Document · PDF

A17 MRE - Bijlage Eindrapportage - Quickscan bekostiging voorzieningen

Gemeenteraad 5 juni 2025, gemeente NuenenBij agendapunt: Ingekomen stukken ter kennisname19.753 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 3

2026

2.055.508

4.111.016

2027

2.740.678

5.481.355

2028

3.425.847

6.851.694

2029

4.111.016

8.222.033

2030

4.796.186

9.592.372

2031

5.481.355

10.962.710

2032

6.166.525

12.333.049

2033

6.851.694

13.703.388

2034

7.536.863

15.073.727

2035

8.222.033

16.444.066

2036

8.907.202

17.814.404

2037

9.592.372

19.184.743

2038

10.277.541

20.555.082

2039

10.962.710

21.925.421

2040

11.647.880

23.295.760

• Aandachtspunt is dat de stijging van de uitkering geleidelijk plaatsvindt. Dat betekent dat bij vroege investeringen de kosten eerder in de tijd liggen dan de baten. De geleidelijke stijging van de uitkering biedt echter ook de mogelijkheid om investeringen strategisch te plannen en uit te voeren, waarbij rekening wordt gehouden met de verwachte groei en de bijbehorende vraag naar voorzieningen. © 2025 Deloitte The Netherlands

Eindrapportage | Quickscan bekostiging voorzieningen

A8. Verdieping effecten gemeentefondsuitkering | Effecten aanvullende groei (2/3)

• Ten opzichte van de autonome groei die volgt uit de gemeentefondssystematiek worden volgens de Ontwikkelstrategie van de MRE in de periode 2024 – 2040 10.822 (28.409 – 17.587) extra woonruimten (huishoudens) gerealiseerd.

Aanvullende groei MRE-gemeenten • Met de gemiddelde uitkering vanuit het Gemeentefonds per extra inwoner kan (bij benadering) worden bepaald wat de extra groei is van de MRE-gemeenten ten opzichte van de autonome groei.

• De autonome groei van het aantal huishoudens per gemeente (maatstaf woonruimten) volgt uit de Gemeentefondssystematiek, aangezien hier een groeimodel in verwerkt is. Dit groeimodel loopt van 2024 tot 2029. Deze jaren kunnen als bekend worden verondersteld. Op basis van het groeipercentage dat in dit groeimodel wordt gehanteerd, is het mogelijk de groei van het aantal woonruimten te extrapoleren naar 2040. Hierbij is de aanname gedaan dat de jaarlijkse uitkering van het Gemeentefonds blijft groeien in de toekomst en niet stagneert. • In onderstaande tabel is deze werkwijze toegepast voor gemeente Eindhoven. Volgens de gemeentefondssystematiek zou deze gemeente in 2040 140.435 woonruimten bevatten. Dat is een groei van 17.587 woonruimten ten opzichte van de huidige situatie (122.848 in 2024).

Procentuele groei woonruimten

Deze benadering gaat uit van een gelijkmatige ontwikkeling van alle maatstaven, waardoor geen rekening wordt gehouden met specifieke situaties die van invloed kunnen zijn op de samenstelling en (daarmee samenhangende) de uitkering op basis van individuele maatstaven, zoals gezinssamenstelling, gezinsverdunning of gemeenten die niet bovengemiddeld groeien of zelfs krimpen.

2024

2025

2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

2033

2034

2035

2036

2037

2038

2039

2040

122.848

126.341

127.235

128.135

129.041

129.954

130.874

131.800

132.732

133.671

134.617

135.570

136.529

137.495

138.468

139.448

140.435

102,8%

100,7%

XXX - gegeven in Septembercirculaire 2024

• Voor gemeente Eindhoven leidt het aantal extra woonruimten in 2040 tot een extra aantal inwoners van 10.822 x 2,11 = 22.843 extra inwoners. Ook voor alle overige MRE-gemeenten is deze berekening uitgevoerd. Overweging

• Op basis van de Ontwikkelstrategie MRE 2022 – 2040 wordt in de periode 2022 – 2040 een groei van 31.960 woningen verwacht voor gemeente Eindhoven (als onderdeel van de ruim 100.000 woningen voor de MRE). Gecorrigeerd naar 2024 2040 is dat een groei van 28.409 huishoudens.

Eindhoven - woonruimten

• Het gemiddelde aantal inwoners per woonruimte is tevens uit de gemeentefondssystematiek te herleiden. In 2024 was het aantal inwoners in Eindhoven 246.417, terwijl het aantal woonruimten 122.848 bedroeg. Dit geeft een gemiddelde bezetting van 2,15 inwoners per woonruimte. Volgens het CBS (2024) ligt het gemiddelde voor Nederland op 2,11 personen per huishouden. Omdat hetzelfde gemiddelde kengetal wordt toegepast voor alle MRE-gemeenten in deze berekening wordt aangesloten op het CBS-getal van 2,11 inwoners per huishouden.

XXX – benadering op basis van extrapolatie

Eindrapportage | Quickscan bekostiging voorzieningen

A8. Verdieping effecten gemeentefondsuitkering | Effecten aanvullende groei (3/3)

Verschillen groei woningbouwambitie i.r.t. gemeentefondsuitkering

Toelichting

Woonruimten 2024 (GF)

Woonruimten 2040 (GF)*

Groei 2024 - 2040 (GF)

Groei ontwikkelstrategie MRE 2022 - 2040

Best

13.511

15.446

1.935

3.420

3.040

1.105

Eindhoven

122.848

140.435

17.592

31.960

28.409

10.822

Geldrop-Mierlo

18.835

21.532

2.697

2.255

2.004

- 693

Helmond

43.366

49.576

6.210

13.185

11.720

5.510

Nuenen c.a.

10.768

12.310

1.542

2.420

2.151

609

Oirschot

8.560

9.786

1.226

1.335

1.187

- 39

Son en Breugel

7.666

8.764

1.098

750

667

- 431

Veldhoven

21.017

24.027

3.010

5.090

4.524

1.515

Waalre

8.115

9.277

1.162

1.585

1.409

247

Cranendonck

9.317

10.651

1.334

4.510

4.009

2.675

Gemeente

Groei ontwikkelstrategie MRE 2024 – 2040 (correctie)**

Aanvullende groei 2024-2040

Heeze-Leende

7.577

8.662

1.085

905

804

- 281

Valkenswaard

15.318

17.512

2.194

1.935

1.720

- 474

Bergeijk

9.229

10.551

1.322

1.480

1.316

-6

Bladel

9.949

11.374

1.425

1.620

1.440

Eersel

9.151

10.461

1.310

6.535

5.809

4.498

Reusel-De Mierden

6.073

6.943

870

1.020

907

Asten

7.385

8.443

1.058

2.165

1.924

867

Deurne

14.820

16.942

2.122

8.555

7.604

5.482

Gemert-Bakel

13.757

15.727

1.970

4.035

3.587

1.617

Laarbeek

10.012

11.446

1.434

2.990

2.658

1.224

Someren

8.714

9.962

1.248

2.550

2.267

Totaal 375.988 429.825 53.841 100.300 89.156 * Jaren 2024 – 2029 zijn te herleiden uit de Septembercirculaire 2024. Jaren 2030 – 2040 op basis van extrapolatie. ** Hierbij wordt ervan uitgegaan dat de toevoeging van woningen als gevolg van de schaalsprong lineair toeneemt. De reeds verstreken jaren (2022-2024) zijn op basis van deze aanname gecorrigeerd.

1.019

•1

Groei van aantal woonruimten conform gemeentefonds systematiek.

•2

Groei van aantal woonruimten conform ontwikkelstrategie bijlage ‘A3. Woningbouwopgave’.

•3

Verschil tussen groei van aantal woonruimten conform gemeentefondsuitker ing en ontwikkelstrategie (Kolom 2 – kolom 3).

35.319

Eindrapportage | Quickscan bekostiging voorzieningen

A9. Negatieve maatstaf onroerendezaakbelasting (OZB) | Correctiemechanisme (1/2)

Onroerendezaakbelasting (OZB)

Correctiemechanisme gemeentefondsuitkering

• Onroerendezaakbelasting (OZB) is de gemeentelijke belasting die burgers en bedrijven dienen te betalen voor het eigendom van vastgoed (zoals een woning of bedrijfslocatie).

• Buiten de 46 maatstaven (p. 23) die voornamelijk een positief effect hebben op de hoogte van de gemeentefondsuitkering, zijn er 3 aan de WOZ-waarde gerelateerde maatstaven die een negatief effect hebben op de gemeentefondsuitkering bij groei.

• Bij het bepalen van de OZB is de waarde van het vastgoed leidend. Hierbij wordt gebruik gemaakt van de zogenoemde WOZ-waarde (‘Waardering onroerende zaken’), en van een percentage dat wordt vastgesteld door de gemeenteraad.

• Op basis van de Septembercirculaire 2024 betreft het negatief effect in het uitkeringsjaar 2025*:

• Voor de gemeente Eindhoven gelden in 2025 de volgende percentages*:

◦ Eigenaren woningen (totale WOZ-waarde in gemeente * -0,0914%); ◦ Eigenaren niet-woningen (totale WOZ-waarde in gemeente * -0,3079%);

Woningen

Niet-woningen

◦ Gebruikers niet-woningen (n.v.t.);

Gebruiker

n.v.t.

0,20688%

◦ Gebruikers niet-woningen (totale WOZ-waarde in gemeente * -0,2342%).

Eigenaar

0,09049%

0,29418%

• Theoretisch gezien komt er als gevolg van de toevoeging van vastgoed (bij woningeigenaren) 0,09049% van de WOZ-waarde aan OZB bij voor de gemeente, maar gaat er op basis van het correctiemechanisme gelijktijdig per toegevoegde woning 0,0914% van de algemene uitkering af. Het netto-effect per woning is daarmee -0,00091%. Bij een gemiddelde WOZ-waarde van bijvoorbeeld € 400.000 per woning betreft dit effect in de gemeente Eindhoven - € 3,64 per woning (-0,00091% x € 400.000)/100= van € 400.000

• De gemeentelijke baten als gevolg van de OZB vallen onder de algemene middelen en hebben zodoende geen vooraf bepaalde bestemming. • Als gevolg van de schaalsprong zal vastgoed worden toegevoegd (zowel woningen als voorzieningen). De toevoeging van vastgoed zou in beginsel moeten leiden tot meer baten uit de OZB. De gemeentefondsuitkering kent echter een correctiemechanisme.

• De ‘aanvullende’ baten als gevolg van de OZB die de gemeente zal ontvangen, worden daarmee teniet gedaan door de negatieve maatstaf in de gemeentefondssystematiek door een OZB-percentage dat lager ligt dan de negatieve maatstaf.

Eindrapportage | Quickscan bekostiging voorzieningen

A10. Negatieve maatstaf onroerendezaakbelasting (OZB) | OZB-tarieven en effecten (2/2)

Effect negatieve maatstaf gemeentefondssystematiek

Toelichting 1

Eigenaar

Gebruiker

Eigenaar

Gebruiker

Netto-effect Woningen (%) Eigenaar Gebruiker

Best

0,080300

n.v.t.

0,261200

0,203800

-0,011100

Eindhoven

0,090490

n.v.t.

0,294180

0,206880

-0,000910

Geldrop-Mierlo

0,064800

n.v.t.

0,187600

0,152500

Helmond

0,129700

n.v.t.

0,280200

Nuenen c.a.

0,103900

n.v.t.

0,237700

Oirschot

0,107900

n.v.t.

Son en Breugel

0,078600

Veldhoven

0,092800

Waalre

Eigenaar

Gebruiker

Rekenvoorbeeld nettoeffect per woning (€) Woningeigenaar

n.v.t.

-0,046700

-0,245300

-44,40

n.v.t.

-0,013720

-0,235110

-3,64

-0,026600

n.v.t.

-0,120300

-0,260800

- 106,40

0,218500

+0,038300

n.v.t.

-0,027700

-0,195900

+153,20

0,190700

+0,012500

n.v.t.

-0,070200

-0,221700

+50,00

0,321100

0,258200

+0,016500

n.v.t.

0,013200

-0,217700

+66,00

n.v.t.

0,205400

0,167700

-0,012800

n.v.t.

-0,102500

-0,247000

-51,20

n.v.t.

0,192600

0,101100

+0,001400

n.v.t.

-0,115300

-0,232800

+5,60

0,106750

n.v.t.

0,298200

0,239870

+0,015350

n.v.t.

-0,009700

-0,218850

+61,40

Cranendonck

0,106800

n.v.t.

0,309400

0,245600

+0,015400

n.v.t.

0,001500

-0,218800

+61,60

Heeze-Leende

0,092800

n.v.t.

0,205100

0,171700

+0,001400

n.v.t.

-0,102800

-0,232800

+5,60

Valkenswaard

0,097800

n.v.t.

0,261400

0,205400

+0,006400

n.v.t.

-0,046500

-0,227800

-25,60

Bergeijk

0,073800

n.v.t.

0,196800

0,157400

-0,017600

n.v.t.

-0,111100

-0,251800

-70,40

Bladel

0,072200

n.v.t.

0,188700

0,170200

-0,019200

n.v.t.

-0,119200

-0,253400

-76,80

Eersel

0,071300

n.v.t.

0,206600

0,161300

-0,020100

n.v.t.

-0,101300

-0,254300

-80,40

Reusel-De Mierden

0,091900

n.v.t.

0,281000

0,167600

+0,000500

n.v.t.

-0,026900

-0,233700

+2,00

Asten

0,105200

n.v.t.

0,292000

0,243300

+0,013800

n.v.t.

-0,015900

-0,220400

+55,20

Deurne

0,106200

n.v.t.

0,252500

0,212100

+0,014800

n.v.t.

-0,055400

-0,219400

+59,20

Gemert-Bakel

0,121644

n.v.t.

0,306997

0,212517

+0,030244

n.v.t.

-0,000903

-0,203956

+120,98

Laarbeek

0,097060

n.v.t.

0,264108

0,214568

+0,005660

n.v.t.

-0,043792

-0,228540

+22,64

Someren

0,100500

n.v.t.

0,158000

0,125100

+0,009100

n.v.t.

-0,149900

-0,225100

+36,40

Gemeente

OZB-tarief woningen (%)

OZB-tarief niet-woningen (%)

Netto-effect niet-woningen (%)

•1

Negatieve maatstaf van -/- 0,0914% conform Septembercirculaire 2014 voor het uitkeringsjaar 2025

•2

Negatieve maatstaf van -/- 0,3079% conform Septembercirculaire 2014 voor het uitkeringsjaar 2025

•3

Negatieve maatstaf van -/- 0,2342% conform Septembercirculaire 2014 voor het uitkeringsjaar 2025

•4

Netto-effect WOZwaarde (op een woning van € 400.000)

Eindrapportage | Quickscan bekostiging voorzieningen

A11. Nadere toelichting DU Almere

DU Groeiopgave Almere • Voor de MRE zou een DU specifiek gericht op voorzieningen mogelijk relevant kunnen zijn. Aan de gemeente Almere is een dergelijke DU verstrekt. • De gemeente Almere, de provincie Flevoland en het Rijk hebben gezamenlijke afspraken gemaakt over de verdere ontwikkeling van Almere in het RijkRegioprogramma AmsterdamAlmereMarkermeer (RRAAM).

• Gezien voorgaande is het Fonds Verstedelijking Almere (FVA) opgericht, bestemd voor investeringen in projecten ten behoeve van onder meer onderwijsstructuur, culturele infrastructuur, sportinfrastructuur en stedelijke bereikbaarheid.

• Het FVA wordt gevoed met gemeentelijke, provinciale en rijksbijdragen, maar ook met de DU Groeiopgave Almere.

• Ten behoeve van de realisatie van RRAAM is tussen de partijen een Uitvoeringsovereenkomst gesloten, waarin is voorzien in de aanvullende bekostiging voor Almere: de DU Groeiopgave.

• De DU Groeiopgave Almere werd initieel verstrekt als vast bedrag, waarbij gekozen werd om het bedrag niet te koppelen aan de woningbouwopgave, omdat de kosten meer samenhangen met gebieden dan met precieze aantallen van woningen.

• De DU Groeiopgave Almere is een bijdrage uit het gemeentefonds, en is in 2015 toegekend voor een periode van maximaal 22 jaar ter grootte van (destijds) maximaal € 7 miljoen per jaar.

• De uitkering werd in de periode 2015-2020 niet voor inflatie gecorrigeerd, maar volgde de gemeentefondssystematiek, waarbij de uitkering meeliep in de jaarlijkse toe- en afname van het gemeentefonds (het accres)

• De DU Groeiopgave Almere is bedoeld om het stedelijke maatschappelijke voorzieningenaanbod van de gemeente te laten meegroeien in een tempo dat (relatief) hoger ligt dan bij vergelijkbare steden met een langere historie, waarbij:

• Per 2021 is de DU Groeiopgave Almere omgezet naar een Specifieke Uitkering, als gevolg van kritiek van de Algemene Rekenkamer op het gebruik van DU’s. Bij de Specifieke Uitkering loopt de uitkering niet langer mee met het accres, maar wordt geïndexeerd met de loon- en prijsbijstelling.

− De gemeente Almere voor een dusdanige groei stond, dat dit de normale flexibiliteit in de gemeentebegroting zou overstijgen, waardoor niet alle voorfinancieringskosten konden worden gedragen; − Uitleglocaties in de gemeente Almere vermoedelijk niet (allemaal) winstgevend zouden zijn; − Sprake was van een grotere groei van de voorzieningenbehoefte dan enkel voor de gemeente Almere alleen.

• De Specifieke Uitkering bedraagt vanaf 2022 € 8,9 miljoen (excl. loonprijsbijstelling) en wordt gevoed met een bijdrage uit de Algemene Uitkering van het gemeentefonds.

Eindrapportage | Quickscan bekostiging voorzieningen

Onder Deloitte wordt verstaan één of meer van Deloitte Touche Tohmatsu Limited (“DTTL’’ of ‘’Deloitte Global’’), haar wereldwijde netwerk van member firms en aan hen verbonden entiteiten (tezamen, de “Deloitte-organisatie”). DTTL en haar wereldwijde netwerk van member firms en aan hen verbonden entiteiten zijn juridisch gescheiden en onafhankelijke entiteiten, die elkaar niet kunnen verplichten of binden ten aanzien van derden. DTTL en iedere DTTL member firm en aan hen verbonden entiteiten zijn aansprakelijk voor hun eigen handelen en nalaten, en niet voor het handelen of nalaten van een andere entiteit. DTTL verleent geen diensten aan cliënten. Raadpleeg www.deloitte.com/about voor meer informatie. © 2025. Neem voor informatie contact op met Deloitte Nederland.

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15563968/1