Ter kennisname: Bijlage 6 Subsidieboek
Tekst van het document
Subsidieboek
Versie: 1.1 Datum: 13 maart 2025
Inleiding Inhoud Dit subsidieboek bevat een beschrijvende analyse van de subsidies die door de gemeente Noordwijk zijn verleend in het jaar 2023. 1 Aanleiding De aanleiding voor het opstellen van dit subsidieboek is de opdracht om een bezuiniging op subsidies te onderzoeken. Dit document is bedoeld om inzicht te bieden in het totale bestand aan organisaties die subsidie ontvangen, de hoogte en het doel van de gesubsidieerde activiteiten. Structuur Voor de structuur van dit subsidieboek is aangesloten op de Uitvoeringsagenda 2024-2026. Hierin staan de plannen van het college voor deze twee jaren. De basis van de uitvoeringsagenda is de raadsagenda, de perspectiefnota 2025, de begroting 2024 en het collegewerkprogramma 2022 -2026. De uitvoeringsagenda bestaat uit 12 focuspunten. Niet op alle 12 focuspunten van de uitvoeringsagenda worden echter subsidies verstrekt. Daarom zijn hier alleen de relevante gehanteerd. Hoofdstukken Elk hoofdstuk begint met een beschrijving van de ambities op het focuspunt. Dit geeft u als lezer een beeld van wat de gemeente wil bereiken op dit vlak. Daarna worden de subsidiecategorieën benoemd die hiervoor worden ingezet. In de praktijk zetten organisaties die subsidie ontvangen zich vaak op meerdere vlakken en doelstellingen in.
De gekozen indeling moet u dus niet te strikt interpreteren, zij is slechts bedoeld om een groot subsidiebestand logisch in te delen. Subsidiecategorieën In elk hoofdstuk staat de beschrijving van een subsidiecategorie. Dit is een cluster van organisaties die subsidie ontvangen die vergelijkbare activiteiten of inspanningen uitvoeren. Een voorbeeld van een subsidiecluster is de participatie van ouderen. In dit cluster zijn de subsidies aan de ouderenbonden opgenomen. 2 Een subsidiecategorie begint met een overzicht van de subsidies in de categorie, het doel waarvoor ze worden verstrekt, de betreffende beleidsnota, het bereik en de eventuele wettelijke taak die de gemeente hierin heeft. Analyse Per subsidiecategorie is op zes punten kritisch naar het nut en de noodzaak van subsidiëren gekeken. Deze punten zijn: 1.
Doelmatigheid: Wordt met de subsidie de gestelde beleidsdoelen behaald?
2. 3.
Kosten-baten analyses: Wegen de gemaakte kosten op tegen de maatschappelijke baten? Alternatieven van overheidsfinanciering: Is een eigen bijdrage vanuit inwoners /deelnemers of
4.
samenwerkingspartners mogelijk? Uitvoeringspartners: Kan een andere partij het goedkoper of lichter uitvoeren?
1
Toen wij in oktober 2024 begonnen aan het project Taakstelling Bezuiniging Subsidies was de subsidielijst over het jaar 2024 nog niet compleet, vandaag 2023. 2 Het voordeel van een dergelijke clustering van subsidies is dat niet elke subsidie afzonderlijk beschreven hoeft te worden. Hiermee wordt herhaling voorkomen omdat bij de afzonderlijke subsidies de kans groot is op dezelfde onderzoeksresultaten.
Pagina 2 van 112
5.
Ambitieniveau: Kan een taak op een lager niveau worden uitgevoerd, welke niveaus zijn mogelijk, welke kosten zijn daaraan verbonden?
6.
Andere afwegingen: Vragen die gaande het proces als relevant naar voren komen.
Beantwoording Deze vragen zijn zo goed mogelijk beantwoord door de betrokken beleidsadviseurs van de gemeente. Zij hebben hierbij hun eigen vakkennis ingebracht en deskresearch gedaan. In interviews van de vakspecialisten met het projectteam is op deze antwoorden doorgevraagd. De publicaties en wetenschappelijke onderzoeken die hierbij zijn opgezocht zijn bij elke subsidiecategorie opgenomen. Beantwoording Ondanks onze inspanningen om tot een objectieve beschouwing van de subsidies te komen door het betrekken van wetenschappelijk onderzoek, realiseren wij ons dat de beantwoording voor een deel subjectief is. Voor veel onderwerpen is weinig specifiek onderzoek beschikbaar of ontbrak het aan de tijd om dieper te graven. Het is van belang hierbij te benoemen dat de organisaties die subsidie ontvangen niet om een reactie is gevraagd op dit subsidieboek. Het verwerken van een dergelijke reactie past simpelweg niet binnen de planning van dit onderzoek. Work in progress Dat wil niet zeggen dat dit subsidieboek voltooid is. Er wordt in Nederland veel sociaalwetenschappelijk onderzoek uitgevoerd en het is daarom van belang dit subsidieboek periodiek bij te werken. We denken hiervoor een solide basis te hebben gelegd en hopen dat het u inzicht biedt in de gemeentelijke uitgaven aan subsidies. Was getekend,
Het projectteam Taakstelling Bezuiniging Subsidies
Inhoudsopgave Inleiding ..............................................................................................................................................2 1. Sociaal nabij ...................................................................................................................................4 2. Sterke basis voor onderwijs .......................................................................................................... 42 3. Gezonde en energieke leefomgeving ............................................................................................. 53 4. Focus op economie ....................................................................................................................... 58 5. Met elkaar in gesprek .................................................................................................................... 66 6. Sport en cultuur voor iedereen ...................................................................................................... 68 7. Voorkomen overlast en criminaliteit .............................................................................................. 90 Totaallijst subsidiecategorieën .........................................................................................................
96 Totaallijst verleende subsidies .......................................................................................................... 98 Specificatie zoekopdrachten rapport taakstelling bezuiniging subsidies ......................................... 103
Pagina 3 van 112
1. Sociaal nabij Ambitie Onze kinderen groeien gezond, veilig en kansrijk op en onze inwoners doen mee. We zorgen voor passende hulp en ondersteuning. Subsidie categorieën a. b.
Belangenbehartiging mensen met een beperking Participatie van ouderen
c. d.
Armoedebestrijding Sociale activiteiten tegen eenzaamheid
e. f.
Ontmoetingsfunctie Praktische ondersteuning kwetsbare inwoners
g. h.
Welzijnswerk Lotgenotencontact
i. j.
Bevorderen integratie en deelname samenleving Collectieve preventie psychische problematiek
k. l.
Open inloop voorzieningen Geestelijke Gezondheid Zorg Ambulante Geestelijke Gezondheid Zorg
m. Onafhankelijke clientondersteuning n. Onbegrepen gedrag o. p.
Toegang tot sociale voorzieningen Maatschappelijk werk in crisissituaties
q. r.
Zorgmijders bemoeizorg Scouting
s. t.
Sociaal-emotionele ontwikkeling jeugd Preventie middelengebruik
u. v.
Opgroei- en opvoedingsondersteuning Jongerenwerk
w. Gezinsondersteuning
Pagina 4 van 112
a. Belangenbehartiging mensen met een beperking Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Belangenvereniging
€ 3.000
Een inclusieve samenleving bevorderen waarin
Gehandicapten "Noordwijk voor Iedereen" 2
Stichting Welzijn en Zorg Doven Zuid-Holland
mensen met een beperking volwaardig kunnen deelnemen. € 200
Communicatie verbeteren, sociale participatie te versterken en inclusie te vergroten binnen de horende samenleving.
Totaal
€ 3.200
Beleidsnota: Gelukkig Leven; welzijnsbeleid 2021-2024 Bereik: circa 44 inwoners Wettelijk taak: Wet maatschappelijke ontwikkeling Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja, de participatie van mensen met een beperking wordt bevorderd. In het kader van het VN-verdrag gehandicapten kan de inzet hierop eerder vergroot worden.
2
Kosten-baten analyses
Geen relevante studies gevonden.
3
Alternatieven van
Een beroep kan mogelijk worden gedaan op verschillende
overheidsfinanciering
fondsen die zich inzetten voor mensen met een beperking. 3 Mogelijk kan dit een deel van de structurele subsidie vervangen.
4
Uitvoeringspartners
Onwaarschijnlijk. De verenigingen maken nauwelijks kosten door de inzet van vrijwilligers.
5
Ambitieniveau
Nee. Het is een wettelijke verplichting vanuit de Wmo om de participatie van mensen met een beperking te bevorderen en hen te laten meepraten bij de vorming en uitvoering van beleid. Het VN-verdrag vraagt eerder om een vergroting van deze inzet.
6
Andere afwegingen
De verenigingen zijn klein en daardoor kwetsbaar. Mogelijk dat een fusie de verenigingen duurzamer kan maken.
Onderzoeken •
Nivel, Participatiemonitor kerncijfers 2022 (2023).
•
Inspectie der Rijksfinanciën, Naar een inclusieve samenleving. In ons land, niemand aan de kant (2020).
•
College voor de Rechten van de Mens, Inzicht in inclusie III; Participatie van mensen met een beperking op het gebied van zelfstandig leven in de maatschappij, onderwijs en werk (2022).
•
Sociaal en Cultureel Planbureau, Lang niet toegankelijk; Ervaringen van Nederlanders met een lichamelijke beperking als spiegel van de samenleving (2021).
•
Significant Public, Op weg naar een inclusievere samenleving; lerende evaluatie programma onbeperkt meedoen! (2021).
3
Dit zijn er best veel, namelijk: Fonds Gehandicaptensport, Stichting Handicap.nl, Kansfonds, NSGK (Nederlandse Stichting voor het Gehandicapte Kind), VSBfonds, Fonds 1818, SFIHG (Samenwerkende Fondsen voor Individuele Hulp voor Gehandicapten) en JKF Kinde rfonds.
Pagina 5 van 112
b. Participatie van ouderen Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Katholieke Bond van
€ 8.890
Het bevorderen van sociale contacten en het
Ouderen in Zuid-Holland Afdeling De Zilk 2
voorkomen van eenzaamheid onder ouderen.
KBO Noordwijkerhout
€ 21.070
Totaal
€ 30.660
Het bevorderen van sociale contacten en een gezonde levensstijl onder ouderen.
Beleidsnota: Gelukkig Leven; welzijnsbeleid 2021-2024 Bereik: 3.761 leden van de ouderenbonden. Wettelijk taak: Wet maatschappelijke ontwikkeling Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja, in algemene zin draagt de participatie van ouderen bij aan hun mentale en fysieke gezondheid. Op interventieniveau is echter onvoldoende onderzoek beschikbaar.
2
Kosten-baten analyses
Verschillende welzijnsactiviteiten voor ouderen hebben per saldo voor de samenleving hogere baten dan kosten. Zo heeft gymnastiek in het kader van meer bewegen voor ouderen per saldo voor de maatschappij hogere baten dan kosten. De baten zouden hoger zijn wanneer ouderen tweemaal in de week zouden meedoen en wanneer de gymnastiek zich vooral richt op de niet actieve ouderen. Ook preventieve huisbezoeken en maaltijdvoorziening aan huis leveren per saldo hogere baten op voor de maatschappij dan kosten.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Ja. Er zijn diverse landelijke en lokale fondsen die voor incidentele of projectmatige financiering ingezet kunnen worden. Daarnaast is een hogere contributie en eigen bijdrage per activiteit mogelijk in combinatie met gericht armoedebeleid. De prijs-kwaliteit verhouding van de contributie staat beperkt in verhouding tot de dienstverlening die daarvoor wordt verkregen.
4
Uitvoeringspartners
Verenigingen opereren tegen lage kosten omdat het werk door vrijwilligers wordt uitgevoerd. Mogelijk kan een samenwerkingsverband tussen de ouderenbonden wel een besparing opleveren in gezamenlijke kosten zoals een nieuwbrief, website en administratie.
5
Ambitieniveau
Een lager niveau zou kunnen zijn om alleen nog de accommodatiekosten via subsidie te dekken. Daarmee moeten de activiteiten verder kostendekkend worden georganiseerd.
6
Andere afwegingen
Er is een ouderenbond die een initiatief heeft genomen tot een sociaal fonds. Dit fonds is bedoeld voor ouderen die moeite hebben met de contributie of eigen bijdragen. Het fonds wordt gevuld vanuit de contributie.
Pagina 6 van 112
Onderzoeken •
RIVM, Gezondheid en maatschappelijke participatie; themarapport Volksgezondheid Toekomst
•
Verkenning 2014 (2013). MO GROEP+, Kosten en baten van welzijn en maatschappelijke dienstverlening (2011).
• •
Movisie, Ouderen in sociaal isolement; Ervaren baat van hulp (2015). Nivel, Ouderen bereiken voor sociale en beweegactiviteiten (2018).
•
Sociaal Cultureel Planbureau, Investeren in vitale ouderen; Een verklaringsmodel van veranderingen in hulpbronnen en participatie op welbevinden in de vergrijzende samenleving
•
(2024). Sociaal Cultureel Planbureau, Zorgen voor thuiswonende ouderen; Kennissynthese over de zorg voor zelfstandig wonende 75-plussers, knelpunten en toekomstige ontwikkelingen (2019).
Pagina 7 van 112
c. Armoedebestrijding Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Hulp In Noordwijk
€ 9.100
Preventieve hulp en ondersteuning te bieden
(SHIN) 2
aan mensen die dit nodig hebben op het gebied van welzijn.
Stichting Juridisch Adviesbureau "De Leidse
€ 1.944
Rechtswinkel" 3
situatie.
Stichting Leergeld Leiden en
€ 78.396
Omstreken Totaal
Preventieve juridische bijstand toegankelijk te maken voor iedereen, ongeacht hun financiële Het voorkomen van sociale uitsluiting en kinderen de kans te geven volwaardig mee te doen in de samenleving.
€ 89.440
Beleidsnota: Volwaardig deelnemen; minimabeleid 2021-2024 Bereik: 342 huishoudens Wettelijk taak: Nee, zowel de preventie van schulden als gemeentelijk minimabeleid is niet expliciet in de wet opgenomen. Gemeenten zijn wel verplicht tot schuldhulpverlening. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja. De activiteiten dragen bij aan het vermogen om mee te doen in de samenleving. In algemene zin blijkt uit onderzoek dat de bestrijding van armoede bijdraagt aan kansengelijkheid en gezondheid. Een kritisch kanttekening is dat gemeentelijk armoedebeleid de gaten invult die het Rijk laat vallen. De commissie Sociaal Minimum concludeert dat het Rijk moet zorgen voor een zeker bestaan hetgeen lokaal minimabeleid overbodig zou kunnen maken.
2
Kosten-baten analyses
Bestaanszekerheid is een grote factor in gezondheidsachterstanden en zorggebruik. Behalve voor de jeugdhulp en de Wmo komt dit zorggebruik voor rekening van de zorgverzekeraars.
3
Alternatieven van
Samenwerking met lokale fondsen is mogelijk. In een aantal
overheidsfinanciering
gemeenten wordt het noodfonds (bijzondere verstrekkingen) door een samenwerking van privé fondsen en bedrijven georganiseerd.
4
Uitvoeringspartners
De uitvoeringskosten kunnen alleen omlaag als de toetsing wordt vereenvoudigd of geautomatiseerd. Mogelijk kan een deel van het
5
Ambitieniveau
6
Andere afwegingen
budget vanuit andere fondsen worden toegevoegd. Lokaal minimabeleid is geen wettelijke verplichting en kan worden teruggebracht. Verlaging van de norm naar 110 of 100 procent van het wettelijk sociaal minimum is mogelijk. Deze beweging sluit aan bij het eerdergenoemde idee van het sociaal fonds.
Pagina 8 van 112
Onderzoeken •
Commissie Sociaal Minimum, Een zeker bestaan; Naar een toekomstbestendig stelsel van het
•
sociaal minimum. Rapport I en Rapport II (2023). SEO, Kansenongelijkheid in Nederland (2023)
•
Movisie, Koepel Adviesraden Sociaal Domein en Vilans, Handreiking Aanpak van armoede en schulden (2020).
•
Nationale Ombudsman, Sociale minima in de knel (2022)
•
Stichting Leergeld, 25 jaar (2021)
Pagina 9 van 112
d. Sociale activiteiten tegen eenzaamheid Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Met je Hart
€ 1.074
Het verzachten van eenzaamheid en het bevorderen van sociale verbindingen onder zelfstandig wonende ouderen.
2
Stichting 's Heeren Loo Zorggroep
€ 20.000
Het bieden van een goed leven aan mensen met een beperking door zorg, begeleiding en ondersteuning, zodat zij zoveel mogelijk kunnen deelnemen aan de samenleving volgens hun eigen wensen en mogelijkheden.
3
Stichting Thuishuis Noordwijk
€ 16.125
Eenzaamheid onder ouderen te voorkomen en te verminderen door verbindingen te creëren tussen ouderen onderling en met de maatschappij, met inzet van vrijwilligers ondersteund door professionals.
4
Stichting VanHarte
€ 10.000
Eenzaamheid en sociaal isolement in Noordwijk en omgeving te verminderen.
Totaal
€ 47.199
Beleidsnota: Mensen hebben mensen nodig; eenzaamheidsbeleid 2023 -2026 Bereik: 318 deelnemers aan reguliere activiteiten Wettelijk taak: N.v.t. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja. De aanpak tegen eenzaamheid is gebaseerd op de toepassing van werkzame elementen in eenzaamheidsinterventies. Voor Met je hart en Resto van harte zijn impact studies beschikbaar. Vanuit het programma Een tegen eenzaamheid wordt onderzoek verricht naar de effectiviteit van interventies en het gebruik daarvan gestimuleerd. Het onlangs geëvalueerde eenzaamheidsbeleid (2023) is op de uitkomsten van deze onderzoeken ingericht.
2
Kosten-baten analyses
Er bestaat een bewezen correlatie tussen eenzaamheid en zorgkosten. De universiteit van Maastricht heeft becijferd dat het voor geheel Nederland gaat om 2 miljard aan zorgkosten. Eenzame mensen maken meer gebruik van huisartsenzorg en de geestelijke gezondheidszorg.
3 4
Alternatieven van
Voor projecten en incidentele financiering zijn diverse fondsen
overheidsfinanciering
beschikbaar.
Uitvoeringspartners
Dat is lastig omdat al veel met vrijwilligers wordt gedaan. De meeste kosten zitten in een professional die de coördinatie van die vrijwilligers doet.
5
Ambitieniveau
6
Andere afwegingen
De activiteiten zijn niet verplicht en kunnen op een lager niveau worden uitgevoerd.
Pagina 10 van 112
N.v.t.
Onderzoeken •
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Preventieve activiteiten voor ouderen die
•
onvoldoende bereikt worden: wat zijn kansrijke elementen (2018). RIGO Research en Advies, Effectanalyse Thuishuis; inzicht in de maatschappelijke meerwaarde
•
(2015). Nivel, Eindrapport Eén tegen eenzaamheid; Monitoring eenzaamheid, participatie en sociale
•
cohesie onder ouderen 2015 – 2020 (2021). Resto van harte, Interventiebeschrijving Resto van Harte (2021).
• •
Movisie, Inventarisatie van eenzaamheidsinterventies gericht op ouderen (2020) Avance Impact, Met je hart Impact Rapportage (2020)
•
NIDI & VU Amsterdam, Eenzaam en dan? De (on)mogelijkheden van interventies bij ouderen (2005).
•
Verpleegkundigen en verzorgenden Nederland (V&VN), Richtlijn Eenzaamheid onder ouderen (2021).
•
John. T. Cacioppo & William Patrick, Loneliness ; Human nature and the need for social connection (2008).
•
International Journal of Public Health, Does loneliness have a cost? A population-wide study of the association between Loneliness and Healthcare Expenditure (2021).
•
Fokkema, Tineke en van Tilburg, Theo, Aanpak van eenzaamheid: helpt het? Een vergelijkend effect- en procesevaluatie-onderzoek naar interventies ter voorkoming en vermindering van
•
eenzaamheid onder ouderen (2006). Bouwman, Tamara E. en van Tilburg, Theo G., Naar een gerichte aanpak van eenzaamheid: Zeven
•
werkzame elementen in eenzaamheidsinterventies in Tijdschrift voor Gerontologie en Geriatrie (24-02-2020). Sociaal Cultureel Planbureau, Kwetsbaar en eenzaam; risico’s en bescherming in de ouder wordende bevolking (2018).
•
NPO Kennis, Wat doet eenzaamheid met je gezondheid?
Pagina 11 van 112
e. Ontmoetingsfunctie Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting
€ 13.500
Het bevorderen van sociale interactie en het
Ontmoetingscentrum Puyckendam
welzijn van (in het bijzonder) ouderen in de gemeenschap.
2
Stichting Wassenaar
€ 129.733
3
Welzijn Noordwijk
€ 226.000
Het bevorderen van sociale interactie en het welzijn van (in het bijzonder) ouderen in de gemeenschap. Het bevorderen van sociale interactie en het welzijn van (in het bijzonder) ouderen in de gemeenschap. 4
Totaal
€ 369.233
Beleidsnota: Gelukkig Leven; welzijnsbeleid 2021-2024 Bereik: 62.867 bewoners Wettelijk taak: Wet maatschappelijke ontwikkeling Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja. De buurthuizen ontvangen jaarlijks een groot aantal bezoekers die daardoor meer participeren in de samenleving. Als zodanig dragen buurthuizen bij aan zowel het ouderenbeleid als aan het eenzaamheidsbeleid. Uit een recente studie van het Sociaal Cultureel Planbureau naar het welzijn van ouderen blijkt dat dit voor een belangrijk deel wordt bepaald door hun maatschappelijke participatie. Het effect op hun welzijn werkt door op de gezondheid.
2
Kosten-baten analyses
Het bevorderen van de deelname van ouderen aan de samenleving hangt samen met de versterking van hun zelfredzaamheid. Dit laatste bevordert hun vermogen om langer zelfstandig thuis te wonen en de vermindering van hun zorggebruik. De analyse van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid is een maatschappelijke kosten baten analyse op macro niveau.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
4
Uitvoeringspartners
Het is mogelijk om het gemeentelijk vastgoed te verkopen of te verhuren aan een marktpartij. In de praktijk is dit moeilijk ten gelde te brengen. In lijn met de exploitatie van Ontmoetingscentrum Puyckendam zou het beheer volledig bij vrijwilligers ondergebracht kunnen worden. Dit kan gefaciliteerd worden door voor alle ontmoetingscentra iemand aan te stellen die de technische zaken organiseert. Hiermee zouden de kosten voor het beheer kunnen worden teruggebracht.
4
Dit is de subsidie die de Stichting Welzijn Noordwijk ontvangt voor de exploitatie van de ontmoetingscentra 't Trefpunt en de Wieken. De welzijnsactiviteiten staan bij een andere categorie beschreven.
Pagina 12 van 112
5
Ambitieniveau
Ja. Er is momenteel één ontmoetingscentrum per dorpskern. Minderen zou kunnen, maar daarmee zou wel een basisvoorziening wegvallen.
6
Andere afwegingen
Een betere organisatie van het maatschappelijk vastgoed kan de bezettingsgraad van de ontmoetingscentra verhogen en daarmee de huuropbrengsten verhogen. Ook is mogelijk overhead te besparen door bepaalde beheerstaken centraal te beleggen. Hiermee kan ook geïnvesteerd worden in een betere communicatie over de gehouden activiteiten.
Onderzoeken • •
Planbureau voor de Leefomgeving, Samen en oud in 2030 (2020). Sociaal en Cultureel Planbureau, Investering in vitale ouderen; een verklaringsmodel van veranderingen in hulpbronnen en participatie op welbevinden in de vergrijzende samenleving (2024).
•
Movisie, Het sociaal kloppend hart; de maatschappelijke betekenis van de kringloopwinkels met een buurthuisfunctie van Schroeder van der Kolk (2020).
•
RIVM, Zorg en sociaal domein. Themaverkenning bij de Volksgezondheid Toekomst Verkenning (2024).
•
WRR, Kiezen voor houdbare zorg - Mensen, middelen en maatschappelijk draagvlak (2021).
Pagina 13 van 112
f. Praktische ondersteuning kwetsbare inwoners Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Present
€ 10.000
Omzien naar elkaar te bevorderen en een
Bollenstreek Totaal
beweging van sociale betrokkenheid in de Bollenstreek te stimuleren. € 10.000
Beleidsnota: Gelukkig Leven; welzijnsbeleid 2021-2024 Bereik: 60 bewoners Wettelijk taak: N.v.t. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Praktische ondersteuning is één van de werkzame elementen van een eenzaamheidsaanpak. Het helpt geïsoleerde inwoners met praktische zaken zoals tuinonderhoud. Dergelijke hulp versterkt ook de regie over het eigen leven, onderdeel van het welzijnsbeleid.
2
Kosten-baten analyses
Zie effecten eenzaamheidsbestrijding.
3
Alternatieven van
Mogelijk in cofinanciering met woningbouwcorporaties.
overheidsfinanciering 4
Uitvoeringspartners
Nee. Present werkt met vrijwilligers en een coördinator die voor de hele bollenstreek werkt. Een goedkopere vorm zou zijn volledig onderbrengen bij vrijwilligers, maar dat is op de lange termijn moeilijk vol te houden.
5
Ambitieniveau
Ja. Voor deze subsidie wordt 1 project uitgevoerd. Terugbrengen omvang betekent dus beëindigen.
6
Andere afwegingen
Dit project heeft raakvlakken met de zorgzame buurten, wijkverenigingen en lief en leed straten. Verdere integratie met deze initiatieven zou tot uitbreiding kunnen leiden.
Onderzoeken •
Stichting Sociaal Tuinieren, Impact meten (zonder datum).
Pagina 14 van 112
g. Welzijnswerk Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Welzijn Noordwijk
€ 919.000
Het waarderen en ondersteunen van mantelzorgers, de bevordering van vrijwilligerswerk, het vergroten van de sociale cohesie in wijken en buurten en het afschalen van zorg- en hulpvragen naar algemene voorzieningen. Het overkoepelende doel van deze activiteiten is het versterken van de zelf- en samenredzaamheid, het bevorderen van de participatie in de samenleving en het verhogen van de kwaliteit van leven van met name kwetsbare inwoners.
Totaal
€ 919.000
Beleidsnota: Gelukkig Leven; welzijnsbeleid 2021-2024 Bereik: voor de verschillende onderdelen van het takenpakket zijn cijfers beschikbaar. Wettelijk taak: Wet maatschappelijke ondersteuning Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Voor deze taken zijn vrij veel onderzoeken beschikbaar over de effectiviteit van interventies en aanpakken.
2
Kosten-baten analyses
In verhouding tot de investering zijn de maatschappelijke baten vele malen groter in termen van bespaarde zorgkosten – zie hiervoor de hieronder opgenomen publicaties.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Nee. Alternatieven zijn veelal sociale fondsen die alleen eenmalig of kortlopende projecten ondersteunen. Hiermee kan geen basis worden verkregen voor de inzet van het personeel.
4
Uitvoeringspartners
Een andere partij zal vermoedelijk ongeveer dezelfde kosten hebben aan accommodatie en personeel. Mogelijk dat een fusie op Bollenstreek niveau voordelen biedt door schaalvergroting. De verwachting is echter dat dit eerder tot kwaliteitsverhoging zal leiden dan tot een besparing. Er zijn een aantal professionals die zich richten op de ondersteuning van inwoners die echter over meerdere organisaties zijn verdeeld. Dat zijn de jongerenwerkers, de welzijnswerkers, de maatschappelijk werkers, de woonconsulenten van de woningcorporaties . Mogelijk kan onderbrenging in één organisatie schaalvoordelen kan opleveren.
5
Ambitieniveau
Mantelzorgondersteuning is een wettelijke taak. De bevordering van vrijwilligerswerk en buurtwerk zijn dat niet. In algemene zin zouden de activiteiten zich meer kunnen richten op kwetsbare inwoners. Dit zal niet echt tot inkrimping van de formatie leiden omdat deze al op basisniveau is.
6
Andere afwegingen
Pagina 15 van 112
Een fusie met andere welzijnsorganisaties in de regio of met het jeugd- en jongerenwerk zou de robuustheid van de organisatie
kunnen verbeteren. Over het algemeen leidt een fusie niet tot kostenreductie. Een fusie zou wel verdere specialisatie mogelijk kunnen maken en de continuïteit van de dienstverlening kunnen waarborgen.
Onderzoeken Mantelzorg •
RIVM, Werkende mantelzorgers van ouderen; verkenning van hun toekomst en
•
ondersteuningsbehoeften (2021). Ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport, Mantelzorgagenda 2023-2026 (2023).
•
Ecorys, De maatschappelijke waarde van mantelzorg; een maatschappelijke kosten -batenanalyse (2021).
•
Ecorys en MantelzorgNL, Gemeente Noordwijk; de maatschappelijke waarde van mantelzorg (2021).
•
Ecorys, Onderzoek naar de effectiviteit van mantelzorgondersteuning eindrapport (2023).
Vrijwilligerswerk Op het Platform Vrijwillige Inzet houdt de Vereniging Nederlandse Organisaties Vrijwilligerswerk (NOV) een overzicht bij van wetenschappelijke publicaties over vrijwilligerswerk. Daaruit hieronder een aantal die gaan over de effectiviteit van vrijwilligerswerk voor het welzijn en de gezondheid. •
International Society for Third-Sector Research, Exploring the Effects of Volunteering on the Social, Mental and Physical Health and Well-being of Volunteers: An Umbrella Review (2023).
•
PLOS, Can volunteering in later life reduce the risk of dementia? A 5 -year longitudinal study among volunteering and non-volunteering retired seniors (2017).
•
BMC Public Health, Volunteering and health benefits in general adults: cumulative effects and forms (2017).
•
VU Amsterdam, Wat is het effect van vrijwilligerswerk op sociale contacten en is dit effect sterker voor mensen met migratieachtergrond of zonder migratieachtergrond? (2024).
•
PLOS, Volunteering, income and health (2017).
Welzijn op recept •
Good2Consult, Welzijn op Recept loont, maak het zichtbaar (z.d.).
•
Radboud UMC Scientific Center for Quality of Healthcare, Essentiële bestanddelen van Welzijn op Recept (2020).
• •
Zorginstituut Nederland, Welzijn op Recept; inzet van een welzijnscoach (2023). RIVM, (Kosten)effectiviteit van twee interventies: Welzijn op recept en Gecombineerde Leefstijlinterventie bij Kinderen (2019).
Buurtwerk •
Verweij-Jonker Instituut, De invloed en effecten van sociale samenhang; Verslag van een
•
literatuurverkenning (2008). Risbo Movisie Beter in Meedoen, Inzicht in wijkgericht werken; beleid en activiteiten in Alpen aan den Rijn (2013).
Pagina 16 van 112
•
SEOR Erasmus, Meta-analyse businesscases sociaal werk eindrapport (2020).
Pagina 17 van 112
h. Lotgenotencontact Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Inloophuis Scarabee
€ 4.000
Ondersteunen bij het verwerken van kanker en het vinden van een nieuw evenwicht in hun leven.
2
Stichting Alzheimer Nederland
€ 975
Ondersteuning van inwoners bij Alzheimer en daaraan gerelateerde problematiek.
3
Stichting Veteranen Noordwijk
€ 5.000
Ondersteuning van veteranen.
Totaal
€ 9.975
Beleidsnota: Gelukkig Leven; welzijnsbeleid 2021-2024 Bereik: 48 bezoekers Scarabee, 275 bewoners in contactenlijst Alzheimer Café, 90 deelnemers bij de veteranendag. Wisselende hoeveelheden bij andere bijeenkomsten. Wettelijk taak: Wet maatschappelijke ondersteuning en de Veteranenwet. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
De onderzoeksresultaten tonen diverse effecten van lotgenotencontact, waaronder een significante verbetering met betrekking tot angst, stress en depressie klachten. Een toename van sociale steun en een beter begrip en acceptatie van emotionele situaties zorgt voor een afname van negatieve gevoelens. Daarnaast zijn er bewezen effecten op de fysieke gezondheid zoals een daling van de glycemische index, de bloeddruk en het BMI. Onderzoek wijst uit dat Alzheimer Cafés effectief zijn in het vergroten van kennis, verminderen van stress bij mantelzorgers en verbeteren van het algehele welzijn. Een evaluatie van Alzheimer Nederland toont aan dat bezoekers de bijeenkomsten hoog waarderen vanwege de combinatie van informatie, steun en lotgenotencontact. Er zijn aanwijzingen dat de subsidie voor veteranen bijdraagt aan de waardering van hun bijdrage en de verwerking van hun ervaringen.
2
Kosten-baten analyses
SROI van 4,5 zie onderzoek. Lotgenoten contact leidt tot een toename van de kwaliteit van leven, verbeterde financiële positie, minder verzuim, snellere diagnose en korter zorgproces, minder kosten Wmo en uitkeringen.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Er wordt door Scarabee al aan fondsenwerving gedaan. Er is ook sprake van cofinanciering met gemeenten in de Leidse regio. Meer sponsoring en eigen bijdragen van deelnemers voor het Alzheimercafé en veteranen bijeenkomsten.
4
Uitvoeringspartners
Waarschijnlijk niet. Alle organisaties werken met vrijwilligers en hebben minimale personele inzet. Voor Alzheimer en Scarabee geldt ook dat ze regionaal georganiseerd zijn.
Pagina 18 van 112
5
Ambitieniveau
Ja. De bijdrage zou kunnen worden verlaagd. Gezien de beperkte subsidie ligt voor Scarabee eerder uitbreiding in de rede gezien de effectiviteit en kosten-baten verhouding. Het Alzheimercafé kan het aantal bijeenkomsten terugbrengen maar gezien de hoogte van subsidie valt hier nauwelijks iets te winnen.
6
Andere afwegingen
Scarabee is momenteel een redelijk geïsoleerde partner, de samenwerking met GGZ Rivierduinen en Welzijn Noordwijk zou verstevigd kunnen worden.
Onderzoeken • •
Vereniging Spierziekten Nederland, Effecten van lotgenotencontact (2008). Hanzehogeschool Groningen, Het effect van lotgenotencontact; een literatuurstudie naar het
•
effect van lotgenotencontact op de (ervaren) gezondheid van patiëntengroepen (2020). Involv, SROI onderzoek maatschappelijke meerwaarde lotgenotencontact (z.d.)
•
Kimberly Hubens, Alzheimer Café als (brug naar) ondersteuning; De rol van draaglast in het dagelijks leven van mantelzorgers en de ondersteuning door het Alzheimer Café (2014) scriptie.
•
Dorien Smit, Experiential knowledge and peer support for recovery in depression , proefschrift Radboud Universiteit Nijmegen (2022).
•
Nederlands Veteranen Instituut, Oog voor context; Gemeenschappelijke onderzoeksagenda gezondheid & Welzijn van veteranen en veteranenzorg 2023 -2027 (2023).
Pagina 19 van 112
i. Bevorderen integratie en deelname samenleving Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting voor Inclusie en
€ 29.726
Het bevorderen van een (inclusieve)
Discriminatiebestrijding
samenleving zonder uitsluiting, waarin iedereen gelijke kansen heeft, ongeacht geslacht, afkomst, levensbeschouwing, seksuele gerichtheid enzovoort.
2
Noordwijkse Marhaba/Welkom Stichting
€ 4.000
Het stimuleren van mensen met een migratieachtergrond om actief deel te nemen aan de maatschappij en zo bij te dragen aan een inclusieve gemeenschap.
4
Stichting Taal Lokaal
€ 7.950
Noordwijkerhout 5
Huiswerkbegeleiding aan statushouderskinderen met als doel hogere schoolresultaten
Stichting VluchtelingenWerk
€ 225.462
Nederland
Voldoen aan Wi2021: Maatschappelijke begeleiding, huisvesting statushouders, omgaan met geld, Participatieverklaringen. Extra: basisdienstverlening VWN
6
Stichting Welzijn Noordwijk
€ 27.050
Het op weg helpen van statushouders bij het vinden van leerervaringsplekken en arbeid.
Totaal
€ 294.188
Beleidsnota: Beleidsnotitie Inburgering, Gelukkig leven; welzijnsbeleid 2021 -2024 Bereik: 429 deelnemers aan reguliere activiteiten en begeleide statushouders, 15 jaarlijkse deelnemers Lekker Fit. Wettelijk taak: Deels op grond van de Wet inburgering. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
De Wet inburgering die sinds 2022 van kracht is, is relatief nieuw. Onderzoeken die de effectiviteit van de wet toetsen laten verschillende resultaten zien. Onderzoek gedaan vanuit het perspectief van de inburgeraars wijst op positieve waardering van de inburgeringswet door verschillende groepen inburgeraars. Onder gemeenten en uitvoerders bestaat een breed draagvlak voor de nieuwe regierol van de gemeente en de nadruk op participatie. De gemeente selecteert de aanbieders voor de uitvoer van de inburgeringsroutes, waardoor de kwaliteit en betrouwbaarheid van de aanbieders wordt gewaarborgd. Deze subsidie is deel van de mindere marktwerking. Met deze subsidie voldoet de gemeente Noordwijk aan de Wi2021, en, hoewel er nog een aantal knelpunten bestaan, wordt de doelstelling bevorderen van de participatie en integratie behaald.
2
Kosten-baten analyses
We ontvangen SPUK gelden voor de financiering van de inburgeringsvoorzieningen op grond van de werkelijke aantal inburgeringsplichtigen. In 2023 was de SZW -begroting nog niet aangepast aan de nieuwe huisvestingstaakstelling en moesten de
Pagina 20 van 112
gemeenten een groter gedeelte van de inburgeringskosten voorschieten. De gemaakte kosten worden dus deels gefinancierd door het rijk. Kosten worden vergoed door het rijk, niet uitgeven = geld terug geven. In hoeverre de Wi2021 succesvol is moet deels nog blijken (er is een brede evaluatie i.s.m HLT gestart 2025). Inburgering zorgt voor sneller meedoen aan de Nederlandse samenleving en betere arbeidskansen, geen inburgering/integratie kan leiden tot het niet benutten van talenten en uitkeringen. 3
Alternatieven van
De organisaties rondom integratie en inburgering werken veel
overheidsfinanciering
met vrijwilligers. Contractmanagement taalscholen voor de leerroutes Wi2021 ligt bij de Leidse regio. Op termijn kan de sector mogelijk meebetalen aan de trajecten vanwege personeelstekorten.
4
Uitvoeringspartners
VWN is de grootste en betrouwbaarste aanbieder van de inburgeringsroutes. Trajectprijzen liggen in elke gemeente anders; hierin kan worden onderhandeld.
5
Ambitieniveau
Voldoen aan de Wi2021 is een wettelijke taak. Het organiseren van een integratie voetbalwedstrijd en oud en nieuw viering ligt op lokaal niveau. Huiswerkbegeleiding voor ontheemden bleek succesvol te zijn en ligt op lokaal niveau. Aanbesteding taalscholen ligt op niveau Duin en Bollenstreek en Leidse regio. Ambitieniveau kan niet naar beneden bijgesteld voor taalscholen, we moeten voldoen aan Wi2021. Ambitieniveau kan naar beneden voor integratie voetbaltoernooi en voor huiswerkbegeleiding, maar zou integratie niet bevorderen. Oud en nieuw viering; wellicht komt veiligheid in het geding tijdens oud en nieuw zonder de buurtvaders.
6
Andere afwegingen
In 2025 wordt de brede evaluatie van Wi2021 uitgevoerd door onderzoeksinstituut Verwey-Jonker.
Onderzoeken •
Significant Public, Monitor Werking en Ontwikkeling van de Inburgeringsmarkt Eerste Meting 2022 (2022).
•
Significant Public ‘’Monitor Werking en Ontwikkeling van de Inburgeringsmarkt Derde Meting 2024: Thema Samenwerking (2024).
•
Regioplan, Onderzoek perspectief inburgeraars. Uitkomsten 2023 -2024 (tweede rapportage) (2024).
• •
Sociale Vraagstukken, Lost de nieuwe inburgeringswet de hoge verwachtingen in? (2023). Kennisplatform Inclusief Samenwerken, Monitor Gemeentelijke Beleid Arbeidstoeleiding en
•
Inburgering Statushouders en Gezingsmigranten 2023 (2023). VNG, Verzamelbrief Wet Inburgering 2021 (2022).
Pagina 21 van 112
j. Collectieve preventie psychische problematiek. Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Rivierduinen
€ 31.676
Preventie en herstel GGZ
2
Stichting Lumen Holland Rijnland
€ 30.217
Ervaringskundigheid, preventie en herstel GGZ
Totaal
€ 61.893
Beleidsnota: Maatschappelijke zorg HLTN Bereik: inwoners met psychische problematiek. Wettelijke taak: Wet maatschappelijke ondersteuning Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja. Herstel en preventie bij psychische problemen. Voorkomen van verergering van de problematiek en daarmee instroom in specialistische hulp. Ook voorkomen van uitval van mantelzorgers van inwoners met psychische problematiek.
2
Kosten-baten analyses
In 2018 is lokaal onderzoek gedaan naar soort ondersteuningsbehoefte en aansluiting huidige lokale ondersteuningsaanbod.
3
4
Alternatieven van
Sponsoring of tijdelijke financiering past niet in verband met het
overheidsfinanciering
belang van continuïteit. Eigen bijdrage vragen is ook niet aan de orde in verband met laagdrempelig aanbod.
Uitvoeringspartners
Er zijn buiten de regio organisaties die ook collectieve interventies kan bieden. In 2021 ook gesprekken met andere aanbieders gevoerd. Min punt is dat er dan een knip komt tussen ggz preventie en ggz behandeling. Er komt dan een andere partij bij voor alleen preventie. Onbekend is of het ook financieel voordeel oplevert. In ieder geval vraagt het de eerste jaren investeren in samenwerkingsafspraken. Product wordt samen met HLT Samen ingekocht. Aanbod is hierdoor meer divers en kan efficiënter worden georganiseerd.
5
Ambitieniveau
Het ambitieniveau wordt de komende jaren hoger. Het gebruik van specialistische ggz / de instroom WLZ wordt de komende jaren fors beperkt. De wens is dat er meer gebruik wordt gemaakt van preventie en algemene voorzieningen, waaronder het gebruik van collectieve preventie ggz. Dit betekent dat de subsid ie hoger wordt. Efficiency slagen op deze diensten zijn al genomen.
6
Andere afwegingen
Zie hierboven
Onderzoeken RIVM / Trimbosinstituut Effectieve interventies en beleid mentale gezondheid en preventie (2022)
Pagina 22 van 112
•
Pagina 23 van 112
k. Open inloop voorzieningen Geestelijke Gezondheid Zorg Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Rivierduinen
€ 37.698
Ontmoeting, herstel
2
Stichting 's Heeren Loo Zorggroep
€ 176.496
Open inloop kwetsbare inwoners, meedoen in samenleving
Totaal
€ 214.194
Beleidsnota: Respectievelijk Maatschappelijke zorg Noordwijk en Collegebesluit Meerjarensubsidie t/m 2026 Bereik: 250 personen Wettelijk taak: ja Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja. Gebruik van deze voorziening voorkomt gebruik van duurdere maatwerkvoorzieningen WMO individuele begeleiding en dagbesteding. Zie ook kosten-baten analyse.
2
Kosten-baten analyses
In 2018 en 2022 een analyse laten maken van Reuring t.o.v. maatwerkvoorzieningen van de ISD.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Voor materiaalgebruik wordt een kleine eigen bijdrage gevraagd. Soms wordt er eenmalig geld geworven bij een fonds. Op basis daarvan is structurele financiering niet mogelijk.
4
Uitvoeringspartners
Nee. De goedkoopste partij ('s Heeren Loo) zet de meeste personele uren in.
5
Ambitieniveau
Behouden, niet groeien. Als groei wenselijk is, kijken naar andere bestaande partijen. Er zijn monitoringsafspraken gemaakt om de ontwikkelingen te volgen en bij te sturen. Niet uitbreiden van de locaties. Betekent ook alert zijn dat er voldoende uitstroom blijft.
6
Andere afwegingen
ISD heeft de opdracht gekregen om vanaf 2025 maatwerk Wmobegeleiding en dagbesteding meer sober uit te voeren. Dit zal mogelijk effect hebben op het gebruik van de open inloop. Er wordt in 2025 gekeken naar goedkoper gebruik van de gebruiksruimten. (Huur)
Onderzoeken •
Bureau EEVAA, Preventie: behoefte en betekenis vanuit het perspectief van mensen met een psychische aandoening (2018).
•
Kosten-baten analyse Reuring en WMO voorzieningen ISD Bollenstreek 2018 en 2022 .
Pagina 24 van 112
l. Ambulante Geestelijke Gezondheid Zorg Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Rivierduinen
€ 30.180
Advies en informatie 1e lijn
Totaal
€ 30.180
Beleidsnota: Herpositie na Vi1. Extra rijksmiddelen sinds 2019. Bereik: Onbekend, geen registratie op aantallen. Wettelijk taak: Ja. Vanaf 2019 financiering vanuit het rijk. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Gebruik ggz expertise voor de integrale toegang. Voorheen zat er ggz expertise in het wijkteam. Vi1 maakt bij ingewikkelde casussen gebruik van de GGZ. Ontlast workload Voorieder1.
2
Kosten-baten analyses
(Geen bewezen aanpak). Ambulante ggz verkort de juiste hulp op juiste moment. Jaarlijks vindt evaluatie plaats.
3
Alternatieven van
Niet van toepassing. Gemeentelijke financiering van deze functie
overheidsfinanciering
aan GGZ is goedkoper, dan financiering vanuit het zorgkantoor. Daarnaast is de sturing op deze samenwerking/ verbinding tussen generalistische functies Vi1 en specialistische functie ggz nu bij de gemeente.
4
Uitvoeringspartners
Nee. Een andere GGZ aanbieder heeft dezelfde CAO.
5
Ambitieniveau
Ja. Door vergrijzing en ambulantisering van zorg zal de vraag echter alleen maar toenemen.
6
Andere afwegingen
In 2024 gestart met een pilot Wijk GGD (vroegsignalering van onbegrepen en verward gedrag). Hierdoor ontstaat er wellicht verschuiving van de caseload. In 2025 wordt dit nader onderzocht.
Onderzoeken •
N.v.t.
Pagina 25 van 112
m. Onafhankelijke Clientondersteuning Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Lumen Holland Rijnland
€ 9.843
Het bijstaan van inwoners met een psychische stoornis of beperking in contacten met de overheid of andere instanties.
2
Stichting MEE Zuid-Holland Noord
€ 33.521
Totaal
€ 43.364
Het bijstaan van inwoners met een beperkingen in contacten met de overheid of andere instanties.
Beleidsnota: projectplan Meedenkersnetwerk Noordwijk - HLT Samen. Bereik: 160 hulpvragen voor Noordwijk én HLT samen. Wettelijk taak: ja, op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Geen onderzoek beschikbaar.
2
Kosten-baten analyses
Er zijn geen specifieke MKBA’s beschikbaar voor o nafhankelijke clientondersteuning. Een MKBA naar het functioneren van MEE Nederland kwantificeert een aantal effecten, namelijk: een lager beroep op opvang en intensieve ondersteuning, het verminderen van het beroep op gespecialiseerde kinderopvang en speciaal onderwijs, het voorkomen van overlast, huisuitzetting, schulden en het doen van een beroep op de Wajong, Wsw of dagverblij f AWBZ. Het maatschappelijk rendement behaald met deze effecten is geraamd op €390 miljoen.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Er wordt tot en met 2025 gebruik gemaakt van aanvullende rijksmiddelen. Bij wet is vastgelegd dat er geen eigen bijdrage vanuit de inwoner mag worden gevraagd.
4
Uitvoeringspartners
Nee. Dat gebeurt reeds.
5
Ambitieniveau
Ja. N.a.v. de evaluatie medio 2024 is de coördinatie bepaald op 20 uur per week voor de gemeenten uitvoering HLT Samen en Noordwijk.
6
Andere afwegingen
Bestuurlijk zijn er bij Hillegom en Lisse sterke twijfels over het voortzetten van deze functie, ondanks de wettelijke verplichting.
Onderzoeken •
Movisie, Zicht op het effect van cliëntondersteuning; inspiratie om te starten met monitoren (2023)
Pagina 26 van 112
n. Onbegrepen gedrag Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Hecht
€ 75.000
Procesregie zorg en veiligheid (Wijk GGD-er)
Totaal
€ 75.000
Beleidsnota: Maatschappelijke zorg DBS Bereik: 23 meldingen per kwartaal Wettelijk taak: Ja, Wet maatschappelijke ondersteuning en de wet verplichte geestelijke gezondheidszorg. Wordt gefinancierd vanuit decentralisatie Maatschappelijke zorg. Dit is subregionale financiering. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Pilot loopt nog. Eerste resultaten zijn positief. Aantal meldingen onbegrepen gedrag en overlast wordt eerder opgepakt en waar nodig naar hulp toe geleid.
2
Kosten-baten analyses
Diverse landelijke onderzoeken en ervaringen elders over de aanpak. Eerste resultaten zijn succesvol.
3
Alternatieven van
Nee. De aanpak is een concept van de GGD. Wel zien we
overheidsfinanciering
ontwikkelkansen in het netwerk GGZ partners.
4
Uitvoeringspartners
Expertise kan ook door bemoeizorgpartners uitgevoerd. Maar dat
5
Ambitieniveau
wordt niet efficiënter/goedkoper. Afronding pilot, naar efficiëntere uitvoering. Van 65 naar 45 uur voor de hele DBS in 2025. 6
Andere afwegingen
Samen met 5 gemeente in de subregio. Samenhang met aanpak Bemoeizorg, zorgmijding en Ambulante GGZ.
Onderzoeken •
ZonMW, Eindevaluatie, Actieprogramma lokale initiatieven voor mensen met verward gedrag (2021).
•
VNG, Landelijk Actieprogramma Grip op Onbegrip, ZonMw (2023).
Pagina 27 van 112
o. Toegang tot sociale voorzieningen Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Voor ieder 1
€ 76.278,53
Het zorgen voor een kwaliteitsimpuls voor de integrale toegangsteams door de extra inzet van een gedragswetenschapper en kwaliteitsmedewerker.
2
Stichting Voor ieder 1
€ 2.673.293
Totaal
€ 2.749.571
Korte begeleiding en verwijzing naar passende hulp en ondersteuning van inwoners met een hulpvraag.
Beleidsnota: Meerjarenopdracht Voor ieder 1 Bereik: 1.200 inwoners per jaar die een melding doen of vraag stellen. Wettelijk taak: Ja, op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning, de Jeugdwet en Participatiewet. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Uit de gevonden literatuur blijkt dat wijkteams van meerwaarde zijn in het realiseren van de landelijke transformatiedoelen. Wijkteams dragen bij aan het versterken en benutten van de eigen kracht van inwoners, de kracht van het netwerk en van de buurt/samenleving.
2
Kosten-baten analyses
Wijkteams hebben inhoudelijk een duidelijke meerwaarde. De financiële ambities die gemeenten hadden met het instellen van de wijkteams zijn (nog) niet gerealiseerd. Uit de onderzochte literatuur komt geen eenduidig beeld naar voren over de toegevoegde waarde en effectiviteit van wijkteams op het realiseren van kostenbesparingen. Bij somm ige wijkteams wordt een afname van de kosten gesignaleerd dankzij de inzet van het wijkteams, bij andere wijkteams is sprake van een toename van kosten.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Geen mogelijkheid voor eigen bijdrage vanuit de inwoner (is bij wet vastgelegd).
4
Uitvoeringspartners
Uit het onderzoek van KokxDeVoogd blijkt dat dit de stichting met personeel in dienst aan de hand van een inbesteding de beste optie is.
5
Ambitieniveau
Ja. Dit leidt echter tot wachtlijsten, wat vervolgens kan leiden tot hogere kosten aan de achterkant en escalatie van problematiek.
6
Andere afwegingen
-
Onderzoeken • •
Movisie, Sociale (wijk)teams: vijf jaar later (2019). Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) - De centrale rol van lokale teams in de jeugdhulpketen (2023).
Pagina 28 van 112
• •
Nederlands JeugdInstituut, Activiteiten en resultaten van wijkteams; een overzichtsstudie (2024). Zwaan Onderzoek & Advies, Toegevoegde waarde en effectiviteit van wijkteams (2022).
•
Integraal Werken in de Wijk & Ministerie van VW&S, Tien aandachtsgebieden voor functioneren sociale wijkteams (2020).
Pagina 29 van 112
p. Maatschappelijk werk in crisissituaties Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Stichting Kwadraad
€ 35.666
Bieden van maatschappelijk werk bij sociale crisissituaties
Totaal
€ 35.666
Beleidsnota: geen specifieke beleidsnota Bereik: Bereikbaarheidsdienst buiten kantooruren: 7 meldingen. Meewegen wet tijdelijk huisverbod: meldingen 11. Wet tijdelijk huisverbod: meldingen 10. Wettelijk taak: Wet maatschappelijke ondersteuning; Jeugdwet; Participatiewet. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
De gevonden studies suggereren dat de effectiviteit kan variëren, afhankelijk van de specifieke interventie en context.
2
Kosten-baten analyses
Ja. Uit een onderzoek van de gemeente Den Haag naar deze inzet blijkt dat de maatschappelijke baten van het sociaal casemanagement groter zijn dan de kosten. Het maatschappelijk rendement is bijna 50%. Wanneer de immateriële baten vermindering overlast en onveiligheid en een toename van de kwaliteit van leven van de huishoudens - niet in het saldo worden meegenomen, resulteert nog altijd een rendement van 16 procent.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Geen mogelijkheid voor eigen bijdrage vanuit de inwoner (is bij wet vastgelegd).
4
Uitvoeringspartners
Ja. Dat zal per dienst verschillen. Mogelijk kan buurtbemiddeling goedkoper.
5
Ambitieniveau
Nee. Een aantal diensten worden op regionaal niveau ingekocht. Een lager niveau is dan lastig. Voor buurtbemiddeling wordt al
6
Andere afwegingen
aangegeven dat we te weinig betalen. -
Onderzoeken •
H&W Huisarts en Wetenschap, De effectiviteit van een interventie door het maatschappelijk werk bij huisartspatiënten die overspannen zijn (2007).
•
Journal of Social Intervention, De effectiviteit van het werken vanuit Sociale Netwerk Strategieën in jeugd- en opvoedhulp en maatschappelijk werk (2017).
•
LPBL, MKBA sociaal casemanagement gemeente Den Haag (2011).
Pagina 30 van 112
q. Zorgmijders bemoeizorg Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Centraal Bureau
€ 8.954
Voorkomen gedwongen opname, overlast, overlijden
2
Parnassia Groep Overige Regio's
€ 35.787
Voorkomen gedwongen opname, overlast, overlijden
3
Rivierduinen
€ 16.505
Voorkomen gedwongen opname, overlast, overlijden
Totaal 5
€ 61.246
Beleidsnota: Maatschappelijke zorg Duin- en Bollenstreek Bereik: 86 aanmeldingen van zorgmijders in 2022 (bron Hecht 2023). Wettelijk taak: Wet maatschappelijke ondersteuning Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Ja, voorkomen van gedwongen hulp en crisishulpverlening. Bevordert kwaliteit van leven en voorkomt overlast in de
2
Kosten-baten analyses
Ja.
3
Alternatieven van
Nee.
buurt. Het is een relatief klein aantal mensen.
overheidsfinanciering 4
Uitvoeringspartners
Er zijn veel partners die in meer of mindere mate hulpverlenen. Afstemming in het netwerk is van belang. Ook als het gaat om bredere inzet van bemoeizorg (0e lijn). In 2025 gesprekken over effectiviteit en efficiëntie. Dit levert mogelijk financieel voordeel op.
5
Ambitieniveau
Doelgroep neemt de afgelopen jaren gestaag toe. Ambitieniveau verlagen is niet wenselijk. In 2025 wordt de hele samenwerkingsstructuur Openbare ggz geëvalueerd en waar nodig lokaal/ regionaal heringericht ten behoeve van vroegsignalering en verwijzing naar passende hulp. Bemoeizorg is hier onderdeel van.
6
Andere afwegingen
Bemoeizorg is onderdeel van een groot netwerk van partners lokaal en regionaal op het snijvlak van wonen, zorg en veiligheid. Indien het rijk extra financieringsmogelijkheden heeft ihkv bv innoveren van de samenwerking, dan wordt hier gebruik van gemaakt. Overigens vervangt deze subsidies niet de uitvoering van de bemoeizorg zelf.
Onderzoeken •
Diana Roeg, Margot Voogt, Marcel van Assen & Henk Garretsen, De effecten van bemoeizorg. De effecten van bemoeizorg bij Nederlandse bemoeizorgteams (2012).
5
Deze subsidies maken onderdeel uit van de uitvoering van de maatschappelijke zorg. Hiervoor ontvangt de Centrumgemeente een specifieke uitkering van het Rijk.
Pagina 31 van 112
•
Maatschappelijk effect van bemoeizorg Duin- en Bollenstreek (notitie gemeenten DBS over effect van bemoeizorg lokaal.
r. Scouting Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
Scouting Bosgeest
€ 10.000
Scouting biedt activiteiten waarmee kinderen en jongeren worden uitgedaagd zich persoonlijk te ontwikkelen.
2
Scouting St. Jozef -/ Emerentiana
€ 1.815
Idem.
3
Scouting Norvicus
€ 15.965
Idem.
Totaal
€ 27.780
Beleidsnota: Preventieprogramma jeugd Bereik: In totaal hebben de verenigingen ongeveer 300 jeugdleden (t/m 18 jaar) en 150 kaderleden (18+). Wettelijk taak: Nee. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Scouting levert een bijdrage aan de ontwikkeling van jeugd. Denk aan het aanleren van (sociale) vaardigheden en maatschappelijke betrokkenheid. Dit draagt met name bij aan onze ambitie van kansrijk opgroeien.
2
Kosten-baten analyses
Tegen relatief geringe kosten wordt een behoorlijke groep jeugd bereikt. Kosten voornamelijk huur en onderhoud van huisvesting, en zomer-/weekend-/vakantiekampen.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Jeugd betaalt contributie (ongeveer €100 per jaar). Verhoging hiervan kan gevolgen hebben voor de toegankelijkheid.
4
Uitvoeringspartners
N.v.t. Er zijn 3 verenigingen, waarvan 2 in Noordwijkerhout en 1 in Noordwijk. Die in Noordwijk is een waterscouting.
5
Ambitieniveau
Subsidie is primair bedoeld voor de instandhouding van scoutingvoorzieningen.
6
Andere afwegingen
Impactonderzoek van scouting Nederland toont o.a. aan dat scouting bijdraagt aan het aanleren van praktische én sociale vaardigheden bij jeugd en dat scouting ze meer maatschappelijk betrokken maakt t.o.v. niet-scouting jeugd.
Onderzoeken •
Scouting Nederland, Impactonderzoek Scouting, (2019)
•
Nederlands Jeugdinstituut, Effecten van preventie in het jeugdveld (2021)
Pagina 32 van 112
s. Sociaal-emotionele ontwikkeling jeugd Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
YOLO training
€ 20.250
Training gebaseerd op de filosofie van judo, om weerbaarheid en sociaal-emotionele ontwikkeling van jeugd te versterken.
2
Schooljudo training
€ 15.380
Totaal
€ 35.630
Idem.
Beleidsnota: Preventieprogramma jeugd en opdracht project mentale gezondheid jongeren. Bereik: 16 scholen PO doen mee met YOLO en Schooljudo: 70 groepen x gemiddeld 15 leerlingen = circa 1000 kinderen onderbouw PO. Wettelijk taak: Nee. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Met de trainingen wordt bijgedragen aan het versterken van weerbaarheid en sociaal emotionele ontwikkeling bij jeugd. Dit draagt met name bij aan onze ambitie van gezond en veilig opgroeien.
2
Kosten-baten analyses
Tegen relatief geringe kosten wordt een behoorlijke groep jeugd bereikt. Kosten vooral inzet trainers.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Onderwijs zelf draagt nauwelijks financieel bij, terwijl dat landelijk gezien wel gangbaar is. Dit kan er wel voor zorgen dat scholen toch afhaken. Scholen faciliteren nu wel al de locatie (gymzaal).
4
Uitvoeringspartners
N.v.t. Er zijn al 2 concurrerende partijen (schooljudo en YOLO) die dezelfde soort training uitvoeren.
5
Ambitieniveau
Kan op een lager niveau worden uitgevoerd. Bijv. door minder scholen deel te laten nemen. Of het aantal lessen per klas te verminderen (gaat wel ten koste van effectiviteit).
6
Andere afwegingen
Schooljudo heeft het predicaat 'goed onderbouwd' van het Nederlands Jeugdinstituut.
Onderzoeken • •
Nederlands Jeugdinstituut, Wat werkt bij sociaal emotionele vaardigheidstrainingen , (2021) Nederlands Jeugdinstituut, Onderzoek effectiviteit schooljudo, (2020)
•
Trimbos, Samen werken aan een mentaal gezonde samenleving. Bouwstenen voor mentale gezondheidsbevordering en preventie, (2021).
Pagina 33 van 112
t. Project verbetering mentale gezondheid jongeren Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
YoungPwr
€ 50.000
Het verbeteren van de mentale gezondheid bij jongeren: het verminderen van psychische klachten, eenzaamheid en stress. Het gaat dan om zowel het vergroten van de kennis hierover, als ook het toeleiden naar bestaand aanbod (hulp en ondersteuning).
Totaal
€ 50.000
Beleidsnota: Naast het preventieprogramma jeugd is er een aparte opdracht gericht op het verbeteren van de mentale gezondheid onder jongeren. Bereik: Honderden jongeren bezoeken maandelijks de website van YoungPwr, ontvangen een nieuwsbrief, en zien via sociale media (5000 jongeren accounts aan bereik) informatie over mentale gezondheid en het aanbod in de gemeente. 400 leerlingen uit de derde klas heb ben lokale ondernemers en organisaties bezocht via ‘Day in a worklife’ event. Tientallen jongeren hebben diverse workshops over mentale gezondheid en geluk bezocht. Tientallen jongeren zijn binnen de eigen organisatie van YoungPwr opgeleid in marketing, sales, redactie. Wettelijk taak: Nee. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Project richt zich op mentale gezondheid bij jongeren. Zowel de kennis hierover vergroten als het toeleiden naar bestaand aanbod (hulp en ondersteuning). Bereikt deels een andere doelgroep dan jongerenwerk (16-25 jaar 'young professional'). Meerwaarde YoungPwr is vooral hun grote bereik van Noordwijkse jongeren én het organiseren door jongeren zelf. Draagt bij aan onze ambitie gezond opgroeien.
2
Kosten-baten analyses
Met 'day in a worklife' worden alle derdeklassers van de VO scholen bereikt. Verder vooral ondersteunend op communicatiegebied aan bestaand aanbod. Kosten vooral loonkosten professional en jongeren in de organisatie.
3
Alternatieven van
Er wordt incidenteel gebruik gemaakt van fondsen.
overheidsfinanciering 4
Uitvoeringspartners:
N.v.t. Geen andere partner met zo'n groot bereik onder jongeren in Noordwijk.
5
Ambitie niveau
Kan op lager niveau worden uitgevoerd. Dit kan ten koste gaan van bereik (bestaand) aanbod en verergering problematiek.
6
Andere afwegingen
In eerste instantie incidenteel gefinancierd vanuit coronagelden. Het project wordt momenteel geëvalueerd. Daarna wordt het vervolg uitgewerkt, inclusief de exacte opdracht voor YoungPwr en bijbehorende financiering.
Onderzoeken •
Trimbos, Samen werken aan een mentaal gezonde samenleving. Bouwstenen voor mentale gezondheidsbevordering en preventie, (2021).
Pagina 34 van 112
u. Preventie middelengebruik Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
GGD Hecht
€ 17.837
Voorkomen van het (overmatig) gebruik van alcohol, drugs, roken/vapen, door jeugd- en jongeren. Collectieve preventie.
2
Brijder
€ 25.963
Totaal
€ 43.800
Idem, maar meer gericht op individueel contact.
Beleidsnota: Preventieprogramma jeugd Bereik: 200 jongeren en honderden ouders. Wettelijk taak: Nee. Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
Draagt bij aan het voorkomen van gebruik van alcohol, drugs en roken/vapen. Voorlichting over middelengebruik, zowel op school, jongerencentra, als daarbuiten. Aan jongeren én ouders. Ook één op één gesprekken. Draagt bij aan onze ambitie van gezond opgroeien.
2
Kosten-baten analyses
Tegen relatief geringe kosten wordt een behoorlijke groep jeugd en jongeren bereikt. Ook sluiten professionals van GGD en Brijder veel aan bij overleggen uit het netwerk. Kosten vooral loonkosten professionals.
3
Alternatieven van overheidsfinanciering
Onderwijs draagt momenteel financieel niet bij aan bijvoorbeeld de voorlichting op school. Kan ervoor zorgen dat ze afhaken.
4
Uitvoeringspartners
N.v.t. GGD en Brijder voeren de verslavingspreventie uit.
5
Ambitieniveau
Kan op een lager niveau worden uitgevoerd. Bijvoorbeeld minder lessen op school, of minder één op één gesprekken, minder voorlichtingscampagnes. Kan ook betekenen dat professionals minder kunnen aansluiten bij netwerkoverleggen.
6
Andere afwegingen
Het budget is afkomstig uit het regionale budget Maatschappelijke Zorg en komt dus niet uit de gemeentelijke begroting.
Onderzoeken •
Trimbos, Drugspreventie bij jongeren en jongvolwassenen, (2023)
•
Trimbos, Kosten en effecten van preventie van eerste middelengebruik bij jongeren , (2014)
Pagina 35 van 112
v. Opgroei- en opvoedingsondersteuning Nr.
Organisatie
Bedrag
Doel
1
GGD Hecht
€ 370.376
Deze subsidie bestaat uit verschillende onderdelen: o.a. groepsvoorlichting aan ouders over opgroeien kind, logopedie, orthopedagogiek, coördinatie Centrum Jeugd en Gezin (CJG), ondersteuning CJG, weerbaarheidstrainingen bovenbouw PO, interventie Nu Niet Zwanger (NNZ). Verder zorgt de subsidie er ook voor dat professionals kunnen aansluiten bij netwerkoverleggen.
Totaal
€ 370.376
Beleidsnota: Preventieprogramma jeugd Bereik: De pedagoog ziet jaarlijks 125 kinderen en jeugdigen tot 18 jaar. De logopedie ziet jaarlijks ruim 500 kinderen. Weerbaarheidstrainingen: 20 trainingen van gemiddeld 20 jongeren bovenbouw PO = 400 totaal. Aantal cursisten (veelal ouders): 650. Professionals sluiten jaarlijks aan bij tientallen netwerkoverleggen. Wettelijk taak: deels vanuit de Jeugdwet en Wet Publieke Gezondheid Nr.
Vraag
Antwoord
1
Doelmatigheid
De subsidie (zie doelbeschrijving hierboven) bestaat uit verschillende onderdelen die allemaal bijdragen aan onze ambities van gezond, veilig, en kansrijk opgroeien van jeugd.
2
Kosten-baten analyses