50.Jaarstukken regionale VRR; ZVHRR-Jaarverslag-2023
Tekst van het document
Jaarverslag ZVHRR 2023
Samen doen wat nodig is!
INHOUDSOPGAVE
Met het jaarverslag geven we een kijkje in de keuken van het samenwerkingsverband Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond (ZVHRR). Het werk van zorg en veiligheid is complex en geeft grote verantwoordelijkheid. Voor ieder van onze afzonderlijke organisaties en voor de netwerkorganisatie als geheel. Vele behaalde doelen en incidenten die voorkomen worden, halen de pijn en frustratie niet weg als het misgaat. Dan schieten ons woorden tekort, staan we extra stil bij slachtoffers en nabestaanden en zijn we er voor elkaar; voor de professionals die direct betrokken zijn. We blikken terug en leren van wat goed ging en wat beter moet.
P. 02
P. 27
Inleiding
3. Persoonsgerichte aanpakken voor verschillende doelgroepen
P. 04
In vogelvlucht
I. De organisatie van het samenwerkingsverband P. 09 Governance P. 10 Kwaliteit P. 11
We mogen trots zijn op wat is bereikt en tegelijkertijd groeien we in kracht en effectiviteit door duurzame resultaten. Dank aan alle ketenpartners en betrokkenen voor de volharding in het uitdagende werk! Er is nog genoeg te doen!
P. 30
P. 08
Verdiepende steekproef op resultaten in casuïstiek P. 31
Privacy
P. 14 Financieel
P. 18
2. Van aanmelding tot afronding: het werk van het ZVHRR in beeld P. 18 1. Aanmelding en triage P. 20 2. De persoonsgerichte
aanpak Lara van der Well, Hoofd Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond
4. Resultaten primaire dienstverlening
P. 23 3. Afronding en advies
P. 40
5. Samenvatting Meerjarenagenda 2024-2028 P. 44
Bijlage 1: Convenantpartners ZVHRR P. 45
Bijlage 2: Verklarende woordenlijst
SAMEN DOEN WAT NODIG IS!
Inleiding Het succes van ons samenwerkingsverband kent vele vaders en moeders. Door de persoonsgerichte aanpak (PGA) van het Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond (ZVHRR) wordt met gezamenlijk opgestelde analyses en doelen een Plan van Aanpak gemaakt en zetten de ketenpartners interventies uit. Deze worden gemonitord en waar nodig wordt het Plan van Aanpak bijgesteld en herhaalt dit proces zich tot de doelen behaald zijn. We starten met een samenvatting van resultaten en ontwikkelingen. De hoofdstukken 2 en 3 gaan dieper in op de fasen van de PGA-methodiek en de verschillende persoonsgerichte aanpakken die worden uitgevoerd. Om het resultaat van de PGA-methodiek en
is mee te bewegen met de ontwikkelingen
de samenwerking beter te kunnen meten
en noden in de samenleving, in kwaliteit te
en daarmee verbetermogelijkheden te
investeren en financieel gezond te zijn. In
onderbouwen en uit te voeren, is over het
het laatste hoofdstuk sluiten we af met een
jaar 2023 een steekproef op een deel van de
samenvatting van de vier actielijnen van de
afgesloten casuïstiek uitgevoerd. Lees erover
Meerjarenagenda (MJA).
in hoofdstuk 4: resultaten primaire dienstverlening.
Het jaarverslag is bedoeld voor onze ketenpartners en andere externe geïnteresseerden
In het eerste hoofdstuk ‘De organisatie van
en is gepubliceerd op de website van het
het samenwerkingsverband’, worden de
ZVHRR (www.zvhrr.nl).
organisatiestructuur en het kwaliteitsmanagement van privacy toegelicht. Verder gaat dit hoofdstuk in op hoe belangrijk het
2
3
Met een gemiddeld aantal van bijna 80 casussen is de caseload per procesregisseur nog steeds aan de hoge kant. De komende tijd wordt met de methodische kwaliteitsslagen verwacht dat daarin nog een (kleine) verlaging te realiseren. De verlaging van de caseload heeft onder andere mogelijk gemaakt dat het aantal Multi Disciplinaire Overleggen (MDO’s,de intensievere werkvorm met meer directe werkers aan tafel) op de meest complexe casuïstiek ten opzichte van
In vogelvlucht Wat voor de samenleving en onze regio ernstig knelt in het zorg- en veiligheidsdomein, komt deels op tafel bij het ZVHRR. En dat zijn heftige casussen. Huiselijk Geweld en Ex-partnerstalking, jongeren die excessief geweld gebruiken, verwarde personen met agressie en ernstige incidenten. Het gaat veelal om situaties van mensen die te kampen hebben met (een combinatie van) verslaving, zorgmijding, psychiatrie, een laag verstandelijk vermogen en beïnvloedbaarheid door de georganiseerde misdaad. De samenwerking in het ZVHRR en het werk van alle ketenpartners en lokale kamers voorkomt veel, tegelijkertijd zijn er grote zorgen over de incidenten die op de loer liggen. Ingrijpen met zorg en veiligheidsinterventies, maar ook meer naar de voorkant komen, gemeenschapsgericht werken en preventieve interventies zijn belangrijk om deze complexe problematiek in onze regio aan te pakken. Op de volgende pagina’s volgt een samenvatting van de ontwikkelingen die in 2023 in en om het werk van het ZVHRR zichtbaar werden. 4
2022 is verdubbeld.
Instroom, afronding, opschaling en caseload Het is belangrijk dat naast de instroom via ZSM het ZVHRR goed vindbaar is voor het voorveld; daar zijn de professionals met de oren en ogen van de problematiek. Door elkaar laagdrempelig te vinden in het op- en afschalen rondom de risico’s, worden tijd en kwaliteit gewonnen. In 2023 werden 766 nieuwe casussen in behandeling genomen, waarvan 133 jeugdigen en 633 volwassenen. Het aantal veldaanmeldingen steeg met 50%
Inhoudelijke resultaten verhogen
van 210 in 2022 naar 317 in 2023. De totale caseload van 2023 was 1702, dat is een daling (13%) ten opzichte van 2022. In 2023 bestond 18% (306) van de caseload uit jeugdigen,
De afgeronde en vastlopende casuïstiek is
57 daarvan liepen al langer dan een jaar. Het
niet eerder tot in detail afgepeld op specifieke
aantal afgesloten casussen is 756, bestaande
faal- en succesfactoren. Met data-analyse,
uit 116 jeugdigen en 640 volwassenen. Er
deelname aan casusoverleggen, een
kwam ten opzichte van vorig jaar een bijna
steekproef en in gesprek met de proces-
zelfde percentage aan casussen terug via
regisseurs en ketenpartners in het veld,
opschaling, 16% (270 op 1702 casussen,
wordt onder andere inzichtelijk dat naast de
waarvan 67 jeugdigen) (2022: 17%).
uitdagingen van het methodische werken en het vele afstemmen voor het casusteam,
De afgelopen jaren is, mede door het
de uitdagingen bij vastlopende casuïstiek
afronden van de (relatief) lichte casuïstiek en
complex zijn. Denk hierbij aan de wettelijke
met de inzet van extra structurele gelden uit
beperkingen voor zorg onder dwang, justitieel
het Rijk (de POK-middelen, voortkomend uit
kader vinden, een tekort aan huisvesting
de Parlementaire Ondervragingscommissie
voor mensen die niet in groepen kunnen
Kinderopvangtoeslag), de omvang van de
functioneren en het laagdrempelig ontsluiten
caseload van de procesregisseurs gedaald.
van outreachende hulpverlening. Ook de 5
continue spanning en ruis die ontstaat op
doelen in de aanpakken. De eerste steekproef
Veel tijd gaat naar advies als casuïstiek wordt
de privacy is een faalfactor; zodra de nodige
is gedaan over 67 afgesloten casussen uit
afgewezen en afgerond (afschaling). Het
informatiedeling stokt, worden minder
2023. Er is gemeten op drie soorten doelen:
intern MT houdt met betrokken procesre-
(snel) resultaten geboekt. Met de concrete
zorgdoelen, veiligheidsdoelen en perspectief-
gisseurs wekelijks IC-overleg (Intensive Care
actielijnen (Meerjarenagenda 2024 - 2028)
doelen. Binnen één casus worden meestal
voor structureel vastlopende casuïstiek)
en het continu leren van wat in de praktijk
meerdere doelen en bijbehorende interventies
op de casuïstiek die extra aandacht vraagt.
wordt gezien, gaat de inzet de komende jaren
opgesteld. In 20% van de casussen waren
Het afgelopen jaar is in vijf casussen met
onverminderd door om meer resultaat te
zorgdoelen gesteld, waarvan 80% is behaald.
bestuurders geëscaleerd en zijn drie
behalen; sneller tot doorbraken te komen. En
In 33% van de casuïstiek zijn veiligheidsdoelen
terugspoelsessies met ketenpartners
in dat licht concreet te adviseren aan bestuur
gesteld, deze zijn voor 70% behaald. De
georganiseerd naar aanleiding van (bijna)
over datgene wat er nodig is om de resultaten
perspectiefdoelen werden in 50% van de
incidenten. Daarnaast is een vervolg gegeven
en veiligheid in de casuïstiek te verhogen.
casuïstiek gesteld, daarvan werd 42% behaald.
aan de aanbevelingen uit de integrale
Het sneller bereiken van doelen is niet alleen
Na een gemiddeld resultaat van 64% behaalde
leerevaluatie Lansingerland en is de reflec-
belangrijk voor de zorg en veiligheid van de
doelen, konden de casussen afgeschaald
tie-opdracht gestart naar aanleiding van de
cliënten en de samenleving, ook voor de
worden. Dan wordt op lokaal niveau verder
schietincidenten in Delfshaven op
professionals is het een essentieel onderdeel
gewerkt aan de doelen. Het afnemen van
28 september 2023.
van werkplezier en voldoening.
steekproeven wordt gecontinueerd. Dat geeft voeding voor de kwaliteitsslag en het tactisch
Onder andere in de nasleep van de
en strategisch samenwerken, escaleren en
schietincidenten op 28 september worden
adviseren, de tweede doelstelling van het
meer signalen vanuit het veld bij het ZVHRR
ZVHRR. De steekproef wordt uitgebreid
onder de aandacht gebracht. Dit heeft ertoe
toegelicht in hoofdstuk 4.
geleid dat het ZVHRR als laagdrempelig
Gezonde bedrijfsvoering en advies Het jaar 2023 is met een positief resultaat afgesloten van € 37.836,14. In 2023 is op het gebied van het advies op Privacywetgeving gestart met het kwaliteitsmanagementsysteem (KMS) ‘TrustBound’. Het ZVHRR scoort gedurende 2023 een groei van het gemiddeld volwassenheidsniveau van 2,6 naar
casuïstiekonderzoek momenteel 13 situaties
3, waarbij de maximale score van het KMS 5
onderzoekt. Deze vorm van onderzoek wordt
is. Privacyvraagstukken worden voor advies
een vast kwaliteitsinstrument in het ZVHRR;
aan het Breed MT en Algemeen Bestuur
vastlopende casuïstiek en casuïstiek waarover
voorbereid in de Werkgroep Privacy.
het veld aangeeft buikpijn te hebben, komen op een signaallijst en krijgen urgentie in
Naast de inhoudelijke uitdagingen en kwali-
uitvoering/verwijzing en of bestuurlijke
teitsontwikkeling spelen binnen het samen-
opschaling/advies. Uit dit onderzoek en
werkingsverband regelmatig knelpunten op
aanvullende steekproeven volgen periodiek
Steekproeven
het gebied van de privacy, zoals in 2023 in
concrete adviezen en trends, een belangrijk
de Wijkrechtspraak op Zuid (WoZ) en bij de
onderdeel van het verduurzamen van bestuur-
Het ZVHRR behaalt resultaat als er doorbraken
voorbereiding van de aanpak Families met
lijke escalatie op vastlopende casuïstiek. De
worden bereikt in de casuïstiek en de ketensa-
Criminele Invloeden (FCI). Vanuit de ernst van
Werkgroep Kwaliteitsimpuls is de spil voor het
menwerking wordt versterkt (conform doelstel-
Advies, reflectie en escalatie
lingen). Het is bekend dat meten en duiden van resultaten in de persoonsgerichte aanpakken
de casuïstiek en maatschappelijke opgave
verder ontwikkelen van het sturen op deze
wordt naar oplossingen gezocht. Het is daarin
resultaten.
belangrijk methodisch concreet te maken hoe
bij (ernstige overlastgevende) complexe
Het ZVHRR heeft een belangrijke adviestaak,
het wettelijk kader en de inhoudelijke aanpak
doelgroepen uitdagend is en geven prestatie
de enorme kennis en ervaring van de
samen kunnen komen in het belang van de
indicatoren nog een beperkt beeld van de
procesregisseurs en de professionals van de
personen en de samenleving; de doelbinding
werkelijkheid. Voor een verdiepende analyse
casusteams wordt goed benut. In 2024 wordt
(grondslag). In 2024 wordt deze zoektocht
in succes- en faalfactoren is gestart met het
geprobeerd deze adviesrol te kwantificeren
onverminderd voortgezet.
afnemen van steekproeven langs de gestelde
zonder te veel tijd te verliezen door registratie. 6
7
De organisatie van het samenwerkingsverband
I.
UIT DE PRAKTIJK: HET CASUSTEAM Een casusteam bestaat uit een procesregisseur, een administratief ondersteuner en de professionals van de ketenpartners. Vanuit de ketenpartners namen in 2023 zo’n 350 professionals deel aan de
Missie
Het ZVHRR dringt criminaliteit, ernstige overlast en risicovolle situaties terug en draagt bij aan het verbeteren van de persoonlijke situatie en het perspectief voor de betrokken persoon en omgeving.
Visie
Wij geloven in de kracht van samenwerking en maatwerk in de aanpak van de casuïstiek; het geheel van de samenwerking als partners is meer dan de som der delen. We werken vanuit de filosofie dat methodisch werken het succes van de samenwerking versterkt en daarmee de kans op duurzaam resultaat.
Doelstellingen
Verantwoordelijkheid
Doelen behalen en doorbraken creëren in casuïstiek door persoonsgerichte aanpakken en advies bij aanmelding, op- en afschalen. Duurzame versterking van de ketensamenwerking voor het realiseren van resultaten. Organogram van de uitvoering en samenwerking
Taken en bevoegdheden
Zorg en veiligheid voor de persoon en samenleving Uitvoerend Adviserend Signalerend
Teams Persoonsgerichte Aanpakken (PGA’s)
Team procesregisseurs (vz. casusoverleg)
De aanpakken: • Jeugd • Volwassenen • Huiselijk Geweld • Levensloopaanpak • Personen met Onbegrepen Gedrag • Radicalisering • HIT • WoZ
• voorzitten casusoverleg • procesregie • Plan van Aanpak ▪ monitoren ▪ uitvoeren • casusregie (ketenpartners) • adviseren/escaleren • relatienetwerk
Professionals ketenpartners ondersteuning van team AO
Tactisch Strategisch Ondersteunend
Secretariaat
Bedrijfsvoering en advies
Intern MT vz. hoofd ZVHRR
• • • • • • • •
Financiën/HR Privacy Leren/ontwikkelen ICT-data-analyse Accounthouder Escalatie adviseur Communicatie Bestuursadvies
Uitvoering missie • resultaat en kwaliteit jaarplan/meerjarenagenda • uitvoering conform begroting • P&C jaarcyclus • relatie-netwerk • adviseren/reflecteren/ escaleren • verantwoording AB-DB
PGA-overleggen in het ZVHRR, als voorpost of direct betrokken werkers. Sommigen nemen eenmalig deel, anderen wekelijks, de samenstelling is altijd anders; dat is het
Governance
maatwerk in de PGA. Het casusoverleg 1
bepaalt welke partner de inhoudelijke
Het ZVHRR is een netwerkorganisatie, die
casusregie neemt. De casusregisseur is
het samenwerken van het straf-, zorg- en
verantwoordelijk voor de bewaking van
bestuurlijk domein faciliteert. Door de
de inhoudelijke uitvoering van het Plan
gemeenten, veiligheids- en zorgpartners van
van Aanpak. De procesregisseur en de
het ZVHRR wordt nauw samengewerkt met
casusregisseur stemmen veelvuldig af
lokale zorg- en welzijnsorganisaties uit dertien
over de voortgang. De leidinggevende van
gemeenten uit de regio Rotterdam-Rijnmond.
de partnerorganisatie vaardigt de vaste
Alle ketenpartners zetten zich in voor mens en
vertegenwoordiger af. Vertegenwoordigers
samenleving met de eigen maatschappelijke
die regelmatig aansluiten, doorlopen een
opgave en wettelijke kaders. In het ZVHRR
introductieprogramma bij het ZVHRR.
werken de ketenpartners op gelijkwaardige basis samen. De missie, visie en doelstellingen geven koers aan de inhoud, de kwaliteit en de
Het Dagelijks Bestuur (DB) is verantwoor-
gewenste resultaten van de samenwerking.
delijk voor de bedrijfsmatige zaken zoals
Om deze omvangrijke samenwerking en
de financiën en huisvesting en heeft een
complexe inhoudelijke opdracht in goede
voorbereidende rol naar het AB. Het DB houdt
banen te leiden, is het inrichten van een
toezicht en is sparringpartner voor het hoofd
heldere organisatiestructuur van groot belang.
van het ZVHRR.
Het bureau ZVHRR draagt zorg voor de voorbereiding van beleid en strategie, (onder-
Het Breed MT bereidt inhoudelijk de agenda-
steuning van de) uitvoering en kwaliteit van
punten van het AB voor. De Breed MT leden
de casuïstiek, de samenwerking en de MJA.
zijn daarbij tevens verantwoordelijk voor ondersteuning van de eigen bestuurders. Het
Tactisch Strategisch
•
Breed MT vz. hoofd ZVHRR
Zie bijlage 1 voor alle Convenantpartners
•
•
Strategisch
Dagelijks en Algemeen Bestuur vz. Wethouder Zorg
•
voorbereiding beleid/besluitvorming kwaliteitsbewaking Werkgroepen Kwaliteit en Privacy escaleren besluitvorming en toezicht op missie, visie, MJA en begroting-exploitatie
Het Algemeen Bestuur (AB) is verantwoor-
Breed MT haalt tevens rode draden op uit de
delijk voor het strategische beleid van de
operatie, bespreekt knelpunten en vertaalt
organisatie. Onder andere visie, missie,
deze naar lessen/beleidsvoorstellen.
doelstellingen, (Meerjaren)agenda, begroting en jaarrekening worden vastgesteld door het
1
bestuur. 9
Governance is de inrichting en wijze van besturen, organiseren, gedrag en toezicht op de organisatie.
UIT DE PRAKTIJK: WERKGROEP KWALITEITSIMPULS
Deelnemende partijen in het AB op
leren en zich aan te passen aan veranderingen
Privacy
strategisch niveau en het Breed MT op
in haar omgeving. Kenmerken zijn: gedeelde
Informatie-uitwisseling is een belangrijke
tactisch/leidinggevend niveau zijn:
visie, een open cultuur als het gaat om
succesbepalende factor in het werk van het
het goede gesprek over nieuwe ideeën of
samenwerkingsverband. In de gegevensdeling
verbeterpunten, stimulans van vaardigheden
moeten de randvoorwaarden op orde zijn
De Werkgroep Kwaliteitsimpuls
via de portefeuillehouder in DVO Noord,
en kennis, aanmoedigen om gezamenlijk
om samen te werken aan de noodzakelijke
adviseert het Breed MT over kwaliteits-
DVO Oost en DVO Zuid West
problemen op te lossen en van elkaar te leren,
doorbraken. Voor alle betrokkenen moet
ontwikkeling en de uitvoering van de MJA.
• de clusters Directie Veiligheid en
de bredere context van relaties en interacties
daarbij duidelijk zijn welke informatie gedeeld
De Werkgroep wordt bemenst door een
Maatschappelijke Ontwikkeling van de
binnen de organisatie helpen begrijpen. Leren
mag worden en welke niet. Het ZVHRR
afvaardiging van het intern en Breed MT
gemeente Rotterdam
wordt gezien als een strategisch voordeel.
stuurt hierop. In 2023 is door de privacy
en een medewerker kwaliteit van het
• Politie
Dit alles draagt bij aan de groei (van resultaat
officer van het bureau ZVHRR gestart met
bureau ZVHRR.
• 3 RO (de drie Reclasseringsorganisaties
en kwaliteit) en het leren van de gehele
een kwaliteitsmanagementsysteem (KMS)
Reclassering Nederland, Reclassering
organisatie. In lijn met de visie op de lerende
om de kwaliteitsontwikkeling te borgen: er
Taken en verantwoordelijkheden van de
Leger des Heils, Reclassering Fivoor)
organisatie wordt door het ZVHRR een
wordt gewerkt met Trustbound. Hierbij wordt
Werkgroep Kwaliteitsimpuls:
kwaliteitsmanagementsysteem ontwikkeld.
gekeken naar beleid, processen, organisatie,
• regie en advies op kwaliteitsontwikkeling
rechten van betrokkenen, samenwerking,
en uitvoering van de strategische MJA
• de regiogemeenten vertegenwoordigd
• Openbaar Ministerie • Antes Zorg, Fivoor Zorg, Middin en Ipse de Bruggen
In 2023 is gestart met het (her)ontwikkelen
• William Schrikker Stichting,
van diverse kwaliteitsinstrumenten. Dit sluit
• ophalen rode draden uit de operatie,
beveiliging en verantwoording.
knelpunten bespreken, vertalen naar
aan bij de uitvoering van de Meerjarenagenda
Samenvatting KMS 2023
• Raad voor de Kinderbescherming
2024-2028 . Op een laagdrempelige wijze
Het kwaliteitsmanagementsysteem scoort
• Veilig Thuis
wordt deze ontwikkeling in 2024 tot een
gestructureerd op een zevental onderdelen
rapportage over de voortgang van de
• Halt
integraal kwaliteitsmanagementsysteem
(beleid, processen, organisatie, rechten van
actielijnen MJA
• Slachtofferhulp
uitgewerkt (naar standaard ISO 9001). De
betrokkenen, samenwerking, beveiliging en
• DJI
verschillende lagen in de organisatie leveren
verantwoording), waarbij het hoogst haalbare
rapportages en doorontwikkeling van de
• Raad voor de Rechtspraak
bijdragen; van uitvoering tot en met bestuur.
niveau een 5 is. Het ZVHRR scoort een
prestatie indicatoren.
• Hoofd ZVHRR, de dagelijks leidingge-
Daarmee wordt de (lerende) verbinding van
gemiddeld volwassenheidsniveau van 3. Bij de
vende en bestuurssecretaris ZVHRR
visie/missie/doelstellingen naar resultaten en
eerste meting aan het begin van 2023 scoorde
kwaliteit geborgd.
het ZVHRR nog een 2,6. Bij deze eerste
Jeugdbescherming Rotterdam Rijnmond
2
lessen/beleidsvoorstellen • inhoudelijke voorbespreking van
• bespreking van de management
meting bevonden zich nog drie onderdelen op het niveau ‘initieel’. Door gerichte interventies
Kwaliteit
bevinden zich inmiddels alle onderdelen op
Het ZVHRR heeft zich vanaf haar ontstaan
het niveau ‘herhaalbaar of hoger’.
in 2005 ontwikkeld als lerende organisatie. Sinds de beginjaren van de oprichting is
Met name de rechten van betrokkenen
de maatschappelijke context veranderd
hebben het afgelopen jaar aandacht
en zijn nieuwe ketenpartners aangesloten.
gekregen, waarbij het ZVHRR zich richtte
Er is doorontwikkeld naar een Zorg- en
op het implementeren van het werkproces
Veiligheidshuis en die groei stopt hiermee
voor het afhandelen van AVG-verzoeken; het
niet. Een lerende organisatie is flexibel,
vaststellen en implementeren van een
veerkrachtig en in staat zich aan te passen
privacyverklaring op de website en het
aan veranderingen. De lerende organisatie
2
is door Peter Senge beschreven in zijn boek ‘The Fifth discipline’. Het verwijst naar een organisatie die in staat is om voortdurend te
10
De vier actielijnen van de MJA: 1) Inzet op de kwaliteit en effectiviteit van de samenwerking in de operatie 2) Focus van het ZVHRR 3) Scherp prioriteren, triageren en escaleren 4) De cliënt een centralere rol om het eigen perspectief in te brengen.
updaten van het convenant. In 2024 streeft het ZVHRR naar het behalen van een 4 op alle onderdelen. 11
UIT DE PRAKTIJK: DE WERKGROEP PRIVACY In de organisatiestructuur is de samenwerking en kwaliteit op het gebied van privacy verstevigd door een Werkgroep Privacy en met de FG van de gemeente Rotterdam als sparringpartner. De Werkgroep doet op het gebied van privacy gerelateerde vraagstukken voorbereidend en (gevraagd en ongevraagd) adviserend werk voor het hoofd ZVHRR, het Breed MT en AB. De Werkgroep wordt bemenst door een afvaardiging van privacy officers van de ketenpartners, de privacy officer van bureau ZVHRR en een afvaardiging van het intern MT. Taken en verantwoordelijkheden van de Werkgroep De privacy officer van het ZVHRR bereidt de agenda en de stukken voor die de Werkgroep Privacy nodig heeft om het samenwerkingsverband van kwalitatief De volgende ontwikkelingen zijn in 2023
bij het ZVHRR en heeft zij de DPIA van het
Op de website van het ZVHRR
goed advies te voorzien.
ingezet:
ZVHRR positief beoordeeld. Wel heeft de FG
is een privacyverklaring
• Het samenwerkingsverband vraagt de Werkgroep
De Werkgroep Privacy heeft een concept
nog enige aandachtspunten meegegeven.
geplaatst. Deze verklaring
Privacy minimaal om advies wanneer het
beleid en werkbeschrijving opgesteld voor de
Deze aandachtspunten worden meegenomen
wordt onderdeel van een
samenwerkingsverband voornemens is tot
afhandeling van AVG-verzoeken. Het beleid
in de jaarplanning.
PDCA cyclus.
nieuwe verwerkingen of beleid ontwikkelt waarbij
De Werkgroep Privacy heeft
gevoelige gegevens van burgers verwerkt worden en besproken in het ZVHRR.
en de werkbeschrijving voor de afhandeling
3
van AVG-verzoeken is geïmplementeerd. In
In het kader van de Wijkrechtspraak op Zuid
een concept samenwer-
samenwerking met de adviseur informatie-
(WoZ) is op de Multidisciplinaire overleggen
kingsconvenant opgesteld
beveiliging van de gemeente Rotterdam is
(MDO’s) een DPIA afgenomen. Naar
op basis van het landelijke
officer van bureau ZVHRR als aanspreekpunt voor
een concept autorisatie beleid opgesteld.
aanleiding hiervan heeft de stuurgroep van de
modelconvenant, voor het
privacy gerelateerde vraagstukken.
Dit beleid betreft een aanscherping van
WoZ om verdiepend advies gevraagd.
casusoverleg Radicalisering.
al aanwezig beleid. Het autorisatiebeleid
• De Werkgroep Privacy fungeert voor de privacy
Dit convenant is goedgekeurd
De Werkgroep Privacy streeft naar gedragen adviezen.
van het ZVHRR is met Softwarebedrijf
De Werkgroep Privacy heeft een voorstel
in de AB vergadering van
Wanneer adviezen niet door de hele Werkgroep
Ranshuijsen doorgenomen. Ranshuijsen kan
gedaan voor de bewaartermijnen die het
26 september 2023 en is in
Privacy gedragen worden, wordt dit in de stukken
de autorisaties in PGAx inrichten conform het
ZVHRR kan hanteren voor ZVHRR-casuïstiek.
december 2023 ter onderte-
opgenomen met een duidelijk gemotiveerd afwijkend
vastgestelde beleid.
De memo bewaartermijnen is door het
kening aangeboden aan de
advies van de partner. Bij complexe vraagstukken kan
AB vastgesteld op 25 september 2023.
betrokken bestuurders.
de Werkgroep Privacy in overleg met het hoofd van
Er is een Data Protection Impact Assessment
Het bewaartermijnenbeleid wordt door
(DPIA) opgeleverd op de werkprocessen
Ranshuijsen geïmplementeerd. Nadat werd
En tot slot, de Werkgroep
binnen het ZVHRR. Naar aanleiding van de
geconstateerd dat de autorisaties van de
Privacy heeft een evaluatie
DPIA is de functionaris gegevensbescherming
gemeentelijke justitiabelen mogelijk te ruim
uitgevoerd over de samen-
(FG) van de gemeente Rotterdam op
waren, is hierover geadviseerd en zijn de
werking tussen de privacydes-
30 oktober 2023 op werkbezoek geweest
autorisaties aangepast.
kundigen.
het ZVHRR van buitenaf advies vragen.
3
12
13
Plan, Do, Control, Act
Financieel
Overige uitgangspunten financiële bedrijfsvoering ZVHRR (conform vaststelling 2021-2024
Het jaar 2023 is afgesloten met een positief resultaat van € 37.836,14. Doordat niet alle openstaande vacatures direct werden vervuld,
1. Het ZVHRR heeft van het AB geen extra
vielen de personele kosten lager uit dan
Begrote kosten vs realiteit 2023 (€)
Begroot
Realiteit
Verschil
Algemeen Personeel
2.632.036
2.568.436
-63.600
Huisvestingskosten
862.022
812.814
-49.208
ICT
100.000
53.468
-46.532
Leergang, deskundigheidsbevordering en training
100.000
114.179
14.179
Beleidsondersteunend onderzoek
50.000
103.271
53.271
Projecten
55.000
40.342
-14.658
Privacy, procesbeschrijvingen
25.000
58.200
33.200
Marketing/PR/communicatie
90.000
171.917
81.917
3.914.058
3.922.627
-8.569
-3.914.058,00
-3.960.463,43
46.405,43
taken of bezuinigingen meegekregen.
begroot. Op onder andere de huisvesting en
2. Het ZVHRR blijft haar positie als een
ICT pakten de kosten ook lager uit. De communicatiekosten waren mede door de
innovatief Zorg- en Veiligheidshuis
organisatie van de kennisbijeenkomst hoger
nastreven, inspelend op de vraag vanuit
dan begroot. De begrote aanvulling van
ketenpartners en noden in de samenleving.
€ 260.000,00 voor loonkosten en
Kwaliteit en innovatie worden methodisch
cliëntperspectief zijn nog niet nodig geweest,
geborgd in bestaande routes; compacte
deze worden meegenomen naar 2024.
en effectieve werkvormen zijn succesbepalende factoren voor de legitimiteit en
Planning en control
financiering van het ZVHRR.
Het samenwerkingsverband ZVHRR stelt driejaarlijks de meerjarenbegroting vast.
Daarnaast is op 19 oktober 2022 het beste-
Door managementrapportages wordt de
dingsvoorstel POK-middelen4 geaccordeerd
voortgang inhoudelijk en financieel verant-
door het AB. Hierin is afgesproken dat
woord en waar nodig bijgestuurd. Jaarlijks
deze middelen worden aangewend voor
wordt de financiële verantwoording via een
een verdere versterking van de basis in het
jaarrekening ter vaststelling voorgelegd aan
ZVHRR. De kwaliteit van het werk staat
het bestuur. Dit alles in samenhang met de
voorop en de borging van succesvolle
MJA en het daarvan afgeleide Jaarplan.
aanpakken hebben prioriteit.
Visie en werkwijze Voor het realiseren van kwaliteit en
Totaal kosten
(strategisch en duurzaam) resultaat in de organisatie- en dus ook in de bedrijfsvoering, is het belangrijk dat de organisatie financieel gezond is en de inhoudelijk gestelde doelen aansluiten bij de beschikbare middelen. Het
Inkomsten begroot vs realiteit (€)
ZVHRR streeft jaarlijks naar een exploitatieresultaat van maximaal 2% (zo’n € 85.000,00) om een kleine reserve op te bouwen voor
Totale inkomsten
moeilijke jaren. Op basis van de exploitatie (werkelijke kosten-baten), kostenontwikkelingen en de inhoudelijke agenda van de going concern (reguliere organisatie en
4
dienstverlening) en de growing concern (MJA) wordt de (meerjaren)begroting opgesteld.
14
Naar aanleiding van de Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag (POK) heeft het kabinet voorstellen gedaan om de dienstverlening vanuit de overheid fundamenteel te verbeteren. In totaal is per jaar €150 miljoen beschikbaar, in elk geval voor de periode 2021 tot en met 2027. Uiterlijk in 2027 wordt de inzet van de middelen samen met het Rijk geëvalueerd.
Resultaat
37.836,14
15
Het verhaal van Bram Noordzij
Op 28 november 2023 heeft het ZVHRR voor haar ketenpartners de kennisbijeenkomst ‘Aan tafel bij het ZVHRR’ georganiseerd. Het was een meer dan succesvolle bijeenkomst waar de aanwezigen inzage kregen in de wijze waarop het ZVHRR haar taak met de ruim 30 ketenpartners uitvoert en hoe dit op uitvoerend en bestuurlijk niveau is geregeld.
In een aparte break-out sessie sprak Bram Noordzij over de lange weg die hij heeft afgelegd van verslaafd en dakloos op straat naar waar hij nu staat. De rol van veldwerk en bemoeizorg waren voor Bram erg belangrijk. “Mede door hen heb ik mijn leven weer op de rit. Ik was een enorme zorgmijder, maar door de wijze waarop zij mij hebben benaderd, kon ik ze toelaten in mijn leven.” Bram heeft inmiddels zijn diploma Ervaringsdeskundigheid in Zorg en Welzijn behaald. Hij zet zijn eigen ervaring en de ervaringsdeskundigheid in die hij heeft opgedaan tijdens de opleiding om anderen te ondersteunen in hun herstel. Ook fungeert hij als brug tussen de cliënt en de hulpverlener. Bram: “Ik merk dat ik goed benaderbaar ben voor de cliënten waar de hulpverlening dat niet is of niet vertrouwd wordt. Van mijn collega’s op mijn stageplek kreeg ik dat ook te horen en dat het contact met de deelnemers heel natuurlijk verliep. Een ervaringsdeskundige kan zijn verhaal ook gebruiken om voorlichting te geven en om in te zetten als lesmateriaal. Dit is niet echt mijn ding, soms maak ik wel een uitzondering zoals ook op deze bijeenkomst.”
16
17
2.
Van aanmelding tot afronding:
het werk van het Zorg- en Veiligheidshuis RotterdamRijnmond in beeld. Sommige problemen van mensen 1. Aanmelding en triage en gezinnen zijn zo complex dat er Er zijn twee routes van geen oplossing te vinden is in de aanmelden bij het ZVHRR: via een Veldaanmelding of reguliere zorg- of justitiële aanpak. via een ZSM-aanmelding. Dan is samenwerking tussen het straf-, Veldaanmelding zorg- en bestuurlijke domein nodig. Dit De eerste aanmeldroute is gebeurt in het Zorg- en Veiligheidshuis de Veldaanmelding. Voordat Rotterdam-Rijnmond. Het ZHVRR is een iemand wordt besproken, wordt deze eerst aangemeld netwerkorganisatie waar gemeenten en door één van de ketenpartners. Bijvoorbeeld door zorg- en veiligheidspartners uit de regio de wijkagent die de persoon bij elkaar komen om doorbraken te reali- aanmeldt via het online loket van het ZVHRR. Hiervoor seren. Hiermee levert het ZVHRR een wordt een veldaanmeldingsbelangrijke bijdrage aan het terugdringen formulier ingevuld. Het is de verantwoordelijkvan criminaliteit, ernstige overlast en heid van de aanmelder om de het voorkomen van onveilige situaties persoon in kwestie hierover te informeren. Het is mogelijk voor de persoon en diens omgeving. dat hierop een uitzondering Maar hoe ziet de methodiek en het werk- wordt gemaakt vanwege bijvoorbeeld veiligheidsrisico’s. proces van het ZVHRR eruit?
18
De Veldaanmelding wordt met DAT-informatie
De procesregisseurs in de weegploeg van
aangevuld op het Advies- en Triagepunt (ATP).
het ZVHRR voeren de triage uit over de
Dit is alleen informatie waardoor zichtbaar
aanmeldingen. Als een aanmelding niet leidt
wordt over wie het gaat en waar en op welke
tot behandeling in het ZVHRR dan wordt dit
gebieden deze persoon al bekend is. Door
inhoudelijk gemotiveerd.
alleen DAT-informatie te verzamelen, wordt onnodige inbreuk op de privacy voorkomen.
De triagecriteria zijn:
Deze informatie is vervolgens zichtbaar in
1. Er is sprake van een ‘multi problem casus’
het informatieverwerkingssysteem PGAx. De
met diverse problemen op meerdere
procesregisseurs wegen de aanmelding in de
leefgebieden, en; 2. Er is een hoog risico op crimineel en/of
weegploeg van het ZVHRR.
overlastgevend gedrag met risico’s voor de ZSM
veiligheid van betrokkenen, de omgeving
ZSM is de tweede route voor het aanmelden.
of de samenleving, en;
ZSM is een proces van de strafrechtsketen
3. Er is samenwerking nodig tussen meerdere
dat valt onder de regie van het Openbaar
ketenpartners (bestuurlijk/zorg/straf), en;
Ministerie. ZSM staat voor een zorgvuldige,
4. Er is lokaal overlegd en veel geprobeerd,
snelle en betekenisvolle afdoening op maat.
maar de partners komen er niet uit. Er
Iedereen die voor veelvoorkomende crimi-
is een vermoeden van een vastlopende
naliteit of als jeugdige wordt aangehouden
aanpak.
in de regio Rotterdam-Rijnmond, komt langs ZSM. Op basis van contextinformatie van de
Als dit het geval is dan wordt de persoon
samenwerkingspartners op ZSM, neemt de
aangenomen als cliënt en gaat de procesre-
Officier van Justitie een afdoeningsbeslissing.
gisseur aan de slag met de voorbereidingen
Alle ketenpartners kunnen een
Vervolgens wordt bepaald of de casus wordt
voor een persoonsgerichte aanpak in het
Veldaanmelding doen.
aangemeld bij het ZVHRR.
ZVHRR.
19
Aanmelding en triage
Veldaanmelding Weegploeg ZVHRR
Complexe problematiek* Persoonsgerichte aanpak
ZSM
* Complexe problematiek in het voorveld, of aanhoudingen op het vlak van veelvoorkomende criminaliteit kunnen leiden tot een aanmelding bij het ZVHRR.
Voor advies en overleg in (mogelijke)
Casusoverleg; van analyse en doelen naar
casuïstiek zijn de procesregisseurs gemak-
het Plan van Aanpak
kelijk te benaderen. Het inschatten van risico’s
Het Plan van Aanpak wordt opgesteld met
bij complexe problematiek is maatwerk,
de ketenpartners. Hierin staat het volgende
opschalen kan soms in snel tempo nodig
beschreven:
zijn. Er zijn korte lijnen nodig tussen de lokale
• Wie heeft het nabije contact met de cliënt,
aanpakken en het ZVHRR . 5
UIT DE PRAKTIJK: EEN SITUATIE VAN HUISELIJK GEWELD MET EEN HOOG RISICOPROFIEL.
De casusverantwoordelijke (casusregisseur) is verant-
hoe is het met hem/haar en op welke wijze
De (volwassen) dader zit een tijd vast, maar
woordelijk voor de uitvoering
wordt zijn/haar perspectief meegenomen
komt op een bepaald moment weer vrij.
van het Plan van Aanpak en
• Probleem
2. De persoonsgerichte aanpak
Casusregisseur
het agenderen van eventuele
• Omstandigheden
In de themakamer komt deze casus
knelpunten hierin. Wanneer alle
In de methodiek van de PGA wordt volgens
• Doelen
op relevante momenten terug n.a.v. de
partners duidelijk hebben wat
een bepaalde standaard gewerkt aan de
• Acties en verantwoordelijke
voortgang en de interventies in het Plan van
de volgende stappen zijn, wordt
uitvoering van het Plan van Aanpak. Een
• Wie is casusregisseur
Aanpak: hoe verloopt verlof, hoe gedraagt het
het vervolgoverleg ingepland.
traject start met een casusoverleg, vervolgens
• Tijdsplan
slachtoffer zich ten aanzien van de ex-partner
Uiteraard is het ook mogelijk
wordt de uitvoering bewaakt in de thema-
• Alternatieve scenario’s B en C als inter-
etc. In de persoonsgerichte aanpak van deze
eerder samen te komen als dat
kamer. Voor uitzonderlijke hoog risico cliënten,
venties uit het Plan van Aanpak scenario A
cliënt wordt de casus voorafgaand aan het
nodig is. De casusregisseur of
waarbij met urgentie extra bespreking nodig
niet haalbaar blijken of te lang duren
moment van vrijkomen, geagendeerd voor
een andere ketenpartner neemt
is, worden MDO’s ingepland. Op maat worden
een nieuw casusoverleg zodat alle informatie
hierover dan contact op met de
bij de diverse overleggen zowel vaste verte-
bij elkaar komt en het Plan van Aanpak wordt
procesregisseur.
genwoordigers (liaisons) als directe werkers
bijgesteld op basis van de nieuwe situatie en
uitgenodigd. Als casuïstiek via gezamenlijk
(eventuele) nieuwe informatie. Nieuwe inter-
overleg opgeschaald moet worden, komt het
venties zoals een straatverbod en de inzet van
ook voor dat management/bestuur wordt
5
uitgenodigd.
20
Voor overleg en advies: www.zvhrr.nl of stuur als convenantpartner direct een veldaanmelding via PGAx RRZHZ - Portaal. Klik hier.
het ‘slachtoffer-device’ worden besproken.
21
Informatie verzamelen
Casusoverleg
3. Afronding en advies Opstellen Plan van Aanpak
Het ZVHRR sluit een casus af als de doelen zijn bereikt of als de partners geen reden zien
ZORG- EN VEILIGHEIDSHUIS
om bespreking op regionaal niveau voort te zetten. Als een casus wordt afgesloten,
INTENSIEVE/ SPECIALISTISCHE ONDERSTEUNING
betekent dit niet dat er geen zorgen meer zijn. Op complexe casuïstiek is veelal langdurige extra aandacht en samenwerking nodig,
Agenderen casusoverleg Heragenderen/ afsluiten
bijvoorbeeld door bepaalde zorgpartners en
TOEGANG VOOR ONDERSTEUNINGSVRAGEN
politie (politie-GGZ team), een wijkteam of
LICHTE ONDERSTEUNING
lokale kamer. Een lokale kamer is een samenwerking tussen partners op lokaal niveau in
ONDERSTEUNING IN DE PERSOONLIJKE OMGEVING
een gemeente, waar cliënten met zorg- en
EIGEN KRACHT
veiligheidsproblematiek kunnen worden besproken. Het gaat hier om cliënten die ‘te zwaar’ zijn voor het wijkteam. Het ZVHRR
UIT DE PRAKTIJK: EEN PLAN VAN AANPAK
werkt nauw samen met de lokale kamers
Gezamenlijk wordt bij de afronding bepaald
in de regio; op- en afschalen doe je samen.
welke organisatie de casusregie houdt en
Het streven is dat de partijen op alle niveaus
verantwoordelijk is voor het bewaken van nog
‘zoveel als nodig’ en ‘zo weinig als mogelijk’
openstaande doelen en acties. De proces-
bijdragen. Hiervoor wordt de AVE-piramide
regisseur denkt mee met de casusregisseur
(Aanpak Voorkoming Escalatie) gebruikt die
in wat er nodig is op lokaal niveau. Mocht
Het probleem:
Actie:
samen met de partners lokale varianten kent
opschaling weer nodig zijn, dan is de proces-
• Langdurig, hardnekkige stalking
• Mevrouw bewegen tot aangifte
en concreet invulling krijgt in werkproces-
regisseur bereikbaar voor overleg en kan er
• Dreiging van fysiek geweld
• Contactverbod
afspraken.
opnieuw aangemeld worden.
• Ontslag uit de Penitentiaire Inrichting (PI) Casusregie: Omstandigheden:
• Veilig Thuis voor mevrouw
• Meneer heeft een hoge SASH
• DJI voor meneer
6
• Zware delicten + escalerend stalkergedrag
Afronding en advies
Vervolgplan
Tijdsplan:
• Mevrouw handelt ambivalent, ze is bang, maar zoekt zelf ook contact
Afsluiten casus
Twee weken om deze acties uit te zetten, dan
• Mevrouw heeft een Licht Verstandelijke
opnieuw overleg om te zien of alles geregeld
Beperking (LVB) en kan niet goed
is voor het einde van de detentie.
zelfstandig wonen Alternatieve scenario’s? Doelen:
Plaatsing in een vrouwenhuis om mevrouw
• Veiligheid voor mevrouw
de nodige begeleiding te bieden en weg te
• Passende straf en behandeling voor
houden van meneer als de aanpak om zijn
meneer
geweld tegen te gaan niet lijkt te lukken. 6
22
Afronden Plan van Aanpak
Opnieuw aanmelden?
Met het SASH-instrument wordt het risico ingeschat dat een slachtoffer loopt. Zie bijvoorbeeld de bundel_gezamelijke_aanpak_huiselijk_geweld_met_vt_op_zsm.pdf (vng.nl)
23
Hans Schelvis
UIT DE PRAKTIJK: OP- EN AFSCHALEN De 13 gemeenten in de regio RotterdamRijnmond zoeken lokaal naar een sluitende samenwerking tussen het zorg- en veiligheidsdomein. De op- en afschaling met dit lokale netwerk hangt onder meer af van de inrichting en de grootte van de gemeente. In september 2023 was de oproep van burgemeester Jan de Vries van Sliedrecht tijdens het Leerhuis van de VAR aan alle gemeenten helder: “We moeten zorg en veiligheid binnen iedere gemeente structureel samenbrengen, dit zijn geen twee gescheiden werelden in de praktijk, dus kan dat ook niet zo zijn in onze manier van werken. Hoe gemeenten dit organiseren - via het AVE-model of soortgelijke modellen - staat ze vrij, maar het is een belangrijke taak die voor ons ligt om dit overal te regelen.” Praktijkvoorbeeld korte lijnen De procesregisseur wordt vanuit de keten gevraagd mee te denken in een casus die nog niet loopt bij het ZVHRR. In deze casus is een aanslag gepleegd bij het huis van de moeder van
”
”
Soms overzien slachtoffers niet wat wij voor hen kunnen betekenen. Slachtoffers aan tafel uitnodigen kan hierbij helpen. Zij zien dan wat er allemaal achter de schermen gebeurt, welke instanties buiten hun zicht betrokken zijn en wat de consequenties zijn van hun eigen acties. In een bepaalde casus had de ex-partner van een slachtoffer van huiselijk geweld een contactverbod. Tegelijkertijd zocht zijzelf toch de hele tijd contact met de man. Ik kon haar uitleggen dat als ze dit blijft doen dat dit gevolgen zou kunnen hebben voor de kinderen. Er dreigde namelijk een ondertoezichtstelling. Natuurlijk mag zij anders besluiten, maar nu weet ze ook de consequenties hiervan. Ook heb ik met intensieve hulpverlening en de politie de ex-partner van mevrouw gesproken. Hij had inmiddels werk en zat op de goede weg. Deze persoonlijke gesprekken vergen veel inspanningen van alle ketenpartners maar we zijn ervan overtuigd dat deze bijdragen aan een oplossing voor alle partijen. Samen met Veilig Thuis blijven we deze casus monitoren in het ZVHRR.
het beoogde slachtoffer, de jongen in kwestie woonde hier al een tijd niet meer. Het huis is op last van de burgemeester gesloten. De verwachting is dat het huis tussen de drie en zes maanden gesloten blijft. Dit heeft zorgwekkende
procesregisseur Huiselijk Geweld en
gevolgen voor de situatie van moeder/gezin. De
Kindermishandeling
procesregisseur heeft de verbinding gelegd met de gemeente voor een hulpaanbod aan moeder. Mocht het alsnog vastlopen, kan de ketenpartner een Veldaanmelding doen. Succesbepalende factoren: korte lijnen in de communicatie, inzicht in de gemeentelijke afdelingen en mogelijkheden.
24
25
UIT DE PRAKTIJK: BLIJVENDE AANDACHT VOOR EEN JEUGDIGE.
groep halen, een veilige plek te creëren en aan te melden bij een woontraject. Vanwege wachtlijsten werd hij hierbij eerst in een crisisopvang geplaatst. Daarnaast werd Jeugdhulp
De casus draait om een jongen van 16 jaar
ingezet om het contact tussen moeder en
die net uit de JJI komt. Er waren grote zorgen.
jongere te waarborgen. De politie heeft zich
De jongen sloot aan bij een groep oudere
gelijktijdig beziggehouden met controles op
jongens, er speelde middelengebruik en
de groep. Na de eerste periode van crisis-
criminaliteit. Er waren bedreigingen vanuit
plaatsing, is met verschillende ketenpartners
een rivaliserende criminele groep.
gekeken hoe deze jongen te plaatsen in een
3.
Persoonsgerichte aanpakken voor verschillende doelgroepen
woontraject. Dit is uiteindelijk gelukt, onder Doel: creëer een veilige plek voor betrokkene.
meer na bespreking met het management van JBRR. Deze zaak is vervolgens afgesloten
Door de strafketenpartners bij elkaar
en bij de casusverantwoordelijke neergelegd.
te brengen (OM, politie, Raad voor de Kinderbescherming) in combinatie met
De casusregisseur: “We kunnen de cliënt
Jeugdbescherming Rotterdam Rijnmond
goed zelf in de gaten houden. De afschaling
(JBRR) en de gemeente, heeft informatie-
gebeurt altijd in goed overleg. Ik zie erop toe
uitwisseling kunnen plaatsvinden die wegens
dat de cliënt ook van deze stap op de hoogte
privacy vereisten op lokaal niveau niet mogelijk
wordt gesteld. Hoewel dit nu voelt als een
was. Hierdoor kon een vollediger Plan van
grote stap in het proces, weet ik dat ik altijd
Aanpak worden geformuleerd. De interventies
weer kan opschalen als het toch weer de
werden erop gericht om de jongen uit de
verkeerde kant uit gaat.”
• Volwassenen met een hoog
De aanpakken waarop het ZVHRR zich in 2023 heeft gericht:
veiligheidsrisico Passende zorg en ondersteuning vinden
• De Levensloopaanpak
voor cliënten met een hoog veiligheids-
(voorheen: EPA-Top). Gezamenlijk vinden
risico. Gericht op een betere kwaliteit van
van passende zorg en ondersteuning
leven, inclusiviteit, minder overlast en
voor personen die geïncludeerd zijn in
veiligheidsproblemen. • Jeugd met een hoog veiligheidsrisico
de Levensloopaanpak op basis van de ketenveldnorm . Deze personen vertonen
Passende inzet vinden van expertise op
verward gedrag met een hoog veiligheids-
jeugdcasuïstiek en goede aansluiting op
risico. Gericht op een betere kwaliteit van
het regionale jeugddomein.
7
• Radicalisering
leven, inclusiviteit en minder overlast en veiligheidsproblemen.
De aanpak is gericht op het monitoren en
• Personen met Onbegrepen Gedrag
voorkomen van extremisme en het bevor-
(POG. Voorheen: EPA in de gebieden).
deren van disengagement bij degenen
Personen die niet aan de criteria van de
die er al extremistische denkbeelden op
Ketenveldnorm van de Levensloopaanpak
nahouden.
(LLA) voldoen, maar wel voldoen aan de criteria van het ZVHRR worden besproken in de aanpak POG. • Huiselijk Geweld, Kindermishandeling en Ex-partnerstalking
7
In duale samenwerking met Veilig Thuis worden structureel onveilige situaties van Huiselijk Geweld, kindermishandeling en Ex-partnerstalking met een systeemgerichte aanpak doorbroken.
26
27
Als een persoon inderdaad voldoet aan de ZVHRR criteria, dan bekijken de netwerkpartners (zorg- sociaal- veiligheidsdomein) en levensloopaanbieders in gezamenlijkheid of iemand ook voldoet aan de criteria om in te stromen in de levensloopaanpak. Dit gebeurt op basis van de landelijk vastgestelde Ketenveldnorm. In het kort zijn de inclusiecriteria voor de Ketenveldnorm: 1. Is er sprake van terugkerende herhaaldelijke problematiek? 2. Is er alles geprobeerd? 3. Is er sprake van een (mogelijk) gevarenrisico? Zie ook Levensloopaanpak - Zorg en veiligheid voor inwoners.
In 2023 zijn verschillende zorgprofessionals
aanpakken geprioriteerd om (door) te
toegetreden tot de POG-aanpak, wordt
ontwikkelen:
met het Zorgkantoor van Zilveren Kruis
”
onderzocht hoe de samenwerking versterkt • High Impact Targets (HIT)
kan worden en wordt gewerkt aan een
De HIT-aanpak is een integrale aanpak van
integrale escalatieladder voor de EPA-Top
High Impact Targets. HIT-ers zijn personen
casuïstiek. Voor het gehele werkproces is
die zijn veroordeeld voor een woning-
samen met de partners een advies gefor-
inbraak, overval of straatroof (HIC-delicten,
muleerd hoe het perspectief van de cliënt
oftewel High Impact Crimes). Zij krijgen
versterkt kan worden. Ondersteund door een
een intensieve multidisciplinaire aanpak die
CBS-onderzoek dat door het ZVHRR is geïni-
is gericht op het voorkomen van recidive
tieerd, is door de partners geoefend met een
en het doorbreken van de criminele
casus op het thema Families met Criminele
carrière. De HIT-ers worden besproken
Invloeden. Waar nodig sluit het ZVHRR met
in de bestaande casusoverleggen in het
de werkprocessen aan bij de ontwikkelingen
ZVHRR.
van de partners. Denk hierbij aan de ontwik-
8
• Wijkrechtspraak op Zuid (WoZ)
Jolanda de Witte
kelingen in de Jeugdaanpak, waaronder
Het ZVHRR faciliteert het MDO proces van
Preventie met Gezag en de methodiek van
de WOZ: het voeren van procesregie en
de Group Violence Intervention, de ontwikke-
administratieve ondersteuning in en om de
lingen in de vorming en versterking van lokale
voorbereidende overleggen (MDO’s) van
PGA-aanpakken binnen gemeenten, het
afdoening van zaken in de WoZ.
faciliteren van MDO’s van de Wijkrechtspraak
• Families met Criminele Invloeden (FCI)
burgemeester van Albrandswaard, portefeuillehouder zorg en veiligheid in het Regionaal Veiligheids Overleg en Lid van het Algemeen en Dagelijks bestuur van het Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond.
en het selecteren van casuïstiek voor de pilot
Voorbereiding van een systeemgerichte
Enkelband Slachtofferdevice.
aanpak op Families met Criminele Invloeden en een goed ingerichte samenwerking tussen het RIEC en het ZVHRR voor een effectieve en efficiënte aanpak. Bij het prioriteren wordt rekening gehouden met actuele ontwikkelingen en wordt bijgesteld naar wens en behoefte van het netwerk.
De thema’s op tactisch en strategisch niveau Het ZVHRR werkt aan knelpunten en ontwikkelkansen op de aandachtsgebieden op zowel tactisch als strategisch niveau, met duurzaam resultaat als uitgangspunt. Zo wordt gewerkt aan een versterkte verbinding met de zorg, onder meer in de EPA-Top aanpak en de
8
nieuw opgestarte EPA-aanpak in de gebieden/ aanpak Personen met Onbegrepen Gedrag. 28
Ik ben blij dat er binnen het zorg- en veiligheidsdomein een cultuur is om open te staan voor elkaars werkwijze en visie. Ook voeren we steeds vaker gesprekken met ervaringsdeskundigen, leren we van vastgelopen zaken en worden we met elkaar steeds beter in het werken met integrale werkprocessen. Dus ja, ik ben positief gestemd en ben er trots op wat wij dagelijks met elkaar bereiken.
”
Daarnaast zijn de volgende nieuwe
De HIT-aanpak wordt momenteel in de gemeente Rotterdam doorontwikkeld om beter in te spelen op actuele criminaliteitsontwikkelingen.
29
4.
Resultaten primaire dienstverlening
1.
2.
Het realiseren van de missie en visie van het
Waar een * staat opgenomen in de tabel, zijn
samenwerkingsverband ZVHRR is vertaald
er geen data beschikbaar. Hieronder geven we
naar de twee doelstellingen:
een korte toelichting per onderdeel.
1. Creëren van doorbraken in casuïstiek door
3.
4.
middel van samenwerking. 2. Komen tot duurzame versterking van de
9
ketensamenwerking.
Cliënten die eerder een casus hebben gehad, waarbij we tot maximaal vijf jaar terugkijken in het systeem.
Een greep uit de managementinformatie
5.
2022
2023
1.
Caseload
1978
1702
-13
2.
Veldaanmeldingen
210
317
+51
3.
ZSM-aanmeldingen
541
449
-17 7.
4.
Aantal MDO’s
155
310
+100
5.
Afgeschaalde casussen
1052
756
-28
6.
Adviezen
*
*
*
7.
Aantal personen dat ‘terugkeert’9 in het ZVHRR in 2022
337
270
-20
8.
Nieuwe collega’s uit het netwerk
*
126
*
10.
Evaluaties
*
Escalaties
*
30
5 12
Ad. 2. De stijging in Veldaanmeldingen wordt waarschijnlijk veroorzaakt doordat veel aandacht is besteed aan de mogelijkheid van Veldaanmeldingen (maatwerk advies, werkbezoeken, wisselstages, kennisbijeenkomst). Ad. 3. Uit een verdiepende analyse bleek er geen cijfermatig verband tussen de daling van de ZSM-aanmeldingen met het vertrek van de (informatie van de) gemeenten uit de ZSM (juni 2022). Ad. 4. De intensievere werkvorm (MDO) met meer bespreektijd en meer directe werkers aan tafel is in 2023 verdubbeld ten opzichte van 2022. Dit heeft te maken met de methodische kwaliteitsslag in combinatie met de (relatieve) groei van de verhouding zware-lichte casuïstiek in de totale caseload. Ad. 5. Afgeschaalde casussen, overdracht naar het lokale veld.
% verschil 6.
9.
Ad. 1. Het totaal aantal casussen op jaarbasis is al enkele jaren dalend, hoewel niet meer in hoge mate als na de borging van de triage-criteria (2021).
* *
Verdiepende steekproef op resultaten in casuïstiek Het ZVHRR behaalt resultaat als er doorbraken worden bereikt in casuïstiek en de ketensamenwerking wordt versterkt (conform doelstellingen). Een instrument om kwaliteit en methodiek meetbaar te maken, is om in de casuïstiek te duiken en resultaten en trends naar boven te halen. Voor 2023 is daarom gekozen een steekproef te doen. Voor de steekproef is bij de procesregisseurs een uitvraag gedaan naar casuïstiek waarin een doorbraak is bereikt en casuïstiek waarin stagnatie of escalatie plaatsvindt. De steekproef laat zien welke resultaten gezamenlijk worden behaald in de casussen en waar nog extra focus en ontwikkeling nodig is wat betreft methodiek en ondersteuning. Voor trends en kwaliteitsontwikkeling wordt vanaf 2024 ‘werken met steekproeven’ een vast onderdeel van het kwaliteitsmanagementsysteem. De steekproef is uitgevoerd onder een deel van de in 2023 afgesloten casussen, waarbij in totaal
Ad. 6. Naast adviezen voor aanmeldingen en casuïstiek vindt ook advies en afstemming plaats met management en uitvoerende professionals van de (in oprichting zijnde) lokale kamers en wijkteams. De adviezen zijn niet gekwantificeerd. De accounthouder van het ZVHRR sluit aan bij de Districtelijke Veiligheids Overleggen.
67 casussen zijn onderzocht (van 756 afgesloten
Ad. 7. Als een casus is afgeschaald naar het lokale veld, kan deze ook weer worden opgeschaald naar het ZVHRR als de problematiek hierom vraagt. Dit gebeurde in 2022 bij 337 cliënten, en in 2023 bij 270 cliënten. Vanaf 2024 wordt deze terugkerende casuïstiek verder onderzocht op perspectief.
kunnen geven van de problematiek.
8.
Ad. 8. Er zijn dit jaar 112 nieuwe uitvoerend medewerkers welkom geheten en 14 nieuwe Breed MT en AB leden.
9.
Ad. 9. Dit jaar zijn drie terugspoelsessies en twee leerevaluaties gedaan of gestart.
casussen).10 De steekproef is te klein van omvang om uitspraken te doen over het geheel van de casuïstiek. Er is daarom gekozen voor om verhoudingen weer te geven van de ingezette doelen, interventies en terugkerende knelpunten. Ook zijn voorbeelden uitgelicht uit de casussen om een concreet beeld te
10
10. Ad. 10 Vanuit het IC-overleg zijn in 2023 12 casussen behandeld, waarvan er bij vijf met de partners verder is geëscaleerd.
31
Er zijn 52 casussen aangeleverd vanuit de gebieden, waarvan de ene helft Jeugd casuïstiek, de andere helft Volwassenen betreft. Daarnaast zijn er nog 12 casussen aangeleverd vanuit de EPA-Top en drie casussen vanuit Huiselijk Geweld. Radicalisering is bij deze analyse buiten beschouwing gelaten. Bij het uitwerken van de steekproef is onder andere gekeken naar de interventies die zijn uitgevoerd voor de uitvoer van het Plan van Aanpak, de doelen die zijn gesteld, de doelen die zijn behaald, de redenen achter het bereiken van een doorbraak of het vastlopen/ escaleren van een casus en de knelpunten waar de procesregisseurs tegenaan zijn gelopen tijdens het bespreken van de casussen. De casussen zijn één voor één bekeken en uitgewerkt. Vervolgens zijn bovenstaande elementen gecategoriseerd en gerangschikt.
Doelen
het behalen van doorbraken in casuïstiek, de
Casussen worden systematisch benaderd
eerste doelstelling van het ZVHRR. Voor de
door met de partners doelstellingen,
steekproef is in beeld gebracht welke doelen
passende en mogelijke interventies te
worden gesteld en hoe vaak deze zijn behaald.
bepalen. Alle relevant te delen informatie wordt op tafel gebracht om een casus
De doelen die zijn gesteld en/of behaald
goed te kunnen duiden. Vervolgens komt
zijn ingedeeld in drie categorieën:
het casusteam tot een set aan doelen,
perspectiefdoel, veiligheidsdoel en een
interventies en acties. Met elkaar wordt over
zorgdoel. Binnen één casus worden vaak
de organisatiegrenzen heen gekeken en is het
meer doelen gesteld omdat er sprake is van
zoeken naar het doorbreken van een impasse.
multi-problematiek. In bijna de helft van de
De doelen zijn specifiek per casus, maar
gevallen is er een perspectiefdoel gesteld en
kunnen worden gegroepeerd in categorieën.
in 42% van de onderzochte gevallen in de
Het behalen van doelen in de aanpak leidt tot
steekproef ook behaald11.
TOELEIDING NAAR WERK
TOELEIDING NAAR EEN DAGBESTEDING VOLGEN VAN EEN OPLEIDING
VOORKOMEN HUISUITZETTING VERSLAVINGSZORG
OPVOEDINGSONDERSTEUNING OUDERS
PERSPECTIEFDOEL
ONDERSTEUNEN VAN HET SYSTEEM URGENTIE AANVRAAG
VG-7 VOORZIENING
VEILIGE THUISSITUATIE
BEPERKEN DELICTGEDRAG
DETENTIE
AANPAK OVERLAST IN DE OMGEVING
VEILIGHEIDSDOEL (GEDWONGEN) ONDERBRENGEN IN EEN INSTELLING
PLAATSING IN ANDERE OMGEVING
VOORKOMEN RECIDIVE 32
ZORGDOEL PRIKKELARME OMGEVING REALISEREN
ONDERSTEUNEN VAN HET SOCIALE NETWERK
ONDERSTEUNEN BIJ UIT CRIMINALITEIT STAPPEN
BEHANDELING
ONDERSTEUNING BIJ AFMAKEN SCHOOL
HUISVESTING
PASSENDE VOORZIENING BEGELEID WONEN
(AFBOUWEN VAN) MEDICATIE
Perspectiefdoelen zijn doelen om iemands
Bij de onderzochte casussen betekende dit
kwaliteit van leven te verbeteren, iemand
vaak dat er een geschikte woonvorm werd
zelf beslissingen te laten nemen en iemand
gezocht of dat er werd geholpen bij het
de controle te laten hebben over zijn of haar
vinden van een passende dagbesteding of
eigen leven, met hulp en ondersteuning
baan. In bijna één derde van de onderzochte
indien nodig. Ook valt hieronder het onder-
casussen is een veiligheidsdoel gesteld,
steunen van het sociale systeem, gezien dit ook het perspectief van een cliënt kan
11
vergroten.
33
Door wijzigende omstandigheden in casuïstiek kan het voorkomen, dat interventies en doelen gaandeweg het traject worden bijgesteld.
Aantal interventies 24x 20x
20x
ISD-traject, prioriteit bij de politie in geval
14x
Ketenpartner heeft toezicht ingesteld
8x
7x
Toeleiding naar hulp
6x
Toeleiding naar zorg
Toeleiding naar strafrechtelijke interventies
Casus is
Toeleiding
opgeschaald
naar civiele
11x
Toeleiding naar huisvesting
Nader persoonsgericht onderzoek t.b.v. de aanpak
11x
Verbinding ketenpartners t.b.v. Plan van Aanpak
6x
ZSM-alert
van meldingen of begeleiding vanuit een strafrechtelijk kader. In veel gevallen worden de interventies gestapeld ingezet. Verder
Een jongen van 17 jaar die in eerste
zijn bij de onderzochte casussen regelmatig
instantie als een potentiële dader
de toeleiding naar huisvesting (één op
wordt gezien, blijkt zich, door
de 12 casussen), nader persoonsgericht
bedreigingen in het circuit waarin
onderzoek (één op de 16) en de verbinding/
hij verkeert, in een levensgevaarlijke
communicatie tussen de ketenpartners (één
situatie te bevinden.
op de 16) als interventies genoemd. Vanuit 5x
HIT-aanpak
UIT DE PRAKTIJK: DADER-SLACHTOFFER PROBLEMATIEK
het opbouwen van een dossier voor een
20x
3x
2x
1x
Opname
Toeleiding naar
Betrekken van de cliënt
Toeleiding naar
in kliniek
bestuursrechtelijke
t.b.v. een effectief Plan
dagbesteding
interventies
van Aanpak
interventies
waarvan ruim 70% werd behaald. Hierbij
Interventies
kan het gaan om het creëren van een veilige
Om de gestelde doelen te realiseren, worden
thuissituatie, het verminderen van overlast
door het casusteam interventies en acties
in de omgeving of het onderbrengen van
afgesproken.
een individu in een instelling en/of in een andere omgeving (zoals detentie). De meeste
In één op de zes onderzochte casussen
veiligheidsdoelen waren gericht op het helpen
zorgt een ketenpartner voor toezicht - veelal
van een individu om uit de criminaliteit te
vanuit de (jeugd)reclassering – en is hiermee
stappen en het voorkomen van recidive. In
de meest voorkomende interventie. Dit kan
andere gevallen, wanneer delictrisico’s niet
worden ingezet nadat iemand een delict
afnamen (zowel niet-kunnen als niet-willen
heeft gepleegd. Toeleiding naar hulp wordt in
problematiek12), werd er bijvoorbeeld
één op de acht casussen ingezet. Dit wordt
toegewerkt naar een Maatregel Inrichting
bijvoorbeeld aangeboden door het Wijkteam
Stelselmatige Daders (ISD) of detentie. Dit
of Jeugdbeschermers en Jeugdreclassering.
in een poging om alsnog de individuele en
Of er wordt zorg ingezet door een van de
maatschappelijke veiligheid te verbeteren. Het
zorgpartijen zoals Middin. Strafrechtelijke
zorgdoel is met één vijfde van de casussen
interventies worden eveneens in één op
relatief gezien het minst vaak gesteld en in
de acht gevallen ingezet. Denk hierbij aan
80% behaald. Een zorgdoel wordt gesteld
de reguliere inzet in het jeugdstrafrecht,
Met interventies wordt de procedure
wordt in jeugdzaken altijd onderzoek gedaan
voor een voorlopige ondertoezicht-
door de RvdK. Er kan ook onderzoek worden
stelling versneld en een (geheime)
ingezet vanuit het Nederlands Instituut voor
crisisplek gevonden waar hij met een
Forensische Psychiatrie en Psychologie (NIFP)
crisis interventieteam binnen 24 uur
of bijvoorbeeld in termen van een delict- en/of
wordt geplaatst. De procesregisseur
risicoanalyse door de politie of reclasserings-
monitort de situatie en bereidt de
organisaties. Interventies die ook een aantal
betrokken organisaties voor om een
keren zijn ingezet, betreffen de HIT-aanpak,
passende volgende stap te maken.
het opschalen van een casus, toeleiding naar civiele interventies (zoals: dossieropbouw
Succesbepalende factoren: geen twijfel
bij een Vereniging van Eigenaren (VvE) voor
over grondslag voor doelgerichte
een procedure onrechtmatige daad via
informatie-uitwisseling, analyse situatie
de Kantonrechter), het opstellen van een
dader-slachtoffer problematiek,
ZSM-alert en opname in een kliniek. Tot slot
samenkomen van grote kennis en
is in een enkele casus een toeleiding geweest
ervaring met jeugdproblematiek en
naar bestuursrechtelijke interventies, is de
(procedures in) de keten.
13
cliënt betrokken bij het Plan van Aanpak of is er toegewerkt naar een dagbesteding. De gestapelde interventies zijn het resultaat van de sluitende aanpak doordat partners de ontwikkelingen rondom de cliënt en de
het tactische- en vervolgens naar het bestuur-
omgeving met elkaar bespreken.
lijke niveau. Zo nodig vindt afstemming plaats op het niveau van de burgemeester of driehoek.
Vastlopende casussen
om te streven naar het bevorderen van de
Ondanks de intensieve samenwerking lukt
zorg voor en het welzijn van een individu. Dit kan zowel op lichamelijk gebied als op
12
geestelijk vlak. Bij een aantal casussen was hierbij sprake van een zorgmachtiging van de rechter waarmee verplichte zorg op grond van de Wet verplichte ggz (Wvggz) toegepast kon worden. 34