50.Jaarstukken regionale VRR; ZVHRR-Jaarverslag-2023

Niet-kunnen; vanuit individuele (cognitie, veerkracht) en sociale (rolmodellen, sociaaleconomische omstandigheden) het niet zelfstandig kunnen weerstand van criminogene invloeden. Vraagt enorme inzet op perspectief en ondersteuning. Niet-willen; ongemotiveerd, bewuste deelname aan criminele activiteiten en organisaties. Vraagt inzet op vervolging en repressie.

het niet altijd een doorbraak te organiseren. Dit kan door allerlei oorzaken ontstaan; door

13

blokkades op inhoudelijk, systemisch of wettelijk vlak. Het is dan belangrijk dat het netwerk gezamenlijk optrekt in het escaleren van deze casuïstiek van het operationele- naar

35

ZSM betekent zorgvuldig, snel en op maat. Het is een methodiek van de strafrechtketen die valt onder regie van het OM. Als er door het ZVHRR in overleg met de ketenpartners een ZSM alert over een cliënt wordt aangemaakt, ontvangt het ZVHRR een melding als de betreffende cliënt wordt opgepakt en in het ZSM-proces instroomt.

UIT DE PRAKTIJK: PASSENDE STRAF Een man veroorzaakt ernstige problemen in de zorginstelling waar hij zit. Nadat hij brand sticht in zijn eigen kamer vraagt de zorginstelling om een overplaatsing. Aangezien het hoog beveiligde bed dat nodig is er niet is, komt de casus voor het behalen van een doorbraak bij het ZVHRR terecht. De zorgpartners en de strafrechtelijke instanties hebben gezamenlijk een sluitende aanpak bepaald. Waar binnen de zorgketen geen oplossing meer gevonden kon worden voor deze man, werd er samengewerkt met de strafrechte-

Op het gebied van knelpunten

tot overeenstemming over de gepaste

Dit geeft ernstige teloorgang en risico’s voor

blijkt uit de steekproef dat de

inzet. In één op de twintig casussen kan de

de personen zelf, maar ook onacceptabele

grootste reden van stagneren

cliënt geen huisvesting krijgen en wordt

en schrijnende situaties voor familie en

dat de cliënt en/of de sociale

de cliënt geweigerd omdat hij/zij agressief

omwonenden. Wetgeving voorziet hierin nog

omgeving niet meewerkt. Dit

is en niet meer geplaatst kan worden in

onvoldoende.

bleek het geval in ruim één

instellingen door het gevaarlijke gedrag dat

op de vijf gevallen. Dit kan

zij daar vertoond hebben. Ook kan de sociale

bijvoorbeeld betekenen dat er

omgeving onveilig zijn, bijvoorbeeld bij

Wat gebeurt er als een casus vastloopt in het ZVHRR?

afspraken zijn gemaakt die niet

cliënten die achtervolgd en bedreigd worden

De vastlopende casuïstiek wordt apart

worden nagekomen of dat de

als gevolg van hun (vroegere) betrokkenheid

besproken met een selectie van deelnemers

cliënt en/of de omgeving niet

bij drillrap-groepen. Dit speelt ook in één op

aan het vaste overleg. Zo wordt de analyse

openstaat voor hulp. Andere

de twintig casussen. Tot slot speelt in de

gemaakt op de redenen waarom het is

veelvoorkomende knelpunten

casuïstiek hardnekkige verslavingsproble-

vastgelopen en wordt gezocht naar een

zijn dat niemand contact heeft

matiek van cliënten, wachtlijstproblematiek

gezamenlijke oplossing. Als er geen oplossing

met de cliënt of dat er geen

(huisvesting en zorg) en een gebrek aan een

volgt, wordt er gezamenlijk een duidelijke

gedragswijziging zichtbaar is bij

stabiele en veilige gezinssituatie.

vraag geformuleerd en wordt de lijn intern

en op een veilige plek terecht is gekomen met passende straf en behandeling. Succesbepalende factoren: geen twijfel over grondslag doelgerichte informatie-uitwisseling, een strafrechtelijk haakje gerealiseerd.

zes cliënten). In één op de twaalf

Er is een tekort aan huisvesting voor de

hun leidinggevende, en/of door de procesre-

gevallen blijft er een gebrek aan

doelgroep die eigenlijk geen buren kan

gisseur naar de betreffende leidinggevende

afstemming tussen de keten-

hebben. Een andere groep die zorgen

van de partner. Dit wordt besproken met het

partners ondanks de inzet van

baart, zijn de zorgmijdende, agressieve en

hoofd ZVHRR. Casuïstiek die ook met deze

het ZVHRR. In één op de vijftien

middelen gebruikende cliënten, waarbij

stap niet doorbroken wordt, komt in het

gevallen kan er geen passende

een rechterlijke machtiging niet wordt

zogenoemde IC-overleg14 Het team IC-overleg

hulp worden gevonden/

afgegeven. Dakloosheid is voor deze groep

escaleert naar betrokken leidinggevenden

geboden of komt men niet

een vaak onvermijdelijke realiteit en een groot

en bestuurders. Omdat het om structureel

probleem voor de samenleving. Ook cliënten

vastlopende zaken gaat, worden deze

die vanuit verward gedrag veel overlast en

opgenomen in de managementrapportage

onveiligheid(sgevoelens) veroorzaken in hun

en daarmee besproken in het Breed

omgeving, hebben de expliciete aandacht

Managementteam en Dagelijks- en Algemeen

van het ZVHRR. Samen met betrokken

Bestuur. Casuïstiek met een groot veilig-

professionals (wijkagenten, zorginstellingen,

heidsrisico wordt eveneens besproken met

stadsmariniers etc.) wordt gezocht naar de

de betrokken burgemeester. Het analyseren

best mogelijke inzet op deze doelgroep.

van casuïstiek op deze wijze, geeft daarmee

Verbeterpunten en advies zijn geformuleerd

voeding voor de kwaliteitsslag en het tactisch

of andere uitsluitende

voor de structurele aanpak richting het lokaal,

en strategisch samenwerken, escaleren en

voorwaarden

regionaal en landelijk bestuur. De casusteams

adviseren, de tweede doelstelling van het

zijn in 2023 in de vastlopende casuïstiek naast

ZVHRR.

Reden vastlopen/knelpunt

(Aantallen)

5x

Gebrek aan afstemming

3x

Cliënt en/of sociale

3x

omgeving werkt niet mee

4x

3x

verslavingsproblematiek

2x

Wachtlijstproblematiek

De sociale omgeving is bedreigend voor cliënt

Men komt in de

1x

Er is geen stabiele veilige gezinssituatie

casusoverleggen niet

3x

tot overeenstemming

De cliënt wil geen vrijwillige begeleiding

over de gewenste inzet

en/of behandeling, er

kan krijgen met cliënt

10x

Cliënt wordt geweigerd in

Aanhoudende

Geen passende hulp kunnen vinden/bieden

Er is niemand die contact

2x

opvang wegens agressie

4x

10x

Cliënt kan geen huisvesting krijgen

tussen ketenpartners

11x

zijn nog niet afdoende feiten voor gedwongen

Geen veranderingen in

begeleiding en/of

gedrag zichtbaar bij cliënt

vanuit de betrokken partners gelegd naar

de cliënt (beiden bij één op de

lijke instanties zodat hij niet op straat belandde

wachtlijst- en plaatsingsproblematiek ((her) huisvesting, begeleiding, behandeling) ook geconfronteerd met de taaiheid van de hoge mate van (zorg)mijding onder de doelgroep waardoor plaatsen in gedwongen kader (zorg-

14

of justitieel) niet of te laat realiseerbaar is.

behandeling

36

37

IC-overleg: Intensive Care voor structureel vastlopende casuïstiek. Hoofd ZVHRR, plv. hoofd, senior advies- procesregisseur.

Brengen en halen

UIT DE PRAKTIJK: ALS HET ‘AAN TAFEL’ NIET LUKT Eind 2022 komt een man op straat te

Door met een vaste groep collega’s van verschillende organisaties op regelmatige basis samen te komen, werkt het ZVHRR aan gezamenlijke doorbraken. Een belangrijk onderdeel daarvan is dat een plan van aanpak in een casus door verschillende partijen gedragen wordt. Meestal heeft één ketenpartner de rol als casusregisseur en wordt het verloop van het proces aangestuurd en geregisseerd door procesregisseur van het ZVHRR.

staan zonder wettelijk behandel- of opvangkader. Er is sprake van een hoog veiligheidsrisico voor zijn omgeving. De man zat jarenlang in detentie en in de klinische zorg en wordt sinds een aantal jaren besproken in het ZVHRR. In de afgelopen jaren is meneer onder verschillende titels en machtigingen in verschillende instellingen verbleven. Toen het eind 2022 niet lukte een passende plaatsing te realiseren, ontstond er vanwege het dreigende gevaar voor de omgeving en de zorgbehoefte van de cliënt een crisissituatie. Inzet van de partners binnen het ZVHRR was nodig voor een duurzame oplossing. Hierbij is bestuurlijke escalatie ingezet om te voorkomen dat meneer op straat zou belanden. Het leidde uiteindelijk tot een doorbraak in deze casus; door ingrijpen van lokaal bestuur werd een plaatsing geforceerd. Bovendien was dit aanleiding voor de ketenpartners om in een gezamenlijke terugspoelsessie terug te kijken op de ontstane situatie en te leren van het proces. Naar aanleiding van deze casus en de terugspoelsessie zijn bewustzijn en samenwerking op vastlopende casuïstiek verbeterd. Ook is gestart met het uitwerken van een gedeelde escalatieladder. Deze wordt opgesteld in samenspraak met de ketenpartners en in 2024 geïmplementeerd.

38

een belangrijke meerwaarde in het halen

dat het ook mooi is om te merken dat de

en brengen tijdens de overleggen in het

partners met elkaar meedenken in casussen

ZVHRR: ‘Een voordeel in een casus kan zijn

vanuit hun eigen rol en organisatie. Dat

dat mijn informatie wordt aangevuld door

kan een casus in nieuw perspectief zetten,

nieuwe informatie van ketenpartners, waar

waardoor een impasse doorbroken wordt.

ik vervolgens op in kan steken. Hierdoor gaat het hele systeem beter werken.’ Ook Sandra

Het blijft een uitdaging om de juiste partners

Kimmel van de gemeente Capelle aan den

en informatie op tijd aan tafel te krijgen.

IJssel heeft soms de domein overstijgende

Daarom is er met de overgang naar een nieuw

Uiteindelijk is het doel dat de hele

visie nodig om verder te komen. Vanuit de

registratiesysteem hernieuwde aandacht

keten doorbraken bereikt en beter gaat

gemeente kan zij al heel ver komen in een

voor het vullen van informatie voorafgaand

werken, maar hoe ervaren de collega’s

casus, maar soms is een aanvulling van

aan een overleg. Ook hebben we continu

aan tafel dat? Wat brengen zij naar een

bijvoorbeeld justitiële partners nodig om

gezamenlijk aandacht voor welke informatie

overleg, en wat halen ze eruit?

aanstaande risico’s beter af te vangen. In

meegenomen mag worden uit een overleg.

het ZVHRR kan deze informatie tussen de

Dit gaat altijd in samenspraak met de

Voorafgaand en tijdens een kennis-

verschillende domeinen worden uitgewisseld.

betrokken partners en waar mogelijk door de

bijeenkomst was er aandacht voor

Door te brengen en halen, komen we samen

informatie via de hiervoor bedacht routes bij

dit proces uit uitvoeringsoverleggen.

verder in casuïstiek. Truus van der Gugten,

elkaar op te vragen.

Andrea van Loo van de politie ziet

Doelgroepcoördinator bij de politie, gaf aan 39

5.

Samenvatting Meerjarenagenda 2024-2028 De wereld én de problemen die er zijn, zijn veranderd in de achttien jaar (medio 2005) dat de Veiligheidshuizen bestaan. Wij leven in een maatschappij waar ontwikkelingen zich sneller opvolgen dan voorheen. Het ZVHRR blijft meebewegen als toekomstbestendige netwerkorganisatie. Op deze wijze realiseert het ZVHRR haar missie en doelstellingen.

dienstverlening voor de cliënten. De rol van privacywet- en regelgeving wordt bepalender in de mogelijkheden om samen te werken. Er is sprake van een systeemwereld met versnipperde en verschillende (zorg)wetten15, waar mensen net tussen kunnen vallen. En vanuit de burger bezien, neemt het vertrouwen ondertussen in de overheid af. Het ZVHRR heeft voor 2024-2028 een MJA opgesteld, om te anticiperen op de maatschappelijke en professionele vraagstukken. Deze MJA richt zich op de versterking van de fundamenten van het huis, in het netwerk en in de methodiek. Deze versterking maakt ook dat het hoofd ZVHRR naar buiten kan treden in regionale en landelijke positionering in de vraagstukken die de cliënten en samenleving raken. In deze Meerjarenagenda ZVHRR 2024-2028 geven de ketenpartners van het samen-

Er zijn toenemende maatschappelijke

werkingsverband aan op welke wijze zij de

problemen zoals meer excessief geweld, waar

komende jaren in het licht van deze ontwik-

jongeren als dader én slachtoffer in betrokken

kelingen, het netwerk willen onderhouden

raken en meer kwetsbare mensen die tussen

en versterken. De agenda bestaat uit vier

wal en schip vallen, zowel tussenregelgeving

actielijnen.

als instanties. De randvoorwaarden in de samenwerking staan in deze tijd onder spanning. Door de partners wordt aangegeven dat de capaciteit en middelen onder druk staan in hun organisaties en daarmee ook de capaciteit van voorzieningen en

15

40

Wet Maatschappelijke Ondersteuning, Wet Forensische Zorg, Wet Langdurige Zorg, Zorgverzekeringswet.

41

LIJN 1:

LIJN 2:

Kwaliteit en effectiviteit van onze samenwerking versterken in de operatie/in de casus-overleggen

Committeren aan jaarlijks met elkaar vastgestelde focusthema’s

LIJN 3:

LIJN 4:

Scherp prioriteren, triageren en escaleren

Cliënt krijgt een centralere rol om het eigen perspectief in te brengen

Het uitgangspunt is dat in het ZVHRR de Landelijk is een aantal inhoudelijke

zwaarste casuïstiek wordt besproken. Samen

Binnen het ZVHRR wordt met ketenpartners

In de komende jaren richt het ZVHRR zich op

focusthema’s voor de Zorg- en

met de ketenpartners wordt op basis van de

voornamelijk over cliënten gesproken en

de versterking van het fundament van het

Veiligheidshuizen aangewezen. Dit betreft:

missie en doelstellingen de reikwijdte van de

niet met cliënten. Diverse ketenpartners

huis; op de versterking van de samenwerking

• Ernstige Psychiatrische Aandoeningen

doelgroep en casuïstiek bepaald.

hebben wel direct contact met de cliënt.

16

en de kwaliteit als middel voor het realiseren

(EPA) inclusief de Levensloopaanpak

van doorbraken.

• Jeugd met een hoog veiligheidsrisico

Het ZVHRR is bedoeld voor de meest

die het ZVHRR heeft als procesregisseur

• Huiselijk Geweld, Kindermishandeling en

complexe problematiek waar een doorbraak

in de netwerksamenwerking. Er zijn ook

alleen in gezamenlijkheid bereikt wordt.

redenen om de cliënt meer te betrekken in

Ook vraagt de werkwijze van het ZVHRR

het proces of meer te denken vanuit een

om zo gericht mogelijk om te gaan met de

cliëntperspectief. De ketenpartners hebben

(toenemende) druk op de capaciteit bij

uitgesproken dat zij ernaar streven om in

ketenpartners en een strenge en heldere

de werkprocessen dit cliëntperspectief een grotere rol te geven.

Het ZVHRR ontwikkelt met de ketenpartners

Ex-partnerstalking

gedeelde kwaliteitsindicatoren die inzicht

• Radicalisering

geven in de gezamenlijke resultaten.

• Volwassenen met een hoog

Het ZVHRR zet gezamenlijk in op een

veiligheidsrisico

17

methodische en kwalitatieve onderbouwing

Dit is een bewuste werkwijze vanuit de rol

van de aanpak van casuïstiek; zowel op de

In onze regio zijn daarnaast de volgende extra

selectie. Scherp zijn in wíe in aanmerking

thema’s als de gebieden. Het samen met de

prioriteiten benoemd:

komt voor een aanpak in het ZVHRR.

partners leren in processen en casuïstiek staat

• Families met Criminele Invloeden (FCI)

Bepalen wanneer een aanpak níet meer

- in voorbereiding

hierin centraal.

nodig is, moet er ook voor zorgen dat de

• Wijkrechtspraak op Zuid (WoZ)

inzet voor de cliënt proportioneel wordt

• High Impact Targets (HIT)

afgewogen. Dit naar gelang van de proble-

18

matiek. Hierbij krijgen de gezamenlijk Hiermee wordt de kwaliteit van zowel het methodisch werken, als de kwaliteit van de samenwerking aangeduid. 17 Er wordt casuïstiek opgepakt langs de lijn van thema’s en langs gebiedsgerichte overleggen. In de gebiedsoverleggen worden ook HIT-ers besproken en mensen met EPA, die niet tot de EPA-Top behoren. 18 Het ZVHRR faciliteert het MDO proces van de WOZ. 16

Deze prioriteiten zijn regionaal bekrachtigd

gekozen inhoudelijke focusthema’s extra

door het Algemeen Bestuur en worden

aandacht in de aanpak, onder meer door

jaarlijks herijkt. Hierbij wordt rekening

specifiek toegewezen overleggen, expertise

gehouden met actuele ontwikkelingen en

aan tafel en inhoudelijke verdieping op

wordt bijgesteld naar wens en behoefte van

verschillende lagen in het netwerk.

het netwerk. 42

43

Bijlage 1: Convenantpartners ZVHRR

Bijlage 2: Verklarende woordenlijst

• Gemeente Albrandswaard

• William Schrikker Groep

AO

• Gemeente Barendrecht

• Halt Nederland

• Gemeente Capelle aan den IJssel

• MEE Rotterdam

Team administratieve ondersteuning van het bureau ZVHRR.

• Gemeente Goeree Overflakkee

• N.I.F.P.

• Gemeente Krimpen aan den IJssel

• C.V.D.

• Gemeente Lansingerland

• Arosa

• Gemeente Maassluis

• Fier

• Gemeente Nissewaard

• Elkerlyc

• Gemeente Ridderkerk

• Enver

• Gemeente Schiedam

• Humanitas

• Gemeente Vlaardingen • Gemeente Rotterdam • Gemeente Voorne aan Zee

ATP Om op een goede manier invulling te geven aan de domein overstijgende samenwerking, moet complexe problematiek zo snel mogelijk gesignaleerd worden. Dit gebeurt op het Advies- en Triage Punt (ATP). Hier wordt de eerste zorgvuldige selectie en triage gedaan nadat een persoon is aangehouden/ontboden als verdachte van een strafbaar feit of is aangemeld via een Veldaanmelding.

• GGZ Antes • Langdurige Zorg en reclassering Fivoor

AVG

• GGZ Fivoor

Sinds 25 mei 2018 geldt in de hele EU dezelfde privacywetgeving: de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). Zie verder: Algemene informatie AVG | Autoriteit Persoonsgegevens.

• Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) • Middin • Ipse de Bruggen • Mozaïk-Pameijer • Zuidwester

DPIA

• GGZ Delfland

Data Protection Impact Assessment. Een DPIA is een onderzoek dat duidelijk maakt of en waar grote privacyrisico’s ontstaan als een organisatie persoonsgegevens gebruikt. Een DPIA laat ook zien waar de organisatie maatregelen moet nemen om de risico’s te verkleinen of te voorkomen.

• Veilig Thuis Rotterdam Rijnmond • Leger des Heils • Politie Eenheid Rotterdam • Openbaar Ministerie AP Rotterdam • Reclassering Nederland, regio Zuid-West • Slachtofferhulp Nederland regio Zuid-West

EPA

• Raad voor de Kinderbescherming

Ernstige Psychiatrische Aandoening. De EPA-Top bestaat uit personen die over een langere periode agressief en (zelf)destructief gedrag vertonen als gevolg van EPA, Licht Verstandelijke

Rotterdam • Jeugdbescherming Rotterdam Rijnmond

44

Beperking (LVB), persoonlijkheidsstoornissen en/of verslaving. Zij worden door hun omgeving als zeer bedreigend ervaren vanwege hun gedrag en daarmee samenhangende geweldsincidenten.

Veldaanmelding Een Veldaanmelding is een goed beargumenteerde aanmelding van een urgente casus door professionals uit het lokale veld, zoals wijkteams, onderwijs, politie, GGZ, woningcorporaties, etc.

HIT De HIT-aanpak is een integrale aanpak van High Impact Targets. HIT-ers zijn personen die zijn veroordeeld voor een woninginbraak, overval of straatroof (HIC-delicten, oftewel High Impact Crimes). Zij krijgen een intensieve multidisciplinaire aanpak die is gericht op het voorkomen van recidive en het doorbreken van de criminele carrière. De HIT-ers worden besproken in de bestaande casusoverleggen in het ZVHRR.

PGAx Opvolger van het vPGA. PGA staat voor PersoonsGerichte Aanpak. Informatie-verwerkingssysteem gebruikt door het ZVHRR: het hele proces van aanmelden tot en met het afsluiten van een casus/dossier. PR Team Procesregisseurs van het bureau ZVHRR, waarin de procesregisseurs werken.

MDO Als er intensievere bespreking van een cliënt nodig is dan een regulier casusoverleg, dan wordt voor deze cliënt een Multi Disciplinair Overleg ingepland (MDO). Dit is een intensievere werkvorm met meer bespreektijd en meer directe werkers aan tafel.

RIEC Tien Regionale Informatie en Expertise Centra (RIEC’s) en het Landelijk Informatie en Expertise Centrum (LIEC) richten zich op de bestrijding van ondermijnende criminaliteit. Zij verbinden informatie, expertise en bundelen de krachten van de verschillende overheidsinstanties. Daarnaast stimuleren en ondersteunen de RIEC’s en het LIEC de publiek-private samenwerking bij de aanpak van ondermijning.

45

ZSM ZSM betekent zorgvuldig, snel en op maat. Het is een methodiek van de strafrechtketen die valt onder regie van het Openbaar Ministerie (OM). De belangrijkste taak en doelstelling van ZSM is te komen tot een snelle, zorgvuldige en betekenisvolle afdoening op maat.

www.zvhrr.nl

Maart 2024 46