwachting is dat dit collegeprogramma begin 2023 wordt gepresenteerd. 2. Verbeteren van het samenspel tussen raad, college en de ambtelijke organisatie De raad heeft in februari 2022 besloten tot invoering van een nieuwe vergaderstructuur die aansluit op het BOB-model (Beeld-, Oordeels- en Besluitvorming). Door invoering van deze structuur wil de raad de onderlinge samenwerking tussen raad, college, ambtenaren en burgers een nieuwe vorm geven, passend bij deze tijd: open, transparant, flexibel, doelgericht en efficiënt. In het inwerkprogramma van raads- en collegeleden is veel aandacht geweest voor het BOB-model. Daarnaast hebben de griffier en een raadslid het nieuwe vergadermodel toegelicht aan de ambtelijke organisatie, want dit model heeft ook gevolgen voor de ondersteuning van het gemeentebestuur door de ambtelijke organisatie. De ambtelijke organisatie heeft bijvoorbeeld vaak een rol bij beeldvormende sessies. Dit bevordert de contacten tussen raadsleden en ambtenaren.

Na het zomerreces zijn de eerste ervaringen met dit nieuwe model opgedaan. Deze moeten nog geëvalueerd worden. Om de ambtelijke organisatie op orde te houden c.q. te brengen, is het afgelopen jaar geïnvesteerd in formatie-uitbreiding. Er zijn 18 nieuwe collega's aangenomen, waarvan 5 collega's intern zijn doorgestroomd. Helaas zijn er ook 13 collega's vertrokken. Er is krapte om de arbeidsmarkt en ook onze gemeente merkt dat. Gelukkig hebben we in 2022 nieuwe collega's kunnen aannemen. De totale bezetting is met 3,44 fte uitgebreid. We wilden ook minder gebruik maken van inhuur. Dit is gelukt, zowel qua aantallen als qua budget. Desondanks blijft inhuur nodig vanwege uitval van medewerkers en vanwege capaciteitsgebrek, zowel kwantitatief als kwalitatief. Daarnaast constateren we dat we meer dan voorheen inhuur nodig is bij vertrek van medewerkers. Met de verandering van de rechtspositie van ambtenaren is de opzegtermijn verkort, terwijl het verwerven van nieuwe medewerkers meer tijd in beslag neemt, gelet op de krapte van arbeidsmarkt. In het kader van de doorontwikkeling van de ambtelijke organisatie is er meer aandacht voor het ondersteunen van het gemeentebestuur en in het bijzonder de raad. Tijdens de coalitiegesprekken waren inhoudelijke ambtenaren aanwezig die een toelichting gaven op de onderwerpen die door de coalitiepartijen geagendeerd waren.

Hierdoor waren de vertegenwoordigers van de coalitiepartijen op de hoogte van de laatste stand van zaken en werden zij geïnformeerd over mogelijke koersen voor de nieuwe bestuursperiode. Dit heeft er toe bijgedragen dat in een relatief korte periode het coalitieprogramma tot stand is gekomen. Ook is er in april 2022 in het kader van het inwerkprogramma van raadsleden een informatiemarkt georganiseerd, waar ambtenaren aanwezig waren om informatie te geven over voor Nuenen belangrijke projecten en ontwikkelingen. Raadsleden en ambtenaren gingen die avond met elkaar in gesprek en dit draagt bij aan de onderlinge verstandhouding. Ook in de raadswerkgroepen MRE en SGE bespreken raadsleden en ambtenaren met elkaar de ontwikkelingen binnen de samenwerkingen Metropoolregio Eindhoven en Stedelijk Gebied Eindhoven. Hiermee is de betrokkenheid van de raad bij deze samenwerkingsverbanden vergroot.

Wat hebben we ervoor gedaan? Onze inwoners voelen zich in verbinding staan en betrokken bij het besturen van de gemeente en bij onderwerpen die hen of hun leefomgeving rechtstreeks raken. 3. Stimuleren van de contacten tussen inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en dorps- en wijkraden enerzijds en de gemeentelijke organisatie anderzijds Gelijktijdig met de gemeenteraadverkiezingen hebben ook de verkiezingen van de leden van dorpsen wijkraden plaatsgevonden. Voor alle dorps- en wijkraden waren voldoende kandidaten en na de verkiezingen zijn de gekozen leden benoemd en geïnstalleerd. In april 2022 is door de gemeente een bijeenkomst vooral alle leden georganiseerd in het Klooster om hen nader te informeren over hun adviserende rol en om de verwachtingen over en weer naar elkaar uitspreken. Daarmee probeerden we de nieuwe dorps- en wijken een vliegende start te geven. Inmiddels weten we elkaar te vinden en in november 2022 heeft de burgemeester en de secretaris met de dorpsraad Gerwen, dorpsraad Nederwetten en wijkraad Eeneind het halfjaarlijks gesprek gehad. Daarin is ook de vraag aan de orde gekomen of de dorps/wijkraad een adviseur van de raad in plaats van het college wil zijn. Er werd

12

geopteerd voor de rol van adviseur van het college. Dit wordt nog nader uitgewerkt in een advies. De raad heeft de dorps- en wijkraden bezocht en ook het college gaat op informeel werkbezoek bij de raden. In november 2022 heeft het college één lid herbenoemd en drie nieuwe leden benoemd voor de Adviesraad Sociaal Domein. Vanwege het vertrek van twee leden was het benoemen van nieuwe leden nodig. Het college vindt het voor het goed functioneren van de Adviesraad Sociaal Domein belangrijk dat de adviesraad op volle sterkte is. In 2022 hebben we één keer formeel advies ongevraagd ontvangen. Dit betrof het advies over Wonen en Zorg. Daarnaast heeft het college in 2022 meermaals overleg gehad met de Adviesraad waarbij constructieve voorstellen van de Adviesraad aan het college mondeling zijn gedaan. In mei 2022 is tijdens een beeldvormende raadsavond gesproken over het betrekken van jongeren bij de politiek. Over de wijze waarop dit het beste vorm gegeven kan worden, verschilden de meningen. Een jeugdgemeenteraad, zoals de gemeente Laarbeek deze kent, leek niet aan te sluiten bij de behoefte en vraagt extra gemeentelijke capaciteit en financiële middelen. We onderzoeken of een jeugdadviesraad van toegevoegde waarde is. Het college heeft het bezoeken van bedrijven, verenigingen en evenement weer opgepakt, nadat dit tijdelijk niet mogelijk was in verband met de coronapandemie.

De nieuwe vergaderstructuur van de raad biedt inwoners de mogelijkheid om in een vroeg stadium mee te denken en te praten. Inwoners kunnen zich zelf aanmelden voor of gevraagd worden om deel te nemen aan de gesprekken over onderwerpen die geagendeerd zijn voor de beeldvormende raadsavonden. Deze raadsavonden staan in het teken om met elkaar een onderwerp te verkennen, af te baken en informatie met elkaar uit te wisselen zonder daarbij al politieke standpunten in te nemen. Tijdens oordeelsvormende avonden kunnen inwoners gebruik maken van hun spreekrecht om hun oordeel te geven over het raadsvoorstel of ander bespreekpunt dat is geagendeerd. In 2022 hebben enige inwoners gebruikt gemaakt van deze mogelijkheden. Er is ook een punt van zorg. We merken steeds vaker dat er enkele inwoners zijn die hun ongenoegen aan de kaak stellen door handhavingsverzoeken, bezwaren, beroepen, klachten en WOO-verzoeken bij de gemeente in te dienen in plaats van met elkaar in gesprek te gaan of zich neer te leggen bij een bepaalde situatie. De afwikkeling hiervan kostte onevenredig veel ambtelijke capaciteit en de uitkomsten zijn vaak voor alle partijen onbevredigd, waardoor ongenoegens bleven bestaan. Dit straalde af naar gemeentebestuurders en de ambtelijke organisatie. Dit vinden wij ongewenst. Daarom zijn we met enige regelmaat het gesprek met deze inwoners aangegaan.

Vaak lukte het niet de onvrede weg te nemen waardoor deze inwoners zich steeds opnieuw meldden bij de gemeente. 4. Bevorderen van het toepassen van burgerparticipatie Een extern bureau heeft een evaluatie uitgevoerd rond twee participatietrajecten die in de afgelopen jaren in Nuenen zijn georganiseerd. Voor de evaluatie zijn gesprekken gevoerd met inwoners, projectmedewerkers, college- en raadsleden. De bevindingen, conclusies en aanbevelingen zijn gepresenteerd en besproken in een beeldvormende raadsavond. De aanbevelingen die uit de evaluatie voortkomen, worden in 2023 opgepakt, zoals het opstellen van een leidraad, invoeren van een eenduidige werkwijze/methodiek en het ontwikkelen van een toolkit. Dit moet ons in de toekomst helpen om betere participatietrajecten te organiseren en te doorlopen. 5. Verbeteren van (digitale) informatieverstrekking aan de gemeenschap In 2022 hebben we actie ondernomen om de communicatiekracht van de hele organisatie te versterken. Projectleiders, beleidsmedewerkers en communicatieadviseurs zijn getraind in de werkwijze ‘Factor C’. Factor C is een methodiek voor omgevingsbewust werken, die instrumenten biedt voor het bepalen van een passende, omgevingsgerichte communicatieaanpak. De borging van communicatie in projectplannen verbeterde hiermee ook.

Medewerkers en bestuurders zijn zich er steeds meer van bewust dat werken in het openbaar bestuur betekent dat alles wat we doen aandacht krijgt van inwoners en pers. De communicatieadviseurs coachten medewerkers (en bestuurders) hoe zij hiermee om kunnen gaan. De capaciteit van het team Communicatie is in 2022 op orde gebracht. We richtten ons op de kwaliteit en de timing van gemeentelijke communicatie. Hiervoor hanteerden we een communicatiekalender voor de middellange termijn en een contentkalender voor de berichtgeving op kortere termijn. We hebben in 2022 een online-communicatiestrategie vastgesteld en die vormt de basis voor onze omgang met social media. Samen met Dienst Dommelvallei hebben we nu een online team. Hierin werkten we samen aan het beheer en de doorontwikkeling van de website en webcare.

13

Wat hebben we ervoor gedaan? Opgaven op het juiste schaalniveau oppakken. 6. Bevorderen van de samenwerking met anderen in het belang van de Nuenense gemeenschap In 2022 hebben wij onze bestuurlijke en ambtelijke samenwerkingen voortgezet en hieraan een actieve bijdrage geleverd. We constateerden dat de economie in de regio bloeit en bedrijven verwachten in de toekomst door te groeien. In 2022 is het besef gekomen dat dit voor tal van opgaven gevolgen heeft. De uitdaging is om deze groei, ook wel schaalsprong genoemd, met zijn allen in goede banen te leiden. In het kader van de doorontwikkeling van de ambtelijke organisatie is er gestart met teamcoaching. De coaching is onder meer gericht op de onderlinge samenwerking. 7. Actief blijven bijdragen aan samenwerkingsverbanden, onder andere aan Dienst Dommelvallei, Stedelijk Gebied Eindhoven en Metropoolregio Eindhoven In 2022 is de Gemeenschappelijke Regeling Metropoolregio Eindhoven gewijzigd en de gewijzigde regeling is inwerking getreden. Daarnaast heeft de MRE-organisatie afgelopen jaar een aantal (digitale) masterclasses en bijeenkomsten georganiseerd om raads-, collegeleden en ambtenaren te informeren over de ontwikkelingen in de regio en de opgaven die hier uit voort komen. Dit als opmaat naar een nieuw samenwerkingsakkoord voor de periode 2023 - 2026.

Het nieuwe samenwerkingsakkoord is in maart 2023 door het Algemeen Bestuur MRE vastgesteld. We merken dat het Rijk, de provincie en ook andere partners steeds vaker op zoek zijn naar één gesprekspartner voor de regio Zuidoost Brabant en daarbij kijken naar de MRE-bestuurders en -organisatie. Dit is een logische rol voor de MRE, waarbinnen 21 gemeenten samenwerken. Daarbij is het wel van belang dat vooraf goed wordt afgestemd wat de inbreng van de regio is en er een goede terugkoppeling richting de regio plaatsvindt. Inmiddels lukt het steeds vaker om rijksgelden naar de regio te halen voor specifieke projecten. Ook binnen het Stedelijk Gebied Eindhoven werden de samenwerkingsafspraken geactualiseerd voor de periode 2023 - 2026. De voorbereidingen hebben plaats gevonden in 2022 en de verwachting is dat begin 2023 de geactualiseerde samenwerkingsagenda wordt vastgesteld. De raadsleden zijn in het proces om te komen tot een geactualiseerde samenwerkingsagenda actief betrokken. In het najaar 2022 heeft een regioconferentie plaatsgevonden waarbij raadsleden in de gelegenheid werden gesteld om suggesties en wijzigingsvoorstellen op de concept samenwerkingsagenda te doen. Tijdens de conferentie is daarover gesproken en gestemd. Aangenomen voorstellen werden beschouwd als adviezen aan de negen colleges en het Bestuurlijk Platform SGE.

Deze adviezen hebben geleid tot wijzigingen in de concept agenda. Daarnaast zijn met het Rijk en de Provincie afspraken gemaakt in het Verstedelijkingsakkoord Stedelijk Gebied Eindhoven over de groei van het stedelijk gebied Eindhoven. De Nuenense rekenkamercommissie heeft samen met de rekenkamers van de gemeenten Best, Eindhoven, Geldrop-Mierlo, Son en Breugel, Veldhoven en Waalre onderzoek laten uitvoeren naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van de samenwerking binnen Metropoolregio Eindhoven en Stedelijk Gebied Eindhoven. De uitkomsten van dit onderzoek zijn betrokken bij het opstellen van het nieuwe Samenwerkingsakkoord 2023 - 2026 MRE en het actualiseren van de Samenwerkingsagenda 2023 - 2026 SGE. In het kader van de doorontwikkeling van Dienst Dommelvallei zijn enkele ideeën uitwerkt. Het idee functioneel applicatiebeheer is afgerond en momenteel vindt de verdere implementatie plaats. Het idee om de platformen te verbreden bood onvoldoende perspectief op actie. Daarom wordt nu gekeken of er andere onderwerpen zijn waarop de drie gemeenten kunnen samenwerken. Tevens is besloten om het dienstverleningsconcept te herijken. Hiertoe wordt een plan van aanpak opgesteld en dit moet zijn beslag krijgen in 2023.

Door veranderingen in het huisvestingsvraagstuk Dienst Dommelvallei, wordt een stap op de plaats gemaakt en eerst een nieuwe inventarisatie van de huisvestingsbehoefte uitgevoerd.

14

Wat hebben we ervoor gedaan? Tevreden klanten. 8. Verhogen van de kwaliteit van de dienstverlening In 2022 hebben we een traject ingezet om van het verhogen van de klanttevredenheid naar klantenthousiasme te gaan. Onze aandacht is vooral gericht geweest op verhogen gebruiksgemak. In dit traject worden de volgende 5 projecten onderscheiden: procesoptimalisatie, de KPI-monitor, 24/7 toegankelijkheid, het webcare-team en de virtuele assistent. Belangrijk bij deze projecten was klantgerichtheid, integrale samenwerking, kwaliteit en innovatie. Procesoptimalisatie De komst van de vluchtelingen uit Oekraïne vroeg om een snelle aanpassing van de bedrijfsvoering. We schreven nieuwe inwoners op de opvanglocatie in voor de Basisregistratie Personen. Daarnaast organiseerden we de verstrekking van contant leefgeld aan de Oekraïense vluchtelingen. We verfijnden de laatste processen van de nieuwe burgerzakenapplicatie in januari 2022. De inwoners en medewerkers profiteren sindsdien van een kwalitatief betere dienstverlening en een kortere doorlooptijd. Ook in de toekomst verbeteren we onze processen continu. De organisatie van de gemeenteraadsverkiezingen verliep goed, met extra aandacht voor visueel beperkten en coronamaatregelen. De KPI monitor We verruimden onze kennis over Kritische Prestatie Indicatoren (KPI’s). We inventariseerden de behoeften.

Door oefening en uitleg kregen we meer inzicht in de mogelijkheden van het betreffende dashboard. Met de opgedane kennis stellen we in 2023 de eerste KPI’s op en gaan we werken met een monitor KCC. Toegankelijkheid website (24/7 toegankelijkheid) In 2022 verbeterden we de toegankelijkheid van de gemeentelijke websites op basis van een door een externe partij opgesteld toegankelijkheidsrapport. We voldeden tijdig aan de Europese Single Digital Gateway verordening om de gemeentelijke informatie via het portaal YourEurope.eu Engelstalig te ontsluiten. In 2023 zetten we stappen om verdere toegankelijkheid te bevorderen. Pilot Online team en Webcare team We vormden in februari 2022 met de communicatie-collega’s van de gemeenten het Online Team. Met deze pilot versterken we de onderlinge samenwerking. Uit de evaluatie van de pilot kwamen ontwikkelpunten die we oppakten. We gaan door met het Online Team en onderzoeken in 2023 de uitbreiding van het Online Team met webcare. Virtuele Assistent en live chat We startten in juli 2022 met de voorbereidingen van de ingebruikname van de virtuele assistent Gem. In november 2022 ging Gem live. Dit is een pilot van een jaar. In 2023 onderzoeken we de uitbreiding van de virtuele assistent met live chat. 9.

Inspelen op ontwikkelingen, zoals andere rol van de samenleving, digitalisering en behoefte aan directe informatie In 2022 zijn alle burgerzakenproducten, waar de wet dit toeliet, via internet aan te vragen. Ook kan de voortgang van de afhandeling (digitaal) gevolgd worden. In 2022 voegden we de virtuele assistent als nieuw digitaal kanaal toe. Wij zorgden dat minder digitaal vaardige inwoners ook gebruik kunnen maken van de digitale kanalen. Dit deden we door eenvoudige taal te gebruiken en de digitale toegang eenvoudig te maken.

15

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening 2021

Begroting 2022

Formatie*

fte per 1.000 inwoners

Bezetting*

fte per 1.000 inwoners

4,6

4,9

4,7

Apparaatskosten*

kosten per inwoner in euro

675

752

710

Externe inhuur*

kosten als % van totale loonsom + totale kosten externen

24,6

14

20,6

Overhead*

% van totale lasten

14,3

14,5

14,3

Volledig digitaal afgehandelde producten

aantal per jaar

** 1.433

5.500

3.128

Telefonische contacten

aantal per jaar

15.084

13.000

13.397

Totaal aantal baliecontacten

aantal per jaar

9.180

8.500

8.993

Afhandeling terugbelverzoeken

% van tijdig reactie op terugbelverzoeken

61

80

81

4,8

Jaarrekening 2022 5,0

4,8

* verplichte indicator op grond van BBV ** uitsluitend via applicatie I-burgerzaken (digitale aangiften)

Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Metropoolregio Eindhoven Deze strategische en voornamelijk bestuurlijke samenwerking richt zich op de thema's economie, mobiliteit, energietransitie en transitie landelijk gebied. Daarbij wordt aansluiting gezocht bij de Nationale Brainport Agenda. Via de Metropoolregio Eindhoven is Nuenen vertegenwoordigd in de stichting Brainport. Binnen deze samenwerkingen staat het behouden en versterken van Brainport als toptechnologieregio centraal. In Den Haag staat de Brainportregio inmiddels op de kaart en het lijkt steeds beter te lukken om rijksgelden naar de regio te halen. Ook de gemeente Nuenen en onze inwoners en ondernemers profiteren op verschillende manieren van de economisch groei die de regio kent. Er is volop werkgelegenheid en er zijn verschillende mogelijkheden om voor subsidie in aanmerking te komen. Een onderdeel van de samenwerking is het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe), i.c. het streekarchief. In het verleden is geadviseerd dit onderdeel te ontvlechten uit de samenwerking. In 2022 is onderzoek gedaan naar de bestuurlijke en organisatorisch positionering van het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe). Dit onderzoek is inmiddels afgerond en besluitvorming over het vervolg vindt begin 2023 plaats.

Dienst Dommelvallei De dienst voert voor de gemeenten Geldrop-Mierlo, Son en Breugel en Nuenen bedrijfsvoeringstaken uit op het gebied van financiën, belastingen, P&O, informatievoorziening en planning & control. Daarnaast voert de dienst voor de gemeenten Son en Breugel en Nuenen taken uit met betrekking tot dienstverlening. In 2022 is de nieuwe burgerzakenapplicatie in gebruik genomen. Onze inwoners kunnen nu nog meer producten en diensten van burgerzaken digitaal regelen op elk gewenst moment en locatie. De gemeente gaat mee in de digitaliseringwensen van een deel van haar inwoners. Het gemeentehuis blijft open voor inwoners die er de voorkeur aangeven hun zaken fysiek te regelen.

Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2022) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken. Bedragen x €1.000 Omschrijving

Primaire begroting 2022

Begroting na wijziging 2022

Realisatie 2022

Afwijking budget 2022

Lasten 0.1 Bestuur

1.670

1.798

1.723

-74

817

865

968

103

0.4 Overhead

8.017

8.549

8.292

-257

Totaal Lasten

10.504

11.211

10.983

-228

0.2 Burgerzaken

16

Omschrijving

Primaire begroting 2022

Begroting na wijziging 2022

Realisatie 2022

Afwijking budget 2022

Baten 0.10 Mutaties reserves programma 1 0.1 Bestuur

157

157

157

0 251

1

1

252

0.2 Burgerzaken

340

340

341

2

0.4 Overhead

24

46

210

164

Totaal Baten

521

543

960

417

-9.983

-10.668

-10.023

645

Saldo (baten -/- lasten)

Toelichting De grootste afwijkingen van de begroting op dit programma betreffen: • Taakveld 0.1 Bestuur: De voorziening wethouderspensioenen is fors verlaagd als gevolg van hogere rekenrente. Een gespecialiseerd bureau berekent actuarieel hoe hoog deze voorziening moet zijn. • Taakveld 0.4 Overhead: De lasten zijn lager door meevallers bij personele kosten en doordat meer salaris- en overheadkosten zijn toegerekend aan projecten en gesloten huishoudingen. De baten betreffen uitkeringen van het UWV vanwege ziekte van medewerkers. Voor meer detail en uitleg verwijzen we naar de analyse overzicht baten en lasten in het financiële gedeelte van deze jaarstukken.

17

Programma 2. Veiligheid & Handhaving Portefeuillehouder(s) M. Houben

Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Een veilige omgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers om 1. Verhogen van het gevoel van leefbaarheid en veiligheid. te wonen, werken en verblijven. 2. Vergroten van het veiligheidsbewustzijn en zelfredzaamheid van inwoners en ondernemers. 3. Anders en slimmer toezicht houden en handhavend optreden in aandachtsgebieden.

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Kadernota Veiligheid 2019-2022

2019 - 2022

juli 2019

2023

Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Nuenen c.a. 2021

2021

maart 2021

onbepaald

Regionaal Risicoprofiel VRBZO

2019-2024

2024

Regionaal Beleidsplan VRBZO en Visie 2025

2020 - 2025

2025

Regionaal Crisisplan VRBZO

2016 - 2023

2023

Wat hebben we ervoor gedaan? Een veilige omgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers om te wonen, werken en verblijven. 1. Verhogen van het gevoel van leefbaarheid en veiligheid De prioriteiten uit de Kadernota Veiligheid 2019-2022 zijn voor het jaar 2022 uitgevoerd. Voorkomen en aanpakken van High Impact Crimes: Er is verder ingezet op het bewust maken van inwoners om alert te zijn op verdachte situaties en op de inbraakbestendigheid van hun woningen. Initiatieven op het gebied van buurtpreventie zijn gestimuleerd. In samenwerking met onze partners, zoals politie en OM, analyseerden en bespraken wij gegevens op wijk- en buurtniveau, zodat de juiste (preventieve) maatregelen konden worden getroffen. Voorkomen en aanpakken van digitale criminaliteit: Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit zijn nog steeds in opmars. De afhankelijkheid van digitale besturingssystemen en het internet is en blijft groot. De aanpak van cybercriminaliteit is een landelijke en regionale prioriteit voor zowel politie als OM. Ook als gemeente bleven we in 2022 investeren in het beveiligingsbeleid en in de vergroting van de weerbaarheid van de eigen organisatie, onze inwoners, ondernemers, verenigingen en instellingen. Verhogen brandveiligheidsbewustzijn: In samenwerking met partners is aandacht gegeven aan de risico's bij brand en het belang van adequate brandpreventieve voorzieningen.

Met name bewustwording van kwetsbare doelgroepen had aandacht. Verbinding zorg en veiligheid: De verbinding tussen zorg en veiligheid is verder versterkt de afgelopen jaren. In 2019 heeft het CMD de Aanpak Voorkoming Escalatie (AVE) bij huishoudens met opkomende problematiek ingevoerd. De burgemeester heeft in 2022 één huisverbod opgelegd. In 2022 zijn er geen bijzonderheden geweest met betrekking tot de Nuenense (hang)jeugd. De jeugdgroepen die in 2020 in kaart zijn gebracht met het plan van aanpak, zijn in 2021 en 2022 weinig (negatief) op straat geweest. Hierdoor is er door de boa's en politie ook weinig handhavend opgetreden. De jongerenhuiskamer is en blijft een belangrijk ontmoetingscentrum voor de Nuenense (hang)jeugd. Via de jongerenhuiskamer werden steeds vaker professionals benaderd (zoals een jeugdagent) om preventief een (informatief) verhaal te vertellen. In 2022 is een begin gemaakt met de ontwikkeling van nieuw veiligheidsbeleid voor de periode 20232026. De verdere uitvoering hiervan zal plaatsvinden in 2023.

18

2. Vergroten van het veiligheidsbewustzijn en zelfredzaamheid van inwoners en ondernemers In 2022 hebben we inwoners en ondernemers op verschillende manieren gestimuleerd en gefaciliteerd in het kader van preventie en zelfredzaamheid. In samenwerking met de politie zijn bij woninginbraken brieven verstuurd naar huizen in de omgeving die een verhoogd risico lopen. Er is namelijk uit onderzoek gebleken dat wanneer er is ingebroken, de vergelijkbare en omringende huizen een verhoogd risico lopen op een inbraak. Op deze wijze worden omwonenden alert en kunnen ze zelf maatregelen nemen. Ook waren er veel BuurtWhatsApp-groepen actief. Er zijn in 2022 tevens verschillende communicatiecampagnes gevoerd, zoals het Donkere dagen Offensief. Tenslotte zijn vrijwilligers van Buurtbemiddeling ingezet om begeleiding te bieden aan buurtbewoners om samen een conflict op te lossen. 3. Anders en slimmer toezicht houden en handhavend optreden in aandachtsgebieden Balans tussen preventie, zorg en repressie Ook in 2022 lag onze focus niet alleen op handhaving en inzet van strafrechtelijke bevoegdheden, maar ook op onderdelen als gastheerschap, een balans tussen preventie en repressie en een verbindende proactieve houding richting professionals en bewoners.

Het extra gevraagde budget voor toezicht en handhaving op de locaties die aandacht behoeven zoals de woonwagenlocaties en de bedrijventerreinen, is gedeeltelijk ingezet en gedeeltelijk doorgeschoven naar 2023 vanwege verschuiving van de projecten in de uitvoering naar 2023. Bibob als instrument De Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (hierna: Wet Bibob) is een instrument om de aantasting van de integriteit te voorkomen. Op Dommelstroom-niveau is afgesproken zoveel mogelijk uniformiteit op gebied van beleid te voeren. In december 2022 is regionaal Bibob-beleid vastgesteld binnen de Dommelstroom gemeenten. Dit beleid zorgt voor het voorkomen van een waterbed effect. De uitvoering van dit beleid is in 2022 verder opgepakt. In 2023 vindt een evaluatie plaats en wordt het beleid daar waar nodig verder aangepast. In oktober 2022 is landelijk de tweede tranche van de Wet Bibob inwerking getreden. Deze tranche leidt tot verruiming van de bevoegdheden tot informatiedeling tussen het Landelijk Bureau Bibob en overheden en tussen overheden onderling. Daarnaast leidde dit ook tot uitbreiding van het toepassingsbereik van de Wet Bibob op onder andere aanbestedingen en vastgoed transacties. Aanpak Bedrijventerrein Eeneind De aanpak van bedrijventerrein Eeneind is voortgezet.

Het was de bedoeling het cameratoezicht op Eeneind II begin 2022 over te dragen naar een parkmanagementorganisatie. De parkmanagementorganisatie was echter nog niet opgericht en er was nog geen plan van aanpak om de camera's op een vertrouwde wijze over te dragen. Een overdracht heeft dan ook niet plaatsgevonden. In 2022 is daarom het besluit genomen het cameratoezicht in 2023 vanuit de gemeente in ieder geval nog voor 1 jaar voort te zetten. De autobranche op Eeneind I en II is in 2020 aangewezen als exploitatievergunningplichtig. Tegen dit besluit is destijds bezwaar aangetekend. In mei 2022 heeft de zitting bij de rechtbank plaatsgevonden. Er is nog aanvullende informatie aan de rechtbank aangeleverd in 2022. De rechter heeft (maart 2023) nog geen uitspraak gedaan. De exploitatievergunningplicht loopt intussen gewoon door. Voor een aantal ondernemers in de autobranche loopt de procedure nog voor een exploitatievergunning. Dit heeft in 2022 geleid tot een fors aantal Bibob-onderzoeken, als onderdeel van het proces van vergunningverlening. Het tijdelijk cameratoezicht en de exploitatievergunningplicht moeten als onderdeel van de instrumentenmix, op termijn bijdragen aan een veiliger en duurzamer bedrijventerrein Eeneind. Ook het Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO) kan hieraan bijdragen. Door onvoldoende animo in 2020 is dit destijds niet voortgezet.

In oktober 2022 is dit opnieuw opgepakt in samenwerking met de inmiddels opgerichte Parkmanagementorganisatie Nuenen. De verdere uitwerking van het KVO vindt in 2023 plaats. In 2022 hebben op bedrijventerrein Eeneind een aantal integrale controles plaatsgevonden. Samenwerking met Taskforce-RIEC Brabant-Zeeland Gemeente Nuenen is partner van de netwerksamenwerking Taskforce Brabant-Zeeland en het RIEC. Samen met de partners, zoals de politie, het Openbaar Ministerie en de Belastingdienst wordt ondermijnende criminaliteit in Noord-Brabant en Zeeland integraal aangepakt. Om dit te faciliteren betaalt de gemeente jaarlijks een bijdrage aan deze netwerksamenwerking. In 2022 is verder gewerkt aan het versterken van de bestuurlijke weerbaarheid en van de weerbare samenleving van de zes gemeenten binnen het basisteam Dommelstroom. Dit werd ondersteund door de RIECaccountmanager en de basisteamprogrammaleider. In 2022 maakten we gebruik van de inzet van het

19

spel "de Hosselaar". Het spel is een interactieve game die jongeren op het voortgezet onderwijs op een leuke en indrukwekkende manier bewustmaakt van de risico's en gevolgen van het verstrikt raken in de drugscriminaliteit. Ook hebben wij in 2022 de Bijtende Bende Bus ingezet. Op deze manier konden inwoners en bezoekers, in een speciaal ingerichte virtuele 3D-omgeving, bewust worden gemaakt van de signalen waaraan je drugscriminaliteit kunt herkennen. Een geautomatiseerde koppeling van de beschikbare informatie in alle gemeentelijke systemen in de vorm van een zogenaamd VeiligheidsInformatieKnooppunt (VIK), kon nog niet in alle systemen worden doorgevoerd in 2022.

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening 2021

Begroting 2022

Jaarrekening 2022

Verwijzingen HALT*

aantal per 10.000 jongeren

10

15

8

Winkeldiefstallen*

aantal per 1.000 inwoners

0,6

0,7

1

Geweldsmisdrijven*

aantal per 1.000 inwoners

0,8

1,1

1

Diefstallen uit woningen*

aantal per 1.000 inwoners

1,7

2,0

1,7

Vernielen en beschadigingen (in de openbare ruimte)*

aantal per 1.000 inwoners

1,86

2,3

1,8

Aantal RIEC-casussen

aantal

1

5

0

Aantal Bibob-onderzoeken

aantal eigen toetsen + aantal adviesaanvragen Landelijk Bureau

26

50

25

Aantal gesloten panden op basis van Wet Damocles

aantal

3

7

2

* verplichte indicator op grond van BBV

Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Zorg- en Veiligheidshuis Brabant Zuidoost Bij veroorzakers van ernstige overlast of criminaliteit met complexe problemen op diverse gebieden zijn vaak meerdere partijen (zorgorganisaties, justitiële organisaties en/of gemeente) betrokken. Bij de aanpak van deze personen is het effectiever om de inspanningen van deze verschillende partijen op elkaar af te stemmen. Het Zorg- en Veiligheidshuis Brabant-Zuidoost (ZVHBZO) verzorgt onder andere de procesregie op complexe casuïstiek met het doel (nieuwe) strafbare feiten te verminderen en te voorkomen. Met deze aanpak levert ZVHBZO een belangrijke bijdrage aan de veiligheid in alle 21 gemeenten in de regio Zuidoost-Brabant. In 2022 is het ZVHBZO begonnen met het uitvoeren van de pilot Persoonsgerichte Aanpak (PGA) personen met verward gedrag en een veiligheidsrisico. Bij de triagetafel is hier voor Nuenen één casus besproken. Deze casus is uiteindelijk niet opgepakt als PGA-casus, maar naar het voorliggend veld verwezen. Verder zijn er in 2022 geen PGA of COMcasus (= complexe casuïstiek op maat) besproken voor Nuenen. Er is in 2022 ook ingezet op het bevorderen van kennis en het informeren van de netwerkpartners over de thema's zorg en veiligheid. Er is een eerste aftrapbijeenkomst geweest met betrokken collega's en deze wordt in 2023 verder uitgebouwd.