Bijlage Rapport openstelling winkels zon- en feestdagen september 2020
Tekst van het document
Rapport over openingstijden winkels op zon- en feestdagen
Onderzoek en Statistiek Hella van Otterloo september 2020
Inhoud Inhoud ........................................................................................................................................................... 2 1.
Inleiding ................................................................................................................................................. 5
2.
Samenvatting......................................................................................................................................... 6
3.
Algemene gegevens............................................................................................................................... 7
2.1.
Inwoners ............................................................................................................................................ 7
2.2.
Winkelpersoneel.............................................................................................................................. 10
2.3.
Winkeliers ........................................................................................................................................ 14
4.
Boodschappen op zon- en feestdagen ................................................................................................ 17
3.1.
Dagelijkse boodschappen ................................................................................................................ 17
3.2.
Niet-dagelijkse boodschappen ........................................................................................................ 18
3.3.
Overlast verruimde openingstijden ................................................................................................. 19
3.3.1.
Inwoners ...................................................................................................................................... 19
3.3.2.
Winkelpersoneel.......................................................................................................................... 22
3.3.3.
Winkeliers .................................................................................................................................... 22
3.4.
Winkel op zon- en feestdagen open? .............................................................................................. 23
3.4.1.
Winkelpersoneel.......................................................................................................................... 23
3.4.2.
Winkeliers .................................................................................................................................... 24
5.
Wens voor boodschappen op zondag ................................................................................................. 25
4.1.
Dagelijkse boodschappen ................................................................................................................ 25
4.2.
Niet-dagelijkse boodschappen ........................................................................................................ 26
4.3.
Werken op zondag .......................................................................................................................... 28
4.4.
Winkel open op zondag ................................................................................................................... 28
6.
Wel of niet boodschappen op zondag? ............................................................................................... 30
5.1.
Dagelijkse boodschappen op zondag .............................................................................................. 30
2
5.2.
Niet-dagelijkse boodschappen op zondag ...................................................................................... 31
5.3.
Werken op zondag .......................................................................................................................... 33
5.4.
Winkel open op zondag ................................................................................................................... 35
7.
Wens voor boodschappen op feestdag............................................................................................... 36
6.1.
Dagelijkse boodschappen ................................................................................................................ 36
6.2.
Niet-dagelijkse boodschappen ........................................................................................................ 38
6.3.
Werken op feestdag ........................................................................................................................ 40
6.4.
Winkel open op feestdag................................................................................................................. 41
8.
Wel of niet boodschappen op feestdag? ............................................................................................ 42
7.1.
Dagelijkse boodschappen ................................................................................................................ 42
7.2.
Niet-dagelijkse boodschappen ........................................................................................................ 44
7.3.
Werken op feestdag ........................................................................................................................ 45
7.4.
Winkel open op zondag ................................................................................................................... 46
9.
Slotopmerkingen respondenten ......................................................................................................... 48
10.
Conclusies ........................................................................................................................................ 48
10.1.
Ervaringen afgelopen jaar ........................................................................................................... 48
10.2.
Ervaring en verwachting t.a.v. overlast ....................................................................................... 48
10.3.
Openstelling op zondag ............................................................................................................... 50
10.4.
Belang van openstelling op zondag ............................................................................................. 51
10.5.
Openstelling op een feestdag...................................................................................................... 53
10.6.
Belang van openstelling op feestdag........................................................................................... 55
10.7.
Slotconclusie ................................................................................................................................ 57
11.
Antwoorden open vragen ............................................................................................................... 61
11.1.
Antwoorden vraag 13 optie ‘anders’........................................................................................... 61
11.2.
Antwoorden vraag 14 optie ‘anders’........................................................................................... 62
11.3.
Antwoorden vraag 19 optie ‘anders’........................................................................................... 63 3
11.4.
Antwoorden vraag 20 optie ‘anders’........................................................................................... 63
11.5.
Antwoorden vraag 25 optie ‘anders’........................................................................................... 65
11.6.
Antwoorden vraag 29 optie ‘anders’........................................................................................... 65
11.7.
Antwoorden vraag 30 optie ‘anders’........................................................................................... 66
11.8.
Antwoorden vraag 35 optie ‘anders’........................................................................................... 66
11.9.
Antwoorden vraag 36 optie ‘anders’........................................................................................... 67
11.10.
Antwoorden vraag 39 optie ‘anders’........................................................................................... 68
11.11.
Antwoorden vraag 41 optie ‘anders’........................................................................................... 68
11.12.
Antwoorden vraag 49 optie ‘anders’........................................................................................... 68
11.13.
Antwoorden vraag 51 Slotopmerkingen en suggesties............................................................... 69
11.13.1.
Antwoorden vraag 51 Inwoners .............................................................................................. 69
11.13.2.
Antwoorden vraag 51 Winkelpersoneel.................................................................................. 80
11.14.
Antwoorden Open vragen Winkeliers ......................................................................................... 81
11.14.1.
Antwoorden Optie ‘anders’ vraag 3 ........................................................................................ 81
11.14.2.
Antwoorden Optie ‘anders’ vraag 4 ........................................................................................ 82
11.14.3.
Antwoorden Optie ‘anders’ vraag 11 ...................................................................................... 82
11.14.4.
Antwoorden Optie ‘anders’ vraag 12 ...................................................................................... 82
11.14.5.
Antwoorden Optie ‘anders’ vraag 17 ...................................................................................... 82
11.14.6.
Antwoorden vraag 19 Slotopmerkingen en suggesties ........................................................... 82
Bijlage 1. Vragenlijst Inwoners en Winkelpersoneel ................................................................................... 84 Bijlage 2. Vragenlijst Winkeliers .................................................................................................................. 95
4
1.
Inleiding
Gevraagd is om een peiling uit te voeren naar hoe inwoners, winkeliers en winkelpersoneel denken over verruiming van de openstelling van winkels in de gemeente Nissewaard op zon- en feestdagen. Hiervoor zijn twee vragenlijsten uitgezet om dit te inventariseren. Een vragenlijst voor inwoners en een vragenlijst voor winkeliers. Een peiling is geen sociaal wetenschappelijk onderzoek. Wel levert het een lokaal beeld van hoe de betrokken partijen denken over winkelopenstelling op zon- en feestdagen. De vragenlijst voor inwoners is tevens bedoeld voor winkelpersoneel. Een apart onderdeel van de vragenlijst is gericht op het winkelpersoneel. Deze vragenlijst is uitgezet via het Internetpanel Nissewaard en via sociale media en de website van de gemeente Nissewaard. Bij de start van het onderzoek heeft er een bericht over gestaan in het huis-aan-huisblad Groot Nissewaard. De vragenlijst is uitgezet onder het Internetpanel Nissewaard, waaraan 2.347 inwoners van Nissewaard deelnemen. Vanuit het Internetpanel Nissewaar hebben 931 respondenten de vragenlijst compleet ingevuld en 118 gedeeltelijk. Een respons van 44,7 procent. Via sociale media en de gemeentelijke website zijn 213 vragenlijsten compleet ingevuld en 63 gedeeltelijk. De vragenlijst is in totaal door 1.325 respondenten beantwoord. 1.144 respondenten hebben de vragenlijst compleet ingevuld en 181 gedeeltelijk.
Voor zover deze laatste vragenlijsten zijn ingevuld, worden de antwoorden meegenomen in de analyse. Er is eenmalig een herinnering uitgezonden naar mogelijke deelnemers aan de vragenlijst. In de vragenlijst is een onderscheid gemaakt naar winkels voor dagelijkse boodschappen (levensmiddelen, drogisterijartikelen, alcoholische dranken en schoonmaakartikelen) en winkels voor niet-dagelijkse boodschappen (doe-het-zelfartikelen, elektronica, hobby en media, huishoudelijke artikelen, mode en luxe, sport en spel, tuinartikelen en planten, woninginrichting). De tweede vragenlijst is uitgezet onder winkeliers. In 2018 waren er 347 winkels in Nissewaard. De winkeltijdenwet geldt ook voor avondwinkels, maar deze zijn in dit onderzoek niet meegenomen. De vragenlijst is gedeeltelijk via een bekend e-mailadres aan de winkeliers toegezonden, aan 134 respondenten. Een ander deel van de winkeliers heeft een brief ontvangen met daarin een link naar de vragenlijst (160 respondenten). Dit betekent, dat 84,7 procent van de winkeliers een uitnodiging heeft ontvangen om mee te doen aan het onderzoek. 50 winkeliers hebben de vragenlijst compleet ingevuld en 12 winkeliers gedeeltelijk. Dit betekent een respons van 21,1 procent. Voor zover de incomplete vragenlijsten zijn ingevuld, worden de antwoorden meegenomen in de analyse. In dit rapport zijn de resultaten van beide vragenlijsten verwerkt.
Er is geprobeerd om onderlinge vergelijkingen te maken en de belangen van de verschillende partijen tegen elkaar af te wegen.
5
2.
Samenvatting
44,4 procent van het winkelpersoneel geeft aan, dat de winkel in het afgelopen jaar op zon- en feestdagen open was. Van de winkeliers geeft 26,8 procent dit aan. Van de inwoners geeft 39,6 procent aan, dat zij wekelijks, of twee tot drie keer per maand in het afgelopen jaar de dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen hebben gedaan. Voor de niet-dagelijkse boodschappen is dit 18,6 procent van de inwoners. De ervaringen en verwachtingen ten aanzien van overlast van openstelling van winkels op zon- en feestdagen liggen voor inwoners, winkelpersoneel en winkeliers niet ver uit elkaar. Van het winkelpersoneel is het kleinste deel hierover positief ten opzichte van de winkeliers en de inwoners. 79,2 procent van de winkeliers ervaart en verwacht geen overlast van openstelling van de winkel op zonen feestdagen, 56 procent van het winkelpersoneel en tussen de 69,3 en 69,8 procent van de inwoners voor niet-dagelijkse en dagelijkse boodschappen. Over de openstelling van winkels op een feestdag bestaat overeenstemming op het punt, dat dit op geen enkele feestdag zou moeten. Echter bij de inwoners heeft meer dan de helft van de respondenten deze mening, terwijl dit bij de winkeliers onder de 40 procent blijft.
Als er dan openstelling op een feestdag plaats zou vinden, dan hebben alle partijen de meeste voorkeur voor 2e Pinksterdag, maar er is niet veel verschil met de voorkeur voor 2e Paasdag en met Hemelvaartsdag. Voor de openings- en sluitingstijden op zon- en feestdagen hebben alle drie de ondervraagde groepen de voorkeur voor opening vanaf 12.00 uur en sluiting om 17.00 uur. Opvallend is echter de voorkeur van winkeliers (17,4%) om de winkel op feestdagen pas om 21.00 uur te sluiten. Vergeleken is wat inwoners, winkelpersoneel en winkeliers de belangrijkste reden vinden om de winkel wel of niet op zon- en feestdagen open te doen of op zon- en feestdagen te werken. Echter de antwoordmogelijkheden voor inwoners, winkelpersoneel en winkeliers zijn verschillend, waardoor vergelijken moeilijk is. De belangrijkste reden voor zowel dagelijkse, als niet-dagelijkse boodschappen van inwoners, dat men iets nodig heeft, sluit echter wel aan bij het bieden van service aan de klanten door de winkelier. Het winkelpersoneel geeft aan dat het gewoon bij hun werk hoort. De belangrijkste reden om de winkel niet open te stellen op zon- en feestdagen is bij de inwoners dat personeel en winkeliers een vrije dag verdienen. Dit vindt ook het winkelpersoneel. Hetzelfde zou kunnen vallen onder de sociale of persoonlijke reden van de winkeliers.
Wat betreft de voorkeur van inwoners voor een locatie voor de boodschappen op zon- en feestdagen zien we voor de dagelijkse boodschappen een duidelijke voorkeur voor ‘in de buurt waar ik woon’. Voor de niet-dagelijkse boodschappen heeft ruim een kwart van de respondenten de voorkeur voor ‘overal waar het mogelijk is in Nissewaard’ en ‘in het centrum van Spijkenisse’.
6
3.
Algemene gegevens
De respons op de vragenlijsten is als volgt: Inwoners: 1.256 Winkelpersoneel: 27 Winkeliers: 62
2.1.
Inwoners
De inwoners zijn onderverdeeld naar de volgende leeftijdsgroepen: 14 t/m 24 jaar: 28 25 t/m 34 jaar: 93 35 t/m 44 jaar: 139 45 t/m 54 jaar: 194 55 t/m 64 jaar: 295 65 jaar en ouder: 507 42 respondenten hebben niet aangegeven of ze de vragenlijst als inwoner, of als winkelpersoneel hebben ingevuld. 18 respondenten hebben hun leeftijd niet opgegeven. De leeftijdsverdeling van de respondenten is als volgt. Figuur 1 Leeftijdsverdeling in procenten (N = 1.283)
Leeftijdsverdeling 14 t/m 24 jaar
2,5%
25 t/m 34 jaar
7,7%
35 t/m 44 jaar
11,2%
45 t/m 54 jaar
15,4%
55 t/m 64 jaar
23,4%
65 jaar en ouder
39,8% 0%
20%
40%
60%
Om de leeftijdsverdeling in breder perspectief te zien is de vergelijking gemaakt met de leeftijdsverdeling van de totale bevolking van Nissewaard. Dit is in onderstaande figuur weergegeven. Te zien is, dat de leeftijdsgroep van 65 jaar en ouder het dubbele is van het werkelijke percentage van de inwoners van Nissewaard. Terwijl de leeftijdsgroep van 14 t/m 24 jaar maar +/- een zesde is van het werkelijke percentage van de bevolking en de leeftijdsgroep 25 t/m 34 jaar iets meer dan de helft. In figuur 21 is een weging toegepast op basis van deze vergelijking. 7
Figuur 2 Vergelijking leeftijdsverdeling met totale bevolking van Nissewaard.
Leeftijdsverdeling voor inwoners t.o.v. totale bevolking Nissewaard 14 t/m 24 jaar
12,1%
2,2%
25 t/m 34 jaar
7,4%
12,4% 11,9% 11,1%
35 t/m 44 jaar 45 t/m 54 jaar
13,7% 15,4%
55 t/m 64 jaar
15,3%
23,5%
20%
65 jaar en ouder 0%
40,4%
20%
bevolking
40%
60%
respondenten
Onderzocht is hoe de leeftijdsverdeling is bij inwoners en bij winkelpersoneel. In onderstaande tabel is dit in procenten van de totalen aangegeven. Wat opvalt is, dat de grootste groepen bij de inwoners te vinden zijn bij de leeftijdscategorieën 55 jaar en ouder. Bij het winkelpersoneel is dit juist bij de groepen van 14 tot en met 44 jaar. Tabel 1 Leeftijdsverdeling inwoners en winkelpersoneel winkelleeftijd inwoner personeel 14 t/m 24 jaar 2,2% 18,5% 25 t/m 34 jaar 7,4% 29,6% 35 t/m 44 jaar 11,1% 22,2% 45 t/m 54 jaar 15,4% 11,1% 55 t/m 64 jaar 23,5% 14,8% 65 jaar en ouder 40,4% 3,7% Ook is gevraag hoe het huishouden van de respondenten is samengesteld. In onderstaande figuur is de verdeling van de huishoudensituaties van de respondenten aangegeven. Het merendeel van de respondenten is gehuwd of samenwonend zonder thuiswonende kinderen.
8
Figuur 3 Huishoudensituaties respondenten in procenten (N = 1.327)
Huishoudensituatie ik ben gehuwd / woon samen zonder thuiswonende kinderen ik ben gehuwd / woon samen met thuiswonende kinderen
53,9% 24,6%
ik woon alleen
14,5%
ik woon alleen (zonder partner) met kinderen
4%
ik woon bij mijn ouder(s) / verzorger(s)
2,5%
anders, (o.a. met broer/zus, vriendengroep of woongroep)
0,5% 0%
20%
40%
60%
Ook deze indeling van de huishoudensituatie is vergeleken met de huishoudensituatie van alle inwoners van Nissewaard. Dit is in onderstaande figuur aangegeven. De huishoudens gehuwd / samenwonend zonder kinderen is meer dan dubbel vertegenwoordigd. Van de groep ik woon alleen is slechts een derde van de huishoudens vertegenwoordigd. Dit geldt ook voor de groep alleen wonende personen met kinderen. Figuur 4 Vergelijking huishoudensituaties respondenten met die van totaal inwoners van Nissewaard
Vergelijking huishoudens met verdeling huishoudens in Nissewaard totaal ik ben gehuwd / woon samen zonder thuiswonende kinderen
23,9% 53,9%
ik ben gehuwd / woon samen met thuiswonende kinderen
15,7% 24,6% 46,7%
ik woon alleen
14,5%
ik woon alleen (zonder partner) met kinderen
13,6% 4% 0%
bevolking
20%
40%
60%
respondenten
9
Aan de hand van de opgegeven postcodes kon de volgende indeling naar wijk worden gemaakt. 28 respondenten hebben geen postcode opgegeven of een postcode buiten Nissewaard. Het aantal respondenten uit Halfweg en het buitengebied was lager dan 5 en wordt om die reden buiten beschouwing gelaten. Tabel 2 Aantallen respondenten per wijk Wijk Centrum Schiekamp Hoogwerf Vierambachten De Hoek Gildenwijk Groenewoud Sterrenkwartier Schenkel De Elementen Vogelenzang De Akkers Vriesland Waterland Maaswijk Heenvliet Geervliet Abbenbroek Zuidland Simonshaven Hekelingen
2.2.
Respons 106 47 48 18 39 17 52 74 75 69 75 105 47 112 117 58 31 66 74 13 50
Winkelpersoneel
Het winkelpersoneel is onderverdeeld naar de volgende leeftijdsgroepen: 14 t/m 24 jaar: 5 25 t/m 34 jaar: 8 35 t/m 44 jaar: 6 45 t/m 54 jaar: 3 55 t/m 64 jaar: 4 65 jaar en ouder: 1 De leeftijdsverdeling van het winkelpersoneel vergeleken met dat van de inwoners is in onderstaande figuur aangegeven.
10
Figuur 5 Leeftijdsverdeling winkelpersoneel in vergelijking met dat van inwoners (N = 1.283)
Leeftijdsverdeling voor inwoners en winkelpersoneel % van het totaal 25 t/m 34 jaar
29,6%
7,4%
35 t/m 44 jaar
22,2%
11,1%
14 t/m 24 jaar
18,5%
2,2%
55 t/m 64 jaar
14,8%
45 t/m 54 jaar
11,1% 15,4%
23,5%
3,7%
65 jaar en ouder 0%
10%
40,4% 20%
30%
winkelpersoneel
inwoners
40%
50%
Aan het winkelpersoneel is gevraagd tot welke categorie van branches de winkel behoort waar zij werken. In onderstaande figuur is aangegeven welke antwoorden op deze vraag gegeven zijn. Het merendeel van het winkelpersoneel werkt in de branche van niet-dagelijkse boodschappen. Bij de categorie ‘anders’ zijn de volgende zaken genoemd: horeca; nachtwinkel; opticien; tankstation; voedsel en decoratie. Figuur 6 Soort branche waar het winkelpersoneel werkt (N = 28)
Soort branche niet-dagelijkse boodschappen
46,4%
dagelijkse boodschappen
35,7%
anders
17,9% 0%
20%
40%
60%
11
Onderzocht is of er verschil bestaat tussen ervaren overlast van openstelling op zon- en feestdagen van winkels voor dagelijkse boodschappen en winkels voor niet-dagelijkse boodschappen. Deze uitsplitsing levert echter (zeer) kleine aantallen (lager dan 5) per groep op waardoor conclusies niet betrouwbaar zijn. Van het winkelpersoneel geeft 36,4 procent aan in winkels voor niet-dagelijkse boodschappen meer overlast te ondervinden van de openstelling op zon- en feestdagen. In de winkels voor dagelijkse boodschappen is dit 10 procent van het winkelpersoneel. Dit is in onderstaande figuur aangegeven. Figuur 7 Vergelijking ervaren overlast bij winkelpersoneel openstelling winkel op zon- en feestdagen per branchesoort ( N = 21)
Vergelijking ervaren overlast openstelling winkels op zon- en feestdagen tussen dagelijkse en niet-dagelijkse boodschappen
niet-dagelijkse boodschappen
9,1%
dagelijkse boodschappen
10%
36,4%
10%
0%
9,1%
45,5%
20%
60%
20%
40%
60%
80%
100%
minder overlast dan in de huidige situatie
weet niet
meer overlast dan in de huidige situatie
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
Ook is gevraagd hoeveel collega’s er in de winkel werken. In onderstaande figuur is dit aangegeven. Het merendeel van het winkelpersoneel werkt in een winkel met minder dan 10 collega’s. Figuur 8 Aantal personeelsleden per winkel (N = 28)
Percentage winkelgrootte minder dan 10 collega's
57,1%
10 of meer collega's
32,1%
alleen de eigenaar en ik
10,7% 0%
20%
40%
60%
12
Onderzocht is, of het winkelpersoneel meer of minder overlast ervaart bij openstelling van de winkel op zon- en feestdagen, afhankelijk van de grootte van de winkel. Deze uitsplitsing levert echter (zeer) kleine aantallen (lager dan 5) per groep op waardoor conclusies niet betrouwbaar zijn. Het winkelpersoneel geeft voor geen enkele winkel aan, dat zij minder overlast ervaren dan in de huidige situatie bij openstelling op zon- en feestdagen. In de grotere winkels met meer dan 10 collega’s is een derde van het winkelpersoneel van mening, dat er meer overlast zal zijn bij openstelling op zon- en feestdagen. Bij de kleinere winkels is dit 14,3 procent van het winkelpersoneel, dat deze mening heeft. In onderstaande figuur is dit aangegeven. Figuur 9 Ervaren overlast openstelling op zon- en feestdagen naar de omvang van de winkel ( N = 25)
Ervaren overlast openstelling winkels op zon- en feestdagen per omvang winkel meer dan 10 collega's
11,1%
33,3%
minder dan 10 collega's 7,1% 14,3%
eigenaar en ik
55,6%
21,4%
57,1%
50% 0%
20%
50% 40%
60%
80%
100%
minder overlast dan in de huidige situatie weet niet
meer overlast dan in de huidige situatie ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
Tenslotte is gevraagd waar de winkel zich bevind. In onderstaande figuur zijn de verschillende opties in procenten aangegeven. Figuur 10 Locatie van de winkel (N = 27)
Locatie winkel in het centrum van Spijkenisse
55,6%
in een wijkwinkelcentrum
22,2%
anders
11,1%
in een buurt of woonplaats waarbij geen andere winkels zijn
7,4%
op de woonboulevard van Spijkenisse
3,7% 0%
20%
40%
60%
13
2.3.
Winkeliers
Aan de winkeliers is gevraagd of hun winkel tot de branche van dagelijkse boodschappen behoort of van niet-dagelijkse boodschappen. De meeste winkeliers (56,5%) hebben een winkel die valt onder de categorie niet-dagelijkse boodschappen. Onder de categorie ‘anders’ zijn 2 apotheken genoemd. Figuur 11 Branchecategorie winkels ( N = 62)
Branchecategorie niet-dagelijkse boodschappen
56,5%
dagelijkse boodschappen
40,3%
anders
3,2% 0%
20%
40%
60%
Per branchesoort is onderzocht welke overlast winkeliers ervaren bij winkelopenstelling op zon- en feestdagen. Deze uitsplitsing levert echter (zeer) kleine aantallen (lager dan 5) per groep op waardoor conclusies niet betrouwbaar zijn. Bij de winkels voor niet-dagelijkse boodschappen geeft 7,1% van de winkeliers aan meer overlast te verwachten dan in de huidige situatie bij winkelopenstelling op zon- en feestdagen. Dit zijn voornamelijk kleinere winkels. Het merendeel van de winkeliers in beide branches geeft aan dat zij nu geen overlast ervaren en ook geen overlast verwachten. Dit is in onderstaande figuur aangegeven. Figuur 12 Vergelijking ervaren overlast bij winkeliers bij openstelling winkel op zon- en feestdagen per branchesoort ( N = 48)
Vergelijking verwachte overlast winkelopening zon- en feestdagen per branchesoort niet-dagelijkse boodschappen
dagelijkse boodschappen
7,1%
5%
78,6%
10%
0%
14,3%
80% 20%
40%
5% 60%
80%
100%
meer overlast dan in de huidige situatie
minder overlast dan in de huidige situatie
ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
14
Ook is gevraagd hoe de winkelier de winkel exploiteert. Het merendeel van de winkeliers (58,3%) exploiteert de winkel als eigenaar van een zelfstandige winkel. Bij de optie anders (3,3%) geven 2 winkeliers daadwerkelijk een andere exploitatievorm aan. Figuur 13 Exploitatievorm winkel ( N = 60) Verder is gevraagd hoeveel werknemers er in de winkel werken. In de meeste winkels (55%) werken minder dan 10 werknemers.
Exploitatievorm als eigenaar van een zelfstandige winkel
58,3%
als manager of filiaalhouder van een winkelketen
25%
als franchisenemer
13,3%
anders, namelijk
3,3% 0%
20%
40%
60%
80%
Figuur 14 Aantal werknemers in dienst in de winkel ( N = 60)
Aantal werknemers in dienst minder dan 10 werknemers
55%
10 of meer werknemers
28,3%
geen werknemers
16,7% 0%
20%
40%
60%
Hoeveel werknemers een winkelier in dienst heeft is een indicatie voor de winkelomvang. Onderzocht is of winkeliers van winkels van verschillende omvang ook verschillend denken over de verwachtte overlast bij openstelling van de winkel op zon- en feestdagen. Deze uitsplitsing levert echter (zeer) kleine aantallen (lager dan 5) per groep op waardoor conclusies niet betrouwbaar zijn. Van de winkeliers van winkels met 10 of meer werknemers verwacht 13,3 procent meer overlast bij openstelling van de winkel op zon- en feestdagen. Echter een even groot percentage verwacht minder overlast. De winkeliers die meer overlast verwachten hebben zowel een winkel voor dagelijkse, als voor niet-dagelijkse boodschappen Van winkeliers van kleinere winkels (minder dan 10 werknemers) verwacht 6,9 procent meer overlast. Dit zijn winkeliers met winkels voor niet-dagelijkse boodschappen. Het merendeel van alle winkeliers ervaart nu geen overlast en verwacht geen overlast bij openstelling van de winkel op zon- en feestdagen. In onderstaande figuur is dit aangegeven.
15
Figuur 15 Vergelijking van verwachte overlast bij winkeliers van winkels van verschillende omvang bij openstelling winkel op zon- en feestdagen ( N = 53)
Vergelijking verwachte overlast winkelopening zon- en feestdagen per omvang van de winkel 10 of meer
13,3%
minder dan 10
13,3%
66,7%
6,9%
89,7%
geen werknemers
3,4%
66,7% 0%
6,7%
20%
33,3% 40%
60%
80%
100%
meer overlast dan in de huidige situatie
minder overlast dan in de huidige situatie
ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
Tenslotte is gevraagd om de postcode van de winkel te vermelden, op basis waarvan de wijkindeling kan worden bepaald. Dat er veel wijken zijn met nul respons is te verklaren, doordat er in die wijken geen winkelcentra zijn. Wijk Centrum Schiekamp Hoogwerf Vierambachten De Hoek Gildenwijk Groenewoud Sterrenkwartier Schenkel De Elementen Vogelenzang De Akkers Vriesland Waterland Maaswijk Heenvliet Geervliet Abbenbroek Zuidland Simonshaven Hekelingen
Respons winkeliers 18 0 4 0 0 0 0 2 1 0 0 9 0 2 3 3 1 1 7 0 0
Tabel 3 Respons winkeliers per wijk
16
4.
Boodschappen op zon- en feestdagen
3.1.
Dagelijkse boodschappen
Aan de respondenten is gevraag hoe vaak zij in de afgelopen 12 maanden hun dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen hebben gedaan. Iets meer dan een kwart van de respondenten heeft dit een paar keer per jaar gedaan. Iets minder dan een kwart geeft aan dit twee tot drie keer per maand te hebben gedaan, maar evenveel respondenten geeft aan dit nooit op zon- en feestdagen te hebben gedaan. Figuur 16 Frequentie dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ( N =1.255)
Dagelijkse boodschappen zon- en feestdagen afgelopen jaar een paar keer in het afgelopen jaar
25,4%
nooit
22,2%
twee tot drie keer per maand
22,2%
wekelijks
17,4%
een keer per maand
12,7% 0%
20%
40%
Ook is gevraagd waar de respondenten meestal hun dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen hebben gedaan. Ruim twee derde van de respondenten heeft de dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen in de buurt waar zij wonen gedaan. Figuur 17 Locatie van dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ( N = 1.255)
Locatie dagelijkse boodschappen zon- en feestdagen in de buurt waar ik woon
66,8%
overal waar het mogelijk was in de gemeente Nissewaard
15,5%
in het centrum van Spijkenisse
15,3%
in een andere gemeente
2,4% 0%
20%
40%
60%
80%
17
3.2.
Niet-dagelijkse boodschappen
Aan de respondenten is gevraag hoe vaak zij in de afgelopen 12 maanden hun niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen hebben gedaan. Het merendeel van de respondenten heeft een paar keer per jaar de niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen gedaan. Ruim een derde (35,8%) heeft nooit niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen gedaan. Figuur 18 Frequentie niet- dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ( N = 1.200)
Niet-dagelijkse boodschappen zon- en feestdagen afgelopen jaar een paar keer in het afgelopen jaar
45,6%
nooit
35,8%
2 tot 3 keer per maand
15,6%
wekelijks
3% 0%
20%
40%
60%
Ook is gevraagd waar de respondenten meestal hun niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen hebben gedaan. Ruim een kwart (27,2%) van de respondenten heeft de niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen in het centrum van Spijkenisse gedaan. Maar bijna evenveel respondenten ( 26,1%) heeft deze boodschappen overal waar het mogelijk was in de gemeente gedaan. Bij de optie ‘anders’ hebben 6 respondenten meerdere opties gegeven, hoewel specifiek de voorkeur gevraagd was. Meestal bevatten deze antwoorden een locatie elders en een locatie in Nissewaard. Ook is door 3 respondenten Voorkeur voor locatie niet-dagelijkse boodschappen aangegeven, dat zij zon- en feestdagen hun niet-dagelijkse boodschappen op in het centrum van Spijkenisse 27,2% internet hebben overal waar het mogelijk was in de gemeente 26,1% Nissewaard gedaan. op de woonboulevard van Spijkenisse
Figuur 19 Locatie van nietdagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ( N = 766)
18,8%
in de buurt waar u woont
14,9%
in een andere gemeente
11,6%
anders
1,6% 0%
20%
40%
18
3.3.
Overlast verruimde openingstijden
3.3.1. Inwoners Tenslotte is gevraagd of men meer of minder overlast verwacht als alle winkels voor dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen open mogen zijn. Ruim twee derde (69,3%) van de respondenten geeft aan nu geen overlast te ervaren en ook geen overlast te verwachten als alle winkels voor dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen open zouden zijn. Nog 10,8 procent verwacht dat de overlast gelijk zal blijven. Figuur 20 Ervaren overlast van winkelopening dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ( N = 1.219)
Ervaren overlast van winkelopening dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
69,3%
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
10,8%
meer overlast dan in de huidige situatie
10,2%
weet niet
5,3%
minder overlast dan in de huidige situatie
4,3% 0%
20%
40%
60%
80%
Er is een vergelijking gemaakt naar ervaren overlast per leeftijdsgroep met weging naar de totale bevolking van Nissewaard. Figuur 21 Ervaren overlast van winkelopening dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen per leeftijdscategorie met weging in aantallen ( N = 1.160)
Ervaren overlast winkelopening dagelijkse boodschappen per leeftijdscategorie met weging 250
196
200 150
121
108
102
93
100 50
24
6
16 18
179
24
6
17 9
12 4
23
9
28
36 8
10
29
13
19 8
24 18
0
14 t/m 24
25 t/m 34
35 t/m 44
45 t/m 54
55 t/m 64
64 en ouder
meer overlast dan in de huidige situatie
minder overlast dan in de huidige situatie
ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
weet niet
19
In bovenstaande figuur zien we, dat de aantallen met toegepaste weging naar leeftijdsgroep een hoger aantal respondenten aangeeft, dat meer overlast ervaart bij winkelopenstelling op zon- en feestdagen, dan het aantal, dat hierdoor minder overlast ervaart. Het merendeel van alle leeftijdsgroepen geeft aan nu geen overlast te ervaren en geen overlast te verwachten. Ook is onderzocht hoe de respondenten uit verschillende huishoudensituaties de overlast van winkelopening dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ervaren. Daarbij is de weging toegepast door de vergelijking te maken met de huishoudensverdeling in Nissewaard totaal. In onderstaande figuur is te zien, dat ook uit de verschillende huishoudensituaties blijkt, dat meer respondenten meer overlast ervaren van winkelopenstelling op zon- en feestdagen, dan dat zij minder overlast hierdoor ervaren. De enige uitzondering zien we bij de alleenstaande ouders. Ook hier geldt voor alle huishoudensituaties, dat de meerderheid aangeeft nu geen overlast te ervaren en geen overlast te verwachten Figuur 22 Ervaren overlast van winkelopening dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen per huishoudensituatie met weging in aantallen (N = 1.205)
Ervaren overlast winkelopening dagelijkse boodschappen per huishoudensituatie met weging 400 350 300 250 200 150 100 50 0
351 232 158 48
66 12
ik woon alleen
66
60 6
12
21
alleenstaand ouder
6
33
13
34
17
gehuwd/samenwonend zonder kinderen
27
14
24
5
gehuwd/samenwonend met kinderen
meer overlast dan in de huidige situatie
minder overlast dan in de huidige situatie
ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
weet niet
Er is een vergelijking gemaakt tussen direct omwonenden van winkelcentra en het totaal aan respondenten in de mate waarin zij overlast ervaren van de openstelling van winkels voor dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen. Dit is in onderstaande figuur aangegeven. De opvattingen ten aanzien van de openstelling zijn voor het merendeel aan elkaar gelijk, met uitzondering van het hebben van meer overlast van de openstelling van winkels door omwonenden van winkelcentra. Dit is een significant verschil van meer dan 3 procent. Daarbij heeft Centrum (7) de meeste respondenten, die aangeven meer overlast te ervaren bij openstelling van winkels op zon- en feestdagen, gevolgd door Hoogwerf (5, Abbenbroek (4) en Heenvliet (4). Er moet echter rekening worden gehouden met dat het hier soms om kleine aantallen respondenten gaat, wat de betrouwbaarheid beïnvloed.
20
Figuur 23 Vergelijking totaal respondenten en omwonenden winkelcentra in ervaren overlast openstelling winkels op zon- en feestdagen ( N totaal = 1.219, N omwonenden = 210)
Verschil ervaren overlast winkelopening op zon- en feestdagen tussen totaal en direct omwonenden winkelcentra ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
69,3% 65,2%
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
10,8% 12,9%
meer overlast dan in de huidige situatie
10,2% 14,8%
weet niet
5,3% 4,8%
minder overlast dan in de huidige situatie
4,3% 2,4% 0%
totaal respondenten
20%
40%
60%
80%
omwonenden winkelcentra
Van de direct omwonenden van winkelcentra hebben tegenstanders van winkelopenstelling op zon- en feestdagen 18 keer een open antwoord hierbij gegeven. De voorstanders deden dit maar 5 keer. Hieronder een aantal voorbeelden van deze opmerkingen: Tegenstanders: Dan ga ik naar de kerk. Een feestdag is een feestdag en geen winkeldag. Voor die paar feestdagen zorg ik er voor dat ik genoeg in huis heb. Probeer aan de medewerkers te denken door om op feestdagen niet te winkelen. Het zijn dagen die je door hoort te brengen met je naasten. Niet in een winkel. Uitzonderingen daargelaten. Onnodige luxe. Meer over boodschappen nagedacht, alles al in huis. Door de week tijd genoeg om boodschappen te doen en in mijn jeugd bij de opvoeding geleerd dat er een wekelijkse dat is om uit te rusten, dus zondags vrij. Voorstanders: Vooral met een weekeinde ervoor is de 2e dag nodig. Versproducten halen. Dan hoef je niet voor een paar dagen te hamsteren omdat de winkels een paar dagen dicht zijn. En je ontloopt de grote drukte rondom feestdagen in de supermarkt als je op de dag zelf ook je dagelijkse boodschappen kan doen. Ook is gevraagd of men meer of minder overlast verwacht als alle winkels voor niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen open mogen zijn.
Ruim twee derde (69,8%) van de respondenten geeft aan nu geen overlast te ervaren en ook geen overlast te verwachten als alle winkels voor niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen open zouden zijn. Nog 10,8 procent verwacht dat de overlast gelijk zal blijven. 21
Figuur 24 Ervaren overlast van winkelopening niet-dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ( N = 1.154)
Ervaren overlast van opening winkels niet- dagelijkse boodschappen op zon- en feestdagen ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
69,8% 10,8%
meer overlast dan in de huidige situatie
9,8%
weet niet
6,4%
minder overlast dan in de huidige situatie
3,1% 0%
20%
40%
60%
80%
3.3.2. Winkelpersoneel Deze zelfde vraag is ook aan het winkelpersoneel gevraagd. Ruim de helft (56%) van de respondenten geeft aan nu geen overlast te ervaren en ook geen overlast te verwachten als alle winkels op zon- en feestdagen open zouden zijn. Nog 16 procent verwacht dat de overlast gelijk zal blijven. Figuur 25 Ervaren overlast van winkelopening op zon- en feestdagen ( N = 25)
Ervaren overlast opening winkels op zon- en feestdagen ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
56%
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
16%
meer overlast dan in de huidige situatie
20%
weet niet
8%
minder overlast dan in de huidige situatie
0% 0%
20%
40%
60%
3.3.3. Winkeliers Aan de winkeliers is gevraagd of zij meer of minder overlast verwachten als alle winkels op zon- en feestdagen open mogen zijn. Het merendeel van de winkeliers (79,2%) geeft aan nu geen overlast te ervaren en bij openstelling van de winkel op zon- en feestdagen ook geen overlast te verwachten.
22
Figuur 26 Verwachte overlast bij winkelopenstelling op zon- en feestdagen ( N = 53)
Verwachte overlast op zon- en feestdagen ik ervaar nu geen overlast en verwacht geen overlast
79,2%
ik verwacht dat de overlast die ik nu ervaar gelijk zal blijven
9,4%
meer overlast dan in de huidige situatie
7,5%
minder overlast dan in de huidige situatie
3,8% 0%
3.4.
20%
40%
60%
80%
100%
Winkel op zon- en feestdagen open?
3.4.1. Winkelpersoneel Aan het winkelpersoneel is gevraagd of de winkel waar zij werken op zon- en feestdagen open is. Van de respondenten geeft 44,4 procent aan, dat de winkel waar zij werken op zon- en feestdagen open is. Een derde van de respondenten geeft aan, dat dit niet alle zon- en feestdagen is. Figuur 27 Winkel is op zon- en feestdagen open ( N = 27)
Winkel open op zon- en feestdagen? ja, altijd
44,4%
niet alle zon- en feestdagen
33,3%
ja, altijd maar niet tot het laatste toegestane tijdstip
11,1%
nee
11,1% 0%
20%
40%
60%
Ook is gevraagd op hoeveel zon- en feestdagen zij in de afgelopen 12 maanden hebben gewerkt. Ruim een derde van de respondenten (34,6%) heeft op alle zon- en feestdagen van het afgelopen jaar gewerkt. Maar iets minder dan een derde (30,8%) van de respondenten heeft geen enkele zon- of feestdag gewerkt.
23
Figuur 28 Hoe vaak gewerkt op zon- en feestdagen? ( N = 26)
Hoe vaak gewerkt op zon- en feestdagen? alle zon- en feestdagen
34,6%
geen enkele zon- of feestdag
30,8%
een zon- en feestdag per maand (gemiddeld) niet op zondag, wel op (enkele feestdagen twee zon- en feestdagen per maand (gemiddeld)
19,2% 7,7% 7,7% 0%
20%
40%
3.4.2. Winkeliers Ook aan de winkelier is gevraagd op hoeveel zon- en feestdagen in de afgelopen 12 maanden de winkel geopend was. Ruim een derde van de winkeliers geeft aan dat de winkel op geen enkele zon- of feestdag in het afgelopen jaar geopend was. Ruim een kwart van de respondenten (26,8%) geeft aan dat zij de winkel op alle zon- en feestdagen open hadden. Figuur 29 Winkel open op zon- en feestdagen in het afgelopen jaar ( N = 56)
Wanneer was winkel open op zon- en feestdagen afgelopen jaar? op geen enkele zon- of feestdag
37,5%
op alle zon- en feestdagen
26,8%
niet op zondag, wel op (enkele) feestdagen
16,1%
op twee zon- en feestdagen per maand (gemiddeld)
12,5%
op een zon- en feestdag per maand (gemiddeld)
7,1% 0%
20%
40%
24
5.
Wens voor boodschappen op zondag
4.1.
Dagelijkse boodschappen
Aan de respondenten is gevraagd hoe vaak zij wensen hun dagelijkse boodschappen op zondagen te doen. Ruim een derde van de respondenten (36,1%) wenst op geen enkele zondag de dagelijkse boodschappen te doen. Iets minder dan een derde (32,5%) wenst dit echter iedere zondag te doen. Figuur 30 Frequentie voor dagelijkse boodschappen op zondagen ( N = 1.248)
Hoe vaak dagelijkse boodschappen zondag? geen enkele zondag
36,1%
elke zondag
32,5%
een zondag per maand (gemiddeld)
18,8%
twee zondagen per maand (gemiddeld)
12,6% 0%
20%
40%
Ook is gevraagd wat dan de openingstijden en de sluitingstijden van de winkels moeten zijn, die op zondag open zijn. Wat betreft de openingstijden geeft 41,7 procent van de respondenten aan, dat de winkels voor dagelijkse boodschappen om 12.00 uur open moeten zijn. Ruim een kwart van de respondenten (25,9%) geeft aan dat de winkels al om 10.00 uur open moeten zijn. Figuur 31 Openingstijden op zondag voor dagelijkse boodschappen ( N = 1.206)
Openingstijden voor dagelijkse boodschappen zondagen vanaf 12.00 uur
41,7%
vanaf 10.00 uur
25,9%
vanaf 11.00 uur
18,1%
vanaf 9.00 uur
8,4%
vanaf 8.00 uur
5,8% 0%
20%
40%
60%
25
Wat betreft de sluitingstijden is ruim een derde van de respondenten (34,1%) van mening, dat de winkels voor dagelijkse boodschappen op zondag tot 17.00 uur open dienen te zijn. 28 procent van de respondenten geeft aan, dat de winkel pas om 18.00 uur op zondag mag sluiten. Figuur 32 Sluitingstijden op zondag voor dagelijkse boodschappen ( N = 1.206)
Sluitingstijden voor dagelijkse boodschappen zondagen tot 17.00 uur
34,1%
tot 18.00 uur
28%
tot 20.00 uur
18,1%
tot 19.00 uur
12,5%
tot 21.00 uur
7,3% 0%
4.2.
20%
40%
Niet-dagelijkse boodschappen
Ook is aan de respondenten gevraagd hoe vaak zij wensen hun niet-dagelijkse boodschappen op zondagen te doen. Voor het doen van niet-dagelijkse boodschappen op zondagen geeft 41 procent van de respondenten aan dit op geen enkele zondag te willen doen. 28 procent van de respondenten wenst dit op één zondag per maand te kunnen doen. Figuur 33 Frequentie voor niet-dagelijkse boodschappen op zondagen ( N = 1.191)
Hoe vaak niet-dagelijkse boodschappen op zondag? op geen enkele zondag
41%
een zondag per maand (gemiddeld)
28%
twee zondagen per maand (gemiddeld)
16%
elke zondag
15,1% 0%
20%
40%
60%
26
Vervolgens is gevraagd wat dan de openingstijden en de sluitingstijden van de winkels voor nietdagelijkse boodschappen moeten zijn, die op zondag open zijn. Wat betreft de openingstijden vindt 45,6 procent van de respondenten dat de winkels voor niet-dagelijkse boodschappen op zondag vanaf 12.00 uur open dienen te zijn. Ruim een kwart van de respondenten (27,8%) vindt zelfs, dat de winkels vanaf 10.00 uur open moeten zijn. Figuur 34 Openingstijden op zondag voor niet-dagelijkse boodschappen ( N = 1.301)
Openingstijden voor niet-dagelijkse boodschappen op zondag vanaf 12.00 uur
45,6%
vanaf 10.00 uur
27,8%
vanaf 11.00 uur
17,5%
vanaf 9.00 uur
6,9%
vanaf 8.00 uur
2,3% 0%
20%
40%
60%
Wat betreft de sluitingstijden van winkels voor niet-dagelijkse boodschappen op zondagen is 40,5 procent van de respondenten van mening dat deze om 17.00 uur mogen sluiten. Ruim een derde van de respondenten 934,5%) is echter van mening dat de winkels tot 18.00 uur open moeten blijven. Figuur 35 Sluitingstijden op zondag voor niet-dagelijkse boodschappen ( N = 1.302)
Sluitingstijden voor niet-dagelijkse boodschappen op zondag tot 17.00 uur
40,5%
tot 18.00 uur
34,5%
tot 20.00 uur
11,3%
tot 19.00 uur
9,5%
tot 21.00 uur
4,2% 0%
20%
40%
60%
27
4.3.
Werken op zondag
Aan het winkelpersoneel is gevraagd op hoeveel zondagen zij zouden willen werken. Van het winkelpersoneel geeft 26,9 procent aan op geen enkele zondag te willen werken. Maar 23,1 procent geeft aan elke zondag te willen werken en 19,2 procent dat zij gemiddeld een zondag per maand willen werken. Figuur 36 Hoe vaak wil winkelpersoneel werken op zondag? ( N = 26)
Hoe vaak zou je willen werken op zondagen? geen enkele zondag
26,9%
elke zondag
23,1%
een zondag per maand (gemiddeld)
19,2%
ik weet nog niet of ik op zondag wil werken
15,4%
twee zondagen per maand (gemiddeld)
15,4% 0%
4.4.
20%
40%
Winkel open op zondag
Aan de winkeliers is gevraagd op hoeveel zondagen zij de komende tijd hun winkel open willen doen. Figuur 37 Hoeveel zondagen in de komende tijd winkel geopend? ( N = 56)
Hoeveel zondagen open in komende tijd? op geen enkele zondag
44,6%
op elke zondag
26,8%
ik weet nog niet of ik de winkel op zondag wil openen
10,7%
op een zondag per maand (gemiddeld)
7,1%
op twee zondagen per maand (gemiddeld)
7,1%
als ik op zondag open wil, dan vraag ik om een ontheffing (ik wil dat burgemeester en wethouders te allen tijde een ontheffing verlenen)
3,6% 0%
20%
40%
60%
28
Vervolgens is gevraagd wat dan de openings- en sluitingstijden van de winkel zouden zijn. De meeste winkeliers (52%) geven aan dat de winkel op zondag vanaf 12.00 uur opengesteld wordt. Ruim een kwart van de winkeliers wil de winkel vanaf 10.00 uur openstellen. Figuur 38 Openingstijden voor winkel op zondag ( N = 25)
Openingstijd op zondag vanaf 12.00 uur
52%
vanaf 10.00 uur
28%
vanaf 11.00 uur
12%
vanaf 9.00 uur
4%
vanaf 8.00 uur
4% 0%
20%
40%
60%
De meeste winkeliers (52%) willen hun winkel op zondag om 17.00 uur sluiten. Een vijfde wil dit echter pas om 18.00 uur doen. Figuur 39 Sluitingstijden van winkel op zondag ( N = 25)
Sluitingstijd op zondag om 17.00 uur
52%
om 18.00 uur
20%
om 20.00 uur
16%
om 21.00 uur
8%
om 19.00 uur
4% 0%
20%
40%
60%
29
6.
Wel of niet boodschappen op zondag?
5.1.
Dagelijkse boodschappen op zondag
Aan de respondenten is gevraagd wat de twee belangrijkste redenen zijn om wel op zondag de dagelijkse boodschappen te willen doen, of juist om deze niet op zondag te willen doen. Twee derde van de respondenten (66,2%) geeft als belangrijkste reden om op zondag de dagelijkse boodschappen te doen aan dat zij iets nodig hebben op zondag, bijvoorbeeld voor onverwacht bezoek. Ruim een kwart (29,6%) geeft aan, dat zij minder tijd hebben op andere dagen van de week. 4,5 procent van de respondenten geeft een andere reden aan voor het doen van de dagelijkse boodschappen op zondag.35 personen hebben daadwerkelijk een of meerdere redenen genoemd. De volgende redenen worden genoemd: voor het gemak (11x); om verse producten in Twee belangrijkste redenen voor dagelijkse huis te hebben (10x); boodschappen op zondag om gebruik te kunnen ik heb iets nodig op zondag: een vergeten maken van zondagse boodschap of onverwacht bezoek aanbiedingen (9x); geen of minder tijd op andere dagen 29,6% tijdgebrek op andere dagen bijv. door werk (7x). als ik boodschappen wil doen, dan moet dat 24,8% altijd mogelijk zijn De volledige antwoorden zijn opgenomen in hoofdstuk 10. minder druk dan op andere dagen 17,4% Figuur 40 Twee belangrijkste redenen voor dagelijkse boodschappen op zondag ( N = 1.207)
voor de gezelligheid/ recreatief winkelen / combinatie bijv. samen met horeca
66,2%
10%
anders
4,5%
weet niet
1,4% 0%
20%
40%
60%
De respondenten die (vrijwel) nooit hun dagelijkse boodschappen op zondag doen geven voor het merendeel (61,9%) aan dat zij geen winkelbehoefte op zondag hebben. Van de respondenten geeft 44,5 procent aan, dat het winkelpersoneel een vaste vrije dag verdient. 5,8 procent van de respondenten heeft een andere reden opgegeven. 25 respondenten hebben daadwerkelijk één of meerdere redenen aangegeven waarom zij nooit op zondag hun dagelijkse boodschappen doen. De volgende redenen zijn genoemd: zij doen hun dagelijkse boodschappen op andere weekdagen (13x); het is niet nodig om op zondag dagelijkse boodschappen te doen (8x); zij doen dit slechts bij hoge uitzondering (5x); vanwege het geloof, de zondagsrust (4x). Alle antwoorden zijn opgenomen in hoofdstuk 10.
30
80%
Figuur 41 Twee belangrijkste redenen voor geen dagelijkse boodschappen op zondag ( N = 1.551)
Twee belangrijkste redenen nooit dagelijkse boodschappen op zondag ik heb geen winkelbehoefte: niks nodig op zondag
61,9%
personeel en winkeliers verdienen een vaste vrije dag
44,5%
om persoonlijke redenen, principes of zondagsrust
29,8%
anders
5,8%
weet niet
1,3%
er zijn in de buurt geen winkels open wanneer ik boodschappen wil doen
0,2% 0%
20%
40%
60%
80%
Vervolgens is gevraagd waar de respondenten bij voorkeur hun dagelijkse boodschappen op zondag willen doen. Het merendeel van de respondenten wil de dagelijkse boodschappen op zondag in de buurt waar zij wonen doen. Nog 20,6 procent van de respondenten wil de dagelijkse boodschappen op zondag overal doen waar dat Voorkeur voor locatie dagelijkse boodschappen mogelijk is in Nissewaard.
op zondag
Figuur 42 Voorkeur voor locatie dagelijkse boodschappen op zondag ( N = 277)
in de buurt waar ik woon
59,6%
overal waar het mogelijk is in de gemeente Nissewaard
20,6%
in het centrum van Spijkenisse
18,8%
in een andere gemeente
1,1% 0%
5.2.
20%
40%
60%
Niet-dagelijkse boodschappen op zondag
Aan de respondenten is gevraagd wat de twee belangrijkste redenen zijn om wel op zondag de nietdagelijkse boodschappen te willen doen, of juist om deze niet op zondag te willen doen. Het merendeel van de respondenten (71,8%) geeft als belangrijkste reden aan dat zij op zondag hun nietdagelijkse boodschappen doen omdat zij iets vergeten zijn. 30,3 procent van de respondenten vindt, dat als zij boodschappen willen doen, dat moet dat altijd mogelijk zijn. En ruim een kwart van de respondenten (26,4%) geeft aan, dat zij op andere dagen van de week minder tijd hebben. Van de respondenten geeft 3 procent een andere reden waarom zij op zondag hun niet-dagelijkse boodschappen op zondag willen doen. 15 personen hebben ook een of meerdere redenen aangegeven voor het doen van niet-dagelijkse boodschappen op zondag. Dit zijn voor het merendeel redenen, waarom zij geen boodschappen doen op zondagen. 31
80%
De volgende redenen zijn genoemd: vanwege onregelmatig werk (5x); dit soort inkopen, klusspullen op zondag (2x); spullen die ik op zondag nodig heb (2x). Alle antwoorden zijn opgenomen in hoofdstuk 10. Figuur 43 Twee belangrijkste redenen voor niet-dagelijkse boodschappen op zondag ( N = 1.469)
Twee belangrijkste redenen voor niet-dagelijkse boodschappen op zondag ik heb iets nodig op zondag: een vergeten boodschap of onverwacht bezoek als ik boodschappen wil doen, dan moet dat altijd mogelijk zijn
71,8% 30,3%
geen of minder tijd op andere dagen
26,4%
minder druk dan op andere dagen
15,1%
voor de gezelligheid/ recreatief winkelen / combinatie bijv. samen met horeca
8,1%
anders
3%
weet niet
2,4% 0%
20%
40%
60%
80%
De respondenten die (vrijwel) nooit hun niet-dagelijkse boodschappen op zondag doen geven voor het merendeel (57,1%) aan dat zij vinden dat het winkelpersoneel een vaste vrije dag verdient. Ook geeft 48,3 procent van de respondenten aan dat zij geen winkelbehoefte op zondag hebben. 7,2 procent van de respondenten geeft een andere reden waarom zij nooit hun niet-dagelijkse boodschappen op zondag doen. 23 respondenten hebben daadwerkelijk een andere reden aangegeven waarom zij nooit hun niet-dagelijkse boodschappen op zondag doen. De volgende redenen zijn genoemd: zij vinden het niet nodig om op zondag de niet-dagelijkse boodschappen te doen (10x); zij doen de niet-dagelijkse boodschappen in een andere gemeente (4x); zij doen de niet-dagelijkse boodschappen via internet (3x); zij doen de niet-dagelijkse boodschappen op andere dagen in de week (3x). Alle antwoorden zijn opgenomen in hoofdstuk 10.
32
Figuur 44 Twee belangrijkste redenen voor geen niet-dagelijkse boodschappen op zondag ( N = 1.296)
Twee belangrijkste redenen nooit niet-dagelijkse boodschappen op zondag personeel en winkeliers verdienen een vaste vrije dag
57,1%
ik heb geen winkelbehoefte: niks nodig op zondag
48,3%
om persoonlijke redenen, principes of zondagsrust
25%
anders, namelijk:
7,2%
weet niet
3,7%
er zijn in de buurt geen winkels open wanneer ik boodschappen wil doen
1,1% 0%
20%
40%
60%
Vervolgens is gevraagd waar de respondenten bij voorkeur hun niet-dagelijkse boodschappen op zondag willen doen. Figuur 45 Voorkeur voor locatie nietdagelijkse boodschappen op zondag ( N = 501)
Voorkeur voor locatie niet-dagelijkse boodschappen op zondag in de buurt waar ik woon
66,9%
in het centrum van Spijkenisse
16,6%
op de woonboulevard van Spijkenisse
13,3%
overal waar het mogelijk was in de gemeente Nissewaard
13,2%
in een andere gemeente
3,4% 0%
5.3.
20%
40%
60%
80%
Werken op zondag
Aan het winkelpersoneel is gevraagd wat de twee belangrijkste redenen zijn om wel of niet op zondag te willen werken. Van het winkelpersoneel vindt 57,9 procent dat het gewoon bij hun werk hoort om op zondag te werken. Ruim een derde van de respondenten (36,8%) vindt dat het werk eerlijk verdeeld moet worden onder het personeel. Ruim een kwart van het winkelpersoneel (26,3%) geeft aan dat het hen niet uitmaakt op welke dag zij werken. 33
Figuur 46 Twee belangrijkste redenen om op zondag te werken ( N = 19)
Twee belangrijkste redenen om op zondag te werken het hoort gewoon bij mijn werk en de klanten vragen erom
57,9%
ik vind dat het werk eerlijk verdeeld moet worden onder het personeel
36,8%
het maakt mij niet uit op welke dag ik werk
26,3%
ik voel me (door mijn werkgever) gedwongen om op deze dagen te werken
15,8%
ik verdien meer op deze dagen
10,5%
ik kan zo meer uren werken
10,5%
het is nodig voor het behoud van mijn werk
10,5% 0%
20%
40%
60%
80%
De twee belangrijkste redenen voor winkelpersoneel om niet op zondag te willen werken zijn: dat zij elke week op vaste werkdagen werken en niet op zondag hoeven te werken (36,4%); dat het winkelpersoneel een vrije dag verdient (36,4%). 9,1% van het winkelpersoneel heeft een andere reden opgegeven om niet op zondag te willen werken. Slechts 1 respondent heeft daarvoor een reden opgegeven, te weten het geloof. Deze reden valt eigenlijk onder de genoemde persoonlijke redenen in de figuur. Figuur 47 Twee belangrijkste redenen om niet op zondag te willen werken ( N = 11)
Twee belangrijkste redenen om niet op zondag te werken ik werk elke week op vaste werkdagen en hoef niet te werken op zondagen
36,4%
de winkeleigenaar en het personeel verdienen ook een vrije dag
36,4%
ik wil afspraken kunnen maken met familie of met vrienden
27,3%
ik werk genoeg en wil graag vaste vrije zondagen hebben
27,3%
om persoonlijke redenen, principes of zondagsrust
18,2%
ik heb andere dingen te doen, zoals sporten of bezig zijn met mijn hobby
9,1%
andere reden, namelijk
9,1% 0%
20%
40%
34
5.4.
Winkel open op zondag
Aan de winkelier is gevraagd wat de twee belangrijkste redenen zijn om wel of niet op zondag de winkel te openen. De twee belangrijkste redenen voor winkeliers om de winkel op zondag open te doen zijn: het bieden van service aan de klant (67,7%); het behouden of vergroten van de omzet (41,9%). 29 procent van de winkeliers geeft ook aan dat het behouden/verbeteren van de concurrentiepositie een reden is om de winkel op zondag open te doen. Bij de optie ‘anders’ (6,5%) hebben twee winkeliers een andere reden opgegeven, namelijk: zij zullen dit doen als er een grote meerderheid van deelnemers is; om de drukte te spreiden. Alle antwoorden zijn opgenomen in hoofdstuk 10. Figuur 48 Twee belangrijkste redenen om winkel op zondag open te doen ( N = 31)
Twee belangrijkste redenen winkel open op zondag bieden van service aan de klanten
67,7%
behouden of vergroten van de omzet
41,9%
verbeteren/behouden concurrentiepositie
29%
verbeteren van het imago van het winkelgebied, samen met andere winkeliers
22,6%
behouden of verbeteren van de werkgelegenheid
9,7%
anders
6,5%
nakomen van afspraken met de verhuurder of de keten waarbij mijn winkel is aangesloten
3,2% 0%
20%
40%
60%
80%
Als twee belangrijkste redenen om niet op zondag de winkel open te doen worden de volgende zaken genoemd: op werkdagen zijn er voldoende mogelijkheden om de winkel te bezoeken (39,3%); om sociale of persoonlijke redenen (38,7%). Bijna een derde van de winkeliers (32,3%) geeft aan dat de omzet niet groter zal worden of niet opwegen tegen de extra lasten. Bij de optie ‘anders’ hebben 4 respondenten een andere reden aangegeven. Onder andere wordt aangegeven dat de winkelier al 6 dagen in de winkel staat en dat meer dan genoeg vindt. Alle antwoorden zijn opgenomen in hoofdstuk 10.
35
Figuur 49 Twee belangrijkste redenen om winkel niet op zondag open te doen ( N = 31)
Twee belangrijkste redenen winkel niet open op zondag op werkdagen zijn er voldoende mogelijkheden om de winkel te bezoeken
39,3%
om sociale of persoonlijke redenen
38,7%
omzet zal niet groter worden of niet opwegen tegen de extra lasten
32,3%
er is geen personeel beschikbaar
22,6%
anders
12,9%
de verkoop via internet is voldoende of neemt toe, dit vervangt het fysieke winkelbezoek
9,7%
is niet nodig omdat er (vrijwel) geen concurrentie is
3,2% 0%
20%
7.
Wens voor boodschappen op feestdag
6.1.
Dagelijkse boodschappen
40%
60%
Als eerste is aan de respondenten gevraagd wanneer zij wensen hun dagelijkse boodschappen op een feestdag te doen. Van de respondenten geeft 56,9 procent aan, dat zij op geen enkele feestdag hun dagelijkse boodschappen doen. Respondenten dien dit wel doen geven de voorkeur aan 2e Pinksterdag (35,5%), 2e Paasdag (34,4%), 2e Kerstdag (29,5%) en Hemelvaartsdag (29,3%). Figuur 50 Op welke feestdagen de dagelijkse boodschappen doen? ( N = 1.241)
Wanneer dagelijkse boodschappen op feestdag? geen enkele feestdag
56,9%
2e Pinksterdag
35,5%
2e Paasdag
34,4%
2e Kerstdag
29,5%
Hemelvaartsdag
29,3%
nieuwjaarsdag
15,7%
1e Kerstdag
13,1%
Goede Vrijdag na 19.00 uur
13,5%
24 december na 19.00 uur
9,2%
4 mei na 19.00 uur
6,3% 0%
20%
40%
60%
36
Ook is gevraagd wat dan de openingstijden en de sluitingstijden van de winkels moeten zijn, die op een feestdag open zijn. Wat betreft de openingstijden geeft ruim een derde van de respondenten (36,3%) aan dat de winkels voor dagelijkse boodschappen op feestdagen vanaf 12.00 uur open moeten zijn. Iets minder dan een derde (30%) wil dat de winkels dan al vanaf 10.00 uur open zijn. Figuur 51 Openingstijden voor winkels dagelijkse boodschappen op feestdagen ( N = 537)
Openingstijden voor dagelijkse boodschappen feestdag vanaf 12.00 uur
36,3%
vanaf 10.00 uur
30%
vanaf 11.00 uur
15,5%
vanaf 9.00 uur
12,3%
vanaf 8.00 uur
6% 0%
20%
40%
Wat betreft de sluitingstijden voor winkels voor dagelijkse boodschappen op feestdagen vindt iets minder dan een derde van de respondenten (32,6%) dat de winkels om 17.00 uur mogen sluiten. Bijna even veel respondenten (31,2%) vindt dat de winkels voor dagelijkse boodschappen op feestdagen tot 18.00 uur open dienen te zijn. Figuur 52 Sluitingstijden voor winkels dagelijkse boodschappen op feestdagen ( N = 536)