Document · PDF

D10 03 Bijlage 3 bij Nota - Foto regio Flevoland.pdf

Gemeenteraad 11 december 2023, gemeente NoordoostpolderBij agendapunt: 4: Lijst ingekomen stukken16.911 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Energieloket Flevoland

Klimaatadaptatie Flevoland

Samenwerking Afvalwaterketen Flevoland

Samenwerking biodiversiteit

GGD Flevoland

Centrumregeling Sociaal Domein Flevoland

DSP Regionale Samenwerking Flevoland Kwetsbare Groepen

Zelfstandigenloket Flevoland

Human Capital Agenda en Welzijn Flevoland HCA ZWF

Energie, energietransitie en duurzaamheid

Ondersteunende processen SWIF samenwerken in Flevoland

Sociaal domein

Hoe ziet het BRE Flevoland eruit? BRE Flevoland

Almere

Lelystad

Dronten

Noordoostpolder

Urk

Zeewolde

Werkplaats Sociaal Domein

ExpEx Flevoland

Jeugdcentraal Flevoland

Zorgtafel Flevoland

Flevoland

Zuiderzeeland

Sociaal domein (vervolg)

Netwerk Palliatieve Zorg Noord- en Oost Flevoland

Veiligheid

Subregionaal

Veiligheidsregio Flevoland

Veiligheidshuis Flevoland

Districtelijk Veiligheidscollege DVC

Integraal Regio Deal Noordelijk Flevoland

Cultuur en cultureel erfgoed Het Flevolands Archief (HFA)

Economie en arbeidsmarkt Lelystad Airport Businesspark

Energie, energietransitie en duurzaamheid Regioplan Windenergie Flevo Campus

X X

Fysiek domein Gebiedsontwikkeling Oosterwold (Bestuurlijk Overleg Oosterwold)

Airport Garden City (OMALA)

X X

Hoe ziet het BRE Flevoland eruit? Almere

Subregionaal

Lelystad

Dronten

Noordoostpolder

Urk

Zeewolde

Flevoland

Zuiderzeeland

Maatschappelijk Maatschappelijk proces knardijk

Mobiliteit Mobiliteit en Infrastructuur Test Centrum (MITC)

Natuur en leefomgeving Nationaal Park Nieuw Land

Sociaal domein Het Learning Cities Netwerk

Sociale werkvoorziening

Provincies en waterschappen

Concern voor Werk N.V.

Werkvoorzieningschap IJsselmeergroep

Integraal Waterkracht

Infrastructuur Coöperatieve vereniging NDOV-DOVA U.A.

Natuur en leefomgeving Marker Wadden

Onderzoek Randstedelijke Rekenkamer (GR)

Onderwijs Talent kleurt Flevoland

Hoe ziet het BRE Flevoland eruit? Boven- en interregionaal

Ook werken alle Flevolandse overheden strategisch samen binnen Samen

Door overheden binnen het BRE Flevoland wordt er, in wisselende

Maken We Flevoland. Op dit moment richt deze samenwerking zich

samenstellingen en op diverse thema’s, intensief samengewerkt met

voornamelijk op de fysieke thema’s.

overheden buiten het BRE. De belangrijkste schalen/gebieden waarin dit gebeurt zijn Metropoolregio Amsterdam, de regio Zwolle en Noord(west)-

Subregionaal

Veluwe. Er zijn relatief weinig bovenregionale samenwerkingsverbanden

Door overheden binnen het BRE Flevoland wordt er, in wisselende

waaraan alle Flevolandse overheden gezamenlijk deelnemen. Dit geldt

samenstellingen en op diverse thema’s, samengewerkt op subregionaal

alleen voor samenwerking op het gebied van water. Voor het thema

niveau. Kijkend naar deze samenwerkingsverbanden zijn er overigens

veiligheid geldt dat niet alle Flevolandse overheden, maar wel alle

geen duidelijke subregio’s te onderscheiden, zoals bijvoorbeeld Almere-

gemeenten vertegenwoordigd zijn. En voor de Omgevingsdienst Flevoland

Lelystad die samen in de Metropoolregio Amsterdam participeren of

en Gooi- en Vechtstreek geldt dat, afgezien van waterschap Zuiderzeeland,

Dronten, Urk en Noordoostpolder (DUN) die samen in de regio Zwolle

alle Flevolandse overheden vertegenwoordigd zijn.

participeren.

BRE Flevoland

Provincies en waterschappen

Op de schaal van BRE Flevoland werken overheden voornamelijk samen in

Provincies en waterschappen participeren in samenwerkingsverbanden

verplichte samenwerkingsverbanden (GGD, Omgevingsdienst en

waaraan ook gemeenten deelnemen. Daarnaast zijn er ook een aantal

Veiligheidsregio), in samenwerkingsverbanden die door het Rijk zijn

samenwerkingsverbanden waaraan alleen provincies of waterschappen

bepaald (Regionale Energiestrategie) of samenwerkingsverbanden die

deelnemen. Deze samenwerkingsverbanden hebben we in de tabel bij

hiermee verband houden.

provincies en waterschappen opgenomen.

Uitgelicht: samenwerkingsagenda’s MRA, EHZ en regio Zwolle Agenda MRA

Agenda EHZ

Agenda regio Zwolle

Deelnemers: 31 gemeenten rondom Amsterdam

Deelnemers: Ermelo, Harderwijk, Zeewolde en

Deelnemers: 22 gemeenten rondom Zwolle en

(waaronder Almere en Lelystad), provincies Noord-

provincies Gelderland en Flevoland

provincies Drenthe, Flevoland, Gelderland en Overijssel

Holland en Flevoland en Vervoersregio Amsterdam

Economie: werk maken van een

waardevoller oplossen door groter grondgebied

veerkrachtige, inclusieve en schone

en variëteit aan kwaliteit.

economie. 2.

woningaanbod voor zowel huidige als

met groei de leefkwaliteit van het geheel

toekomstige inwoners. 3.

Werklocaties: sterk en aantrekkelijk economisch

Economie: ideale infrastructuur bieden voor groei van bewezen en veelbelovende sectoren.

Wonen: evenwichtig en gevarieerd

Wonen: bouwen voor woningbehoefte en versterken.

Ruimte: ruimtelijke vraagstukken slimmer en

Bereikbaarheid: optimaliseren van de fysieke bereikbaarheid van de economische centra.

Leefomgeving: hét alternatief in het ‘groot stedelijk netwerk’ zijn.

Menselijk kapitaal: voldoende geschikte

Mobiliteit: vaart maken met het

profiel van het gebied, met aantrekkelijk

werknemers, die beschikken over vaardigheden

metropolitaan mobiliteitssysteem.

vestigingsklimaat en een goede mix tussen

en flexibiliteit. Iedereen moet de kans krijgen

theoretische en praktisch geschoolde

om te participeren.

Wat valt op? Alle drie de agenda’s richten zich op economie

werknemers.

Energie: van toegevoegde waarde zijn in de

Gezamenlijke lobby richting het Rijk op

versnelling van de energietransitie. Concreet

(in het geval van EHZ: werklocaties), wonen

verbetering van de bereikbaarheid en om te

inspireren en aanjagen. Over de fysieke grenzen

(valt in Zwolle onder leefomgeving) en

werken aan jaarrond kwaliteitstoerisme.

heen én over de schotten heen.

bereikbaarheid (in EHZ in de vorm van lobby) 57

Uitgelicht: samenwerkingsagenda’s Flevoland en Noord-Nederland Agenda Samen maken we Flevoland

Agenda Deltaplan van het Noorden

Deelnemers: Alle Flevolandse overheden

Deelnemers: vier noordelijke provincies Fryslân, Groningen, Drenthe en Flevoland, i.s.m.

1. Krachtige samenleving: vergroten van de gezondheid en participatie

Leeuwarden, Groningen, Assen en Emmen.

2. Circulaire economie: samen werken, leren en ontwikkelen van een

1. Woningbouw: Noordelijk Nederland kan ca. 220.000 extra woningen bouwen, bovenop

meer circulaire economie 3. Landbouw Meerdere Smaken: ondersteunen van proeftuinen gericht op vernieuwing en diversificatie van het agrofoodsysteem 4. Ruimte voor initiatief: samen met gebiedspartners komen tot een

moderne manier van besturen (ja mits houding)

de reeds bestaande plannen en afspraken voor de autonome behoeften. 2. Bereikbaarheid: Hiervoor achten de partijen het wel noodzakelijk dat de bereikbaarheid van het noorden per trein wordt verbeterd middels de Lelylijn, de Nedersaksenlijn en verbeteringen aan het bestaande spoor. Hiervoor loopt momenteel

een lobby bij het Rijk.

5. Regionale kracht: op bovenregionaal niveau nadenken over de woonagenda, beleid voor recreatie en toerisme en de landbouwopgave 6. Duurzame energie: uitvoering van de RES en verkenning van duurzame oplossingen met een langere tijdshorizon 7. Het verhaal van Flevoland: vormgeven van ontwikkelingen vanuit het

Wat valt op? Het thema bereikbaarheid wordt bovenregionaal opgepakt (in samenwerking met de andere noordelijke provincies), de thema’s circulaire economie, landbouw, duurzaamheid en Flevoland-marketing worden op provinciale schaal opgepakt.

Flevolands verhaal en de Flevolandse identiteit en kwaliteit uitdragen

Over de MRA-samenwerking • Informeel samenwerkingsverband zonder eigen bevoegdheden of wettelijke taken. • Partners: 30 gemeenten (verdeeld over zeven deelregio’s: Amsterdam, Amstelland-Meerlanden, Zuid Kennemerland, Gooi en Vechtstreek, Zaanstreek-Waterland, IJmond en Almere-Lelystad), provincies Noord-Holland en Flevoland en de Vervoerregio Amsterdam.

• Financiën: alle gemeenten leveren een jaarlijkse basisbijdrage, naar rato van hun inwoneraantal. De provincies dragen evenveel bij als de grootste gemeente uit hun provincie. • Capaciteit: een regiobureau jaagt aan en alle deelnemers stellen de benodigde inzet ‘om niet’ beschikbaar. Als dat niet lukt betalen ze naar rato een extra financiële bijdrage. • Ontstaansgeschiedenis: voornamelijk opgericht uit ruimtelijke overwegingen, om afwegingen in het kader van economie en mobiliteit en ruimte voor een groter gebied te kunnen maken.

Intern vertrouwelijk

Over de samenwerking regio Zwolle • Informeel samenwerkingsverband zonder eigen bevoegdheden of wettelijke taken. • Partners: 22 gemeenten, vier provincies, ondernemers, onderwijs en maatschappelijke organisaties. In het Regiobestuur hebben vertegenwoordigers uit al deze “4 O’s” zitting. • Financiën: alle gemeenten en provincies leveren een algemene bijdrage, daarnaast bijdragen van overige partners aan specifieke onderzoeken, verkenningen of investeringen. • Capaciteit: een regiobureau jaagt aan en partners stellen per opgave capaciteit beschikbaar, wat wordt

vastgelegd in de uitvoeringsplannen per opgave. • Ontstaansgeschiedenis: de regio Zwolle is opgezet met een primaire focus op economie. De regio is een economische topregio en behoort samen met Amsterdam, Rotterdam/Den Haag en Eindhoven tot de economische pijlers van Nederland. De Economic Board

Flevoland heeft een belangrijke positie binnen de regio Zwolle samenwerking.

Intern vertrouwelijk

Over de EHZ-samenwerking • Informeel samenwerkingsverband zonder eigen bevoegdheden of wettelijke taken. • Partners: gemeenten Ermelo, Harderwijk en Zeewolde en provincies Gelderland en Flevoland. • Status van de samenwerking: de EHZ-Gebiedsagenda is vastgesteld en momenteel zijn de samenwerkingspartners bezig met het voorbereiden van de uitvoering hiervan. • Financiën: er vindt geen overheveling van financiële middelen plaats, maar partners dragen wel

financieel bij aan de investeringsagenda’s en het EHZ-secretariaat. • Capaciteit: alle partners leveren een bijdrage aan de benodigde ambtelijke capaciteit. • Ontstaansgeschiedenis: de EHZ-samenwerking is primair

ontstaan vanuit de gedachte om de bestuurlijke samenwerking beter aan te laten sluiten op het daily urban system.

Intern vertrouwelijk

Het BRE van Flevoland in beeld Het BRE Flevoland

Wat zijn kenmerken van het BRE? •

De gemeenten in Flevoland nemen in totaal deel aan 63 regionale samenwerkingsverbanden (volgens de definitie gegeven in de inleiding).

•

Van de 63 regionale samenwerkingsverbanden, nemen er aan 40 ten minste twee Flevolandse gemeenten deel. Aan 16 samenwerkingsverbanden neemt slechts één Flevolandse gemeente deel.

•

Op deze kaart worden de samenwerkingsverbanden waaraan de provincie en waterschappen deelnemen niet gevisualiseerd. Maar er wordt natuurlijk wel interbestuurlijk samengewerkt: -

Aan 28 van de 63 samenwerkingsverbanden neemt ook Flevoland deel. Dat is 44,4% van het totaal. Ter vergelijking: in Noord-Holland Noord (32,2%), Fryslan (29,9%), Midden-Holland (24,1%), Noordoost Brabant (21,9%) en Zuid-Holland Zuid (18,2%) nam de provincie aan minder samenwerkingsverbanden deel, en in Groningen (52,1%) en Drenthe (50,5%) aan meer.

Aan 14 van de 63 samenwerkingsverbanden neemt ook Zuiderzeeland deel. Dat is 22,2% van het totaal. Ter vergelijking: in Midden-Holland (4,3%), NoordHolland Noord (7,8%), Noordoost Brabant (12,3%) en Zuid-Holland Zuid (15,9%) nam de provincie aan minder samenwerkingsverbanden deel, en in Fryslan (22,4%), Groningen (29,8%) en Drenthe (30,1) aan meer.

Geodienst (CIT, Rijksuniversiteit Groningen), KWINK groep, PROOF adviseurs, eigen bewerking (2022)

Structuur BRE Flevoland Congruentie van het BRE Flevoland Op dit moment zijn er BRE onderzoeken afgerond in meerdere BREregio’s. In de figuur hiernaast hebben we voor deze BRE’s de congruentiescore in beeld gebracht. Territoriale congruentie betreft de mate waarin de gemeenten binnen het BRE alleen met elkaar samenwerken. Met andere woorden, zoeken de gemeenten in de regio elkaar steeds op, of kiezen ze (ook) voor partners

Congruentie in vergelijking met andere BRE’s Flevoland Midden-Holland

buiten de regio? We hanteren als congruentiemaat het percentage van het

Zuid-Holland Zuid

totaal aantal samenwerkingsverbanden waaraan alleen gemeenten uit het

Drenthe

BRE deelnemen. Hoe hoger dat percentage, hoe congruenter de samenwerking in het BRE.

77 63 52

Friesland

Groningen

De congruentiescore voor Flevoland is, vergeleken met de andere BRE's,

Noord-Holland Noord

relatief laag (41%). Dit betekent dat Flevolandse overheden er relatief

Noordoost Brabant

minder vaak voor kiezen om alleen met elkaar samen te werken dan

53 59 39

100

decentrale overheden in andere regio’s. Met andere woorden: er wordt veel over de regio-grenzen heen samengewerkt. Vanzelfsprekend zegt de mate van congruentie niets over de kwaliteit van de samenwerking.

Structuur BRE Flevoland •

In de figuur hiernaast zoomen we in op de samenwerkingsverbanden binnen het BRE Flevoland . Een lijn tussen twee gemeenten betekent dat

Samenwerkingsverbanden waaraan alléén gemeenten uit Flevoland deelnemen

zij een samenwerkingsverband delen. •

Binnen BRE Flevoland wordt er het meest intensief samengewerkt tussen Almere en Lelystad (29 samenwerkingsverbanden) en Urk en de Noordoostpolder (26 samenwerkingsverbanden).

•

Het minst intensief wordt er samengewerkt tussen Noordoostpolder en Zeewolde en Urk en Zeewolde (20 samenwerkingsverbanden).

Geodienst (CIT, Rijksuniversiteit Groningen), KWINK groep, PROOF adviseurs, eigen bewerking (2022)

Structuur BRE Flevoland Deze tabel geeft de samenwerking tussen gemeenten in Flevoland weer. De tabel wordt van boven naar beneden gelezen. Ter illustratie: Almere zit in 35 samenwerkingsverbanden, aan 66% hiervan doet ook Dronten mee. Zeewolde zit in 29 samenwerkingsverbanden, aan 66% hiervan doen ook Urk en Noordoostpolder mee. Almere

Dronten

Lelystad

Noordoostpolder

Urk

Zeewolde

Almere

100%

72%

85%

82%

72%

76%

Dronten

66%

100%

71%

82%

79%

76%

Lelystad

83%

75%

100%

86%

83%

76%

Noordoostpolder

66%

72%

71%

100%

86%

66%

Urk

60%

72%

71%

89%

100%

66%

Zeewolde

63%

69%

65%

68%

66%

100%

Samenwerking bovenregionale schaal •

Op de kaart rechts worden samenwerkingsverbanden tussen Flevolandse gemeenten en

Samenwerking tussen Groningse gemeenten en gemeenten buiten de regio

gemeenten buiten Flevoland weergegeven. Een lijn tussen twee gemeenten betekent dat zij een samenwerkingsverband delen. Samenwerkingsverbanden tussen enkel Flevolandse gemeenten zijn niet meegenomen op deze kaart (zie daarvoor de vorige pagina). •

Er zijn in totaal 37 samenwerkingsverbanden waarin Groningse gemeenten samenwerken met gemeenten buiten de regio. Dat is 58,5% van het totaal en dit percentage is relatief hoog ten opzichte van andere BRE’s.

•

De gemeente Almere beslaat bijna de gehele top 10 van meeste samenwerkingen met nietFlevolandse gemeenten. De gemeente Almere werkt buiten de regio het vaakst samen met: ‐

Gooise Meren (8x)

‐

Blaricum en Huizen (7x)

Geodienst (CIT, Rijksuniversiteit Groningen), KWINK groep, PROOF adviseurs, eigen bewerking (2022)

Kenmerken van het BRE Flevoland Juridische vormen

Domeinen

Onderstaande figuur laat zien dat er in BRE Flevoland relatief vaak voor

De meeste samenwerkingsverbanden richten zich op het beleidsdomein

een afstemming wordt gekozen. Dit komt overeen met BRE Groningen,

Ruimte. Dit komt overeen met het alle andere uitgevoerde BRE onderzoeken.

Noord-Holland Noord en Drenthe. Er wordt in mindere mate gekozen

Belangrijke voorbeelden van ruimtelijke samenwerkingen zijn

voor een zelfstandige organisatie of een netwerkconstructie. Al wordt er

Gebiedsontwikkeling Oosterwold, de Regiodeal Noordelijk Flevoland en Green

ten opzichte van het Nederlandse gemiddelde wel relatief vaak voor een

Deal Visserij voor een Schone Zee. Een samenwerkingsverband kan zich op

openbaar lichaam gekozen.

meerdere beleidsdomeinen richten. Dit is bij 15 samenwerkingsverbanden het geval. Combinaties die het meest voorkomen zijn Energie, klimaat &

BRE Flevoland

Duurzaamheid en Economie.

Nederland 18

20%

40%

60%

80%

100%

Afstemming Openbaar lichaam/zelfstandige organisatie WGR Zelfstandige organisatie (privaat-rechtelijk) Netwerkconstructie

Mate van verplichtendheid

12 10

8 6 4 2

opgenomen van de kenmerken van het BRE Flevoland. Daarin maken we

verplicht zijn.

In de tabel op de volgende sheet regio Flevoland is een overzicht ook onderscheid in de mate waarin de samenwerkingsverbanden

4 1

bedrijfsvoering belastingen

onderwijs, energie, klimaat economie cultuur & & duurzaamheid sport

ruimte

sociaal domein

veiligheid & volksgezondheid

Samenwerkingsverbanden waaraan tenminste twee gemeenten uit BRE Flevoland deelnemen Domein → Totaal ↓ Verplicht

Openbaar lichaam

Semiverplicht

Openbaar lichaam

Bedrijfsvoering

Belastingen

Onderwijs, cultuur & sport

Energie, klimaat & duurzaamheid

Economie

Ruimte

Sociaal domein

Veiligheid & volksgezondheid

✓

Netwerkconstructie Afstemming

✓

Privaatrechtelijk Van onderop

Openbaar lichaam

✓

Netwerkconstructie

✓

Afstemming Privaatrechtelijk

✓

✓ ✓

✓

Op deze pagina is een tabel te zien met daarin het overzicht van de kenmerken van het BRE Flevoland. Hierin wordt ook de mate van verplichtheid benoemd: • Verplicht: de samenwerking en de samenstelling is door het Rijk opgelegd (GGD, Veiligheidsregio en omgevingsdienst) • Semi-verplicht: de samenwerking is door het Rijk opgelegd, maar gemeenten mogen zelf kiezen met wie zij samenwerken (o.a. de RES) • Niet-verplicht: de samenwerking is niet door het Rijk opgelegd.

Legitimiteit volgens inwoners Onderstaande grafiek toont dat Flevolanders zich vooral verbonden voelen met Nederland (80% van de respondenten voelt zich redelijk of sterk verbonden). Daarna volgt verbondenheid met de stad of het dorp waarin men woont. De verbondenheid met de provincie Flevoland is het minst. Verbondenheid met de regio en de provincie geldt dat Noordoostpolder en Almere zich het minst verbonden voelen.

In welke mate voelt u zich verbonden met… Europa Nederland Provincie Regio Gemeente Dorp of stad

Buurt of wijk 0%

10% Helemaal niet verbonden

20%

30% Niet erg verbonden

40% Neutraal

50% Redelijk verbonden

60%

70% Sterk verbonden

80%

90%

100%

Weet ik niet/geen mening

Legitimiteit volgens inwoners (vergelijking met andere regio’s) In vergelijking met andere regio’s voelen inwoners van Flevolanders zich niet erg verbonden met hun regio: slechts ca. 55% van de respondenten geeft aan zich redelijk of sterk verbonden te voelen met de regio. In de andere regio’s (met Groningen als koploper) voelen inwoners zich meer verbonden met de regio.

In welke mate voelt u zich verbonden met uw regio? Flevoland

Zuid-Holland Zuid

Noord-Holland Noord

Groningen

Friesland

Noordoost-Brabant 0%

10%

20%

30%

Helemaal niet

40%

Niet erg

50%

Neutraal

60%

Redelijk

70%

80%

90%

100%

Sterk

3.2 Het Maatschappelijk Regionaal Ecosysteem (MRE)

Intern vertrouwelijk

Inleiding Wat bedoelen we met het maatschappelijk ecosysteem?

Maatschappelijke actoren

Met het maatschappelijke ecosysteem bedoelen we ten eerste, het gebied

In de regio zetten inwoners en maatschappelijke actoren zich in tal van

dat vanuit het perspectief van inwoners doorgaat als ‘de regio’ en ten

vormen (al dan niet formeel georganiseerd) in voor het realiseren van

tweede de maatschappelijke actoren die zich inzetten voor het realiseren

maatschappelijke opgaven. Een aantal van deze actoren zullen wij in fase 2

van maatschappelijke opgaven.

bevragen over het functioneren van het BRE Flevoland.

De regio vanuit inwonerperspectief

In deze paragraaf beschrijven we het maatschappelijk ecosysteem (MRE). In

We hebben het gebied van het BRE gedefinieerd aan de hand van de dataset

de tabel op de volgende pagina geven we weer hoe dit MRE op de

‘interbestuurlijke samenwerking 2020’. We definiëren de regio dus vanuit

verschillende schaalniveaus eruitziet. We schetsen in de tabel

het perspectief van de overheid.

per schaalniveau alleen de voornaamste MRE’s. Na de tabel volgt een

Het is de vraag in hoeverre deze bestuurlijke definitie van de regio

toelichting. Daar waar sprake is van samenwerking met actoren

samenvalt met de maatschappelijke definitie. Wat is ‘de regio’ vanuit het

uit het bestuurlijke (BRE) en/of economische ecosysteem

perspectief van inwoners? Waar wonen, werken en recreëren zij, waar

(ERE) geven we dit aan. Het gebied dat vanuit het perspectief van inwoners

maken ze gebruik van voorzieningen en waar hebben ze sociale contacten?

doorgaat als ‘de regio’ is niet in deze tabel opgenomen, deze beschrijving

Een analyse van het zogenaamde daily urban of rural system geeft inzicht in het maatschappelijke ecosysteem.

volgt hierna. De tabel richt zich uitsluitend op de verbinding tussen

maatschappelijke actoren.

Verplaatsingen van inwoners binnen Flevoland

De afbeelding links geeft de verplaatsingen van inwoners binnen de regio Flevoland weer. De gekleurde strepen staan voor de grootte van de verkeersstroom tussen gemeenten (hoe donkerder hoe groter). De

Mobiliteitsstromen tussen gemeenten (als percentage van alle mobiliteit binnen de regio)

zwarte stip staat voor de stroomgrootte binnen de gemeente. Hieruit komen de volgende trends: •

Van het totaal aantal verplaatsingen binnen de regio vindt 93% binnen een gemeente (intragemeentelijk) en 7% tussen twee gemeenten (intergemeentelijk) plaats. Het eerstgenoemde percentage is relatief hoog vergeleken met andere BRE’s. Let op: verplaatsingen naar gemeenten buiten de regio Flevoland zijn in deze afbeelding niet meegenomen.

•

Almere is een duidelijke hub en deelt de meeste wederzijdse vervoersstromen met Lelystad (29,7%). Een andere hub is Lelystad. Zowel tussen Lelystad en Almere als tussen Lelystad en Dronten (14,3%) zijn duidelijke vervoersstromen waar te nemen. Tussen Urk en Noordoostpolder (20,5%) is ook een duidelijke wederzijdse vervoersstroom. Intra Fryslân

Noordoost Brabant

77%

23%

80%

20%

Groningen

74%

26%

Noord-Holland Noord

74%

26%

Drenthe Zuid-Holland Zuid

Zuid-Limburg

82%

18%

79%

21% 93%

Flevoland

Geodienst (CIT, Rijksuniversiteit Groningen), eigen bewerking (2022), OViN (2015-2017).

Inter

67%

7% 33%

Verplaatsingen van inwoners buiten de regio Interne en externe mobiliteitsstromen als percentage van alle mobiliteit van, naar of binnen de regio Flevoland

In de afbeelding links staan alle verplaatsingen van inwoners binnen en buiten de regio. Hoe paarser de kleur, des te meer verplaatsing. Uit dit overzicht komt het volgende beeld: •

65% van alle bewegingen van en naar Flevoland blijft binnen de regio. Daarvan vindt het grootste deel van de verplaatsingen binnen een gemeente plaats (zie vorige pagina). Het percentage is zeer

laag vergeleken met andere BRE’s. Ter illustratie: in Fryslan (92%), Groningen (88%), NoordHolland Noord (88%), Drenthe (84%), Noordoost Brabant (83%), Zuid-Holland (80%) en MiddenHolland (72%) is dit aanzienlijk meer. •

Als we de intragemeentelijke verplaatsingen buiten beschouwing laten (en dus alleen kijken naar verplaatsingen tussen gemeenten), zien we dat 11% binnen het BRE blijft. Ook dat percentage is

zeer laag vergeleken met andere BRE’s. Ter illustratie: in Fryslan (73%), Groningen (66%), NoordHolland Noord (65%), Drenthe (48%), Noordoost-Brabant (49%), Zuid-Holland Zuid (45%) en Midden-Holland (30%) is dit (aanzienlijk) meer. Dit betekent dat Flevolanders relatief weinig naar andere Flevolandse gemeenten reizen, maar wel relatief veel naar gemeenten buiten Flevoland (89%).

•

Er is een zeer grote intergemeentelijke stroom tussen Almere en Amsterdam. Van alle bewegingen, naar en binnen Flevoland, maakt deze stroom meer dan 21% van het totale aantal uit. Ter vergelijking: in andere BRE casus-regio’s lag dit percentage nooit boven de 2%. Andere grote intergemeentelijke stromen zijn Almere-Utrecht, Lelystad-Amsterdam, Noordoostpolder-

Geodienst (CIT, Rijksuniversiteit Groningen), eigen bewerking (2022), OViN (2015-2017)

Steenwijkerland en Dronten-Zwolle.

Hoe ziet het MRE Flevoland eruit? Boven- en interregionaal

Verbinding BRE

Verbinding ERE

MRA

Gemeenten Almere en Lelystad en waterschap Zuiderzeeland nemen deel

MRA samenwerking draagt ook bij aan verschillende economische projecten

Regio Zwolle

Gemeenten Dronten, Noordoostpolder en Urk en de provincie Flevoland nemen deel

N.v.t.

Provincie Flevoland en Noord-Holland nemen deel, en ook een aantal ministeries

N.v.t.

Flevoland Werkt!

Afgezien van Zuiderzeeland en gemeente Zeewolde nemen alle Flevolandse overheden deel

Werkgevers zijn via VNO-NCW Flevoland vertegenwoordigd

Leerwerkloket Flevoland

Idem

Werkgevers zijn via VNO-NCW Flevoland vertegenwoordigd, maar netwerk is vooral maatschappelijk van aard

Energie Expertisecentrum Flevoland (EEF)

Afgezien van Zuiderzeeland nemen alle Flevolandse overheden deel

Meerdere bedrijven nemen deel

Netwerk Flevolandse Energieagenda

Alle Flevolandse overheden nemen deel

O.a. werkgevers zijn via VNO-NCW Flevoland vertegenwoordigd

Platform Circulair Flevoland

Idem

Meerdere bedrijven nemen deel

Duurzaam Door

Provincie Flevoland, Almere, Lelystad, Zeewolde en waterschap Zuiderzeeland

N.v.t.

Integraal

Natuur en leefomgeving Project Marker Wadden Onderwijs Regionaal netwerk mbo-hbo Noord-Holland/ Flevoland Sociaal domein Netwerk Integrale Kindzorg Noord-Holland & Flevoland BRE Flevoland

Economie en arbeidsmarkt

Energie, energietransitie en duurzaamheid

Hoe ziet het MRE Flevoland eruit? BRE Flevoland

Verbinding BRE

Verbinding ERE

Netwerk cultuureducatie vmbo Flevoland

N.v.t.

Flevowijs

N.v.t.

Zorgtafel Flevoland

Afgezien van Zuiderzeeland nemen alle Flevolandse overheden deel

Zorgverzekeraars nemen deel, maar netwerk is vooral maatschappelijk van aard

Jeugdcentraal Flevoland

Afgezien van Zuiderzeeland en provincie Flevoland nemen alle Flevolandse overheden deel

N.v.t.

Werkplaats Sociaal Domein

Idem

N.v.t.

Autisme Netwerk Flevoland

N.v.t.

Netwerk Dementie Flevoland

N.v.t.

Provinciaal kennisdelingsnetwerk laaggeletterdheid

Alleen de provincie Flevoland neemt deel

N.v.t.

Human Capital Agenda en Welzijn Flevoland HCA ZWF

Idem

Werkgevers in Zorg en Welzijn nemen deel, maar netwerk is vooral maatschappelijk van aard

WEL in Flevoland

Alleen provincie Flevoland en GGD Flevoland nemen deel

N.v.t.

Netwerk Palliatieve Zorg Noord- en Oost Flevoland

Afgezien van Almere, Zuiderzeeland en provincie Flevoland nemen alle Flevolandse overheden deel

N.v.t.

ExpEx Flevoland

Afgezien van Zuiderzeeland en provincie Flevoland nemen alle Flevolandse overheden deel

N.v.t.

Alleen Almere en provincie Flevoland nemen deel

N.v.t.

Nationaal Park Nieuw Land

Alleen Almere, Lelystad en Zuiderzeeland nemen deel

N.v.t.

Stuurgroep Markermeer IJmeer

Idem

N.v.t.

Onderwijs

Sociaal domein

Subregionaal

Energie, energietransitie en duurzaamheid Flevo Campus Natuur en leefomgeving

Hoe ziet het MRE Flevoland eruit? Subregionaal

Verbinding BRE

Verbinding ERE

Flevolands agrarisch collectief

N.v.t.

Ook LTO Noord (afdeling Flevoland) neemt deel

Stichting Flevo Landschap

N.v.t.

Almere, Urk en Zeewolde nemen deel

N.v.t.

Natuur en leefomgeving (vervolg)

Sociaal domein Het Learning Cities Netwerk

Hoe ziet het MRE Flevoland eruit? Boven- en interregionaal

Subregionaal

Door maatschappelijke partijen wordt er interregionaal samengewerkt. De

Op subregionaal niveau zijn er paar samenwerkingsverbanden, op

belangrijkste schalen/gebieden waarin dit gebeurt zijn Metropoolregio

wisselende thema’s. Vaak rondom een specifieke opgave, bijvoorbeeld

Amsterdam en de regio Zwolle. Bovenregionaal zijn er ook met Noord-

Nationaal Park Nieuwe Land, Markermeer IJmeer of de Flevo Campus.

Holland verbindingen, bijvoorbeeld op het gebied van onderwijs en kindzorg. MRE Flevoland Op het niveau van BRE Flevoland werken maatschappelijke partijen voornamelijk samen op het gebied van het sociaal domein. Ook op het gebied van energie, energietransitie en duurzaamheid werken maatschappelijke partijen op de Flevolandse schaal samen, bijvoorbeeld in het Netwerk Flevolandse Energieagenda dat verbonden is aan de RES. Tevens zijn er een paar samenwerkingsverbanden op het gebied van economie en arbeidsmarkt en onderwijs. Voor bijna alle samenwerkingsverbanden geldt dat vaak één of meerdere Flevolandse overheden betrokken zijn.

Maatschappelijke betrokkenheid De politieke samenstelling verschilt flink per Flevolandse gemeente. Waar de ene gemeente een meer liberale (Almere) en christelijke signatuur (Dronten en Urk) heeft, hebben in andere gemeenten lokale partijen weer relatief veel zetels (Lelystad, Zeewolde en Noordoostpolder). Het aandeel lokale partijen is in Zeewolde zeer hoog (absolute meerderheid voor Leefbaar Zeewolde) en in Almere relatief laag. Uitslagen gemeenteraadsverkiezingen (2022) Almere

Dronten

Lelystad

Noordoostpolder

Zeewolde

Urk

Almere

1 1

Aandeel lokale partijen (2022) 11,11%

Dronten

22,22%

Lelystad

35,14%

Noordoostpolder

34,48%

Urk

31,58%

11 Zeewolde

0 VVD

CDA

5 D66

10 PVV

PVDA

15 SP

20 PVDD

25 Groenlinks

30 Bij1

CU/SGP

40 50 plus

FvD

Denk

Lokaal

NB: In sommige gemeenten zit meerdere lokale partijen in de raad. In de figuur zijn, omwille van de leesbaarheid, de lokale partijen bij elkaar opgeteld.

57,89% 0%

20%

40%

60%

80%

Maatschappelijke betrokkenheid Maatschappelijke betrokkenheid en sociale cohesie onder

Opvallend zijn de hoge opkomstpercentages bij verkiezingen op Urk. Zo was de opkomst bij

inwoners is een belangrijk element voor een sterk

de Tweede Kamerverkiezingen 91,3% tegenover 79% landelijk. Bij de raadsverkiezingen was

maatschappelijk ecosysteem. Het percentage inwoners dat

de opkomst op Urk 75,3%, tegenover 50,4% landelijk. In Almere en Lelystad liggen de

aan vrijwilligerswerk doet ligt in Flevoland op het landelijke

opkomstpercentages lager dan de landelijke gemiddeldes bij beide verkiezingen. Deze

gemiddelde (32%). Op Urk (46%), in de Noordoostpolder

gemeenten hebben ook de meest versplinterde gemeenteraden. In Dronten ligt de opkomst bij

(39%) en in Dronten (35%) ligt dit percentage hoger.

de gemeenteraadsverkiezingen ook lager dan het landelijk gemiddelde. Noordoostpolder en Zeewolde hebben vergelijkbare opkomst percentages.

Percentage personen dat vrijwilligerswerk doet (2016)

Opkomstpercentages verkiezingen (2021 en 2022) Gem 2022

39,9

Almere

49,6

Dronten

40,8

Lelystad

75,4 52,2

Noordoostpolder

82,3 75,3

Urk 53,2

Zeewolde Nederland 10

91,3 83,9

50,4 0

TK 2021

71,4

79 60

100

Opkomst percentage

Intern vertrouwelijk

Maatschappelijke betrokkenheid Totaal aantal zetels

In de tabel staat per gemeente het aantal raadszetels en het aantal politieke partijen dat in de gemeenteraad zit. De grafiek laat de mate van politieke

Aantal partijen

Almere

Dronten

Lelystad

Noordoostpolder

De versplintering is het grootst in Almere en Lelystad.

Urk

In Almere is het gemiddeld aantal raadszetels per

Zeewolde

versplintering zien: het gemiddeld aantal zetels per fractie, als deel van het totaalaantal raadszetels. Hoe kleiner het percentage, hoe meer versplintering.

Gemiddeld aantal zetels per fractie als deel van het totaal aantal raadszetels (%) Almere

6,25

Dronten

14,06

Lelystad

7,14

Noordoostpolder

12,5

fractie 6,25%. In Lelystad is dit 7,14%. De versplintering is het kleinst in Zeewolde. Hier is het aantal raadszetels per fractie 16,67%. De versplintering is ook relatief laag op Urk (14,29%) en in Dronten (14,06%).

Definitie politieke fragmentatie: Er zijn in de volksvertegenwoordiging meer partijen vertegenwoordigd zijn dan voorheen; er zijn meer partijen nodig om een meerderheidscoalitie te vormen en de omvang van de gemiddelde politieke fractie neemt af (Herweijer en Lunsing, 2016).

Urk

14,29

Zeewolde

16,67

Maatschappelijke betrokkenheid De index sociale samenhang geeft aan hoe het staat

Index sociale samenhang (2020) *

met de leefbaarheid. Op Urk is de sociale cohesie het

Almere

-0,009

grootste. Gevolgd door Noordoostpolder, Dronten en

Dronten

Zeewolde. De sociale cohesie is het laagste in Almere

0,03

Lelystad

en Lelystad.

0,0003

Noordoostpolder

0,04

Urk

* Deze cijfers komen uit de Leefbaarometer. Dit is een instrument om een inschatting te geven van de

Zeewolde

leefbaarheid.

Flevoland

0,06 0,023 0,007

Nederland -0,02

Intern vertrouwelijk

-0,01

0,0001 0

0,01

0,02

0,03

0,04

0,05

0,06

0,07

3.3 Het Economisch Regionaal Ecosysteem (ERE)

Intern vertrouwelijk

Inleiding Wat bedoelen we met het economisch ecosysteem?

De benadering maakt onderscheid tussen randvoorwaarden die niet op

Het economisch ecosysteem bestaat enerzijds uit de economische

korte termijn te beïnvloeden zijn en iets gemakkelijker beïnvloedbare

kenmerken van het gebied en anderzijds uit de belangrijkste economische

systeemelementen. Dit zijn als het ware de knoppen waaraan kan worden

actoren in de regio.

gedraaid om het ecosysteem te versterken. We zijn benieuwd naar deze variabelen in Flevoland We brengen

Economische kenmerken

verschillende indicatoren in beeld. Daarvoor moeten we data op

De economische kenmerken brengen wij in beeld op basis van de

gemeenteniveau aggregeren naar regioniveau. Helaas is niet voor elke

entrepreneurial ecosystems-benadering zoals ontwikkeld door prof. Erik

variabele gemeentelijke data voorhanden.

Stam. Deze benadering vertrekt vanuit de gedachte dat regio’s voor hun economische ontwikkeling gebaat zijn bij productief ondernemerschap, in de vorm van nieuwe groeiende ondernemingen en ondernemend gedrag in bestaande organisaties. Productief ondernemerschap resulteert in waardecreatie op allerlei vlakken, zoals werkgelegenheid, groei in toegevoegde waarde of welzijn. Om dit productief ondernemerschap te laten

Wat we wel in beeld kunnen brengen, zijn:

• Systeemelementen: talent, nieuwe kennis en intermediaire diensten • Randvoorwaarden: ondernemerschapscultuur, fysieke infrastructuur en vraag In de bijlage hebben we een overzicht opgenomen met voor elk van deze variabelen een beschrijving en de bijbehorende indicatoren en databron.

floreren, is een effectief ecosysteem nodig, waarin verschillende elementen

We vullen deze data aan met data over de sectorstructuur. Door sectoren in

(actoren en factoren) samenwerken om de condities te scheppen voor

kaart te brengen, ontstaan meer mogelijkheden om te differentiëren tussen

ondernemerschap.

regio’s.

Inleiding (vervolg) Economische actoren

In de regio werken naast overheden ook bedrijven en kennisinstellingen, individueel en samen (bijvoorbeeld in triple helix samenwerkingen), aan maatschappelijke opgaven, waaronder de groei van de bedrijvigheid. Een aantal van deze spelers zullen wij in fase 2 bevragen over het functioneren van het BRE Flevoland. In deze paragraaf beschrijven we het economisch ecosysteem (ERE). In de tabel op de volgende pagina geven we weer hoe dit ERE op de verschillende schaalniveaus eruitziet. We schetsen in de tabel per schaalniveau alleen de voornaamste ERE’s. Na de tabel volgt een

toelichting. Daar waar sprake is van samenwerking met actoren uit het bestuurlijke (BRE) en/of maatschappelijke ecosysteem (MRE) geven we dit aan. Na de tabel zoomen we verder in op de regionaliteit van het ecosysteem en beschrijven we systeemelementen en randvoorwaarden.

Hoe ziet het ERE Flevoland eruit? Boven- en interregionaal

BRE Flevoland

Verbinding BRE

Verbinding MRE

MRA

Gemeenten Almere en Lelystad en waterschap Zuiderzeeland nemen deel

O.a. versterking van verbinding arbeidsmarkt en onderwijs.

Regio Zwolle

Gemeenten Dronten, Noordoostpolder en Urk en de provincie Flevoland nemen deel

O.a. Hogeschool Windesheim en Aeres hogeschool en Landstede nemen deel.

N.v.t.

Economic Board Flevoland

Provincie Flevoland en gemeente Zeewolde nemen deel

O.a. een aantal onderwijsinstellingen neemt deel, maar het netwerk is vooral economisch van aard

Arbeidsmarktregio Flevoland

Afgezien van Flevoland, Zuiderzeeland en gemeente Zeewolde nemen alle Flevolandse overheden deel

N.v.t.

Flevoland Werkt!

Afgezien van Zuiderzeeland en gemeente Zeewolde nemen alle Flevolandse overheden deel

O.a. CNV en een aantal onderwijsinstellingen nemen deel

Flevofood

Afgezien van Zuiderzeeland nemen alle Flevolandse overheden deel

O.a. de Aeres hogeschool neemt deel, maar het netwerk is vooral economisch van aard

Energie Expertisecentrum Flevoland (EEF)

Afgezien van Zuiderzeeland nemen alle Flevolandse overheden deel

Ook maatschappelijke organisaties zoals de Natuur en Milieufederatie Flevoland en Sportservice Flevoland nemen deel

Netwerk Flevolandse Energieagenda

Alle Flevolandse overheden nemen deel

O.a. een aantal onderwijsinstellingen neemt deel en ook maatschappelijke organisaties zoals de Natuur en Milieufederatie Flevoland en Sportservice Flevoland nemen deel

Platform Circulair Flevoland

Idem

Ook maatschappelijke organisaties zoals de Natuur en Milieufederatie Flevoland nemen deel

Integraal

Bouwen Samenwerkingsovereenkomst circulaire woningcorporaties Economie en arbeidsmarkt

Energie, energietransitie en duurzaamheid

Hoe ziet het ERE Flevoland eruit? BRE Groningen

Verbinding MRE

N.v.t.

Ook zes agrarische natuurverenigingen nemen deel

Provincie Flevoland en Noordoostpolder nemen deel

N.v.t.

Natuur en leefomgeving Flevolands agrarisch collectief

Subregionaal

Verbinding BRE

Mobiliteit Mobiliteit en Infrastructuur Test Centrum (MITC)

Hoe ziet het ERE Flevoland eruit? Boven- en interregionaal

Door economische partijen wordt er interregionaal samengewerkt. De belangrijkste schalen/gebieden waarin dit gebeurt zijn Metropoolregio Amsterdam en de regio Zwolle. BRE Flevoland

Op het niveau van BRE Flevoland werken economische partijen met name samen op de fysieke thema’s (bouwen; energie, energietransitie en duurzaamheid; natuur en leefomgeving). Ook op het gebied van economie en arbeidsmarkt zijn er een paar samenwerkingsverbanden. Voor bijna alle samenwerkingsverbanden geldt dat vaak twee of meerdere

Flevolandse overheden betrokken zijn. Ook zijn er relatief veel verbindingen met organisaties uit het MRE. Subregionaal Op subregionaal niveau is er een enkele samenwerking, namelijk op het

gebied van mobiliteit (Mobiliteit en Infrastructuur Test Centrum).

Economie •

Spreiding bedrijfsvestigingen (2020)

Sector structuur Flevoland (2020)

In Flevoland zijn 39.535 bedrijven gevestigd. Dit is 2% van het totaal aantal bedrijven in Nederland. Bijna de helft van het aantal bedrijven is gevestigd in Almere (18.910). Gevolgd door Lelystad (6940) en de Noordoostpolder. (5100). Het minst aantal bedrijven is gevestigd op Urk (1855).

•

Overeenkomstig met de landelijke cijfers (27,26%) heeft Flevoland vooral veel zakelijke dienstverlening (25,24%). Gevolgd door Handel & Horeca (21,18%), Nijverheid & Energie (16,58%). Opvallend is het hoge aantal vervoer, informatie & communicatie(10,84%) en landbouw, bosbouw & visserijbedrijven (6,40%) in Flevoland.

Talent •

Het aandeel praktisch opgeleiden ligt in Flevoland (30%) iets hoger dan het landelijk gemiddelde (29%). Het hoogst aantal

Aandeel praktisch opgeleiden (15-75 jaar) (2020)

Aandeel theoretisch opgeleiden (15-75 jaar) (2020)

Basisonderwijs, het vmbo, de eerste 3 leerjaren van havo/vwo of de assistentenopleiding (mbo-1).

Hbo of wo.

praktisch opgeleiden is te vinden op Urk (36%). Gevolgd door Lelystad (30%), Noordoostpolder, Zeewolde, Almere (29%) en Dronten (26%). •

Het aandeel theoretisch opgeleiden ligt in Flevoland (24,5%) lager dan in Nederland (29%). Dronten en Zeewolde kennen het hoogst aantal theoretisch opgeleiden (29%). Gevolgd door Almere (27%), Lelystad en Noordoostpolder (24%). Urk kent het laagste aantal theoretisch opgeleiden (14%).

* De groene bollen geven aan waar MBO of HBO scholen zijn gevestigd.

Intermediaire diensten en R&D •

Het aandeel bedrijven in de zakelijke dienstverlening is het BRE Flevoland (21,6%)

Intermediaire diensten (% bedrijven in zakelijke dienstverlening) (2021)

Nieuwe kennis (% investeringen in research & development) (2018)

relatief laag ten opzichte van het landelijke gemiddelde (24,5%). Almere (29%) en Lelystad (25%) hebben een hoger percentage bedrijven in de zakelijke dienstverlening dan het landelijk gemiddelde. Gevolgd door Zeewolde (24%) en Dronten (21%). In de Noordoospolder (17%) en Urk (13%) is dit percentage het laagst. •

Ook de investeringen in R&D liggen in Flevoland lager (5,1%) in vergelijking met het landelijk gemiddelde (7,8%).

* Er zijn geen cijfers op gemeentelijk niveau beschikbaar, omdat nieuwe kennis wordt gemeten op COROP-niveau.

Fysieke infrastructuur •

De gemiddelde afstand tot een hoofdverkeersweg is in Flevoland gelijk aan het landelijk gemiddelde (2 km). Alleen in Lelystad is de afstand tot een hoofdverkeersweg langer dan het landelijk gemiddelde (2,7 km). De afstand tot een treinstation is in Flevoland (12 km) hoger dan het landelijk gemiddelde van 7 km. Met name in de Noordoostpolder (22,7 km) en op Urk (23,4 km) is de afstand relatief flink groter. Met de Lelylijn liggen er overigens wel plannen om het BRE en de gemeenten daarbinnen beter te ontsluiten met andere gebieden in Nederland.

•

De gemiddelde woon-werk afstand is in Flevoland hoger (30 km) dan het landelijk gemiddelde (23 km). Met name in Lelystad (35,6 km), Dronten (32,4), Zeewolde (31,6 km), Almere (30,8) en de Noordoostpolder (29,2 km) is de afstand aanzienlijk groter. De woon-werk afstand op Urk (18 km) is lager dan het landelijk gemiddelde.

Gem. afstand tot hoofdverkeersweg in km (2019)

Gem. afstand tot treinstation in km (2019)

Gem. woon-werk afstand in km (2019)

Lelylijn

* De groene bollen geven een de treinstations aan.

Ondernemerschapscultuur en vraag •

In het BRE Flevoland worden jaarlijks meer bedrijven opgericht dan

Ontwikkeling Bruto Regionaal Product (2018)

Oprichtingen per duizend vestigingen (2018)

gemiddeld in Nederland, namelijk 994 bedrijfsoprichtingen per 1000

vestigingen. In Nederland zijn dit 869 bedrijfsoprichtingen per 1000 vestigingen. Het meeste aantal bedrijven wordt opgericht in Almere (1360) en Lelystad (1124). Ook in de periode

2019-2020 worden in Almere en Lelystad de meeste bedrijven opgericht. •

Het Bruto Regionaal Product is in het BRE Flevoland toegenomen met 1,73%. Dit is vergelijkbaar met het landelijk

gemiddelde. Het Bruto Binnenlands Product van de regio is in 2021 toegenomen met 4,4%.

Arbeidsparticipatie •

De arbeidsparticipatie is in Flevoland hoger

Arbeidsparticipatie (2019)

Ontwikkeling arbeidsparticipatie (2019)

Werkgelegenheidsquote (2018)

(71,52%) dan landelijk gemiddeld (69,77%). Enkel in Lelystad (66,53%) ligt dit percentage onder het landelijk gemiddelde. Op Urk is de

arbeidsparticipatie het hoogst (74,6%). De groene lijn laat ook een stijging zien van de arbeidsparticipatie. •

Vooral in de collectieve- en zakelijke dienstverlening en in de handel zijn veel

banen. •

De werkgelegenheidsquote laat het aantal banen zien ten opzichte van het aantal

Banen naar sector (2021)

Aantal zelfstandigen (2019) x 1000

inwoners. Dit percentage ligt in Flevoland op 41,35% ten opzichte van 40,13% landelijk.

•

Het aandeel zelfstandigen is het hoogste in Almere (6000) gevolgd door Lelystad (3000). Het aandeel zelfstandigen is het laagste op Urk en Zeewolde (1000). Flevoland als geheel kent 15.000 zelfstandigen

Werkloosheid en faillissementen •

Het werkloosheidpercentage ligt in Flevoland boven

Aantal werklozen (2019)

Werkloosheid (2016-2020)

het landelijk gemiddelde. Vanaf 2018 is dit

percentage dichter bij het landelijk gemiddelde komen te liggen. Het werkloosheidspercentage is in 2022 (1e kwartaal) 3,6% wat overeenkomt met het landelijk gemiddelde. In 2021 was dit in dezelfde periode veel hoger in Flevoland (5,7%) en in

Nederland 4,8%. •

Het aantal faillissementen van bedrijven en instellingen kent een daling in alle gemeenten van Flevoland. Enkel in Almere en Lelystad is het aantal faillissementen van bedrijven en instellingen in

2020 hoger dan het landelijk gemiddelde. •

Het aantal werklozen in Flevoland (6150) bedraagt 3% van het landelijk totaal (218.390). De

Aantal faillissementen bedrijven/instellingen (2011, 2015, 2020) Almere

Gevolgd door Lelystad (1230) en Noordoostpolder

Nederland

3,6 3,7

1,2

Urk

4,4

3,4

1,1

7,3

4,3

0,8 1,6

10,8

4,3

2,9

Noordoostpolder

8,4

1,5

Lelystad

Zeewolde

(620). De werkloosheid is het laagst op Urk (50).

3,5

Dronten

werkloosheid is het grootst in Almere (3410).

7,3

2,6

2 2011

3,7

4,8

2015

2020

3.4 Verbindingen tussen de ecosystemen

Intern vertrouwelijk

Inleiding: verbindingen tussen de ecosystemen •

Publiekewaardecreatie is niet een exclusief domein van de overheid. In een regio werken de bestuurlijke, economische en maatschappelijke actoren individueel en samen aan de aanpak van maatschappelijke

opgaven. •

In het onderzoek gaan we op zoek naar het verbindend vermogen van de overheden in het BRE met de maatschappelijke en economische actoren in de regio. Als onderdeel van deze ‘foto’ brengen we de feitelijke verbindingen in kaart: 1.

We belichten de samenwerkingsverbanden waaraan naast overheden ook andere partijen deelnemen.

We onderzoeken de verbindingen tussen overheden en kennisinstellingen, maatschappelijke organisaties, bedrijven en inwoners.

•

Dit laatste hebben we op twee manieren gedaan, namelijk: 1.

door Google search en met input vanuit de ACG;

door middel van een analyse van de websites en Twitter accounts van de 6 gemeenten. De websites

zijn gescraped en middels een zogenaamde hyperlink analyse onderzocht op links naar andere websites. De websites waar de gemeenten en waterschappen naar verwijzen zijn gecodeerd naar type organisatie. Ook is er een scrape gedaan op de Twitter accounts van de 6 gemeenten uit het BRE. Hierbij is gekeken wie er door de gemeenten is getagd (d.w.z. vermeld in een bericht via een link).

Verbindingen BRE, MRE en ERE Deelnemer

Aantal keer deelname

BRE/MRE/ ERE

Economie en arbeidsmarkt

Energie en duurzaamheid

Welzijn en sociaal

Onderwijs

Natuur

Bouwen

Mobiliteit

Gemeente Almere

BRE

4/5

5/5

6/12

2/5

Provincie Flevoland

BRE

4/5

4/12

3/5

1/1

Gemeente Lelystad

BRE

4/5

6/12

1/5

Gemeente Noordoospolder

BRE

4/5

3/5

6/12

1/1

Gemeente Urk

BRE

4/5

3/5

7/12

Gemeente Dronten

BRE

4/5

3/5

6/12

Gemeente Zeewolde

BRE

2/5

4/5

7/12

ROC van Flevoland

MRE

2/5

3/12

3/3

Aeres Hogeschool

MRE

2/5

3/3

Hogeschool Windesheim Flevoland

MRE

1/5

4/12

1/3

Coloriet

MRE

4/12

1/3

Zorggroep Oude en Nieuwe Land

MRE

5/12

Icare

MRE

5/12

Waterschap Zuiderzeeland

BRE

3/5

2/5

Welzijn Lelystad

MRE

4/12

Leger des Heils

MRE

4/12

Zorggroep Almere

MRE

4/12

Talma Urk

MRE

4/12

Woonzorg Flevoland

MRE

4/12

Flever

MRE

4/12

ROC Friese Poort

MRE

3/5

1/12

UWV

BRE

3/5

1/12

VNO-NCW Flevoland

ERE

3/5

1/5

Intern vertrouwelijk

•

In de tabel hiernaast geven we de partijen (23 totaal) weer die aan vier of meer van de geïdentificeerde netwerken deelnemen. In totaal hebben we bijna 300 partijen geïdentificeerd. We hebben totaal 32 netwerken geïdentificeerd die we naar thema geclusterd hebben. Per deelnemer geven we weer aan hoeveel per thema geïdentificeerde netwerken deelgenomen wordt:. 4/5 betekent dat er 5 netwerken geïdentificeerd zijn en betreffende deelnemer aan 4 van de 5 netwerken deelneemt. Een liggend streepje (-) betekent dat aan geen van de netwerken deelgenomen wordt. De tabel laat zien dat het BRE en in mindere mate het MRE het meeste vertegenwoordigd zijn. Het ERE is relatief weinig vertegenwoordigd. Het BRE is met name vertegenwoordigd in de netwerken die zich richten op economie & arbeidsmarkt, energie & duurzaamheid en welzijn & sociaal. Het MRE is met name vertegenwoordigd in netwerken die zich richten op welzijn en sociaal. 98

Verbindingen BRE, MRE en ERE Netwerk

Thema

Aantal deelnemers “top 23”

Aandeel BRE

Aandeel MRE

Aandeel ERE

HCA ZWF

Welzijn en sociaal

20/23

8/20

12/20

Zorgtafel Flevoland

Welzijn en sociaal

13/23

7/13

6/13

Werkplaats Sociaal Domein

Welzijn en sociaal

12/23

6/12

Netwerk Palliatieve Zorg Noord- en Oost Flevoland

Welzijn en sociaal

11/23

5/11

6/11

Netwerk Flevolandse Energieagenda

Energie en duurzaamheid

10/23

8/10

1/10

Flevoland Werkt!

Economie en arbeidsmarkt

10/23

7/10

2/10

1/10

Leerwerkloket Flevoland

Economie en arbeidsmarkt

10/23

7/10

4/10

1/10

ExpEx Flevoland

Welzijn en sociaal

9/23

6/9

3/9

Netwerk Dementie Flevoland

Welzijn en sociaal

9/23

9/9

Platform Circulair Flevoland

Energie en duurzaamheid

8/23

7/8

1/8

Flevofood

Economie en arbeidsmarkt

8/23

7/8

1/8

Energie Expertisecentrum Flevoland (EEF)

Energie en duurzaamheid

7/23

7/7

Arbeidsmarktregio Flevoland

Economie en arbeidsmarkt

6/23

6/6

Economic Board Flevoland (EBF)

Economie en arbeidsmarkt

6/23

2/6

3/6

1/6

Jeugdcentraal Flevoland

Welzijn en sociaal

6/23

6/6

Duurzaam Door

Energie en duurzaamheid

5/23

4/5

1/5

Het Learning Cities Netwerk

Welzijn en sociaal

5/23

3/5

2/5

Nationaal Park Nieuw Land

Natuur

4/23

4/4

Stuurgroep Markermeer IJmeer

Natuur

3/23

3/3

Flevo Campus

Energie en duurzaamheid

3/23

2/3

1/3

Regionaal netwerk mbo-hbo Noord-Holland/ Flevoland

Onderwijs

3/23

3/3

Netwerk cultuureducatie vmbo Flevoland

Onderwijs

3/23

3/3

Intern vertrouwelijk

Verbindingen BRE, MRE en ERE Netwerk

Thema

Aantal deelnemers “top 23”

Aandeel BRE

Aandeel MRE

Aandeel ERE

Flevowijs

Onderwijs

2/23

2/2

WEL in Flevoland

Welzijn en sociaal

2/23

1/2

Mobiliteit en Infrastructuur Test Centrum (MITC)

Mobiliteit

2/23

2/2

Project Marker Wadden

Natuur

1/23

1/1

Autismenetwerk

Welzijn en sociaal

1/23

Provinciaal kennisdelingsnetwerk laaggeletterdheid

Welzijn en sociaal

1/23

1/1

Netwerk Integrale Kindzorg Noord-Holland & Flevoland

Welzijn en sociaal

Flevolands agrarisch collectief

Natuur

Stichting Flevo Landschap

Natuur

Samenwerkingsovereenkomst circulaire woningcorporaties

Bouwen

• • •

1/1

We hebben drie netwerken geïdentificeerd waaraan minimaal de helft van het aantal partijen uit de “top 23” deelneemt. Al deze netwerken richten zich op het thema welzijn en sociaal. Aan de Human Capital Agenda Zorg en Welzijn Flevoland (HCA ZWF) nemen zelfs 20 van de 23 partijen deel. Op andere thema’s, zoals energie & duurzaamheid, is het Netwerk Flevolandse Energieagenda één die opvalt. En op economie en arbeidsmarkt zijn dat Leerwerkloket Flevoland en Flevoland Werkt! Er zijn relatief weinig netwerken waaraan vooral organisaties uit het MRE of ERE deelnemen. Voorbeeld van een netwerk waarvoor dit wel geldt is bijvoorbeeld Netwerk Dementie Flevoland.

Intern vertrouwelijk

100

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.noordoostpolder.nl/api/v1/meetings/2106/documents/36706