D26 03 Bijlage bij nota - FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder verantwoording 2020.pdf

20

onderwijsroutes, zowel op het formele als op het non-formele deel, en met name op de Z-route. Deze Zroute, zelfstandigheid en zelfredzaamheid, richt zich op die mensen die straks niet deelnemen aan één van de onderwijsroutes maar wel gaan participeren in de samenleving. Samen met andere lokale nonformele partners zijn de eerste documenten eind december aan de gemeente overhandigd. Naast de partners van Huis voor Taal heeft FMB ook andere partners op dit vlak. Caleido ISK heeft leerlingen vanuit de hele wereld en biedt onderwijs aan anderstalige leerlingen in de leeftijd van 12 tot 18 jaar. De bibliotheek heeft in totaal 26 leerlingen ontvangen voor een introductie. Diverse leerlingen beschikken over een bibliotheekpas en lenen boeken. Taalvrijwilligers Huis voor Taal, het Vrouwencentrum en het Mannencentrum maken gebruik van de gratis Huis voor Taal-lenerspas, de collectie en digitale cursussen en oefenprogramma’s. Tijdens de Week van de Poëzie hebben taalvrijwilligers met hun deelnemers gedichten voorgedragen. Daarnaast wordt de bibliotheek dagelijks bezocht door mensen die op eigen gelegenheid gebruik maken van de materialen van Huis voor Taal, zij gebruiken de bibliotheek als studie-, leer- en ontmoetingsplek.

FMB organiseert activiteiten met als doel taal- en digitale vaardigheden van inwoners te vergroten en te verbeteren en met als effect dat deelnemers participeren in onze geletterde en digitale samenleving: • Taalgroepen/taalontmoetingen • Gratis bibliotheekpas voor taalvrijwilligers • Actuele collectie Huis voor Taal • Workshops digitale vaardigheden: Klik&Tik, Digisterker, Digicafé • Digitale oefenprogramma’s • Rondleidingen in de bibliotheek • Deskundigheidsbevordering en advies door mediacoaches en bibliotheekmedewerkers Taalmakelaar In 2020 zijn er geen speciale acties geweest om NT1’ers te werven. Het bereiken van de doelgroep laaggeletterden (NT 1) is erg lastig, dit is een bekend en onderkend probleem in Nederland. De taalmakelaar heeft hier onderzoek naar gedaan. In overleg met de gemeente Noordoostpolder en de partners Huis voor Taal is de taalmakelaar gestart in augustus 2019 en zij sloot haar onderzoek af in december 2020. Zij was in dienst van FMB. De taalmakelaar heeft onafhankelijk onderzoek gedaan naar de leerbehoeften van (potentiële) deelnemers, waaronder Nederlandse laaggeletterden, zij bracht het taalaanbod van lokale taalaanbieders in kaart en deed onderzoek en voorwerk voor het Taalplan van de gemeente Noordoostpolder. De taalmakelaar heeft met ruim 60 mensen gesproken en daarmee veel input opgehaald voor het te ontwikkelen taalplan.

Dat heeft er toe geleid dat de taalmakelaar in haar onderzoeksrapport aan de gemeente conclusies en aanbevelingen doet, die als input kunnen dienen voor het op te stellen Taalplan. In december is het rapport en het te ontwikkelen Taalplan besproken in de commissie samenlevingszaken van de gemeente Noordoostpolder. Werkervaringsplek In 2020 gaf FMB twee vrouwen met een buitenlandse achtergrond uit de Noordoostpolder de gelegenheid om via de Werkcorporatie een werkervaringsplek te hebben in de bibliotheek. Een werkervaringsplek is een tijdelijke arbeidsplaats en geeft deelnemers de mogelijkheid om werkervaring op te doen. Werkervaring is van groot belang voor de kans op betaald werk. Door een werkervaringsplek heeft een deelnemer de mogelijkheid om kennis en vaardigheden in een bepaald vakgebied op te doen of te werken aan de eigen competenties en te ervaren wat het betekent om deel te nemen aan de werkende samenleving. N.B. Voor alle Huis voor Taal-resultaten verwijs ik naar de verantwoording Huis voor Taal Noordoostpolder 2020.

Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

21

Resultaat 5 De bibliotheek biedt het basisonderwijs en de voorschoolse voorzieningen ondersteuning aan op het gebied van taal- en leesvaardigheid en mediawijsheid, zodat de leesmotivatie en het leesplezier wordt bevorderd. Het netwerk aan leescoördinatoren wordt onderhouden waarbij het aantal niet afneemt. De bibliotheek verzorgt in de dorpen aanbod dat gericht is op het verhogen van de leesmotivatie en het leesplezier. De bibliotheek rapporteert hier beschrijvend over. De bibliotheek hecht waarde aan structurele aandacht voor lezen, taalontwikkeling en mediawijsheid. De bibliotheek beschouwt het als haar taak om kinderen bij de voorschoolse voorzieningen en op de basisschool op allerlei manieren te ondersteunen om zich voor te bereiden op een volwaardige deelname aan de maatschappij. Hoe eerder iemand de taal goed leert, des te groter de kans dat diegene op latere leeftijd maatschappelijk succesvol zal zijn. Daarvoor zijn leesvaardigheid en mediawijsheid essentiële voorwaarden, zoals uit tal van onderzoeken blijkt. Wie kan lezen en teksten begrijpt, kan kennis verwerven en zich ontwikkelen. Een goede taalbeheersing zorgt ervoor dat kinderen betrokken zijn bij wat er om hen heen gebeurt. Zo kunnen kinderen beter meekomen in de (digitale) samenleving. Om te kunnen lezen is het ook belangrijk om te willen lezen.

Daarom moet (voor)lezen een positieve beleving zijn en daarvoor is leesbevordering nodig. Dat maakt de bibliotheek, met haar specifieke expertise op dit terrein, een krachtige partner. Leesbevordering wordt mede mogelijk gemaakt door een goede samenwerking met de instellingen voor- en vroegschoolse educatie, met basisscholen en scholen voor voortgezet onderwijs en een goed aanbod richting het onderwijs. Landelijke programma’s als BoekStart, BoekStart in de kinderopvang, Boekenpret en De Bibliotheek op school worden gebruikt. FMB heeft een bereik van 100% bij voor- en vroegschoolse instellingen, basisonderwijs en voortgezet onderwijs. Voorschoolse educatie Met het leesbevorderingsprogramma BoekStart bereikt FMB in samenwerking met het consultatiebureau voor de gemeente Noordoostpolder in Emmeloord alle ouders met jonge kinderen. Het consultatiebureau heeft een BoekStart-display met boeken en informatiebrochures; alle medewerkers zijn geïnformeerd over de nieuwste ontwikkelingen en materialen en enthousiasmeren ouders voor taalactiviteiten met hun kind. Ook wordt de bon uitgedeeld voor het ophalen van het BoekStart-koffertje, 54 ouders haalden het koffertje op en maakten hun kind lid van de bibliotheek. In het koffertje zit alles wat je nodig hebt om met voorlezen te beginnen.

BoekStart in de kinderopvang heeft als doel om kinderen in de leeftijd van 0 tot 4 jaar, hun ouders en pedagogisch medewerkers via de kinderopvang intensief met boeken en het lezen daarvan in aanraking te brengen. FMB leidt pedagogisch medewerkers op tot voorleescoördinator en richt in samenwerking met de kinderopvang een aantrekkelijke leesplek in met een basiscollectie prentenboeken. De organisaties maken gebruik van de producten van de webshop van FMB, in 2020 zijn 38 collecties aangevraagd. Tijdens de Nationale Voorleesdagen hebben 740 peuters met ouder/verzorger van peuterspeelzalen en kinderdagverblijven in de bibliotheek genoten van de vertelvoorstelling “Moppereend”. Het opgroei café ‘Koffie&Coo’, een samenwerking met Carrefour, biedt ruimte aan (jonge) ouders om ervaringen te delen en te laten kennismaken met voorlezen en leuke en aantrekkelijke prentenboeken. Basisonderwijs In de Noordoostpolder wordt samengewerkt met alle basisscholen (in 2020: 35). Met twee van deze basisscholen wordt intensief samengewerkt in de vorm van een Bibliotheek op school (www.debibliotheekopschool.nl). Dit houdt in dat FMB nauw betrokken is bij de schoolbibliotheek en dat er samen plannen worden gemaakt om de leesbevordering op de kaart te zetten. De leesconsulent werkt een vooraf afgesproken aantal uren op de school om het team te ondersteunen.

De belangrijkste geleverde diensten en producten:

Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

22

• • • •

• •

•

• •

•

Het primair onderwijs heeft in 2020 516 collecties afgenomen. Vanwege corona en de sluiting van de scholen van maart tot en met mei zijn dit er veel minder dan andere jaren. 24 groepen hadden zich aangemeld voor schrijver in de klas. Helaas is door corona geen van deze bezoeken doorgegaan. Het basisabonnement biedt alle scholen twee gratis lessen of introducties in de bibliotheek of op school. In 2020 werden in dit kader 37 lessen aangevraagd. “Vandaag mag de hele middenbouw een Omdat de bibliotheek vanaf 16 maart, vanwege corona, tas met boeken van de bibliotheek komen gesloten was heeft de bibliotheek in week 16 voor 958 ophalen. Dit kan tot 14.00 uur vanmiddag kinderen een leestas samengesteld. In de tas zaten via het raam. Met dank aan de bibliotheek!” boeken en een flyer met tips om de taalontwikkeling offline te stimuleren. De tas was via de school te bestellen. Vanwege corona heeft de bibliotheek 2 extra nieuwsbrieven voor het basisonderwijs gemaakt met tips voor ouders over de online dienstverlening van de bibliotheek. In de zomervakantie werd door FMB de ‘Ik lees door tas’ uitgevoerd. Dit is een project om de leesvaardigheden van zwakke leerlingen van groep 3 en 4 op niveau te houden tijdens de zomervakantie. In 2020 maakten 95 leerlingen, op aanvraag van hun leerkracht, gebruik van dit aanbod. Alle scholen in de dorpen nemen het programma SchoolWise af.

Dit betekent dat er een link is gemaakt tussen de schoolbibliotheek en FMB en dat alle leerlingen lid zijn van de bibliotheek. FMB onderhoudt deze 18 schoolbibliotheken. Daarnaast maken zes scholen in Emmeloord gebruik van SchoolWise voor eigen rekening. Voor de lokale Voorleeswedstrijd hebben dit jaar 20 scholen zich opgegeven. Helaas is de wedstrijd vanwege corona niet doorgegaan. De kinderen die mee zouden doen aan de kwartfinale hebben een boek gekregen. De opleiding voor leerkrachten tot leescoördinator: Open Boek. Deze landelijke cursus staat onder de hoede van Stichting Lezen en is geaccrediteerd door het Lerarenregister. De cursus wordt al vanaf 2009 gegeven en inmiddels hebben in de Noordoostpolder 90 leerkrachten de cursus gedaan. In december 2020 zijn er 41 leescoördinatoren actief op 35 scholen plus het Tienercollege en de Schakelklas. Scholen die een door de bibliotheek opgeleide leescoördinator hebben, worden uitgenodigd mee te doen met het lokale leescoördinatorennetwerk. FMB onderhoudt dit netwerk. Het netwerk streeft naar een doorgaande lijn in leesbevordering en een stevige verankering van leesbevorderingsactiviteiten binnen de school. Het netwerk is ook bedoeld als deskundigheidsbevordering voor de leescoördinator. Die op haar (zijn) beurt de verworven kennis weer kan overbrengen aan het team.

Ieder jaar worden twee netwerkbijeenkomsten georganiseerd die trouw worden bezocht. De najaarsbijeenkomst is alleen voor de leescoördinatoren zelf en de voorjaarsbijeenkomst is ook voor hun collega’s. In 2020 was Karin Haar, opleidingsdocente lerarenopleiding basisonderwijs, uitgenodigd. Het onderwerp voor de lezing was het gebruik van jeugdliteratuur bij zaakvakken en burgerschapsonderwijs. Helaas is de lezing door corona niet doorgegaan en staat voor 2021 op het programma. In het najaar zijn drie online bijeenkomsten georganiseerd om elkaar bij te praten over de stand van zaken in verband met het leesonderwijs en de vorderingen van de leerlingen.

Schoolbibliotheek in dorpen In samenwerking met Aves heeft, sinds schooljaar 2014-2015, iedere basisschool in de dorpen van de gemeente Noordoostpolder een schoolbibliotheek met het daarbij behorende programma SchoolWise. In de schoolbibliotheek kan zowel voor thuis als op school geleend worden. In 2020, met uitzondering van de weken die de scholen waren gesloten in verband met corona, werden vanuit de schoolbibliotheek op 19 scholen 34.175 boeken geleend voor gebruik op school en ook voor thuislezen. Het blijkt dat hoe dichter het boek bij een kind beschikbaar is met daarbij het stimuleren en enthousiasmeren van lezen door leerkrachten dit een positief effect heeft op het lees- en taalniveau van kinderen en zorgt voor veel leesplezier. Er zijn met ingang van het schooljaar 2020-2021 18 scholen in de dorpen met 16 schoolbibliotheken, in Creil en Rutten is er een samengevoegde schoolbibliotheek omdat er twee scholen in één schoolgebouw zitten. De directeuren van de basisscholen in de dorpen hebben in het directeurenberaad van Aves unaniem besloten om de samenwerking met FMB voort te zetten en de overeenkomst tussen Aves en FMB met drie jaar te verlengen, in ieder geval tot 1 januari 2024. Samen voor Lezen! Begin 2020 is een begin gemaakt met het project ‘Samen voor LEZEN!. Dit is een samenwerkingsproject tussen FMB en Aves.

Het doel is een hecht geheel van de schoolbibliotheek, Open Boek en een effectieve vakdidactiek voor alle scholen in de Noordoostpolder zodat alle leerlingen voldoende geletterd Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

23

van de basisschool komen. In eerste instantie wordt samenwerking aangegaan met Aves, maar het is de bedoeling dat ook de andere scholen in de Noordoostpolder aanhaken bij het project. Voortgezet onderwijs Alle scholen voor voortgezet onderwijs in de Noordoostpolder maken gebruik van de dienstverlening van FMB. Veel brugklassers komen in klasverband naar de bibliotheek voor een kennismakingsbezoek en het zelfstandig (leren) zoeken van boeken. Dat geldt ook voor het Tienercollege (leerlingen van 10 tot 14 jaar), X-tuur (zelfsturend voortgezet onderwijs gebaseerd op talentontwikkeling) en Voortgezet Special Onderwijs de Optimist. Ook waren er dit jaar weer een aantal schrijversbezoeken, zo bezocht Khalid Boudou de 4e klassen VMBO Bonifatius MAVO en Manou Bouzamour het ROC Friese Poort. Voorafgaand aan een schrijversbezoek ontvangen leerlingen een collectie boeken om zich voor te bereiden. In februari 2020 keurde de gemeente de aanzet voor de ontwikkeling van de VO-campus goed. FMB doet actief mee in de verkenning met welke partners en inbreng de campus versterkt kan worden.

Resultaat 6 Er is een aanbod digitale basisvaardigheden voor volwassenen. Van het aantal afnemers van dit aanbod heeft minimaal de helft de aangeboden vaardigheden opgedaan, zodat zij na de activiteit zelfstandig deze basisvaardigheden kunnen toepassen (zoals communiceren met de digitale overheid). Het aantal deelnemers digitale vaardigheden neemt ten opzichte van 2019 toe. De bibliotheek rapporteert die aantallen en beschrijft de effecten bij de deelnemers. De samenleving en de overheid stellen steeds meer digitale eisen en dus vaardigheden aan haar inwoners. De bibliotheek heeft in haar aanbod de cursussen Klik&Tik en Digisterker, beide bevorderen de digitale vaardigheden, de zelfredzaamheid en de participatie van de deelnemers. De cursussen worden in een ontspannen en informele sfeer gegeven door mediacoaches van de bibliotheek. Klik&Tik en Digisterker werden gehouden in de bibliotheek in Emmeloord en een aantal dorpen. Helaas moesten de cursussen in maart, per 5 november en per 15 december gestopt worden in verband met de lockdown. Er was een herstart in september en per 20 november. Klik&Tik is elke dinsdagochtend in de bibliotheek, het is een doorlopende cursus, deelnemers kunnen op elk moment instromen en op eigen tempo de cursus volgen. In de periode januari t/m 15 maart waren er 10 deelnemers.

Klik&Tik is in juli weer gestart en de lessen gingen tijdens de zomervakantie, op verzoek van de deelnemers, door. Gemiddeld waren er 5 deelnemers per ochtend aanwezig. De workshop Digisterker (4 lessen) werd gevolgd door 7 deelnemers. De cursus Digisterker in Tollebeek is verschoven naar 2021. In 2020 werd er gestart en herstart met Klik&Tik in Marknesse, Creil en Kraggenburg, door corona hebben er een aantal lessen doorgang kunnen vinden, de lessen zullen in 2021 hervat worden als dit door corona weer mogelijk is. Helaas is het aantal deelnemers ten opzichte van 2019 in 2020 niet toegenomen zoals afgesproken in de resultaatafspraak. De oorzaak daarvan is de uitbraak van Covid-19 en de daarbij behorende maatregelen. Deelnemers aan de cursussen digitale vaardigheden zijn vaak senioren en in coronatijd voelt deze groep zich kwetsbaar en namen senioren minder deel aan cursussen en bijeenkomsten in de bibliotheek of in het eigen dorp. Er zijn 30 deelnemers van 2020 die in 2021 verder gaan met de cursus Klik&Tik. In onderstaande tabel het aantal deelnemers van 2019 en 2020. Cursus Klik&Tik Digisterker

Deelnemers 2019 78 35

Deelnemers 2020 46 7

Vanaf het 2e half jaar 2019 gebruikt FMB de landelijke Effectenmonitor (heet nu Impactmonitor), ontwikkeld door de Koninklijke Bibliotheek. Met deze monitor kunnen de effecten van de cursussen Digisterker en Klik&Tik worden gemeten op basis van een nulmeting tijdens de eerste cursusbijeenkomst en een nameting tijdens de laatste bijeenkomst. Helaas is het voor 2020 niet mogelijk om betrouwbare informatie over de effecten van Klik en Tik en Digisterker te kunnen geven, er zijn te weinig respondenten geweest die zowel de nulmeting als de nameting hebben ingevuld. Wel zijn de landelijke resultaten over de meetperiode maart 2019 – augustus 2020 beschikbaar.

Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

24

In onderstaand figuur is het percentage deelnemers zichtbaar dat aangeeft een bepaalde digitale vaardigheid te kunnen toepassen voor en na de cursus.

Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

25

De cursussen digitale basisvaardigheden helpen inwoners om zich nieuwe vaardigheden eigen te maken en mee te blijven doen in onze steeds digitaler wordende samenleving. Daarnaast zijn de bijeenkomsten een wekelijks ontmoetingsmoment met een kopje koffie en een gesprekje na afloop. Ook uit de landelijke Impactmonitor: Percentage cursisten dat met ‘ja’ of ‘een beetje’ antwoordt op de vragen over de opbrengst van de cursus.

Bedankt voor jullie inzet, het wordt zeer gewaardeerd afkomstig van een dankbare Digicafé klant. Klant bracht een cake voor de medewerkers.

Tijdens het wekelijkse Digicafé worden veel vragen gesteld over het omgaan met een tablet, iPad en computer, het lezen van e-books op een e-reader en kan er extra geoefend worden met het digitale oefenprogramma Oefenen.nl.

Drie aanvullende lokale projecten

De gemeente Noordoostpolder heeft een aanvullende, incidentele subsidie van € 50.000 over 2020 verleend. Deze subsidie heeft als doel dat vernieuwing en versterking van de bibliotheekfunctie in Noordoostpolder gewaarborgd blijft en de dienstverlening niet verschraalt. De subsidie is bedoeld voor de uitvoering van de volgende drie projecten: • De Voorleesexpress (€ 25.000) • Digitale vaardigheden in de dorpen (€ 10.000) • Zomerprogramma voor kinderen die niet met vakantie kunnen (€ 15.000) VoorleesExpress De VoorleesExpress is een landelijk leesbevorderingsprogramma en helpt gezinnen om op een leuke wijze de taalontwikkeling van kinderen te stimuleren en zorgt ervoor dat kinderen met een taalachterstand extra aandacht krijgen. Voorlezen stimuleert de taal- en spraakontwikkeling en prikkelt fantasie en sociaal-emotionele vaardigheden van kinderen. Een halfjaar lang gaat een vrijwilliger in het gezin met kind(eren) en ouders aan de slag met taal en (voor)lezen. Samen met de ouders streven we ernaar dat taal en leesplezier een vaste plek in het gezin krijgen. Ouders die hun kinderen actief stimuleren bij hun taalontwikkeling, door veel voor te lezen en ze aan te moedigen zelf te lezen en ook een taalspelletje met hun kind te spelen, zorgen ervoor dat hun kinderen gemotiveerder zijn om te lezen, meer lezen en leesvaardiger zijn. Hierdoor presteren deze kinderen beter op school.

Deze positieve invloed blijft gedurende de verdere levensloop aanwezig. In 2020 is in Noordoostpolder gestart met de VoorleesExpress voor kinderen van 4 tot en met 8 jaar in oud Emmeloord, dit doen we in samenwerking met basisschool de Koperwiek en de Carrousel. De intern begeleiders en leescoördinatoren van deze basisscholen melden gezinnen aan die taalstimulatie goed kunnen gebruiken. Vrijwilligers zijn geworven en toen kwam corona, waardoor de start bemoeilijkte. In april is besloten om digitaal te starten met een online sessie voorlezen en taalspelletjes via Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

26

beeldbellen. In juni werd voorzichtig gestart met voorlezen in het eigen huis van de deelnemende gezinnen met inachtneming van de RIVM-richtlijnen. Het streven voor 2020 was, dat 12 tot 15 gezinnen vanuit de twee basisscholen mee konden doen. Er zijn in totaal 17 gezinnen gestart, waarvan 4 afgerond, 2 vroegtijdig gestopt door verhuizing en vanwege privéomstandigheden en 11 trajecten bij totaal 16 kinderen (meerdere kinderen per gezin) die doorlopen in 2021. Dit werd gedaan door 9 vrijwilligers, in totaal zijn er 14 vrijwilligers actief geweest. Twee zijn gestopt door verhuizing en twee doordat het werk meer aandacht vroeg. Er staan 6 vrijwilligers in de wacht tot het moment dat ze het zelf veilig vinden om te starten. “Door met kinderen van diverse achtergronden te werken, leren we van elkaar. Zij van mij en ik van hen". De onbevangenheid en het enthousiasme, waarmee je al bij voordeur begroet word, maakt dit het leukste "baantje" ooit.”

In 2021 wordt dit project voortgezet en uitgebreid met het aantal deelnemende gezinnen en basisscholen, als derde school zal de Keerkring aansluiten in begin 2021.

Het VoorleesExpress-traject omvat 20 sessies, er wordt gewerkt met een doeboek dat twee keer mee naar school genomen wordt, zodat ook de leerkracht betrokken blijft. Minimaal één keer gaat de vrijwilliger met het kind(eren) naar de bibliotheek. Voor de vrijwilligers is een workshop interactief voorlezen georganiseerd en momenten van intervisie om ervaringen uit te wisselen en nieuwe boeken en taalspelletjes te introduceren.

Naast de collectie boeken kan de vrijwilliger sinds eind 2020 ook gebruik maken van een vertelkastje met vertelplaten en speelleermaterialen, waaronder taalspelletjes. De Voorleesexpress is geëvalueerd met de intern begeleiders van beide deelnemende basisscholen, opvallend is dat: • De Voorleesexpress laagdrempelig is voor ouders, omdat de intern begeleiders/leerkrachten het aanmeldproces regelen. Dus de ouder kan ‘gewoon’ aanhaken zonder zelf van alles uit te zoeken of te doorlopen. • Kinderen uit zichzelf vragen naar (specifieke) boeken. Dit gebeurt soms zelfs heel gericht. “Juf heb je een boek over sterren?”. Vanuit zichzelf naar boeken vragen gebeurde voor de VoorleesExpress niet. • Een jongen die zichtbaar bezig is om volledige zinnen te formuleren in plaats van korte zinnen. • De drempel om de bibliotheek te bezoeken wordt gemakkelijk. De vrijwilliger gaat mee naar de bibliotheek en laat zien hoe het werkt met boeken zoeken, pasje, uitlenen. De ouders en kinderen leren dus van de vrijwilliger hoe alles werkt. De drempel om (vaak met beperkte Nederlandse taal) te vragen aan medewerkers is hierdoor weggenomen. • De frequentie van bibliotheekbezoek neemt toe “Nu weet ik wat ik kan doen om mijn omdat ze nu wegwijs zijn en de vrijwilligers de kind te helpen om haar taal te gezinnen attenderen op activiteiten in de bibliotheek bevorderen.” (b.v.

Kinderboekenweek, 3D printen) Digitale vaardigheden in de dorpen De samenleving en de overheid stellen steeds meer digitale eisen en dus vaardigheden aan haar inwoners. De bibliotheek heeft in haar aanbod de cursussen Klik&Tik en Digisterker, beide bevorderen de digitale vaardigheden, de zelfredzaamheid en de participatie van de deelnemers. De cursussen worden in een ontspannen en informele sfeer gegeven door mediacoaches in de dorpen van de Noordoostpolder en waar mogelijk in samenwerking met lokale partners in verband met ruimte en werving van deelnemers. Er was in 2019 een succesvolle pilot in het dorp Luttelgeest en daarna volgde Tollebeek met Klik&Tik. In 2020 staan in Marknesse, Kraggenburg, Creil en Rutten de cursus Klik&Tik en Digisterker gepland en in Tollebeek Digisterker. In Marknesse werd in januari in de Markehof Klik&Tik gestart met 2 trainingen van 8 lessen met 12 deelnemers, helaas moesten deze lessen stopgezet worden in maart en de geplande herstart in oktober is door de Markehof uitgesteld tot een veiliger moment. Dat moment is door de derde lockdown helaas nog niet in zicht. “Niet gedacht zo ver te komen met Klik&Tik, veel geleerd, leuk, en vooral De start in april van Klik&Tik in Creil in het Saalicon is door de leerzaam. Je hebt veel geduld met mij eerste lockdown uitgesteld naar september.

Op 24 september gehad.” is een groep van 5 deelnemers enthousiast van start gegaan, maar helaas gestopt door de tweede en derde lockdown. Zo snel het in 2021 weer mogelijk is, herstart ook deze Klik&Tik cursus. Dit geldt ook voor Kraggenburg, waar 9 deelnemers waren gestart met deze cursus. Rutten zou starten in december en dit is uitgesteld tot voorjaar 2021. Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

27

Het is echt jammer en heel vervelend voor de deelnemers in deze dorpen, dat de cursus tijdelijk gestopt is. Maar ook voor Dorpsbelangen, commissie van Markehof, Saalicon en MFA Het Klavier die enthousiast deelnemers werven en ruimte beschikbaar stellen om het voor inwoners mogelijk te maken een cursus digitale vaardigheden te volgen in het eigen dorp. In 2021 wordt in de genoemde dorpen herstart en sluiten nieuwe dorpen aan. Zomerprogramma voor kinderen die niet met vakantie kunnen In de zomer is het niet voor ieder kind vanzelfsprekend om op reis te gaan. Als je 6 weken thuis moet blijven, dan is dat best lang. Speciaal voor deze kinderen (7-12 jaar) werd een zomerprogramma aangeboden met een divers aanbod van (digi)taal en cultuur. Het samenstellen van dit zomerprogramma was door corona ingewikkeld en onzeker. In april was niet duidelijk of er wel een zomerprogramma mogelijk zou zijn. Met inachtneming van de richtlijnen is er een programma tot stand gekomen. In de derde week van de zomervakantie (20 t/m 23 juli) konden kinderen in de bibliotheek en Cultuurbedrijf meedoen aan interessante en leuke workshops. De onderwerpen van de workshops zijn passend bij FMB en laten kinderen kennismaken met taal, cultuur, wetenschap en digitale onderwerpen. Waar mogelijk in samenwerking met lokale partners en bedrijven.

De workshops voor kinderen van 7 tot en met 9 jaar vonden in de ochtend plaats, en in de middag genoten de 10- tot 12-jarigen van het aanbod. De bijdrage per workshop was € 3,00. Gezinnen die gebruikmaken van de “Ik wist niet dat schilderen op een Meedoen-bon van de gemeente Noordoostpolder kunnen zich doek zo leuk is. gratis aanmelden via de website van FMB of in de bibliotheek. Er waren 193 aanmeldingen: 148 FMB leden, 27 niet FMB-leden en 18 kinderen meedoen-bon. Door de coronamaatregelen is het aantal deelnemers aangepast naar maximaal 10-20 kinderen per ruimte en afhankelijk van het onderwerp van de workshop. Er hebben in totaal 193 kinderen meegedaan met 21 workshops. Er is een enquête gehouden onder de deelnemers en 98% van de kinderen waren enthousiast en positief over de workshops. Populair waren de schilder- en striptekenenworkshops door docenten van het Cultuurbedrijf, de workshops van Mad Science “Wat een leuke activiteiten voor mijn over ontdekken en proefjes doen, filmen met je mobiel kinderen, we kunnen niet met vakantie door Frans Pol en de workshops digitale vaardigheden en wat fijn dat ze hiernaar toe kunnen.” Lego we do en Stop motion door FMB. De workshops over poëzie en verhalen schrijven en vertellen waren minder in trek. De workshopsleiders waren erg positief over de faciliteiten, organisatie en uitvoering.

In 2021 wordt dit project voortgezet, waarbij Cultuurbedrijf heeft aangegeven te willen participeren in de organisatie en uitvoering en ook Carrefour haakt aan.

Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

28

Kengetallen Vertellen en Tellen. Na het lezen van het verhaal van FlevoMeer Bibliotheek hierbij de resultaten in cijfers. Uitleningen In de vestiging Noordoostpolder zijn in 2020 275.254 materialen (262.573 grafisch, 292 muziek en 12.389 AVM/digitaal) uitgeleend.

2019 2020

Aantal uitleningen 360.857 275.254

Verschil

Verschil in %

-/- 85.603

-/- 23,7

Daarnaast zijn in de 10 dorpen via de schoolbibliotheken 34.175 boeken uitgeleend, deze boeken worden gebruikt voor lezen op school en thuis. De uitleencijfers zijn drastisch gedaald (24%) onder invloed van corona, dit geeft een vertekend beeld. Om een goede vergelijking te maken zijn de maanden januari en februari 2019 en 2020 met elkaar vergeleken. Daar is een zeer kleine stijging (0,5%) te zien bij de uitleencijfers. De bibliotheek is 6 weken gesloten geweest en in mei weer (beperkt) geopend. En later in november twee weken en vanaf 15 december weer fysiek gesloten met de AfhaalBieb beschikbaar voor het lenen van materialen. Daardoor zijn de uitleencijfers flink gedaald, zo’n 24% ten opzichte van 2019. Landelijke cijfers zijn nog niet bekend. De corona-uitbraak heeft grote gevolgen gehad voor het gebruik van de online bibliotheek en wordt beschreven op pagina 7. De procentuele verdeling met betrekking tot de uitleningen tussen de verschillende materiaalsoorten is: • 79,8% fictie • 15,5% non-fictie • 4,6% AVM/digitaal (luisterboeken, dvd’s, taalcursussen, muziek) De procentuele verdeling met betrekking tot de uitleningen tussen volwassenen en jeugd is: • 44,4% jeugd • 51,0% volwassenen • 4,6% AVM/digitaal Collectie De collectie bestaat uit een fysieke en digitale collectie die elkaar aanvullen en versterken.

De collectie zorgt voor leesplezier, ontspanning, inspiratie en het verwerven van kennis. Met behulp van de collectiescan wordt het gebruik van de collectie gemeten en worden jaarlijks aanpassingen gedaan in het aanschafbeleid. Het blijft belangrijk om een aantrekkelijke, actuele collectie beschikbaar te hebben. Per 31 december bevat de collectie 53.150 materialen; (48.964 grafisch, 4.177 AVM/digitaal, 9 muziek). 48,9% van de collectie bestaat uit materialen voor de jeugd, 43,3% voor de volwassenen en 7,9% is AVM/digitaal. In 2020 zijn 6.491 nieuwe materialen aangeschaft, 6.195 boeken, 296 AVM/digitaal. De procentuele verdeling met betrekking tot het collectiebezit tussen de verschillende materiaalsoorten is: • 68,9 % fictie • 23,2 % non-fictie • 7,9 % AVM/digitaal De procentuele verdeling met betrekking tot het collectiebezit tussen jeugd en volwassenen is: • 48,9% jeugd • 43,3% volwassenen • 7,9% AVM/digitaal In het gebruik van de collectie is te zien dat dvd’s minder geleend worden. Klanten maken steeds meer gebruik van streamingdiensten zoals Spotify en Netflix. De actuele, populaire en kinderfilms en series lopen goed, deze worden nog steeds aangeschaft. Oudere dvd’s worden minder geleend en versneld afgeschreven. FMB heeft een abonnement afgesloten bij Filmbieb, daardoor kunnen klanten gratis (oudere) films reserveren. Deze collectie bevat 5.000 films en series.

Per 1 juni heeft FlevoMeer Bibliotheek voor een gunstig tarief een abonnement bij Muziekweb afgesloten. Dit betekent dat klanten gratis kunnen reserveren uit de collectie van Muziekweb. Deze collectie bevat 29 Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

600.000 cd’s, 300.000 lp’s en 30.000 muziek-dvd’s. Voor Noordoostpolder een grote aanvulling op de collectie omdat de vestiging zelf geen cd, lp en muziek-dvd collectie heeft. Leden Het aantal leden op 31 december 2020 is 13.872 op 31 december 2019 waren er 13.982 leden. 31 december 2019 Jeugd Volwassenen Totaal

9.115 4.867 13.982

31 december 2020 9.169 4.703 13.872

Verschil

Verschil in %

+/+ 54 -/- 164 -/- 110

+/+ 0,59 -/- 3,37 -/- 0,79

Van het totaal aantal leden is 66,1% jeugdlid (0-18 jaar) en 33,9% volwassen lid (18 jaar en ouder). 29,4% van de bevolking van de gemeente Noordoostpolder is lid van FMB. Bezoekers Het aantal fysieke bezoekers aan de bibliotheek in 2020 was 113.668. De gebruikers van de AfhaalBieb zijn niet meegeteld bij het aantal bezoekers omdat de tasjes opgehaald zijn in de hal en de bezoekersteller geïnstalleerd is bij de binnendeur. De website werd in 2020 292.400 keer bezocht. In 2019 was dit 279.168 keer, een toename van 13.232 (+/+ 4,7%). Cijfers over digitale/sociale mediakanalen zijn te vinden bij resultaat 3.

Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

30

Prestatietabel Prestatie Aantal uitleningen

Aantal leden Aantal leden 0-18 jaar Aantal bezoekers Aantal activiteiten Aantal deelnemers Aantal deelnemers activiteiten mediawijsheid en mediaeducatie Aantal deelnemers culturele activiteiten voor de jeugd Totaal actieve lees coördinatoren Aantal openingsuren vestiging Aantal uren buiten kantoortijden Aantal bereikte scholen primair onderwijs Aantal bereikte scholen voortgezet onderwijs Collectie

Gerealiseerd 2018 441.069 Centrale: 382.930 Schoolbibl in dorpen: 44.379 dBos Emmeloord: 13.760 14.250 (volw. 5.047) 9.203

Gerealiseerd 2019 417.337 Centrale: 360.857 Schoolbibli in dorpen: 44.300 dBos Emmeloord: 12.180 13.982 (volw. 4.867) 9.115

Gerealiseerd 1e halfjaar 2020 141.588 Centrale: 121.339 Schoolbibl in dorpen: 15.965 dBos Emmeloord: 4.284 13.864 (volw. 4.795) 9.069

Gerealiseerd 2020 318.997 Centrale: 275.254 Schoolbibl in dorpen: 34.175 dBos Emmeloord: 9.568 13.872 (volw. 4.703) 9.169

172.555 490

170.500 711

51.644 184

113.668 323

14.190

14.191

3.846

5.448

2.068

2.703

1.005

1.546

2.017

2.168

790

1.144

45

41

41

41

54 28,7% (15,5 uur) buiten kantoortijden

54 28,7% (15,5 uur) buiten kantoortijden

54 28,7% (15,5 uur) buiten kantoortijden

54 28,7% (15,5 uur) buiten kantoortijden

37

36

36

35

5

5

5

8

54.075

53.304

54.115

53.150

Verantwoording 2020 FlevoMeer Bibliotheek Noordoostpolder

31